MIESIÊCZNIK Biuletyn Informacyjny ŒKF. Oczekiwana premiera Dru yny Pierœcienia by³a najwa niejszym wydarzeniem filmowym ostatnich miesiêcy

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "MIESIÊCZNIK 28.02.2002. Biuletyn Informacyjny ŒKF. Oczekiwana premiera Dru yny Pierœcienia by³a najwa niejszym wydarzeniem filmowym ostatnich miesiêcy"

Transkrypt

1 MIESIÊCZNIK Biuletyn Informacyjny ŒKF 144 NR Oczekiwana premiera Dru yny Pierœcienia by³a najwa niejszym wydarzeniem filmowym ostatnich miesiêcy

2

3 W niedzielę, 3 lutego 2002, zmarł w szpitalu Arnold Mostowicz (ur. 1914), lekarz, dziennikarz i pisarz. W czasie wojny pracował jako lekarz w łódzkim getcie, trafił do Oświęcimia, po wojnie przez kilka lat był redaktorem naczelnym Gazety Krakowskiej i satyrycznych Szpilek. Od 1995 pełnił funkcję prezesa fundacji Monumentum Iudaicum Lodzensee, ratującej żydowskie zabytki w Łodzi. W 1998 został obywatelem honorowym miasta Łodzi. Dla nas pozostanie jednak jednym z największych entuzjastów paleoastronautyki, poszukiwaczem być może rzekomych śladów odwiedzin obcych istot na Ziemi i niewyjaśnionych zjawisk. Był autorem klasycznego (w Polsce) dzieła z tej tematyki, My z kosmosu (1978), O tych, co z kosmosu spór o paleoastronautykę (1987), Przybysze z gwiazd (1996). Pisał również książki popularnonaukowe, był także autorem scenariusza wieloczęściowego komiksu opartego na teoriach Daenikena. Komiks był wspólnym dziełem A. Mostowicza, Bogusława Polcha i Alfreda Górnego. 10 stycznia 2002 zmarł John Buscema (ur. 1927), amerykański grafik, znany przede wszystkim z tego, że przez ponad 25 lat rysował Conana Barbarzyńcę w kolejnych zeszytach jego komiksowych przygód. Pracował także przy Spider- -Manie. Od ponad pięćdziesięciu lat był związany z wydawnictwem Marvel Comics; ilustrował też książkę How to Draw Comics the Marvel Way (1976). Peter Jackson oświadczył, że planowana wersja DVD jego filmu będzie zawierała 30 minut dodatkowego materiału (choć wcześniej krążyły pogłoski o 90 minutach). Fani opowiadali sobie historie o krwawych scenach, które usunął reżyser, by film otrzymał w USA niższą kategorię wiekową, jednak Jackson zaprzeczył. Od razu, jak stwierdził, celował w niższą kategorię, a nie ma sensu kręcić scen, o których z góry wiadomo, że zostaną wycięte. Wciąż nie wiadomo, ile wydań Drużyny Pierścienia na DVD trafi na rynek. Była mowa o trzech, ostatnio Jackson stwierdził, że tylko dwa a te dodatkowe 30 minut znajdzie się tylko na jednym z nich. Pierwsze powinno znaleźć się na rynku już latem, przed premierą Dwóch wież. Zobaczymy. O zakup praw do emisji telewizyjnej trzech filmów o Władcy Pierścieni Petera Jacksona stara się sieć telewizyjna Warner Bros, choć długoterminowy kontrakt może ją kosztować nawet 160 milionów dolarów. Warner zamierza dzielić te prawa ze swymi siostrzanymi kanałami kablowymi TNT i TBS. Oba są własnością AOL Time Warner, która to firma jest też właścicielem New Line Cinema, producenta Władcy. W tej skomplikowanej sytuacji szanse Warner Bros rosną. W tej chwili opłata licencyjna za samą Drużynę Pierścienia sięga 60 mln, a za następne filmy zależeć będzie od ich wyników finansowych. Drugi epizod Gwiezdnych wojen zatytułowany Atak klonów trafi do kin w wielu krajach równocześnie. Ekipa realizatorska przygotowuje się zatem do gorączkowych miesięcy, kiedy będą przygotowywane inne niż angielska wersje ścieżki dźwiękowej. Trzeba przesłuchać 60 do 80 aktorów dla każdej z ponad 30 wersji, przetłumaczyć dialogi itd. Oczywiście głosów będą użyczać aktorzy lokalni, a nie Amerykanie, którzy sądzą, że znają np. polski. Niestety, producent Rick McCallum nie wspomniał nic o wersjach z napisami co może oznaczać, że będziemy skazani na fatalny dubbing, jaki mieliśmy okazję ocenić na trailerze Ataku klonów, pokazywanym w naszych kinach przed Władcą Pierścieni. Tymczasem już teraz dwójka fanów z Seattle rozpoczęła kolejkę po bilety na majową premierę John Tweiten i John Guth stoją od 1 stycznia, częściowo w celu ustanowienia rekordu, częściowo w ramach happeningu. Świat fanów Gwiezdnych wojen obiegła niedawno przerażająca (dla niektórych) wiadomość w filmie mają wystąpić członkowie boysbandu N Sync. Oczywiście w roli statystów. Lucas chętnie zresztą 3

4 zgadza się na takie występy znajomych (w Mrocznym widmie zagrała np. Sophie Coppola). Niewątpliwie N Sync ściągnęliby do kin sporą grupę swoich fanek. Protesty doprowadziły jednak do usunięcia ich z filmu chociaż Lucas temu zaprzecza. Chłopcy wystąpili gdzieś w tle i czy ich ujęcie trafi do filmu po ostatecznym montażu, czy też zostanie usunięte nie wiadomo. Zadecyduje reżyser. Zapewne jednak nie usunie innych postaci: jednego z młodych adeptów Jedi ma zagrać Jett Lucas, a tancerkę Katie Lucas, dzieci George a. Problemy realizatorów bywały całkiem nieoczekiwane. Na przykład okazało się, że płaszcz Obi- -Wana jest wykonany z nieodpowiedniego materiału. Wełna nasiąka wodą, co nie przeszkadzało w Mrocznym widmie, ale w Ataku klonów niektóre walki toczą się w deszczu czy w wodzie płaszcz był po prostu za ciężki. Znane są już pewne szczegóły akcji łatwe zresztą do odgadnięcia. Amidala zostaje senatorem planety Naboo, i zakochuje się w Anakinie, który jest jej ochroniarzem. Cały epizod II powinien wyjaśnić, dlaczego Anakin stanie się (w trzeciej części) złym lordem Vaderem. Republika rozpada się, separatyści próbują odzyskać niezależność, a Jedi walczą o utrzymanie pokoju. Ewan McGregor zapewnia, że część druga bardziej niż Mroczne widmo trzyma się ducha pierwszej trylogii. Zobaczymy w maju trailer nie nastraja zbyt optymistycznie. Natomiast już w kwietniu ukaże się nowelizacja scenariusza pióra R.A. Salvatore. Na konferencji prasowej 11 stycznia ogłoszono oficjalne rozpoczęcie produkcji dwudziestego, jubileuszowego filmu o przygodach superagenta Jamesa Bonda. Same zdjęcia zaczęły się 14 stycznia, a premierę zaplanowano wstępnie na 22 listopada. W roli głównej wystąpi Pierce Brosnan, który zapewnił, że zagra Bonda przynajmniej jeszcze raz. Jako główny czarny charakter wystąpi brytyjski aktor Toby Stephens, a obok niego także Rick June, Judi Dench, John Cleese, Samantha Bond i Rosamund Pike. Reżyserować będzie Lee Tamahori. Dodatkowo po stronie przeciwników 007 stanie również nowozelandzki aktor Lawrence Makoare, znany jako Lurtz z Drużyny Pierścienia. Piosenkę tytułową w nowym Bondzie ma podobno zaśpiewać Madonna. Pełny pierwszy sezon serialu Star Trek: The Next Generation ukaże się na DVD już 26 marca (w USA). Na siedmiu płytach zmieści się wszystkie 26 odcinków plus cztery nowe filmy dokumentalne i inne dodatki. Potem co drugi miesiąc na rynek ma trafiać zestaw zawierający kolejny sezon serialu. We wszystkich dołączono poprawioną ścieżkę dźwiękową w wersji Dolby Digital 5.1. Efekty specjalne dla trzeciego filmu o Terminatorze stworzy słynne studio George a Lucasa Industrial Light & Magic autorzy efektów Terminatora 2. Przewiduje się, że potrzebne będzie około 300 efektów. Szefem zespołu efektów specjalnych będzie Pablo Helman (tę samą funkcję pełni przy realizacji Ataku klonów), a reżyserem animacji Dan Taylor (Jurassic Park III). Zdjęcia do filmu zaczną się w kwietniu, a premierę wstępnie zaplanowano na lato Disney zamierza nakręcić film Haunted Mansion, wykorzystujący nawiedzony dom, jedną z atrakcji Disneylandu. Film ma opowiadać o pewnym mężczyźnie, który spotyka ducha, a ten uświadamia mu, jak ważna jest rodzina. To zresztą nie jedyny przypadek, kiedy Disney kręci film oparty na motywach zaczerpniętych z disneyowskich parków rozrywki. Inne pomysły to Country Bears w kinach (amerykańskich) od 26 lipca, oraz Pirates of Carribean. Sarah Michelle Gellar (Buffy, postrach wampirów), Freddie Prinze Jr. oraz Sigourney Weaver użyczą głosu postaciom animowanej komedii produkowanej przez studio Vanguard Films Johna H. Williamsa (znanego ze Shreka) oraz berlińskiego Greenlight Media, zatytułowanej Happily N Ever After (co luźno można przetłumaczyć na nie-długo i szczęśliwie ). Film ma nawiązywać do baśni braci Grimm, a dokładniej do serialu telewizyjnego SimsalaGrimm. Akcja dzieje się w baśniowej krainie Simsala. Gellar zagra księżniczkę Ellę, która jest elementem trójkąta (jeszcze nie małżeńskiego) obok niej wystąpi książę oraz pałacowy kuchcik (Prinze), prawdziwa miłość Elli. Weaver zagra złą macochę Fridę. Amerykańska sieć NBC rozważa remake klasycznego horroru Stephena Kinga Carrie oraz dwugodzinny film kontynuujący wątki serialu Zagubieni w kosmosie być może będzie to pilot nowej serii. Scenariusz do nowej Carrie napisze Bryan Fuller, lecz fabuła będzie bardzo podobna do oryginalnego filmy Briana De Palmy z 1976, który uczynił gwiazdę z Sissy Spacek. 4

5 Reżyser Stephen Sommers (Mumia) chce wykorzystać technikę opracowaną na potrzeby obu filmów o mumii, by stworzyć kinową wersję przygód Jazona i Argonautów. Produkcją zajmą się DreamWorks i Universal, a scenariusz napisze Sommers i Simon Kinberg. Treścią mają być przygody poszukiwaczy skarbów tuż przed wybuchem II wojny światowej zespół uważa, że odkrył miejsce, gdzie spoczywa zatopiony okręt Argo, a na nim legendarne złote runo. Wskutek swoich działań trafiają do krainy greckich mitów, walczą z cyklopami, minotaurem itd. Wg Sommersa, film ma być hołdem złożonym Rayowi Harryhausenowi, który w 1963 nakręcił oryginalnego Jazona i Argonautów, efekty specjalne uzyskując metodą poklatkową. Premierę drugiej części znakomitego filmu Cube, zatytułowanej Cube 2: Hypercube zaplanowano na czerwiec Film trafi bezpośrednio na wideo. Na 15 marca zapowiedziana jest (amerykańska) premiera filmu Resident Evil wg znanej gry wideo, natomiast 12 kwietnia Jason X. Po latach wypełnionych działalnością na innych polach, J. Michael Straczynski powrócił do stworzonego przez siebie uniwersum Babilonu 5 i nakręcił film (telewizyjny) Babylon 5: The Legend of the Rangers To Live and Die in Starlight. Akcja rozgrywa się w roku 2264, długo po wydarzeniach wojny z Cieniami. Z dawnych postaci powraca tylko G Kar (Andreas Katsulas), a fabuła traktuje o Rangersach (Zwiadowcach) tajnej organizacji próbującej utrzymać pokój w Galaktyce organizacji założonej przez Minbari, ale teraz otwartej już dla wszystkich ras. Bohaterem jest kapitan David Martel (Dylan Neal), który naruszył kodeks honorowy Zwiadowców i wycofał się z walki, ratując swoich ludzi i statek, zamiast podążać za przeciwnikiem na pewną śmierć. Jego przypadek zaciekawia G Kara, który postanawia przyjrzeć się sprawie i wtedy poznajemy szczegóły pierwszej misji Martela. Film jest jak zwykle świetny; ma oczywiście słabe strony, nie wszystkie efekty specjalne są równie udane ale całość robi wrażenie. Straczynskiemu udał się scenariusz i film chyba lepszy od pilota nowego serialu Star Trek (choć ST ma oczywiście większy budżet). Jeśli odbiór będzie pozytywny, możemy chyba liczyć na nowy serial Babilonu 5. Na amerykańskim rynku pojawił się DVD ze znakomitym filmem Mad Max, od którego rozpoczęła się wielka kariera Mela Gibsona. Film opisuje Australię w stosunkowo bliskiej przyszłości. Z nieznanych powodów cywilizacja z wolna pogrąża się w chaosie, policja pilnuje dróg, groźne są gangi motocyklowe, a Max Rockatansky po stracie przyjaciela i żony szuka zemsty. Film nakręcono za 200 tys. dolarów, zarobił ponad 100 mln i do 1999 był rekordzistą, jeśli chodzi o stosunek zysków do kosztów (potem wyprzedził go Blair Witch Project). Zresztą tylko w Australii reżyser (George Miller) mógł znaleźć młodych aktorów o klasycznym wykształceniu i doświadczeniu teatralnym, którzy sami wykonywali motocyklowe numery kaskaderskie. Kiedy Mad Max wszedł do kin w USA, Amerykanie dołożyli mu dubbing zapewne w obawie, że widzowie nie zrozumieją australijskiego slangu i akcentu (na szczęście ówczesna technika nie pozwalała przenieść w filmowych samochodach kierownicy na drugą stronę). Niestety, dubbing był marny i dopiero na DVD (nazwanym dumnie Special Edition ) nieszczęśni widzowie w USA mogą usłyszeć, jakim głosem mówił wtedy Gibson. Poza tym na płycie zamieszczono typowe dodatki. Cena poniżej 20 dolarów. Warto. Joss Whedon, twórca Buffy i Angela (Anioł ciemności) czasami decyduje się na eksperymenty doprawdy zaskakujące. Po odcinku Buffy postrachu wampirów zrobionym w stylu musicalu, śpiewanym, postanowił zrealizować odcinek Anioła ciemności jako baletu. Pomysł ciekawy może zobaczymy jego efekty, gdyż Anioł do niedawna był nadawany przez polską TV4. Może wróci. Natomiast inny pomysł Whedona, animowany serial o Buffy, napotyka na trudności. Nie został odwołany, ale też produkcja nie posuwa się tak szybko, jak zamierzali twórcy. Powodem jest niezdecydowana postawa sieci telewizyjnej Fox Family TV, która finansuje serial. Ridley Scott przygotowuje nowe wydanie na DVD swojego słynnego filmu Blade Runner oczywiście w wersji reżyserskiej (a nawet jak to określił ostatecznej wersji reżyserskiej). Film podlega w tej chwili cyfrowej obróbce ciekawe, że wykorzystywany jest oryginalny negatyw. Jak stwierdził Scott, większość widzów obecnego pokolenia miała okazję oglądać tylko marne taśmy. DVD pozwala przywrócić oryginalny obraz i dźwięk. 5

6 Zmiany fabuły nie będą wielkie, na pewno zniknie szczęśliwe zakończenie i wypowiedzi Forda zza ekranu jedno i drugie narzucił Scottowi producent, jeszcze przed premierą w Ridley Scott rozważa też powrót do innego wielkiego dzieła Obcych. Podobno rozmawiał już z Sigourney Weaver, by omówić piątą i zapewne już ostatnią przygodę Ripley. Smallville, serial o dzieciństwie Supermana, zyskał wielką popularność. Dostatecznie dużą, by wytwórnia Warner Bros zamówiła drugi pełny sezon, czyli nowe dwadzieścia kilka odcinków. Smallville uzyskał najwyższe oceny ze wszystkich programów WB wśród widzów dorosłych (grupa 18-34) oraz chłopców. Producenci i scenarzyści obiecują, że już wkrótce Clark Kent trafi do Metropolis, wielkiego miasta, gdzie potem zamieszka Superman. Prawdopodobnie nastąpi również spotkanie Clarka Kenta z Brucem Wayne przyszłym Batmanem. Disney, we współpracy z dwoma innymi studiami, rozważa możliwość realizacji aktorskiego filmu o przygodach Piotrusia Pana. Na razie wiadomo tyle, że wśród aktorów przewidzianych do roli kapitana Haka są Jason Isaacs oraz Rupert Everett. Jeśli wszystko pójdzie dobrze, zdjęcia rozpoczną się późnym latem w Australii, a premiera około Bożego Narodzenia Wytwórnia Fox zakupiła prawa do pełnometrażowej ekranizacji komiksów o słynnym kocie Garfieldzie. Film ma być połączeniem techniki aktorskiej i animacji komputerowej. Scenariusz napiszą Joel Cohen i Alec Sokolow (znani z Toy Story), a treścią ma być odwieczna walka dobra ze złem... to znaczy kota Garfielda z psem Odiem. Corin Nemec, znany u nas z młodzieżowego serialu Parker Lewis Can t Lose dołączy w nowym (szóstym) sezonie do stałej obsady serialu Stargate SG-1. W ogóle nastąpią znaczne zmiany serial opuszcza Michael Shanks, który grał doktora Daniela Jacksona, jednego z czterech głównych bohaterów. Istnieje jednak szansa, że będzie pojawiał się od czasu do czasu. Nemec zagra rolę Jonasa Quinna, przywódcy ludzi na jednej z planet przybywa z wizytą na Ziemię i dołącza do zespołu SG-1. Amanda Tapping, inna z gwiazd Stargate, zagra jedną z głównych ról w filmie SF The Void, produkowanym bezpośrednio na wideo. Jej partnerami będą Adrian Paul (znany z telewizyjnego Nieśmiertelnego) i Malcolm McDowell. Chodzi o zemstę w ryzykownym eksperymencie zginął dawno temu ojciec postaci, odtwarzanej przez Amandę Tapping. Po latach dowiaduje się ona, że naukowcy chcą powtórzyć eksperyment i wspólnie z chłopakiem (Paulem) postanawiają do tego nie dopuścić. Film może być ciekawy, a kasety trafią na rynek (w USA) już 19 marca. Studio Jamesa Camerona Lightstorm Entertainment zarezerwowało sobie prawa do ekranizacji The Last of the Amazons, zapowiadanej dopiero powieści mało u nas znanego pisarza Stevena Pressfielda, opowiadającej o Amazonkach, mitycznych wojowniczkach, które niemal podbiły Grecję (w książce, nie naprawdę). Pierwszą wersję scenariusza napisał sam Pressfield. Zapowiadana animowana komputerowo komedia Ice Age ma opowiadać zgodnie z tytułem o epoce lodowcowej w sposób odwracający naturalny porządek świata: zwierzęta mówią, a istoty ludzkie nie. Bohaterami są mamut Manny, leniwiec Sid i tygrys szablastozębny Diego. Z trailerów wynika, że film będzie zabawny. Zobaczymy pewnie niedługo amerykańska premiera już 15 marca. George Lucas będzie sponsorował konkurs Fan Film Award dla amatorskich filmów o tematyce gwiezdnowojennej. Zgłoszenia można przesyłać do 5 kwietnia. Myślę, że znane chyba wszystkim przygody Stara Factora nie byłyby pozbawione szans. Tobey Maguire podpisał kontrakt na dwa kolejne filmy o przygodach Spider-Mana. Premiera pierwszego zapowiedziana jest na maj. Ponad dwadzieścia lat temu na ekranach telewizorów pojawiły się pierwsze Gundamy wielkie roboty, potem ruchome pancerze (też wielkie). Serial nie przyjął się, potem po wielkiej akcji pisania listów został wznowiony. Od tego czasu Gundamy stały się jednym z symboli mangi/anime. W 1999 Japończycy wspólnie z Amerykanami przystąpili do produkcji pierwszego aktorskiego filmu o Gundamach. Teraz G-Saviour: The Movie ukazał się na DVD. Film opisuje konflikt między rządem Ziemi a walczącymi o niezależność koloniami satelitarnymi. Bohaterem jest pilot Gundama, przypadkowy świadek ataku rebeliantów na podmorską stację. Oczywiście staje po stronie bojowników o wolność, przeciwko 6

7 rządom tyranów. Leci do orbitalnej kolonii, walczy, jest też romans (naturalnie). Film można oglądać, nie znając całego tła historycznego, jednak postacie są nawet bardziej papierowe niż w kreskówkach. Za to Gundamy, czyli sterowane przez pilota pancerze, wypadły znakomicie. Koszt 30 dolarów. Chyba warto. Steven Spielberg zapewnił, że nadal zamierza zrealizować czwartą cześć przygód Indiany Jonesa. W filmie ma też wystąpić jego żona, Kathy Capshaw (partnerka Harrisona Forda w Indiana Jones i świątynia zagłady). Znany już jest tytuł (choć Spielberg nie chciał go zdradzić). Harrison Ford stwierdził, że jest gotów powrócić do roli wyjątkowego archeologa. Jego zdaniem, do tej pory problemem był brak odpowiedniego scenariusza teraz ten scenariusz istnieje. Już w marcu w amerykańskiej telewizji pojawi się nowy serial sf Jeremiah, autorstwa J. Michaela Straczynskiego, twórcy Babilonu 5. Do Straczynskiego należy pomysł fabuły, on też napisał scenariusze do ok. dwóch trzecich z dwudziestu zamówionych odcinków. Jeremiah oparty jest na komiksowej opowieści o ludziach ocalałych z zarazy, która zabiła prawie wszystkich mieszkańców Ziemi. Przeżyli tylko ci, którzy nie osiągnęli jeszcze dojrzałości. W roli głównej wystąpi Luke Perry (gwiazda serialu 90210). Sam Straczynski twierdzi, że inspiracji do filmu szukał w zdarzeniach historycznych. Po epidemii czarnej śmierci w średniowieczu, ludziom musiało się wydawać, że nastąpił koniec świata a jednak zdarzył się Renesans. Disney zapowiedział, że swój najbliższy film animowany Treasure Planet udostępni zarówno w typowym formacie, jak i w wersji dla kin typu IMAX. Będzie to pierwsze dzieło znanej wytwórni, które trafi równocześnie do IMAXów i do zwykłych kin. Film opiera się (luźno) na Wyspie skarbów Roberta Louisa Stephensona. Także Disney planuje połączenie thrillera i fantasy, zatytułowane Illusion. Reżyserować ma Jonathan Frakes, znany jako kmdr Riker ze Star Treka. Film opowie o magu, niesłusznie oskarżonym o zbrodnię. Mag wykorzystuje czary, by oczyścić swe imię. Frakes tymczasem znowu gra Rikera w realizowanym, kolejnym filmie kinowym o Star Treku, zatytułowanym Nemezis. Reżyseruje też film sf Clockstoppers. Miecz dla króla, znakomity film rysunkowy Disneya, był oparty na powieści T.H. White a pod tym samym tytułem. Wytwórnia postanowiła wrócić do tematu i zrealizować kolejny tym razem wstępnie zaplanowano wersję aktorską. Film opowiada o dzieciństwie króla Artura, jego pierwszym spotkaniu z Merlinem i jak doszło do tego, że został władcą Anglii. Prawa do pozostałych części cyklu: Wiedźma z lasu, Rycerz spod Ciemnej Gwiazdy i Świeca na wietrze, zakupiła niedawno wytwórnia Warner Brothers, a nad scenariuszem pracuje już Kenneth Lonnergan. Już w marcu sieć SCIFI Channel zaprezentuje czterogodzinny miniserial Firestarter: Rekindled, powracający do słynnego horroru Stephena Kinga Podpalaczka. Wystąpią Marguerite Moreau, Malcolm McDowell, Dennis Hopper i Danny Nucci, a fabuła opowiada o losach Charlie McGee w 10 lat po wydarzeniach opisanych w powieści i filmie z Te 10 lat McGee (która potrafi siłą woli wzniecać pożary) spędziła uciekając przed agentami rządowymi. Jude Law (ostatnio znany z A.I.) prowadzi rozmowy na temat występu w filmie Diary of a Young London Physician, opartego na klasycznej powieści Roberta Louisa Stephensona Dr Jekyll i pan Hyde. Law zagrałby zarówno Jekylla, jak Hyde a, a jego partnerką byłaby Penelope Cruz. Produkcja filmu powinna się rozpocząć jeszcze wiosną. Jeszcze przed premierą filmu, Rollerball miał kłopoty prawne. Wytwórnia MGM zachwalała film w reklamach jako dzieło twórców, którzy dali wam Fast and Furious i Szklaną pułapkę. Poszło o Fast and Furious John Pogue, jeden ze scenarzystów Rollerballa, istotnie pracował przy tamtym filmie ale jako executive producer, więc Universal zaprotestował. I wygrał sąd zakazał MGM rozpowszechniania reklam z zaskarżonym zdaniem. Film zresztą wydaje się równie nieudany co jego kampania reklamowa. O co chodzi? Pewien młody człowiek, Jonathan Cross (Chris Klein), uciekając przed policją, wyjeżdża do Kazachstanu, gdzie rosyjski biznesmen Petrovich (Jean Reno) organizuje mecze w rollerball, brutalną grę będącą połączeniem motocrossu, wyścigów na wrotkach i hokeja. Jonathan zostaje gwiazdą, Petrovich załatwia kontrakt 7

8 z telewizją kablową, a kiedy dochodzi do tragicznego wypadku na torze, oglądalność gwałtownie skacze. Potem okazuje się, że zdarzenie to nie było całkiem przypadkowe. W porównaniu do oryginału, pierwszego Rollerballa z Jamesem Caanem (1975), nowa wersja ma liczne wady. Tam sport miał uspokajać nastroje społeczne, pokazywać masom, że indywidualny wysiłek nie ma sensu. Obecna wersja McTiernana usiłuje prognozować obecne trendy zawodowego sportu jednak wtedy dziwne jest zdumienie Jonathana, że sport zawodowy może być brutalny i że chodzi w nim o pieniądze. Tamta wersja samej rozgrywki była dość jasna, tutaj gracze jeżdżą po torze przypominającym labirynt, w dodatku montaż niszczy wszelkie poczucie ciągłości. Szkoda czasu. Na koniec maja wytwórnia Warner Brothers zaplanowała premierę Harry ego Pottera i kamienia filozoficznego w wersji DVD (i VHS), poprzedzoną wielką kampanią reklamową. Na kasecie wideo znajdzie się zaledwie pięć minut dodatkowego materiału, natomiast na DVD (wydanie dwupłytowe) trafią całe godziny dodatkowych materiałów. Będą usunięte sceny, pełny interaktywny przewodnik po Hogwarts, wywiad z reżyserem, montaż meczów w quidditch oraz prezentacja duchów Hogwarts. 16 marca wytwórnia Universal Pictures urządza specjalną imprezę związaną z dwudziestą rocznicą premiery filmu E.T. Kompozytor muzyki do filmu, John Williams, będzie dyrygował 100-osobową orkiestrą. Uroczystość ma uświetnić Olimpiadę Specjalną. Film E.T. w wersji poprawionej cyfrowo, zremiksowanej i z dodatkowym scenami wraca do kin 22 marca. Williams zakończył już nagrywanie muzyki dla drugiej części Gwiezdnych wojen i pracuje teraz nad muzyką dla nowego filmu Spielberga, opartego na tekście Dicka Minority Report. Rozważa też propozycję skomponowania ścieżki dżwiękowej do drugiego filmu o Harrym Potterze. Dan Myrick, jeden z twórców Blair Witch Project zdradził, że jak na razie niewiele się dzieje w sprawie ewentualnego trzeciego filmu o wiedźmie z Blair. W tej chwili zajęty jest badaniem możliwości nakręcenia prequelu nie ma nawet scenariusza. Dodał także, że drugi film o Blair w którego produkcji nie uczestniczył niespecjalnie mu się podobał. Warner Brothers zatrudnił Kevina Limę, reżysera 102 dalmatyńczyków, do pracy przy filmie Koty i psy 2. W drugiej części przeboju zeszłego roku nadal trwa wojna między kotami i psami. Oczekuje się, że powróci wiele postaci znanych z pierwszej części. Mimo nie najlepszych ocen krytyki, Koty i psy zarobiły w USA prawie 95 milionów dolarów (przy budżecie ok. 60 milionów), co uczyniło film trzecią najbardziej dochodową produkcją Warner Brothers (po Harrym Potterze i Ocean 11). Niesprawdzona plotka głosi, że Sean Connery zagra w ekranizacji komiksu Alana Moore a League of Extraordinary Gentlemen. Ma wystąpić w roli znanego z powieści Haggarda wielkiego białego łowcy Alana Quatermaina. Zdjęcia rozpoczną się w czerwcu, a zaplanowano je w Pradze, w Maroku i na Islandii. Reżyseruje Stephen Norrington (Blade). Wydawnictwo ISA skierowało do dystrybucji w pełni polską wersję karcianki Władca Pierścieni. Gra jest szybka, łatwa w nauce, a przy tym interesująca. Podziw budzi także szata graficzna ilustracjami kart są sceny z filmu, ale nawet grzbiety kart robią duże wrażenie. Dla wielbicieli karcianek i dla wielbicieli Tolkiena zakup jest koniecznością (pierwszym do gry, drugim do kolekcji). Ceny jak na karty przystępne: 45 zł za zestaw startowy i po 13,50 za boostery. Bliższe informacje w sieci: Również ISA (dystrybutor Pokemona na polskim rynku) wprowadziła pokemonowy dodatek Neo Destiny, w którym pojawiają się nowe odmiany Pokemonów, nowy rodzaj energii itd. Neo Destiny to łącznie 113 nowych kart. Jedna z głośniejszych gier sieciowych Majestic zostanie zamknięta 30 kwietnia. Takie oświadczenie złożyli twórcy, studio Electronic Arts. Powodem ma być niższe niż przewidywano zainteresowanie. Mimo znakomitych opinii, gracze omijali serwery Majestic i studio zdecydowało się zająć innymi projektami, potencjalnie gwarantującymi większą popularność. Studio Ubi Soft zapowiada aż siedem gier wideo, opartych na znanym filmie Spielberga E.T. z Gry zostaną wprowadzone na rynek 22 8

9 marca, równocześnie ze specjalnym wydaniem E.T. w dwudziestą rocznicę premiery. Przeznaczone są na PC, GameBoya i PlayStation. LucasArts pracuje nad grą Knights of the Old Republic, komputerową RPG przeznaczoną na jedną z konsol nowej generacji (jeszcze nie zdecydowano, na jaką). Akcja gry ma się toczyć 4000 lat przed wydarzeniami z Mrocznego widma. W tych czasach, jak twierdzi jeden z producentów, żyły tysiące rycerzy Jedi i tysiące wojowników Sith. Oczywiście istniały już blastery, miecze świetlne itd. Dzięki temu możliwa jest akcja typu epickiego, bitwy i kampanie. Treścią gry jest oczywiście konflikt między Sithami i Jedi, oraz walka Jedi, by nie dopuścić do opanowania wszechświata przez Sithów. Knights mają być grą prowadzoną w całkiem nowym stylu, ale z LucasArts współpracuje firma Bioware, twórcy Baldur s Gate co może sugerować pewne rozwiązania. Zobaczymy. Natomiast na konsole Xbox trafi gra Star Wars: Obi-Wan przeróbka gry znanej z PC, wykorzystująca nowe możliwości Xboxa. Studio LucasArts uznało, że Obi- -Wan nie spełniał oczekiwań PC-towych graczy. Oddział gier Universalu, Universal Interactive, zakupił prawa do wydanie gier wideo o przygodach Hulka, bohatera komiksów Marvela. Hulk jest ostatnio popularny trwają zdjęcia do filmu o nim, w reżyserii Anga Lee. Diuna Franka Herberta od dawna jest popularnym motywem gier komputerowych. Poczynając od Diuny II, gry Westwoodu są strategiami w czasie rzeczywistym. Teraz za powieść zabrało się studio Dreamcatcher, tworząc całkiem nową grę o nazwie Frank Herbert s Dune. Akcja przebiega mniej więcej zgodnie z książką, od momentu ataku Harkonnenów, kiedy to z rodu Atrydów pozostają przy życiu jedynie Jessica i Paul, którzy muszą nawiązać kontakt z Fremenami. Gracze przyjmują rolę Paula, sterując jego postacią z perspektywy trzeciej osoby; mają do wykonania kilka misji bezpośrednie starcie, sabotaż, zwiad itp. Gra jest częściowo typu akcji (są ludzie, których trzeba zabić i strażnicy, obok których należy się przekraść), częściowo przygodowa jest sporo zagadek i wciągająca fabuła. Trochę szwankuje interfejs (za dużo katalogów i podkatalogów, niektóre przewijają się bardzo wolno), a grafika też nie jest uderzająca. Mimo to gra się przyjemnie. Wymaganie niezbyt wielkie Windows, Pentium II 400MHz, 750 MB wolnego miejsca na dysku i karta z akceleratorem 3D. Producent gier THQ pracuje nad Scooby Doo! Night of 100 Frights, opartą na znanym serialu animowanym. Gra przeznaczona będzie na konsole PlayStation 2 i Nintendo GameCube. Bohaterowie serialu: Fred, Daphne, Velma, Shaggy i Scooby zmierzą się z klasycznymi złoczyńcami tradycyjnie udającymi rozmaite zjawiska nadprzyrodzone. Może być zabawne. Games Workshop wydał grę strategiczną Fellowship of the Ring, odtwarzającą akcję pierwszego z filmów Petera Jacksona. Wykorzystując doświadczenia zdobyte przy Warhammerze i Warhammerze 40k, projektanci stworzyli grę, która plasuje się pomiędzy konfliktami w wielkiej skali, typowymi dla gier strategicznych, a niewielkimi potyczkami, jakie zdarzają się w RPG. Gracze (co najmniej dwóch) mają do dyspozycji orki, ludzi i elfy, a także ważniejszych przedstawicieli dobra i zła, takich jak Legolas, Aragorn, Nazgule czy hobbity. Z każdą jednostką związane są pewne dane statystyczne (ważniejsze postacie mają dodatkowo określane Wolę, Moc i Los). Zasady walki są znacznie uproszczone, co przyspiesza rozstrzygnięcia. Zestaw startowy składa się z podręcznika i plastikowych figurek: 24 orki z Morii, 16 elfów i 8 ludzi z Gondoru. Potem można dokupić zestawy ołowianych figurek, przedstawiających Nazgule, drużynę, a nawet Balroga. Te figurki to zresztą najładniejszy element gry są znakomicie zaprojektowane i wykonane. Reguły są dość proste i pozwalają na zabawę nawet początkującym. Całość niezła. Studio LucasArts zapowiada dwie gry (oczywiście związane z Gwiezdnymi wojnami), które uwzględniają już pewne elementy epizodu II, Ataku klonów. Są to Racer 2 Revenge oraz Jedi Starfighter. Racer 2 to ciąg dalszy gry o wyścigach Boonta z pierwszego filmu. Tym razem Anakin jest starszy. Legenda gry mówi, że Sebulba przegrał i chce się zemścić; w końcu ma okazję. Gra teoretycznie dzieje się w czasie pomiędzy Mrocznym widmem i Atakiem klonów. Jedi Starfighter to symulator lotu rozmaitymi pojazdami, w tym tytułowym myśliwcem Jedi który wystąpi dopiero w Ataku klonów. W pewnych sytuacjach zdarzenia z filmu widoczne są gdzieś w tle gry, czasami na pierwszym planie. Gracze mogą w pewnych sytuacjach korzystać z Mocy. Racer 2 powinien trafić na rynek już w lutym, Jedi Starfighter w marcu. 9

10 Obie gry przeznaczone są na konsole PlayStation 2. Z kolei Jedi Knight II: Jedi Outcast, przeznaczona na PC, pozwala graczom wykorzystywać Moc w sposób podobny do Obi-Wana, gry znanej z Xbox. Można więc przesuwać przedmioty, skakać i wykonywać myślowe sztuczki. Studio gier THQ zapowiada grę wideo opartą na drugim epizodzie Gwiezdnych wojen, Ataku klonów, przeznaczoną na Game Boya Advanced. Gra ma mieć fabułę podobną do filmu, a na rynek trafi w maju, mniej więcej w okresie zapowiadanej na 16. premiery. Będzie to pierwsza gra przeznaczona na ręczne konsole, pozwalająca fanom wejść w świat filmu. Przewidziane są loty śmigami, myśliwcami Republiki i śmigaczami, walki w kosmosie, a także starcia na świetlne miecze. LucasArts zapowiada na jesień nową grę o przygodach Indiany Jonesa. Będzie przeznaczona na PC i konsole nowej generacji. Tytuł nie jest jeszcze znany. Wizards of the Coast planują wprowadzenie na rynek pierwszych figurek związanych z karcianką Magic: the Gathering. Wśród nich znajda się Serra Angel, Lord of Atlantis, Sengir Vampire, Erhnam Djinn, Kamal i Shadowmage Infiltrator. Do każdej figurki dodawana będzie losowa karta z siódmej edycji gry. Wydawnictwo komiksowe Cyrkielnia zapowiada na ten rok edycję drugiego albumu interesującego cyklu Straine, zatytułowanego Straine: Purgatorium. Autorami są Burt Softa i Chris Weber, wbrew brzmieniu pseudonimów Polacy, laureaci nagrody pisma Machina za najlepszy przypadek udawania zagraniczniaków. Trzeci zeszyt przygód Straine a, zatytułowany Straine: Berserker zapowiadany jest na W lutym pojawił się w handlu kolejny tom wydawnictwa Waneko, zatytułowany Jak powstaje manga. Tom nosi podtytuł Zastosowanie technik w praktyce i oprócz oryginalnej treści zawiera pewne dodatki informacje o narzędziach niezbędnych rysującym (i gdzie je zamawiać) oraz wkładkę z przykładami rysunków. Dla mangowców książka wydaje się niezbędna. Kevin Anderson, znany z kilku powieści ze świata Gwiezdnych wojen oraz kontynuacji Diuny Herberta wydał osobną, samodzielną i dosyć udaną powieść Captain Nemo: The Fantastic History of a Dark Genius jak można się domyślić, opisującą historię życia jednego z najsłynniejszych bohaterów Julesa Verne a. Właściwie jest to historia trójki przyjaciół z dzieciństwa: Julesa Verne a, syna prawnika, André Nemo, pochodzącego z rodziny robotniczej, i Caroline Aronnax, córki bogatego kupca. Nemo wcześnie zostaje sierotą i zaciąga się na statek (dzięki kontaktom Caroline na statek brytyjskiej ekspedycji naukowej). Udaje mu się przeżyć napad piratów i ląduje na bezludnej wyspie, skąd wydostanie się po kilku latach, gdy wybuch wulkanu utworzy tunel do podziemnego świata, gdzie żyją dinozaury. Potem przeleci balonem nad Afryką (wspólnie z Caroline i angielskim baloniarzem), uczestniczy w wojnie krymskiej, dostaje się do niewoli tureckiego kalifa Robura, na jego zlecenie buduje okręt podwodny... I tak dalej. Verne tymczasem, zachęcony do pisania przez swego znajomego, niejakiego Balzaca, opisuje wyczyny przyjaciela. Naturalnie obaj Verne i Nemo kochają się w Caroline. Anderson zgrabnie splótł powieści Verne a z jego prawdziwym życiorysem, tworząc porządną i ciekawą powieść przygodową (nie satyrę). Warto. Richard Matheson, mistrz i klasyk horroru, mianowany Żywą Legendą przez Gildię Horroru, stworzył wiele znakomitych tekstów; liczne z nich doczekały się ekranizacji. Niedawno ukazał się tom jego opowiadań zatytułowany Nightmare at Feet Horror Stories by Richard Matheson. W tytułowym pewien człowiek leci samolotem, i kiedy przypadkiem wygląda przez iluminator, widzi na skrzydle gremlina, który psuje silnik. W innym pewien człowiek nagle pojmuje, że wszystkie przykre rzeczy, jakie mu się przytrafiają ktoś się rozpycha na siedzeniu obok, ktoś szeleści papierkami, kobiety palące papierosy w kawiarni w taki sposób, że na niego leci dym, czy też sąsiad z góry, który wyjątkowo głośno tupie to efekt ogólnoświatowego spisku. W zbiorze jest też historyjka o dziewczynce, która zabiera do domu lalkę szamana Zuni, o chłopcu, który marzy, by zostać wampirem. Łącznie tom zawiera 20 opowiadań. Matheson był doskonały w krótkiej formie historię, na jaką Stephen King w Needful Things potrzebował kilkuset stron, Matheson opowiada lepiej (i wcześniej) na 20 stronach w The Distributor. Całość znakomita. J.K. Rowling, autorka przygód młodocianego czarodzieja Harry ego Pottera zapowiedziała, 10

11 że piąty tom cyklu, Harry Potter and the Order of Phoenix ukaże się latem tego roku. Ukazała się kolejna powieść S.M. Stirlinga, autora m.in. krytykowanego Szturmu przez Gruzję. Nazywa się The Peshawar Lancers i podobnie jak Szturm traktuje o alternatywnej historii. Wydarzenie, które zmieniło losy ludzkości, było doprawdy dramatyczne w 1878 kilka asteroid trafiło w Ziemię; w efekcie kilka lat bez słońca (a więc i bez żywności) doprowadziło do śmierci kilkuset milionów ludzi. Przetrwały największe mocarstwa, choć np. Wielka Brytania przeniosła metropolię do mniej poszkodowanych Indii. W tej chwili w USA panuje chaos, w Rosji rządzi car, japoński cesarz włada federacją azjatycką, Napoleon VI z kolei terytorium Francji ale rządy sprawuje z północnej Afryki. Cywilizacja się odradza, a tytułowi lancerzy z Peszawaru (między innymi) strzegą granic nowego brytyjskiego imperium. Bohaterem jest kapitan tej formacji, Athelstane King, a zły rosyjski szpieg usiłuje go usunąć co doprowadzi to pewnych zmian w historii. Powieść jest całkiem niezła, unika zwykłych dla historii alternatywnych pułapek i ma przyzwoicie poprowadzoną fabułę. Chyba warta jest lektury. Nową powieść, A Winter Haunting, wydał znany z Hyperiona Dan Simmons. Jest to opowieść pisarza, który opisuje swoje nieudane życie w książce, którą właśnie czytamy. Opuszczony przez żonę wraca do rodzinnego miasteczka. I tam spotyka smętnych ludzi, smętną okolicę i pewne elementy nadprzyrodzonej grozy. Całość literacko znakomita. Stephen King w wywiadzie udzielonym Los Angeles Times oświadczył, że zamierza ostatecznie zakończyć pisarską karierę. Nadawany teraz w telewizji miniserial Kinga Rose Red to jeden z jego ostatnich projektów. W planach ma jeszcze zbiór opowiadań (wyjdzie w marcu), powieść From a Buick Eight (na jesieni), trzy końcowe powieści cyklu Dark Tower (planowane na przyszły rok) i krótki serial telewizyjny o nawiedzonym szpitalu. I to już będzie koniec. Stwierdził, że potem istnieje zbyt duże ryzyko powtarzania motywów. Powiedział już wszystko, co mógł, a co było świeże i oryginalne. Woli więc odejść, gdy wciąż jeszcze jest na szczycie. Alan Dean Foster, znany u nas pisarz sf i autor m.in. nowelizacji Obcego ósmego pasażera Nostromo, powrócił do świata Gwiezdnych wojen, wydając The Approaching Storm, powieść o akcji rozgrywającej się między Mrocznym widmem a Atakiem klonów. W powieści po raz pierwszy występuje hrabia Dooku (w filmie zagra go Christopher Lee), kierujący działaniami kilku planet, próbujących oderwać się od Republiki. Rycerze Jedi Obi-Wan Kenobi i Luminara Unduli ze swymi padawanami Anakinem Skywalkerem i Barrisem Offee wyruszają na planetę Ansion, by nie dopuścić do jej secesji. Kim Stanley Robinson zdradził kilka szczegółów na temat swojej nowej powieści The Years of Rice and Salt. Autor przyjmuje założenie, że końcowa fala Czarnej Śmierci wybiła 99% populacji Europy po czym rozwija historię do czasów obecnych i jeszcze 100 lat dalej. Interesująco. W tej chwili Robinson pracuje nad powieścią sf, której akcja rozgrywa się w Waszyngtonie. Nie ma zamiaru powracać do tematu Marsa i swojej trylogii zbiór tekstów The Martians, zakończony wierszem I Say Goodbye to Mars był ostatnim dziełem w cyklu. Być może pojawią się nowe pomysły na opowiadania wtedy doda je do nowych wydań The Martians. Na razie jednak woli ruszać do innych światów. Wydawnictwo Bantam Books zapłaciło prawie 45 milionów dolarów za cztery nowe powieści Tima Lahaye, pastora baptystów i współautora bestsellerowego cyklu Left Behind chrześcijańskich powieści apokaliptycznych. Cykl liczył sobie dziewięć tomów i łącznie sprzedano je w prawie 50 milionach egzemplarzy. Bantam zapłacił tę oszałamiającą kwotę za nowy, czterotomowy cykl o przygodach chrześcijańskiego archeologa przygodach w stylu Indiany Jonesa. Wydawnictwo Ballantine Books podpisało umowę z gigantem oprogramowania Microsoftem. W myśl ustaleń, Ballantine będzie wydawać książki oparte na grach z microsoftowej konsoli Xbox i wyprodukowanych przez Microsoft Game Studios. Do tej pory ukazał się jeden tytuł, Halo: The Fall of Reach Erica Nylunda (oparty na grze Halo). Stephen Baxter wydał niedawno trzeci tom cyklu Manifold, zatytułowany Manifold: Origin. To cykl, jednak złożony z trzech niezależnych powieści; przy lekturze nie trzeba zachowywać określonej ich kolejności ani nawet czytać wszystkich. Poprzednie to Manifold: Time oraz Manifold: Space. W Origin bohaterem jest 11

12 astronauta z NASA, który podczas lotu małym odrzutowcem (w towarzystwie żony) postanawia zbadać fenomen UFO spotyka ogromne koło kilometrowej prawie średnicy. Zbliżenie się powoduje awarię samolotu, oboje się katapultują, jednak żona wpada w dziwny portal, tworzony przez UFO, i zostaje przetransportowana na Księżyc ale też odmieniony, bardziej czerwony i zdecydowanie większy (co zresztą powoduje na Ziemi serię katastrof w postaci ogromnych fal pływowych). Na tym dziwnym księżycu żyją liczne rasy humanoidów, jakie wydaje się dawno już wyginęły i zniknęły z drzewa ewolucji. Oczywiście dochodzi do wyprawy NASA na tego nowego satelitę Ziemi. Stephen Baxter rozważa poważne pytania nie tylko o początki wszechświata, ale i o obce cywilizacje, które jeśli istnieją jakoś nas nie odwiedzają. W Manifold: Time sugerował istnienie licznych wszechświatów, wpływających na siebie nawzajem; w Manifold: Space przybycie obcych zwiastuje nowy etap kosmicznego cyklu, gdzie nie jest ważne, że to, co konieczne dla zachowania wszechświata, wpływa na zamieszkujące go istoty. W Origin Baxter skupia się na rasie ludzkiej i jej zdolności do wpływania nie tylko na własny los, ale też na los całego wszechświata. Warto. Jerry Goldsmith skomponował muzykę do ponad 100 filmów, wśród nich do takich klasycznych dzieł sf jak pierwszy kinowy Star Trek, Planeta małp czy Obcy ósmy pasażer Nostromo. Do tej pory jednak tylko raz otrzymał Oskara za muzykę do horroru Omen. Sukces sprawił, że powierzono mu także opracowanie muzyczne dwóch z trzech sequeli Omenu. Niedawno ukazały się dwie płyty, z muzyką pierwszego filmu (z 1967) i z trzeciej jego części The Final Conflict (1981), obie określone jako Deluxe Edition. Omen to dwadzieścia utworów, z tego siedem dotąd nie publikowanych zaczyna się od posępnego Ave Satani, poprzez utwory o tytułach znaczących, takich jak Killer Storm, Dogs Attack czy Beheaded razem prawie 50 minut muzyki. Film był znakomity, muzyka mu dorównuje. W przypadku The Final Conflict film nie dorównywał klasą pierwszemu, ale Jerry Goldsmith napisał równie dobrą muzykę dłuższą (na płycie zmieściło się ponad 62 minuty). Warto. Rzadko się trafia płyta tego rodzaju Requiem for Jack Kirby to hołd złożony przez Gregga Bendiana słynnemu grafikowi komiksowemu, zmarłemu w 1994 Jackowi Kirby (nie mylić z Joshem Kirby, także grafikiem, który zmarł w zeszłym roku). Kolejne utwory inspirowane są postaciami i koncepcjami Kirby ego. Pierwszy to Kirby s Fourth World trzy najsłynniejsze dzieła grafika, The New Gods, Mister Miracle i Forever People osadzone są w Czwartym świecie. Kolejne utwory, New Gods i The Mother Box także są aluzją do tego świata. Teaneck in Marvel Age to wspomnienie dzieciństwa Bendiana, potem mamy Primordial Ink (w luźnym tłumaczeniu: pierwotny tusz) i Air Above Zenn-La (Zenn-La to ojczysta planeta innej postaci z komiksów Marvela, Silver Surfera) i Other Skylines. Cała płyta to prawie 80 minut muzyki, głównie jazzowej, często mocno kakofonicznej i ostrej. Interesujące. Anthony Stewart Head, znany z roli Gilesa w serialu Buffy postrach wampirów, wydaje płytę CD zatytułowaną Music for Elevators. Melodie skomponował (z jednym wyjątkiem) specjalista od muzyki elektronicznej George Sarah, natomiast Head napisał teksty i będzie śpiewał. Do współpracy zachęcił kilka osób z serialu, w tym jego twórcę, Jossa Whedona, oraz kilku aktorów: Jamesa Marstersa (Spike), Amber Benson (Tara) i Alyson Hannigan (Willow). Whedon, który komponował muzykę do musicalowego odcinka Buffy, skomponował także jedną z piosenek. Musicale sf zwykle nie odnoszą sukcesów. Nawet kultowy Rocky Horror Picture Show początkowo przetrwał na Broadwayu zaledwie miesiąc. Jednak szkocki autor Daniel O Brien nie dał się zniechęcić i stworzył futurystyczne przedstawienie Area 51. Na razie nie doczekał się jeszcze stałego spektaklu na Broadwayu, ale już teraz ukazała się płyta, dająca wizję tego, co zaplanował 15 piosenek wydanych na CD. Występują była gwiazda Babilonu 5, Claudia Christian, oraz zdolny brytyjski aktor Matt Rawle. Wprawdzie między piosenkami zdarzają się fragmenty 12

13 dialogów, jednak to muzyka opisuje akcję, poczynając od pierwszego utworu, Stranger than Fiction, gdzie trzy młode kobiety opowiadają sobie o plotkach otaczających bazę Area 51. Główny naukowiec (Rawle) przedstawiony jest w Resident Cool Guy, następuje odkrycie obcego sygnału w Greys Are Givin Us the Blues, pojawiają się tajemniczy przybysze (Persons in Black), wkraczają też ludzie rzekomo porwani przez obcych (Human Lab Rat). Oczekiwane jest spotkanie (The First Encounter), obcy psychicznie opanowują umysł asystentki naukowca (Christian) w instrumentalnym Dance of the Possessed i tak dalej, aż wreszcie kurtyna opada w Aftermath. W Europie CD jest (oficjalnie) dostępne tylko poprzez brytyjskie pismo UFO Magazine. Całość niezła i ciekawa. Album CD zatytułowany On the Road with Ellison: Volume One to ponowne wydanie (w nowej technologii) starej winylowej płyty z 1983, zawierającej rozmaite wystąpienia jednego z najciekawszych (i najbardziej kontrowersyjnych) autorów sf Harlana Ellisona. Zebrano tu jego przemowy z konwentów, wywiadów itd., z lat Pierwsze nagranie, Introduction: Caveat Ellison to tyrada pisarza, który ostrzega słuchaczy przed swoim bezpośrednim podejściem, szczerością i ostrym językiem. W innych Ellison opowiada, jak to został oszukany przez wydawcę i jak realizował zemstę, wygłasza swoje credo filozoficzne, z zapałem broni intelektualizmu przed tępą ignorancją, ocenia amerykańską modę na spotkania z UFO, czyta jeden ze swoich znakomitych felietonów z Los Angeles Weekly itp. Mimo upływu lat, wypowiedzi Ellisona zachowały ostrość spojrzenia i prowokujący ton; wciąż przyjemnie ich posłuchać. Na płycie zaprezentowano prawie 42 minuty nagrań. Warto. Neil Gaiman, autor kilku znakomitych powieści, w tym American Gods (przygotowywanej do polskiego wydania przez MAGa), pozwał do sądu Todda McFarlane a, autora komiksu Spawn. Twierdzi, że McFarlane wykorzystał postaci Angeli, Cagliostro i Medieval Spawn (stworzonych przez Gaimana) bez zezwolenia. W oskarżeniu mowa jest o oszustwie, naruszeniu praw autorskich i nie wypłacaniu honorarium, a także próbie przywłaszczenia sobie komiksowej postaci MiracleMana. Sąd federalny w San Francisco oddalił skargę George a Lucasa przeciwko producentom pornograficznego filmu jakoby podobnego do Gwiezdnych wojen. Sędzia nie nakazał wstrzymania sprzedaży film (w stylu anime) Star Ballz o przygodach niejakiego Wanka Solo jest do nabycia za niecałe 15 dolarów. Carrie Fisher wystawiła na aukcję swoje pamiątki z czasów Gwiezdnych wojen, kiedy to była Leią. Wśród nich znalazł się miniaturowy śnieżny śmigacz, który służył jako rekwizyt w Imperium kontratakuje, oraz liczne plakaty i fotosy podpisane przez Fisher, Marka Hamilla i innych. Ken Follett który wylicytował (w celach dobroczynnych, płacąc 2200 funtów) swój występ w jednej z powieści o świecie Dysku Terry ego Pratchetta, pojawi się we właśnie ukończonej powieści Night Watch jako złośliwy, groźny i spiskujący szef Gildii Skrytobójców. 31 stycznia amerykański sąd wydał wyrok, zakazujący publikacji książki Michaela W. Perry ego Lord of the Rings Diary: A Chronology of J.R.R. Tolkien s Best-selling Epic. Skargę złożyła rodzina Tolkiena występująca jako Tolkien Estate, a chodziło o naruszenie praw autorskich. Książka Perry ego niezwykle mocno przypomina rozwinięty nieco Dodatek B z Władcy Pierścieni. PWC Rys. Małgorzata Pudlik 13

14 Ogłoszono listę powieści nominowanych do nagrody Philipa K. Dicka dla najlepszej sf opublikowanej w paperbacku w USA. W roku 2001 na wyróżnienie zasłużyły: Ship of Fools Richarda Paula Russo, Compass Reach Marka W. Tiedemanna, Divine Intervention Kena Whartona, In the Company of Others Julie E. Czernedy, The Ghost Sister Liz Williams i Meet Me in the Moon Room Raya Vukcevicha. Zwycięzcę poznamy 30 marca, podczas Norwesconu w Seattle. Jurorzy ogłosili szóstkę finalistów do nagrody Arthura C. Clarke a, przyznawanej najlepszej powieści fantastycznej opublikowanej w Wlk. Brytanii. Zwycięzca zostanie wskazany 18 maja, podczas ceremonii tradycyjnie odbywającej się w Muzeum Nauki w Londynie. Autor zwycięskiej powieści otrzyma m.in. czek na 2002 funty. Oto nominowani: Bold as Love Gwyneth Jones, Fallen Dragon Petera F. Hamiltona, Mappa Mundi Justiny Robson, Pashazade Jona Courtenaya Grimwooda, Passage Connie Willis i The Secret of Life Paula McAuleya. British Science Fiction Association ogłosiła listy nominowanych do swej dorocznej nagrody. Zwycięzca zostanie wyłoniony w wyniku głosowania członków BSFA i uczestników konwentu Eastercon, na Jersey. W kategorii powieści nominowano: American Gods Neila Gaimana, Pashazade Jona Courtenaya Grimwooda, Bold as Love Gwyneth Jones, The Secret of Life Paula McAuleya, Chasm City Alastaira Reynoldsa i Lust Geoffa Rymana; w kategorii opowiadania: Under the Saffron Tree Cherith Baldry, First to the Moon Stephena Baxtera i Simona Bradshawa, Children of Winter Erica Browna, Myxamatosis Simona Ingsa, Wind Angels Leigh Kennedy i Isabel of the Fall Iana MacLeoda; w kategorii grafiki: Roach Motel Dominica Harmana, okładkę Omegatropic Colina Odella, okładkę Gridlocked Steve a Rawlingsa, CD-ROM Heart of Empire Bryana Talbota i okładkę Pashazade autorstwa The Whole Hog; w kategorii książki niebeletrystycznej: Omegatropic Stephena Baxtera, Terry Pratchett Andrew M. Butlera, Tim Burton Michelle LeBlanc i Colina Odella, Storming the Bastille Justiny Robson i The Best Introduction to the Mountains Gene a Wolfe a. Wydawca i dystrybutor książek elektronicznych Fictionwise.com uznał Mike a Resnicka za elektronicznego autora roku. Nagroda przyznawana jest na podstawie wyników sprzedaży i ocen czytelników. Na drugim miejscu uplasował się Larry Niven, na trzecim Robert Silverberg. Elektroniczną książką roku została Robot Dreams Isaaca Asimova. Szczegóły na stronie wydawcy (http://www.fictionwise.com/2001.html). Philip Pullman został pierwszym autorem książki dla dzieci, który zdobył jedną z dwóch najważniejszych brytyjskich nagród literackich, Whitbread. Nagrodą wyróżniono jego książkę Amber Spyglass, trzeci tom trylogii His Dark Materials. Podobno jurorzy potrzebowali zaledwie dwóch minut, by uzgodnić werdykt. Cykl Pullmana opowiada o dzieciach, które trafiają w środek epickich bitew pomiędzy dobrem a złem od ich wyniku zależy los wszechświata. Amerykańska Gildia Producentów Filmowych PGA po raz pierwszy nominowała do swojej nagrody film animowany. Jest to Shrek, który dołączył do dwóch innych filmów z naszej dziedziny: Harry ego Pottera i kamienia filozoficznego oraz Drużyny Pierścienia. Pozostałe, 14

15 już niefantastyczne nominacje to Piękny umysł i Moulin Rouge. Nominacje PGA uważane są za wskazówkę, kto zdobędzie tegorocznego Oskara. Tytuł filmu roku przyznał Drużynie Pierścienia Amerykański Instytut Filmowy AFI. Nagrody przyznawane są za wyjątkowe osiągnięcia w dziedzinie filmu i telewizji. Nagrodę AFI otrzymał również Jim Rygiel, odpowiadający za efekty specjalne w filmie Jacksona. Peter Jackson, reżyser Drużyny Pierścienia znalazł się wśród pięciu nominowanych do nagrody Amerykańskiej Gildii Reżyserów Filmowych DGA w kategorii filmu pełnometrażowego. Zwycięzcę poznamy 9 marca w Los Angeles zwykle staje się on faworytem w wyścigu do Oscara za reżyserię. Gildia Aktorów Filmowych SAG nominowała Iana McKellena i cały zespół aktorski Drużyny Pierścienia do swej nagrody. Drużyna była jedynym filmem fantastycznym, dostrzeżonym przez jurorów. Wyniki zostaną ogłoszone 10 marca. McKellen (Gandalf) otrzymał nominację w kategorii aktora drugoplanowego. W kategorii filmów telewizyjnych jedyna nominacja z fantastyki trafiła do Anjeliki Huston za jej występ w miniserialu Mgły Avalonu. Amerykańska Gildia Scenarzystów Filmowych WGA nominowała Drużynę Pierścienia za wyjątkowe osiągnięcia w dziedzinie scenariusza kinowego. Scenariusz autorstwa Fran Walsh, Philippy Boyens i Petera Jacksona zdobył nominację w kategorii najlepszego scenariusza opartego na materiale wcześniej opublikowanym. Wyniki poznamy 2 marca. Robert Wise, reżyser filmu Star Trek: The Motion Picture, a także Szczep Andromedy, otrzyma nagrodę Kamienia Milowego Amerykańskiej Gildii Producentów Filmowych. Wise zdobył już Oskara za montaż Obywatela Kane oraz dwukrotnie podwójnego, za najlepszy film i reżyserię, za West Side Story i za The Sounds of Music. Jury nagród Złotego Globu w tym roku praktycznie nie dostrzegło filmów fantastycznych. Jedyną nominację zdobyła piosenka Stinga Until... z filmu Kate i Leopold. Nagrody BAFTA to brytyjski odpowiednik Oskarów. Wśród nominowanych w różnych kategoriach znalazło się aż siedem filmów fantastycznych. Najwięcej nominacji uzyskała (oczywiście) Drużyna Pierścienia w kategoriach najlepszego filmu, reżysera, scenariusza adaptowanego, aktora (dla Iana McKellena), muzyki, zdjęć, dźwięku, produkcji, montażu, efektów specjalnych i charakteryzacji. Wysoko pod względem liczby nominacji stoi także Harry Potter i kamień filozoficzny, wyróżniony w kategoriach filmu brytyjskiego, aktora drugoplanowego (Robbie Coltrane), produkcji, dźwięku, efektów specjalnych i charakteryzacji. Trzeci z najczęściej nominowanych to Shrek w kategorii najlepszego filmu, scenariusza adaptowanego, aktora drugoplanowego (Eddie Murphy), muzyki i efektów specjalnych. Poza tym wyróżniono Innych (scenariusz oryginalny, aktorka Nicole Kidman), Planetę małp (produkcja, charakteryzacja) oraz A.I. Sztuczną inteligencję za efekty specjalne. 79-letni Christopher Lee, Saruman w Drużynie Pierścienia, zdobył Evening Standard British Film Award za wybitne osiągnięcia filmowe. Lee zagra wkrótce hrabiego Dooku w Ataku klonów, drugiej części Gwiezdnych wojen. Horror Inni Alejandro Amenabara zdobył aż osiem nagród Goi, hiszpańskich odpowiedników Oscarów w tym dla najlepszego filmu, reżysera, za zdjęcia i scenariusz oryginalny. Reg Burnley, emerytowany mechanik z Oxfordu, wygrał miejscowy konkurs poetycki im. Headingtona fakt ten ma niezwykłe znaczenia dla świata sf, gdyż Burnley pokonał m.in. 15

16 Briana Aldissa, który przesłał aż trzy swoje wiersze. Aldiss przyjął porażkę z godnością; powiedział: Jestem pisarzem od ponad 50 lat i wiem, że nie można wygrać wszystkiego. PWC Dziękuję! Pełen odzyskanej wiary w ludzi i niezmierzonej radości pragnę oznajmić, że akcja wymiany polconowego specjalnego numeru Nieoficjalnego Obiektu Literackiego na brzęczącą i szeleszczącą walutę przyniosła wymierny efekt w postaci kwoty 500 złotych. Podczas POLCONU, dzięki szczodrości uczestników konwentu, do skarbonki wpłynęło 372 zł, a do grudnia kwota ta wzrosła o 128 zł. Za całą zebraną sumę zakupiliśmy karmę dla psów i kotów i przekazaliśmy ją schronisku dla zwierząt w Chorzowie, co potwierdza stosowny dokument. Pragnę wraz z całą redakcją NOLa gorąco podziękować autorom zamieszczonych opowiadań, a zwłaszcza: Black Bertowi, Annie Brzezińskiej, Krystynie Chiger, Wojciechowi Gołąbowskiemu, Ninie Liedtke, Maciejowi Sobczykowi i Iwonie Lidii Surmik. Bez Waszego bezinteresownego wsparcia całe przedsięwzięcie nie doszłoby do skutku. Sądzę, że wdzięczność zwierzaków, które dzięki brzuszkom pełnym pysznej karmy mogły dostrzec promyczek nadziei w tym okrutnym świecie, przynajmniej trochę wynagrodzi Wasz trud. Wojciech Gierasimiuk 6 marca pojawi się w księgarniach książka naszego znakomitego felietonisty, laureata Nagrody Kisiela, Rafała A. Ziemkiewicza, zatytułowana Viagra mać i zawierająca jego felietony drukowane w innej niż Miesięcznik prasie. Polecamy! 16

17 Misja Ramzesa Wielkiego W kosmos wyrusza kolejny ziemski statek, nie międzygwiezdny nawet, a międzygalaktyczny. Jego zasięg sięga horyzontu zdarzeń Wszechświata, a celem misji jest zaopatrzenie Ziemi w antywodór, obficie dostępny w przestrzeniach międzygalaktycznych. A że przy takich obłokach można spotkać także przedstawicieli innych cywilizacji, dojdzie do walki, kontaktu, a wreszcie zniszczenia cywilizacji, uznanej za zbrodniczą. Wraz z całą planetą. Zdawałoby się scenariusz powieści space opera, nie najwyższych lotów. Ale Misja Ramzesa Wielkiego, najnowsza powieść Konrada Lewandowskiego, to mieszanina solidnej fantastyki naukowej z historią alternatywną, choć nie bez elementów space opery. Niektóre jej elementy przywodziły mi na myśl twórczość Stanisława Lema. Zwłaszcza otwierający powieść opis technologii natychmiastowego przemieszczenia w przestrzeni, oparty na kwantowej Tożsamości Istnienia. Coś podobnego mamy we Fiasku, gdzie oszukaniu szybkości granicznej służy kolapsar i czarna dziura. Podobieństwo polega tu na odważnym wykorzystaniu awangardowych osiągnięć (czy może jedynie przeczuć) nauki. Tożsamość Istnienia, odwołująca się do innej koncepcji Lema, równoważności energii i informacji, jest jednym z najlepszych i najlepiej wygranych pomysłów Misji... Załoga Ramzesa Wielkiego to nie potomkowie współczesnych Amerykanów (Rosjan, Chińczyków etc.). W alternatywnych dziejach, które szkicuje autor, starożytny Egipt zdołał wejść na drogę rozwoju nauki i techniki, dzięki czemu opisany stopień rozwoju osiągnięto już w XXI wieku AD (bo era chrześcijańska istnieje i w tamtych dziejach). A w tych dziejach znaleźli swe miejsce zarówno Ajschylos, jak Tukidydes i Tacyt. A fragmenty ich alternatywnych dzieł znalazły się w powieści Lewandowskiego. Niestety, konfrontacji ze stylem starożytnych tragików, nawet w dalekich od oryginału przekładach, styl naszego autora nie wytrzymuje. Wspomniane fragmenty służą wprowadzeniu czytelnika w autorską alternatywę historyczną. Tam, gdzie zazwyczaj autorzy posługują się szkołą lub przybyszem (np. zmartwychwstańcem, jak w przywoływanym już Fiasku), Lewandowski najpierw wprowadza misterium dramatyczne, wystawione na pokładzie kosmolotu z motywacji religijnych, a później lekturę starożytnych historyków, służącą głównemu bohaterowi jako element przezwyciężania depresji, zgodnie z pochopnie zarzuconym dziś przekonaniem, że czyny naszych przodków są dla nas źródłem siły. To prowadzi nas do wątku psychologicznego Misji... Jej główny bohater, dowódca statku, cierpi na depresję po niedawnej śmierci swej nieślubnej małżonki. Ten wątek uzasadnia liczne, bardzo mocne sceny erotyczne (znak firmowy fantastyki Lewandowskiego), które nie są tu, jak w opowieści o Ksinie, ornamentem bez znaczenia jeśliby je usunąć, zachwiałaby się konstrukcja 17

18 fabularna powieści, trzeba by zastąpić je czymś innym, a nie widzę, co mogłoby być równie wiarygodne. A że nie musiały być one opisane tak drastycznie? Zgoda, nie musiały. Ale ich drastyczność także jest dobrze uzasadniona. Alternatywna cywilizacja globalno-egipska niezbyt mi się podoba. Jak na mój gust, zbyt wiele tu nawiązań do doświadczeń naszego XX wieku, łącznie z Holocaustem, a drastyczny manicheizm tej cywilizacji, wyrażający się w przyznaniu sobie prawa do dzielenia ludów i cywilizacji na sprawiedliwe i przeklęte, i eksterminacji tych drugich, budzi mój sprzeciw. Ale w ramach świata przedstawionego ta konstrukcja broni się, a sprzeciw wobec niej pobudza do myślenia. Trudno zresztą nie dostrzec, że wydarzenia końca 2001 r. stały się nowym kontekstem ukończonej rok wcześniej powieści Lewandowskiego. Ciekawy jest kosmiczny uniwersalizm autora: z jedności zasad fizycznych ( elementarnego kodu kwantowo-strunowego, leżącego u podstaw materii, energii, czasu oraz grawitacji ) wynika nie tylko jednolitość rozwoju technologicznego rozmaitych, najzupełniej niepodobnych fizycznie ras i ich języków, które także można wyprowadzać z Kodu. Także podstawowe zasady moralne honor i sprawiedliwość okazują się uniwersalne, właściwe nie tylko cywilizacjom średniego stopnia rozwoju (czyli Ludzi, Obłych i przeklętych Żabowatych, którzy je odrzucają), ale także cywilizacji (cywilizacjom?) wyższego stopnia, zwanej Cieniami. Bowiem Cienie poddają załogę Ramzesa Wielkiego próbom, i najwyraźniej uznają, że ludzie, nie podporządkowując się im, próbie sprostali. Na marginesie rodzaj tych prób jest uderzająco zbieżny z działaniem Oceanu Solaris, choć ich finał jest inny: Cienie są istotami rozumnymi i czującymi, zdolnymi pojąć inne istotny rozumne i czujące. Ciekawa jest też religia tego świata, harmonijne (jak się wydaje) połączenie tradycyjnego egipskiego politeizmu z chrześcijaństwem, powstała dzięki temu, że Wcielenie i Odkupienie nastąpiło w innej sytuacji dziejowej i wpisywało się w zupełnie inne otoczenie kulturowe. Ten wątek został zarysowany marginalnie czytelnik oczekiwałby obszerniejszych wyjaśnień. Ale one z kolei zaszkodziłyby strukturze powieści: prawdy wiary są dla bohaterów czymś oczywistym, a my poznajemy ich religię przez jej funkcjonowanie w sytuacjach kryzysowych. Wiele jest w tej książce znakomitych pomysłów, niewiele zaś płycizn i potknięć. Jest to niewątpliwie najlepsza dotychczas powieść naszego autora. A na zakończenie przytoczę pomysł, który najbardziej mnie w Misji Ramzesa Wielkiego ujął i rozbawił armaty na pokładzie kosmolotu. Jest to oczywiście cytat z postgwiezdnowojennych filmów, gdzie działa laserowe wyrzucają świetlne strzały i dają silny odrzut. Lewandowski nie tylko ciekawie uzasadnił skuteczność klasycznej ( chemicznej ) artylerii w kosmosie, ale też nadał jej dodatkową pożyteczność: odrzut daje dodatkową składową ruchu statku, utrudniającą jego namierzenie. Tadeusz A. Olszański Konrad T. Lewandowski: Misja Ramzesa Wielkiego. Wyd. ALFA, Warszawa Navigare necesse est Po dwuletnim oczekiwaniu w naszych księgarniach pojawiła się wreszcie kolejna część cyklu Robin Hobb Kupcy i ich żywostatki pod tytułem Szalony statek. Dowiadujemy się z niej o dalszych losach rodziny Vestritów, kapitana piratów Kennita, tajemniczej rzeźbiarki Amber i dwóch żywostatków: Vivacii i Paragona. A także węży morskich, które z żywostatkami łączy zaskakujące... pokrewieństwo. Nie wiadomo, czy Szalony statek jest ostatnią częścią cyklu wprawdzie zamyka go epilog, lecz zakończenie sprawia wrażenie pospiesznie naszkicowanego. Wyjaśnia się wiele zagadek, 18

19 sporo jednak pozostaje: nie dowiadujemy się na przykład, dlaczego Paragon popadł w szaleństwo ani kim właściwie jest Amber. Za to autorka prowadzi nas do tajemniczych Deszczowych Ostępów, w którym spoczywają ruiny starożytnego miasta; poznajemy też nieco bliżej Wyspy Pirackie i dowiadujemy się pewnych zaskakujących faktów z życia kapitana Kennita. Świat wykreowany przez Robin Hobb jest bogaty i barwny niczym wzór na łuskach morskiego węża Maulkina. Wyspa Innych Ludzi, rzeka płynąca kwasem, przechowujący wspomnienia czarodrzew, kamień jidzin, świecący przy dotknięciu to tylko niektóre z jej zadziwiających pomysłów. Bohaterowie są żywi i pełnokrwiści, choć nie zawsze sympatyczni. Dotyczy to zwłaszcza Kennita: autorka w jednej scenie pokazuje go w lepszym świetle, by zaraz w następnej unaocznić nam jego podstępność. Kim jest Kennit brudnym Harrym, walczącym z niewolnictwem skutecznymi choć nie zawsze godnymi pochwały metodami, czy bezwzględnym manipulatorem, za wszelką cenę dążącym do władzy? Na to pytanie do końca nie poznajemy jednoznacznej odpowiedzi. Nie może być oczywiście sagi fantasy bez opowieści o dojrzewaniu. Przemianę wewnętrzną przechodzi kilka osób. Malta z chciwej, pustogłowej nastolatki niespodziewanie zmienia się w młodą kobietę, zdolną do poświęcenia dla dobra rodziny. Jej brat Wintrow z każdym dniem jest mniej podobny do nieśmiałego, sztywno trzymającego się zasad akolity. Wyraźnie szuka swojej drogi w życiu, choć nie wiadomo jeszcze, kim się stanie. Althea boryka się z problemem określenia własnej tożsamości w społeczeństwie, gdzie do tradycyjnych ról kobiet nie należy bynajmniej bycie pierwszym oficerem. Nawet żywostatek Vivacia zmienia się nie do poznania, choć nie będę zdradzać sekretu tej przemiany, aby nie zepsuć przyjemności tym, którzy zechcieliby tę książkę przeczytać. Bo warto. Naprawdę warto. Achika Robin Hobb: Szalony statek. Cykl Kupcy i ich żywostatki. Przeł. Ewa Wojtczak. Prószyński i S-ka Zachwyt, ale nie bezkrytyczny Film mnie zachwycił. Przyznaję to od razu, na samym wstępie tej recenzji. Nie był to zachwyt bezkrytyczny, co to, to nie, uwag miałam sporo ale wrażenie wywarł na mnie ogromne. Do kina szłam z miłym dreszczykiem ekscytacji ( Oto za chwilę zobaczę adaptację Władcy Pierścieni na dużym ekranie ), ale bez wielkiej euforii. Szum i emocje wokół ekranizacji nie udzielały mi się szczególnie, nie szperałam w internecie w poszukiwaniu filmowych ciekawostek ani nie polowałam na zdjęcia z planu. Znałam obsadę, ale tylko dlatego, że znajomi tolkieniści podtykali mi fotosy pod nos; widziałam trailery, bo posadzono mnie przed komputerem. To wszystko. Do samej idei ekranizacji Tolkiena podchodziłam sceptycznie. Jak bowiem Jackson zamierza przełożyć moje wizje, moje marzenia i moje emocje? Ta książka była (i jest) częścią mojego życia. Czy coś takiego w ogóle można przekładać na język filmu? Wzięłam udział w paru dyskusjach w gronie przyjaciół, złoszcząc się niemiłosiernie na scenę, w której Boromir podnosi Pierścień (uznałam to za niepotrzebny i nachalny wtręt w stosunku do powieści), wyrażałam też swoje obawy co do rozbudowanej roli 19

20 Arweny. Chwaliłam Iana McKellena jako Gandalfa i cierpiałam z powodu Viggo Mortensena w roli Aragorna. Twierdziłam, że ten błąd obsadowy popsuje cały film. I to tyle. Kiedy zgasły światła w sali kinowej i w absolutnej ciemności zabrzmiał szept Galadrieli poczułam pierwszy dreszczyk emocji. Drugi przeszył mnie, kiedy w prologu Góra Przeznaczenia buchnęła ogniem. A potem już świat zewnętrzny przestał istnieć. Zatopiłam się w świecie Śródziemia i ciężko mi z niego wyjść. Dawno nie przeżyłam w kinie takich emocji. I choć co ciekawe uwag miałam w trakcie oglądania sporo, nie rzutowało to na radość płynącą z oglądania filmu. Mimo, iż są rzeczy, które chciałabym zmienić lub dodać, nie umniejsza to faktu, że były to dla mnie zaczarowane trzy godziny. Nie przypuszczałam, że film spodoba mi się aż tak. Co ciekawe, zupełnie nie trafiłam z przewidywaniami. Większość scen dodanych, nieobecnych w książce, o dziwo, broniła się w filmie znakomicie. Aragorn wcale nie był aż tak rozpaczliwy jak się tego obawiałam. Scena z Boromirem podnoszącym Pierścień była całkowicie uzasadniona, bardzo filmowa i bardzo dobrze zagrana (te spojrzenia Froda, Aragorna, Gandalfa, dłoń na mieczu i wreszcie to potarganie Frodowej czupryny). Nowa Zelandia nie była przesłodzona i cukierkowa. Ale może po kolei. OBSADA Trafiona w 99%. Znakomity Ian McKellen w roli Gandalfa, świetny Elijah Wood jako Frodo, doskonali Bloom (Legolas), Davies (Gimli), Holm (Bilbo). No i osobny rozdział Sean Bean jako Boromir. Zawsze miałam słabość do tej postaci, gdzieś tam głęboko wciąż tkwi iskierka pretensji do Mistrza za uśmiercenie bohatera w tak ciekawym momencie. Cieszyłam się, że to Bean dostał tę rolę z sympatii do aktora, choć z wyglądu raczej mi nie pasował. Tak między nami: naprawdę mogli zrobić mu ciemne włosy, syn Denethora blondynem? Gondorczyk? Faramir, z tego co widziałam na zdjęciach, też jest jasnowłosy, rudawy wręcz. Szkoda, bo w ten sposób zanika ta jakże charakterystyczna różnica między Rohirrimami a Gondorczykami. No ale trudno. Boromir jest blondynem i inny nie będzie. W każdym razie Bean zagrał znakomicie, z miejsca zaakceptowałam jego odmienny od pierwowzoru literackiego wygląd. Od pierwszej chwili zaczął przyciągać mój wzrok, zwłaszcza że sceny z jego udziałem były rozbudowane w stosunku do powieści. Mamy więc bardzo interesujące spotkanie przy szczątkach Narsila, scenę uczenia hobbitów szermierki, rozmowę w Lorien. A między nimi mnóstwo drobnych szczegółów i smaczków, ukazujących zarówno jego biegłość w wojennym rzemiośle, jak i przyjacielską i opiekuńczą naturę. Wszystko to składa się na wielce przekonujący obraz szlachetnego wojownika, który walczy z własnymi demonami, by w końcu upaść i zaraz po tym podnieść się na nowo. Wielkie brawa dla reżysera, scenarzysty i aktora za tę postać, i wielki żal, że opowieść będzie się toczyć dalej, ale już bez Boromira. Ian McKellen jest znakomitym Gandalfem. Jego wygląd, mowa, sposób poruszania się oto Gandalf z krwi i kości. Mam tylko jedno zastrzeżenie jest zbyt dobrotliwy. Brakuje mi scen, w których spod tej całej sympatycznej powierzchowności przebijałoby się chwilami to coś groźnego, obcego. Tego Gandalfa z filmu nie sposób się bać, można (i trzeba) go kochać, ale w oryginale Gandalf był nieco inny. W filmie, nawet w scenie, kiedy karci Bilba, nie jest wcale tak groźny jak w książce ot, wyprostował się nieco i głośniej mówi. Elijah Wood jako Frodo jest na tyle przekonujący, że nie odczułam znacznego odmłodzenia tej postaci przez reżysera. Trudno od niego wzrok oderwać. Podobno Froda miał pierwotnie grać Orlando Bloom. Dobrze się stało, że zamienił się rolami z Woodem. W ten sposób mamy 20

21 znakomitego Froda i równie znakomitego Legolasa. Jedyne zastrzeżenia mam do Pippina. Jest to jak dla mnie największa pomyłka obsadowa. To NIE JEST mój ukochany Pippin. To jakiś cwaniaczek, wypłosz o nieładnej, szczurzej twarzy, a nie młody, postrzelony Tuk. No i Aragorn. Bałam się, że będzie gorzej. Viggo pasuje w pewien sposób do tej zmienionej nieco koncepcji postaci bardziej ludzkiego Obieżyświata. W powieści był nieco bardziej niedostępny. Starszy. Bardziej królewski. Szkoda tylko, że ten wątek ludzkiego, nękanego zwątpieniem Aragorna nie został doszlifowany jak należy. Z filmu wynikałoby, że Aragorn jest na dobrowolnym wygnaniu (dlaczego?), że ma opory przed przyjęciem swego dziedzictwa, ponieważ boi się, że i na niego pada cień złego wyboru Isildura. Ciekawe, choć nie do końca jasne. Np. skoro to nie chęć odzyskania tronu Gondoru (warunek Elronda w kwestii poślubienia Arweny), to co konkretnie każe mu się przyłączyć do Wyprawy? Życzliwość dla Froda? Przyjaźń z Gandalfem? Chęć odpokutowania za czyn Isildura? Niestety, scena narady u Elronda niczego nie wyjaśnia i nie została należycie wykorzystana. Zabrakło tego zaskoczenia, kiedy Obieżyświat objawił się jako dziedzic Isildura i pretendent do tronu Gondoru. Boromir sprawia wrażenie, jakby doskonale wiedział, kto to jest Aragorn, podczas gdy w powieści nawet nie przypuszczał, że ktoś taki w ogóle istnieje. ZMIANY Jak już wspomniałam większość dodanych scen zaskakująco dobrze wpasowała się w całość opowieści. Scena z podnoszeniem Pierścienia przez Boromira była bardzo dobra, nauka szermierki wniosła sporo ciepła i wyjaśniła zarazem, jak i gdzie hobbici oswoili się z mieczem w dłoni. Scena z Narsilem była bardzo ciekawa, tyle że pozostawiła pewien niedosyt (miejmy nadzieję, że sprawdzą się słowa reżysera i na DVD będziemy mogli podziwiać więcej konfrontacji Aragorna i Boromira; tu np. zabrakło podkreślania, że oni są de facto rywalami). Natomiast nie przeboleję idiotycznego pojedynku na rzucanie sobą nawzajem o ściany w wykonaniu dwóch czarodziejów. To było kompletnie niepotrzebne, kompletnie nie z tej bajki. Tylko patrzeć, a wzięliby się za brody. Doprawdy! Co to w ogóle miało być? Przypominam sobie jeden pojedynek między istotami tej klasy, opisany przez Tolkiena w Silmarillionie: Sauron i Felagund pojedynkowali się, ale na pieśni mocy, nikt nikim nie rzucał. Trochę się w związku z tym boję rozprawy z Sarumanem u stóp Orthanku w Dwóch Wieżach, bo coś mi mówi, że zanosi się tu na Wielkie Latanie i Dużo Ścian. A to by była naprawdę katastrofa odwróciłaby skutecznie uwagę od tego, co jest sednem tej konfrontacji, czyli od zaprzepaszczenia szansy na powrót do Światła. Podobnie jak w Drużynie rzucanie Gandalfem o ściany i kręcenie nim młynka na podłodze odwróciło uwagę od złożonej sprawy zdrady Sarumana. W powieści jest on rywalem Saurona, marzącym o Pierścieniu, w filmie jest po prostu zdrajcą, który postanawia przyłączyć się do silniejszego. Nie ma ani słowa o jego podwójnej grze, w związku z tym zapewne umknie fakt, jakim ciosem będzie dla niego utrata palantiru i jak do tego wszystkiego dołoży się Pippin, zaglądając ukradkiem w kryształ. Nie podobał mi się Sauron. Zwłaszcza w scenie przymierzania Pierścienia. Był zbyt statyczny, toporny i klocowaty, zupełnie jakby to chodząca zbroja była, a nie istota z krwi i kości. I zupełnie bez sensu było to miotanie przeciwnikami na lewo i prawo. To nie ta bajka. Przez chwilę miałam wrażenie, że oglądam Asterixa w akcji. Mam również zastrzeżenia w kwestii wydarzeń w Lorien. Zresztą w ogóle końcówka filmu mknęła bez oddechu, widać było, że czas goni reżysera. Przez to wypadło mnóstwo bardzo ważnych dla dalszego rozwoju akcji scen, a te które zostały, przykrojono i nie wyszło im to na 21

22 dobre. A skoro już wysiedzieliśmy 3 godziny, wytrzymalibyśmy jeszcze 15 minut. To już naprawdę nie miało takiego znaczenia, te pięć minut w tę albo w tamtą. Po pierwsze na filmie wygląda to tak, jakby bohaterowie spędzili w Lorien jeden wieczór, popołudniem przybyli, rankiem wypłynęli. Samo Lorien też jest dziwnie smętne, szaro-sine, kręcone w niebieskawym świetle. Wygląda to i owszem, nierealnie i baśniowo, ale zarazem też jakoś dziwnie niezdrowo. Reżyser miał czas, żeby pokazać nam rozterki Boromira, ale na pożegnanie i wręczanie darów już go nie znalazł. I zamiast oddechu i odpoczynku, jakich w oryginale zaznali bohaterowie podczas długiego pobytu w Lorien, mamy tu w zasadzie jeden wielki zamęt Frodo wyjeżdża pełen lęku, przytłoczony wizjami zagłady, jaka nastąpi, jeśli zawiedzie. Dowiaduje się też, że Drużyna już w zasadzie się rozpada i on spróbuje przejąć Pierścień. Boromir traci nadzieję, Gimli nie zakochuje się w Galadrieli, pierwsze i ostatnie jego słowa, jakie padają na temat pani elfów to niebezpieczna wiedźma. No i w zasadzie my, widzowie, też myślimy podobnie, widząc niepokój, jaki w Drużynie zasiała interwencja Galadrieli. Powstaje wręcz pytanie, po co ich w ogóle zły los tam przygnał? Nic dobrego z tego nie wynikło, może by było lepiej, gdyby tam nie przybyli? Może wtedy Drużyna by się nie rozpadła? A przecież nie tak było w powieści. Ponoć obejrzymy wręczanie darów na DVD, cała scena łącznie z pożegnaniem jest nakręcona tym większa szkoda, że zostało ono pominięte w filmie. Lepiej było zrezygnować z innych scen (oddałabym królestwo za wycięcie pojedynku czarodziejów, walka z trollem też była za długa), a Lorien rozbudować. A poza tym kolejny błąd, tym razem w sztuce filmowej. Jeśli robi się film dla wszystkich, nie tylko dla miłośników powieści, to nie można przebierać całej Drużyny w identyczne płaszcze bez słowa wyjaśnienia, skąd się ta nagła uniformizacja wzięła. Niby drobiazg, ale dokłada się do całości, obok innych potknięć, takich jak: łatwopalne płaszcze Nazguli (tu na marginesie dodam, że zabrakło też bardzo istotnego wyjaśnienia, że Upiory Pierścienia boją się wody i ognia); zdumiewająca przezorność Aragorna, który spodziewając się dwóch hobbitów miał przy sobie przypadkiem cztery miecze; księżyc, który ukazał się zza chmur dokładnie w chwili, gdy Gandalf potrzebował jego światła z wyczuciem co do sekundy; athelas, który rósł w obfitości tuż obok miejsca, gdzie Frodo leżał ranny, bo jak powszechnie wiadomo nic łatwiejszego niż znaleźć nocą w ciemnym lesie bardzo rzadkie ziele; czarodziejski kołczan Legolasa, w którym nigdy, ale to nigdy nie brakuje strzał; Drużyna chowająca się w panice przed krebainami tylko po to, by za pięć sekund wyjść z ukrycia i starannie pokazać się stadu kotłującemu się jeszcze w zasięgu wzroku; Gandalf, który wisi nad przepaścią czekając, by go ktoś wyciągnął, a ponieważ nikt się nie kwapi, popełnia w końcu samobójstwo; oraz balustrada w pałacu elfów, magicznie dopasowująca się do rozmiarów hobbitów. Takich drobnych potknięć jest sporo. Były zapewne nieuniknione przy tak gigantycznej produkcji, rozumiem, że nie sposób dopilnować wszystkiego. Ale ostanie czterdzieści minut filmu, począwszy od Lorien, jest niedopracowane i puszczone na żywioł. Akcja leci na łeb na szyję i to już nie jest drobiazg. Bohaterowie po krótkim noclegu w gościnie u elfów, wyruszają dalej, płyną chwilę rzeką, mijają Argonath i dosłownie za zakrętem, jakieś na oko pół godziny od opuszczenia Lorien, (no dobrze, może godzinę, w porywach do dwóch, a już na pewno tego samego dnia) zostają zaatakowani przez orków, którzy w godnym podziwu tempie i w iście czarodziejski sposób materializują się na miejscu. Tu aż się prosi o montaż sugerujący upływ czasu, przeplecenie zdjęć biegnących orków z migawkami, jak to Drużyna rozkłada obóz na noc, jak płynie, jak odpoczywa, jak wstaje świt i jak zapada wieczór. Orkowie odpoczywają, Legolas zmienia na warcie Aragorna. I znowu płyną. I Gollum na kłodzie itd. (Dlaczego nie 22

23 było Golluma?) Wystarczyłoby kilka takich ujęć, parę dodatkowych sekund. Bez tego widz nabiera błędnego przekonania, że Śródziemie to taki park, który można przebiec w parę godzin, że Argonath było dwa kroki od Lorien, a między nimi po drodze był jeszcze Isengard, no bo jak inaczej wytłumaczyć obecność orków pod Amon Hen? Orków, którzy na naszych oczach przed chwilą wybiegli z Orthanku z rozkazem odszukania Drużyny, pojmania niziołków i zabicia pozostałych? No i samo Amon Hen. Chaos. Zabrakło czasu na wewnętrzną walkę Froda, na jego decyzję, na dziwnie znajomy głos nakazujący mu zdjąć Pierścień. Dramatyczne okoliczności jego odejścia zostały złagodzone przez pojawienie się Aragorna (scena skądinąd bardzo ładna, acz moim zdaniem niepotrzebna). I bardzo jestem ciekawa, na jakiej podstawie Merry wywnioskował, że Frodo odchodzi z Drużyny? Na podstawie odmowy dołączenia do kryjówki pod pniem? A w tym wszystkim nieco za długa scena pożegnalnej rozmowy Boromira i Aragorna, za głębokie nurkowanie Sama. Tak, koniec filmu chętnie widziałabym nieco przerobiony. Podobnie jak scenę napaści pod Wichrowym Czubem. Zabrakło mi tam waleczności Froda i okrzyku Elbereth Gilthoniel, które to słowa wywarły piorunujący efekt na Nazgulach. No ale cóż, nie można mieć wszystkiego. Choć chciałoby się usłyszeć o przepowiedni-śnie Boromira i o liście, jaki Gandalf zostawił dla pana Underhilla pod Rozbrykanym Kucykiem. I o tym, kim właściwie jest Legolas. Wyliczyłam tu większość moich zastrzeżeń (zapomniałam jeszcze dodać, że moim zdaniem Bilbo na odchodnym nigdy nie rzuciłby Pierścienia na podłogę; po prostu Pierścieniem tak jak krasnoludem się nie rzuca i już), ale muszę tu od razu zastrzec, że ogromna większość filmu mi się podobała. Po prostu nie sposób tego wszystkiego wyliczyć. Łatwiej i szybciej jest wypunktować to, co było dyskusyjne. W przeciwnym wypadku musiałabym opisywać kadr po kadrze, zachwycając się po kolei a to hobbickimi dziećmi, a to Bilbem, a to pogonią Nazguli za Arweną. Bo film jako taki był absolutnie wspaniały. POLSKA ŚCIEŻKA DIALOGOWA Przyznaję, że nie wczytywałam się w nią specjalnie, ale kilka razy rzuciłam okiem i wyłapałam różne potknięcia. Po pierwsze tłumaczenie było niezwykle oszczędne, lapidarne wręcz. Oczywiście, wiem, że to wymóg ekranu i ograniczone miejsce na tekst, ale bez przesady. Mój ukochany cytat Wielu spośród żyjących zasługuje na śmierć. A niejeden z tych, co umierają zasługuje na życie. Czy możesz ich nim obdarzyć? Nie bądź więc tak pochopny w ferowaniu wyroków śmierci został okrojony do Żyjący zasługują na śmierć, a umierający na życie. Nie osądzaj pochopnie. Gdzie tu sens? Podobnie nie ma sensu nazywanie Aragorna kapitanem przez Boromira w napisach powinno się pojawić mój wodzu. W pewnym momencie też Gandalf mówi do Elronda, że Saruman tworzy armię, krzyżując orków z goblinami (jak rozumiem krzyżował orków z orkami uzyskując orków, co za diabelski i nowatorski pomysł!). Ale to chyba jest już błąd w samym filmie, polskie napisy go tylko powtórzyły. MUZYKA Rozczarowała mnie dotkliwie. Nieznośnie patetyczna, wtórna. To wszystko już było. Nie potrafię przywołać z pamięci ani jednego motywu (a słuchałam nie tylko w kinie, mam kasetę w domu). Ten sam posępny chór zmuszany do pracy w nadgodzinach, dawkowany w myśl zasady im większe niebezpieczeństwo, tym głośniej. Jeśli na ekranie jest więcej niż jeden Czarny Jeździec chór jest absolutnie obowiązkowy. Jeśli dochodzą orkowie pojawiają się bębny. 23

24 A tymczasem książki Tolkiena pełne są muzyki i pieśni. Skoro Williamsowi, który na brak pracy narzekać nie może, chciało się specjalnie dla Harrego Pottera komponować kolędę, której urywek słychać z ekranu przez dwie sekundy (a której finezję w całości można podziwiać na ścieżce dźwiękowej), to i Shore mógł się postarać. To, co nuci pod nosem Gandalf, to, co śpiewa sobie Bilbo, jest tak byle jakie, że aż przykro. Elfy pomiaukują żałośnie w tle w Lorien i to wszystko. W tym filmie nie ma ani jednej pieśni z prawdziwego zdarzenia i bardzo mi tego brakuje. Cóż to by była za radość móc sobie potem odsłuchiwać w domu pieśni elfów, lament po Boromirze, Bilba ruszającego w drogę. Co za szkoda, że Jackson nie pozostał przy Kilarze, albo nie zaproponował pracy Lisie Gerard. PEJZAŻE Absolutnie olśniewające. Nowa Zelandia to był strzał w dziesiątkę. I zarazem uświadomił mi, że jestem po prostu zmęczona tymi wszystkich komputerowo generowanymi widokami, jak chociażby w I epizodzie Gwiezdnych Wojen (nic nie poradzę, równiny Naboo były komputerowe do bólu). Nic nie zastąpi prawdziwego świata, jeśli chodzi o góry, drzewa, rzeki. To był prawdziwy oddech. Tę przestrzeń się czuło. Nie dziwię się, że aktorzy mieli kłopoty z wyjściem z roli i powrotem do rzeczywistości. Orlando opowiadał w wywiadzie, że kiedy po długiej, mozolnej wspinaczce stanął na przełęczy, wiatr targał jego elfim płaszczem, a przy nim stanęli towarzysze z Drużyny, wszyscy w strojach, wszyscy z tym samym błyskiem w oku poczuł się cudownie nierealnie. I chciał, żeby tak już zostało. Wyobrażam sobie! I wyobrażam sobie jak im się było trudno rozstać po zakończeniu zdjęć (jak podają gazety, wszyscy aktorzy z Drużyny zafundowali sobie na pożegnanie tatuaż, małą elfią dziewiątkę na lewym ramieniu na znak udziału w Wyprawie). Hobbiton w całej swej malowniczości i nasyconych do niemożliwości zieleniach też ogromnie mi się podobał. Piękny był Bag End i jeszcze piękniejszy uroczy nieład panujący w jego wnętrzu. Oto dom, w którym się mieszka, który żyje. Tu na podłodze leży książka, na stole piętrzą się papiery, tam jakiś niedojedzony ser na talerzu. Uwielbiam takie szczegóły. I jeszcze takie, jak realistycznie zszargane stroje bohaterów i brud za paznokciami Froda. To co dla mnie osobiście było jeszcze niezwykłe w widokach to ożywające ilustracje Lee i Howe a. Coś nieprawdopodobnego. Gandalf w Morii, wnętrze Bag End, Asfaloth stający dęba w rzece, Balrog na moście ilustracje, które zawsze podziwiałam, teraz ożyły. Cóż to musi być za satysfakcja dla rysownika ujrzeć jak wizje twórcze stają się faktem! I za to wszystko, zapominając o niedociągnięciach, chylę przed reżyserem czoła. Dziękuję za Morię, za Boromira, za jego udręczone spojrzenie w Lorien i śmiech pod Karadhrasem, za Gandalfa w bibliotece Minas Tirith, za Czarnych Jeźdźców, za ogniste litery odbijające się na twarzy Froda, za ten krok Sama wynoszący go w Nieznane, za pęknięty pomidor, za świat falujących cieni pojawiający się po założeniu Pierścienia, za Legolasa lekko stąpającego po śniegu, za syczące mój sssskarbie dobiegające zza kadru, za ćmę na szczycie Orthanku, za łunę zwiastującą nadchodzącego Balroga, za chmury nad Karadhrasem i za wszystko inne. A przede wszystkim za niezwykłą przygodę, jaką był seans w kinie. Katarzyna Karina Chmiel Kasiopea Władca pierścieni: Drużyna Pierściena (The Lord of the Rings: The Fellowship of the Ring). Reż. Peter Jackson, obs. Elijah Wood, Ian McKellen, Billy Boyd, Dominic Monaghan, Viggo Mortensen, Sean Astin, Liv Tyler, Ian Holm, Orlando Bloom, Christopher Lee, Cate Blanchett, Sean Bean, John Rhys-Davies, Hugo Weaving. Scen. J.R.R. Tolkien (powieść), Fran Walsh, Philippa Boyens, Peter Jackson; muz. Howard Shore; zdj. Andrew Lesnie. Efekty specjalne: Weta Digital, Weta Workshop. Czas proj. 178 min. Nowa Zelandia/USA

25 W pudle Kolejny NORDCON, zaplanowany aż na pięć dni (środa niedziela) odbywał się w konwencji zakładu karnego, którego wszyscy byliśmy pensjonariuszami. Pierwszy dzień musiałem opuścić (trudno się wyrwać na tak długo), jednak już w czwartek stawiłem się na posterunku. A właściwie pod posterunkiem, ponieważ przybywających witała ustawiona w holu zgrabna wieża strażnicza. Tu i tam przechadzali się wartownicy z bronią. Kiedy w czwartek po południu kierownictwo Zakładu Karnego Hutnik urządziło apel, okazało się, jak wiele osób przywiozło własne jakby to nazwać narzędzia przymusu bezpośredniego. Zauważyłem kajdanki wszelkich typów, pałki, a nawet w kilku przypadkach kule na łańcuchu (umocowanego do nogi resocjalizanta). Na apelu wyznaczono blokowych (sam też zostałem jednym z nich) oraz oficjalnych kabli. Kabel naszego bloku nie wykazywał specjalnej aktywności może pośliznął się na mydle. Program konwentu toczył się jak zwykle spotkania autorskie, wydawcy, panele. Wpływ wydarzeń 11 września dał się zauważyć, np. w temacie panelu o terroryzmie w fantastyce (R.A. Ziemkiewicz, Konrad T. Lewandowski, niżej podpisany i PiPiDżej jako prowadzący). KTL sugerował, że wskutek ataku na WTC wydawnictwo Alfa zdecydowało się wydać jego nową książkę Misja Ramzesa Wielkiego ze względu na pewne nawiązania tematyczne. RAZ wysunął teorię, że ataki terrorystyczne są skutkiem dobrobytu kiedy czasy są spokojne, ludzie stają się bardziej bojowi i nie mają jak się wyładować. KTL przypisywał to raczej plamom na Słońcu, jednak z braku danych jego teoria nie zyskała uznania. Interesujące było spotkanie z Mirkiem Kowalskim, szefem wydawnictwa NOWA. Opowiedział, jak wyglądała sytuacja, kiedy NOWA decydowała się na wyjście z podziemia, jakie są tego skutki i jak rynek wydawniczy wygląda dzisiaj. Oczywiście, spotkań było więcej nie wszystkie widziałem i nie wszystkie tu opiszę. Tym bardziej, że NORDCON 2001 zdominowały dwa bardzo interesujące punkty programu. NORDCON 2001 był pierwszym podczas którego Krzysztof Papierkowski nie pełnił funkcji prezesa GKF. W związku z tym przygotowano program Benefis Papiera. Krzysztof zasiadł w fotelu (elektrycznym) i zaczęły się wspominki o początkach klubu, o rejestracji, o żartach, Krzysztof Papierkowski na fotelu elektrycznym jakie Krzysztof z kolegami szykował zarządowi. Wspomnienia przerywane były występami artystycznymi, wręczaniem prezentów, recytacją litanii, poematów i elegii. Ignis odśpiewała Happy Birthday, Mr. Papier w dobrym stylu Marilyn Monroe przed Johnem F. Kennedym. Na 25

26 zakończenie chór galerników wykonał wiązankę znanych pieśni, opisujących ciekawy i niełatwy życiorys Krzysztofa. W finale odbyło się tradycyjne podrzucanie. Ciekawy, trochę wzruszający program. Na pocieszenie należy chyba dodać, że Krzysztof odszedł jedynie z pracy w zarządzie GKF, ale nie wycofał się całkowicie. Obecnie pracuje w komisji rewizyjnej zarówno GKF, jak i Fandomu Polskiego. Kolejnym niezwykłym spektaklem NORDCONu było przedstawienie na podstawie Grobowców Atuanu Ursuli K. Le Guin. Powieść została sprawnie zaadaptowana do potrzeb scenicznych. Wystąpiła Arha/Tenar, Kossil, Ged/ Krogulec i Manan (o wiele młodszy niż w książce). Spektakl zrobił na mnie wielkie wrażenie był nastrojowy, aktorzy utalentowani... Zwłaszcza Kossil, choć i Tenar nie zawiodła. W Grobowcach Atuanu role męskie są raczej skromne, więc aktorzy mieli mniej okazji, by zabłysnąć. Mimo skromnych środków technicznych przedstawienie wypadło znakomicie, a ręce bolały od oklasków. Więzień mrożonka Grobowce Atuanu Tenar i Manan W sobotę odbyła się też maskarada dość licznie obsadzona. Zwyciężył niezawodny Maciej Bałasz, przebrany za więźnia-mrożonkę. Tradycyjnie na NORDCONie wręczono nagrody Srebrnego Globu tym razem nie w postaci straszliwie ciężkich statuetek, a raczej dyplomów za szkłem. Zwyciężyli: w kategorii powieści Maciej Żerdziński za Opuścić Los Raques i w kategorii opowiadania Maja Lidia Kossakowska za Beznogiego tancerza. Po tych uroczystościach konwent został uroczyście otwarty to znaczy zakończony (przypominam, że odbywał się w zakładzie karnym). Pozostało jeszcze Piżam Party i powrót do domu. Udana impreza, choć wydaje się, że mniej liczna niż dawniej (z wyjątkiem zeszłego roku, kiedy uczestników było całkiem mało). Mimo to a może dlatego było sympatycznie, wygodnie, bez tłumu i kolejek. Cieszy, że mimo zmian w kierownictwie Hutnika tradycyjnego miejsca NORDCONów GKF zdołał zorganizować imprezę. Piotr W. Cholewa Co: NORDCON 2001 Gdzie: DW Hutnik, Jastrzębia Góra Kiedy: 5 9 grudnia Rys. Małgorzata Pudlik 26

27 Najserdeczniejsze yczenia szczêœcia i sukcesów na ma³ eñskiej drodze sk³ada redakcja i wszyscy klubowicze Karolinie i Tadeuszowi Oli i Rafa³owi 27

28 Wiadomoœci Bucklandu nr 130 Rethe, 2002 Na otarciu wystawy - mówi Marek Gumkowski, stoją (od lewej) prof. Jan Malicki (dyrektor Biblioteki), Ela Gepfert, Tiber, Ilona Nowak Na pocz¹tku lutego, w goœcinnych progach Biblioteki Œl¹skiej w Katowicach, Sekcja Tolkienowska ŒKF przygotowa³a wystawê przedstawiaj¹c¹ dorobek literacki i sylwetkê twórcy W³adcy Pierœcieni. W kilkunastu gablotach znalaz³y siê polskie i zagraniczne (angielskie, amerykañskie, rosyjskie, czeskie, francuskie) wydania ksi¹ ek Tolkiena, wydawnictwa klubowe (zarówno polskie jak i obcojêzyczne), a tak e osobny dzia³ poœwiêcony filmowi Petera Jacksona. Nie zabrak³o tak e pami¹tek zwi¹zanych z wyjazdem delegacji Parmadili na stulecie urodzin Tolkiena, co mia³o miejsce ju ponad 10 lat temu. Oprócz tego w antyramach znalaz³y siê kopie rêkopisów pisarza, jego w³asne ilustracje, a tak e grafiki znanych twórców œwiatowych (Alana Lee, Johna Howe a czy Pauliny Bayness). Du ¹ czêœæ ekspozycji zajê³y te wspania³e i cenione za oryginalnoœæ prace naszych klubowych plastyków. W otwarciu wystawy J.R.R. Tolkien W³adca wyobraÿni uczestniczy³o ponad 150 osób, które w wiêkszoœci towarzyszy³y nam póÿniej w niemal trzygodzinnym spotkaniu literackim. Zainteresowanie by³o tak du e, e zupe³nie zaskoczy³o organizatorów z Biblioteki Œl¹skiej, którzy przygotowali jedynie szeœædziesiêcioosobow¹ salê, wobec czego czêœæ uczestników musia³a zadowoliæ siê miejscami stoj¹cymi. Program spotkania by³ bardzo bogaty. Wœród zaproszonych goœci znaleÿli siê niemal wszyscy t³umacze najnowszego wydania W³adcy Pierœcieni z wydawnictwa Amber: Cezary Fr¹c, Aleksandra Jagie³owicz, Ryszard Derdziñski, a tak e konsultant merytoryczny ich pracy Marek Gumkowski. Opowiadali o pracy nad nowym przek³adem i obawach, które mieli mierz¹c siê z kanonicznym Na wystawie. Na wprost stoi Ewa Dereń, red. nacz. Górnośląskiego Informatora Kulturalnego; po prawej stoją kolejno Ryszard Borys, Ryszard Derdziński i Cezary Frąc, autor najnowszego tłumaczenia WP t³umaczeniem autorstwa Marii Skibniewskiej. PóŸniej g³os zabrali ni ej podpisani, którzy podzielili siê z publicznoœci¹ wra eniami po ostrawskiej projekcji W³adcy Pierœcieni. Dru yny Pierœcienia, a tak e opowiadali o stronach internetowych i jêzykach elfów. Spotkanie zamknê³a interesuj¹ca prelekcja Anny Adamczyk przedstawiaj¹ca œwiat i kulturê elfów w œwietle zapisków Tolkiena, które znalaz³y siê w najnowszych tomach The History of Middle-earth. 28

29 Sesja tolkienowska: Anna Adamczyk mówi o elfach W Katowicach mamy prawdziwie tolkienowskie miejsce, nawi¹zuj¹ce klimatem do legendarnego pubu Inklingów Pod Or³em i Dzieciêciem. Jest nim herbaciarnia W Oficynie, gdzie od kilku miesiêcy spotyka siê Sekcja Tolkienowska ŒKF. Wieczorem 19 lutego odby³o siê tam kolejne spotkanie Parmadili wzbogacone o uroczyste ods³oniêcie portretu J.R.R. Tolkiena, który zawis³ nad stolikiem Sekcji. Tych, którzy zechc¹ odwiedziæ to miejsce herbaciarnia zaprasza w dni powszednie w godz. 11 do 20. Do lokalu bardzo ³atwo trafiæ, bo znajduje siê w samym centrum Katowic (Rynek 8, u wlotu ulicy Teatralnej), tu obok Teatru im. S. Wyspiañskiego oraz Vision Express. A trafiæ tam naprawdê warto, by przez chwilê poczuæ magiczn¹ atmosferê Œródziemia. Szerzej o samej herbaciarni, przypominaj¹cej Bag End, oraz innych tolkienowskich miejscach na Œl¹sku i w Zag³êbiu mo na by³o przeczytaæ w reporta u katowickiej Gazety Wyborczej, który ukaza³ siê w pi¹tek 22 lutego. Tom Goold & Frodo Maggot Rozmówki œl¹sko-elfickie (za Gazet¹ Wyborcz¹, 22 luty 2002 r.) Kilka przydatnych zwrotów w jêzyku sindarin: Hiren vuir, man anglennathon am Minas Tirith? Wybaczom panoczku, jak moga dojechaæ najpryndzej do Minas Tirith? Aniron dorthad ned Ennorath. Chcio³bych yæ w Œródziemiu. Be phedich. Boe ammen gostad Yrch dhelu. Mosz recht. Trza sie baæ tych pieroñskich orków. 29

30 Moja podró na Eastercon, czyli dlaczego nie lubiê wahad³owca Columbia Tekst pod tym tytułem (niniejszy odcinek to jakby jego remake, w zmienionej wersji, jak to jest w modzie) ukazał się w 4 numerze SFanzina, biuletynu Klubu Fantastyki SFan, który powstał na początku lat osiemdziesiątych w Warszawie, przy Centrum Gier i Rozrywek zwanym potocznie Groteką. Po zakończeniu działalności OKMFiSF, związałem się z tym klubem najczęściej prowadząc giełdę książek, ale nie tylko. Czasem pisywałem do SFanzina, zaprosiłem Janusza Zajdla na spotkanie z okazji wydania przez Iskry Limes Inferior, w połowie lat 80 zorganizowałem (już w siedzibie na Grójeckiej) prezentację nowych filmów SF... Niemniej kolejny wyjazd do Anglii był tylko moją inicjatywą. No, może nie tylko moją. Wspomniany już w poprzednim odcinku Bob Shaw porozumiał się z organizatorami Easterconu, czyli brytyjskiego Krajowego Konwentu SF, w roku 1981 odbywającego się w Leeds, w północnej części wyspy. Plan był taki najpierw odwiedzę Boba, który wówczas mieszkał na północno-zachodnim wybrzeżu, a następnie wspólnie pojedziemy do Leeds, skąd wrócę do Londynu, a następnie do kraju. Plan w zamierzeniu prosty, w wykonaniu okazał się trudniejszy, głównie z powodu wymienionego wahadłowca oraz polskiego filmu Golem, który postanowiłem ze sobą zabrać na ów konwent. Po co? Z prozaicznych względów nie stać mnie było na opłacenie hotelu, a schroniska młodzieżowego w okolicy nie było. Bob załatwił z organizatorami, że za hotel zapłacą, jeśli przywiozę polski film science fiction. No i dobrze ale jaki? Były dwa do wyboru Test pilota Pirxa (którego za bardzo nie chciałem, bo był na wpół radziecki) i właśnie Golem. Wiedziałem, że istniejące wówczas Przedsiębiorstwo Eksportu i Importu Filmów Film Polski ma kopię z angielskimi napisami, bo prezentowało Golema za granicą. Ale czy mi ją wypożyczą? I za ile? Owszem, wypożyczyli i nawet za darmo takie były czasy. Niemniej dysponowali tylko kopią 35 mm, co oznaczało konieczność targania ze sobą metalowej kasety z dziesięcioma rolkami filmu, ważącej około 20 kilogramów. Samolot więc odpadał, bo kaseta wyczerpałaby cały limit bagażu. Pozostał zatem pociąg. Udało mi się nawet załatwić zezwolenie dewizowe na zakup biletu do Londynu po oficjalnym kursie wymiany (po kursie czarnorynkowym pociąg był droższy od samolotu), ale pojawił się nowy kłopot. Organizatorzy konwentu dowiedzieli się, że brytyjskie władze celne mogą nie zezwolić na przywiezienie filmu bez tzw. kaucji celnej, to znaczy sumy gwarantującej, że nie sprzedam 30

31 kopii na terenie Wielkiej Brytanii, zwrotnej przy wywozie. Oczywiście nie miałem do dyspozycji stosownej sumy, ale pomógł John Brunner, który napisał mi o karnecie ATA. Jest to zestaw dokumentów wydawany do przedmiotów nie przeznaczonych na handel, ale np. na wystawę. Trudność polega na tym, że trzeba go ostemplować na każdej granicy u celnika. A to okazało się dość kłopotliwe. Polskie służby celne były na miejscu, a jakże, podobnie NRD-owskie. Przedstawicielka tych ostatnich zapytała nawet, czy Golem to porno, na co ja tylko popatrzyłem na nią z politowaniem. W tamtą stronę? Teraz zresztą może i by miała rację... Kłopoty zaczęły się dopiero w RFN. Najpierw tamtejszy celnik zabrał karnet i gdzieś zniknął, pociąg ruszył, ja w nerwach... Wrócił po godzinie, pewnie szukał pieczątki. Na granicy z Holandią w ogóle nikt się nie pojawił EWG, oczywiście. Wreszcie port w Hook van Holland. Kiedy dowiedziałem się, że placówka celna znajduje się po drugiej stronie portu od przystani promów, miałem niemal pewność, że nie zdążę. Trzeba tu wyjawić, w jaki sposób przemieszczałem się z ciężką kasetą i walizką otóż działo się to z pomocą wózeczka do bagażu, na którym stała kaseta, a na niej walizka. Wszystko to było bardzo chybotliwe, a i pręty wózeczka mocno się wyginały, ale jakoś jechało, choć kółka mogłyby być większe. W każdym razie na prom zdążyłem, karnet ostemplowałem i po dopłynięciu do portu dumnie wręczyłem celnikowi......aby się dowiedzieć, że nie musiałem się tak męczyć, bo leży u nich pismo od organizatorów, zapowiadające mój przyjazd i Królewski Urząd Celny czeka na mnie niemal z otwartymi ramionami. Zgrzytając zębami wsiadłem do pociągu, potem znaną już trasą z dworca Liverpool Street na Victoria, ale że autobus na północ odchodził następnego dnia, zanocowałem u znajomego nieopodal, wzbudziwszy turkotem wózka pewien niepokój wśród sąsiadów. Umowa z Bobem była taka: ponieważ autobus do niego nie dojeżdżał, miał mnie odebrać z przystanku przy szosie, która przebiegała kilkanaście kilometrów od jego domu. No i następnego dnia, pełen ufności, wywalam się z bagażem z autobusu i widzę, że dookoła przystanku składającego się ze słupka i tabliczki nie ma dosłownie nic: żadnych budynków, budki telefonicznej czy coś. Nie ma też Boba Shawa. Co robić? Na to nie byłem przygotowany. Rozejrzałem się dookoła, ale im bardziej się rozglądałem... i tak dalej. Po jakimś czasie zacząłem nawet iść w kierunku ciemnej plamy na horyzoncie, która mogła być jakimiś zabudowaniami... ale wreszcie pojawił się samochód z Bobem. Okazało się, że amerykański wahadłowiec Columbia wybrał sobie akurat tę porę na lądowanie i Bob po prostu musiał to zobaczyć. Szczęśliwie dla mnie postanowił oglądać telewizję u znajomego mieszkającego znacznie bliżej drogi. Niemniej, wiadomo już, skąd wziął się tytuł tego odcinka. Na kilka dni spędzone u Boba składało się zwiedzanie okolicy, w tym miejscowych pubów (takiego bittera nigdzie więcej nie piłem) oraz obserwacja, jak ciężko pracuje nad swoim kolejnym Poważnym Wykładem Naukowym, z których to wykładów słynął. Bob był w ogóle bardzo dowcipnym człowiekiem, ale Poważny Wykład Naukowy zawsze tak skrzył się dowcipami, że w żadnej mierze nie mógł być tylko improwizacją. Ktoś podobno je potem zebrał, ale nigdy nie trafiłem na wydanie książkowe. Pojechaliśmy potem do Leeds i tu nowa niespodzianka: organizatorzy nie mają do dyspozycji właściwego projektora. Film jest w kopii 35 mm, a oni w tym wymiarze mają tylko rzutnik do slajdów. Stanowczo odmówiłem pocięcia Golema na slajdy i zamiast prezentacji filmu porozmawiałem z zebranymi osobami na temat polskiej fantastyki i fandomu. Program konwentu był dość mocno polityczny panel pt. Czy SF powinna popierać jakieś idee skończył się uchwaleniem rezolucji wzywającej do jednostronnego rozbrojenia atomowego 31

32 Wielkiej Brytanii. Rej wodził oczywiście John Brunner, znany z udziału w ruchu pacyfistycznym. John zresztą wystąpił z kolejną inicjatywą: połączenia Easterconu 1984 z kolejnym Euroconem. Jak się wkrótce miało okazać, taka impreza się odbyła. Konwent był niewątpliwie bardziej kameralny od Worldconu, niemniej kilku znanych pisarzy udało mi się poznać Jamesa White a, Iana Watsona, Christophera Priesta, Dave a Langforda. Było to też moje pierwsze spotkanie z Donem Wollheimem, które później zaowocowało wydaniem jego antologii w Polsce. W Leeds także zobaczyłem po raz pierwszy grę komputerową. Nic wielkiego wędrówka kursorem po lochach, które się same dookoła budowały (no i oczywiście potwory, które chciały cię zjeść) ale jakie emocje! Naturalnie, były też stoiska z książkami, i mimo obciążenia filmem kilka sztuk jednak kupiłem, szczególnie, że droga powrotna miała być nieco łatwiejsza: autobus bezpośrednio z Leeds do Londynu, tam kilka godzin oczekiwania na pociąg do portu dalej wiadomo. Niemniej nie obeszło się bez przygód przy wsiadaniu do metra w Londynie wózek odmówił posłuszeństwa i cała kaseta z filmem się rozsypała część rolek na peron, część do wagonu. Szczęśliwie dobrzy ludzie pomogli, wrzucili wszystko do wagonu, a tam już jakoś się pozbierałem. Po powrocie do Warszawy oddałem kopię do Filmu Polskiego (nie przyznałem się, że pokazu nie było, bo wstyd) i nareszcie odpocząłem. A potem przyszedł 13 grudnia i wyjazdy się skończyły... Wiktor Bukato Seminarium katowickie Odbędzie się w dniach 7 9 czerwca 2002, tradycyjnie w hotelu Skaut Ośrodka Harcerskiego w Chorzowie. Tematem jest Magia a rzeczywistość chcemy zastanowić się nad fantasy i jej rosnącą popularnością, filmami, książkami i nie tylko. Koszt: akredytacja 40 zł; Noclegi: 80 zł (2 noce) Chętni proszeni są o kontakt: Asucon Kolejny Asucon odbędzie się w Domu Kultury Szopienice w dniach września Ze względu na konieczność rezerwowania miejsc, zarząd podjął decyzję o wprowadzeniu przedpłat w wysokości 10 zł, płatnych na konto klubu: Śląski Klub Fantastyki, PKO BP II O/Katowice,

Aeroskop. Festiwal Filmów w Gdyni. Antoś po raz pierwszy w Warszawie. Kazimierz Junosza-Stępowski

Aeroskop. Festiwal Filmów w Gdyni. Antoś po raz pierwszy w Warszawie. Kazimierz Junosza-Stępowski F1 F2 Aeroskop Pierwsza na świecie ręczna kamera filmowa skonstruowana w przez Kazimierza Prószyoskiego. Wynalazca ten zbudował też pierwsze urządzenie do nagrywania i wyświetlania filmów. Następna karta

Bardziej szczegółowo

HOBBIT: NIEZWYKŁA PODRÓŻ

HOBBIT: NIEZWYKŁA PODRÓŻ Wybierz spośród interesującą Cię pozycje. Po prezentacji najlepiej poruszać się tylko myszką. REŻYSER TREŚĆ FILMU DLACZEGO GO WYBRAŁEM REKLAMA ŹRÓDŁO INFORMACJE O REŻYSERZE FILMU. REŻYSER TREŚĆ FILMU DLACZEGO

Bardziej szczegółowo

Harry Potter i Kamień Filozoficzny

Harry Potter i Kamień Filozoficzny Harry Potter i Kamień Filozoficzny Harry Potter i kamień filozoficzny jest pierwszą częścią sześciotomowego cyklu opowiadającego o przygodach młodego czarodzieja Harry ego Pottera. Autorką powieści jest

Bardziej szczegółowo

Copyright 2015 Monika Górska

Copyright 2015 Monika Górska 1 Wiesz jaka jest różnica między produktem a marką? Produkt się kupuje a w markę się wierzy. Kiedy używasz opowieści, budujesz Twoją markę. A kiedy kupujesz cos markowego, nie zastanawiasz się specjalnie

Bardziej szczegółowo

Polskie kino w opinii Internautów. wyniki badań bezpośrednich

Polskie kino w opinii Internautów. wyniki badań bezpośrednich Polskie kino w opinii Internautów wyniki badań bezpośrednich Zakres i częstotliwość oglądania polskich filmów Badani są bardzo aktywnymi uczestnikami życia kulturalnego. Niemal 60% badanych było w ciągu

Bardziej szczegółowo

Historia The Beatles

Historia The Beatles Historia The Beatles John Lennon (gitara rytmiczna, śpiew) urodził się 9 października 1940 w Liverpoolu, zmarł 8 grudnia 1980 w Nowym Jorku. Brytyjski muzyk, kompozytor, wokalista i autor tekstów. Znany

Bardziej szczegółowo

Prezentacja wyników H1 2013

Prezentacja wyników H1 2013 WYNIKI FINANSOWE Warszawa, 03.09.2013 Prezentacja wyników H1 2013 Agenda Istotne wydarzenia Wyniki finansowe Grupy Alien Rage Enemy Front Lords of the Fallen Pytania i odpowiedzi Istotne wydarzenia Spłata

Bardziej szczegółowo

Interesuje się motoryzacją, a pasją zaraził się od taty. Od lat bierze udział w wyścigach motocyklowych, a w przyszłości chciałby jeździć w

Interesuje się motoryzacją, a pasją zaraził się od taty. Od lat bierze udział w wyścigach motocyklowych, a w przyszłości chciałby jeździć w KLASA 1A Interesuje się motoryzacją, a pasją zaraził się od taty. Od lat bierze udział w wyścigach motocyklowych, a w przyszłości chciałby jeździć w zagranicznym klubie lub pracować w dziedzinie motoryzacji.

Bardziej szczegółowo

W MOJEJ RODZINIE WYWIAD Z OPĄ!!!

W MOJEJ RODZINIE WYWIAD Z OPĄ!!! W MOJEJ RODZINIE WYWIAD Z OPĄ!!! W dniu 30-04-2010 roku przeprowadziłem wywiad z moim opą -tak nazywam swojego holenderskiego dziadka, na bardzo polski temat-solidarność. Ten dzień jest może najlepszy

Bardziej szczegółowo

Europejska Nagroda Młodzieżowa im. Karola Wielkiego

Europejska Nagroda Młodzieżowa im. Karola Wielkiego newsletter numer 23 Europejska Nagroda Młodzieżowa im. Karola Wielkiego Pięć tysięcy euro nagrody zainkasują zdobywcy Nagrody im. Karola Wielkiego na najlepszy projekt młodzieżowy w Europie. Największe

Bardziej szczegółowo

Temat: Jak wędrówka może zmienić człowieka? (na podstawie filmu Emilio Esteveza Droga życia )

Temat: Jak wędrówka może zmienić człowieka? (na podstawie filmu Emilio Esteveza Droga życia ) Temat: Jak wędrówka może zmienić człowieka? (na podstawie filmu Emilio Esteveza Droga życia ) 1. W filmie Emilio Esteveza Droga życia reżyser wykorzystuje retrospekcję. W jaki sposób to robi i czemu ten

Bardziej szczegółowo

wyniki oglądalności -8,9% -10,6% +12,9% 0,12 0,11 0,10 0,11 0,16% 0,08% 0% 2012 2013 2014 2015

wyniki oglądalności -8,9% -10,6% +12,9% 0,12 0,11 0,10 0,11 0,16% 0,08% 0% 2012 2013 2014 2015 jesień2015 CI Polsat CI Polsat to kanał, który zabiera widzów w poruszającą podróż do świata zbrodni, intryg i tajemnic. Próbujemy zrozumieć motywy i emocje, które popchnęły ludzi do popełnienia przestępstwa.

Bardziej szczegółowo

Opowieści nocy reż. Michel Ocelot

Opowieści nocy reż. Michel Ocelot Opowieści nocy reż. Michel Ocelot 1. Scenariusz lekcji. (str. 2) Temat: Jak powstaje film? 2. Karta pracy. (str. 5) MATERIAŁY DYDAKTYCZNE DLA NAUCZYCIELI SPIS TREŚCI SCENARIUSZ LEKCJI Opracowała: Paulina

Bardziej szczegółowo

Pytania do prezesa Cinema City International Mooky'ego Greidingera o przejęcia i przyszłość grupy.

Pytania do prezesa Cinema City International Mooky'ego Greidingera o przejęcia i przyszłość grupy. Pytania do prezesa Cinema City International Mooky'ego Greidingera o przejęcia i przyszłość grupy. Na jakim etapie jest przetarg na sieć kin Showcase w Wielkiej Brytanii, w którym startuje Cinema City

Bardziej szczegółowo

Tytuł: Rola głosu w narracji filmowej- niezbędnik młodego adepta sztuki filmowej. Prowadzący: Michał Swarlik

Tytuł: Rola głosu w narracji filmowej- niezbędnik młodego adepta sztuki filmowej. Prowadzący: Michał Swarlik Tytuł: Rola głosu w narracji filmowej- niezbędnik młodego adepta sztuki filmowej. Prowadzący: Michał Swarlik (Polski lektor młodego pokolenia. Najczęściej można usłyszeć go w reklamach telewizyjnych, radiowych,

Bardziej szczegółowo

Definicja. śródło: Czarnecki A., Product placement Niekonwencjonalny sposób promocji, Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne, Warszawa 2003, s. 22.

Definicja. śródło: Czarnecki A., Product placement Niekonwencjonalny sposób promocji, Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne, Warszawa 2003, s. 22. Product Placement Definicja Sposób promocji polegający na umieszczaniu na zasadach komercyjnych w dowolnych mediach, produktu, marki lub sytuacji prezentującej określony wzór zachowań nosi nazwę reklamy

Bardziej szczegółowo

Temat: Obcy, który trafia na Północ, płacze dwa razy (scenariusz lekcji na podstawie filmu Jeszcze dalej niż Północ )

Temat: Obcy, który trafia na Północ, płacze dwa razy (scenariusz lekcji na podstawie filmu Jeszcze dalej niż Północ ) Temat: Obcy, który trafia na Północ, płacze dwa razy (scenariusz lekcji na podstawie filmu Jeszcze dalej niż Północ ) 1. Komedia Jeszcze dalej niż północ przebiła swoją popularnością taki nieśmiertelny

Bardziej szczegółowo

Konkurs Wiosenne filmowanie z SKO. Jak przygotować pracę konkursową?

Konkurs Wiosenne filmowanie z SKO. Jak przygotować pracę konkursową? Konkurs Wiosenne filmowanie z SKO Jak przygotować pracę konkursową? Najważniejsze informacje na temat Konkursu 1/2 Główne Główne założenia: założenia: Szkoły uczestniczące w Konkursie przygotowują film

Bardziej szczegółowo

Regulamin 34. Koszalińskiego Festiwalu Debiutów Filmowych "Młodzi i Film" Koszalin 22-27 czerwca 2015 r.

Regulamin 34. Koszalińskiego Festiwalu Debiutów Filmowych Młodzi i Film Koszalin 22-27 czerwca 2015 r. Regulamin 34. Koszalińskiego Festiwalu Debiutów Filmowych "Młodzi i Film" Koszalin 22-27 czerwca 2015 r. 1 1. 34. Koszaliński Festiwal Debiutów Filmowych "Młodzi i Film" jest konkursowym przeglądem polskich

Bardziej szczegółowo

zapraszają na Film Cezarego Ibera

zapraszają na Film Cezarego Ibera Page1 zapraszają na Film Cezarego Ibera Od 14 stycznia 2011 Page2 Od piątku, 14 stycznia 2011 DIALOG będzie wyświetlany na regularnych pokazach w KinoLAB w Warszawie. W ten sposób zostanie zainaugurowany

Bardziej szczegółowo

Wokół filmu ćwiczenia różne opracowała mgr Wiesława Giercarz

Wokół filmu ćwiczenia różne opracowała mgr Wiesława Giercarz Wokół filmu ćwiczenia różne opracowała mgr Wiesława Giercarz 1.Jak powstaje film? Ustal właściwą kolejność. Etapy powstawania filmu Montaż i udźwiękowienie 1. Pomysł, projekt 2. Scenopis 3. Zaprojektowanie

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN KONKURSÓW 5. SE-MA-FOR FILM FESTIVAL

REGULAMIN KONKURSÓW 5. SE-MA-FOR FILM FESTIVAL REGULAMIN KONKURSÓW 5. SE-MA-FOR FILM FESTIVAL Se-ma-for Film Festival (międzynarodowy festiwal animowanych filmów lalkowych technik przestrzennych) jest drugim na świecie i pierwszym w Europie festiwalem

Bardziej szczegółowo

FILM ANIMOWANY KRÓTKOMETRAŻOWY

FILM ANIMOWANY KRÓTKOMETRAŻOWY UCZNIOWSKI MINI PROJEKT BADAWCZY W ZAKRESIE INNOWACYJNEGO ZASTOSOWANIA W PRAKTYCE WIEDZY Z OBSZARU ZAWODU TECHNIK CYFROWYCH PROCESÓW GRAFICZNYCH FILM ANIMOWANY KRÓTKOMETRAŻOWY Najpierw 1. Który rodzaj

Bardziej szczegółowo

To My! W numerze: Wydanie majowe! Redakcja gazetki: Lektury - czy warto je czytać Wiosna - czas na zabawę Strona patrona Dzień MAMY Święta Krzyżówka

To My! W numerze: Wydanie majowe! Redakcja gazetki: Lektury - czy warto je czytać Wiosna - czas na zabawę Strona patrona Dzień MAMY Święta Krzyżówka To My! Wydanie majowe! W numerze: Lektury - czy warto je czytać Wiosna - czas na zabawę Strona patrona Dzień MAMY Święta Krzyżówka Redakcja gazetki: redaktor naczelny - Julia Duchnowska opiekunowie - pan

Bardziej szczegółowo

HANS CHRISTIAN ANDERSEN. Przygotawała Katarzyna Semla SP-5 Żywiec

HANS CHRISTIAN ANDERSEN. Przygotawała Katarzyna Semla SP-5 Żywiec HANS CHRISTIAN ANDERSEN Przygotawała Katarzyna Semla SP-5 Żywiec HANS CHRISTIAN ANDERSEN Żył w latach 1805 1875; Prozaik, poeta, dramaturg i baśniopisarz duński; W wieku 14 lat, po śmierci ojca, we wrześniu

Bardziej szczegółowo

REKLAMA. TRYB ROZKAZUJĄCY AUDIO A2 / B1. (wersja dla studentów)

REKLAMA. TRYB ROZKAZUJĄCY AUDIO A2 / B1. (wersja dla studentów) REKLAMA. TRYB ROZKAZUJĄCY AUDIO A2 / B1 (wersja dla studentów) Reklama jest obecna wszędzie w mediach, na ulicy, w miejscach, w których uczymy się, pracujemy i odpoczywamy. Czasem pomaga nam w codziennych

Bardziej szczegółowo

Literatura filmem pisana

Literatura filmem pisana Międzyszkolny Konkurs Filmowy Literatura filmem pisana I ORGANIZATOR KONKURSU Zespół Szkół nr 1 w Pszczynie ul. Kazimierza Wielkiego 5 43-200 Pszczyna tel. (32) 210-36 -20 Opiekunowie: Monika Mak Matusiak

Bardziej szczegółowo

Telewizja 3G. Awangarda przed telewizorem

Telewizja 3G. Awangarda przed telewizorem Telewizja 3G Awangarda przed telewizorem Nowe Odbiorniki Telewizji 3G: PVR HD HD TOYA PVR HD 3G TOYA HD 3G 3 Telewizja 3G Awangarda przed telewizorem Telewizja Trzeciej Generacji Telewizja 3G poszerza

Bardziej szczegółowo

SQL i podstawy technologii relacyjnych baz danych Zadania dodatkowe

SQL i podstawy technologii relacyjnych baz danych Zadania dodatkowe SQL i podstawy technologii relacyjnych baz danych Zadania dodatkowe Baza danych Dane do zadań Ze strony www.testcoast.com pobierz plik rating.sql zawierający wyeksportowane dane bazy danych SQL w formacie

Bardziej szczegółowo

Regulamin Ogólnopolskiego Szkolnego Konkursu Filmowego LEKTURY W KADRZE

Regulamin Ogólnopolskiego Szkolnego Konkursu Filmowego LEKTURY W KADRZE Regulamin Ogólnopolskiego Szkolnego Konkursu Filmowego LEKTURY W KADRZE 1. ORGANIZATOR 1. Organizatorem konkursu jest Liceum Ogólnokształcące MIKRON mieszczące się w Łodzi przy ul. Pięknej 30/32. 2. CELE

Bardziej szczegółowo

PRODUKCJA FILMOWA I TELEWIZYJNA

PRODUKCJA FILMOWA I TELEWIZYJNA PRODUKCJA FILMOWA I TELEWIZYJNA Grupa IMPACT NAJSMUTNIEJSZA PODRÓŻ NA ŚWIECIE TO TA, KTÓRA PODĄŻA WEDŁUG ŚCIŚLE OKREŚLONEGO PLANU. WTEDY NIE JESTEŚ PODRÓŻNIKIEM. JESTEŚ PIE@#&$*%M TURYSTĄ. Guillermo del

Bardziej szczegółowo

Oferta Miejskiej Biblioteki Publicznej

Oferta Miejskiej Biblioteki Publicznej Oferta Miejskiej Biblioteki Publicznej Miejska Biblioteka Publiczna gromadzi zbiory z literatury pięknej dla dorosłych i dzieci, a także z literatury popularnonaukowej i naukowej. Placówka zakupuje wszystkie

Bardziej szczegółowo

Projektowanie systemu krok po kroku

Projektowanie systemu krok po kroku Rozdział jedenast y Projektowanie systemu krok po kroku Projektowanie systemu transakcyjnego jest ciągłym szeregiem wzajemnie powiązanych decyzji, z których każda oferuje pewien zysk i pewien koszt. Twórca

Bardziej szczegółowo

Propozycja współpracy

Propozycja współpracy Propozycja współpracy Co chcemy osiągnąć Naszym marzeniem jest Kraków - miasto INNOWACJI. Chcemy zachęcić mieszkańców do DZIAŁANIA, realizowania własnych PROJEKTÓW oraz KREATYWNEGO MYŚLENIA. Chcemy inspirować,

Bardziej szczegółowo

KĄCIK JĘZYKA ANGIELSKIEGO

KĄCIK JĘZYKA ANGIELSKIEGO KĄCIK JĘZYKA ANGIELSKIEGO Język angielski jest językiem międzynarodowym. Posługują się nim ludzie na całym świecie. Ty jesteś jedną z tych osób. Warto więc dowiedzieć się w jakich państwach mówi się po

Bardziej szczegółowo

WITAJCIE PO FERIACH!!!

WITAJCIE PO FERIACH!!! SZKOŁA I JA WITAJCIE PO FERIACH!!! MŁODSZY SAMORZĄD SZKOLNY 1 MOJE ZIMOWE PRZYGODY Ferie zimowe spędziłam na wsi u swoich dziadków. Wesoło spędziłam czas. Pewnego razu wybraliśmy się na wycieczkę do lasu.

Bardziej szczegółowo

NBA Live 2004 Poradnik GRY-OnLine. Nieoficjalny poradnik GRY-OnLine do gry. NBA Live. autor: Krzysztof Bakterria Mielnik

NBA Live 2004 Poradnik GRY-OnLine. Nieoficjalny poradnik GRY-OnLine do gry. NBA Live. autor: Krzysztof Bakterria Mielnik Nieoficjalny poradnik GRY-OnLine do gry NBA Live 2004 autor: Krzysztof Bakterria Mielnik (c) 2002 GRY-OnLine sp. z o.o. Prawa do użytych w tej publikacji tytułów, nazw własnych, zdjęć, znaków towarowych

Bardziej szczegółowo

Krzysztof Kriz Rojowski

Krzysztof Kriz Rojowski Creatio Fantastica PL ISSN: 2300-2514 R. X, 2014, nr 3 (45) Krzysztof Kriz Rojowski Star Wars siedlisko superbohaterów? Superman, Batman czy Spiderman to archetypowi superbohaterowie. Mają nadprzyrodzone

Bardziej szczegółowo

Propozycja metodyczna dla klasy VI

Propozycja metodyczna dla klasy VI Język Polski w Szkole IV VI R. X, nr 4 Joanna Piasta-Siechowicz Propozycja metodyczna dla klasy VI TEMAT: Poznajemy lekturę Opowieści z Narnii. Lew, Czarownica i stara szafa. Czas zajęć: 2 x 45 min. Cele

Bardziej szczegółowo

Iv. Kreatywne. z mediów

Iv. Kreatywne. z mediów Iv. Kreatywne korzystanie z mediów Edukacja formalna dzieci Kreatywne korzystanie z mediów [ 45 ] Zagadnienia Wychowanie przedszkolne Szkoła podstawowa, klasy 1-3 Szkoła podstawowa, klasy 4-6 Tworzenie

Bardziej szczegółowo

Czy wirusy komputerowe porywają księżniczki?

Czy wirusy komputerowe porywają księżniczki? Jak zapewne wiecie, są różne rodzaje gier. W gry podwórkowe gra się na podwórku, w gry karciane za pomocą kart, a za pomocą czego gra się w gry komputerowe? Pewnie mieliście okazję grać w niejedną z nich.

Bardziej szczegółowo

TWORZENIE PREZENTACJI MS POWERPOINT

TWORZENIE PREZENTACJI MS POWERPOINT TWORZENIE PREZENTACJI MS POWERPOINT Wstęp TWORZENIE PREZENTACJI MS POWERPOINT Czasami zdarza się, że zostajemy poproszeni o poprowadzenia spotkania czy szkolenia w firmie, w której pracujemy lub po prostu

Bardziej szczegółowo

OD SCENARIUSZA DO RECENZJI INNY SŁOWNIK FILMOWY

OD SCENARIUSZA DO RECENZJI INNY SŁOWNIK FILMOWY OD SCENARIUSZA DO RECENZJI INNY SŁOWNIK FILMOWY ZACZYNAMY OD... Adaptacja (łac. adaptatio przystosowanie) przetworzenie dzieła sztuki lub publikacji do odbioru za pomocą innego środka przekazu niż to planowano

Bardziej szczegółowo

Przyjaciel na balkonie reż. Hüseyin Tabak

Przyjaciel na balkonie reż. Hüseyin Tabak Przyjaciel na balkonie reż. Hüseyin Tabak 1. Informacje o filmie. (str.2) 2. Scenariusz lekcji nauczania zintegrowanego(str. 3) Temat: Rozmawiamy o przyjaźni. MATERIAŁY DYDAKTYCZNE DLA NAUCZYCIELI Wszelkie

Bardziej szczegółowo

Proszę bardzo! ...książka z przesłaniem!

Proszę bardzo! ...książka z przesłaniem! Proszę bardzo!...książka z przesłaniem! Przesłanie, które daje odpowiedź na pytanie co ja tu właściwie robię? Przesłanie, które odpowie na wszystkie twoje pytania i wątpliwości. Z tej książki dowiesz się,

Bardziej szczegółowo

Z ODDZIAŁAMI INTEGRACYJNYMI W TYCHACH

Z ODDZIAŁAMI INTEGRACYJNYMI W TYCHACH GAZETKA OKOLICZNOŚCIOWA GIMNAZJUM NR 5 Z ODDZIAŁAMI INTEGRACYJNYMI W TYCHACH W roku szkolnym 2006/07 Rada Pedagogiczna GIMNAZJUM NR 5 Z ODDZIAŁAMI INTEGRACYJNYMI W TYCHACH podjęła decyzję o wyborze patrona.

Bardziej szczegółowo

Popiół i diament w Nollywood. Rozmowa z Jankiem Simonem

Popiół i diament w Nollywood. Rozmowa z Jankiem Simonem Popiół i diament w Nollywood. Rozmowa z Jankiem Simonem Janek Simon, Mission Auropol, kadr z filmu Skąd pomysł na remake Popiołu i Diamentu w Nollywood? Czy jechałeś do Nigerii z tym pomysłem, czy wpadłeś

Bardziej szczegółowo

Nieoficjalny polski poradnik GRY-OnLine do gry. LEGO Przygoda. gra wideo. autor: Patrick YxU Homa. (c) 2014 GRY-Online S.A.

Nieoficjalny polski poradnik GRY-OnLine do gry. LEGO Przygoda. gra wideo. autor: Patrick YxU Homa. (c) 2014 GRY-Online S.A. Nieoficjalny polski poradnik GRY-OnLine do gry LEGO Przygoda gra wideo autor: Patrick YxU Homa (c) 2014 GRY-Online S.A. Producent Traveller's Tales, Wydawca Warner Bros Interactive Entertainment, Wydawca

Bardziej szczegółowo

Polsat Viasat Explore

Polsat Viasat Explore jesień2015 Polsat Viasat Explore Polsat Viasat Explore daje widzom coś więcej! Jesteśmy zdecydowani, żądni przygód i ekscytuje nas odkrywanie tego, co nowe i niezwykłe. Interesuje nas świat oraz historie

Bardziej szczegółowo

Tworzenie aplikacji na WP. Blog dotyczący.net oraz WP.

Tworzenie aplikacji na WP. Blog dotyczący.net oraz WP. = = Tworzenie aplikacji na WP. Blog dotyczący.net oraz WP. Kursy Walut: - 45k ściągnięć, - 1,7k ocen, - średnia ocena 4,5, - 3 miejsce w rankingu najczęściej pobieranych płatnych aplikacji. Ponad 400k

Bardziej szczegółowo

I WILANOWSKI FESTIWAL PIOSENKI FILMOWEJ DLA MŁODZIEŻY FILMOSENKI 2016

I WILANOWSKI FESTIWAL PIOSENKI FILMOWEJ DLA MŁODZIEŻY FILMOSENKI 2016 I WILANOWSKI FESTIWAL PIOSENKI FILMOWEJ DLA MŁODZIEŻY FILMOSENKI 2016 Piosenka filmowa to wartościowy, odrębny i bardzo popularny gatunek muzyczny, funkcjonujący często poza filmem, nierzadko przewyższając

Bardziej szczegółowo

COMENIUS REGIO BIBLIOPREVENTION

COMENIUS REGIO BIBLIOPREVENTION ANALIZA ANKIETY DLA UCZNIÓW SZKÓŁ PODSTAWOWYCH, GIMNAZJÓW I SZKÓŁ PONADGIMNAZJALNYCH (12 20 LAT) W roku szkolnym 2009/2010 badaniom ankietowym zostało poddanych 22 uczniów klasy VII B w wieku 12 lat (13

Bardziej szczegółowo

Publikacja pod patronatem wiedza24h.pl. Wypracowania J.R.R. Tolkien. Hobbit

Publikacja pod patronatem wiedza24h.pl. Wypracowania J.R.R. Tolkien. Hobbit Publikacja pod patronatem wiedza24h.pl Wypracowania J.R.R. Tolkien Hobbit Wydawnictwo Psychoskok, 2013 Copyright by Wydawnictwo Psychoskok, 2013 Copyright by wiedza24h.pl Wszelkie prawa zastrzeżone. Żadna

Bardziej szczegółowo

Czy warto przygotować kampanię wyborczą w mediach społecznościowych i jak to zrobić?

Czy warto przygotować kampanię wyborczą w mediach społecznościowych i jak to zrobić? Czy warto przygotować kampanię wyborczą w mediach społecznościowych i jak to zrobić? Warsztat, Kongres Kobiet 9.05.2014 Czy social media są potrzebne w kampanii? Z internetu korzysta 61,4% Polaków (18,51

Bardziej szczegółowo

SCENARIUSZ ZAJĘĆ. Małgorzata Balcerowska, Anna Koludo

SCENARIUSZ ZAJĘĆ. Małgorzata Balcerowska, Anna Koludo Małgorzata Balcerowska, Anna Koludo SCENARIUSZ ZAJĘĆ Typ szkoły: gimnazjum Etap kształcenia: III, klasa III Rodzaj zajęć: koło informatyczne Temat zajęć: Dźwięk i obraz Cele kształcenia: 1. Cel ogólny

Bardziej szczegółowo

oferta handlowa ważna od 14.10 do 31.10.2015

oferta handlowa ważna od 14.10 do 31.10.2015 oferta handlowa ważna od 14.10 do 31.10.2015 FIGURKI 10 CM ŚNIEG/PUSTYNIA 44 99 FIGURKI 10 CM DŻUNGLA/KOSMOS 44 99 131 Czy wiesz, że: Pierwszy dzień zdjęciowy na planie filmu Gwiezdne wojny: Przebudzenie

Bardziej szczegółowo

Regulamin BLIŻEJPRZEDSZKOLNEGO konkursu filmowego Wiosenne Piosenki Przedszkolaka

Regulamin BLIŻEJPRZEDSZKOLNEGO konkursu filmowego Wiosenne Piosenki Przedszkolaka Regulamin BLIŻEJPRZEDSZKOLNEGO konkursu filmowego Wiosenne Piosenki Przedszkolaka I. Definicje 1. Wyrażeniom pisanym w treści Regulaminu wielką literą należy nadawać znaczenie wskazane poniżej: 1.1. Regulamin

Bardziej szczegółowo

Wizyta w Gazecie Krakowskiej

Wizyta w Gazecie Krakowskiej Wizyta w Gazecie Krakowskiej fotoreportaż 15.04.2013 byliśmy w Gazecie Krakowskiej w Nowym Sączu. Dowiedzieliśmy, się jak ciężka i wymagająca jest praca dziennikarza. Opowiedzieli nam o tym pan Paweł Szeliga

Bardziej szczegółowo

Dnia 7.02.2011 udaliśmy się na wycieczkę do średniowiecznego, a zarazem nowoczesnego miasta Jawor. Wiąże się z nim bardzo wiele średniowiecznych

Dnia 7.02.2011 udaliśmy się na wycieczkę do średniowiecznego, a zarazem nowoczesnego miasta Jawor. Wiąże się z nim bardzo wiele średniowiecznych Dnia 7.02.2011 udaliśmy się na wycieczkę do średniowiecznego, a zarazem nowoczesnego miasta Jawor. Wiąże się z nim bardzo wiele średniowiecznych historii i podań, lecz nas interesowała teraźniejszość,

Bardziej szczegółowo

Picturebook Czerwony kapturek w wielkim mieście wzbudził szczególne zainteresowanie słuchających

Picturebook Czerwony kapturek w wielkim mieście wzbudził szczególne zainteresowanie słuchających Magia Czytania ciekawe książki dla dzieci 10+ Zajęcia edukacyjne związane z promocją literatury współczesnej dla dzieci i młodzieży przeprowadzone z okazji Miesiąca Bibliotek Szkolnych W związku z obchodami

Bardziej szczegółowo

MODUŁ 4. ANIMACJA POKLATKOWA. Trening wyobraźni

MODUŁ 4. ANIMACJA POKLATKOWA. Trening wyobraźni Autorka: Karolina Szurek. Kopiowanie i rozpowszechnianie bez zgody Autorki jest zabronione. MODUŁ 4. ANIMACJA POKLATKOWA. Trening wyobraźni Wprowadzenie. Animacja poklatkowa co to jest? Animare [łac.]

Bardziej szczegółowo

W STUDIO MODLITWA NA POCZĄTEK WSPÓLNEJ ZBAWY

W STUDIO MODLITWA NA POCZĄTEK WSPÓLNEJ ZBAWY Krzysztof Mirek W STUDIO CEL: radość dla całej wspólnoty Dla kogo: uczestnicy i stopnia OND Czas; ok. 67minut Motyw przewodni: studio nagrań kreskówek Prowadzący: REŻYSER( reżyser filmowy ubrany w kaszkiet,

Bardziej szczegółowo

2. Zdefiniuj pojęcie mitu. Na wybranych przykładach omów jego znaczenie i funkcjonowanie w kulturze.

2. Zdefiniuj pojęcie mitu. Na wybranych przykładach omów jego znaczenie i funkcjonowanie w kulturze. ZWIĄZKI LITERATURY Z INNYMI DZIEDZINAMI SZTUKI 1. Dawne i współczesne wzorce rodziny. Omawiając zagadnienie, zinterpretuj sposoby przedstawienia tego tematu w dziełach literackich różnych epok oraz w wybranych

Bardziej szczegółowo

Warszawa, czerwiec 2015 ISSN 2353-5822 NR 84/2015 O KONFLIKCIE NA UKRAINIE I SANKCJACH GOSPODARCZYCH WOBEC ROSJI

Warszawa, czerwiec 2015 ISSN 2353-5822 NR 84/2015 O KONFLIKCIE NA UKRAINIE I SANKCJACH GOSPODARCZYCH WOBEC ROSJI Warszawa, czerwiec 2015 ISSN 2353-5822 NR 84/2015 O KONFLIKCIE NA UKRAINIE I SANKCJACH GOSPODARCZYCH WOBEC ROSJI Znak jakości przyznany przez Organizację Firm Badania Opinii i Rynku 9 stycznia 2015 roku

Bardziej szczegółowo

Napędy optyczne. Paweł Jamer

Napędy optyczne. Paweł Jamer Napędy optyczne Paweł Jamer Plan prezentacji Płyty CD, DVD, Blu-Ray. Odczytanie zawartości płyty. Słuchanie muzyki. Oglądanie filmów. Płyty CD, DVD, Blu-Ray Czytane przez odpowiednie napędy: Napęd CD DVD

Bardziej szczegółowo

Czy wiesz, że. Rzeźnia numer pięć Kurta Vonneguta była oskarżana o ukazywanie wojny z niewłaściwej, bo niepatriotycznej

Czy wiesz, że. Rzeźnia numer pięć Kurta Vonneguta była oskarżana o ukazywanie wojny z niewłaściwej, bo niepatriotycznej Rzeźnia numer pięć Kurta Vonneguta była oskarżana o ukazywanie wojny z niewłaściwej, bo niepatriotycznej strony? w 1893 r. American Library Association opublikowało listę tytułów, którą można zarekomendować

Bardziej szczegółowo

XI Międzynarodowy Festiwal Kina Autorskiego Quest Europe 2015 pod honorowym patronatem Jerzego Hoffmana

XI Międzynarodowy Festiwal Kina Autorskiego Quest Europe 2015 pod honorowym patronatem Jerzego Hoffmana XI Międzynarodowy Festiwal Kina Autorskiego Quest Europe 2015 pod honorowym patronatem Jerzego Hoffmana REGULAMIN KONKURSU FILMOWEGO 1 MFKA QUEST EUROPE jest imprezą przeznaczoną dla wszystkich filmowców

Bardziej szczegółowo

21 października 2014 r.

21 października 2014 r. Kronika klasy Vb 1 września 2014 r. Po dwóch miesiącach odpoczynku pełni energii wróciliśmy do szkoły. Przyjemnie było znowu spotkać kolegów i koleżanki z klasy a także przywitać naszych nauczycieli! Podczas

Bardziej szczegółowo

DLACZEGO WARTO WSPÓŁPRACOWAĆ Z DUŻE PODRÓŻE?

DLACZEGO WARTO WSPÓŁPRACOWAĆ Z DUŻE PODRÓŻE? DLACZEGO WARTO WSPÓŁPRACOWAĆ Z DUŻE PODRÓŻE? Duże Podróże to blog podróżniczy na którym zamieszczam relacje ze swoich wypraw w formie dopracowanych pod każdym względem opowieści. Porusza również tematy

Bardziej szczegółowo

wyniki oglądalności +3,3% +26,9% -17,9% 0,10 0,10 0,08 0,09 0,12% 0,06% 0% 2012 2013 2014 2015

wyniki oglądalności +3,3% +26,9% -17,9% 0,10 0,10 0,08 0,09 0,12% 0,06% 0% 2012 2013 2014 2015 jesień2015 Travel Channel Travel Channel jest jednym z najbardziej znanych kanałów turystyczno - lifestylowych w Europie i jedynym kanałem dedykowanym podróżom w Afryce i na Bliskim Wschodzie. Przedstawia

Bardziej szczegółowo

KRYTERIA OCENY PROJEKTU (poniższe dane wypełnia Ekspert)

KRYTERIA OCENY PROJEKTU (poniższe dane wypełnia Ekspert) Załącznik nr Do Regulaminu Regionalnego Funduszu Filmowego Poznań Tytuł filmu Reżyser. Autor scenariusza. Producent (wnioskodawca). KARTA OCENY PROJEKTU Regionalny Fundusz Filmowy Poznań Imię i nazwisko

Bardziej szczegółowo

Witajcie w naszej bajce literacka podróż po krainie bajek i baśni - konkurs wiedzy o bajkach i baśniach połączony z prezentacjami artystycznymi

Witajcie w naszej bajce literacka podróż po krainie bajek i baśni - konkurs wiedzy o bajkach i baśniach połączony z prezentacjami artystycznymi Aneta Lech, Monika Pabian Witajcie w naszej bajce literacka podróż po krainie bajek i baśni - konkurs wiedzy o bajkach i baśniach połączony z prezentacjami artystycznymi Dwugodzinne spotkanie rozpoczyna

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN KONKURSU FOTOGRAFICZNEGO. Omisie lubią dzieci, dzieci lubią Omisie I. POSTANOWIENIA OGÓLNE

REGULAMIN KONKURSU FOTOGRAFICZNEGO. Omisie lubią dzieci, dzieci lubią Omisie I. POSTANOWIENIA OGÓLNE REGULAMIN KONKURSU FOTOGRAFICZNEGO Omisie lubią dzieci, dzieci lubią Omisie I. POSTANOWIENIA OGÓLNE 1 Niniejszy Regulamin określa warunki, na jakich odbywa się konkurs pod nazwą Omisie lubią dzieci, dzieci

Bardziej szczegółowo

ZACZYTAJ TO CO LUBISZ MOJE 5 SERWISÓW

ZACZYTAJ TO CO LUBISZ MOJE 5 SERWISÓW ZACZYTAJ TO CO LUBISZ MOJE 5 SERWISÓW lubimyczytac.pl Moim serwisem numer jeden, który wybrałam do konkursu jest portal lubimyczytac.pl. Jestem użytkownikiem tej strony od ponad 3 lat. Każdy kto lubi czytać

Bardziej szczegółowo

Kwartet Czterech Kultur Łódź Berlin Tel Awiw Sankt Petersburg

Kwartet Czterech Kultur Łódź Berlin Tel Awiw Sankt Petersburg Kwartet Czterech Kultur Łódź Berlin Tel Awiw Sankt Petersburg ORGANIZATOR: Centrum Dialogu im. Marka Edelmana Filharmonia Łódzka im. Artura Rubinsteina Kwartet Czterech Kultur koncert premierowy ARTYŚCI

Bardziej szczegółowo

Regulamin Konkursu. "Pokaż nam Politechnikę."

Regulamin Konkursu. Pokaż nam Politechnikę. Regulamin Konkursu "Pokaż nam Politechnikę." 1. Organizatorem Konkursu "Pokaż nam Politechnikę" (dalej zw. Konkursem) jest Politechnika Rzeszowska im. I. Łukasiewicza (dalej zw. Organizatorem). Jednostką

Bardziej szczegółowo

Sponsor Tytularny. - oferta. Reklama jest tak potrzebna produktowi jak prąd elektryczny żarówce. Charles Wilp

Sponsor Tytularny. - oferta. Reklama jest tak potrzebna produktowi jak prąd elektryczny żarówce. Charles Wilp Sponsor Tytularny magazynu Oferta reklamowa żużlowego - oferta Reklama jest tak potrzebna produktowi jak prąd elektryczny żarówce. Charles Wilp O Firmie Jesteśmy producentem wykonawczym transmisji sportowych

Bardziej szczegółowo

GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Departament Badań Społecznych. Kultura w 2008 roku 1

GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Departament Badań Społecznych. Kultura w 2008 roku 1 GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Departament Badań Społecznych Materiał na konferencję prasową w dniu 28 sierpnia 2009 r. Notatka informacyjna WYNIKI BADAŃ GUS Kultura w 2008 roku 1 WYDATKI NA KULTURĘ Wydatki

Bardziej szczegółowo

Książka w Przedszkolu

Książka w Przedszkolu zaprasza Przedszkola do udziału w Ogólnopolskim Konkursie Książka w Przedszkolu Sponsorzy nagród: Patroni medialni: 1 Regulamin Ogólnopolskiego Konkursu Książka w Przedszkolu I. Postanowienia ogólne 1.

Bardziej szczegółowo

Szkolny Konkurs Recytatorski. R e g u l a m i n

Szkolny Konkurs Recytatorski. R e g u l a m i n Szkolny Konkurs Recytatorski konkursy recytatorskie stały się dla ich uczestników impulsem, aby mówić o Polsce i sprawach narodu, a także o metafizycznych nastrojach człowieka, o prawdach odwiecznych,

Bardziej szczegółowo

Bajki do oglądania. http://bajki.info. http://internetdladzieci.blox.pl/html

Bajki do oglądania. http://bajki.info. http://internetdladzieci.blox.pl/html http://bajki.info Bajki do oglądania Przydatne informacje, które pochodzą z tej strony: Bajki krótka historia Strach pomyśleć, jak nudny byłby świat bez bajek! Bo bajki, to kraina pełna fantazji, opowieści

Bardziej szczegółowo

mgr Wanda Małgorzata Walaszek

mgr Wanda Małgorzata Walaszek MÓJ PRZYJACIEL PIES - realizacja projektu edukacyjnego jako przykład dobrej praktyki pedagogicznej w zakresie pracy z dzieckiem młodszym w przedszkolu. mgr Wanda Małgorzata Walaszek Projekt to wyprawa

Bardziej szczegółowo

OPIS BIBLIOGRAFICZNY. Ważne!:

OPIS BIBLIOGRAFICZNY. Ważne!: OPIS BIBLIOGRAFICZNY Bibliografia - spis utworów opisanych zgodnie z zasadami opisu bibliograficznego. Na potrzeby prezentacji maturalnej wystarczy tzw. skrócony opis bibliograficzny. Literatura podmiotu

Bardziej szczegółowo

ZOSTAŃ NASZYM PARTNEREM

ZOSTAŃ NASZYM PARTNEREM ZOSTAŃ NASZYM PARTNEREM Już piąty raz spotkamy się w Warszawie, żeby porozmawiać o inspiracji. Idea przemawiania publicznego, coraz bardziej obecna w Polsce, zaczyna powoli nabierać cech profesjonalizmu.

Bardziej szczegółowo

Kim jesteśmy i co możemy dla Państwa zrobić

Kim jesteśmy i co możemy dla Państwa zrobić Oferta Kim jesteśmy i co możemy dla Państwa zrobić SKRAWKI DOCFILM to zespół młodych, ambitnych ludzi, których połączyła pasja do tworzenia filmów. Zajmujemy się realizacją spotów reklamowych, teledysków,

Bardziej szczegółowo

JANUSZ KORCZAK- CZŁOWIEK, KTÓRY KOCHAŁ DZIECI

JANUSZ KORCZAK- CZŁOWIEK, KTÓRY KOCHAŁ DZIECI JANUSZ KORCZAK- CZŁOWIEK, KTÓRY KOCHAŁ DZIECI CELE PROJEKTU: przybliżenie uczniom sylwetki Janusza Korczaka, zapoznanie z jego nowatorskimi poglądami na wychowanie dzieci; uświadomienie dzieciom posiadania

Bardziej szczegółowo

Biuletyn IR Cyfrowego Polsatu

Biuletyn IR Cyfrowego Polsatu Biuletyn IR Cyfrowego Polsatu 25 listopada 1 grudnia 2013 r. Prasa o nas Data Prasa o rynku TMT w Polsce 25.11 Dziennik Gazeta Prawna: Jedna sieć LTE dla wszystkich operatorów? WUKEtoczą się rozmowy na

Bardziej szczegółowo

Cool Kids Don t Cry (Achtste Groepers Huilen Niet) Holandia 2012, 96 min. reżyseria: Dennis Bots

Cool Kids Don t Cry (Achtste Groepers Huilen Niet) Holandia 2012, 96 min. reżyseria: Dennis Bots Cool Kids Don t Cry (Achtste Groepers Huilen Niet) Holandia 2012, 96 min. reżyseria: Dennis Bots od 11 lat szkoła podstawowa klasy 4-6 i gimnazjum INFORMACJE O FILMIE COOL KIDS DON T CRY (Achtste Groepers

Bardziej szczegółowo

Chłopiec i kawka (Kauwboy) Holandia 2012, 81 min. reżyseria: Boudewijn Koole. od lat 11 szkoła podstawowa klasy 4-6 i gimnazjum

Chłopiec i kawka (Kauwboy) Holandia 2012, 81 min. reżyseria: Boudewijn Koole. od lat 11 szkoła podstawowa klasy 4-6 i gimnazjum Chłopiec i kawka (Kauwboy) Holandia 2012, 81 min. reżyseria: Boudewijn Koole od lat 11 szkoła podstawowa klasy 4-6 i gimnazjum INFORMACJE O FILMIE CHŁOPIEC I KAWKA (Kauwboy), Holandia 2012, 81 min., od

Bardziej szczegółowo

Katharsis. Tyle bezimiennych wierszy, ilu poległych rycerzy Dariusz Okoń

Katharsis. Tyle bezimiennych wierszy, ilu poległych rycerzy Dariusz Okoń 1 Spis treści Od Autora......6 Katharsis...7 Zimowy wieczór......8 Cierpienie i rozpacz......9 Cel.... 10 Brat Niebieski.... 11 Czas.... 12 Opętana.... 14 * * * [Moja dusza słaba].... 16 * * * [Człowiek

Bardziej szczegółowo

Fundacja Przestrzeń Filmowa przedstawia. 48 Hour Film Project

Fundacja Przestrzeń Filmowa przedstawia. 48 Hour Film Project Fundacja Przestrzeń Filmowa przedstawia 48 Hour Film Project HISTORIA 48 HOUR FILM PROJECT W maju 2001 roku, producent z Waszyngtonu Mark Ruppert wpadł na szalony pomysł, żeby spróbować nakręcić film w

Bardziej szczegółowo

Kręcisz filmy uważaj na prawo autorskie!

Kręcisz filmy uważaj na prawo autorskie! Kręcisz filmy uważaj na prawo autorskie! Przygotowując własny materiał wideo, na pewno często zastanawiasz się, czy i na jakich zasadach wolno ci skorzystać z dzieł innych autorów - wykorzystać sample

Bardziej szczegółowo

Profesjonalny management poszukuje zdolnych wokalnie dzieci w wieku do 15 lat!!!

Profesjonalny management poszukuje zdolnych wokalnie dzieci w wieku do 15 lat!!! Profesjonalny management poszukuje zdolnych wokalnie dzieci w wieku do 15 lat!!! Najzdolniejsze dziecko będzie miało szanse nagrać piosenkę, która zostanie wydana z międzynarodową wytwórnią i pojawi się

Bardziej szczegółowo

Stephen Hawking. case study

Stephen Hawking. case study Stephen Hawking case study 1955 (13 lat): Młody Stephen nudzi się na fizyce i patrzy w gwiazdy Gdy jako mały chłopiec uczęszcza do szkoły, fizyka to dla niego najnudniejszy przedmiot, bo wszystko wydaje

Bardziej szczegółowo

Historia zapisana w glinie K U LT H U R R A 2013 P O D S U M O WAN I E P R O J E K T U

Historia zapisana w glinie K U LT H U R R A 2013 P O D S U M O WAN I E P R O J E K T U Historia zapisana w glinie K U LT H U R R A 2013 P O D S U M O WAN I E P R O J E K T U Co to jest KULTHURRA? Kulthurra to program edukacji kulturalnej, w którym uczniowie pod opieką nauczyciela przygotowują

Bardziej szczegółowo

Na podstawie: Lori M. Takeuchi. Families matter: designing media for a digital age. New York: The Joan Ganz Cooney Center at Sesame Workshop 2011.

Na podstawie: Lori M. Takeuchi. Families matter: designing media for a digital age. New York: The Joan Ganz Cooney Center at Sesame Workshop 2011. Na podstawie: Lori M. Takeuchi. Families matter: designing media for a digital age. New York: The Joan Ganz Cooney Center at Sesame Workshop 2011. Sara Grimes, Deborah Fields. Kids online: A new research

Bardziej szczegółowo

Miejski Dom Kultury w Bochni

Miejski Dom Kultury w Bochni Miejski Dom Kultury w Bochni Miejscowość: Bochnia Instytucja: Miejski Dom Kultury Nazwa akcji: Z nami nie ma nudy. Nazwa wydarzenia: Zajęcia półkolonijne w MDK w Bochni Termin i miejsce wydarzenia: od

Bardziej szczegółowo

Warsztaty Programu Edukacji Centrum Sztuki Współczesnej Zamek Ujazdowski. dla szkół podstawowych na rok szkolny 2013/2014

Warsztaty Programu Edukacji Centrum Sztuki Współczesnej Zamek Ujazdowski. dla szkół podstawowych na rok szkolny 2013/2014 Warsztaty Programu Edukacji Centrum Sztuki Współczesnej Zamek Ujazdowski dla szkół podstawowych na rok szkolny 2013/2014 Działania warsztatowe w CSW są nie tylko pretekstem do poznawania różnych dyscyplin

Bardziej szczegółowo

ALBUMY, PRZEWODNIKI, ENCYKLOPEDIE

ALBUMY, PRZEWODNIKI, ENCYKLOPEDIE SPIS NOWOŚCI W BIBLIOTECE SZKOLNEJ Zapraszamy do zapoznania się z niektórymi nowościami dostępnymi w bibliotece szkolnej. Są wśród nich między innymi pomoce dla nauczycieli oraz nowości czytelnicze zakupione

Bardziej szczegółowo

Startuje kampania reklamowa - Warta - warta zaufania

Startuje kampania reklamowa - Warta - warta zaufania INFORMACJA PRASOWA Warszawa, 9 października 2012 r. Startuje kampania reklamowa - Warta - warta zaufania Zaprezentowany 9 października nowy wizerunek Warty będzie promowany największą w historii spółki

Bardziej szczegółowo