PROGRAM NAUCZANIA. TECHNlK FARMACEUTYCZNY 322[10]

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "PROGRAM NAUCZANIA. TECHNlK FARMACEUTYCZNY 322[10]"

Transkrypt

1 MlNlSTERSTWO EDUKACJI NARODOWEJ I SPORTU PROGRAM NAUCZANIA TECHNlK FARMACEUTYCZNY 322[10] Zatwierdzam Minister Edukacji NarodowAi Sportu Warszawa 2005 A~ine Eadziwitt

2 Autorzy: mgr Aleksandra Kessler mgr Ewa LoS mgr Barbara Trzewik rngr Sylwia WoSko Recenzenci: dr n. farm. Przemystaw Doroiyliski dr n. farm. Anna Gumieniczek Opracowanie redakcyjne: mgr Kaz~m~era Tarfowska

3 Spis tresci I. Plany nauczania II. Programy nauczania przedmiotow zawodowych 1. Podstawy prawa i ekonomiki 2. Podstawy anatomii, fizjologii i patofizjologii 3. Psychologia 4. Zdrowie publiczne 5. Farmakognozja 6, Technologia postaci leku 7. Farmakologia z elementami chemii lekow 8. Analiza lek6w 9. Zajecia praktyczne 10. Praktyka zawodowa

4 I. PLAN NAUCZANIA PLAN NAUCZANIA Szkola policealna Zawtrd: technik farmaceutyczny 322[10] Podbudowa programowa: szkola dajqca wyksztalcenie Srednie LP. Przedmioty nauczania Semestly I - IV Liczba godzin tygodniowo w dwuletnim

5 11. PROGRAMY NAUCZANIA PRZEDMIOTOW ZAWODOWYCH PODSTAWY PRAWA I EKONOMlKl Szczegotowe ceie ksztabenia W wyniku procesu ksztatcenia uczeri powinien umiet: - scharakteryzowat system organizacji ochrony zdrowia w Polsce, - wskazac instytucje wptywajqce na politykp zdrowotnq paristwa, - okreslit ir6dta i sposoby finansowania Swiadczeri zdrowotnych, - wyjasnic zasady reglamentowania dostepu do niektorych ustug i dobr, - wskazat dostawcow i odbiorc6w uslug medycznych, - wyjasnic proces przeplywu Srodk6w finansujqcych swiadczenia zdrowotne i role pahstwa w regulacji przeptywu, - wyjasnic istote i zasady funkcjonowania systemu ubezpieczeri zdrowotnych w Polsce, - wyjasnic specyfike rynku swiadczeti zdrowotnych, - wskazac czynniki wptywajqce na popyt i podaz Swiadczeri zdrowotnych, - wyjasnit mechanizmy regulowanej konkurencji miedzy producentami uslug medycznych, wskazat rolp paristwa i ptatnika na rynku ustug medycznych, - scharakteryzowat system zapewnienia jakosci w opiece zdrowotnej, - uzasadnit znaczenie profesjonalizmu i zaufania do personelu medycznego w swiadczeniu ustug zdrowotnych, - wskazat podmioty uprawnione do realizacji swiadczeri zdrowotnych, - wskazac regulacje prawne dotyczqce personelu medycznego a w szczeg6lnobci technika farmaceutycznego, - rozr6tnit rodzaje kontrakt6w na ustugi medyczne, - okreslic zasady zawierania kontrakt6w na Bwiadczone uslugi medyczne, - scharakteryzowat koszty wytworzenia Bwiadczeh zdrowotnych, - wskazat podstawy prawne funkcjonowania zaktad6w opieki zdrowotnej i ptatnika, - zastosowac przepisy prawa dotyczqce dziatalnosci gospodarczej, - zastosowac przepisy prawa dotyczqce dziatalnosci zawodowej technika farmaceutycznego.

6 Materiai nauczania 1. Finansowanie Swiadczen zdrowotnych lstota polityki zdrowotnej. Struktura systemu organizacyjnego opieki zdrowotnej w Polsce. Rodzaje instytucji wptywajqcych na politykg zdrowotnq i ich rola. hdta i sposoby finansowania Swiadczeh zdrowotnych. Rodzaje dostawc6w ustug medycznych. Rodzaje odbiorcow ustug medycznych. lstota ptatnika. Charakterystyka przeptywu Srodkow finansujqcych Swiadczenia zdrowotne. Rola patistwa w regulowaniu przeplywu Srodkow. 2. System ubezpieczeh zdrowotnych w Polsce lstota ubezpieczenia zdrowotnego. Rodzaje ubezpieczeh zdrowotnych. Funkcje powszechnego ubezpieczenia zdrowotnego. Zasady powszechnego ubezpieczenia zdrowotnego. Funkcje piatnika w systemie powszechnego ubezpieczenia zdrowotnego. Zakres Swiadczeh w ramach powszechnego ubezpieczenia zdrowotnego. Zasady korzystania ze Swiadczeti zdrowotnych z powszechnego ubezpieczenia zdrowotnego. Reglamentacja dostepu do niektorych ustug medycznych - istota, przyczyny, sposoby reglamentacji. Znaczenie dobrowolnych ubezpieczeti zdrowotnych. 3. Rynek Swiadczeh zdrowotnych Cechy rynku ustug medycznych. Usiuga medyczna jako dobro indywidualne, pubiiczne, konsumpcyjne, inwestycyjne i profesjonalne. Ograniczona suwerennosc pacjenta jako konsumenta usiug medycznych. Akceptacja platnika jako frodta finansowania Swiadczeh zdrowotnych. Efekty zewnetrzne ustug rnedycznych. Czynniki wptywajqce na podat Swiadczeh zdrowotnych. Czynniki ksztaltujqce popyt na Swiadczenia zdrowotne. Skutki,,niekontrolowanejU konkurencji na rynku Swiadczeh zdrowotnych. Rola pahstwa i ptatnika na rynku ustug rnedycznych. Zapewnienie jakosci w opiece zdrowotnej. Znaczenie profesjonalizmu i zaufania do personelu medycznego w Swiadczeniu ustug medycznych. 4. Podstawy prawne funkcjonowania zaktadow opieki zdrowotnej i ptatnika Podstawowe obszary funkcjonowania zaktadow opieki zdrowotnej. Regulacje prawne dotyczqce funkcjonowania zaktadow opieki zdrowotnej i ptatnika. Regulacje prawne dotyczqce personelu rnedycznego w tyrn technika farmaceutycznego. Rodzaje kontrakt6w na usiugi rnedyczne. Zasady zawierania kontraktow na ustugi medyczne.

7 5. Koszty w zaktadach opieki zdrowotnej Rodzaje kosztow. Skladniki kosztow wytworzenia Swiadczeh zdrowotnych. Koszty bezposrednie i posrednie. Regulacje prawne w zakresie nadzoru nad kosztami w zakladach opieki zdrowotnej. 6.Przepisy prawa dotyczqce dziatalnosci zawodowej i gospodarczej Przedmiot i ir6dla prawa w ochronie zdrowia. Rodzaje stosunkow pracy i umow o pracg w ochronie zdrowia. Rozwiqzywanie umow o pracg. Prawa i obowiqzki zakladu pracy i pracownika. Wynagrodzenie za pracg i jego ochrona prawna. Czas pracy w ochronie zdrowia i urlopy pracownicze. Swiadectwa pracy. Rozwiqzywanie umowy o pracg. Rodzaje odpowiedzialnosci pracowniczej w ochronie zdrowia. Rodzaje umow cywilnoprawnych. Formy wlasnosci zakladow opieki zdrowotnej. Formy organizacyjnoprawne zakladow opieki zdrowotnej. Mozliwosci podejmowania dzialalnosci gospodarczej w ochronie zdrowia. Prawo farmaceutyczne. Cwiczenia: ldentyfikowanie irodel prawa. lnterpretowanie przepisow prawa farmaceutycznego. ~rodki dydaktyczne Foliogramy. Aktualne ustawy i przepisy z zakresu opieki zdrowotnej, prawa farmaceutycznego, prawa cywilnego, prawa pracy oraz prowadzenia dzialalnosci gospodarczej. Prasa zawierajqca informacje ekonomiczne i prawne. Baza informacji prawnej (piyty CD-ROM i Internet; System LEX, semis prawo i zdrowie). Opisy przypadkow z prasy zawodowej lub lnternetu. Uwagi o realizacji Program nauczania przedmiotu Podstawy prawa i ekonomiki obejmuje zintegrowane tresci z zakresu ekonomii, ekonomiki, finansow i prawa. W czasie realizacji programu nauczyciel powinien nawiqzywac do wiedzy z zakresu przedsiebiorczosci nabytej przez uczniow w szkole sredniej. Program Podstawy prawa i ekonomiki sklada sie z szesciu dzialow tematycznych. Na jego realizacje przeznaczono 50 godzin w semestrze IiI i IV.

8 Proponuje sig nastgpujqcy podzial godzin na realizacjg poszczegolnych dzialow tematycznych: Lp. / Dzialy tematyczne Liczba godzin 1. / Finansowanie Swiadczen zdrowotnych 8 2. /S~stem ubezwieczeri zdrowotnvch / 8 1 zawodowej Razem 50 Podane w tabeli liczby godzin na realizacjg poszczegolnych dziatow majq charakter orientacyjny. Nauczyciel mote wprowadzic pewne zmiany, majqce na celu dostosowanie programu do specyfiki szkoly. W celu uzyskania zadawalajqcych wynikow ksztalcenia zajgcia powinny odbywac sig w pracowni przedmiotowej wyposazonej w nowoczesne Brodki dydaktyczne. Nauczyciel realizujqcy program nauczania przedmiotu powinien miec do dyspozycji podrgcznq bibiioteczkq wyposaionq w pozycje literatury z zakresu prawa i ekonomii, akty prawne, specjalistycznqprasg. Proponuje sig prowadzenie zajqc w formie pracy zespotowej, grupowej i indywidualnej. cwiczenia przedmiotowe umotliwiajq indywidualizacjg procesu ksztalcenia, efektywne wykorzystywanie pomocy dydaktycznych oraz zastosowanie nabytych umiejqtnosci w nowych sytuacjach. Osiagnigcie zaloionych celow ksztatcenia umozliwia stosowanie efektywnych metod nauczania, takich jak: - wyklad informacyjny, problemowy, konwersatoryjny, pogadanka dydaktyczna, metoda przypadk6w, metoda sytuacyjna, metoda projektow, - Cwiczenia przedmiotowe. Poszczeg6lne dziaiy programowe zawierajq tresci ksztalcenia niezbgdne do zrozumienia funkcjonowania ochrony zdrowia w wymiarze organizacyjnym i ekonomicznym. Dziat pierwszy dotyczy struktury systemu organizacyjnego ochrony zdrowia. Szczeg6lnq uwagg nalezy zwrocic na finansowanie swiadczen zdrowotnych. Powszechne ubezpieczenia zdrowotne, o kt6rych mowa w dziaie drugim stanowiq w Polsce gl6wne irodto finansowania

9 Swiadczen zdrowotnych. Wskazane jest usystematyzowanie wiedzy w tym zakresie. Po zreaiizowaniu dzialu trzeciego uczniowie powinni okreslit specyficzne cechy rynku oraz mechanizmy ekonomiczne i kryteria zapewnienia jakosci uslug medycznych. W dziale czwartym, piqtym i szostym szczegolny nacisk naleiy poloiyk na regulacje prawne dotyczqce funkcjonowania zakladow opieki zdrowotnej i ptatnika oraz dziatalnosci zawodowej technika farmaceutycznego. Propozycje metod sprawdzania i oceny osiqgniq6 edukacyjnych ucznia Sprawdzanie i ocenianie osiqgnigk uczniow naleiy przeprowadzat systematycznie na podstawie kryteriow uwzglqdniajqcych zaplanowane ceie ksztalcenia, a w szczegolnosci: - okreslanie ir6det i sposob6w finansowania Swiadczeli zdrowotnych, - okreslanie czynnikow wptywajqcych na popyt i podaz Swiadczen zdrowotnych, - charakteryzowanie roli patistwa i piatnika na rynku uslug medycznych, - interpretowanie regulacji prawnych obowiqzujqcych w zawodzie technik farmaceutyczny. Proces oceniania powinien obejmowak: - diagnozg wiadomosci i umiejqtnosci ucznia przed przystapieniem do realizacji programu, - sprawdzenie postgpow ucznia w toku realizacji programu oraz rozpoznawanie trudnosci w osiqganiu celow ksztalcenia, - sprawdzenie wiadomosci i umiejqtnosci po zrealizowaniu programu nauczania. Osiqgnigcia uczniow motna oceniat na podstawie: odpowiedzi ustnych, prac pisemnych, - testow osi~nigc szkolnych. W ocenie koncowej nalezy uwzgigdnit wyniki wszystkich metod sprawdzania osi~nigt ucznia stosowanych przez nauczyciela.

10 Literatura Baza informacji prawnej w lnternecie - system LEX, serwis prawo i zdrowie Boratyriski J., Dudek B., Morkis G.: Obsluga klienta. Prawo pracy. Higiena pracy. WSiP, Warszawa 2003 Chwierut S., Kuiis M., W6jcik D.: Elementy zarzqdzania finansowego w ochronie zdrowia. Uniwersyteckie Wydawnictwo Medyczne,,Vesalius", Krak6w 2000 Getzen T.: Ekonomika zdrowia. PWN, Warszawa 2000 Mierzejewska-Majcherek J.: Podstawy ekonomii. Centrum Doradztwa i informacji Difin, Warszawa 2003 Rozporzqdzenie Ministra Zdrowia i Opieki Spolecznej z dnia 22 grudnia 1998 r. W sprawie szczeg6lnych zasad rachunku koszf6w w publicznych zakladach opieki zdrowofnej (DZ. U. Nr. 164, poz ) Sobiecki R., red.: Podstawy przedsiebiorczosci w pytaniach i odpowiedziach. Centrum Doradztwa i lnformacji Difin, Warszawa 2003 Trocki M., red.: Nowoczesne zarzqdzanie w opiece zdrowotnej. lnstytut PrzedsiebiorczoSci i SamorzqdnoSci, Warszawa 2002 Ustawa z dnia 15 wrzesnia 2000 r. Kodeks sp6lek handlowych Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r, ze zmianami Kodeks cywilny Ustawa z dnia 23 stycznia 2003 r. 0 powszechnym ubezpieczeniu w Narodowym Funduszu Zdrowia (DZ. U. Nr. 45, poz. 391) Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r, ze zmianami Kodeks pracy Ustawa z dnia 6 wrzesnia 2001 ze zmianami Prawo farmaceutyczne (DZ. U. Nr. 126, poz 1381 z p6tniejszymi zmianami) Ustawa z dnia 30 sierpnia 1991 r. 0 zakladach opieki zdrowofnej Wykaz liferafuty nalety akfualizowac w miare ukazywania siq nowych pozycji wydawniczych.

11 PODSTAWY ANATOMII, FlZJOLOLOGll I PATOFlZJOLOGll Szczegotowe cele ksztalcenia W wyniku procesu ksztatcenia uczeti powinien umiec: - posluiyt sie podstawowymi pojeciami z zakresu anatomii, fizjologii, patofizjologii, scharakteryzowac budowe i czynnosci iyciowe komorek, - scharakteryzowat rodzaje i funkcje tkanek, scharakteryzowat rozw6j prenatalny czlowieka, - scharakteryzowat poszczegolne okresy 2ycia czlowieka po urodzeniu, - okreslit roinice zwiqzane z wiekiem, ptciq oraz roznice konstytucjonalne, okreslii pototenie poszczeg6lnych ukladow i narzqdow, - scharakteryzowat budowe i czynnosci ukladu narzqd6w ruchu, - scharakteryzowat budowe i czynnokci ukladu newowego, - scharakteryzowat budowe i czynnosci ukladu krqienia, - przedstawit sklad i rolg kwi, - przedstawit budowe i role ukladu chtonnego, - scharakteryzowat budowe i czynnobci ukladu oddechowego, - scharakteryzowat budowe i czynnosci ukladu trawiennego, - wyjasnit istote procesbw metabolicznych zachodzqcych w ustroju czlowieka, - scharakteryzowat budowe i czynnosci ukladu moczowego, - przedstawii budowe i role ukladu pbiowego, - scharakteryzowat budowe i czynnosd wydzielniczq gruczotbw dokrewnych, - przedstawit budowg i znaczenie skory oraz narzqd6w zmystow, - wyjasnic pojecia zdrowie, choroba, proces patologiczny, etiologia, patogeneza, - przedstawii klasyfikacje chorob, - scharakteryzowat przebieg i objawy choroby, - okreslit przyczyny i mechanizmy zaburzeri pojawiajqcych sie w chorobie, - scharakteryzowat choroby poszczegolnych ukladow i narzqdow, - przedstawit ogolne zasady leczenia chorob, - udzielit pierwszej pomocy w stanach zagrotenia iycia i zdrowia.

12 Materiat nauczania 1. Wiadomosci wstqpne Podstawowe pojgcia. Miejsce anatomii i fizjologii wsrod nauk przyrodniczych. Podzial anatomii. Budowa i czynnosc kom6rki. Podzial tkanek. Tkanka nabtonkowa. Tkanki lqczne. Rozwoj osobniczy cztowieka. PostaC cztowieka jako caiosc. Plan budowy ciata ludzkiego. Pojgcie zdrowia i choroby. Czynniki chorobotw6rcze. Klasyfikacja chor6b. Przebieg i objawy chor6b. Etiologia i patogeneza. 2. Uktad narzqdow ruchu Funkcje szkieletu. Tkanka lqczna szkieletowa. WiaSciwosci fizyczne i sklad chemiczny kosci. Ksztatt kosci. Potqczenia kosci. Podziat koscca. Kosci krggosiupa i klatki piersiowej. KoBci czaszki. KoSci kohczyny g6rnej. Kosci kohczyny dolnej. Tkanka migsniowa - rodzaje tkanki migsniowej. Budowa makroskopowa i mikroskopowa migsni szkieletowych. Mechanika migsni. Grupy migsniowe w poszczegolnych okolicach ciala - migsnie gtowy i szyi, migsnie grzbietu, migsnie klatki piersiowej, migsnie brzucha, migsnie konczyny gornej i dolnej. CzynnoSC poszczeg6lnych grup migsniowych. Choroby uktadu narzqdow ruchu wrodzone i nabyte. Cwiczenia: Analizowanie budowy, potoienia i potqczen kosci na modeiu szkieletu czlowieka. Analizowanie polozenia poszczegoinych miqsni na modelu muskulatury cztowieka. 3. Uktad nerwowy Rola uktadu nerwowego. Tkanka nerwowa. Podzial uktadu nerwowego. Podstawowe pojgcia: osrodek nerwowy, splot, zwoj, wmkno nerwowe, new. Synapsy - budowa, neuromediatory. Receptory. Odruchy - podziai, luk odruchowy. Centrainy ukiad nerwowy. Budowa i czynnosk m6zgowia i rdzenia krggowego. Opony mbzgowo - rdzeniowe. Krqtenie ptynu mozgowo - rdzeniowego. Budowa i czynnosc obwodowego ukladu nerwowego. Budowa i czynnosc ukladu nerwowego autonomicznego wspbtczulnego i przywspotczulnego. Budowa i czynnosc uktadu nenvowego somatycznego. Zaburzenia czynnosci ruchowych. Zaburzenia czucia. Zaburzenia wyiszych czynnosci nerwowych. Choroby naczyniowe m6zgu. Choroby zwyrodnieniowe - choroba Parkinsona, choroba Alzheimera. Choroby demielinizacyjne - stwardnienie rozsiane. Padaczka. Urazy m6zgu. Nowotwory mbzgu. Zaburzenia psychiczne.

13 Cwiczenia: Analizowanie budowy m6zgowia i rdzenia krqgowego z wykorzystaniem modelu, tablic i atlas6w anatomicznych, program6w komputerowych. Analizowanie budowy uktadu nerwowego obwodowego z wykorzystaniem modelu, tablic i atlas6w anatomicznych. Analizowanie istoty i przebiegu chor6b ukladu nerwowego na podstawie opisu przypadk6w. 4. Uktad krqienia Funkcje ukladu krqzenia. Narzqdy tworzqce ukiad krqzenia, topografia. Budowa serca. Fizjologia pracy serca. Rodzaje naczyt' krwionosnych. Budowa naczyt' krwionosnych. Zadania krwioobiegu duiego i matego. Przebieg naczyri krwioobiegu duzego i malego. Uktad zyty wrotnej. Krqienie plodowe. Mechanizmy regulujqce krqzenie krwi. CiSnienie krwi. Tgtno. Zaburzenia w krqzeniu - krwotok, przekrwienie, niedokrwienie, zawai, obrzqki. NiewydolnoSC krqienia. Wstrzqs. Choroba niedokrwienna i zawal miqsnia sercowego. Zaburzenia rytmu, Wady serca. Miazdzyca. NadciSnienie tqtnicze. Schorzenia naczyti lylnych. Cwiczenia: Analizowanie budowy serca na modelu. Analizowanie przebiegu naczyt' knvionosnych z wykorzystaniem tablic, atlas6w anatomicznych, program6w komputerowych. Dokonywanie pomiaru tqtna.. Dokonywanie pomiaru cisnienia krwi. Analizowanie istoty i przebiegu chor6b ukladu krqienia na podstawie opisu przypadk6w. 5. Krew Funkcje krwi. Narzqdy krwiotw6rcze. Skiad krwi. Elementy morfotyczne krwi. Osocze krwi. Krzepniqcie krwi. Grupy krwi i czynnik Rh. Mechanizmy obronne krwi. Skazy krwotoczne. Zakrzepica. Zator. Niedokrwistosci. Biataczki. 6. Uktad chlonny Funkcje uktadu chtonnego. Narzqdy tworzqce uklad chtonny. Budowa i przebieg naczyti limfatycznych. Sklad chtonki. Krqienie chlonki. Budowa i funkcje wqzt6w chtonnych. Budowa i czynnosc Sledziony. OdpornoSC. OdczynowoSc ustroju. Chtoniaki ziosliwe. Ziarnica zlo8liwa. AIDS.

14 7. Uktad oddechowy Rola uktadu oddechowego. Narzqdy wchodzqce w sktad uktadu oddechowego, topografia. Budowa i czynnosc dr6g oddechowych. Budowa i czynnosc pluc. Fizjologia oddychania. Mechanizmy regulujqce oddychanie. DusznoSC. Zaburzenia rytmu oddechowego. Sinica. Kaszel. NiewydolnosC oddechowa. Dychawica oddechowa. Obrzek ptuc. Zapalenie ptuc. Nowotwory uktadu oddechowego. Cwiczenia: Analizowanie budowy ukiadu oddechowego z wykorzystaniem modelu, tablic, atlasow anatomicznych, programow komputerowych. Analizowanie istoty i przebiegu chor6b ukladu oddechowego na podstawie opisu przypadk6w. 8. Uklad trawienny Funkcje ukladu trawiennego. Narzqdy tworzqce ukiad trawienny, topografia. Budowa i czynnosc jamy ustnej, gardta i przelyku. Budowa i czynnosc zolqdka. Budowa i czynnost dwunastnicy. Wqtroba, trzustka, budowa, udzial w procesach trawiennych. Budowa i czynnosc jelita cienkiego i grubego. Procesy trawienne zachodzqce w poszczeg6lnych odcinkach przewodu pokarmowego. Zaburzenia iaknienia. Choroba wrzodowa. Nowotwory przewodu pokarmowego. Zaburzenia czynnosci jelit. Zapalenie wqtroby. MarskoSC wqtroby. Ostre zapalenie trzustki. Cwiczenia: Analizowanie budowy uktadu trawiennego z wykorzystaniem modelu, tablic, atlas6w anatomicznych, program6w komputerowych. Analizowanie istoty i przebiegu chor6b uktadu trawiennego na podstawie opisu przypadkow. 9. Metabolizm Przemiana materii. Przemiana biatek. Przemiana wf+glowodan6w. Przemiana ttuszczow. Przemiana wody i soli mineralnych. Mikroelementy. Witaminy. Przemiana energii. Pomiary przemiany energii. Bilans cieplny. Regulacja temperatury ciata. Zaburzenia przemiany biaiek, wqglowodan6w, ttuszcz6w. Zaburzenia gospodarki wodno-elektrolitowej, mineralnej i kwasowo-zasadowej. Gl6d. Niedobory witaminowe. Cukrzyca. 10. Ukfad moczowy Rola uktadu moczowego. Narzqdy tworzqce uklad moczowy, topografia. Budowa makroskopowa i mikroskopowa nerek. Powstawanie moczu. Sktad moczu. Mechanizmy regulujqce powstawanie moczu.

15 Czynnosc wydzielnicza nerek. Budowa i czynnosc drog moczowych. Oddawanie moczu. Zmiany ilosciowe i jakosciowe moczu. NiewydolnoSC nerek. Mocznica. Stany zapalne ukladu moczowego. Kamica moczowa.. Cwiczenia: Analizowanie budowy ukladu moczowego z wykorzystaniem modelu, tablic, atlasow anatomicznych, programow komputerowych. Analizowanie istoty i przebiegu chor6b ukladu moczowego na podstawie opisu przypadkow. 11. Uklad ptciowy Rola ukladu plciowego. Narzqdy tworzqce uklad ptciowy tenski, topografia, budowa. Cykl jajnikowy. Cykl miesiqczkowy. Zaptodnienie. Ciqza. Porod. Nadzerki i nowotwory szyjki macicy i jajnikow. Stany zapalne przydatkow. Zaburzenia hormonalne. Narzqdy tworzqce uklad plciowy meski, topografia, budowa, funkcje. Przerost i rak gruczolu krokowego. Cwiczenia: Analizowanie budowy ukladu plciowego z wykorzystaniem modelu, tablic, atlasow anatomicznych, programow komputerowych. Analizowanie istoty i przebiegu chorob uktadu plciowego na podstawie opisu przypadkow. 12. Gruczoty dokrewne Funkcje hormonow. Rodzaje hormonow. Gruczoly dokrewne, budowa, topografia. CzynnoSC wydzielnicza poszczeg6lnych gruczomw dokrewnych. Wplyw hormonow na funkcjonowanie organizmu. Sprzezenie zwrotne w regulacji wydzielania hormon6w. Zaburzenia wydzielnicze przysadki mozgowej, tarczycy, gruczot6w przytarczycznych, trzustki, nadnerczy. 13. Uktad narzqdow zmystow. Powtoka wspolna. Rola narzqddw zmyslow. Budowa i czynnosc narzqd6w czucia powierzchownego, narzqdu smaku, powonienia, sluchu i rownowagi, wzroku. Funkcje sk6ry. Budowa sk6ry. Gruczoly skbry. Wlosy. Paznokcie. Patologia sutka. Wybrane schorzenia skory, narzqdu wzroku i sluchu. 14. Ratownictwo Zadania medycyny ratunkowej. lahcuch ratunkowy. Ocena stanu poszkodowanego. Utrata przytomnosci. Rany. Kiwotoki. Urazy narzqd6w ruchu. Urazy termiczne. Ciata obce w oku, uchu, nosie, tchawicy.

16 Napady drgawek. Zatrucia. Poratenie prqdem elektrycznym. Nagle zatrzymanie krqtenia i oddychania. Apteczka pierwszej pomocy. Cwiczenia: Ocenianie stanu poszkodowanego. Nakladanie opatrunku na rang w obrgbie glowy, konczyny gornej, konczyny dolnej.. Tamowanie krwotok6w z rany i z nosa. Unieruchamianie zfamari w obrgbie koriczyny gornej i koriczyny dolnej. Udzielanie pierwszej pomocy w urazach krggoslupa. Udzielanie pierwszej pomocy w przypadku omdlenia. Uktadanie poszkodowanego w pozycji bezpiecznej. Udraznianie dr6g oddechowych. Wykonywanie na fantomie sztucznego oddychania i posredniego masatu serca u dorosfego i u dziecka. Kompletowanie apteczki pierwszej pomocy. ~rodki dydaktyczne Fantom czlowieka do Cwiczeri z zakresu anatomii i udzielania pierwszej pomocy. Modele i plansze anatomiczne. Foliogramy, programy komputerowe z zakresu anatomii. Atlasy anatomiczne, albumy. Filmy dydaktyczne. Materialy, sprzgt do udzielania pierwszej pomocy. Uwagi o realizacji Program nauczania anatomii, fizjologii i fizjopatologii obejmuje tresci z zakresu budowy i czynnosci organizmu czlowieka oraz zaburzeh w ich funkcjonowaniu. Celem realizacji programu jest wyposazenie ucznia w wiedzg niezbgdnq do rozumienia funkcjonowania organizmu cztowieka, ukazanie wzajemnych powiqzari i zaleinosci migdzy poszczegolnymi uktadami i narzqdami oraz przedstawienie zaburzen w ich pracy. Nabyte przez ucznia umiejgtnosci z zakresu budowy i funkcjonowania organizmu w zdrowiu i chorobie, pozwalajq dostrzegak organizm jako jedno~~ psychosomatycznq. TreSci programu przedmiotu powinny byc skorelowane z farmakologiq i chemiq lekbw. Stanowiq one podstawg teoretycznq do uczenia sig zagadnieh z zakresu farmakoterapii.

17 Ze wzglgdu na charakter pracy technika farmaceutycznego, szczegolnq uwage naleiy zwrocic na realizacje celow zwiqzanych z fizjologiq i patofizjologiq w aspekcie oddzialywania leku na organizm czlowieka. TreSci programu dotyczqce anatomii proponuje siq ograniczyt do najwainiejszych zagadnieh z zakresu topografii i og6lnej budowy narzqdow. W celu uzyskania zadowalajqcych wynik6w zajecia powinny odbywac sig w pracowni przedmiotowej wyposaionej w nowoczesne Srodki dydaktyczne. Zajecia edukacyjne powinny by6 prowadzone w formie pracy zespotowej, grupowej i indywidualnej. Zaproponowane w programie Cwiczenia utatwiq uczniom zrozumienie realizowanych tresci, indywiduaiizacje procesu ksztalcenia i efektywniejsze wykorzystanie pomocy dydaktycznych. Cwiczenia powinny byc prowadzone w grupach liczqcych od os6b. Tematy najwainiejsze dla wlasciwego zrozumienia zaburzeri chorobowych i zasad farmakoterapii, a zarazem najtrudniejsze do opanowania przez ucznia dotyczq zagadnieri z zakresu budowy i czynnosci ukladu nerwowego, ukladu krqienia, ukladu moczowego, trawienia, metabolizmu oraz ukladu endokrynologicznego. Na realizacje tej czgsci programu przewidziano lqcznie 49 godzin zajec edukacyjnych (zajecia teoretyczne i Cwiczenia). Czas ten pozwoli na usystematyzowanie wiedzy uczni6w niezbednej do zrozumienia procesow iyciowych zachodzqcych za posrednictwem wymienionych ukfadow. W trakcie realizacji programu, szczegdnq uwage naleiy zwr6cic na ksztattowanie umiejetnosci udzielania pierwszej pomocy. Niejednokrotnie od przypadkowych Swiadktrw zdarzenia zaleiy szansa na przetrwanie naglego zagroienia iycia lub zdrowia. lstnieje zatem koniecznosc ksztattowania umiejetnosci z zakresu udzielania pierwszej pomocy u coraz wiekszej iiczby ludzi, w tym szczegoinie pracownikow ochrony zdrowia. Szczeg6lnq uwage naleiy zwrocic na ocene stanu poszkodowanego, prowadzenie sztucznego oddychania i posredniego masaiu serca oraz na przestrzeganie obowiqzujqcych procedur przy wykonywaniu dziatari z zakresu udzielania pierwszej pomocy. W celu uzyskania zadawalajqcych wynikow, zajecia powinny odbywac sic w pracowni ratownictwa wyposaionej w nowoczesne Srodki dydaktyczne. W trakcie reaiizacji programu naleiy ksztattowae u ucznia nastgpujqce postawy: - odpowiedzialnosci za zdrowie i iycie czfowieka, - wrailiwosci wobec ludzi potrzebujqcych pomocy,

18 - systematycznosci w dqzeniu do podnoszenia kwaiifikacji i aktualizacji wiedzy. W celu umoiliwienia uczniowi osiqgnigcia zatozonych celbw ksztatcenia, rozwijania zdolnosci poznawczych i wyzwalania aktywnosci proponuje sie stosowanie nastgpujqcych metod nauczania: - wyktad informacyjny, problemowy, konwersatoryjny, - dyskusja dydaktyczna, - metoda przypadkbw, metoda sytuacyjna, - pokaz z objasnieniem, - cwiczenia. Proponuje sig nastepujqcy podziat godzin na reaiizacje poszczeg6lnych dziatbw tematycznych:

19 Podane w tabeli liczby godzin na realizacje poszczeg6lnych dziatow majq charakter orientacyjny. Nauczyciel moze wprowadzic pewne zmiany, majqce na celu dostosowanie programu do specyfiki szkoly. Propozycje metod sprawdzania i oceny osiqgniqc edukacyjnych ucznia Sprawdzanie i ocenianie osiqniec uczni6w nalety przeprowadza6 systematycznie przez caty czas realizacji programu nauczania przedmiotu, na podstawie kryteriow przedstawionych na poczqtku zajec. Systematyczna ocena dostarczy nauczycielowi informacji o osiqnigciach uczniow, umotliwi skuteczne kierowanie przebiegiem uczenia sie, dostarczy uczniowi informacji o wyniku uczenia sie. Osiqnigcia uczni6w mozna oceniac na podstawie: - odpowiedzi ustnych, - prac pisemnych, - testow dydaktycznych, - ukierunkowanej obserwacji czynnosci uczniow w czasie cwiczeh. Dokonujqc oceny nauczyciel powinien stosowac kryteria wynikajqce z zaplanowanych cel6w ksztaicenia, a w szczegolnosci: - stosowanie podstawowych pojgc z zakresu anatomii, fizjologii i patofizjologii, - charakteryzowanie budowy i czynnosci ukiadow i narzqdow, - charakteryzowanie chorob poszczeg6lnych ukiadow i narzqdow, - udzielanie pierwszej pomocy w stanach zagrotenia zdrowia i iycia. W ocenie kolicowej naleiy uwzglgdnit wyniki wszystkich metod sprawdzania osiqnigc ucznia stosowanych przez nauczyciela.

20 Literatura Aleksandrowicz R.: Maty atlas anatomiczny. PZWL, Warszawa 2004 Buchfelder M., Buchfelder A.: Podrecznik pierwszej pomocy. PZWL, Warszawa 2003 Golqb B., Traczyk W.: Anatomia i fizjologia czlowieka. PZWL, Warszawa 1997 Kamiriski B., Dziak A,: Postepowanie w stanach zagrotenia tycia. PZWL, Warszawa 1999 KruS S.: Patologia. Podrecznik dla licencjackich studibw medycznych. PZWL, Warszawa 2004 Michajlik A., Ramotowski W.: Anatomia i fizjologia czlowieka. Podrecznik dla Srednich szk6t medycznych. PZWL, Warszawa 1998 Michajlik A,, Ramotowski W.: Anatomia i fizjologia cztowieka. PZWL, Warszawa 2004 Pgdich W., red.: Choroby wewngtrzne. PZWL, Warszawa 1994 Sokotowska - Pituchowa J.: Anatomia czlowieka. PZWL, Warszawa 2000 Sylwanowicz W.: Maty atlas anatomiczny. PZWL, Warszawa 1990 Traczyk W.: Fizjologia czlowieka w zarysie. PZWL. Warszawa 2004 Wr6blewski T., Miechowiecka N.: Patologia. Podrgcznik dla Srednich szk61 medycznych. PZWL, Warszawa 1993 Wykaz literatuly nalety aktualizowac w miarg ukazywania siq nowych pozycji wydawniczych.

21 PSYCHOLOGIA Szczegotowe cele ksztatcenia W wyniku procesu ksztalcenia uczeil powinien umiec: - okreslic zadania i kierunki psychologii, - scharakteryzowa6 procesy poznawcze cztowieka, - procesy emocjonalne i motywacyjne czlowieka, - scharakteryzowa6 strukture osobowosci cztowieka i czynniki majqce wplyw na jej rozwoj, - scharakteryzowa6 rozwoj psychiczny cztowieka, - scharakteryzowa6 sytuacje trudne oraz ich wpfyw na stan psychiczny cztowieka, - nawiqzac i utrzymac kontakt z pacjentem (klientem) oraz wspotpracownikami, - wyjasnic wptyw stanu psychicznego (sfery psychicznej) na zdrowie cztowieka, wyjasnit wptyw choroby na stan psychiczny cztowieka, wskazat pozytywne postawy wobec zdrowia i choroby, upowszechnit zachowania siutqce zdrowiu psychicznemu, - rozwiqza6 problemy zawodowe zgodnie z kompetencjami technika farmaceutycznego, - postapi6 zgodn~e z zasadami etyki zawodowej Materiak nauczania 1. Wprowadzenie do przedmiotu Psychologia jako nauka - przedmiot psychologii, dziaty psychologii, kierunki rozwoju. Umiejgtnosci psychologiczne przydatne w zawodzie technika farmaceutycznego. 2. Charakterystyka procesow poznawczych Spostrzeganie. Pamiqd. Uczenie sig jako zapamigtywanie zorganizowane. Myslenie i jego rodzaje. lnteligencja jako ztozona sprawnos6 umystowa. Uwaga jako ukierunkowanie czynnosci poznawczych. 3. Procesy emocjonalno-motywacyjne Cechy i rodzaje emocji. Fizjoiogiczne przejawy emocji. Motywacyjna funkcja emocji. Rodzaje potrzeb.

22 4. Osobowos6 Pojgcie osobowosci. Koncepcje osobowosci. OsobowoSt jako centralny system integracji i regulacji czynnosci. Skiadniki osobowosci - temperament, poglqdy, przekonania, postawy, potrzeby, charakter. Rozwoj osobowosci. 5. Rozwoj psychiczny Charakterystyka rozwoju psychicznego cziowieka. Czynniki ksztaltujqce rozwoj psychiczny cziowieka. Okresy rozwoju psychicznego. 6. Sytuacje trudne oraz ich wplyw na stan psychiczny Pojgcie sytuacji trudnej. Rodzaje sytuacji trudnych - konflikt, frustracja, kryzys. Stres psychologiczny. BezpoSrednie i odlegle nastgpstwa sytuacji trudnych. Mechanizmy obronne osobowosci. Choroba jako sytuacja trudna. Wptyw choroby na stan psychiczny pacjenta. Reakcje emocjonalne spowodowane chorobq. Sposoby radzenia sobie z sytuacjq w czasie choroby. OdpornoSC psychiczna. Cwiczenia: OkreSlanie wplywu choroby na stan psychiczny pacjenta na podstawie analizy opisu przypadkbw. Wczuwanie sig i rozpoznawanie stanow emocjonalnych innych os6b. 7. Psychologiczne uwarunkowania kontaktu z pacjentem I klientem Struktura procesu komunikowania sig. Komunikat jako podstawa skutecznego porozumiewania sig. Warunki skutecznoqci komunikowania sig - wiarygodnosc nadawcy, wysyianie zrozumialych przekazow, zapewnienie doplywu informacji zwrotnych. Style komunikowania sig. Komunikowanie slg siowne i bezslowne. Problemy i blgdy w komunikowaniu sig. B$dy jatrogenne - rodzaje, przyczyny, nastgpstwa. AsertywnosC. Wspoidzialanie w grupie. Rozwiqzywanie konfliktow, negocjacje. Kodeks Etyki Aptekarza RP. Cwiczenia: Pantomimiczne wyraianie uczuc, takich jak: strach, gniew, wstyd, radosc, smutek. Odczytywanie sygnaiow niewerbalnych. BezpoSrednie wyrazanie prosb i oczekiwali. Przekazywanie i przyjmowanie informacji zwrotnych.. Stosowanie komunikatow JA. Porozumiewanie siq z innymi - sluchanie innych.

PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTALCENIA W ZAWODZIE OPIEKUN MEDYCZNY

PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTALCENIA W ZAWODZIE OPIEKUN MEDYCZNY MINISTERSTWO EDUKACJI NARODOWEJ PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTALCENIA W ZAWODZIE OPIEKUN MEDYCZNY SYMBOL CYFROWY 51 3[02] y'i { Akceptujp: Zatwierdzam: w/z MINBSTRA Minister Edu kacji Narodowej Warszawa 2007

Bardziej szczegółowo

Ministerstwo Edukacji i Nauki. Ppogram nauczania MTOWNIK MEDYCZNY 322[06]

Ministerstwo Edukacji i Nauki. Ppogram nauczania MTOWNIK MEDYCZNY 322[06] Ministerstwo Edukacji i Nauki Ppogram nauczania MTOWNIK MEDYCZNY 322[06] Warszawa 2006 Autorzy: mgr Ewa lo5 mgr Kazimiera Naskrgt mgr Krzysztof Panufnik mgr Marzena Radomska Recenzenci: dr n. med. Malgorzata

Bardziej szczegółowo

PROGRAM NAUCZANIA TECHNIK FARMACEUTYCZNY 322[10]

PROGRAM NAUCZANIA TECHNIK FARMACEUTYCZNY 322[10] MINISTERSTWO EDUKACJI NARODOWEJ I SPORTU 322[10]/SP/MENiS/2005.. PROGRAM NAUCZANIA TECHNIK FARMACEUTYCZNY 322[10] Zatwierdzam Minister Edukacji Narodowej i Sportu Warszawa 2005 Autorzy: mgr Aleksandra

Bardziej szczegółowo

Załącznik Nr 1 KARTA PRZEDMIOTU. 1. NAZWA PRZEDMIOTU: Biologiczne podstawy człowieka. 2. KIERUNEK: Turystyka i rekreacja 3.

Załącznik Nr 1 KARTA PRZEDMIOTU. 1. NAZWA PRZEDMIOTU: Biologiczne podstawy człowieka. 2. KIERUNEK: Turystyka i rekreacja 3. Załącznik Nr 1 KARTA PRZEDMIOTU 1. NAZWA PRZEDMIOTU: Biologiczne podstawy człowieka 2. KIERUNEK: Turystyka i rekreacja 3. POZIOM STUDIÓW: I 4. ROK/ SEMESTR STUDIÓW: I/I 5. LICZBA PUNKTÓW ECTS: 3 6. LICZBA

Bardziej szczegółowo

Lp. Zakres świadczonych usług i procedur Uwagi

Lp. Zakres świadczonych usług i procedur Uwagi Choroby układu nerwowego 1 Zabiegi zwalczające ból i na układzie współczulnym * X 2 Choroby nerwów obwodowych X 3 Choroby mięśni X 4 Zaburzenia równowagi X 5 Guzy mózgu i rdzenia kręgowego < 4 dni X 6

Bardziej szczegółowo

MINISTERSTWO EDUKACJI NARODOWEJ. PROGRAM NAUCZANlA ASYSTEMT OSOBY NIEPELNOSPRAWNEJ 3461021

MINISTERSTWO EDUKACJI NARODOWEJ. PROGRAM NAUCZANlA ASYSTEMT OSOBY NIEPELNOSPRAWNEJ 3461021 MINISTERSTWO EDUKACJI NARODOWEJ ~~~~[O~~/SP-I/MEN/~OO~. - / PROGRAM NAUCZANlA ASYSTEMT OSOBY NIEPELNOSPRAWNEJ 3461021 Zatwierdzam wz MI ISTRA b w m R E T @ w - Miroslaw rzechows I Minister Edukacji Narodowej

Bardziej szczegółowo

Samokształcenie (Sk) Zajęcia praktyczne (W) (Ć) (L) (S) (Zp) laboratoryjne III 30 35 15 3

Samokształcenie (Sk) Zajęcia praktyczne (W) (Ć) (L) (S) (Zp) laboratoryjne III 30 35 15 3 Kod przedmiotu: IOZRM-L-3k23-2012-S Pozycja planu: B23 1. INFORMACJE O PRZEDMIOCIE A. Podstawowe dane Nazwa przedmiotu Kierunek studiów Poziom studiów Profil studiów Forma studiów Specjalność - Jednostka

Bardziej szczegółowo

Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Nowym Sączu. Karta przedmiotu. obowiązuje w roku akademickim 2012/2013

Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Nowym Sączu. Karta przedmiotu. obowiązuje w roku akademickim 2012/2013 Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Nowym Sączu Karta przedmiotu Instytut Zdrowia obowiązuje w roku akademickim 2012/2013 Kierunek studiów: Pielęgniarstwo Profil: Praktyczny Forma studiów: Stacjonarne Kod

Bardziej szczegółowo

PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA W NOWYM SĄCZU SYLABUS PRZEDMIOTU. Obowiązuje od roku akademickiego: 2011/2012

PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA W NOWYM SĄCZU SYLABUS PRZEDMIOTU. Obowiązuje od roku akademickiego: 2011/2012 PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA W NOWYM SĄCZU SYLABUS Obowiązuje od roku akademickiego: 2011/2012 Instytut Zdrowia Kierunek studiów: Pielęgniarstwo Kod kierunku: 12.6 Specjalność: - 1. PRZEDMIOT NAZWA

Bardziej szczegółowo

Samokształcenie (Sk) Zajęcia praktyczne (W) (Ć) (L) (S) (Zp) laboratoryjne III 30 35 15 3

Samokształcenie (Sk) Zajęcia praktyczne (W) (Ć) (L) (S) (Zp) laboratoryjne III 30 35 15 3 Kod przedmiotu: IOZRM-L-3k18-2012-S Pozycja planu: B18 1. INFORMACJE O PRZEDMIOCIE A. Podstawowe dane Nazwa przedmiotu Kierunek studiów Poziom studiów Profil studiów Forma studiów Specjalność - Jednostka

Bardziej szczegółowo

Ministerstwo Edukacji Narodowej PROGRAM NAUCZANIA

Ministerstwo Edukacji Narodowej PROGRAM NAUCZANIA Ministerstwo Edukacji Narodowej PROGRAM NAUCZANIA OPIEKUN W DOMU POMOCY SPOLECZNEJ 346[04] Zatwierdzam 1 1 Minister Edukacji Narodowej Warszawa 2007 Autorzy: mgr Agnieszka Oparowska - Drag mgr Boiena Krzysiak

Bardziej szczegółowo

II Wydział Lekarski z Oddziałem Anglojęzycznym Kierunek: BIOMEDYCYNA 2015-2018 Poziom studiów: pierwszy stopień Profil: Praktyczny SEMESTR I

II Wydział Lekarski z Oddziałem Anglojęzycznym Kierunek: BIOMEDYCYNA 2015-2018 Poziom studiów: pierwszy stopień Profil: Praktyczny SEMESTR I II Wydział Lekarski z Oddziałem Anglojęzycznym Kierunek: BIOMEDYCYNA 2015-2018 Poziom studiów: pierwszy stopień Profil: Praktyczny SEMESTR I PRZEDMIOT Chemia ogólna EFEKTY KSZTAŁCENIA 1. posiada wiedzę

Bardziej szczegółowo

PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA W NOWYM SĄCZU SYLABUS PRZEDMIOTU. Obowiązuje od roku akademickiego: 2011/2012

PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA W NOWYM SĄCZU SYLABUS PRZEDMIOTU. Obowiązuje od roku akademickiego: 2011/2012 PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA W NOWYM SĄCZU SYLABUS Obowiązuje od roku akademickiego: 2011/2012 Instytut Zdrowia Kierunek studiów: Pielęgniarstwo Kod kierunku: 12.6 Specjalność: - 1. PRZEDMIOT NAZWA

Bardziej szczegółowo

PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA W NOWYM SĄCZU SYLABUS PRZEDMIOTU. Obowiązuje od roku akademickiego: 2011/2012

PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA W NOWYM SĄCZU SYLABUS PRZEDMIOTU. Obowiązuje od roku akademickiego: 2011/2012 PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA W NOWYM SĄCZU SYLABUS Obowiązuje od roku akademickiego: 2011/2012 Instytut Zdrowia Kierunek studiów: Ratownictwo medyczne Kod kierunku: 12.9 Specjalność: - 1. PRZEDMIOT

Bardziej szczegółowo

Efekty kształcenia dla kierunku studiów Dietetyka studia pierwszego stopnia profil praktyczny

Efekty kształcenia dla kierunku studiów Dietetyka studia pierwszego stopnia profil praktyczny Symbol kierunkowych efektów kształcenia l K_W01 K_W02 K_W03 K_W04 K_W05 K_W06 K_W07 K_W08 Efekty kształcenia dla kierunku studiów Dietetyka studia pierwszego stopnia profil praktyczny WIEDZA Zna budowę,

Bardziej szczegółowo

Bank pytań na egzamin magisterski 2013/2014- kierunek Zdrowie Publiczne. Zdrowie środowiskowe

Bank pytań na egzamin magisterski 2013/2014- kierunek Zdrowie Publiczne. Zdrowie środowiskowe Bank pytań na egzamin magisterski 2013/2014- kierunek Zdrowie Publiczne Zdrowie środowiskowe 1. Podaj definicję ekologiczną zdrowia i definicję zdrowia środowiskowego. 2. Wymień znane Ci czynniki fizyczne

Bardziej szczegółowo

Zaawansowany. Zaliczenie trzeciego semestru z chirurgii i pielęgniarstwa chirurgicznego.

Zaawansowany. Zaliczenie trzeciego semestru z chirurgii i pielęgniarstwa chirurgicznego. Kierunek: PILĘGNIARSTWO Nazwa przedmiotu Chirurgia i pielęgniarstwo chirurgiczne Kod przedmiotu Poziom przedmiotu Rok studiów Semestr Liczba punktów Metody nauczania Język wykładowy Imię i nazwisko wykładowcy

Bardziej szczegółowo

Zaawansowany. Zaliczenie pierwszego semestru z anatomii i z patologii

Zaawansowany. Zaliczenie pierwszego semestru z anatomii i z patologii 1 Kierunek: PILĘGNIARSTWO Nazwa przedmiotu Chirurgia i pielęgniarstwo chirurgiczne Kod przedmiotu Poziom przedmiotu Rok studiów Semestr Liczba punktów Metody nauczania Język wykładowy Imię i nazwisko wykładowcy

Bardziej szczegółowo

SYLABUS. DOTYCZY CYKLU KSZTAŁCENIA 2015-2018 (skrajne daty) I rok, 2 semestr Przedmiot kształcenia treści kierunkowych dr Józef Ratajczyk

SYLABUS. DOTYCZY CYKLU KSZTAŁCENIA 2015-2018 (skrajne daty) I rok, 2 semestr Przedmiot kształcenia treści kierunkowych dr Józef Ratajczyk SYLABUS DOTYCZY CYKLU KSZTAŁCENIA 2015-2018 (skrajne daty) 1.1. PODSTAWOWE INFORMACJE O PRZEDMIOCIE/MODULE Nazwa przedmiotu/ modułu Patologia ogólna Kod przedmiotu/ modułu* Wydział (nazwa jednostki prowadzącej

Bardziej szczegółowo

Wyższa Szkoła Hotelarstwa i Gastronomii w Poznaniu SYLABUS

Wyższa Szkoła Hotelarstwa i Gastronomii w Poznaniu SYLABUS 1 Wyższa Szkoła Hotelarstwa i Gastronomii w Poznaniu SYLABUS Profil kształcenia: Zawodowy Stopień studiów: I Kierunek studiów: Turystyka i Rekreacja Specjalność: Semestr: Forma studiów: Nazwa przedmiotu:

Bardziej szczegółowo

Cykl kształcenia 2013-2016

Cykl kształcenia 2013-2016 203-206 SYLABUS Nazwa Fizjoterapia kliniczna w chirurgii, onkologii i medycynie paliatywnej. Nazwa jednostki prowadzącej przedmiot Wydział Medyczny, Instytut Fizjoterapii Kod Studia Kierunek studiów Poziom

Bardziej szczegółowo

Patologia. QZ 1-39 Wydawnictwa informacyjne i ogólne QZ 40-109 Patogeneza. Etiologia QZ 140-190 Objawy choroby QZ 200-380 Nowotwory.

Patologia. QZ 1-39 Wydawnictwa informacyjne i ogólne QZ 40-109 Patogeneza. Etiologia QZ 140-190 Objawy choroby QZ 200-380 Nowotwory. QZ Patologia QZ 1-39 Wydawnictwa informacyjne i ogólne QZ 40-109 Patogeneza. Etiologia QZ 140-190 Objawy choroby QZ 200-380 Nowotwory. Torbiele Wydawnictwa informacyjne i ogólne QZ 1 Organizacje. Towarzystwa,

Bardziej szczegółowo

KARTA PRZEDMIOTU OPIS

KARTA PRZEDMIOTU OPIS CECHA PRZEDMIOTU KARTA PRZEDMIOTU OPIS INFORMACJE OGÓLNE O PRZEDMIODCIE Nazwa przedmiotu FARMAKOLOGIA Poziom realizacji Studia pierwszego stopnia stacjonarne przedmiotu Jednostka realizująca Instytut Nauk

Bardziej szczegółowo

PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE TECHNIK MASAŻYSTA SYMBOL CYFROWY 322[12] I. ZAŁOŻENIA PROGRAMOWO-ORGANIZACYJNE KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE

PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE TECHNIK MASAŻYSTA SYMBOL CYFROWY 322[12] I. ZAŁOŻENIA PROGRAMOWO-ORGANIZACYJNE KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE TECHNIK MASAŻYSTA SYMBOL CYFROWY 322[12] I. ZAŁOŻENIA PROGRAMOWO-ORGANIZACYJNE KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE A. OPIS KWALIFIKACJI ABSOLWENTA W wyniku kształcenia w zawodzie

Bardziej szczegółowo

Ministerstwo Edukacji Narodowej

Ministerstwo Edukacji Narodowej Ministerstwo Edukacji Narodowej 513[02]/ZSZ,SP/MEN/2007. PROGRAM NAUCZANIA OPIEKUN MEDYCZNY 513[02] Zatwierdzam Minister Edukacji Narodowej Warszawa 2007 Autorzy: mgr Ewa Łoś mgr Jadwiga Smogarzewska dr

Bardziej szczegółowo

1. Nazwa jednostki. Kod przedmiotu. 3. Imię i nazwisko osoby /osób prowadzącej moduł 4. Nazwa modułu: pierwszy stopień. 5. Poziom kształcenia

1. Nazwa jednostki. Kod przedmiotu. 3. Imię i nazwisko osoby /osób prowadzącej moduł 4. Nazwa modułu: pierwszy stopień. 5. Poziom kształcenia 1. Nazwa jednostki Wydział Zdrowia i Nauk Medycznych 2. Kierunek Pielęgniarstwo POMOSTOWE Kod przedmiotu 3. Imię i nazwisko osoby /osób prowadzącej moduł 4. Nazwa modułu: 5. Poziom kształcenia 6. Forma

Bardziej szczegółowo

PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA W NOWYM SĄCZU SYLABUS PRZEDMIOTU. Obowiązuje od roku akademickiego: 2011/2012

PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA W NOWYM SĄCZU SYLABUS PRZEDMIOTU. Obowiązuje od roku akademickiego: 2011/2012 PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA W NOWYM SĄCZU SYLABUS Obowiązuje od roku akademickiego: 2011/2012 Instytut Zdrowia Kierunek studiów: Pielęgniarstwo Kod kierunku: 12. Specjalność: pielęgniarstwo 1. PRZEDMIOT

Bardziej szczegółowo

PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA W NOWYM SĄCZU SYLABUS PRZEDMIOTU. Obowiązuje od roku akademickiego: 2011/2012

PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA W NOWYM SĄCZU SYLABUS PRZEDMIOTU. Obowiązuje od roku akademickiego: 2011/2012 PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA W NOWYM SĄCZU SYLABUS Obowiązuje od roku akademickiego: 2011/2012 Instytut Zdrowia Kierunek studiów: Pielęgniarstwo Kod kierunku: 12.6 Specjalność: Pielęgniarstwo 1. PRZEDMIOT

Bardziej szczegółowo

As zdolny do zajęć bez ograniczeń, uprawiający dodatkowo sport; B zdolny do zajęć WF z ograniczeniami; Bk zdolny do zajęć WF z ograniczeniami,

As zdolny do zajęć bez ograniczeń, uprawiający dodatkowo sport; B zdolny do zajęć WF z ograniczeniami; Bk zdolny do zajęć WF z ograniczeniami, Pielęgniarka szkolna Pielęgniarka szkolna od 1992 roku jest jedynym profesjonalnym pracownikiem ochrony zdrowia na terenie placówki szkolno-wychowawczej. Pełni ona główną rolę w profilaktycznej opiece

Bardziej szczegółowo

Przykładowy szkolny plan nauczania /przedmiotowe kształcenie zawodowe/

Przykładowy szkolny plan nauczania /przedmiotowe kształcenie zawodowe/ Przykładowy szkolny plan nauczania /przedmiotowe kształcenie zawodowe/ Typ szkoły: szkoła policealna /szkoła dla młodzieży/ 2 letni okres nauczania /1/ Zawód: Terapeuta zajęciowy; symbol 325907 Podbudowa

Bardziej szczegółowo

PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE OPIEKUN MEDYCZNY

PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE OPIEKUN MEDYCZNY Załącznik nr 5 PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE OPIEKUN MEDYCZNY SYMBOL CYFROWY 513[02] I. OPIS ZAWODU 1. W wyniku kształcenia w zawodzie absolwent powinien umieć: 1) rozpoznawać problemy opiekuńcze

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Część I Choroby układu krążenia 1 Wendy A. Ware. Część II Choroby układu oddechowego 137 Eleanor C. Hawkins

Spis treści. Część I Choroby układu krążenia 1 Wendy A. Ware. Część II Choroby układu oddechowego 137 Eleanor C. Hawkins Spis treści Część I Choroby układu krążenia 1 Wendy A. Ware 1 Badanie układu krążenia 2 2 Badania dodatkowe stosowane w chorobach układu krążenia 8 3 Leczenie zastoinowej niewydolności serca 29 4 Zaburzenia

Bardziej szczegółowo

OPIS MODUŁU KSZTAŁCENIA

OPIS MODUŁU KSZTAŁCENIA Załącznik nr 9 do Zarządzenia Rektora ATH Nr 514/2011/2012z dnia 14 grudnia 2011 r. Druk DNiSS nr PK_IIIF OPIS MODUŁU KSZTAŁCENIA NAZWA PRZEDMIOTU/MODUŁU KSZTAŁCENIA: Promocja zdrowia psychicznego Kod

Bardziej szczegółowo

PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA W NOWYM SĄCZU SYLABUS PRZEDMIOTU. Obowiązuje od roku akademickiego: 2011/2012

PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA W NOWYM SĄCZU SYLABUS PRZEDMIOTU. Obowiązuje od roku akademickiego: 2011/2012 PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA W NOWYM SĄCZU SYLABUS Obowiązuje od roku akademickiego: 2011/2012 Instytut Zdrowia Kierunek studiów: Ratownictwo medyczne Kod kierunku: 12.9 Specjalność: - 1. PRZEDMIOT

Bardziej szczegółowo

Fizjologia zwierząt, Zoologia bezkręgowców i strunowców, Anatomia i biologia człowieka, Biochemia, Biologia komórki,

Fizjologia zwierząt, Zoologia bezkręgowców i strunowców, Anatomia i biologia człowieka, Biochemia, Biologia komórki, KARTA KURSU Nazwa Nazwa w j. ang. Zdrowie a choroba Health and disease Kod Punktacja ECTS* 1 Koordynator Dr Agnieszka Greń Zespół dydaktyczny Dr hab. Waldemar Szaroma, prof. UP Dr hab. Grzegorz Formicki,

Bardziej szczegółowo

Oddział Chorób Wewnętrznych - ARION Szpitale sp. z o.o. Zespół Opieki Zdrowotnej w Biłgoraju

Oddział Chorób Wewnętrznych - ARION Szpitale sp. z o.o. Zespół Opieki Zdrowotnej w Biłgoraju Nazwa świadczenia A26 zabiegi zwalczające ból i na układzie współczulnym A31 choroby nerwów obwodowych A32 choroby mięśni A33 zaburzenia równowagi A34c guzy mózgu i rdzenia kręgowego < 4 dni A34d guzy

Bardziej szczegółowo

Pielęgniarstwo Praktyczny Studia pierwszego stopnia. Studia stacjonarne Licencjat pielęgniarstwa

Pielęgniarstwo Praktyczny Studia pierwszego stopnia. Studia stacjonarne Licencjat pielęgniarstwa KARTA PRZEDMIOTU CECHA PRZEDMIOTU OPIS INFORMACJE OGÓLNE O PRZEDMIOCIE Jednostka realizująca Instytut Nauk o Zdrowiu Kierunek Profil kształcenia Poziom realizacji przedmiotu Forma kształcenia Tytuł zawodowy

Bardziej szczegółowo

w zawodzie higienistki stomatologicznej 322[03]

w zawodzie higienistki stomatologicznej 322[03] MINISTERSTWO ZDROWIA I OPIEKI SPOLECZNEJ /,I PROGRAM NAUCZANIA w zawodzie higienistki stomatologicznej 322[03] Dla medycznej szkoly policealnej na podbndowie progranowej: licewn ogolnokszta~c~cego, liceum

Bardziej szczegółowo

PANSTWOWA WYZSZA SZKOLA ZAWODOWA W TARNOWIE STUDI UM PEDAGOGI CZNE

PANSTWOWA WYZSZA SZKOLA ZAWODOWA W TARNOWIE STUDI UM PEDAGOGI CZNE PANSTWOWA WYZSZA SZKOLA ZAWODOWA W TARNOWIE STUDI UM PEDAGOGI CZNE K URS PRZYGOTOWANIA PEDAGOGICZNEGO DL A STUDENTÓW K IERUNK ÓW I SPECJAL NOSCI NIEPEDAGOGICZNY CH PWSZ ORAZ ABSOL WENTÓW SZK ÓL WYZSZYCH

Bardziej szczegółowo

STANDARDOWY SYLABUS PRZEDMIOTU na rok akademicki 2012/2013

STANDARDOWY SYLABUS PRZEDMIOTU na rok akademicki 2012/2013 TANDARDOWY YLABU PRZEDMIOTU na rok akademicki 2012/2013 Nazwa przedmiotu: Reumatologia dziecięca Kierownik jednostki realizującej zajęcia z przedmiotu: Wydział: Kierunek studiów: Poziom studiów Opis przedmiotu

Bardziej szczegółowo

/ 322[18]ISPIMEN12007.05:14

/ 322[18]ISPIMEN12007.05:14 MINISTERSTWO EDUKACJI NARODOWEJ / 322[18]ISPIMEN12007.05:14 PROGRAM NAUCZANIA TECHNIK ELEKTRONIKI MEDYCZNEJ 322[18] Minister Edukacji Narodowej Warszawa 2007 Autorzy: rngr inz. Karol Bresler rngr Henryk

Bardziej szczegółowo

Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Nowym Sączu. Karta przedmiotu. obowiązuje w roku akademickim 2012/2013

Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Nowym Sączu. Karta przedmiotu. obowiązuje w roku akademickim 2012/2013 Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Nowym Sączu Karta przedmiotu Instytut Zdrowia obowiązuje w roku akademickim 01/013 Kierunek studiów: Pielęgniarstwo Profil: Praktyczny Forma studiów: Stacjonarne Kod

Bardziej szczegółowo

Klasa. semestr 1. semestr 2 1 2 1,5 48

Klasa. semestr 1. semestr 2 1 2 1,5 48 Przykładowy szkolny plan nauczania /przedmiotowe kształcenie zawodowe/ Typ szkoły: Szkoła policealna - /dla młodzieży/ 2 letni okres nauczania /1/ Zawód: TECHNIK FARMACEUTYCZNY; symbol 321301 Podbudowa

Bardziej szczegółowo

PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA W NOWYM SĄCZU SYLABUS PRZEDMIOTU. Obowiązuje od roku akademickiego: 2011/2012

PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA W NOWYM SĄCZU SYLABUS PRZEDMIOTU. Obowiązuje od roku akademickiego: 2011/2012 PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA W NOWYM SĄCZU SYLABUS Obowiązuje od roku akademickiego: 2011/2012 Instytut Zdrowia Kierunek studiów: Ratownictwo medyczne Kod kierunku: 12.9 Specjalność: - 1. PRZEDMIOT

Bardziej szczegółowo

Zaawansowany. Podstawowa wiedza z zakresu biologii ogólnej na poziomie szkoły średniej

Zaawansowany. Podstawowa wiedza z zakresu biologii ogólnej na poziomie szkoły średniej 1 Kierunek: PILĘGNIARSTWO Nazwa przedmiotu Patologia Kod przedmiotu Poziom przedmiotu Rok studiów Semestr Liczba punktów Metody nauczania Język wykładowy Imię i nazwisko wykładowcy Wymagania wstępne Zaawansowany

Bardziej szczegółowo

UCflWALA Nr XXIIIl230 12008 Rady Gminy Jablonna z dnia 25 czerwca 2008 r. Rada Gminy Jablonna uchwala co nastqpuje: 9 1.

UCflWALA Nr XXIIIl230 12008 Rady Gminy Jablonna z dnia 25 czerwca 2008 r. Rada Gminy Jablonna uchwala co nastqpuje: 9 1. _ I?,.... Ci; i., n.!,,!.,i,:lr!;'.it -,,. ' 3 - UCflWALA Nr XXIIIl230 12008 Rady Gminy Jablonna z dnia 25 czerwca 2008 r. W sprawie: przyjecia do realizacji Programu Ratownictwa

Bardziej szczegółowo

Regulamin realizacji projektow edukacyjnych. w Og61noksztalcq.cej Szkole Muzycznej. I i II st. im. H.Wieniawskiego w Lodzi

Regulamin realizacji projektow edukacyjnych. w Og61noksztalcq.cej Szkole Muzycznej. I i II st. im. H.Wieniawskiego w Lodzi Regulamin realizacji projektow edukacyjnych w Og61noksztalcq.cej Szkole Muzycznej I i II st. im. H.Wieniawskiego w Lodzi I. Projekt \ prawie oswiatowym - postanowienia ogolne Projekt edukacyjny jest zespolowym,

Bardziej szczegółowo

Ministerstwo Edukacji Narodowej i Sportu FRYZJER 514[01]

Ministerstwo Edukacji Narodowej i Sportu FRYZJER 514[01] Ministerstwo Edukacji Narodowej i Sportu PROGRAM NAUCZANIA FRYZJER 514[01] Zatwierdzam Minister Edukacji Narodowej i Sportu Warszawa 2004 i Autorzy: ini. Anna Dziewigcka mgr Danuta Matuszewska ini. Elibieta

Bardziej szczegółowo

Spis treœci. 1. Wstêp... 1

Spis treœci. 1. Wstêp... 1 Spis treœci 1. Wstêp........................................................... 1 Czêœæ 1: MIKROBIOLOGIA OGÓLNA..................................... 3 2. Budowa i taksonomia bakterii.....................................

Bardziej szczegółowo

1 341 [02]1 MEN 12008.05.20 1

1 341 [02]1 MEN 12008.05.20 1 Ministerstwo Edukacji Narodowej 1 341 [02]1 MEN 12008.05.20 1 PROGRAM NAUCZANIA TECHNIK EKONOMISTA 341[02] z Zatwierdzam PODSEKRETHR TANU Minister Edukacji Narodowej Warszawa 2008 Autorzy: mgr ini. Aleksandra

Bardziej szczegółowo

PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE TECHNIK FARMACEUTYCZNY SYMBOL CYFROWY 322[10] I. ZAŁOŻENIA PROGRAMOWO-ORGANIZACYJNE KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE

PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE TECHNIK FARMACEUTYCZNY SYMBOL CYFROWY 322[10] I. ZAŁOŻENIA PROGRAMOWO-ORGANIZACYJNE KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE TECHNIK FARMACEUTYCZNY SYMBOL CYFROWY 322[10] I. ZAŁOŻENIA PROGRAMOWO-ORGANIZACYJNE KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE A. OPIS KWALIFIKACJI ABSOLWENTA W wyniku kształcenia

Bardziej szczegółowo

Przykładowy szkolny plan nauczania

Przykładowy szkolny plan nauczania Przykładowy szkolny plan nauczania Typ szkoły: Szkoła policealna - /szkoła dla młodzieży/ 2 letni okres nauczania /1/ Zawód: TECHNIK MASAŻYSTA; symbol 325402 Podbudowa programowa: szkoły dające wykształcenie

Bardziej szczegółowo

WIEDZA. K_W01 Zna definicje, cele i metody żywienia klinicznego oraz sposoby oceny odżywienia w oparciu o metody kliniczne.

WIEDZA. K_W01 Zna definicje, cele i metody żywienia klinicznego oraz sposoby oceny odżywienia w oparciu o metody kliniczne. Opis zakładanych efektów kształcenia na studiach podyplomowych Nazwa studiów: Żywienie kliniczne Typ studiów: doskonalące Symbol Efekty kształcenia dla studiów podyplomowych WIEDZA K_W01 Zna definicje,

Bardziej szczegółowo

Krakowska Akademia im. Andrzeja Frycza Modrzewskiego. Karta przedmiotu. obowiązuje studentów, którzy rozpoczęli studia w roku akademickim 2012/2013

Krakowska Akademia im. Andrzeja Frycza Modrzewskiego. Karta przedmiotu. obowiązuje studentów, którzy rozpoczęli studia w roku akademickim 2012/2013 Krakowska Akademia im. Andrzeja Frycza Modrzewskiego Karta przedmiotu Wydział Zdrowia i Nauk Medycznych obowiązuje studentów, którzy rozpoczęli studia w roku akademickim 2012/2013 Kierunek studiów: Ratownictwo

Bardziej szczegółowo

KARTA PRZEDMIOTU. 1. Nazwa przedmiotu HIGIENA Z ELEMENTAMI DIETETYKI. 2. Numer kodowy BIO03c. 3. Język, w którym prowadzone są zajęcia polski

KARTA PRZEDMIOTU. 1. Nazwa przedmiotu HIGIENA Z ELEMENTAMI DIETETYKI. 2. Numer kodowy BIO03c. 3. Język, w którym prowadzone są zajęcia polski Projekt OPERACJA SUKCES unikatowy model kształcenia na Wydziale Lekarskim Uniwersytetu Medycznego w Łodzi odpowiedzią na potrzeby gospodarki opartej na wiedzy współfinansowany ze środków Europejskiego

Bardziej szczegółowo

PROGRAM KURSU PEDAGOGICZNEGO DLA INSTRUKTORÓW PRAKTYCZNEJ NAUKI ZAWODU

PROGRAM KURSU PEDAGOGICZNEGO DLA INSTRUKTORÓW PRAKTYCZNEJ NAUKI ZAWODU PROGRAM KURSU PEDAGOGICZNEGO DLA INSTRUKTORÓW PRAKTYCZNEJ NAUKI ZAWODU RAMOWY PLAN KURSU PEDAGOGICZNEGO DLA INSTRUKTORÓW PRAKTYCZNEJ NAUKI ZAWODU Lp Nazwa przedmiotu Liczba godzin zajęć Liczba godzin zajęć

Bardziej szczegółowo

Szkolny Program Profilaktyki Szkoły Podstawowej nr 4 im. Adama Mickiewicza w Siedlcach na lata 2014-2019

Szkolny Program Profilaktyki Szkoły Podstawowej nr 4 im. Adama Mickiewicza w Siedlcach na lata 2014-2019 Szkolny Program Profilaktyki Szkoły Podstawowej nr 4 im. Adama Mickiewicza w Siedlcach na lata 2014-2019 Program Profilaktyki Szkoły Podstawowej nr 4 w Siedlcach jest programem ściśle zintegrowanym z programem

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŒCI. Przedmowa przewodnicz¹cego Rady Naukowej Czasopisma Aptekarskiego... 13. Rozdzia³ 1

SPIS TREŒCI. Przedmowa przewodnicz¹cego Rady Naukowej Czasopisma Aptekarskiego... 13. Rozdzia³ 1 SPIS TREŒCI Przedmowa przewodnicz¹cego Rady Naukowej Czasopisma Aptekarskiego........................... 13 Rozdzia³ 1 NADCIŒNIENIE TÊTNICZE JAKO PROBLEM ZDROWOTNY prof. dr hab. n. farm. S³awomir Lipski,

Bardziej szczegółowo

Sylabus na rok 2014/2015

Sylabus na rok 2014/2015 Sylabus na rok 204/205 () Nazwa przedmiotu Psychologia (2) Nazwa jednostki prowadzącej Wydział Medyczny przedmiot (3) Kod przedmiotu (4) Studia Kierunek studiów Poziom kształcenia Forma studiów Położnictwo

Bardziej szczegółowo

wykład, dyskusja, pogadanka, zajęcia konwersatoryjne Prezentacja multimedialna WIEDZA

wykład, dyskusja, pogadanka, zajęcia konwersatoryjne Prezentacja multimedialna WIEDZA Nazwa jednostki prowadzącej kierunek: Nazwa kierunku: Poziom kształcenia: Rok studiów Semestr Moduły wprowadzające / wymagania wstępne i dodatkowe Nazwa modułu (przedmiotu lub grupa przedmiotów): Typ modułu/

Bardziej szczegółowo

KARTA PRZEDMIOTU OPIS

KARTA PRZEDMIOTU OPIS CECHA PRZEDMIOTU KARTA PRZEDMIOTU OPIS INFORMACJE OGÓLNE O PRZEDMIODCIE Nazwa przedmiotu ANATOMIA Poziom realizacji Studia pierwszego stopnia stacjonarne przedmiotu Jednostka realizująca Instytut Nauk

Bardziej szczegółowo

Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Nowym Sączu. Karta przedmiotu. obowiązuje w roku akademickim 2012/2013

Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Nowym Sączu. Karta przedmiotu. obowiązuje w roku akademickim 2012/2013 Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Nowym Sączu Karta przedmiotu Instytut Zdrowia obowiązuje w roku akademickim 2012/2013 Kierunek studiów: Pielęgniarstwo Profil: Praktyczny Forma studiów: Stacjonarne Kod

Bardziej szczegółowo

PLAN ZAJĘĆ W RAMACH SPECJALIZACJI Z PIELEGNIARSTWA GINEKOLOGICZNEGO

PLAN ZAJĘĆ W RAMACH SPECJALIZACJI Z PIELEGNIARSTWA GINEKOLOGICZNEGO PLAN ZAJĘĆ W RAMACH SPECJALIZACJI Z PIELEGNIARSTWA GINEKOLOGICZNEGO w dniach 12.09.2014 13.09.2014 Data Godziny Osoba prowadząca Miejsce realizacji zajęć Forma zajęć Liczba godz. 12.09.14 (piątek ) 9.00-12.45

Bardziej szczegółowo

Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Nowym Sączu. Karta przedmiotu. obowiązuje w roku akademickim 2012/2013

Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Nowym Sączu. Karta przedmiotu. obowiązuje w roku akademickim 2012/2013 Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Nowym Sączu Karta przedmiotu Instytut Zdrowia obowiązuje w roku akademickim 01/013 Kierunek studiów: Pielęgniarstwo Profil: Praktyczny Forma studiów: Stacjonarne Kod

Bardziej szczegółowo

KATEDRA CHIRURGII STOMATOLOGICZNEJ I SZCZĘKOWO- TWARZOWEJ ZAKŁAD CHIRURGII STOMATOLOGICZNEJ

KATEDRA CHIRURGII STOMATOLOGICZNEJ I SZCZĘKOWO- TWARZOWEJ ZAKŁAD CHIRURGII STOMATOLOGICZNEJ DLA STUDENTÓW III ROKU ODDZIAŁU STOMATOLOGII SEMESTR VI (LETNI) 1. Zapoznanie z organizacją Katedry, w szczególności z organizacją Zakładu Chirurgii Stomatologicznej. Powiązania chirurgii stomatologicznej

Bardziej szczegółowo

Spis treści. śelazo... 46 Wapń i witamina D... 47 Cynk... 47

Spis treści. śelazo... 46 Wapń i witamina D... 47 Cynk... 47 Spis treści Przedmowa... 9 1. Ustalanie zapotrzebowania energetycznego w róŝnych stanach chorobowych (Danuta Gajewska)... 11 Wiadomości ogólne... 11 Całkowita przemiana materii... 12 Wprowadzenie... 12

Bardziej szczegółowo

PROGRAM NAUCZANIA PRZEDMIOTU OBOWIĄZKOWEGO NA WYDZIALE LEKARSKIM I ROK AKADEMICKI 2014/2015 PRZEWODNIK DYDAKTYCZNY dla STUDENTÓW II ROKU STUDIÓW

PROGRAM NAUCZANIA PRZEDMIOTU OBOWIĄZKOWEGO NA WYDZIALE LEKARSKIM I ROK AKADEMICKI 2014/2015 PRZEWODNIK DYDAKTYCZNY dla STUDENTÓW II ROKU STUDIÓW PROGRAM NAUCZANIA PRZEDMIOTU OBOWIĄZKOWEGO NA WYDZIALE LEKARSKIM I ROK AKADEMICKI 2014/2015 PRZEWODNIK DYDAKTYCZNY dla STUDENTÓW II ROKU STUDIÓW 1. NAZWA PRZEDMIOTU : Psychologia lekarska 2. NAZWA JEDNOSTKI

Bardziej szczegółowo

SZKOLNY PROGRAM PROFILAKTYKI PUBLICZNEJ SZKOŁY PODSTAWOWEJ NR 1 im. TADEUSZA KOŚCIUSZKI W NOWEJ SOLI

SZKOLNY PROGRAM PROFILAKTYKI PUBLICZNEJ SZKOŁY PODSTAWOWEJ NR 1 im. TADEUSZA KOŚCIUSZKI W NOWEJ SOLI SZKOLNY PROGRAM PROFILAKTYKI PUBLICZNEJ SZKOŁY PODSTAWOWEJ NR 1 im. TADEUSZA KOŚCIUSZKI W NOWEJ SOLI Podstawa prawna: 1. Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dn. 31.01.2002r. (Dz. U. z

Bardziej szczegółowo

KARTA KURSU. Kod Punktacja ECTS* 4

KARTA KURSU. Kod Punktacja ECTS* 4 KARTA KURSU Nazwa Nazwa w j. ang. Mikrobiologia Microbiology Kod Punktacja ECTS* 4 Koordynator dr Tomasz Bator Zespół dydaktyczny dr Tomasz Bator dr Magdalena Greczek-Stachura Opis kursu (cele kształcenia)

Bardziej szczegółowo

DYREKTORA SZPITALA KLINICZNEGO IM. Ks. ANNY MAZOWIECKIEJ w WARSZAWIE

DYREKTORA SZPITALA KLINICZNEGO IM. Ks. ANNY MAZOWIECKIEJ w WARSZAWIE DYREKTORA SZPITALA KLINICZNEGO IM. Ks. ANNY MAZOWIECKIEJ w WARSZAWIE Z DNlA 28 LlPCA 2010 R. w sprawie wprowadzenia Reaulaminu zawierania i wvkonvwania umow na badania kliniczne w Szpitalu Klinicznvm im.

Bardziej szczegółowo

POWTÓRZENIE TREŚCI NAUCZANIA Z BIOLOGII KLASY III ROZPISKA POWTÓRZEŃ ROK 2007/2008 Klasa I Treści programowe Dział powtórzeniowy Przewidziana data

POWTÓRZENIE TREŚCI NAUCZANIA Z BIOLOGII KLASY III ROZPISKA POWTÓRZEŃ ROK 2007/2008 Klasa I Treści programowe Dział powtórzeniowy Przewidziana data POWTÓRZENIE TREŚCI NAUCZANIA Z BIOLOGII KLASY III ROZPISKA POWTÓRZEŃ ROK 2007/2008 Klasa I Treści programowe Dział powtórzeniowy Przewidziana data 1. Struktura organizmu i funkcje, jakim ona służy ( komórki,

Bardziej szczegółowo

57.94 Wprowadzenie na stałe cewnika do pęcherza moczowego

57.94 Wprowadzenie na stałe cewnika do pęcherza moczowego ICD9 kod Nazwa 03.31 Nakłucie lędźwiowe 03.311 Nakłucie lędźwiowe w celu pobrania płynu mózgowo-rdzeniowego 100.62 Założenie cewnika do żyły centralnej 23.0103 Porada lekarska 23.0105 Konsultacja specjalistyczna

Bardziej szczegółowo

Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Nowym Sączu. Karta przedmiotu. obowiązuje w roku akademickim 2012/2013

Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Nowym Sączu. Karta przedmiotu. obowiązuje w roku akademickim 2012/2013 Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Nowym Sączu Instytut Zdrowia Karta przedmiotu obowiązuje w roku akademickim 2012/2013 Kierunek studiów: Pielęgniarstwo Profil: Praktyczny Forma studiów: Stacjonarne Kod

Bardziej szczegółowo

Rodzaje autoprzeciwciał, sposoby ich wykrywania, znaczenie w ustaleniu diagnozy i monitorowaniu. Objawy związane z mechanizmami uszkodzenia.

Rodzaje autoprzeciwciał, sposoby ich wykrywania, znaczenie w ustaleniu diagnozy i monitorowaniu. Objawy związane z mechanizmami uszkodzenia. Zakres zagadnień do poszczególnych tematów zajęć I Choroby układowe tkanki łącznej 1. Toczeń rumieniowaty układowy 2. Reumatoidalne zapalenie stawów 3. Twardzina układowa 4. Zapalenie wielomięśniowe/zapalenie

Bardziej szczegółowo

Sylabus na rok 2014-2015

Sylabus na rok 2014-2015 Sylabus na rok 04-05 () Nazwa przedmiotu Propedeutyka stomatologiczna w pracy położnej () Nazwa jednostki prowadzącej Instytut Położnictwa i Ratownictwa Medycznego przedmiot Katedra: Położnictwa (3) Kod

Bardziej szczegółowo

KARTA PRZEDMIOTU. INFORMACJE OGÓLNE O PRZEDMIOCIE Instytut Nauk o Zdrowiu. Studia pierwszego stopnia

KARTA PRZEDMIOTU. INFORMACJE OGÓLNE O PRZEDMIOCIE Instytut Nauk o Zdrowiu. Studia pierwszego stopnia CECHA PRZEDMIOTU Jednostka realizująca Kierunek Profil kształcenia Poziom realizacji przedmiotu Forma kształcenia Tytuł zawodowy uzyskiwany przez studenta KARTA PRZEDMIOTU OPIS INFORMACJE OGÓLNE O PRZEDMIOCIE

Bardziej szczegółowo

KARTA KURSU. Kod Punktacja ECTS* 2

KARTA KURSU. Kod Punktacja ECTS* 2 KARTA KURSU Nazwa Podstawy zdrowego żywienia Nazwa w j. ang. Kod Punktacja ECTS* 2 Koordynator Mgr inż. Ewelina Trojanowska Zespół dydaktyczny Mgr inż. Ewelina Trojanowska Opis kursu (cele kształcenia)

Bardziej szczegółowo

Studium podyplomowe ZARZĄDZANIE ZDROWIEM I BEZPIECZEŃSTWEM W MIEJSCU PRACY

Studium podyplomowe ZARZĄDZANIE ZDROWIEM I BEZPIECZEŃSTWEM W MIEJSCU PRACY Szkoła Zdrowia Publicznego Instytut Medycyny Pracy im. prof. J. Nofera 90-950 Łódź, ul. Św. Teresy od Dzieciątka Jezus 8 Studium podyplomowe ZARZĄDZANIE ZDROWIEM I BEZPIECZEŃSTWEM W MIEJSCU PRACY Program

Bardziej szczegółowo

Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Nowym Sączu. Karta przedmiotu. obowiązuje studentów rozpoczynających studia w roku akademickim 2012/2013

Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Nowym Sączu. Karta przedmiotu. obowiązuje studentów rozpoczynających studia w roku akademickim 2012/2013 Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Nowym Sączu Karta przedmiotu Instytut Pedagogiczny obowiązuje studentów rozpoczynających studia w roku akademickim 2012/2013 Kierunek studiów: Matematyka Profil: Ogólnoakademicki

Bardziej szczegółowo

STANDARDY NAUCZANIA NA KIERUNKU STUDIÓW PIELĘGNIARSTWO - E

STANDARDY NAUCZANIA NA KIERUNKU STUDIÓW PIELĘGNIARSTWO - E STANDARDY NAUCZANIA NA KIERUNKU STUDIÓW PIELĘGNIARSTWO - E Studia zawodowe dla pielęgniarek posiadających świadectwo dojrzałości i dyplom ukończenia trzyletnich medycznych szkół zawodowych I. WYMAGANIA

Bardziej szczegółowo

Sylabus na rok 2013/2014

Sylabus na rok 2013/2014 Sylabus na rok 2013/2014 (1) Nazwa przedmiotu Choroby wewnętrzne (2) Nazwa jednostki Instytut Położnictwa i Ratownictwa Medycznego prowadzącej przedmiot Katedra: Położnictwa (3) Kod przedmiotu - (4) Studia

Bardziej szczegółowo

EFEKTY KSZTAŁCENIA DLA KIERUNKU DIETETYKA STUDIA PIERWSZEGO STOPNIA Po ukończeniu studiów I stopnia na kierunku Dietetyka absolwent:

EFEKTY KSZTAŁCENIA DLA KIERUNKU DIETETYKA STUDIA PIERWSZEGO STOPNIA Po ukończeniu studiów I stopnia na kierunku Dietetyka absolwent: Załącznik 1 EFEKTY KSZTAŁCENIA DLA KIERUNKU STUDIÓW Dietetyka (1 st.) EFEKTY KSZTAŁCENIA DLA KIERUNKU DIETETYKA (K) K_W01 EFEKTY KSZTAŁCENIA DLA KIERUNKU DIETETYKA STUDIA PIERWSZEGO STOPNIA Po ukończeniu

Bardziej szczegółowo

Ministerstwo Edukacji i Nauki

Ministerstwo Edukacji i Nauki Ministerstwo Edukacji i Nauki 322[06] Program nauczania RATOWNIK MEDYCZNY 322[06] Zatwierdzam Minister Edukacji i Nauki Warszawa 2006 Autorzy: mgr Ewa Łoś mgr Kazimiera Naskręt mgr Krzysztof Panufnik mgr

Bardziej szczegółowo

OPIS MODUŁU KSZTAŁCENIA

OPIS MODUŁU KSZTAŁCENIA Załącznik nr 9 do Zarządzenia Rektora ATH Nr 514/2011/2012z dnia 14 grudnia 2011 r. Druk DNiSS nr PK_IIIF OPIS MODUŁU KSZTAŁCENIA NAZWA PRZEDMIOTU/MODUŁU KSZTAŁCENIA: Pielęgniarstwo specjalistyczne - Hematologia

Bardziej szczegółowo

Układ trawienny. Klasyfikuj prace ogólne dotyczące układu trawiennego i zaburzeń układu trawiennego u dzieci w WS 310-312.

Układ trawienny. Klasyfikuj prace ogólne dotyczące układu trawiennego i zaburzeń układu trawiennego u dzieci w WS 310-312. WI Układ trawienny Klasyfikuj prace ogólne dotyczące układu trawiennego i zaburzeń układu trawiennego u dzieci w WS 310-312. Opieka pielęgniarska w chorobach układu trawiennego w WY 156.5. Klasyfikuj prace:

Bardziej szczegółowo

KOMPETENCJE WYMAGANE DO WYKONYWANIA ZAWODU LEKARZA DENTYSTY W UNII EUROPEJSKIEJ

KOMPETENCJE WYMAGANE DO WYKONYWANIA ZAWODU LEKARZA DENTYSTY W UNII EUROPEJSKIEJ MAJ 2009 REZOLUCJA RADY EUROPEJSKICH LEKARZY DENTYSTÓW (CED) KOMPETENCJE WYMAGANE DO WYKONYWANIA ZAWODU LEKARZA DENTYSTY W UNII EUROPEJSKIEJ WPROWADZENIE Lekarz dentysta jest podstawowym świadczeniodawcą

Bardziej szczegółowo

mgr Ewa Pisarek Zajęcia praktyczne (W) (Ć) (L) (S) (Zp) Samokształcenie (Sk) laboratoryjne IV 40 2

mgr Ewa Pisarek Zajęcia praktyczne (W) (Ć) (L) (S) (Zp) Samokształcenie (Sk) laboratoryjne IV 40 2 Kod przedmiotu: IOZRM-L-4k24-2012-S Pozycja planu: B24 1. INFORMACJE O PRZEDMIOCIE A. Podstawowe dane Nazwa przedmiotu Kierunek studiów Poziom studiów Profil studiów Forma studiów Specjalność - Jednostka

Bardziej szczegółowo

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE Nazwa przedmiotu: Kierunek: Inżynieria Biomedyczna Rodzaj przedmiotu: obowiązkowy moduł kierunkowy ogólny Rodzaj zajęć: wykład, seminarium PROPEDEUTYKA NAUK MEDYCZNYCH Propedeutica Medical Sciences Forma

Bardziej szczegółowo

Autorzy: mgr Danuta Kurek mgr Ewa Łoś mgr Lidia Tokarczyk. Recenzenci: mgr Renata Stochel-Piróg dr Krystyna Szpak-Lipińska

Autorzy: mgr Danuta Kurek mgr Ewa Łoś mgr Lidia Tokarczyk. Recenzenci: mgr Renata Stochel-Piróg dr Krystyna Szpak-Lipińska Autorzy: mgr Danuta Kurek mgr Ewa Łoś mgr Lidia Tokarczyk Recenzenci: mgr Renata Stochel-Piróg dr Krystyna Szpak-Lipińska Opracowanie redakcyjne: mgr Bożena Stadnicka-Graboś mgr Kazimiera Tarłowska 2 Spis

Bardziej szczegółowo

Instytut Ochrony Zdrowia

Instytut Ochrony Zdrowia Kod przedmiotu: PLPILA02-IOZFIZ-L-2p12-201N Pozycja planu: B12 1. INFORMACJE O PRZEDMIOCIE 1 Nazwa przedmiotu Patologia ogólna 2 Kierunek studiów Fizjoterapia Poziom studiów I stopnia 4 Forma studiów tudia

Bardziej szczegółowo

MINISTERSTWO ZDROWIA Warszawa. JĘ.!: 2013 Podsekretarz Stanu Aleksander Sopliński MZ-MD-P-O734O3 7-2/AT! 13 Pan Marek Michalak Rzecznik Praw Dziecka ul Przemysłowa 30/32 OO-450 Warszawa W nawiązaniu do

Bardziej szczegółowo

PROGRAM NAhlCZANlA. TEGHNlM HOTELARSIWA 34'1[04j. Minister Edukacji Narodowej

PROGRAM NAhlCZANlA. TEGHNlM HOTELARSIWA 34'1[04j. Minister Edukacji Narodowej PROGRAM NAhlCZANlA TEGHNlM HOTELARSIWA 34'1[04j Minister Edukacji Narodowej Warszawa 2008 Autorzy: mgr Barbara Cymarisita-Garbowska mgr Sebastian Krzywda mgr Jadwiga Pietras mgr Anna Sancewicz-KliS Recenzenci:

Bardziej szczegółowo

2. Bezpieczeństwo i higiena pracy ( Technik farmacji )

2. Bezpieczeństwo i higiena pracy ( Technik farmacji ) 2. ezpieczeństwo i higiena pracy ( Technik farmacji ) Uszczegółowione efekty kształcenia Uczeń po zrealizowaniu zajęć potrafi: H(1)1. wyjaśnić pojęcia związane z bezpieczeństwem i higieną pracy H(1)2.

Bardziej szczegółowo

PROGRAM STUDIÓW PODYPLOMOWYCH Z PSYCHOLOGII KLINICZNEJ 1

PROGRAM STUDIÓW PODYPLOMOWYCH Z PSYCHOLOGII KLINICZNEJ 1 Załącznik nr 1 do Uchwały nr 164 A/09 Senatu WUM z dnia 30 listopada 2009 r. PROGRAM STUDIÓW PODYPLOMOWYCH Z PSYCHOLOGII KLINICZNEJ 1 I. ZAŁOŻENIA ORGANIZACYJNO-PROGRAMOWE ZAKRES WIEDZY TEORETYCZNEJ 1.

Bardziej szczegółowo

KARTA PRZEDMIOTU OPIS

KARTA PRZEDMIOTU OPIS CECHA PRZEDMIOTU KARTA PRZEDMIOTU OPIS INFORMACJE OGÓLNE O PRZEDMIODCIE Nazwa przedmiotu PATOLOGIA Poziom realizacji Studia pierwszego stopnia stacjonarne przedmiotu Jednostka realizująca Instytut Nauk

Bardziej szczegółowo

PROGRAM PRAKTYK ZAWODOWYCH W WYBRANYCH SPECJALIZACJIACH KLINICZNYCH

PROGRAM PRAKTYK ZAWODOWYCH W WYBRANYCH SPECJALIZACJIACH KLINICZNYCH PROGRAM PRAKTYK ZAWODOWYCH W WYBRANYCH SPECJALIZACJIACH KLINICZNYCH Student w ramach realizacji praktyki klinicznej w danej specjalizacji dostępnej w wybranej placówce medycznej, powinien odbywać ją w

Bardziej szczegółowo

Opis efektów kształcenia dla modułu zajęć

Opis efektów kształcenia dla modułu zajęć Nazwa modułu: Propedeutyka nauk medycznych Rok akademicki: 2015/2016 Kod: EIB-1-180-s Punkty ECTS: 2 Wydział: Elektrotechniki, Automatyki, Informatyki i Inżynierii Biomedycznej Kierunek: Inżynieria Biomedyczna

Bardziej szczegółowo

Kod przedmiotu: IOZRM-L-4k19-2012-S Pozycja planu: B19. 1. INFORMACJE O PRZEDMIOCIE A. Podstawowe dane. Specjalność -

Kod przedmiotu: IOZRM-L-4k19-2012-S Pozycja planu: B19. 1. INFORMACJE O PRZEDMIOCIE A. Podstawowe dane. Specjalność - Kod przedmiotu: IOZRM-L-4k19-2012-S Pozycja planu: B19 1. INFORMACJE O PRZEDMIOCIE A. Podstawowe dane Nazwa przedmiotu Kierunek studiów Poziom studiów Profil studiów Forma studiów Specjalność - Jednostka

Bardziej szczegółowo