Anna Winiarczyk Raźniak. W krainie Inków Boliwia i Peru

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Anna Winiarczyk Raźniak. W krainie Inków Boliwia i Peru"

Transkrypt

1 Anna Winiarczyk Raźniak 198 W krainie Inków Boliwia i Peru Peru i Boliwia położone są na półkuli południowej, na kontynencie południowoamerykańskim. Stolicą Peru jest Lima, natomiast stolicami Boliwii są La Paz i Sucre. Dlaczego Boliwia ma dwie stolice? o tym trochę później. Omawiane kraje znajdują się w strefie zwrotnikowej, jednakże cechy tego klimatu (głównie temperatury oraz opady) zdeterminowane są wysokością n.p.m. Klimat andyjskiej części klimatu zwrotnikowego charakteryzuje się występowaniem jednej pory deszczowej i długotrwałej pory suchej, oraz dużymi lokalnymi kontrastami w ciągu doby i roku (Ameryka Południowa, 1982). Natomiast na wybrzeżu w południowym Peru i północnym Chile znajduje się najsuchsza pustynia świata Atacama. Przy granicy Peru i Chile zanotowano tam najniższą sumę roczną 0,8 mm z 59 lat (Ameryka Południowa, 1999). W Boliwii i Peru przeważa ludność indiańska (po 55 % w Boliwii i 45% w Peru), a łącznie z Metysami ludność niebiała w Peru stanowi 82%, a w Boliwii 86% ludności. Dla porównania w sąsiadującej z Boliwią Argentynie Indianie i Metysi łącznie stanowią 15%. Dzięki temu te kraje są dla przybyszów z Europy bardzo egzotyczne inna kultura, obyczaje, ubiór, a także cechy antropomorficzne. Omawiany obszar jest kolebką wielu cywilizacji. Najważniejsze z nich - o najszerszym zasięgu występowania i największym wpływie na inne kultury były: - kultura Chavin jedna z najstarszych ogólnoperuwiańskich kultur archeologicznych. Rozwijała się przed naszą erą, w latach 1200 do 600. Jej stolicą była miejscowość Chavin de Huantar (Peru)

2 - Kultura Tiahuanaco również kultura ogólnoperuwiańska. Rozwijała się już w naszej erze od II doxii w. Obejmowała południowe Peru, Boliwię, północne Chile oraz północno zachodnią Argentynę. Jej twórcy byli doskonałymi budowniczymi, autorami kamiennych rzeźb i płaskorzeźb, a także wytwórcami wielobarwnej ceramiki oraz przedmiotów ze złota, srebra, miedzi i brązu. - i wreszcie Inkowie. Kultura Inka była trzecią i zarazem ostatnią z kultur panperuwiańskich (Stigl M., 1985). Jaki był zasięg cywilizacji Inków? Stworzyli oni doskonale zorganizowane państwo, sięgające na północy po Quito w Ekwadorze a na południu aż do Santiago de Chile (Ameryka Południowa, 1996). Imperium Inków nazywane było Tahuanitsuyu, co oznaczało Kraj Czterech Dzielnic (Dembicz A., Makowski J., Malinowski A., Skoczek M., 1979). Stolicą Imperium było Cuzco, którego nazwa dosłownie znaczyła Pępek Świata. Państwo powstało w wyniku długotrwałych podbojów innych plemion, zapoczątkowanych przez jednego z pierwszych władców Inka Wiracocha, a później kontynuowanych przez jego syna Pachacuteca Yupanqui i wnuka Tupac Yupanqui. Mieszkańcom podbitych terenów Inkowie narzucili własną organizację państwową i społeczną, język, kalendarz oraz religię (nie zabraniając równocześnie czczenia dawnych bogów przez podbite plemiona). Inkowie nie znali pisma, w zamian za to stworzyli sposób przekazywania informacji za pomocą systemu węzełków na sznurkach, zwanego kipu (Dembicz A., Makowski J., Malinowski A., Skoczek M., 1979). Inkowie byli również twórcami dużych rozmiarów budowli, wznoszonych z ogromnych głazów. Były one łączone bez użycia zaprawy, jedynie za pomocą żelaznych sztab. Dzięki takiej technice ich budowle przetrwały wiele trzęsień ziemi. Nie oparły się jedynie niszczącej działalności konkwistadorów... Aby móc zarządzać rozległym państwem stworzyli sieć dróg (mimo, iż nie znali koła) oraz dobrze funkcjonującą komunikację. Za czasów imperium na wysokim poziomie było rolnictwo, przede wszystkim dzięki rozbudowanym systemom upraw terasowych, umiejętnie nawożonych i nawadnianych (jak wiadomo ojczyzną ziemniaka jest właśnie Peru). Do tej pory Indianie peruwiańscy utrzymują się głównie z uprawy roli i pasterstwa (Maryański A., Modrzejewski P., Szot Z., 1989). Obecnie dawna stolica Imperium wygląda inaczej niż za panowania Inków. Miasto położone jest na średniej wysokości 3326 m n.p.m. i zamieszkane jest przez 333,4 tys. mieszkańców (2003 r.). Zostało 199

3 niestety w większości zburzone podczas najazdu kolonialnego, który zresztą doprowadził do upadku całego Imperium. Obecnie w mieście wszędzie można natknąć się na pozostałości po Inkach od ruin monumentalnych budowli po ich potomków (Indian Keczua) zamieszkujących miasto i jego okolice. Tutaj też można spotkać Indianki w ich zwykłych strojach bardzo szerokich spódnicach, melonikach (na czubkach głów!) i z mantas na plecach (czyli specjalnymi chustami), w których noszą wszystko (w tym na raz m. in. ziemniaki i dzieci). Również specyficzna atmosfera historii panująca w Cuzco powoduje, że każdy chce tam wrócić. Nad głównym Plaza powiewają dwie flagi: peruwiańska oraz tęczowa flaga Tahuantinsuyo, oznaczająca cztery części Imperium. Jak w większości miast Peru, centrum miasta stanowi Plaza de Armas (Plac Broni), obsadzony drzewami, z fontanną na środku. W jego północno wschodniej części stoi katedra, z którą łączą się dwie inne świątynie: po lewej stronie Iglesia de Jesús María (z 1733 r.), a po prawej stronie znajduje się najstarsza w mieście Iglesia del Triunfo (z 1536 r.). W południowo wschodniej części Plaza znajduje się bogato zdobiona Iglesia de la Compañía. Ponieważ Cuzco położone jest w kotlinie, ulice odchodzące od centrum wspinają się, niejednokrotnie bardzo stromo, w górę. Wiele budynków zbudowanych zostało na fundamentach budowli inkaskich i widać, że poszczególne kamienie (niektóre ważące nawet kilkanaście ton) są tak ściśle dopasowane, że nie można nic między nie wcisnąć (nawet żyletki). Miasto przestało być stolicą w XVI w., lecz nadal utrzymana jest jego pozycja regionalnego ośrodka kulturalnego, a w mniejszej mierze także i gospodarczego (Delavaud C., 1982). Wokół Cuzco jest wiele pozostałości po miastach inkaskich, lecz najsłynniejszym z nich i zarazem najbardziej znanym miejscem w Ameryce Południowej jest Machu Picchu. Odkryte zostało w 1911 r. przez amerykańskiego historyka Hirama Binghama. Dotrzeć do niego można na dwa sposoby: helikopterem (droższa wersja), lub pociągiem. Do miejscowości Aguas Calientes (która jest bazą wypadową do Zaginionego Miasta) nie prowadzi żadna droga kołowa. Machu Picchu położone jest na północ od Cuzco, w wilgotniejszym klimacie, wśród wilgotnych lasów subtropikalnych. Wznosi się na wysokości ok m, ok. 700 m. nad Urubambą. Prowadzi do niego z miejscowości Aguas Calientes droga gruntowa serpentynami, lub - co chyba ciekawsze - szlak zbudowany z kamiennych stopni, pamiętających jeszcze zapewne czasy Inków. Przejście tym szlakiem to niesamowite przeżycie (wysoka wilgotność, tropikalny las z egzotycznymi roślinami). Miasto podzielone jest na kilka 200

4 części: mieszkalną, rolniczą i świątynno - pałacową. Panuje tam niezwykła atmosfera potęgi i wielkości, która powoduje, że każdy mimowolnie ścisza głos. Domy mieszkalne budowane były z kamienia i kryte strzechą. Obecnie podlegają renowacji. W mieście bardzo dobrze był rozwinięty system wodno kanalizacyjny. Woda transportowana była kanalikami wykutymi w skałach, połączonymi ze sobą systemem niewielkich kaskad i jeziorek. Położenie miasta na szczycie wzgórza sprawia, że na jego terenie jest duża różnica poziomów. Żywność dla mieszkańcy pozyskiwana była dzięki uprawianiu niewielkich poletek znajdujących się na terasach w części rolniczej. W części świątynnej urzędowali kapłani. Znaleźć tam można intihuatanę gnomon, oraz inne nieznanego przeznaczenia rzeźby w skałach. W ruinach miasta spotkać można lamy - hodowane są na mleko, mięso, wykorzystywane jako zwierzęta juczne, a także dla wełny, z której robiona jest odzież. Kolejnym ciekawym miejscem w Peru jest Arequipa. Jest to drugie co do wielkości miasto kraju 837,3 tys. Mieszkańców (2003 r.). Centrum miasta stanowi typowy główny plac Plaza de Armas - z katedrą. Niestety część katedry została zburzona podczas trzęsienia ziemi, które nawiedziło miasto w październiku 2000 r. Nad miastem góruje stożek czynnego wulkanu El Misti (5835 m n.p.m. ostatnia jego erupcja miała miejsce w 1870 r.). Większość budynków w Arequipie wzniesiono z białego tufu wulkanicznego (sillar), dlatego bywa też ono nazywane Białym Miastem. W pobliżu Arequipy znajduje się drugi pod względem głębokości kanion na świecie Kanion Colca na rzece Colca. Jako pierwsi eksplorowali go polscy kajakarze w 1981 r. W najgłębszym miejscu sięga 3400 m. głębokości. Jest to również ulubione miejsce kondorów. Z punktu zwanego Cruz del Condor o świcie można obserwować te olbrzymie ptaki. W dnie kanionu znajdują się oazy, w których w prymitywnych warunkach można spędzić noc. Znajdują się tam kamienne baseny z przepływającą przez nie termalną wodą i bungalowy, zbudowane z bambusa i pokryte liśćmi palmowymi. Po wypłynięciu z kanionu rzeka Colca zmienia nazwę na Rio Majes. Organizowane są na niej spływy pontonowe o zróżnicowanym stopniu trudności. W pobliżu Arequipy znajduje się niewielka miejscowość Toro Muerto. Obok niej na pustynnej powierzchni leżą setki rzeźbionych kamieni, których symboliki nie znają nawet archeolodzy. Wiele petroglifów przedstawia wyobrażenie doliny rzecznej, z dość ciekawym ujęciem perspektywy. 201

5 W południowo wschodniej części Peru zobaczyć można tektoniczne jezioro Titicaca (Ameryka Południowa, 1996). Nad nim, na wysokości około 3812 m n.p.m. położone jest Puno (107,5 tys.). Największą atrakcją okolic miasta są pływające wyspy. Zbudowane są one z trzciny totora, porastającej jezioro. Wiązki tej trzciny ułożone zostały na łodziach, zakotwiczonych na jeziorze. Warstwa trzciny ma około 1,5 m grubości. Pomiędzy wyspą a dnem jeziora jest również około 1,5 m wody. Trzcina musi być stale dokładana, gdyż gnije od strony wody. Wyspy zamieszkiwane są przez Indian z plemienia Uros. W ten sposób uchronili się przed ciągłymi najazdami Inków. 202

6 Ryc. 1 Wybrane miejscowośc, opisane w artykule. PERU Cuzco Puno Arequipa BOLIWIA La Paz Sucre Potosi Jezioro Titicaca ma powierzchnię km 2, leży na wysokości m n.p.m. i jest najwyżej na świecie położonym żeglownym jeziorem. Trwają spory pomiędzy Boliwią i Peru, ponieważ każdy z tych krajów wysuwa żądania do większej części jeziora. Z jeziorem związanych jest wiele legend inkaskich. Najważniejszym miejscem w wierzeniach inkaskich jest Isla del Sol (wyspa Słońca). Było to miejsce stworzenia i narodzin wszystkich ważnych bóstw, w tym samego Słońca. Właśnie tam miał się narodzić biały bóg Viracocha oraz pierwsi Inkowie rodzice: Manco Capac i Mama Huaca. Jest to do tej pory święte miejsce dla Indian 203

7 Ajmara i Keczua. Obok znajduje się mniejsza Wyspa Księżyca (Isla de la Luna), na której kiedyś znajdowała się świątynia Słońca. Sama wyspa to kawałek skalistego lądu, zamieszkany przez nielicznych Indian. Mieszkańcy wyspy to ludność rolnicza, uprawiająca niewielkie terasowe poletka, zapewne pamiętające jeszcze czasy Imperium. Isla del Sol była przede wszystkim ośrodkiem kultu, o czym świadczą pozostałości po kompleksie świątynno pałacowym, znajdującym się w głębi wyspy. Niestety, obecnie pałac i część świątynna jest w ruinie. Po boliwijskiej stronie jeziora znajduje się miasteczko Copacabana, (4,4 tys. mieszkańców). Jest ono największym ośrodkiem pielgrzymkowym Boliwii. W katedrze, wzniesionej w stylu mauretańskim, zbudowanej przy głównym placu znajduje się słynna figura Virgen de Copacabana (Dziewicy z Copacabany), sprawczyni wielu cudów. Spokojne na co dzień miasteczko ożywia się w niedzielę, kiedy przed Katedrę zajeżdżają samochody. Odbywa się wtedy ich święcenie przy huku petard, obsypywaniu confetti, kwiatami, oblewaniu piwem i szampanem. Nad miastem góruje Cerro Calvaria. Na jego szczyt prowadzi kamienna Droga Krzyżowa. Ze szczytu rozciąga się piękna panorama na miejscowość i jezioro. Sorata to niewielka boliwijska miejscowość położona bardziej w kierunku północno - wschodnim i niżej (ok m n.p.m.). Uznawana jest za najpiękniej położoną miejscowość Boliwii bujna roślinność kontrastuje z ośnieżonymi szczytami Ancohumy i Illampu (obydwa mają ponad m wysokości). Około 30 kilometrów od Jeziora Titicaca położone jest Tiahuanaco stolica kultury panującej przed Inkami. Niestety, konkwistadorzy zburzyli miasto, kamienie zaś wywieźli z przeznaczeniem na budowę. Pozostały jedynie resztki świątyń, murów, piramida Słońca oraz słynna Brama Słońca, zbudowana z jednego bloku skalnego, ważącego około 12 ton. Nieliczne pozostałości murów pokryte są ciekawymi rzeźbami, przedstawiającymi przede wszystkim głowy. Stolicą Boliwii jest La Paz jego aglomeracja liczy 1,576 mln. mieszkańców (samo La Paz 830,5 tys.). Jest to faktyczna stolica, ponieważ tutaj znajduje się siedziba rządu, jest to największe miasto kraju, jego centrum finansowe i przemysłowe. Pierwsze wrażenie wjazdu do La Paz jest niesamowite. Początkowo droga, wiodąca z południa kraju biegnie przez altiplano, na którym widać jedynie ubogie i brudne slumsy (barriadas). Nagle droga ta obniża się, i po wjeździe do kotliny ukazuje się miasto w pełnej krasie. Położone jest średnio na wysokości m n.p.m., góruje nad nim szczyt Illimani (6402 m są to najwyżej położone 204

8 tereny narciarskie na świecie, między 5320 a 4900 m). Dzielnice miasta mają piętrowy układ. Najwyżej położone tereny zajmują dzielnice indiańskie, w których ubogie domy zbudowane są z cegieł adobe (Dollfus O., 1982). Główną częścią miasta jest ulica biegnąca osią doliny. Jest to ulica banków, biur i najdroższych (jak na warunki boliwijskie) domów handlowych. Ciekawym miejscem w La Paz jest słynny targ czarownic, na którym nabyć można różne czarodziejskie specyfiki, a nawet suszone płody lam! Jest to miasto ogromnych kontrastów: w sąsiedztwie luksusowych sklepów biedni Indianie sprzedają drobiazgi i czyszczą buty, Indianki w tradycyjnych strojach mieszają się w tłumie przechodniów z elegancko ubranymi biznesmenami. Konstytucyjną stolicą Boliwii jest Sucre (204,2 tys.). Znajduje się w nim jednak tylko siedziba Sądu Najwyższego. Jest to spokojne, malownicze miasto. Na głównym Plaza znajduje się pomnik gen. Sucre bohatera walk o niepodległość Boliwii i pierwszego prezydenta niepodległej Boliwii. Potosi jest jednym z najwyżej położonych miast na świecie na średniej wys m, znajduje się tutaj też najwyżej położone lotnisko (ok m), równocześnie jednak zamieszkane jest przez 139,7 tys. osób. Miasto posiada oczywiście typowy rynek, niezwykle malowniczy i spokojny. Czuć tutaj wysokość jej objawami są między innymi zawroty i ból głowy oraz ogólne osłabienie. Wszystko w mieście odbywa się jakby w nieco zwolnionym tempie. Potosi rozwinęło się po odkryciu złóż srebra i miedzi, odkrytych w Cerro Rico (Bogata Góra). Obecnie cała góra podziurawiona jest ogromną ilością spółdzielczych kopalni. Część z nich można zwiedzać, a w czasie wędrówki można przyjrzeć się, w jak trudnych warunkach pracują górnicy (kopalnie położone są na wysokości do 4500, w wielu z nich brakuje wentylacji i nawet podstawowych zabezpieczeń). LITERATURA Ameryka Południowa, Delavaud C. (red), 1982,, PWN, Warszawa. Ameryka Południowa. Encyklopedia Geograficzna Świata, 1996, Wyd. OPRESS, Kraków. Ameryka Południowa. Przeglądowy Atlas Świata, R. Mydel i J. Groch (red.), 1999, Wyd. Fogra, Kraków. Dembicz A., Makowski J., Malinowski A., Skoczek M., 1979, Słownik terminów geograficznych Ameryki Łacińskiej, Wiedza Powszechna, Warszawa. 205

9 Delavaud C., 1982, Peru, [w:] Ameryka Południowa, C. Delavaud (red.), PWN, Warszawa. Dollfus O., 1982, Boliwia, [w:] Ameryka Południowa, C. Delavaud (red.), PWN, Warszawa. Maryański A., Modrzejewski P., Szot Z., 1989, Geografia ekonomiczna Ameryki Łacińskiej, PWE, Warszawa. Stigl M., 1985, Cziciele gwiazd, PIW, Warszawa. 206

Podróż do kraju Inków - PERU

Podróż do kraju Inków - PERU Podróż do kraju Inków - PERU Terminy: od 08.11.2015 - do 18.11.2015 16980 PLN/os Ramowy program: 1 dzień WARSZAWA - PARYŻ - LIMA Spotkanie z pilotem i odprawa biletowo bagażowa na lotnisku Okęcie w Warszawie;

Bardziej szczegółowo

Kultura i zabytki Perú

Kultura i zabytki Perú Kultura i zabytki Perú Perú Perú to państwo w Ameryce Południowej, położone nad Oceanem Spokojnym, składające się z trzech malowniczych krain geograficznych - wybrzeża, łańcuchów And i Montany, w peruwiańskich

Bardziej szczegółowo

Inkowie to plemię zamieszkujące południowozachodnią częśd Ameryki Południowej, które prawdopodobnie w połowie XII w. stworzyło doskonale

Inkowie to plemię zamieszkujące południowozachodnią częśd Ameryki Południowej, które prawdopodobnie w połowie XII w. stworzyło doskonale Inkowie to plemię zamieszkujące południowozachodnią częśd Ameryki Południowej, które prawdopodobnie w połowie XII w. stworzyło doskonale zorganizowane paostwo o nazwie Tawantinsuyu (paostwo pszczół). Dzięki

Bardziej szczegółowo

PERU BOLIWIA BRAZYLIA

PERU BOLIWIA BRAZYLIA PERU BOLIWIA BRAZYLIA Podczas podróży po Peru i Boliwii odkryjemy tajemnice niesamowitej kultury dzieci Słońca. Udamy się w podróż do przeszłości odsłaniając, wraz z mieszkańcami odwiedzanych miejsc, milenijne

Bardziej szczegółowo

Program wyprawy do PERU - BOLIWII

Program wyprawy do PERU - BOLIWII Program wyprawy do PERU - BOLIWII Dzień 1 Zbiórka na lotnisku w Warszawie. Wylot do Limy. Przylot do stolicy Peru, powitanie na lotnisku, transfer do hotelu, odpoczynek po podróży. Kolacja powitalna. Nocleg

Bardziej szczegółowo

MATEMATYKA (około 20 min)

MATEMATYKA (około 20 min) CZĘŚĆ II MATEMATYKA (około 20 min) 1. Milion sekund, to mniej więcej: A) 3 dni B) 2 tygodnie C) 3 miesiące D) 2 lata 2. W pewnym trójkącie średni kąt jest dwa razy większy od najmniejszego, a największy

Bardziej szczegółowo

INDIANIE AJMARA. 1. Kolejny lud, który poznajemy w Świecie Misyjnym, to Indianie Ajmara. Żeby ich poznać, musimy udać się do Ameryki Południowej.

INDIANIE AJMARA. 1. Kolejny lud, który poznajemy w Świecie Misyjnym, to Indianie Ajmara. Żeby ich poznać, musimy udać się do Ameryki Południowej. INDIANIE AJMARA 1. Kolejny lud, który poznajemy w Świecie Misyjnym, to Indianie Ajmara. Żeby ich poznać, musimy udać się do Ameryki ołudniowej. 2. Znajdźcie na mapie trzy kraje: Boliwię, Chile i eru. To

Bardziej szczegółowo

Peru 15.09-7.10.2006 Odcinek 1. Pomysł jest więc podążam dalej.

Peru 15.09-7.10.2006 Odcinek 1. Pomysł jest więc podążam dalej. Peru 15.09-7.10.2006 Odcinek 1. Pomysł jest więc podążam dalej. Myśląc o Ameryce Południowej początkowo zamierzałam pojechać do Brazylii, aby zobaczyć tam zjawiskowy wodospad Iguazu. Jednakże potem zdecydowałam

Bardziej szczegółowo

chate.pl Ziemia na nowo odkrywana

chate.pl Ziemia na nowo odkrywana chate.pl Ziemia na nowo odkrywana TAJEMNICE ALTIPLANO wyprawa krajoznawcza do Peru i Boliwii trekking inkaskim szlakiem do Machu Picchu rejs na pływające wyspy Jeziora Titicaca eksploracja kopalni srebra

Bardziej szczegółowo

KLUBOWICZE Supertramp Aldo Vargasa.

KLUBOWICZE Supertramp Aldo Vargasa. PERU - BOLIWIA zaginione cywilizacje KLUBOWICZE- zniżka 5 %. Wyprawa do Peru - Boliwii jest autorskim programem BP Supertramp przy współpracy Aldo Vargasa. Zapisy do miesiąca przed wyjazdem lub do wyczerpania

Bardziej szczegółowo

W Królestwie Złotych Łez

W Królestwie Złotych Łez W Królestwie Złotych Łez Peru - Boliwia Kod PB2 23 dni Machu Picchu MAPA: Najważniejsze powody, by jechać: Machu Picchu. Tajemnicze miasto, które bez mała sto lat temu odkrył dla nowożytności Hiram Bingham.

Bardziej szczegółowo

Anna Winiarczyk-Raźniak. Peruwiańskie kontrasty

Anna Winiarczyk-Raźniak. Peruwiańskie kontrasty Anna Winiarczyk-Raźniak 100 Peruwiańskie kontrasty Republica del Peru położona na kontynencie południowoamerykańskim jest największym pod względem powierzchni krajem andyjskim (zajmuje powierzchnię prawie

Bardziej szczegółowo

Projekt jest współfinansowany w ramach programu polskiej współpracy rozwojowej Ministerstwa Spraw Zagranicznych RP w 2012 r.

Projekt jest współfinansowany w ramach programu polskiej współpracy rozwojowej Ministerstwa Spraw Zagranicznych RP w 2012 r. Projekt jest współfinansowany w ramach programu polskiej współpracy rozwojowej Ministerstwa Spraw Zagranicznych RP w 2012 r. eduglob.zrodla.org/peru/ Wiele gatunków ziemniaków na stoisku na rynku w mieście

Bardziej szczegółowo

Matematyka Majów, Azteków, Inków. Kowalska Wioleta, Latoch Weronika, Łubniewska Julia

Matematyka Majów, Azteków, Inków. Kowalska Wioleta, Latoch Weronika, Łubniewska Julia Matematyka Majów, Azteków, Inków Kowalska Wioleta, Latoch Weronika, Łubniewska Julia MAJOWIE Kim byli Majowie? Indiańskie plemię Majów zamieszkiwało południowo-wschodnią część Meksyku, Gwatemalę, Belize

Bardziej szczegółowo

IZRAEL. Wykład 1. Dlaczego Izrael?

IZRAEL. Wykład 1. Dlaczego Izrael? IZRAEL Wykład 1 Dlaczego Izrael? Zanim rozpoczniemy wykład na temat Izraela, należy się zastanowić co wpłynęło na fakt, że ten niewielki skrawek lądu budzi zainteresowanie całego świata. Spójrzmy przede

Bardziej szczegółowo

PROGRAM WYPRAWY DO PERU

PROGRAM WYPRAWY DO PERU Opcja z trekkingiem i dżunglą PROGRAM WYPRAWY DO PERU DZIEN 1, Przylot do Limy wieczorem, powitanie na lotnisku, transfer do hotelu, odpoczynek po podróży. Nocleg. DZIEN 2, Po śniadaniu, zwiedzanie Limy

Bardziej szczegółowo

Program wyprawy do Peru i Boliwii

Program wyprawy do Peru i Boliwii Program wyprawy do Peru i Boliwii Dzień 1, Przylot do Limy wieczorem. Powitanie na lotnisku na ziemii Inków i innych narodów andyjskich, transfer do hotelu. W czasie transferu wstępne wprowadzenie do przydatnych

Bardziej szczegółowo

Etymologia. Istnieją co najmniej dwie teorie dotyczące pochodzenia nazwy kontynentu :

Etymologia. Istnieją co najmniej dwie teorie dotyczące pochodzenia nazwy kontynentu : Afryka Afryka drugi pod względem wielkości kontynent na Ziemi, ma 30,3 mln km² powierzchni, czyli ponad 20,3% ogólnej powierzchni lądowej naszego globu. Przechodzi przez niego południk 0, obydwa zwrotniki

Bardziej szczegółowo

FUNKCJONOWANIE RZEŹBY W RÓśNYCH OBSZARACH MORFOKLIMATYCZNYCH

FUNKCJONOWANIE RZEŹBY W RÓśNYCH OBSZARACH MORFOKLIMATYCZNYCH FUNKCJONOWANIE RZEŹBY W RÓśNYCH OBSZARACH MORFOKLIMATYCZNYCH Organizator: Peru & Chile & Boliwia 2009 30.01-15.02 2008 (18 dni) Wydział Geografii i Studiów Regionalnych UW Stowarzyszenie Geomorfologów

Bardziej szczegółowo

PROGRAM WYPRAWY DO PERU I BOLIWII

PROGRAM WYPRAWY DO PERU I BOLIWII PROGRAM WYPRAWY DO PERU I BOLIWII Opcja z Coroico i Wyspa Słońca DZIEN 1, Przylot do Limy wieczorem, powitanie na lotnisku, transfer do hotelu, odpoczynek po podróży. Kolacja w hotelu. Nocleg. DZIEN 2,

Bardziej szczegółowo

Wymagany czas : 60 min Nazwisko i imię ucznia... Szkoła... Nazwisko i imię nauczyciela przygotowującego ucznia do konkursu...

Wymagany czas : 60 min Nazwisko i imię ucznia... Szkoła... Nazwisko i imię nauczyciela przygotowującego ucznia do konkursu... Wojewódzki Konkurs Geograficzny Etap szkolny 2006/2007 Wymagany czas : 60 min Nazwisko i imię ucznia... Szkoła... Nazwisko i imię nauczyciela przygotowującego ucznia do konkursu... Życzymy powodzenia!

Bardziej szczegółowo

WYPRAWA DO AMERYKI POŁUDNIOWEJ 2011R Peru, Boliwia Pensjonat

WYPRAWA DO AMERYKI POŁUDNIOWEJ 2011R Peru, Boliwia Pensjonat WYPRAWA DO AMERYKI POŁUDNIOWEJ 2011R Peru, Boliwia Pensjonat Peru Boliwia podróże egzotyczne i wyprawy Podróże Egzotyczne i Wyprawy, Wycieczki Objazdowe Kod oferty: 5298842 Wyżywienie: zgodnie z programem

Bardziej szczegółowo

PREZENTACJA Natalia Teda

PREZENTACJA Natalia Teda PREZENTACJA Natalia Teda Flaga Sycylii. Sycylia włoska wyspa z swoją siedzibą w Palermo. Powierzchnia jaką zajmuje to 25 710 km ². Liczba ludności na Sycylii to 5 036 666. Sycylie dzielimy na 9 prowincji

Bardziej szczegółowo

Peru 15.09-7.10.2006. Odcinek 5. Inkaskie drogi i Machu Picchu

Peru 15.09-7.10.2006. Odcinek 5. Inkaskie drogi i Machu Picchu Peru 15.09-7.10.2006. Odcinek 5. Inkaskie drogi i Machu Picchu Inkowie wybudowali około 40 tys. km dróg, z których do dzisiaj funkcjonuje połowa. Wiele z nich zniszczyli Hiszpanie swoimi wozami. Inkowie

Bardziej szczegółowo

Peru - Boliwia - Chile: 16 Dni ( - )

Peru - Boliwia - Chile: 16 Dni ( - ) Peru - Boliwia - Chile: 16 Dni ( - ) Fascynująca podróż w czasie i przestrzeni do barwnej przeszłości andyjskich krajów. W jej trakcie zobaczymy tajemnicze miasta Peru, Boliwii i Chile, barwne targi, spalone

Bardziej szczegółowo

Natalia Junik Kulturoznawstwo DSW Zaliczenie na przedmiot pn. Fotografia jako dokument

Natalia Junik Kulturoznawstwo DSW Zaliczenie na przedmiot pn. Fotografia jako dokument Natalia Junik Kulturoznawstwo DSW Zaliczenie na przedmiot pn. Fotografia jako dokument DWA ŚWIATY BOGACTWO I NĘDZA W WIELKIM MIEŚCIE KAIR, miasto na styku światów القاهرة Kair to położona nad Nilem stolica

Bardziej szczegółowo

INDIAŃSKIE WIERZENIA, MIEJSCA MOCY, UZDRAWIAJĄCE ZIOŁA AMAZOŃSKIE

INDIAŃSKIE WIERZENIA, MIEJSCA MOCY, UZDRAWIAJĄCE ZIOŁA AMAZOŃSKIE Leszek Matela PIECZĘĆ WIRAKOCZY I TAJEMNICE INKÓW INDIAŃSKIE WIERZENIA, MIEJSCA MOCY, UZDRAWIAJĄCE ZIOŁA AMAZOŃSKIE COPYRIGHT 2012, LESZEK MATELA, BIAŁYSTOK e-mail: leszek@euro-net.pl http: //www.euro-net.pl/~leszek

Bardziej szczegółowo

Wposzukiwaniu tajemnic Inków-Peru, Boliwia INFO O PIELGRZYMCE PROGRAM. Symbol oferty: 274/2647. Zakwaterowanie:

Wposzukiwaniu tajemnic Inków-Peru, Boliwia INFO O PIELGRZYMCE PROGRAM. Symbol oferty: 274/2647. Zakwaterowanie: Wposzukiwaniu tajemnic Inków-Peru, Boliwia Symbol oferty: 274/2647 Państwo: Region: Miasto: Transport: Profil wyjazdu: Wyżywienie: Zakwaterowanie: Wyposażenie: świadczenia: Wycieczka objazdowa Inne Inne

Bardziej szczegółowo

Anna Winiarczyk Raźniak. W południowej Ameryce Południowej

Anna Winiarczyk Raźniak. W południowej Ameryce Południowej Anna Winiarczyk Raźniak 226 W południowej Ameryce Południowej Argentyna, dziewięć razy większa od Polski, zajmuje pod względem powierzchni drugie miejsce w Ameryce Południowej Chile natomiast pod względem

Bardziej szczegółowo

Wiesław Czerwiński. Poperuwiańskie reminiscencje.

Wiesław Czerwiński. Poperuwiańskie reminiscencje. Wiesław Czerwiński Poperuwiańskie reminiscencje. Na przełomie kwietnia i maja 2010 r. 4 dziarsko usposobionych absolwentów Wydziału Prawa UMK (2 radców, sędzia, prokurator )uczestniczyło w trampingowej

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI. Rekordy klimatyczne Rekordy wysokościowe Rekordy wodne Rekordy szaty roślinnej

SPIS TREŚCI. Rekordy klimatyczne Rekordy wysokościowe Rekordy wodne Rekordy szaty roślinnej Adam Grzesiak Mateusz Przybyła kl. IIgc kl. IIgc SPIS TREŚCI Rekordy klimatyczne Rekordy wysokościowe Rekordy wodne Rekordy szaty roślinnej Rekordy Klimatyczne Najwyższa temperatura powietrza na Ziemi

Bardziej szczegółowo

Egzamin klasyfikacyjny z geografii Gimnazjum klasa III

Egzamin klasyfikacyjny z geografii Gimnazjum klasa III Egzamin klasyfikacyjny z geografii Gimnazjum klasa III część pisemna czas trwania części pisemnej egzaminu: 60 minut Zadanie 1 ( 0-2) Uzupełnij zdania podanymi terminami (jest ich więcej): Atlantycki,

Bardziej szczegółowo

Rzeźba na mapach. m n.p.m

Rzeźba na mapach. m n.p.m Rzeźba na mapach Rzeźbę terenu przedstawia się obecnie najczęściej za pomocą poziomic. Poziomice (izohipsy) są to linie na mapie łączące punkty o jednakowej wysokości. Mapa poziomicowa (hipsometryczna)

Bardziej szczegółowo

Jedną z najciekawszych i najbardziej tajemniczych kultur kontynentu amerykańskiego jest właśnie kultura Majów. Prawdopodobnie była to też kultura

Jedną z najciekawszych i najbardziej tajemniczych kultur kontynentu amerykańskiego jest właśnie kultura Majów. Prawdopodobnie była to też kultura Jedną z najciekawszych i najbardziej tajemniczych kultur kontynentu amerykańskiego jest właśnie kultura Majów. Prawdopodobnie była to też kultura najsilniej rozwinięta na tym obszarze. Majowie to grupa

Bardziej szczegółowo

WYPRAWA DO AMERYKI POŁUDNIOWEJ 2011R Peru, Kolumbia, Brazylia Pensjonat

WYPRAWA DO AMERYKI POŁUDNIOWEJ 2011R Peru, Kolumbia, Brazylia Pensjonat WYPRAWA DO AMERYKI POŁUDNIOWEJ 2011R Peru, Kolumbia, Brazylia Pensjonat Peru Kolumbia Brazylia podróże egzotyczne i wyprawy Podróże Egzotyczne i Wyprawy, Wycieczki Objazdowe Kod oferty: 5299268 Wyżywienie:

Bardziej szczegółowo

Poznajemy Boliwię i Peru w 15 dni INFORMACJE O PIELGRZYMCE PROGRAM. Symbol oferty: 568/2647. Zakwaterowanie: TV, Telefon, Kuchnia, Parking, Jadalnia

Poznajemy Boliwię i Peru w 15 dni INFORMACJE O PIELGRZYMCE PROGRAM. Symbol oferty: 568/2647. Zakwaterowanie: TV, Telefon, Kuchnia, Parking, Jadalnia Poznajemy Boliwię i Peru w 15 dni Symbol oferty: 568/2647 Państwo: Region: Miasto: Transport: Profil wyjazdu: Wyżywienie: Zakwaterowanie: Wyposażenie: świadczenia: Wycieczka objazdowa Inne Inne Autokar,

Bardziej szczegółowo

Religia: 89% Peruwiańczyków określa się jako katolików, 6,7% jako ewangelików, 2,6% jako wyznawców innych religii oraz 1,4% jako ateistów.

Religia: 89% Peruwiańczyków określa się jako katolików, 6,7% jako ewangelików, 2,6% jako wyznawców innych religii oraz 1,4% jako ateistów. Peru INFORMACJE PODSTAWOWE Stolica: Lima (6,8 mln mieszkańców) Ludność: 28,6 mln; Indianie stanowią 45% populacji kraju, Metysi 37%, a biali (głównie pochodzenia hiszpańskiego) 15%. Powierzchnia: 1,2 mln

Bardziej szczegółowo

BALI. Przykładowy program wrzesień/październik

BALI. Przykładowy program wrzesień/październik BALI Przykładowy program wrzesień/październik BALI BALI jest wulkaniczną wyspą, leżącą w Archipelagu Małych Wysp Sundajskich na wschód od Jawy. Jest jedną z ponad 17-tys. wysp wchodzących w skład największego

Bardziej szczegółowo

KOŁO GEOGRAFICZNE KLAS PIERWSZYCH. przedstawia LISTĘ OBIEKTÓW GEOGRAFICZNYCH. stworzoną z propozycji uczniów. branych pod uwagę w głosowaniu

KOŁO GEOGRAFICZNE KLAS PIERWSZYCH. przedstawia LISTĘ OBIEKTÓW GEOGRAFICZNYCH. stworzoną z propozycji uczniów. branych pod uwagę w głosowaniu 2013 / 2014 KOŁO GEOGRAFICZNE KLAS PIERWSZYCH przedstawia LISTĘ OBIEKTÓW GEOGRAFICZNYCH stworzoną z propozycji uczniów branych pod uwagę w głosowaniu II PLEBISCYTU NA NAJPIĘKNIEJSZĄ NAZWĘ GEOGRAFICZNĄ

Bardziej szczegółowo

WYPRAWA DO AMERYKI POŁUDNIOWEJ 2011R Peru, Boliwia, Ekwador Pensjonat

WYPRAWA DO AMERYKI POŁUDNIOWEJ 2011R Peru, Boliwia, Ekwador Pensjonat WYPRAWA DO AMERYKI POŁUDNIOWEJ 2011R Peru, Boliwia, Ekwador Pensjonat Peru Boliwia Ekwador podróże egzotyczne i wyprawy Podróże Egzotyczne i Wyprawy, Wycieczki Objazdowe Kod oferty: 5298936 Wyżywienie:

Bardziej szczegółowo

KĄCIK JĘZYKA ANGIELSKIEGO

KĄCIK JĘZYKA ANGIELSKIEGO KĄCIK JĘZYKA ANGIELSKIEGO Język angielski jest językiem międzynarodowym. Posługują się nim ludzie na całym świecie. Ty jesteś jedną z tych osób. Warto więc dowiedzieć się w jakich państwach mówi się po

Bardziej szczegółowo

Indonezja. Bali, Flores wyjazd turystyczny połączony z safari nurkowym wokół Komodo

Indonezja. Bali, Flores wyjazd turystyczny połączony z safari nurkowym wokół Komodo Indonezja Bali, Flores wyjazd turystyczny połączony z safari nurkowym wokół Komodo Zapraszamy na kolejną w tym roku wyprawę turystyczno-nurkową. Indonezyjskie wyspy Bali, Flores i Komodo to jedno z miejsc

Bardziej szczegółowo

Norwegia - w krainie fiordów

Norwegia - w krainie fiordów Norwegia - w krainie fiordów Opis Cena od: 5000 PLN Liczba dni: 8 dni Kraj: Norwegia Norwegia jest miejscem niezwykłym, w którym przyroda urzeka swoją nieskazitelnością i czystością. Wiele tam miejsc w

Bardziej szczegółowo

Ciekawie o Somalii Somalia w Pigułce państwo w północno-wschodniej części Afryki położone na Półwyspie Somalijskim (zwanym Rogiem Afryki ). Przylega do Oceanu Indyjskiego i Zatoki Adeńskiej. Na północnym

Bardziej szczegółowo

Ekwador w 14 dni ( - )

Ekwador w 14 dni ( - ) Ekwador w 14 dni ( - ) Ekwador leży w Ameryce Południowej i jest najmniejszym państwem andyjskim. Różnorodność kulturowa i geograficzna sprawiają, że ten niewielki kraj staje się wyjątkowym miejscem, a

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI GEOGRAFIA JAKO NAUKA 9

SPIS TREŚCI GEOGRAFIA JAKO NAUKA 9 GEOGRAFIA JAKO NAUKA 9 I PLANETA ZIEMIA. ZIEMIA JAKO CZĘŚĆ WSZECHŚWIATA 1. Pierwotne wyobrażenia o kształcie Ziemi i ich ewolucja 11 2. Wszechświat. Układ Słoneczny 12 3. Ruch obrotowy Ziemi i jego konsekwencje

Bardziej szczegółowo

Apartamenty na sprzedaż i wynajem w Szklarskiej Porębie Willa Józefina

Apartamenty na sprzedaż i wynajem w Szklarskiej Porębie Willa Józefina Apartamenty na sprzedaż i wynajem w Szklarskiej Porębie Willa Józefina WILLA JÓZEFINA, dawniej Hotel Josephinenhütte, wybudowano pod koniec XIX wieku, a rozbudowano w 1911r. Po gruntownym remoncie (z zachowaniem

Bardziej szczegółowo

Przedmiotowy system oceniania Bliżej geografii Gimnazjum część 3

Przedmiotowy system oceniania Bliżej geografii Gimnazjum część 3 Przedmiotowy system oceniania Bliżej geografii Gimnazjum część 3 1. Stary Kontynent Europa 2. Jedna Europa wiele narodów 3. Zgoda i waśnie w Europie 4. Gdzie można spotkać renifera? 5. Zimna wyspa na morzu

Bardziej szczegółowo

Tajlandia - Birma 2016

Tajlandia - Birma 2016 Tajlandia - Birma 2016 Warszawa Bangkok Yangon Kalaw wioski mniejszości etnicznych po drodze do jeziora Inle Indein jezioro Inle Mandalay Mingun rejs rzeką Irawadi Bagan Góra Popa Yangon Kyaiktiyo Bago

Bardziej szczegółowo

KONKURS GEOGRAFICZNY ZAWODY SZKOLNE Listopad 2010

KONKURS GEOGRAFICZNY ZAWODY SZKOLNE Listopad 2010 Na rozwiązanie zadań przeznacza się 90 minut. Uważnie czytaj polecenia, pisz czytelnie. Powodzenia! KONKURS GEOGRAFICZNY ZAWODY SZKOLNE Listopad 2010 Zadanie 1. (0 1) Podane skale uporządkuj od największej

Bardziej szczegółowo

Zachodniopomorskie wita 2015-10-05 10:35:56

Zachodniopomorskie wita 2015-10-05 10:35:56 Zachodniopomorskie wita 2015-10-05 10:35:56 2 Zachodniopomorskie leży w północno-zachodniej Polsce, na wybrzeżu Morza Bałtyckiego. Stolicą województwa jest Szczecin. Granica morska w Zachodniopomorskiem

Bardziej szczegółowo

Mirosław Wójtowicz Instytut Geografii UP w Krakowie. Wielkie aglomeracje miejskie Ameryki Południowej

Mirosław Wójtowicz Instytut Geografii UP w Krakowie. Wielkie aglomeracje miejskie Ameryki Południowej Mirosław Wójtowicz Instytut Geografii UP w Krakowie Wielkie aglomeracje miejskie Ameryki Południowej Początki urbanizacji Ameryki Łacińskiej Biorąc pod uwagę: regionalne zróŝnicowanie warunków fizycznogeograficznych,

Bardziej szczegółowo

Zadanie 3 Który rysunek przedstawia przekrój jeziora górskiego wykonany wzdłuż odcinka EF?

Zadanie 3 Który rysunek przedstawia przekrój jeziora górskiego wykonany wzdłuż odcinka EF? Informacje do zadań 1. i 2. Na mapie przedstawiono podział Polski na województwa. Zadanie 1 Miasta wojewódzkie oznaczone numerami od 1 do 4 to A. 1-Wrocław, 2-Białystok, 3-Poznań, 4-Kielce. B. 1-Poznań,

Bardziej szczegółowo

Wędrówki odbędą się 8-mego i 10-stego listopada (sobota i poniedziałek).

Wędrówki odbędą się 8-mego i 10-stego listopada (sobota i poniedziałek). Plan wędrówek XXI Ogólnopolskiego Zlotu Harcerzy Akademików i Wędrowników Diablak W ramach zlotu przewidzieliśmy dla was wędrówki górskie i nie tylko. Nowy Targ leży na Podhalu, z którego blisko jest do

Bardziej szczegółowo

Małopolski Konkurs Geograficzny dla gimnazjalistów w roku szkolnym 2009/2010

Małopolski Konkurs Geograficzny dla gimnazjalistów w roku szkolnym 2009/2010 Kod ucznia Małopolski Konkurs Geograficzny dla gimnazjalistów w roku szkolnym 2009/2010 ETAP REJONOWY Liczba punktów możliwych do uzyskania: 67 Suma uzyskanych punktów: Miejsce na metryczkę ucznia 1 Drogi

Bardziej szczegółowo

GEOGRAFICZNY SZKOLNY KONKURS GIMNAZJUM ZESTAW 4 TERMIN ODDANIA 28 MARCA

GEOGRAFICZNY SZKOLNY KONKURS GIMNAZJUM ZESTAW 4 TERMIN ODDANIA 28 MARCA GEOGRAFICZNY SZKOLNY KONKURS GIMNAZJUM ZESTAW 4 TERMIN ODDANIA 28 MARCA SZKOLNY KONKURS GEOGRAFICZNY GIMNAZJUM NR 15 SPORTOWE ZAGADKI GEOGRAFICZNE Regulamin konkursu 1.W konkursie mogą wziąć udział wszyscy

Bardziej szczegółowo

OCEANY STELLA CHOCHOWSKA KL.1TH

OCEANY STELLA CHOCHOWSKA KL.1TH OCEANY STELLA CHOCHOWSKA KL.1TH Oceany światowe: Ocean Arktyczny Ocean Indyjski Ocean Atlantycki Ocean Spokojny Ocean Arktyczny Ocean Arktyczny jest bardzo ściśle monitorować na skutki zmian klimatycznych.

Bardziej szczegółowo

TYTUŁ DOMY ŚWIATA. Autor scenariusza: Monika Prus - Głaszczka

TYTUŁ DOMY ŚWIATA. Autor scenariusza: Monika Prus - Głaszczka Autor scenariusza: Monika Prus - Głaszczka TYTUŁ DOMY ŚWIATA Scenariusz zajęć dla dzieci w wieku 7-8 lat. Cele: 1. poznanie architektury domów w różnych częściach świata; 2. poznanie różnorodności warunków

Bardziej szczegółowo

AUSTRALIA. Olha Tantala (w52034) Roksolana Stetsyk(w51950)

AUSTRALIA. Olha Tantala (w52034) Roksolana Stetsyk(w51950) AUSTRALIA Olha Tantala (w52034) Roksolana Stetsyk(w51950) Flaga Australii Położenie: Australia jest najmniejszym kontynentem Ziemi. Leży na półkuli południowej. Na południu i zachodzie oblewają ją wody

Bardziej szczegółowo

Wulkany EKWADORU i żółwie z GALAPAGOS

Wulkany EKWADORU i żółwie z GALAPAGOS Wulkany EKWADORU i żółwie z GALAPAGOS Terminy: od 07.11.2016 - do 16.12.2016 18440 PLN/os Ramowy program: 1 dzień WARSZAWA AMSTERDAM QUITO odprawa paszportowo-biletowa na lotnisku Okęcie w Warszawie; wylot

Bardziej szczegółowo

Centralna Komisja Egzaminacyjna Arkusz zawiera informacje prawnie chronione do momentu rozpoczęcia sprawdzianu. UZUPEŁNIA ZESPÓŁ NADZORUJĄCY

Centralna Komisja Egzaminacyjna Arkusz zawiera informacje prawnie chronione do momentu rozpoczęcia sprawdzianu. UZUPEŁNIA ZESPÓŁ NADZORUJĄCY Układ graficzny CKE 2010 Centralna Komisja Egzaminacyjna Arkusz zawiera informacje prawnie chronione do momentu rozpoczęcia sprawdzianu. KOD UCZNIA UZUPEŁNIA ZESPÓŁ NADZORUJĄCY PESEL miejsce na naklejkę

Bardziej szczegółowo

GEOGRAFIA. WYMAGANIA EDUKACYJNE KLASA II GIM Elżbieta Zdybel

GEOGRAFIA. WYMAGANIA EDUKACYJNE KLASA II GIM Elżbieta Zdybel GEOGRAFIA WYMAGANIA EDUKACYJNE KLASA II GIM Elżbieta Zdybel Dział programu I. Afryka Materiał nauczania Afryki Ukształtowanie powierzchni i budowa geologiczna Rowy tektoniczne Klimat Strefy klimatycznoroślinne

Bardziej szczegółowo

Na ryby Gminie Przytoczna

Na ryby Gminie Przytoczna Na ryby Pasjonaci wędkarstwa znajdą w Gminie Przytoczna idealne warunki dla swojego hobby. Wędkować może tu każdy, zarówno amator, jak i profesjonalista. Wędkowanie w naszej gminie zapewnia nie tylko odprężenie

Bardziej szczegółowo

Ekwador Rejs po Żółwich Wyspach Galapagos

Ekwador Rejs po Żółwich Wyspach Galapagos Ekwador Rejs po Żółwich Wyspach Galapagos Opis Cena od: 9100 PLN Liczba dni: 9 dni Kraj: Ekwador Odkryj z nami cuda natury, zachwyć się egzotyczną fauną i florą i daj się ponieść atmosferze fantastycznej

Bardziej szczegółowo

Wymagania edukacyjne z geografii dla uczniów klasy I I semestr podręcznik Planeta Nowa 1

Wymagania edukacyjne z geografii dla uczniów klasy I I semestr podręcznik Planeta Nowa 1 Wymagania edukacyjne z geografii dla uczniów klasy I I semestr podręcznik Planeta Nowa 1 Na ocenę dobrą uczeń powinien opanować następujące zagadnienia z działów: 1. Podstawy geografii 1.1. Czym zajmuje

Bardziej szczegółowo

Zestaw I - "CIEKAWOSTKI GEOGRAFICZNE"

Zestaw I - CIEKAWOSTKI GEOGRAFICZNE Zestaw I - "CIEKAWOSTKI GEOGRAFICZNE" Rozwiąż krzyżówkę dotyczącą gór świata i Polski. Litery w specjalnie oznaczonej kolumnie czytane z góry na dół utworzą nazwę, której znaczenie wyjaśnij pod krzyżówką.

Bardziej szczegółowo

Ośrodek Szkoleniowo - Wypoczynkowy Ministerstwa Sprawiedliwości Albrechtówka. Albrechtówka

Ośrodek Szkoleniowo - Wypoczynkowy Ministerstwa Sprawiedliwości Albrechtówka. Albrechtówka Ośrodek Szkoleniowo Wypoczynkowy w Kazimierzu Dolnym malowniczo położony na skarpie wiślanej, jest jednym z najpiękniejszych miejsc na trasie Kazimierz Męćmierz. W otoczeniu lasu, ciszy i spokoju każdy

Bardziej szczegółowo

DOBOWE AMPLITUDY TEMPERATURY POWIETRZA W POLSCE I ICH ZALEŻNOŚĆ OD TYPÓW CYRKULACJI ATMOSFERYCZNEJ (1971-1995)

DOBOWE AMPLITUDY TEMPERATURY POWIETRZA W POLSCE I ICH ZALEŻNOŚĆ OD TYPÓW CYRKULACJI ATMOSFERYCZNEJ (1971-1995) Słupskie Prace Geograficzne 2 2005 Dariusz Baranowski Instytut Geografii Pomorska Akademia Pedagogiczna Słupsk DOBOWE AMPLITUDY TEMPERATURY POWIETRZA W POLSCE I ICH ZALEŻNOŚĆ OD TYPÓW CYRKULACJI ATMOSFERYCZNEJ

Bardziej szczegółowo

1-dniowy spływ kajakowy Czarną Hańczą i Kanałem Augustowskim (12 km lub 25 km)

1-dniowy spływ kajakowy Czarną Hańczą i Kanałem Augustowskim (12 km lub 25 km) Lokalizacja Olecka daje kilka możliwości zorganizowania jednodniowego spływu kajakowego. W odległości ok. 40 km. organizowane są spływy kajakowe Czarną Hańczą. Najbliżej bo zaledwie 15 km. od Olecka organizowane

Bardziej szczegółowo

1 dzień Wylot z Polski do Delhi z przesiadką w jednym z azjatyckich portów.

1 dzień Wylot z Polski do Delhi z przesiadką w jednym z azjatyckich portów. 1 dzień Wylot z Polski do Delhi z przesiadką w jednym z azjatyckich portów. 2 dzień Przylot do stolicy Indii Delhi. Ten dzień poświęcimy na aklimatyzację i zapoznanie się z indyjskimi realiami. Udamy się

Bardziej szczegółowo

KONKURS GEOGRAFICZNY dla uczniów gimnazjum województwa wielkopolskiego etap szkolny 04 listopada 2011 r.

KONKURS GEOGRAFICZNY dla uczniów gimnazjum województwa wielkopolskiego etap szkolny 04 listopada 2011 r. KONKURS GEOGRAFICZNY dla uczniów gimnazjum województwa wielkopolskiego etap szkolny 04 listopada 2011 r. Młody Geografie! 1. Zestaw składa się z trzech części (razem 23 zadania): I część zadania zamknięte

Bardziej szczegółowo

Pekin Tianjin Luksusowa 12-dniowa wycieczka

Pekin Tianjin Luksusowa 12-dniowa wycieczka Luksusowa 12-dniowa wycieczka Data Miasto Plan Podróży Posiłki Dzień 1 3 Wrz Przylot do u Spotkanie z anglojęzycznym przewodnikiem Zameldowanie w hotelu w ie Hotel w Dzień 2 4 Wrz Po śniadaniu - zwiedzanie

Bardziej szczegółowo

ZAPRASZAMY NA WYSPĘ TYSIĄCA ŚWIĄTYŃ BALI

ZAPRASZAMY NA WYSPĘ TYSIĄCA ŚWIĄTYŃ BALI ZAPRASZAMY NA WYSPĘ TYSIĄCA ŚWIĄTYŃ BALI Wyspa Bali należąca do Archipelagu Małych Wysp Sundajskich położona jest na wschód od Jawy, od której dzieli ją cieśnina o szerokości 3 km. Niepowtarzalne piękno

Bardziej szczegółowo

Smaki Peru - na skrzyżowaniu światów

Smaki Peru - na skrzyżowaniu światów Smaki Peru - na skrzyżowaniu światów Terminy: od 25.08.2016 - do 11.09.2016 18364 PLN/os Ramowy program: 1 dzień Przelot do Limy"Przelot do Limy przez jeden z europejskich portów lotniczych. Po długim,

Bardziej szczegółowo

ANALIZA RYNKU TURYSTYCZNEGO BOLIWII

ANALIZA RYNKU TURYSTYCZNEGO BOLIWII AKADEMIA WYCHOWANIA FIZYCZNEGO IM. BRONISŁAWA CZECHA W KRAKOWIE ANALIZA RYNKU TURYSTYCZNEGO BOLIWII Karol Dukaczewski SUM TiR, gr. T1 Nr indeksu: 38222 Rok 2010 Spis treści WSTĘP... 4 Rozdział I... 5 Boliwia

Bardziej szczegółowo

Cienków Niżny, ujście Białej Wisełki i Wylęgarnia Przemysław Borys, 22.08.15, 9:30-13:30

Cienków Niżny, ujście Białej Wisełki i Wylęgarnia Przemysław Borys, 22.08.15, 9:30-13:30 Cienków Niżny, ujście Białej Wisełki i Wylęgarnia Przemysław Borys, 22.08.15, 9:30-13:30 Ilustracja 1: Wycieczkę zaczynamy po zjechaniu na Czarne (jak nad zalew). Jeszcze przed Wylęgarnią, trochę za wodospadem

Bardziej szczegółowo

Test sprawdzający wiadomości z rozdziału I i II

Test sprawdzający wiadomości z rozdziału I i II Test sprawdzający wiadomości z rozdziału I i II Zadanie 1 Do poniższych poleceń dobierz najlepsze źródło informacji. Uwaga: do każdego polecenia dobierz tylko jedno źródło informacji. Polecenie Źródło

Bardziej szczegółowo

PERU, 28 kwiecień 12 maj 2011r. Wędrówka Lidera

PERU, 28 kwiecień 12 maj 2011r. Wędrówka Lidera PERU, 28 kwiecień 12 maj 2011r. Wędrówka Lidera w drodze do zaginionego świata Inków, o powrocie do źródła, trudnych emocjach i odrodzeniu lidera z Beatą Pawlikowską i Robertem Kroolem WIĘCEJ NA WWW.LANGAS.PL

Bardziej szczegółowo

Temat: Region opolski - miejsce atrakcyjne dla aktywnych rodzin.

Temat: Region opolski - miejsce atrakcyjne dla aktywnych rodzin. Temat: Region opolski - miejsce atrakcyjne dla aktywnych rodzin. GRUPA DOCELOWA: rodzina Źródło zdjęć: http://www.terapiarodzin.net/rodzina2.html, 2) http://politykaspoleczna.com/15-maja-swiatowy-dzien-rodziny/rodzina-2/,

Bardziej szczegółowo

Co to jest ustrój rzeczny?

Co to jest ustrój rzeczny? Co to jest ustrój rzeczny? Ustrój (reżim) rzeczny jest to ustalany na podstawie wieloletnich obserwacji rytm wahań przepływów rzeki oraz stanów wody, związany z rodzajem zasilania i zlodzeniem. Każda rzeka

Bardziej szczegółowo

Częstochowa - Kraków - Jurajski Szlak Rowerowy Orlich Gniazd

Częstochowa - Kraków - Jurajski Szlak Rowerowy Orlich Gniazd Strona 1 / 5 Częstochowa - Kraków - Jurajski Szlak Rowerowy Orlich Gniazd Opis autor: Admin Pierwszym ważniejszym obiektem na śląskim odcinku rowerowego szlaku Szlaku Orlich Gniazd jest miejscowość Smoleń,

Bardziej szczegółowo

Program Incentive Travel

Program Incentive Travel Program Incentive Travel MEKSYK Warszawa Paryż Mexico City Teotihuacan Puebla Xalapa Veracruz Tlacotalpan Catemaco Nanciyaga Villahermosa Palenque Campeche Uxmal Merida Chichen Itza Cancun Mexico City

Bardziej szczegółowo

Projekt jest współfinansowany w ramach programu polskiej współpracy rozwojowej Ministerstwa Spraw Zagranicznych RP w 2012 r.

Projekt jest współfinansowany w ramach programu polskiej współpracy rozwojowej Ministerstwa Spraw Zagranicznych RP w 2012 r. Projekt jest współfinansowany w ramach programu polskiej współpracy rozwojowej Ministerstwa Spraw Zagranicznych RP w 2012 r. eduglob.zrodla.org/gwatemala/ Poranek w San Marcos la Laguna, maj 2007 r.

Bardziej szczegółowo

Kryteria ocen z geografii w gimnazjum specjalnym dla uczniów z upośledzeniem umysłowym w stopniu lekkim

Kryteria ocen z geografii w gimnazjum specjalnym dla uczniów z upośledzeniem umysłowym w stopniu lekkim Kryteria ocen z geografii w gimnazjum specjalnym dla uczniów z upośledzeniem umysłowym w stopniu lekkim Celem przedmiotowego systemu oceniania jest: notowanie postępów i osiągnięć ucznia, wspomaganie procesu

Bardziej szczegółowo

GWATEMALA HONDURAS - MEKSYK

GWATEMALA HONDURAS - MEKSYK GWATEMALA HONDURAS - MEKSYK Trasa WARSZAWA/PARYŻ/MEXICO-CITY - GWATEMALA CITY - ANTIGUA DE GWATEMALA - CHICHICASTENANGO - FLORES (Park Narodowy Tikal) - COPAN - CANCUN - PARYŻ/WARSZAWA Opis kraju / atrakcji

Bardziej szczegółowo

Francja, Paryż - Wieża Montaparnasse, najbrzydszy budynek we Francji

Francja, Paryż - Wieża Montaparnasse, najbrzydszy budynek we Francji Wieża Montparnasse wieża i należące do niej centrum handlowe powstałe w latach 1969-1972, w centrum dzielnicy Montparnasse, na avenue du Maine 33 w Paryżu (dzisiejszy odpowiednik SkyTower we Wrocławiu.

Bardziej szczegółowo

Koperta 2 Grupa A. Szukanie śladów w dawnej twierdzy Kostrzyn Widzieć, czytać i opowiadać historię

Koperta 2 Grupa A. Szukanie śladów w dawnej twierdzy Kostrzyn Widzieć, czytać i opowiadać historię Szukanie śladów w dawnej twierdzy Kostrzyn Widzieć, czytać i opowiadać historię Koperta 2 Grupa A Podczas dzisiejszego szukania śladów przeszłości w starym mieście Kostrzyn, dla waszej grupy ciekawe będą

Bardziej szczegółowo

Od wielu lat w ścisłej światowej czołówce w rankingach turystyki się na 2, 3 miejscu. Doskonały klimat, ponad 310 słonecznych dni w roku!

Od wielu lat w ścisłej światowej czołówce w rankingach turystyki się na 2, 3 miejscu. Doskonały klimat, ponad 310 słonecznych dni w roku! Od wielu lat w ścisłej światowej czołówce w rankingach turystyki plasuje się na 2, 3 miejscu Doskonały klimat, ponad 310 słonecznych dni w roku! 27% osób kupujących drugi dom za granicą wybiera Hiszpanię

Bardziej szczegółowo

República Dominicana

República Dominicana República Dominicana República Dominicana República Dominicana leży na Karaibach, zajmuje 2/3 (48 730 km² ) wyspy Hispaniola. Od zachodu graniczy z Haiti, od północy otacza ją Ocean Atlantycki, a od wschodu

Bardziej szczegółowo

Wojewódzki Konkurs Przedmiotowy z Geografii dla uczniów gimnazjów województwa śląskiego w roku szkolnym 2012/2013

Wojewódzki Konkurs Przedmiotowy z Geografii dla uczniów gimnazjów województwa śląskiego w roku szkolnym 2012/2013 Wojewódzki Konkurs Przedmiotowy z Geografii dla uczniów gimnazjów województwa śląskiego w roku szkolnym 2012/2013 KOD UCZNIA Etap: Data: Czas pracy: szkolny 23 listopada 2012 r. 90 minut Informacje dla

Bardziej szczegółowo

Wymagania edukacyjne na poszczególne oceny w klasie II gimnazjum Puls Ziemi 2

Wymagania edukacyjne na poszczególne oceny w klasie II gimnazjum Puls Ziemi 2 Wymagania edukacyjne na poszczególne oceny w klasie II gimnazjum Puls Ziemi 2 I. Afryka 1. Po obu stronach równika środowisko przyrodnicze Afryki 2. Problemy mieszkańców Afryki Uczeń: wskazuje Afrykę na

Bardziej szczegółowo

Wieczór Albański. Butrintit i Zamek Lekursi

Wieczór Albański. Butrintit i Zamek Lekursi Wieczór Albański Specjalnie dla Państwa w każdą niedzielę odbywa się wieczór albański przy dźwiękach tradycyjnej polifonicznej muzyki. Cały wieczór to degustacja wspaniałych albańskich potraw oraz niezwykle

Bardziej szczegółowo

AMERYKA POŁUDNIOWA w rytmie salsy, tanga i samby

AMERYKA POŁUDNIOWA w rytmie salsy, tanga i samby AMERYKA POŁUDNIOWA w rytmie salsy, tanga i samby Terminy: od 29.02.2016 - do 23.03.2016 25696 PLN/os Ramowy program: 1 dzień WARSZAWA SANTIAGO DE CHILE Wylot z Warszawy do Santiago de Chile. 2 dzień SANTIAGO

Bardziej szczegółowo

www.miedzykulturowa.org.pl Autorka scenariusza: Monika Prus-Głaszczka

www.miedzykulturowa.org.pl Autorka scenariusza: Monika Prus-Głaszczka Autor scenariusza: Monika Prus - Głaszczka TYTUŁ DOMY ŚWIATA Scenariusz zajęć dla dzieci w wieku 7-8 lat. Cele: 1. poznanie architektury domów w różnych częściach świata; 2. poznanie materiałów z których

Bardziej szczegółowo

SMOŁDZINO, BEZPOŚREDNIO PRZY LESIE, 11 ATRAKCYJNYCH DZIAŁEK

SMOŁDZINO, BEZPOŚREDNIO PRZY LESIE, 11 ATRAKCYJNYCH DZIAŁEK SMOŁDZINO, BEZPOŚREDNIO PRZY LESIE, 11 ATRAKCYJNYCH DZIAŁEK Najtaosza działka: 26 300zł Najmniejsza działka: 810m2 11 działek o powierzchniach od 810 do 1247 m2, umiejscowionych na płaskim, suchym terenie,

Bardziej szczegółowo

Oferta nieruchomości Działki na Mazurach- Jagodziny, gmina Dąbrówno

Oferta nieruchomości Działki na Mazurach- Jagodziny, gmina Dąbrówno Oferta nieruchomości Działki na Mazurach- Jagodziny, gmina Dąbrówno Plik wygenerowany przez generator ofert PDF przygotowany przez silnet.pl Oferta nieruchomości Lokalizacja: Mazury, gmina Dąbrówno, województwo

Bardziej szczegółowo

Niepubliczne Liceum Ogólnokształcące nr 81 SGH TEST EGZAMINACYJNY 2015 r. Zadania egzaminacyjne GEOGRAFIA wersja B

Niepubliczne Liceum Ogólnokształcące nr 81 SGH TEST EGZAMINACYJNY 2015 r. Zadania egzaminacyjne GEOGRAFIA wersja B Niepubliczne Liceum Ogólnokształcące nr 81 SGH TEST EGZAMINACYJNY 2015 r. Zadania egzaminacyjne GEOGRAFIA wersja B kod ucznia... Punkty /30:1,5./20 Zadanie 1 (0,5 pkt) Podaj, gdzie w Polsce w grudniu jest

Bardziej szczegółowo

Rejs Sylwestrowy 2010/2011

Rejs Sylwestrowy 2010/2011 Rejs Sylwestrowy 2010/2011 28.12.2010 04.01.2011 Palermo Cefalu Wyspy Liparyjskie Capo d Orlando - Palermo Page 1 28 grudzień 2010 Palermo Zaczynamy i kończymy rejs w stolicy Sycylii - Palermo. Najszybszy

Bardziej szczegółowo