Mapowanie rozkładu temperatury w przestrzeniach magazynowych praktyczne podejście

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Mapowanie rozkładu temperatury w przestrzeniach magazynowych praktyczne podejście"

Transkrypt

1 Fa r m a c j a p r z e m y s ł o wa Mapowaie rozkładu temperatury w przestrzeiach magazyowych praktycze podejście Michał Kucharczyk, Bartłomiej Slusarski LSMW Sp. z o.o. Total Life Sciece Solutios Oddział w Polsce, Gdańsk Adres do korespodecji: Bartłomiej Slusarski, LSMW Sp. z o.o. Total Life Sciece Solutios Oddział w Polsce, ul. Sadowa 8, Gdańsk, tel , Wstęp Celem iiejszego opracowaia jest przegląd krajowych i międzyarodowych wymagań i wytyczych w zakresie kwalifikacji/walidacji obszarów magazyowaia produktów lecziczych, substacji wyjściowych, półproduktów, produktów medyczych podlegających badaiu oraz wyrobów medyczych (testów diagostyczych), ze szczególym uwzględieiem praktyczego podejścia do zaplaowaia, przeprowadzeia i podsumowaia mapowaia temperatury w pomieszczeiach magazyowych. Poza zakresem iiejszego opracowaia pozostaje ogół zagadień dotyczących walidacji temperatury produktów lecziczych w trakcie ich trasportu (cold supply chai). Wymagaia prawe i wytycze Wymagaia w zakresie moitorowaia temperatury w obszarach magazyowych, przy przechowywaiu i trasporcie produktów i wyrobów lecziczych, są w chwili obecej w dużym stopiu zharmoizowae i ujedolicoe [1, 2] w oparciu o Dyrektywę 2001/83/ WE w sprawie wspólotowego kodeksu, odoszącego się do produktów lecziczych stosowaych u ludzi [3]. Dotyczy to rówież międzyarodowych wymagań obowiązujących w USA [4], jak i tych wydaych przez WHO [5]. Wymieioe regulacje akładają a podmioty będące uczestikiem łańcucha wytwórczego i dystrybucyjego wymagaia wyikające z silie ugrutowaych w przemyśle farmaceutyczym Dobrych Praktyk Wytwarzaia (GMP). Wymagaia dotyczące łańcucha dystrybucyjego moża skrótowo scharakteryzować hasłem Dobrych Praktyk Dystrybucji, defiiowaych jako system zarządzaia jakością, rozciągający się od wysyłki produktów lecziczych (substacji wyjściowych, wyrobów medyczych) z zakładu Temperature Distributio Mappig i Storage Areas Practical Approach Necessity to perform temperature distributio mappig i warehouse areas where medicial products are stored results from regulatory requiremets. I this article the practical approach was preseted to perform such a measuremets, collect data, their aalysis ad iterpretatio. The methodology show eables efficiet plaig ad performig of measuremets with use of basic measurig equipmet. The way of iterpretatio ad data aalysis does ot require to use special software. It was proposed to use a electroic spreadsheet. As a result data collected, e.g. umber ad locatio of sesors may be used to defie assumptios for eviromet parameters moitorig system plaig i warehouse. Keywords: temperature mappig, medicial product, storage, evirometal coditios, methodology. Farm Pol, 2009, 65(10): produkcyjego do hurtowi, apteki czy jakichkolwiek iych podmiotów zajmujących się profesjoalie i legalie hadlem lekami. W odiesieiu do obiektów i towarzyszącej ifrastruktury techiczej przy przechowywaiu preparatów lecziczych ustawodawca akłada obowiązek zapewieia i moitorowaia krytyczych waruków środowiskowych (światło, wilgotość oraz temperatura), mających wpływ a jakość przechowywaych i trasportowaych produktów, zgodie z ich charakterystyką wyikającą z dokumetacji rejestracyjej [1]. Preparaty wymagające określoych parametrów temperatury przechowywaia muszą być przechowywae w dedykowaych obszarach o warukach dopasowaych do przedziałów temperatury zapewiających optymale waruki do utrzymaia ich charakterystyki jakościowej [1]. Zależie od wymieioych restrykcji ależy stosować odpowiedie środki zapewiające 707

2 Rycia 1. Przykładowe rozmieszczeie czujików temperatury i wilgotości w magazyie i moitorujące temperaturę w pomieszczeiach składowaia. Metodologia postępowaia przy mapowaiu temperatury Mapowaie rozkładu wartości temperatury i wilgotości względej ie jest czyością jedorazową, ale trwającym procesem, który powiie uwzględiać zmiay pór roku (uwzględieie waruków ajgorszego przypadku), wszelkie zmiay istalacyje w systemie wetylacji i klimatyzacji oraz ie zmiay mogące mieć wpływ a waruki przechowywaia produktów lecziczych [6]. Zmiaa lub modyfikacja istotych elemetów wyposażeia magazyu lub istalacji w magazyie powoduje koieczość przeprowadzeia mapowaia rozkładu temperatury, co wyika to z defiicji postępowaia w ramach kwalifikacji. Takie postępowaie zapewia, że działaie istalacji jest zgode z założoymi kryteriami i udokumetowae [7] po wprowadzeiu do iej istotych zmia techiczych, zaim zostaie oa dopuszczoa do pracy. Stadardowe podejście do mapowaia temperatury w przestrzei magazyowej powio być realizowae w astępujących etapach: 1) pla pomiarów (jak długo, z jaką częstotliwością), 2) pla rozmieszczeia czujików, 3) zaprogramowaie czujików, 4) rozmieszczeie czujików, 5) uruchomieie akwizycji daych, 6) zatrzymaie akwizycji daych, 7) odczytaie daych, 8) zestawieie daych i iterpretacja wyików, 9) przygotowaie raportu. Pierwszym krokiem jest zaplaowaie pomiarów, a które składają się dwie czyości: zaplaowaie rozmieszczeia czujików oraz zaplaowaie przebiegu pomiarów. Wyzaczoe zostają pukty pomiarowe w przestrzei magazyowej, w celu stworzeia mapy lokalizacji czujików, która posłuży do właściwego ich rozmieszczeia oraz do przypisaia uzyskaych wyików do kokretej lokalizacji. Otwarte przestrzeie, jako obiekty mapowaia, staowią duże wyzwaie, jeśli chodzi o utrzymaie temperatury czy wilgotości a stałym poziomie. Typując miejsca, w których zostaą umieszczoe czujiki zbierające dae podczas procesu mapowaia, w pierwszej kolejości ależy uwzględić lokalizacje obarczoe ryzykiem istotych fluktuacji temperatury, takie jak: obszary w okolicy sufitów i ścia zewętrzych, które w zależości od temperatury a zewątrz mogą być cieplejsze lub chłodiejsze od iych, obszary a różych wysokościach w przestrzei magazyowej, uwzględiając fakt, że cieplejsze powietrze uosi się, obszary w okolicy źródeł ciepła (grzejiki, agrzewice), miejsca, w których stoją regały, szafki, palety, uwzględiając fakt, że ich występowaie może zaburzać cyrkulację powietrza, obszary w okolicy awiewików, obszary zlokalizowae w sąsiedztwie drzwi. Uwzględiając powyższe obszary krytycze, czujiki ależy rozmieścić a obszarze całej przestrzei magazyowej zgodie z mapą lokalizacji czujików, ajczęściej w regularych odstępach. Typowym podejściem przy tworzeiu mapy lokalizacji czujików jest umieszczeie czujików a trzech poziomach: w okolicy podłogi, sufitu oraz w puktach pośredich (rycia 1) [6]. Kolejym ważym krokiem w plaowaiu procesu mapowaia przestrzei magazyowej jest wyzaczeie przedziału czasowego oraz częstotliwości zapisu daych. Miimaly czas rejestracji temperatur rekomedoway przez Farmakopeę USP to 3 doby [4]. Zalecae jest jedak przeprowadzeie pomiarów w okresie pełego tygodia (168 godzi), aby odzwierciedlić zdarzeia w trakcie 5 di roboczych oraz weekedu. Takie pomiary ależy wykoać w okresie letim i w okresie zimowym w celu odzwierciedleia skrajych zewętrzych waruków atmosferyczych. Częstotliwość zapisu daych powia być adekwata do czasu rejestracji oraz do możliwości techiczych czujika (rejestratora). Zbyt duża ilość daych spowoduje, że ich aaliza będzie złożoa i czasochłoa, atomiast zbyt mało daych zaczie utrudi lub uiemożliwi rzeczową aalizę obserwacji zmia waruków środowiska przestrzei magazyowej. Należy liczyć się z koieczością rejestracji temperatury co kilka lub kilkaaście miut, ze względu a aktuale możliwości dostępego sprzętu pomiarowego. W związku z tym przy iterpretacji wyików zostaą pomiięte krótkotrwałe fluktuacje temperatury. Istote będzie za to wychwyceie 708

3 Fa r m a c j a p r z e m y s ł o wa długotrwałych tedecji w zmiaach temperatury, p. zmiay temperatury w magazyie w zależości od pory dia, cyklu pracy urządzeń, trybu pracy persoelu, itesywości ruchu w magazyie itp. Rejestry (dzieik) pracy magazyu będzie pomocym arzędziem do iterpretacji uzyskaych wyików. W kolejym kroku postępowaia ależy rozmieścić czujiki zgodie z opracowaym plaem i rozpocząć pomiary. Na tym etapie szczególą uwagę ależy zwrócić a ozaczeie każdego czujika zgodie z symbolem puktu pomiarowego, w którym ma o zostać umiejscowioy. Powiązaiem kokretej lokalizacji z czujikiem będzie przypisaie adresu lokalizacji miejsca paletowego do umeru seryjego czujika. Praktyczym aspektem mającym wpływ a powodzeie pomiarów jest trwałe przytwierdzeie czujików (rejestratorów) do palet a czas wykoaia pomiarów. Zwykle czujiki przytwierdzae są do palet taśmą lub przy pomocy wkrętu. Operowaie paletą z tak przytwierdzoym czujikiem ie powio spowodować jego odczepieia. W celu zmiimalizowaia ryzyka pomyłek a tym etapie moża zastosować astępujące reguły postępowaia: używając oprogramowaia do rejestracji sygałów z czujików ależy każdy czujik ozaczyć/ azwać, zgodie z odpowiadającą mu lokalizacją a mapie rozmieszczeia czujików, ozaczyć każdy czujik z zewątrz, zgodie z odpowiadającą mu lokalizacją a mapie rozmieszczeia czujików, moża w tym celu zastosować aklejki lub taśmę. Uruchomieie akwizycji daych zwykle rozpoczya się automatyczie a podstawie zaprogramowaia poszczególych czujików. Jeśli rejestracja daych rozpoczęta zostaje jeszcze w trakcie sytuowaia czujików w miejscach pomiarów, ależy pomiąć te przedział czasowy w trakcie obróbki daych. Najbardziej wskazaym sposobem postępowaia będzie ukończeie trasportu i przygotowaie do rejestracji przed zaprogramowaym termiem rozpoczęcia rejestracji. Po zakończeiu przedziału rejestracji daych czujiki wyłączą się automatyczie lub proces akwizycji daych będzie trwał do mometu zatrzymaia zapisu daych za pośredictwem oprogramowaia. W takiej sytuacji ależy zmiimalizować czas od zebraia czujików z palet do rozpoczęcia przeiesieia daych do komputera w celu do dalszej obróbki. Po zakończeiu pomiarów pozostaje trasport palet do miejsca zebraia czujików, zdjęcie czujików, zapisaie i aaliza uzyskaych z pomiarów daych. Opracowywaie daych Odczyt daych z procesu mapowaia rozkładu wartości temperatury wiąże się ajczęściej z podłączeiem pojedyczego czujika lub zestawu czujików do komputera przez odpowiedi iterfejs. W obróbce Tabela 1. Przykładowe dae z pomiarów mapowaia temperatury i wilgotości przeiesioe do arkusza kalkulacyjego i poddae aalizie statystyczej Lp Data Czas Temperatura [ C] wilgotość [%rh] :27 25,3 23, :28 25,1 23, : , :29 24,9 23, :29 24,7 23, :30 24,6 23, :30 24,4 23, :31 24,3 23, :31 24,1 23, : , :32 23,9 23, :33 23,7 23, :33 23,6 23, :34 23,5 23, :34 23,4 23, :35 23, :35 23, :36 23, : , :37 22, :37 22,9 24, :38 22,8 24, :38 22,7 24, :39 22,7 24, :39 22,6 24, :40 22,6 24, :40 22,5 24, :41 22,5 24, :41 22,4 24, :42 22,4 24,6 wartość średia 23,5 23,8 odchyleie stadardowe 0,9 0,5 iepewość wartosci srediej Umj 1,0 4,0 xśr+umj 24,6 27,8 xśr-umj 22,5 19,8 iepewość wartości idywidualych Uj 2,1 4,1 xśr+uj 25,6 27,9 xśr-umj 21,5 19,7 wartość maksymala 25,3 24,6 wartość miimala 22,4 23,1 stabilość 2,9 1,5 daych pomocy będzie arkusz kalkulacyjy, do którego importowae są uzyskae wyiki (tabela 1). Niektórzy dostawcy czujików i rejestratorów dostarczają rówież wygode oprogramowaie, które pozwoli a obróbkę statystyczą uzyskaych 709

4 Temperatura [ C] 26,0 25,0 24,0 23,0 22,0 21,0 20,0 19,0 18,0 17,0 16,0 15,0 14, [ C] 1A57 [ C] 5D19 [ C] 8H1 Góry limit specyfikacji Doly limit specyfikacji Czas data Rycia 2. Przykładowe dae z pomiarów mapowaia temperatury w postaci wykresu Czy wartość MKT przekracza 25 C? W celu zobrazowaia zmia temperatury składowaia produktów lecziczych ależy obliczyć średią temperaturę kietyczą, czyli MKT (Mea Kietic Temperature). MKT jest odzwierciedleiem skumulowaego termiczego oddziaływaia a produkt składoway w przestrzei magazyowej. Wyzaczeie MKT pozwoli a uzyskaie obliczoej, stałej temperatury, która pozwala zaobserwować efekty fluktuacji temperatury w czasie. USP-NF podaje, że dla produktów lecziczych, które powiy być składowae w warukach temperaturowych C obliczoa wartość MKT ie powia przekraczać 25 C, co ozacza fluktuację wartości temperatury w przedziale ie szerszym iż C. W przypadku gdy obliczoa wartość MKT mieści się w dozwoloym zakresie i chwilowo wzrasta do 40 C, jest akceptowala pod warukiem, że okres fluktuacji ie przekracza 24 godzi [8]. Sposób iterpretacji opisaych powyżej waruków temperaturowych przedstawia rycia 3. MKT może być wyzaczoa ze wzoru: TK[K] = l ΔH/R ΔH exp ( R T ( ) 1 ) Czy wartość MKT przekracza 40 C? Czy temperatura waha się pomiędzy 30 a 40 C i trwa to poad 24 godziy? Wzór 1. Średia temperatura kietycza (MKT) gdzie TK[K] to MKT, H jest eergią aktywacji, która jest stała i wyosi 9982,68 kj/mol, R to uiwersala stała gazowa (0, kj/molk), T to temperatura wyrażoa w stopiach K, atomiast ozacza liczbę rówych okresów czasowych, w których były zbierae dae [9]. Oszacowaie iepewości pomiaru Czy temperatura pozostaje w zakresie C i czasami pomiędzy C? Produkt lecziczy jest przechowyway w odpowiedich warukach Produkt lecziczy jest przechowyway w odpowiedich warukach Rycia 3. Schemat blokowy obrazujący sposób iterpretacji uzyskaych wartości MKT wyików, wydruk i zabezpieczeie przetworzoych daych do raportu. Arkusz kalkulacyjy pozwala dokoać iezbędych obliczeń statystyczych oraz zobrazować, przy pomocy wykresu, rozkład wartości temperatury w czasie (rycia 2). Iterpretację wyików ależy rozpocząć od zidetyfikowaia średich temperatur w poszczególych lokalizacjach. Następym krokiem jest aaliza parametrów pomiaru [10]: jedorodości, stabilości, błędu wartości zadaej. Jedorodość W pierwszej kolejości ależy wyzaczyć średią temperaturę a czujik poprzez obliczeie średiej arytmetyczej z zapisów w trakcie gromadzeia daych: X mj = 1 X ij Wzór 2. Średia temperatura a czujik gdzie ozacza liczbę zapisów, Xij wyraża temperaturę czujika zmierzoą w trakcie i tego zapisu, j staowi idetyfikację daego czujika. Następie ależy obliczyć temperaturę powietrza mierzoego korzystając ze wzoru: i=1 710

5 Fa r m a c j a p r z e m y s ł o wa N X pow = 1 N X mj j=1 Wzór 3. Temperatura powietrza gdzie N ozacza liczbę czujików oraz wyzaczyć jedorodość otoczeia GXE oraz jedorodość maksymalą GXM. GX E = wart. max(x mj + U mj ) wart. mi(x mj U mj ) Wzór 4. Jedorodość otoczeia Jedorodość otoczeia GXE staowi różicę między skrajymi średimi arytmetyczymi X mj zwiększoe o wartość maksymalą i pomiejszoe o wartość miimalą iepewości U mj, związaą z wartością średią pomiarów czujików i wyzaczaą ze wzoru: U mj = k S j 2 + u cj 2 Wzór 5. Wartość miimala iepewości gdzie ucj jest iepewością złożoą zestawu pomiarowego związaą z czujikiem j, Sj jest to odchyleie stadardowe zapisów, obliczae z poiższego wzoru, a k to czyik rozszerzeia rówy 2. 1 S (X ij X mj ) 2 j = 1 i=1 Wzór 6. Odchyleie stadardowe Jedorodość maksymala GXM jest to różica między skrajymi średimi arytmetyczymi X mj zwiększoa o wartość maksymalą i pomiejszoe o wartość miimalą iepewości rozszerzoej U j, wyzaczaą ze wzoru: U j = k S j2 + u cj 2 Wzór 7. Wartość miimala iepewości rozszerzoej GX M = wart. max(x mj + U j ) wart. mi(x mj U j ) Wzór 8. Jedorodość maksymala Jedorodość parametru mierzoego jest zachowaa w sytuacji, gdy jedorodość otoczeia GX E jest miejsza od jedorodości maksymalej GX M, a przedział wartości (X mj U mj ; X mj +U mj ) jest usytuoway wewątrz przedziału wartości (X mj U j ; X mj +U j ). Stabilość Stabilość staowi maksymalą zmiaę temperatury w pukcie pomiarowym przestrzei roboczej w trakcie czasu trwaia pomiarów. Wyzaczaa jest w astępujący sposób: wyzaczeie stabilości puktu SX j, jako różicy między wartością maksymalą i miimalą zapisów w daym pukcie w trakcie czasu trwaia pomiaru (stabilość reprezetatywa cyklu regulacji), wyzaczeie stabilości maksymalej SX M, jako wartości maksymalej wartości stabilości w trakcie czasu trwaia pomiaru (zarejestrowaa ajwiększa amplituda). Błąd wartości zadaej Błąd wartości zadaej X CO jest to odchyleie między wartością zadaą X CO i temperaturą powietrza X pow, wyzaczay z poiższego wzoru: ΔX CO = X CO X pow Wzór 9. Błąd wartości zadaej Korzyści Stałe moitorowaie wartości temperatury i wilgotości ajczęściej realizuje się poprzez rozmieszczeie czujików w odpowiedich miejscach (puktach krytyczych) rejestrujących dae, które astępie mogą zostać przeiesioe do komputera i aalizowae przez oprogramowaie. Istieją dwa kluczowe kryteria dotyczące zaprojektowaia systemu moitorującego dla kokretej przestrzei magazyowej: 1) określeie liczby czujików, 2) określeie lokalizacji czujików do moitorowaia temperatury i wilgotości. Najprostszą drogą do potwierdzeia założeń techiczych jest przeprowadzeie wstępego mapowaia wartości temperatury Mapowaie rozkładu rozkładu war tości temperatury i wilgotości względej w pomieszczeiu ie jest czyością i wilgotości względej magazyowym, w celu potwierdzeia jedorazową, ale trwającym rówomierości rozkładu temperatury i wilgotości oraz w celu zdefiio uwzględiać zmiay pór procesem, który powiie waia ajmiejszej liczby czujików roku (uwzględieie do późiejszego moitorigu. waruków ajgorszego Poza wymagaiami prawymi istieją rówież korzyści ekoomicze istalacyje w systemie przypadku), wszelkie zmiay płyące z przechowywaia produktów w odpowiedich dla ich wa oraz ie zmiay mogące wetylacji i klimatyzacji rukach, poieważ składowaie mieć wpływ a waruki produktów lecziczych w iewłaściwie kotrolowaych środowiskach lecziczych. przechowywaia produktów może prowadzić do utraty parametrów jakościowych tychże produktów. Poadto w przypadku reklamacji produktów lecziczych składowaych w kotrolowaych przestrzeiach magazyowych istieje udokumetoway dowód, że przyczya ie wyika z waruków przechowywaia. 711

6 Wioski W efekcie mapowaia temperatury użytkowik pozaje pukty o skrajej charakterystyce temperaturowej (o temperaturze miimalej i maksymalej) i ma szasę porówaia ich z wymagaymi parametrami dla kokretych preparatów (kryteria akceptacji). W przypadku rozbieżości, jeśli zmierzoa temperatura miimala jest iższa iż dopuszczala lub jeśli zmierzoa temperatura maksymala jest wyższa iż dopuszczala, moża podjąć iezbęde działaia, p.: ie umieszczać produktu wrażliwego a zmiay temperatury w problematyczym miejscu, wdrożyć odpowiedie procedury postępowaia (troska o zamkięcie drzwi), zmieić kofigurację regałów lub półek, zmieić położeia regałów lub półek, w celu zwiększeia efektywości cyrkulacji powietrza, zmieić lokalizację urządzeń grzewczych/awiewików, dodać fukcję klimatyzacji (chłodzeia), zwiększyć wydajość istalacji wetylacyjej. Kolejym wioskiem praktyczym z pomiarów rozkładu temperatury jest wyzaczeie ilości i lokalizacji puktów pomiarowych do stałego moitorigu temperatury. Ilość czujików ie musi być zgoda z ilością zastosowaą do mapowaia. Zwykle wystarcza umieszczeie czujików w kilku reprezetatywych miejscach oraz puktach podatych a wpływ czyików zewętrzych. Po zakończeiu procesu mapowaia przestrzei magazyowych, włączie z opracowaiem statystyczym daych, powstaje historyczy obraz rozkładu wartości krytyczych parametrów przechowywaia produktów lecziczych w czasie. W tej sytuacji rozmieszczeie czujików do stałego moitorigu wartości temperatury i wilgotości ie powio już staowić problemu, ależy jeszcze pamiętać, iż sprawy system moitorowaia ie ozacza dużej ilości czujików. Czujiki powiy się zajdować w miejscach ajbardziej krytyczych, gdzie temperatura istotie odbiega od wartości zadaej. Przeprowadzeie mapowaia temperatury i wilgotości ie staowi jedyie podstawy do stworzeia dokumetu uzasadiającego rozmieszczeie czujików stałego moitorigu, dostarcza rówież ceych iformacji a temat daej przestrzei magazyowej i może staowić podstawę do podjęcia iezbędych zmia istalacyjych, prowadzących do uzyskaia optymalych waruków do przechowywaia produktów lecziczych. Otrzymao: Zaakceptowao: Piśmieictwo 1. Rozporządzeie Miistra Zdrowia z 26 lipca 2002 r. w sprawie procedur Dobrej Praktyki Dystrybucyjej. Dzieik Ustaw 2002, r 144, poz Guidelies o Good Distributio Practice of Medicial Products for Huma Use (94/C 63/03), http: //pharmacos.eudra.org/f2/pharmacos/docs/doc2001/may/gdpguidelies1.pdf 3. Dyrektywa 2001/83/WE Parlametu Europejskiego i Rady z 6 listopada 2001 r. w sprawie wspólotowego kodeksu odoszącego się do produktów lecziczych stosowaych u ludzi. Dzieik Urzędowy Wspólot Europejskich, L 311/67, Geeral Charter <1079> Good Storage ad Shippig Practices Uited States Pharmacopeia 32 Natioal Formulary 27, The Uited States Pharmacopeial Covetio, 2009; 5. Good Distributio Practices (GDP) For Pharmaceutical Products, WHO- 2004, # QAS/04.068, http: //www.who.it/etity/medicies/services/expertcommittees/pharmprep/qas_068rev2_gdpdraft.pdf 6. Weddle G.B., Beto, R.L.: Temperature Mappig ad Moitorig: Quality-Cotrol Tools for Pharmaceutical ad Medical Device Warehousig. PUBL-3806, Johso Cotrols Ic. 2004, Rozporządzeie Miistra Zdrowia z 1 paździerika 2008 r. w sprawie Dobrej Praktyki Wytwarzaia. Dzieik Ustaw 2008, r 184, poz. 1143, Brow L. H., Krumperma K., Fullagar, C. J.: Out of hospital Medicatio Storage Temperatures: A Review of the Literature ad Directios for the Future. Prehospital Emergecy Care. April/Jue 2004, 8(2), Hayes J.D., Worldwide virtual temperatures for product stability testig, J. Pharm. Sci. 1971, 60, Besier C., Bout R., Boefat J.-C., Blachi M.-D., Chevaleyre C., Imbero C., Lebrachu C., Mimioui L.:.Raport komisji ASFILAB/ SFSTP Procedura weryfikacji przestrzei klimatyzowaych i termostatyzowaych, Pharmaceutica. SFSTP, 5 rue Basse-des-Carmes, Paris, Fracja,

Metrologia: miary dokładności. dr inż. Paweł Zalewski Akademia Morska w Szczecinie

Metrologia: miary dokładności. dr inż. Paweł Zalewski Akademia Morska w Szczecinie Metrologia: miary dokładości dr iż. Paweł Zalewski Akademia Morska w Szczeciie Miary dokładości: Najczęściej rozkład pomiarów w serii wokół wartości średiej X jest rozkładem Gaussa: Prawdopodobieństwem,

Bardziej szczegółowo

MINIMALIZACJA PUSTYCH PRZEBIEGÓW PRZEZ ŚRODKI TRANSPORTU

MINIMALIZACJA PUSTYCH PRZEBIEGÓW PRZEZ ŚRODKI TRANSPORTU Przedmiot: Iformatyka w logistyce Forma: Laboratorium Temat: Zadaie 2. Automatyzacja obsługi usług logistyczych z wykorzystaiem zaawasowaych fukcji oprogramowaia Excel. Miimalizacja pustych przebiegów

Bardziej szczegółowo

Niepewności pomiarowe

Niepewności pomiarowe Niepewości pomiarowe Obserwacja, doświadczeie, pomiar Obserwacja zjawisk fizyczych polega a badaiu ych zjawisk w warukach auralych oraz a aalizie czyików i waruków, od kórych zjawiska e zależą. Waruki

Bardziej szczegółowo

Jak obliczać podstawowe wskaźniki statystyczne?

Jak obliczać podstawowe wskaźniki statystyczne? Jak obliczać podstawowe wskaźiki statystycze? Przeprowadzoe egzamiy zewętrze dostarczają iformacji o tym, jak ucziowie w poszczególych latach opaowali umiejętości i wiadomości określoe w stadardach wymagań

Bardziej szczegółowo

PODSTAWY OPRACOWANIA WYNIKÓW POMIARÓW Z ELEMENTAMI ANALIZY NIEPEWNOŚCI POMIAROWYCH

PODSTAWY OPRACOWANIA WYNIKÓW POMIARÓW Z ELEMENTAMI ANALIZY NIEPEWNOŚCI POMIAROWYCH PODSTAWY OPRACOWANIA WYNIKÓW POMIARÓW Z ELEMENTAMI ANALIZY NIEPEWNOŚCI POMIAROWYCH POMIAR FIZYCZNY Pomiar bezpośredi to doświadczeie, w którym przy pomocy odpowiedich przyrządów mierzymy (tj. porówujemy

Bardziej szczegółowo

Konica Minolta Optimized Print Services (OPS) Oszczędzaj czas. Poprawiaj efektywność. Stabilizuj koszty. OPS firmy Konica Minolta

Konica Minolta Optimized Print Services (OPS) Oszczędzaj czas. Poprawiaj efektywność. Stabilizuj koszty. OPS firmy Konica Minolta Koica Miolta Optimized Prit Services (OPS) Oszczędzaj czas. Poprawiaj efektywość. Stabilizuj koszty. OPS firmy Koica Miolta Optimized Prit Services OPS Najlepszą metodą przewidywaia przyszłości jest jej

Bardziej szczegółowo

Artykuł techniczny CVM-NET4+ Zgodny z normami dotyczącymi efektywności energetycznej

Artykuł techniczny CVM-NET4+ Zgodny z normami dotyczącymi efektywności energetycznej 1 Artykuł techiczy Joatha Azañó Dział ds. Zarządzaia Eergią i Jakości Sieci CVM-ET4+ Zgody z ormami dotyczącymi efektywości eergetyczej owy wielokaałowy aalizator sieci i poboru eergii Obeca sytuacja Obece

Bardziej szczegółowo

STATYSTYCZNA OCENA WYNIKÓW POMIARÓW.

STATYSTYCZNA OCENA WYNIKÓW POMIARÓW. Statytycza ocea wyików pomiaru STATYSTYCZNA OCENA WYNIKÓW POMIARÓW CEL ĆWICZENIA Celem ćwiczeia jet: uświadomieie tudetom, że każdy wyik pomiaru obarczoy jet błędem o ie zawze zaej przyczyie i wartości,

Bardziej szczegółowo

Struktura czasowa stóp procentowych (term structure of interest rates)

Struktura czasowa stóp procentowych (term structure of interest rates) Struktura czasowa stóp procetowych (term structure of iterest rates) Wysokość rykowych stóp procetowych Na ryku istieje wiele różorodych stóp procetowych. Poziom rykowej stopy procetowej (lub omialej stopy,

Bardziej szczegółowo

Wpływ warunków eksploatacji pojazdu na charakterystyki zewnętrzne silnika

Wpływ warunków eksploatacji pojazdu na charakterystyki zewnętrzne silnika POLITECHNIKA BIAŁOSTOCKA WYDZIAŁ MECHANICZNY Katedra Budowy i Eksploatacji Maszy Istrukcja do zajęć laboratoryjych z przedmiotu: EKSPLOATACJA MASZYN Wpływ waruków eksploatacji pojazdu a charakterystyki

Bardziej szczegółowo

Na podstawie art. 55a ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2013 r. poz. 1409) zarządza się, co następuje:

Na podstawie art. 55a ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2013 r. poz. 1409) zarządza się, co następuje: Projekt z dia 16.12.2013 r. Rozporządzeie Miistra Ifrastruktury i Rozwoju 1) z dia.. 2013 r. w sprawie metodologii obliczaia charakterystyki eergetyczej budyku i lokalu mieszkalego lub części budyku staowiącej

Bardziej szczegółowo

BADANIA DOCHODU I RYZYKA INWESTYCJI

BADANIA DOCHODU I RYZYKA INWESTYCJI StatSoft Polska, tel. () 484300, (60) 445, ifo@statsoft.pl, www.statsoft.pl BADANIA DOCHODU I RYZYKA INWESTYCJI ZA POMOCĄ ANALIZY ROZKŁADÓW Agieszka Pasztyła Akademia Ekoomicza w Krakowie, Katedra Statystyki;

Bardziej szczegółowo

POLITECHNIKA OPOLSKA

POLITECHNIKA OPOLSKA POLITCHIKA OPOLSKA ISTYTUT AUTOMATYKI I IFOMATYKI LABOATOIUM MTOLOII LKTOICZJ 7. KOMPSATOY U P U. KOMPSATOY APIĘCIA STAŁO.. Wstęp... Zasada pomiaru metodą kompesacyją. Metoda kompesacyja pomiaru apięcia

Bardziej szczegółowo

Rachunek prawdopodobieństwa i statystyka W12: Statystyczna analiza danych jakościowych. Dr Anna ADRIAN Paw B5, pok 407 adan@agh.edu.

Rachunek prawdopodobieństwa i statystyka W12: Statystyczna analiza danych jakościowych. Dr Anna ADRIAN Paw B5, pok 407 adan@agh.edu. Rachuek prawdopodobieństwa i statystyka W12: Statystycza aaliza daych jakościowych Dr Aa ADRIAN Paw B5, pok 407 ada@agh.edu.pl Wprowadzeie Rozróżia się dwa typy daych jakościowych: Nomiale jeśli opisują

Bardziej szczegółowo

INSTRUKCJA NR 06-2 POMIARY TEMPA METABOLIZMU METODĄ TABELARYCZNĄ

INSTRUKCJA NR 06-2 POMIARY TEMPA METABOLIZMU METODĄ TABELARYCZNĄ LABORATORIUM OCHRONY ŚRODOWISKA - SYSTEM ZARZĄDZANIA JAKOŚCIĄ - INSTRUKCJA NR 06- POMIARY TEMPA METABOLIZMU METODĄ TABELARYCZNĄ 1. Cel istrukcji Celem istrukcji jest określeie metodyki postępowaia w celu

Bardziej szczegółowo

ELEKTROTECHNIKA I ELEKTRONIKA

ELEKTROTECHNIKA I ELEKTRONIKA UNIWERSYTET TECHNOLOGICZNO-PRZYRODNICZY W BYDGOSZCZY WYDZIAŁ INŻYNIERII MECHANICZNEJ INSTYTUT EKSPLOATACJI MASZYN I TRANSPORTU ZAKŁAD STEROWANIA ELEKTROTECHNIKA I ELEKTRONIKA ĆWICZENIE: E20 BADANIE UKŁADU

Bardziej szczegółowo

STATYSTYKA I ANALIZA DANYCH

STATYSTYKA I ANALIZA DANYCH TATYTYKA I ANALIZA DANYCH Zad. Z pewej partii włókie weły wylosowao dwie próbki włókie, a w każdej z ich zmierzoo średicę włókie różymi metodami. Otrzymao astępujące wyiki: I próbka: 50; średia średica

Bardziej szczegółowo

Wykład. Inwestycja. Inwestycje. Inwestowanie. Działalność inwestycyjna. Inwestycja

Wykład. Inwestycja. Inwestycje. Inwestowanie. Działalność inwestycyjna. Inwestycja Iwestycja Wykład Celowo wydatkowae środki firmy skierowae a powiększeie jej dochodów w przyszłości. Iwestycje w wyiku użycia środków fiasowych tworzą lub powiększają majątek rzeczowy, majątek fiasowy i

Bardziej szczegółowo

INSTRUKCJA DO ĆWICZEŃ LABORATORYJNYCH Z WYTRZYMAŁOŚCI MATERIAŁÓW

INSTRUKCJA DO ĆWICZEŃ LABORATORYJNYCH Z WYTRZYMAŁOŚCI MATERIAŁÓW INSTYTUT MASZYN I URZĄDZEŃ ENERGETYCZNYCH Politechika Śląska w Gliwicach INSTRUKCJA DO ĆWICZEŃ LABORATORYJNYCH Z WYTRZYMAŁOŚCI MATERIAŁÓW BADANIE ODKSZTAŁCEŃ SPRĘŻYNY ŚRUBOWEJ Opracował: Dr iż. Grzegorz

Bardziej szczegółowo

STATYSTYKA OPISOWA WYKŁAD 1 i 2

STATYSTYKA OPISOWA WYKŁAD 1 i 2 STATYSTYKA OPISOWA WYKŁAD i 2 Literatura: Marek Cieciura, Jausz Zacharski, Metody probabilistycze w ujęciu praktyczym, L. Kowalski, Statystyka, 2005 2 Statystyka to dyscyplia aukowa, której zadaiem jest

Bardziej szczegółowo

SYSTEM OCENY STANU NAWIERZCHNI SOSN ZASADY POMIARU I OCENY STANU RÓWNOŚCI PODŁUŻNEJ NAWIERZCHNI BITUMICZNYCH W SYSTEMIE OCENY STANU NAWIERZCHNI SOSN

SYSTEM OCENY STANU NAWIERZCHNI SOSN ZASADY POMIARU I OCENY STANU RÓWNOŚCI PODŁUŻNEJ NAWIERZCHNI BITUMICZNYCH W SYSTEMIE OCENY STANU NAWIERZCHNI SOSN ZAŁĄCZNIK B GENERALNA DYREKCJA DRÓG PUBLICZNYCH Biuro Studiów Sieci Drogowej SYSTEM OCENY STANU NAWIERZCHNI SOSN WYTYCZNE STOSOWANIA - ZAŁĄCZNIK B ZASADY POMIARU I OCENY STANU RÓWNOŚCI PODŁUŻNEJ NAWIERZCHNI

Bardziej szczegółowo

Projekt z dnia 8.07.2013 r.

Projekt z dnia 8.07.2013 r. Projekt z dia 8.07.2013 r. Rozporządzeie Miistra Trasportu, Budowictwa i Gospodarki Morskiej 1) z dia.. 2013 r. w sprawie metodologii obliczaia charakterystyki eergetyczej budyku i lokalu mieszkalego lub

Bardziej szczegółowo

Twoja firma. Podręcznik użytkownika. Aplikacja Grupa. V edycja, kwiecień 2013

Twoja firma. Podręcznik użytkownika. Aplikacja Grupa. V edycja, kwiecień 2013 Twoja firma Podręczik użytkowika Aplikacja Grupa V edycja, kwiecień 2013 Spis treści I. INFORMACJE WSTĘPNE I LOGOWANIE...3 I.1. Wstęp i defiicje...3 I.2. Iformacja o możliwości korzystaia z systemu Aplikacja

Bardziej szczegółowo

INWESTYCJE MATERIALNE

INWESTYCJE MATERIALNE OCENA EFEKTYWNOŚCI INWESTYCJI INWESTCJE: proces wydatkowaia środków a aktywa, z których moża oczekiwać dochodów pieiężych w późiejszym okresie. Każde przedsiębiorstwo posiada pewą liczbę możliwych projektów

Bardziej szczegółowo

SIGMA KWADRAT LUBELSKI KONKURS STATYSTYCZNO- DEMOGRAFICZNY

SIGMA KWADRAT LUBELSKI KONKURS STATYSTYCZNO- DEMOGRAFICZNY SIGMA KWADRAT LUBELSKI KONKURS STATYSTYCZNO- DEMOGRAFICZNY Weryfikacja hipotez statystyczych WNIOSKOWANIE STATYSTYCZNE Wioskowaie statystycze, to proces uogóliaia wyików uzyskaych a podstawie próby a całą

Bardziej szczegółowo

Zmiany w zarządzaniu jakością w polskich szpitalach

Zmiany w zarządzaniu jakością w polskich szpitalach Łopacińska Hygeia Public I, Tokarski Health 2014, Z, Deys 49(2): A. 343-347 Zmiay w zarządzaiu jakością w polskich szpitalach 343 Zmiay w zarządzaiu jakością w polskich szpitalach Quality maagemet chages

Bardziej szczegółowo

2. ANALIZA BŁĘDÓW I NIEPEWNOŚCI POMIARÓW

2. ANALIZA BŁĘDÓW I NIEPEWNOŚCI POMIARÓW . ANALIZA BŁĘDÓW I NIEPEWNOŚCI POMIARÓW Z powodu iedokładości przyrządów i metod pomiarowych, iedoskoałości zmysłów, iekotrolowaej zmieości waruków otoczeia (wielkości wpływających) i iych przyczy, wyik

Bardziej szczegółowo

TRANSFORMACJA DO UKŁADU 2000 A PROBLEM ZGODNOŚCI Z PRG

TRANSFORMACJA DO UKŁADU 2000 A PROBLEM ZGODNOŚCI Z PRG Tomasz ŚWIĘTOŃ 1 TRANSFORMACJA DO UKŁADU 2000 A ROBLEM ZGODNOŚCI Z RG Na mocy rozporządzeia Rady Miistrów w sprawie aństwowego Systemu Odiesień rzestrzeych już 31 grudia 2009 roku upływa termi wykoaia

Bardziej szczegółowo

WERSJA TESTU A. Komisja Egzaminacyjna dla Aktuariuszy. LX Egzamin dla Aktuariuszy z 28 maja 2012 r. Część I. Matematyka finansowa

WERSJA TESTU A. Komisja Egzaminacyjna dla Aktuariuszy. LX Egzamin dla Aktuariuszy z 28 maja 2012 r. Część I. Matematyka finansowa Matematyka fiasowa 8.05.0 r. Komisja Egzamiacyja dla Aktuariuszy LX Egzami dla Aktuariuszy z 8 maja 0 r. Część I Matematyka fiasowa WERJA EU A Imię i azwisko osoby egzamiowaej:... Czas egzamiu: 00 miut

Bardziej szczegółowo

Estymacja przedziałowa

Estymacja przedziałowa Metody probabilistycze i statystyka Estymacja przedziałowa Dr Joaa Baaś Zakład Badań Systemowych Istytut Sztuczej Iteligecji i Metod Matematyczych Wydział Iformatyki Politechiki Szczecińskiej Metody probabilistycze

Bardziej szczegółowo

METODYKA WYKONYWANIA POMIARÓW ORAZ OCENA NIEPEWNOŚCI I BŁĘDÓW POMIARU

METODYKA WYKONYWANIA POMIARÓW ORAZ OCENA NIEPEWNOŚCI I BŁĘDÓW POMIARU METODYKA WYKONYWANIA POMIARÓW ORAZ OCENA NIEPEWNOŚCI I BŁĘDÓW POMIARU Celem każdego ćwiczeia w laboratorium studeckim jest zmierzeie pewych wielkości, a astępie obliczeie a podstawie tych wyików pomiarów

Bardziej szczegółowo

Metoda analizy hierarchii Saaty ego Ważnym problemem podejmowania decyzji optymalizowanej jest często występująca hierarchiczność zagadnień.

Metoda analizy hierarchii Saaty ego Ważnym problemem podejmowania decyzji optymalizowanej jest często występująca hierarchiczność zagadnień. Metoda aalizy hierarchii Saaty ego Ważym problemem podejmowaia decyzji optymalizowaej jest często występująca hierarchiczość zagadień. Istieje wiele heurystyczych podejść do rozwiązaia tego problemu, jedak

Bardziej szczegółowo

Elementy modelowania matematycznego

Elementy modelowania matematycznego Elemety modelowaia matematyczego Wstęp Jakub Wróblewski jakubw@pjwstk.edu.pl http://zajecia.jakubw.pl/ TEMATYKA PRZEDMIOTU Modelowaie daych (ilościowe): Metody statystycze: estymacja parametrów modelu,

Bardziej szczegółowo

ROZDZIAŁ 5 WPŁYW SYSTEMU OPODATKOWANIA DOCHODU NA EFEKTYWNOŚĆ PROCESU DECYZYJNEGO

ROZDZIAŁ 5 WPŁYW SYSTEMU OPODATKOWANIA DOCHODU NA EFEKTYWNOŚĆ PROCESU DECYZYJNEGO Agieszka Jakubowska ROZDZIAŁ 5 WPŁYW SYSTEMU OPODATKOWANIA DOCHODU NA EFEKTYWNOŚĆ PROCESU DECYZYJNEGO. Wstęp Skąplikowaie współczesego życia gospodarczego powoduje, iż do sterowaia procesem zarządzaia

Bardziej szczegółowo

SPECYFIKACJA ISTOTNYCH WARUNKÓW ZAMÓWIENIA

SPECYFIKACJA ISTOTNYCH WARUNKÓW ZAMÓWIENIA SPECYFIKACJA ISTOTNYCH WARUNKÓW ZAMÓWIENIA 1. ZAMAWIAJĄCY TALEX S.A., ul. Karpia 27 d, 61 619 Pozań, e mail: cetrumit@talex.pl 2. INFORMACJE OGÓLNE 2.1. Talex S.A. zaprasza do udziału w postępowaiu przetargowym,

Bardziej szczegółowo

POMIARY WARSZTATOWE. D o u ż y t k u w e w n ę t r z n e g o. Katedra Inżynierii i Aparatury Przemysłu Spożywczego. Ćwiczenia laboratoryjne

POMIARY WARSZTATOWE. D o u ż y t k u w e w n ę t r z n e g o. Katedra Inżynierii i Aparatury Przemysłu Spożywczego. Ćwiczenia laboratoryjne D o u ż y t k u w e w ę t r z e g o Katedra Iżyierii i Aparatury Przemysłu Spożywczego POMIARY WARSZTATOWE Ćwiczeia laboratoryje Opracowaie: Urszula Goik, Maciej Kabziński Kraków, 2015 1 SUWMIARKI Suwmiarka

Bardziej szczegółowo

ANALIZA SKORELOWANIA WYNIKÓW POMIAROWYCH W OCENACH STANU ZAGROŻEŃ HAŁASOWYCH ŚRODOWISKA

ANALIZA SKORELOWANIA WYNIKÓW POMIAROWYCH W OCENACH STANU ZAGROŻEŃ HAŁASOWYCH ŚRODOWISKA SYSTEMY WSPOMAGANIA W INŻYNIERII PRODUKCJI Środowisko i Bezpieczeństwo w Iżyierii Produkcji 2013 5 ANALIZA SKORELOWANIA WYNIKÓW POMIAROWYCH W OCENACH STANU ZAGROŻEŃ HAŁASOWYCH ŚRODOWISKA 5.1 WPROWADZENIE

Bardziej szczegółowo

DZIENNIK URZĘDOWY URZĘDU KOMUNIKACJI ELEKTRONICZNEJ

DZIENNIK URZĘDOWY URZĘDU KOMUNIKACJI ELEKTRONICZNEJ DZIENNIK URZĘDOWY URZĘDU KOMUNIKACJI ELEKTRONICZNEJ Warszawa, dia 19 maja 2015 r. Poz. 41 Zarządzeie Nr 12 Prezesa Urzędu Komuikacji Elektroiczej z dia 18 maja 2015 r. 1) w sprawie plau zagospodarowaia

Bardziej szczegółowo

Laboratorium Sensorów i Pomiarów Wielkości Nieelektrycznych. Ćwiczenie nr 1

Laboratorium Sensorów i Pomiarów Wielkości Nieelektrycznych. Ćwiczenie nr 1 1. Cel ćwiczeia: Laboratorium Sesorów i Pomiarów Wielkości Nieelektryczych Ćwiczeie r 1 Pomiary ciśieia Celem ćwiczeia jest zapozaie się z kostrukcją i działaiem czujików ciśieia. W trakcie zajęć laboratoryjych

Bardziej szczegółowo

Wytarzanie energii ze źródeł odnawialnych w procesie spalania mieszanego paliwa wtórnego zawierającego biomasę

Wytarzanie energii ze źródeł odnawialnych w procesie spalania mieszanego paliwa wtórnego zawierającego biomasę Wytarzaie eergii ze źródeł odawialych w procesie spalaia mieszaego paliwa wtórego zawierającego biomasę Autor: Rafał Szymaowicz - ENERGOPOMIAR Sp. z o.o., Zakład Techiki Cieplej ( Eergetyka r 5/2011) W

Bardziej szczegółowo

Ć wiczenie 17 BADANIE SILNIKA TRÓJFAZOWEGO KLATKOWEGO ZASILANEGO Z PRZEMIENNIKA CZĘSTOTLIWOŚCI

Ć wiczenie 17 BADANIE SILNIKA TRÓJFAZOWEGO KLATKOWEGO ZASILANEGO Z PRZEMIENNIKA CZĘSTOTLIWOŚCI Ć wiczeie 7 BADANIE SILNIKA TRÓJFAZOWEGO KLATKOWEGO ZASILANEGO Z RZEIENNIKA CZĘSTOTLIWOŚCI Wiadomości ogóle Rozwój apędów elektryczych jest ściśle związay z rozwojem eergoelektroiki Współcześie a ogół

Bardziej szczegółowo

Metody i systemy detekcji nieszczelności rurociągów dalekosiężnych (1)

Metody i systemy detekcji nieszczelności rurociągów dalekosiężnych (1) Metody i systemy detekcji ieszczelości rurociągów dalekosiężych (1) Ryszard Sobczak Mateusz Turkowski Adrzej Bratek Marci Słowikowski Adam Bogucki Niezależie od tego, jak staraie rurociąg został zaprojektoway

Bardziej szczegółowo

Harmonogramowanie linii montażowej jako element projektowania cyfrowej fabryki

Harmonogramowanie linii montażowej jako element projektowania cyfrowej fabryki 52 Sławomir Herma Sławomir HERMA atedra Iżyierii Produkcji, ATH w Bielsku-Białej E mail: slawomir.herma@gmail.com Harmoogramowaie liii motażowej jako elemet projektowaia cyfrowej fabryki Streszczeie: W

Bardziej szczegółowo

Kluczowy aspekt wyszukiwania informacji:

Kluczowy aspekt wyszukiwania informacji: Wyszukiwaieiformacjitoproceswyszukiwaiawpewymzbiorze tychwszystkichdokumetów,którepoświęcoesąwskazaemuw kweredzietematowi(przedmiotowi)lubzawierająiezbędedla Wg M. A. Kłopotka: użytkowikafaktyiiformacje.

Bardziej szczegółowo

Analiza dokładności pomiaru, względnego rozkładu egzytancji widmowej źródeł światła, dokonanego przy użyciu spektroradiometru kompaktowego

Analiza dokładności pomiaru, względnego rozkładu egzytancji widmowej źródeł światła, dokonanego przy użyciu spektroradiometru kompaktowego doi:1.15199/48.215.4.38 Eugeiusz CZECH 1, Zbigiew JAROZEWCZ 2,3, Przemysław TABAKA 4, rea FRYC 5 Politechika Białostocka, Wydział Elektryczy, Katedra Elektrotechiki Teoretyczej i Metrologii (1), stytut

Bardziej szczegółowo

Załącznik 5. do Umowy nr EPS/[ ]/2016 sprzedaży energii elektrycznej na pokrywanie strat powstałych w sieci przesyłowej. zawartej pomiędzy [ ]

Załącznik 5. do Umowy nr EPS/[ ]/2016 sprzedaży energii elektrycznej na pokrywanie strat powstałych w sieci przesyłowej. zawartej pomiędzy [ ] Załączik 5 do Umowy r EPS/[ ]/ sprzedaży eergii elektryczej a pokrywaie strat powstałych w sieci przesyłowej zawartej pomiędzy Polskie Sieci Elektroeergetycze Spółka Akcyja [ ] a WARUNKI ZABEZPIECZENIA

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenia rachunkowe TEST ZGODNOŚCI χ 2 PEARSONA ROZKŁAD GAUSSA

Ćwiczenia rachunkowe TEST ZGODNOŚCI χ 2 PEARSONA ROZKŁAD GAUSSA Aaliza iepewości pomiarowych w esperymetach fizyczych Ćwiczeia rachuowe TEST ZGODNOŚCI χ PEARSONA ROZKŁAD GAUSSA UWAGA: Na stroie, z tórej pobrałaś/pobrałeś istrucję zajduje się gotowy do załadowaia arusz

Bardziej szczegółowo

WYDZIAŁ ELEKTRYCZNY POLITECHNIKI WARSZAWSKIEJ INSTYTUT ELEKTROENERGETYKI ZAKŁAD ELEKTROWNI I GOSPODARKI ELEKTROENERGETYCZNEJ

WYDZIAŁ ELEKTRYCZNY POLITECHNIKI WARSZAWSKIEJ INSTYTUT ELEKTROENERGETYKI ZAKŁAD ELEKTROWNI I GOSPODARKI ELEKTROENERGETYCZNEJ WYDZIAŁ ELEKTRYCZNY POLITECHNIKI WARSZAWSKIEJ INSTYTUT ELEKTROENERGETYKI ZAKŁAD ELEKTROWNI I GOSPODARKI ELEKTROENERGETYCZNEJ LABORATORIUM RACHUNEK EKONOMICZNY W ELEKTROENERGETYCE INSTRUKCJA DO ĆWICZENIA

Bardziej szczegółowo

8. Optymalizacja decyzji inwestycyjnych

8. Optymalizacja decyzji inwestycyjnych 8. Optymalizacja decyzji iwestycyjych 8. Wprowadzeie W wielu różych sytuacjach, w tym rówież w czasie wyboru iwestycji do realizacji, podejmujemy decyzje. Sytuacje takie azywae są sytuacjami decyzyjymi.

Bardziej szczegółowo

Jak skutecznie reklamować towary konsumpcyjne

Jak skutecznie reklamować towary konsumpcyjne K Stowarzyszeie Kosumetów Polskich Jak skuteczie reklamować towary kosumpcyje HALO, KONSUMENT! Chcesz pozać swoje praw a? Szukasz pomoc y? ZADZWOŃ DO INFOLINII KONSUMENCKIEJ BEZPŁATNY TELEFON 0 800 800

Bardziej szczegółowo

ANALIZA KSZTAŁTU SEGMENTU UBIORU TERMOOCHRONNEGO PRZY NIEUSTALONYM PRZEWODZENIU CIEPŁA

ANALIZA KSZTAŁTU SEGMENTU UBIORU TERMOOCHRONNEGO PRZY NIEUSTALONYM PRZEWODZENIU CIEPŁA MODELOWANIE INŻYNIERSKIE ISNN 1896-771X 32, s. 255-26, Gliwice 26 ANALIZA KSZTAŁTU SEGMENTU UBIORU TERMOOCHRONNEGO PRZY NIEUSTALONYM PRZEWODZENIU CIEPŁA RYSZARD KORYCKI DARIUSZ WITCZAK Katedra Mechaiki

Bardziej szczegółowo

ALGORYTM OPTYMALIZACJI PARAMETRÓW EKSPLOATACYJNYCH ŚRODKÓW TRANSPORTU

ALGORYTM OPTYMALIZACJI PARAMETRÓW EKSPLOATACYJNYCH ŚRODKÓW TRANSPORTU Łukasz WOJCIECHOWSKI, Tadeusz CISOWSKI, Piotr GRZEGORCZYK ALGORYTM OPTYMALIZACJI PARAMETRÓW EKSPLOATACYJNYCH ŚRODKÓW TRANSPORTU Streszczeie W artykule zaprezetowao algorytm wyzaczaia optymalych parametrów

Bardziej szczegółowo

WYBRANE METODY DOSTĘPU DO DANYCH

WYBRANE METODY DOSTĘPU DO DANYCH WYBRANE METODY DOSTĘPU DO DANYCH. WSTĘP Coraz doskoalsze, szybsze i pojemiejsze pamięci komputerowe pozwalają gromadzić i przetwarzać coraz większe ilości iformacji. Systemy baz daych staowią więc jedo

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 9 listopada 2012 r. Poz. 1229 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA GOSPODARKI 1) z dnia 18 października 2012 r.

Warszawa, dnia 9 listopada 2012 r. Poz. 1229 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA GOSPODARKI 1) z dnia 18 października 2012 r. DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Warszawa, dia 9 listopada 2012 r. Poz. 1229 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA GOSPODARKI 1) z dia 18 paździerika 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu obowiązków uzyskaia

Bardziej szczegółowo

RWE Stoen Operator Sp. z o.o.

RWE Stoen Operator Sp. z o.o. RWE toe Operator p. z o.o. Kryteria ocey możliwości przyłączeia oraz wymagaia techicze dla mikroistalacji i małych istalacji przyłączaych do sieci dystrybucyjej iskiego apięcia RWE toe Operator p. z o.o.

Bardziej szczegółowo

Projekt z dnia 24.05.2012 r. Wersja 0.5 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA GOSPODARKI 1) z dnia..

Projekt z dnia 24.05.2012 r. Wersja 0.5 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA GOSPODARKI 1) z dnia.. Projekt z dia 24.05.2012 r. Wersja 0.5 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA GOSPODARKI 1) z dia.. w sprawie szczegółowego zakresu obowiązku uzyskaia i przedstawieia do umorzeia świadectw efektywości eergetyczej i uiszczaia

Bardziej szczegółowo

Metoda badań terenów poprzemysłowych owych w celu weryfikacji hipotezy o zanieczyszczeniu terenu poprzemysłowego. owego.

Metoda badań terenów poprzemysłowych owych w celu weryfikacji hipotezy o zanieczyszczeniu terenu poprzemysłowego. owego. Metoda badań tereów poprzemysłowych owych w celu weryfikacji hipotezy o zaieczyszczeiu tereu poprzemysłowego owego Joachim Broder 009--9 Pla prezetacji. Prezetacja algorytmu badań tereów poprzemysłowych

Bardziej szczegółowo

o zmianie ustawy o finansach publicznych oraz niektórych innych ustaw.

o zmianie ustawy o finansach publicznych oraz niektórych innych ustaw. SENAT RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ VIII KADENCJA Warszawa, dia 12 listopada 2013 r. Druk r 487 MARSZAŁEK SEJMU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Pa Bogda BORUSEWICZ MARSZAŁEK SENATU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Zgodie

Bardziej szczegółowo

WYGRYWAJ NAGRODY z KAN-therm

WYGRYWAJ NAGRODY z KAN-therm Regulami Kokursu I. POSTANOWIENIA OGÓLNE. 1. Regulami określa zasady KONKURSU p. Wygrywaj agrody z KAN-therm (dalej: Kokurs). 2. Orgaizatorem Kokursu jest KAN Sp. z o.o. z siedzibą w Białymstoku- Kleosiie,

Bardziej szczegółowo

MATEMATYKA (poziom podstawowy) przykładowy arkusz maturalny wraz ze schematem oceniania dla klasy II Liceum

MATEMATYKA (poziom podstawowy) przykładowy arkusz maturalny wraz ze schematem oceniania dla klasy II Liceum MATEMATYKA (poziom podstawowy) przykładowy arkusz maturaly wraz ze schematem oceiaia dla klasy II Liceum Propozycja zadań maturalych sprawdzających opaowaie wiadomości i umiejętości matematyczych z zakresu

Bardziej szczegółowo

ZESZYTY NAUKOWE NR 11(83) AKADEMII MORSKIEJ W SZCZECINIE. Analiza dokładności wskazań obiektów nawodnych. Accuracy Analysis of Sea Objects

ZESZYTY NAUKOWE NR 11(83) AKADEMII MORSKIEJ W SZCZECINIE. Analiza dokładności wskazań obiektów nawodnych. Accuracy Analysis of Sea Objects ISSN 1733-8670 ZESZYTY NAUKOWE NR 11(83) AKADEMII MORSKIEJ W SZCZECINIE IV MIĘDZYNARODOWA KONFERENCJA NAUKOWO-TECHNICZNA E X P L O - S H I P 2 0 0 6 Adrzej Burzyński Aaliza dokładości wskazań obiektów

Bardziej szczegółowo

TRANZYSTORY POLOWE JFET I MOSFET

TRANZYSTORY POLOWE JFET I MOSFET POLTECHNKA RZEZOWKA Kaedra Podsaw Elekroiki srukcja Nr5 F 00/003 sem. lei TRANZYTORY POLOWE JFET MOFET Cel ćwiczeia: Pomiar podsawowych charakerysyk i wyzaczeie paramerów określających właściwości razysora

Bardziej szczegółowo

Wytwarzanie energii odnawialnej

Wytwarzanie energii odnawialnej Adrzej Nocuñ Waldemar Ostrowski Adrzej Rabszty Miros³aw bik Eugeiusz Miklas B³a ej yp Wytwarzaie eergii odawialej poprzez współspalaie biomasy z paliwami podstawowymi w PKE SA W celu osi¹giêcia zawartego

Bardziej szczegółowo

Ć wiczenie 9 SILNIK TRÓJFAZOWY ZWARTY

Ć wiczenie 9 SILNIK TRÓJFAZOWY ZWARTY 145 Ć wiczeie 9 SILNIK TRÓJFAZOWY ZWARTY 1. Wiadomości ogóle 1.1. Ogóla budowa Siliki asychroicze trójfazowe, dzięki swoim zaletom ruchowym, prostocie kostrukcji, łatwej obsłudze są powszechie stosowae

Bardziej szczegółowo

Analiza potencjału energetycznego depozytów mułów węglowych

Analiza potencjału energetycznego depozytów mułów węglowych zaiteresowaia wykorzystaiem tej metody w odiesieiu do iych droboziaristych materiałów odpadowych ze wzbogacaia węgla kamieego ależy poszukiwać owych, skutecziej działających odczyików. Zdecydowaie miej

Bardziej szczegółowo

Uwarunkowania rozwojowe województw w Polsce analiza statystyczno-ekonometryczna

Uwarunkowania rozwojowe województw w Polsce analiza statystyczno-ekonometryczna 3 MAŁGORZATA STEC Dr Małgorzata Stec Zakład Statystyki i Ekoometrii Uiwersytet Rzeszowski Uwarukowaia rozwojowe województw w Polsce aaliza statystyczo-ekoometrycza WPROWADZENIE Rozwój społeczo-gospodarczy

Bardziej szczegółowo

Wprowadzenie. metody elementów skończonych

Wprowadzenie. metody elementów skończonych Metody komputerowe Wprowadzeie Podstawy fizycze i matematycze metody elemetów skończoych Literatura O.C.Ziekiewicz: Metoda elemetów skończoych. Arkady, Warszawa 972. Rakowski G., acprzyk Z.: Metoda elemetów

Bardziej szczegółowo

AUDYT SYSTEMU GRZEWCZEGO

AUDYT SYSTEMU GRZEWCZEGO Wytycze do audytu wykoao w ramach projektu Doskoaleie poziomu edukacji w samorządach terytorialych w zakresie zrówoważoego gospodarowaia eergią i ochroy klimatu Ziemi dzięki wsparciu udzieloemu przez Isladię,

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA NAUKI I SZKOLNICTWA WYŻSZEGO 1) z dnia 21 października 2011 r.

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA NAUKI I SZKOLNICTWA WYŻSZEGO 1) z dnia 21 października 2011 r. Dzieik Ustaw Nr 251 14617 Poz. 1508 1508 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA NAUKI I SZKOLNICTWA WYŻSZEGO 1) z dia 21 paździerika 2011 r. w sprawie sposobu podziału i trybu przekazywaia podmiotowej dotacji a dofiasowaie

Bardziej szczegółowo

PLANOWANIE PROCESÓW WYTWARZANIA

PLANOWANIE PROCESÓW WYTWARZANIA Politechika Pozańska Zakład Zarządzaia i Iżyierii Jakości PLANOWANIE PROCESÓW WYTWARZANIA Materiały pomocicze do projektu z przedmiotu: Zarządzaie produkcją i usługami Opracował Krzysztof ŻYWICKI Pozań,

Bardziej szczegółowo

Jarosław Wróblewski Analiza Matematyczna 1A, zima 2012/13. Ciągi.

Jarosław Wróblewski Analiza Matematyczna 1A, zima 2012/13. Ciągi. Jarosław Wróblewski Aaliza Matematycza 1A, zima 2012/13 Ciągi. Ćwiczeia 5.11.2012: zad. 140-173 Kolokwium r 5, 6.11.2012: materiał z zad. 1-173 Ćwiczeia 12.11.2012: zad. 174-190 13.11.2012: zajęcia czwartkowe

Bardziej szczegółowo

Przemysław Jaśko Wydział Ekonomii i Stosunków Międzynarodowych, Uniwersytet Ekonomiczny w Krakowie

Przemysław Jaśko Wydział Ekonomii i Stosunków Międzynarodowych, Uniwersytet Ekonomiczny w Krakowie MODELE SCORINGU KREDYTOWEGO Z WYKORZYSTANIEM NARZĘDZI DATA MINING ANALIZA PORÓWNAWCZA Przemysław Jaśko Wydział Ekoomii i Stosuków Międzyarodowych, Uiwersytet Ekoomiczy w Krakowie 1 WROWADZENIE Modele aplikacyjego

Bardziej szczegółowo

Dopuszczalne wahania eksploatacyjnych i fizyczno-chemicznych parametrów wód leczniczych

Dopuszczalne wahania eksploatacyjnych i fizyczno-chemicznych parametrów wód leczniczych Dopuszczale wahaia eksploatacyjych i fizyczo-chemiczych parametrów wód lecziczych Zasady ustalaia Miisterstwo Środowiska Wykoao a zamówieie Miistra Środowiska za środki fiasowe wypłacoe przez Narodowy

Bardziej szczegółowo

Zasilanie budynków użyteczności publicznej oraz budynków mieszkalnych w energię elektryczną

Zasilanie budynków użyteczności publicznej oraz budynków mieszkalnych w energię elektryczną i e z b ę d i k e l e k t r y k a Julia Wiatr Mirosław Miegoń Zasilaie budyków użyteczości publiczej oraz budyków mieszkalych w eergię elektryczą Zasilacze UPS oraz sposoby ich doboru, układy pomiarowe

Bardziej szczegółowo

Regulacja. Regulator temperatury G24

Regulacja. Regulator temperatury G24 Regulacja Regulator temperatury G24 Regulator temperatury G24 Precyzja Gammaflux, światowy lider w braży regulatorów temperatury i regulatorów kaskadowych, przedstawia koleją geerację urządzeń do regulacji

Bardziej szczegółowo

CHARAKTERYSTYKA PRODUKTU LECZNICZEGO. Solifenacin PMCS, 5 mg: każda tabletka zawiera 5 mg solifenacyny bursztynianu, co odpowiada 3,8 mg solifenacyny.

CHARAKTERYSTYKA PRODUKTU LECZNICZEGO. Solifenacin PMCS, 5 mg: każda tabletka zawiera 5 mg solifenacyny bursztynianu, co odpowiada 3,8 mg solifenacyny. CHARAKTERYSTYKA PRODUKTU LECZNICZEGO 1. NAZWA PRODUKTU LECZNICZEGO Solifeaci PMCS, 5 mg, tabletki powlekae Solifeaci PMCS, 10 mg, tabletki powlekae 2. SKŁAD JAKOŚCIOWY I ILOŚCIOWY Solifeaci PMCS, 5 mg:

Bardziej szczegółowo

Siłownie ORC sposobem na wykorzystanie energii ze źródeł niskotemperaturowych.

Siłownie ORC sposobem na wykorzystanie energii ze źródeł niskotemperaturowych. Siłowie ORC sposobem a wykorzystaie eergii ze źródeł iskotemperaturowych. Autor: prof. dr hab. Władysław Nowak, Aleksadra Borsukiewicz-Gozdur, Zachodiopomorski Uiwersytet Techologiczy w Szczeciie, Katedra

Bardziej szczegółowo

OCENA METOD OBLICZANIA ŁADUNKÓW ZANIECZYSZCZEŃ WYMYWANYCH ZE ZLEWNI. Mariusz Sojka, Sadżide Murat-Błażejewska, Jolanta Kanclerz

OCENA METOD OBLICZANIA ŁADUNKÓW ZANIECZYSZCZEŃ WYMYWANYCH ZE ZLEWNI. Mariusz Sojka, Sadżide Murat-Błażejewska, Jolanta Kanclerz Acta Sci. Pol., Formatio Circumiectus 6 (1) 2007, 3 13 OCENA METOD OBLICZANIA ŁADUNKÓW ZANIECZYSZCZEŃ WYMYWANYCH ZE ZLEWNI Mariusz Sojka, Sadżide Murat-Błażejewska, Jolata Kaclerz Akademia Rolicza w Pozaiu

Bardziej szczegółowo

Materiał pomocniczy dla nauczycieli kształcących w zawodzieb!

Materiał pomocniczy dla nauczycieli kształcących w zawodzieb! Projekt wsp,ł.iasoway ze 4rodk,w Uii Europejskiej w ramach Europejskiego Fuduszu Społeczego Materiał pomociczy dla auczycieli kształcących w zawodzieb "#$%&'( ")*+,"+(' -'#.,('#. przygotoway w ramach projektu

Bardziej szczegółowo

(1) gdzie I sc jest prądem zwarciowym w warunkach normalnych, a mnożnik 1,25 bierze pod uwagę ryzyko 25% wzrostu promieniowania powyżej 1 kw/m 2.

(1) gdzie I sc jest prądem zwarciowym w warunkach normalnych, a mnożnik 1,25 bierze pod uwagę ryzyko 25% wzrostu promieniowania powyżej 1 kw/m 2. Katarzya JARZYŃSKA ABB Sp. z o.o. PRODUKTY NISKONAPIĘCIOWE W INSTALACJI PV Streszczeie: W ormalych warukach pracy każdy moduł geeruje prąd o wartości zbliżoej do prądu zwarciowego I sc, który powiększa

Bardziej szczegółowo

Urządzenia wej.-wyj. Plan (1) Plan (2) Właściwości urządzeń wejścia-wyjścia (2) Właściwości urządzeń wejścia-wyjścia (1)

Urządzenia wej.-wyj. Plan (1) Plan (2) Właściwości urządzeń wejścia-wyjścia (2) Właściwości urządzeń wejścia-wyjścia (1) Pla () Urządzeia wej.-wyj.. Rodzaje ń wejścia-wyjścia 2. Struktura mechaizmu wejścia-wyjścia a) sterowik ia b) moduł sterujący c) podsystem wejścia-wyjścia 3. Miejsce ń wejścia-wyjścia w architekturze

Bardziej szczegółowo

Instrukcja do ćwiczeń laboratoryjnych z przedmiotu: Badania operacyjne. Temat ćwiczenia: Problemy transportowe cd, Problem komiwojażera

Instrukcja do ćwiczeń laboratoryjnych z przedmiotu: Badania operacyjne. Temat ćwiczenia: Problemy transportowe cd, Problem komiwojażera Istrukcja do ćwiczeń laboratoryjych z przedmiotu: Badaia operacyje Temat ćwiczeia: Problemy trasportowe cd Problem komiwojażera Zachodiopomorski Uiwersytet Techologiczy Wydział Iżyierii Mechaiczej i Mechatroiki

Bardziej szczegółowo

co wskazuje, że ciąg (P n ) jest ciągiem arytmetycznym o różnicy K 0 r. Pierwszy wyraz tego ciągu a więc P 1 z uwagi na wzór (3) ma postać P

co wskazuje, że ciąg (P n ) jest ciągiem arytmetycznym o różnicy K 0 r. Pierwszy wyraz tego ciągu a więc P 1 z uwagi na wzór (3) ma postać P Wiadomości wstępe Odsetki powstają w wyiku odjęcia od kwoty teraźiejszej K kwoty początkowej K, zatem Z = K K. Z ekoomiczego puktu widzeia właściciel kapitału K otrzymuje odsetki jako zapłatę od baku za

Bardziej szczegółowo

2. Trójfazowe silniki prądu przemiennego

2. Trójfazowe silniki prądu przemiennego 2. Trójfazowe siliki prądu przemieego Pierwszy silik elektryczy był jedostką prądu stałego, zbudowaą w 1833. Regulacja prędkości tego silika była prosta i spełiała wymagaia wielu różych aplikacji i układów

Bardziej szczegółowo

Podpis elektroniczny. zastosowanie i korzyści

Podpis elektroniczny. zastosowanie i korzyści Podpis elektroiczy sposób działaia, zastosowaie i korzyści Miisterstwo Gospodarki Warszawa 2005 Nadzór merytoryczy: Departamet Przedsiębiorczości Miisterstwa Gospodarki Autorzy: Artur Kruk Uizeto Techologies

Bardziej szczegółowo

System zarządzania magazynem

System zarządzania magazynem System zarządzaia magazyem Warehouse & DISTRIBUTION Efektywe zarządzaie magazyem Cosafe Logistics dostarcza rozwiązaia dopasowae do potrzeb aszych klietów. Pomagamy zmiejszyć koszty operacyje i uzyskać

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI CZEŚĆ ELEKTRYCZNA 1. PODSTAWA OPRACOWANIA 2. PRZEDMIOT OPRACOWANIA 3. ZAKRES OPRACOWANIA 4. OPIS TECHNICZNY 5.

SPIS TREŚCI CZEŚĆ ELEKTRYCZNA 1. PODSTAWA OPRACOWANIA 2. PRZEDMIOT OPRACOWANIA 3. ZAKRES OPRACOWANIA 4. OPIS TECHNICZNY 5. SPIS TREŚCI CEŚĆ ELEKTRYCNA 1. PODSTAWA OPRACOWANIA 2. PREDMIOT OPRACOWANIA 3. AKRES OPRACOWANIA 4. OPIS TECHNICNY 4.1 asilaie budyku 4.2 Wewętrza liia zasilająca WL 4.3 Rozdzielica główa RG 4.4 Istalacje

Bardziej szczegółowo

1. Metoda zdyskontowanych przyszłych przepływów pieniężnych

1. Metoda zdyskontowanych przyszłych przepływów pieniężnych Iwetta Budzik-Nowodzińska SZACOWANIE WARTOŚCI DOCHODOWEJ PRZEDSIĘBIORSTWA STUDIUM PRZYPADKU Wprowadzeie Dochodowe metody wycey wartości przedsiębiorstw są postrzegae, jako ajbardziej efektywe sposoby określaia

Bardziej szczegółowo

AN ANALYSIS OF KINDERGARDEN TEACHERS` PREPARATION TO PROVIDE FIRST AID

AN ANALYSIS OF KINDERGARDEN TEACHERS` PREPARATION TO PROVIDE FIRST AID PRZEGL EPIDEMIOL 2011; 65: 663-667 Zdrowie publicze Jadwiga Woźiak, Grzegorz Nowicki, Mariusz Goiewicz, Katarzya Zieloka, Marek Górecki, Alia Dzirba, Ewa Chemperek ANALIZA PRZYGOTOWANIA NAUCZYCIELI WYCHOWANIA

Bardziej szczegółowo

Zastosowania w transporcie pasażerskim. Podzespoły i systemy HMI

Zastosowania w transporcie pasażerskim. Podzespoły i systemy HMI EAO Ekspert w dziedziie iterfejsów człowiek-maszya Zastosowaia w trasporcie pasażerskim Podzespoły i systemy HMI www. eao.com/catalogues EAO Parter dla przemysłu trasportowego Foto: SBB Systemy operacyje

Bardziej szczegółowo

14. RACHUNEK BŁĘDÓW *

14. RACHUNEK BŁĘDÓW * 4. RACHUNEK BŁĘDÓW * Błędy, które pojawiają się w czasie doświadczeia mogą mieć włase źródła. Są imi błędy związae z błędą kalibracją torów pomiarowych, szumy, czas reagowaia przyrządu, ograiczeia kostrukcyje,

Bardziej szczegółowo

Wynagrodzenie w rolnictwie szkockim

Wynagrodzenie w rolnictwie szkockim Wyagrodzeie w rolictwie szkockim dziewiętastego Wydaie Iformator dla pracowików i pracodawców Co powiieeś wiedzieć o Rozporządzeiu r 62 o wy a g r o d z e i a c h w ro l i c t w i e Sz k o c j a 329324_Guide.idd

Bardziej szczegółowo

Wpływ religijności na ukształtowanie postawy wobec eutanazji The impact of religiosity on the formation of attitudes toward euthanasia

Wpływ religijności na ukształtowanie postawy wobec eutanazji The impact of religiosity on the formation of attitudes toward euthanasia Ewelia Majka, Katarzya Kociuba-Adamczuk, Mariola Bałos Wpływ religijości a ukształtowaie postawy wobec eutaazji The impact of religiosity o the formatio of attitudes toward euthaasia Ewelia Majka 1, Katarzya

Bardziej szczegółowo

Ekonometria Mirosław Wójciak

Ekonometria Mirosław Wójciak Ekoometria Mirosław Wójciak Literatura obowiązkowa Barczak A, ST. Biolik J, Podstawy Ekoometrii, Wydawictwo AE Katowice, Katowice 1998 Dziechciarz J. Ekoometria Metody, przykłady, zadaia (wyd. ) Kukuła

Bardziej szczegółowo

Perfekcyjna ochrona napędów

Perfekcyjna ochrona napędów Perfekcyja ochroa apędów Itelliget Drivesystems, Worldwide Services PL Ochroa powierzchi apędów NORD DRIVESYSTEMS Itelliget Drivesystems, Worldwide Services Optymala pod każdym względem Tam gdzie powłoka

Bardziej szczegółowo

2.2 Funkcje wyceny. Wśród autorów przeważa pogląd, iż wycenie można przypisać cztery podstawowe funkcje:

2.2 Funkcje wyceny. Wśród autorów przeważa pogląd, iż wycenie można przypisać cztery podstawowe funkcje: . Cele wycey przedsiębiorstw. Przedsiębiorstwa w rozwiiętej gospodarce rykowej są powszechie przedmiotem różorakich trasakcji hadlowych co implikuje potrzebę uzyskaia szacuków ich wartości przy pomocy

Bardziej szczegółowo

Materiał ćwiczeniowy z matematyki Marzec 2012

Materiał ćwiczeniowy z matematyki Marzec 2012 Materiał ćwiczeiowy z matematyki Marzec 0 Klucz puktowaia do zadań zamkiętych oraz schemat oceiaia do zadań otwartych POZIOM PODSTAWOWY Marzec 0 Klucz puktowaia do zadań zamkiętych Nr zad 3 5 6 7 8 9 0

Bardziej szczegółowo

Dlaczego potrzebna jest reforma ochrony danych w UE?

Dlaczego potrzebna jest reforma ochrony danych w UE? Dlaczego potrzeba jest reforma ochroy daych w UE? Uija dyrektywa o ochroie daych z 1995 r. staowiła kamień milowy w historii ochroy daych osobowych. Jej podstawowe zasady, zapewiające fukcjoowaie ryku

Bardziej szczegółowo

a n 7 a jest ciągiem arytmetycznym.

a n 7 a jest ciągiem arytmetycznym. ZADANIA MATURALNE - CIĄGI LICZBOWE - POZIOM PODSTAWOWY Opracowała mgr Dauta Brzezińska Zad.1. ( pkt) Ciąg a określoy jest wzorem 5.Wyzacz liczbę ujemych wyrazów tego ciągu. Zad.. ( 6 pkt) a Day jest ciąg

Bardziej szczegółowo