Rola kapitału obrotowego i jego wpływ na zarzdzanie finansami przedsibiorstw

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Rola kapitału obrotowego i jego wpływ na zarzdzanie finansami przedsibiorstw"

Transkrypt

1 Dr Grzegorz Gołbiowski Rola kapitału obrotowego i jego wpływ na zarzdzanie finansami przedsibiorstw W teorii finansów przedsibiorstw jednym z kluczowych zagadnie jest okrelenie istoty i pojcia kapitału obrotowego. Mona spotka si z dwoma jego pojciami: kapitału obrotowego brutto i netto 1. Łczna warto składników majtku obrotowego firmy wykazana w aktywach jej bilansu nosi nazw kapitału obrotowego brutto. Innymi słowy kapitał obrotowy brutto odpowiada mniej wicej aktywom obrotowym 2. Kapitałem obrotowym netto (inaczej kapitałem pracujcym ang. working capital) bdzie w ujciu bilansowym (ksigowym) rónica pomidzy aktywami obrotowym a biecymi zobowizaniami. Za, w ujciu finansowym (kapitałowym) kapitał obrotowy netto to rónica pomidzy kapitałem stałym i aktywami trwałymi 3. Istota kapitału obrotowego uwidacznia si ju na samym pocztku rozwaa o finansach przedsibiorstw. W tym czasie kiedy okrelone zostan cele zarzdzania finansami w przedsibiorstwie, nie mona zapomnie o wyznaczeniu strategii nim zarzdzania. Powszechnie ju, od jakiego czasu cele działalnoci przedsibiorstwa definiuje si w dwóch płaszczyznach: w horyzoncie długoterminowym i krótkoterminowym. W długim okresie celem działalnoci przedsibiorstwa jest maksymalizowanie jego wartoci rynkowej, w tym majtku włacicieli. W krótkim horyzoncie zarzdzania, najwaniejszym celem działalnoci przedsibiorstwa jest utrzymanie płynnoci płatniczej, czyli zdolnoci do biecego regulowania jego zobowiza. W obu przypadkach rola kapitału obrotowego i przyjtej strategii nim zarzdzania jest niezwykle istotna. Pamitajc o przyjtych celach zarzdzania finansami i podejmujc si kształtowania wielkoci kapitału obrotowego trzeba zrealizowa dwa najwaniejsze priorytety, tj. maksymalizowanie wartoci przedsibiorstwa i minimalizowanie ryzyka utraty płynnoci. Przy czym termin kapitał obrotowy netto wie si najczciej z podejmowaniem krótkoterminowych decyzji finansowych. Jedn z kluczowych decyzji w tym zakresie jest okrelenie wielkoci niezbdnych aktywów obrotowych i sposobów ich finansowania. To finansowanie musi odbywa si z zachowaniem zdolnoci do regulowania zobowiza. Kada faza rozwoju 1 Por. Finanse przedsibiorstwa, red. L. Szyszko, J. Szczepaski, wydanie II, PWE 2003 r. 2 Do jego składników mona zaliczy: zapasy, nalenoci krótkoterminowe i inwestycje krótkoterminowe. Niektórzy twierdz, e rozliczenia midzyokresowe w aktywach nie stanowi składnika kapitału obrotowego brutto. Wydaje si to jednak błdem, gdy rozliczenia midzyokresowe (krótko i długoterminowe), podobnie zreszt jak długoterminowe nalenoci, zgodnie z ustaw o rachunkowoci element aktywów trwałych, z punktu widzenia zarzdzania maj raczej charakter obrotowy. Wielko krótkoterminowych rozlicze zazwyczaj jest jednak niewielka, std nawet nie uwzgldnienie ich, nie wywołuje wielkiego błdu. 3 Szerzej: G. Gołbiowski W jaki sposób moesz wpływa na poziom kapitału obrotowego?, opracowanie w: Analiza i kontrola finansowa w praktyce, Wiedza i Praktyka 2004 r. 1

2 przedsibiorstwa charakteryzuje si innymi potrzebami w zakresie pozyskiwania ródeł finansowania. Biorc to pod uwag, badacze problemu zachcaj do tworzenia planów finansowania aktywów przedsibiorstwa w rónych fazach rozwoju, celem uniknicia bankructwa 4. Jak wskazuje zreszt analiza przypadku bankructw przedsibiorstw, jedn z waniejszych przyczyn tych wypadków był niedostatek lub złe zarzdzanie kapitałem obrotowym 5. W fazie startowej w przedsibiorstwie na ogół brak jest wystarczajcych iloci kapitału finansujcego aktywa obrotowe. Jeli tak jest, wówczas aktywa obrotowe finansowane s pocztkowo kapitałem obrotowym w formie zobowiza niekapitałowych, tj. zobowiza wobec pracowników (gdy wynagrodzenia s płacone z dołu ), zobowiza wobec dostawców, wynikajcych z operacyjnego (manipulacyjnego) odroczenia płatnoci 6 oraz jeli wystpuje z biecego zysku. Std w tej fazie rozwoju wielko aktywów obrotowych determinowana jest moliwociami pozyskania kapitału finansowego. Innymi słowy, wielko utrzymywanych aktywów obrotowych nie wynika z uwiadomionych potrzeb, okrelonych charakterem procesów gospodarczych 7. W kolejnej fazie rozwoju przedsibiorstwa pojawiaj si kłopoty płatnicze, wynikajce z nadmiernego zaangaowania zysku w finansowanie wypłat dla włacicieli i/lub inwestycji w aktywa trwałe. Jest to stan nierównowagi finansowej wywołanej przez niewłaciw struktur kapitału obrotowego, który na ogół jest równowaony w skutek wzrostu zobowiza handlowych, najczciej w formie kredytu kupieckiego. Podsumowujc, w celu prawidłowego zarzdzania kapitałem obrotowym wraz z rozwojem przedsibiorstwa, konieczne jest wydzielenie pewnej czci aktywów obrotowych, które w miar moliwoci powinny by finansowane kapitałem stałym. Dziedzina zarzdzania płynnoci, nierozerwalnie zwizana z poziomem kapitału obrotowego jest obszarem niezwykle wraliwym. Twierdzi si, e zadaniem kapitału obrotowego w przedsibiorstwie jest zmniejszenie ryzyka wynikajcego z unieruchomienia czci rodków obrotowych lub te wynikajcego ze strat zwizanych z tymi rodkami, np. z trudnoci sprzeday wytworzonych wyrobów. Stanowi on pewnego rodzaju element bezpieczestwa ułatwiajcy zachowanie płynnoci finansowej 8. Kapitał obrotowy netto moe przyjmowa wielko dodatni, ujemn bd zerow. 4 D. Stos Wpływ struktury kapitału obrotowego na ryzyko bankructwa przedsibiorcy, Prace Naukowe AE we Wrocławiu nr 965, red. T. Jajuga, W. Pluta, Wrocław 2002 r. 5 B. Prusak Uwarunkowania upadłoci przedsibiorstw, w: Gospodarka Polski w okresie transformacji, red. F. Bławat, Wydawnictwo Politechniki Gdaskiej, Gdask 2001 r. 6 Nie dotyczy to zobowiza o charakterze kredytu kupieckiego. 7 Por. D. Stos, op.cit. 8 M. Sierpiska, T.Jachna, Ocena przedsibiorstwa według standardów wiatowych, PWN Warszawa 1999 r., s. 55 2

3 Dodatni kapitał pracujcy wystpuje wtedy, gdy cz aktywów obrotowych jest finansowana kapitałem stałym. Std, mamy do czynienia z sytuacj, e cz cyklu operacyjnego (eksploatacyjnego) finansowana jest kapitałem własnym i kapitałami długoterminowym obcymi, a nie tylko zobowizaniami biecymi. Czerpanie rodków finansowych zabezpieczajcych funkcjonowanie podmiotu w zakresie zaspokojenie biecych zobowiza wymaga angaowania kapitału pracujcego, czyli przyjmowania takiej strategii działania aby dy do utrzymania nadwyki aktywów obrotowych nad krótkoterminowymi zobowizaniami. Jest to sytuacja najbardziej oczekiwana, biorc pod uwag zasad zarzdzania finansami przedsibiorstw, przyjt z myl o zrealizowaniu okrelonych wczeniej celów zarzdzania. Jak jest ona wana wiadcz, bazujce na niej zasady szczegółowe, jak: złota zasada bilansowa i złota zasada finansowania. W pierwszej chodzi o to, eby wielko utrzymywanego trudnego do upłynnienia (długookresowego) była mniejsza od wielkoci kapitału stałego. Według standardów zachodnioeuropejskich przyjmuje si, e dla zapewnienia przyszłego bytu przedsibiorstwa (ang. going concern) kapitał własny powinien gwarantowa pokrycie aktywów trwałych, co najmniej w 70%, natomiast kapitał własny powikszony o długoterminowy kapitał obcy, musi by wikszy od 100% wartoci aktywów trwałych 9. Złota zasada finansowanie jest za pewnym uszczegółowieniem zasad bilansowej i polega na finansowaniu aktywów takimi pasywami, które odpowiadaj swoimi terminami zapadalnoci, terminom ywotnoci aktywów. Wielko kapitału obrotowego jest miernikiem ryzyka finansowego dla banków i innych wierzycieli przedsibiorstwa 10. Zbyt duy kapitał obrotowy oznacza wysokie zaanga- owanie kapitałów długoterminowych w biecej działalnoci przedsibiorstwa. W zalenoci od formy jego pozyskania moe to oznacza w przypadku kredytów i poyczek wzrost kosztów finansowych, za w przypadku kapitału własnego spadek rentownoci mierzonej wskanikiem ROE. Niestety sezonowo jest czynnikiem determinujcym długi cykl gotówkowy i tym samym utrzymywanie kapitału obrotowego na wysokim poziomie. Wysoki kapitał obrotowy powoduje, jak zostało to ju powiedziane wzrost kosztów finansowania, tym samym przekłada si zazwyczaj na zwikszon cen produktu lub towaru. Ujemny kapitał obrotowy najczciej jest zjawiskiem niepodanym. Oznacza sytuacj, gdy kapitały długoterminowe nie w pełni pokrywaj aktywa trwałe. Niemniej jednak, czsto w przypadku przedsibiorstw handlowych taka sytuacja jest do powszechna. Najbar- 9 za: Polityka bilansowa i analiza finansowa red. K. Sawicki, Ekspert Wydawnictwo i Doradztwo, Wrocław 2001 r. s R. Moyer, J. McGuigan, W. Kretlow, Contemporary financial management 1990 r. za: A. Kusak Nieoperacyjny kapitał obrotowy w przedsibiorstwie materiał powielony, Warszawa 2003 r. 3

4 dziej skrajnym przykładem s wielkie sieci handlowe, które szybko obracaj swoimi aktywami obrotowymi, jednoczenie utrzymujc zobowizania handlowe relatywnie długo. Ostatnim moliwym wariantem wielkoci kapitału obrotowego jest jego zerowy poziom. Aktywa biece s równe zobowizaniom krótkoterminowym, a aktywa trwałe kapitałom stałym. Zwolennicy złotego rodka czyli koncepcji zerowego kapitału obrotowego twierdz, e osignicie zerowego poziomu zaangaowania kapitału obrotowego jest moliwe przez denie do minimalizowania nalenoci i zapasów przy jednoczesnym maksymalizowaniu zobowiza wobec dostawców. Generuje to rodki pienine i przyspiesza produkcj, co ułatwia dokonywanie dostaw na czas i sprawniejsze działanie. Poza korzyciami finansowymi obniania kapitału obrotowego (utrzymywania go na zerowym poziomie) jest fakt zmuszenia zarzdzajcych przedsibiorstwami do produkowania i dostarczania towarów szybciej ni robi to konkurencja, co ułatwia pozyskanie nowych zamówie i otrzymywanie lepszych cen dziki ich szybkiej realizacji. Jeli produkcja przebiega dostatecznie szybko, firmy mog wytwarza towary w miar ich zamawiania i nie musz posługiwa si prognozami popytu i gromadzi wysokich zapasów. System takiego działania znany jest jako zarzdzanie oparte na popycie (ang. demand-based management) i polega na wykorzystaniu metody dokładnie na czas (ang. just in time) stosowanej w kontroli zapasów 11. Wielko kapitału pracujcego wykorzystuje si w szeregu wskaników. Jedn z metod pomiaru jest ustalenie proporcji pomidzy kapitałem pracujcym a wartoci sprzeday, obliczan według wzoru: kapital pracujacy przychód ze sprzedazy Wyliczona w ten sposób warto wiadczy o prawidłowoci, bd nie, korzystania przez przedsibiorstwo ze swoich płynnych funduszy. Niski poziom wskazuje na du zdolno wykorzystywania płynnych aktywów do generowania zysku i odwrotnie, wysoki poziom wiadczy o małej produktywnoci aktywów biecych. Kapitał obrotowy, jak to ju było powiedziane, jest niezwykle istotny w kwestii zarzdzania płynnoci i jej analiz. Po pierwsze ze wzgldu na swoj bezwzgldn wielko. Interpretacja kapitału pracujcego jest do jednoznaczna: jego wzrost sygnalizuje lepsz pozycj finansow badanego przedsibiorstwa. Przy czym wielko tego kapitału powinna by tym wysza, im mniejsze szanse ma dane przedsibiorstwo na uzyskanie w szybki sposób 11 szerzej: E.F. Brigham, L.C. Gapenski Zarzdzanie finansami t. 2, PWE 2000, s

5 poyczkowych rodków pieninych na biec działalno. Nie oczywicie wzrasta do nieograniczonego poziomu. Jego nadmiar prowadzi do spadku efektywnoci gospodarowania. Po drugie oczekiwana wielko kapitału obrotowego netto (dodatnia) determinuje zasady interpretowania wskaników płynnoci płatniczej. Szczególnie odnosi si to do dwóch z nich, a mianowicie wskanika biecej płynnoci (według terminologii GUS wskanik III stopnia płynnoci) oraz wskanika wysokiej płynnoci (tj. II stopie płynnoci). Wskanik płynnoci biecej jest to relacja aktywów biecych do zobowiza biecych. W przypadku tego wskanika mamy do czynienia z ilorazem tych dwóch wielkoci, za zgodnie z definicj ich rónica okrela wielko kapitału obrotowego netto. Jeli przyjmuje si za generaln zasad, e oczekiwane jest aby przedsibiorstwo, które posiada zdolno do regulowania swoich zobowiza miało kapitał pracujcy dodatni, to per analogia wielko wskanika płynnoci biecej w takim przypadku powinna by wiksza od zera. eby nie dochodziło do sytuacji, tzw. nadpłynnoci do powszechnie przyjmuje si, e oczekiwana wielko wskanika płynnoci biecej powinna zawiera si w przedziale 1,2-2. Wskanik wysokiej płynnoci został stworzony w celu uszczegółowienia oceny płynnoci płatniczej przedsibiorstwa. W jego konstrukcji wyeliminowano z licznika (z aktywów obrotowych) zapasy, traktujc je jako najmniej płynny składnik tej kategorii finansowej. Zgodnie wic z logik jego wielko powinna by nisza od wskanika biecej płynnoci. Przyjmuje si najczciej, jako pewien normatyw oczekiwan jego wielko w przedziale 0,9-1,2. W finansach przedsibiorstwa mona zaobserwowa cigłe balansowanie pomidzy ryzykiem a korzyciami. Im wiksze ponoszone ryzyko, tym wiksze spodziewane korzyci. Ta cecha charakteryzujca finanse jest typowa równie w przypadku zarzdzania kapitałem obrotowym, co jest jednoczenie, obok decyzji o charakterze długoterminowym (inwestycyjnym) jednym z podstawowych elementów zarzdzania finansami przedsibiorstwa. Przyjło si nawet okrela dwie skrajne strategie zarzdzania kapitałem obrotowym: agresywn (dynamiczn) i konserwatywn. Punktem wyjcia jest stosunek do ryzyka, w pierwszej kapitał obrotowy netto jest zwykle ujemny, a co za tym idzie ryzyko finansowe wysokie. W drugim przypadku kapitał pracujcy dodatni, niskie ryzyko finansowe i jednoczenie małe spodziewane korzyci. W dorobku naukowym z zakresu finansów rozrónia si czasem równie strategi umiarkowan, dla zerowego kapitału obrotowego 12. Charakteryzuje si ona pewn wypadkow cech dwóch wczeniejszych strategii. Tym niemniej, sposób w jaki w przedsibiorstwie finansuje si aktywa trwałe wynika z jego specyfiki działalnoci oraz ma siln 12 por. D. Krzemiska Finanse przedsibiorstwa, Wydawnictwo Wyszej Szkoły Bankowej w Poznaniu, Pozna 2000 r. s

6 korelacj z sezonowoci. Ponadto, kierujcy przedsibiorstwami czsto nie bior pod uwag dorobku teorii finansów przedsibiorstwa w tym zakresie i intuicyjnie, raz lepiej raz gorzej, zarzdzaj kapitałem obrotowym swoich przedsibiorstw 13. Funkcjonowanie przedsibiorstwa oprócz biecego zarzdzania wymaga predykcji wydarze przyszłych. W projekcjach finansowych dokonywanych w przedsibiorstwach nie mona pomin okrelania zapotrzebowania na kapitał obrotowy. Do najwaniejszych zreszt decyzji w zakresie finansowym w obszarze biecego zarzdzania finansami naley uregulowanie poziomu kapitału obrotowego z wielkoci zapotrzebowania na ten kapitał 14. W tym zakresie teoria finansów przedsibiorstwa równie dostarcza całego szeregu metod. Najczciej wykorzystywanymi s metoda kosztowa, cyklu operacyjnego, udziału kosztów operacyjnych w przychodach ze sprzeday i tzw. odsprzedaowa 15. Wydaje si uprawnionym postawienie tezy, e utrzymywany w przedsibiorstwie kapitał obrotowy jest funkcj kondycji finansowej podmiotu gospodarczego. Wicej, bez naleytego nim zarzdzania, zarzdzania w aspekcie biecym, nie jest moliwe realizowanie dalekosinych planów rozwojowych. Jego wielko i sposób jego kształtowania determinuj rozwój przedsibiorstwa. Innymi słowy nie mona powanie myle o realizowaniu szczytnych celów, takich jak maksymalizowanie wartoci rynkowej przedsibiorstwa i kapitału własnego włacicieli bez dołoenia naleytej starannoci w zakresie biecych decyzji finansowych słucych zapewnieniu właciwych relacji pomidzy aktywami i pasywami biecymi, a co jest z tym zwizane utrzymywaniem płynnoci płatniczej. To zreszt jest fundament, bez istnienia którego nie mona prowadzi adnej polityki rozwojowej przedsibiorstwa. Z bada sondaowych przeprowadzonych przez Grant Thornton we wrzeniu i padzierniku 2003 r. wród midzynarodowej populacji rednich przedsibiorstw wynika, e czynniki finansowe stanowice bariery wzrostu koszt finansowania, niski poziom kapitału obrotowego oraz niedobór kapitału długoterminowego s cile skorelowane. Problemy z nimi zwizane s wyjtkowo widoczne w Meksyku, Polsce, Pakistanie i Rosji, a stosunkowo mniej dotkliwe w dobrze rozwinitych gospodarkach. Jest jednak kilka godnych uwagi wyjtków. W Japonii problemy systemy systemu finansowego utrudniaj przedsibiorcom 13 por. G. Gołbiowski Dostpno kapitału a jako zarzdzania finansami w małych i rednich przedsibiorstwach w Polsce, Zarzdzanie finansami firm teoria i praktyka, tom 1, red. W. Pluta, Prace Naukowe AE we Wrocławiu nr 974, Wrocław 2003 r. 14 por. W. Wawrzyczak Zarzdzania kapitałem obrotowym w przedsibiorstwie, Zarzdzanie finansami firm teoria i praktyka, tom 2, red. W. Pluta, Prace Naukowe AE we Wrocławiu nr 974, Wrocław 2003 r. 15 P. Szczepankowski Jak skutecznie planowa zapotrzebowanie na kapitał obrotowy netto?, opracowanie w: Analiza i kontrola finansowa w praktyce, Wiedza i Praktyka 2004 r. 6

7 dostp do kapitału. W Niemczech, odsetek respondentów wskazujcych na bariery finansowe jest wyszy od redniej w UE, co prawdopodobnie wynika z nadmiernej ostronoci banków, które w ostatnich latach poniosły wysokie straty. W Grecji koszt kapitału oraz brak kapitału obrotowego stanowi istotne bariery 16. W kadej prowadzonej działalnoci w krótko czy długoterminowym horyzoncie czasu rola kapitału obrotowego jest niebagatelna i nie moe by niedostrzegalna. Szczególnie, e jak wynika z cytowanych bada jest to problematyka niezwykle aktualna w polskiej i europejskiej rzeczywistoci gospodarczej. Nie naley spodziewa si, e zasadniczo straci na aktualnoci w przyszłoci. By moe jedynie lepiej bdziemy potrafili radzi sobie z właciwym doborem i kształtowaniem istotnych elementów gospodarki finansowej przedsibiorstwa. 16 Midzynarodowy Sonda rednich Przedsibiorstw, Grant Thornton 2004 r. 7

8 Literatura: - E.F. Brigham, L.C. Gapenski Zarzdzanie finansami t. 2, PWE 2000, - Finanse przedsibiorstwa, red. L. Szyszko, J. Szczepaski, wydanie II, PWE 2003 r. - G. Gołbiowski Dostpno kapitału a jako zarzdzania finansami w małych i rednich przedsibiorstwach w Polsce, w: Prace Naukowe AE we Wrocławiu nr 974, Wrocław 2003 r. - G. Gołbiowski W jaki sposób moesz wpływa na poziom kapitału obrotowego?, opracowanie w: Analiza i kontrola finansowa w praktyce, Wiedza i Praktyka 2004 r. - D. Krzemiska Finanse przedsibiorstwa, Wydawnictwo Wyszej Szkoły Bankowej w Poznaniu, Pozna 2000 r. - A. Kusak Nieoperacyjny kapitał obrotowy w przedsibiorstwie materiał powielony, Warszawa 2003 r. - Midzynarodowy Sonda rednich Przedsibiorstw, Grant Thornton 2004 r. - R. Moyer, J. McGuigan, W. Kretlow, Contemporary financial management 1990 r. - Polityka bilansowa i analiza finansowa red. K. Sawicki, Ekspert Wydawnictwo i Doradztwo, Wrocław 2001 r. - B. Prusak Uwarunkowania upadłoci przedsibiorstw, w: Gospodarka Polski w okresie transformacji, red. F. Bławat, Wydawnictwo Politechniki Gdaskiej, Gdask 2001 r. - M. Sierpiska, T.Jachna, Ocena przedsibiorstwa według standardów wiatowych, PWN Warszawa 1999 r., - D. Stos Wpływ struktury kapitału obrotowego na ryzyko bankructwa przedsibiorcy, Prace Naukowe AE we Wrocławiu nr 965, red. T. Jajuga, W. Pluta, Wrocław 2002 r. - P. Szczepankowski Jak skutecznie planowa zapotrzebowanie na kapitał obrotowy netto?, opracowanie w: Analiza i kontrola finansowa w praktyce, Wiedza i Praktyka 2004 r. - W. Wawrzyczak Zarzdzania kapitałem obrotowym w przedsibiorstwie, w: Prace Naukowe AE we Wrocławiu nr 974, Wrocław 2003 r. 8

Formularz. (kwartał/rok)

Formularz. (kwartał/rok) Formularz Zarzd Spółki MEDIATEL SPÓŁKA AKCYJNA podaje do wiadomoci raport kwartalny za I V kwartał roku obrotowego 2007 WYBRANE DANE FINANSOWE 01.01.2007 do 01.01.2006 do 01.01.2007 do 01.01.2006 do I.

Bardziej szczegółowo

Wersja 1.0. 7. Załczniki

Wersja 1.0. 7. Załczniki 7. Załczniki W załcznikach zamieszcza si najczciej: - Słownik uywanych terminów - Harmonogram realizacji planu - Dane techniczne produktu - Badania rynku - Stan zapyta na oferowane wyroby oraz stan ju

Bardziej szczegółowo

Nadwyka operacyjna w jednostkach samorzdu terytorialnego w latach 2003-2005

Nadwyka operacyjna w jednostkach samorzdu terytorialnego w latach 2003-2005 Nadwyka operacyjna w jednostkach samorzdu terytorialnego w latach 2003-2005 Warszawa, maj 2006 Spis treci Wprowadzenie...3 Cz I Zbiorcze wykonanie budetów jednostek samorzdu terytorialnego...7 1. Cz operacyjna...7

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie finansami w małych i średnich przedsiębiorstwach. Wprowadzenie. dr hab. inż. Karolina Mazur, prof. UZ

Zarządzanie finansami w małych i średnich przedsiębiorstwach. Wprowadzenie. dr hab. inż. Karolina Mazur, prof. UZ Zarządzanie finansami w małych i średnich przedsiębiorstwach Wprowadzenie dr hab. inż. Karolina Mazur, prof. UZ Przyczyny niepowodzenia małego przedsiębiorstwa Jedna z 10 podawanych przyczyn to brak zabezpieczenia

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie finansami w małych i średnich przedsiębiorstwach - 1. dr hab. inż. Karolina Mazur, prof. UZ

Zarządzanie finansami w małych i średnich przedsiębiorstwach - 1. dr hab. inż. Karolina Mazur, prof. UZ Zarządzanie finansami w małych i średnich przedsiębiorstwach - 1 dr hab. inż. Karolina Mazur, prof. UZ Przyczyny niepowodzenia małego przedsiębiorstwa Jedna z 10 podawanych przyczyn to brak zabezpieczenia

Bardziej szczegółowo

Banki spółdzielcze na tle systemu finansowego w Polsce

Banki spółdzielcze na tle systemu finansowego w Polsce Banki spółdzielcze na tle systemu finansowego w Polsce 100% 90% 80% 70% 60% 50% 40% 30% 20% 10% 0% 2001 2002 2003 2004 2005 2006 2007 2008 Banki komercyjne Spółdzielcze Kasy Oszczdnociowo-Kredytowe Fundusze

Bardziej szczegółowo

Raport kwartalny SA-Q III/2005. Koszaliskie Przedsibiorstwo Przemysłu Drzewnego SA (nazwa emitenta)

Raport kwartalny SA-Q III/2005. Koszaliskie Przedsibiorstwo Przemysłu Drzewnego SA (nazwa emitenta) Raport kwartalny Zgodnie z 54 Załcznika Nr 1 do Uchwały Nr 29/01 Rady Nadzorczej Spółki Akcyjnej Centralna Tabela Ofert z dnia 30 padziernika 2001 r. - Regulamin obrotu (z pón. zm.) (dla emitentów papierów

Bardziej szczegółowo

Fundacja Twoja Szansa 39 207 Brzenica 18

Fundacja Twoja Szansa 39 207 Brzenica 18 Fundacja Twoja Szansa 39 207 Brzenica 18 SPRAWOZDANIE FINANSOWE za rok 2005 Informacja dodatkowa do sprawozdania finansowego za rok 2005 Wprowadzenie do sprawozdania finansowego za rok 2005 Fundacja Twoja

Bardziej szczegółowo

Analiza Ekonomiczna. 3. Analiza wskaźnikowa sprawozdań finansowych.

Analiza Ekonomiczna. 3. Analiza wskaźnikowa sprawozdań finansowych. Analiza Ekonomiczna. 3. Analiza wskaźnikowa sprawozdań finansowych. Rozwinięciem wstępnej analizy sprawozdań finansowych jest analiza wskaźnikowa. Jest ona odpowiednim narzędziem analizy finansowej przedsiębiorstwa,

Bardziej szczegółowo

W. - Zarządzanie kapitałem obrotowym

W. - Zarządzanie kapitałem obrotowym W. - Zarządzanie kapitałem obrotowym FINANSE PRZEDSIĘBIORSTW Marek 2011 Agenda - Zarządzanie kapitałem obrotowym Znaczenie kapitału obrotowego dla firmy Cykl gotówkowy Kapitał obrotowy brutto i netto.

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie finansami przedsiębiorstw

Zarządzanie finansami przedsiębiorstw Zarządzanie finansami przedsiębiorstw Opracowała: Dr hab. Gabriela Łukasik, prof. WSBiF I. OGÓLNE INFORMACJE O PRZEDMIOCIE Cele przedmiotu:: - przedstawienie podstawowych teoretycznych zagadnień związanych

Bardziej szczegółowo

Konferencja prasowa 10 maja 2007 r. Wyniki finansowe po 1 kwartale 2007 roku str. 1

Konferencja prasowa 10 maja 2007 r. Wyniki finansowe po 1 kwartale 2007 roku str. 1 !"# #$ Konferencja prasowa 10 maja 2007 r. str. 1 Pozytywne trendy Wyniki finansowe po 1 kwartale 2007 str. 2 %& wg MSSF / zysk brutto 591 63% zysk netto 463 63% ROE brutto 34,0% 11,7 pp. ROE netto 26,6%

Bardziej szczegółowo

NOTY OBJANIAJCE DO RACHUNKU PRZEPŁYWÓW PIENINYCH

NOTY OBJANIAJCE DO RACHUNKU PRZEPŁYWÓW PIENINYCH NOTY OBJANIAJCE DO RACHUNKU PRZEPŁYWÓW PIENINYCH I. rodki pienine przyjte do rachunku przepływów pieninych 1. rodki pienine przyjte do rachunku przepływów pieninych to rodki zgromadzone w banku i w kasie

Bardziej szczegółowo

R. Jarosz. Uniwersytet Ekonomiczny we Wrocławiu

R. Jarosz. Uniwersytet Ekonomiczny we Wrocławiu R. Jarosz Uniwersytet Ekonomiczny we Wrocławiu ANALIZA FINANSOWA PRZEDSIĘBIORSTWA Z PUNKTU WIDZENIA WŁAŚCICIELA, NA PRZYKŁADZIE PRZEDSIĘBIORSTWA Z BRANŻY PRODUKCJI METALOWYCH WYROBÓW GOTOWYCH, Z WYŁĄCZENIEM

Bardziej szczegółowo

Planowanie przychodów ze sprzedaży na przykładzie przedsiębiorstwa z branży transportowej

Planowanie przychodów ze sprzedaży na przykładzie przedsiębiorstwa z branży transportowej M.Ryng Wroclaw University of Economycs Planowanie przychodów ze sprzedaży na przykładzie przedsiębiorstwa z branży transportowej Working paper Słowa kluczowe: Planowanie finansowe, metoda procentu od sprzedaży,

Bardziej szczegółowo

Trendy upadłoci przedsibiorstw w Polsce

Trendy upadłoci przedsibiorstw w Polsce Dr Grzegorz Gołbiowski Trendy upadłoci przedsibiorstw w Polsce Wprowadzenie Upadłoci przedsibiorstw w gospodarce rynkowej nie s niczym nadzwyczajnym. W teorii ekonomii zjawisko upadku podmiotów gospodarczych

Bardziej szczegółowo

Skd mamy pienidze i na co je wydajemy

Skd mamy pienidze i na co je wydajemy BUKOWNO 2009 PRZEJRZYSTA POLSKA Skd mamy pienidze i na co je wydajemy INFORMATOR BUDETOWY O DOCHODACH I WYDATKACH GMINY BUKOWNO W LATACH 2007-2009 1 !" #$ # %&# #" '# " " $#%#&'# Czym jest budet miasta?

Bardziej szczegółowo

KBJ SPÓŁKA AKCYJNA SPRAWOZDANIE FINANSOWE ZA OKRES OD 01.01.2013 DO 31.12.2013 ROKU 1. Wprowadzenie 2. Bilans 3. Rachunek zysków i strat 4. Zestawienie zmian w kapitale własnym 5. Rachunek przepływów pieninych

Bardziej szczegółowo

Aneks nr 3 z dnia 14 lutego 2014 roku, zmieniony w dniu 10 marca 2014 roku oraz w dniu 12 marca 2014 roku

Aneks nr 3 z dnia 14 lutego 2014 roku, zmieniony w dniu 10 marca 2014 roku oraz w dniu 12 marca 2014 roku Aneks nr 3 z dnia 14 lutego 2014 roku, zmieniony w dniu 10 marca 2014 roku oraz w dniu 12 marca 2014 roku do Prospektu Emisyjnego spółki Comperia.pl S.A. z siedzib w Warszawie ( Spółka ), zatwierdzonego

Bardziej szczegółowo

B. DODATKOWE NOTY OBJANIAJCE

B. DODATKOWE NOTY OBJANIAJCE B. DODATKOWE NOTY OBJANIAJCE 1. Informacje o instrumentach finansowych. Ad.1 Lp Rodzaj instrumentu Nr not prezentujcych poszczególne rodzaje instrumentów finansowych w SA-P 2008 Warto bilansowa na 30.06.2007

Bardziej szczegółowo

Podstawowe zasady gospodarki finansowej przedsibiorstwa:

Podstawowe zasady gospodarki finansowej przedsibiorstwa: Podstawowe zasady gospodarki finansowej przedsibiorstwa: 1. Samodzielno prowadzenia gospodarki finansowej - przejawia si w nieingerencji pastwa w suwerenn działalno gospodarcz podmiotu, która pociga za

Bardziej szczegółowo

Analiza finansowa. Wykład 2

Analiza finansowa. Wykład 2 Analiza finansowa Wykład 2 ANALIZA SYTUACJI MAJĄTKOWEJ K. Mazur, prof. UZ 2 Analiza majątku (aktywów) Aktywa są to "kontrolowane przez jednostkę zasoby majątkowe o wiarygodnie określonej wartości, powstałe

Bardziej szczegółowo

USTAWA. z dnia 17 lipca 1998 r. o poyczkach i kredytach studenckich. (Dz. U. z dnia 21 sierpnia 1998 r.)

USTAWA. z dnia 17 lipca 1998 r. o poyczkach i kredytach studenckich. (Dz. U. z dnia 21 sierpnia 1998 r.) Dz.U.98.108.685 2000.07.15 zm. Dz.U.00.48.550 USTAWA z dnia 17 lipca 1998 r. o poyczkach i kredytach studenckich. (Dz. U. z dnia 21 sierpnia 1998 r.) Art. 1. 1. Studenci szkół wyszych, o których mowa w

Bardziej szczegółowo

SYLLABUS ZAWIERAJĄCY WYKAZ PODSTAWOWYCH ZAGADNIEŃ WYMAGANYCH DO EGZAMINU EBC*L

SYLLABUS ZAWIERAJĄCY WYKAZ PODSTAWOWYCH ZAGADNIEŃ WYMAGANYCH DO EGZAMINU EBC*L SYLLABUS ZAWIERAJĄCY WYKAZ PODSTAWOWYCH ZAGADNIEŃ WYMAGANYCH DO EGZAMINU EBC*L POZIOM A I. Bilans i inne sprawozdania finansowe jako źródło informacji o firmie Sporządzania i czytania bilansu, wyjaśnienie

Bardziej szczegółowo

Planowanie przychodów ze sprzedaży na przykładzie przedsiębiorstwa z branży budowa obiektów inżynierii lądowej i wodnej Working paper

Planowanie przychodów ze sprzedaży na przykładzie przedsiębiorstwa z branży budowa obiektów inżynierii lądowej i wodnej Working paper Sebastian Lewera Wroclaw University of Economics Planowanie przychodów ze sprzedaży na przykładzie przedsiębiorstwa z branży budowa obiektów inżynierii lądowej i wodnej Working paper Słowa kluczowe: Planowanie

Bardziej szczegółowo

DODATKOWE INFORMACJE I OBJANIENIA DO SPRAWOZDANIA FINANSOWEGO ZA 2008 ROK.

DODATKOWE INFORMACJE I OBJANIENIA DO SPRAWOZDANIA FINANSOWEGO ZA 2008 ROK. Warszawa dnia 31.03.2009 DODATKOWE INFORMACJE I OBJANIENIA DO SPRAWOZDANIA FINANSOWEGO ZA 2008 ROK. 1. Sprawozdanie finansowe Fundacji Normalna Przyszło sporzdzono na dzie bilansowy 31.12.2008. 2. Suma

Bardziej szczegółowo

Amortyzacja rodków trwałych

Amortyzacja rodków trwałych Amortyzacja rodków trwałych Wydawnictwo Podatkowe GOFIN http://www.gofin.pl/podp.php/190/665/ Dodatek do Zeszytów Metodycznych Rachunkowoci z dnia 2003-07-20 Nr 7 Nr kolejny 110 Warto pocztkow rodków trwałych

Bardziej szczegółowo

-./"&+ 0%+1#%223%!"#&%+"%)#!"& 4 -./"&+ &501#&"#67"0-.3%!"#&<&!"%2+& &%2#&"#& 9#"+#2)&5%"093%!"#&<&!"%2+&,

-./&+ 0%+1#%223%!#&%+%)#!& 4 -./&+ &501#ʞ-.3%!#&<&!%2+& &%2#&#& 9#+#2)&5%093%!#&<&!%2+&, !"#$#""%& ' (#)"%*%!"#&%+"%)#!"&, -./"&+ 0%+1#%223%!"#&%+"%)#!"& 4 -./"&+ &501#&"#67"0-.3%!"#&%+"%)#!"& 8 &%2#&"#& 9#"+#2)&5%"093%!"#&%+"%)#!"& : 0;"&!"&$#""%&%!"#&

Bardziej szczegółowo

Dług jednostek samorzdu terytorialnego

Dług jednostek samorzdu terytorialnego Grzegorz Gołbiowski /Szkoła Główna Handlowa/ Dług jednostek samorzdu terytorialnego Dług jednostek samorzdu terytorialnego jest czci pastwowego długu publicznego. Dotychczas podejmujc rozwaania na temat

Bardziej szczegółowo

Akademia Młodego Ekonomisty

Akademia Młodego Ekonomisty Akademia Młodego Ekonomisty Analiza wskaźnikowa przedsiębiorstwa Jak ocenić pozycję finansową firmy? dr Grażyna Michalczuk Uniwersytet w Białymstoku 9 maja 2013 r. Co to jest analiza To metoda poznanie

Bardziej szczegółowo

Instrukcja przygotowania biznes planu dla Działania 1.5. Poprawa przetwórstwa i marketingu artykułów rolnych

Instrukcja przygotowania biznes planu dla Działania 1.5. Poprawa przetwórstwa i marketingu artykułów rolnych A01bp/02/1.5 Instrukcja przygotowania biznes planu dla Działania 1.5. Poprawa przetwórstwa i marketingu artykułów rolnych (podana poniej tematyka okrela minimalny zakres informacji, jaki powinien obj biznes-plan.

Bardziej szczegółowo

GRUPA PRATERM: SA- QSr IV/2004

GRUPA PRATERM: SA- QSr IV/2004 GRUPA PRATERM: SA- QSr IV/2004 INFORMACJA DODATKOWA DO RAPORTU ZA CZWARTY KWARTAŁ 2004 R PREZENTOWANEGO WEDŁUG POLSKICH STANDARDÓW RACHUNKOWOCI Informacja dodatkowa-raport skonsolidowany- IV kwartał 2004

Bardziej szczegółowo

$-& '& '%'!& %'+ %'#!&! %$!& '!3 45 '!3 455 $)" %*) 6$& 6!2%" " 6 & $" ( ' ' 6& '$*& & ( 6%& 7%*) $ "!#'3

$-& '& '%'!& %'+ %'#!&! %$!& '!3 45 '!3 455 $) %*) 6$& 6!2%  6 & $ ( ' ' 6& '$*& & ( 6%& 7%*) $ !#'3 ! !"#$%$%& '& & $" ( ' ')"%' '$%*)+, $-& '& '%'!& %'+ ' "-!.' '$" ') & )& )#. ) '$" /'# #0)#. ) '$" / ) $)& )#. ) '$",! $-& '& '%'!& %'+ 1$!2( ). ) '$" %'#!&! %$!& '!3 45 '!3 455 $)" %*) 6$& 6!2%" " 6

Bardziej szczegółowo

ZAWIERAJĄCY WYKAZ PODSTAWOWYCH ZAGADNIEŃ WYMAGANYCH DO EGZAMINU EBC*L

ZAWIERAJĄCY WYKAZ PODSTAWOWYCH ZAGADNIEŃ WYMAGANYCH DO EGZAMINU EBC*L SYLLABUS ZAWIERAJĄCY WYKAZ PODSTAWOWYCH ZAGADNIEŃ WYMAGANYCH DO EGZAMINU EBC*L POZIOM A wersja 2004-1 (A/D) 1. Bilans i inne sprawozdania finansowe jako źródła informacji o firmie Celem tej części jest

Bardziej szczegółowo

Planowanie przychodów ze sprzedaży na przykładzie przedsiębiorstw z branży 45.

Planowanie przychodów ze sprzedaży na przykładzie przedsiębiorstw z branży 45. Kamila Potasiak Justyna Frys Wroclaw University of Economics Planowanie przychodów ze sprzedaży na przykładzie przedsiębiorstw z branży 45. Słowa kluczowe: analiza finansowa, planowanie finansowe, prognoza

Bardziej szczegółowo

Aneks C Typowe wartości wskaźników analitycznych

Aneks C Typowe wartości wskaźników analitycznych Aneks C Typowe wartości wskaźników analitycznych i płynności Stan środków pieniężnych na koniec każdego z okresów (pozycja G rachunku przepływów pieniężnych) powinien przyjmować dodatnie wartości w każdym

Bardziej szczegółowo

BILANS Aktywa (w złotych) AMERICAN HEART OF POLAND SPÓŁKA AKCYJNA Sprawozdanie finansowe za rok zakończony dnia 31 grudnia 2013 roku Bilans Na dzień 31 grudnia 2013 roku Na dzień 31 grudnia 2012 roku A.

Bardziej szczegółowo

Argumenty na poparcie idei wydzielenia OSD w formie tzw. małego OSD bez majtku.

Argumenty na poparcie idei wydzielenia OSD w formie tzw. małego OSD bez majtku. Warszawa, dnia 22 03 2007 Zrzeszenie Zwizków Zawodowych Energetyków Dotyczy: Informacja prawna dotyczca kwestii wydzielenia Operatora Systemu Dystrybucyjnego w energetyce Argumenty na poparcie idei wydzielenia

Bardziej szczegółowo

ANALIZA WSKAŹNIKOWA WSKAŹNIKI PŁYNNOŚCI MATERIAŁY EDUKACYJNE. Wskaźnik bieżącej płynności

ANALIZA WSKAŹNIKOWA WSKAŹNIKI PŁYNNOŚCI MATERIAŁY EDUKACYJNE. Wskaźnik bieżącej płynności ANALIZA WSKAŹNIKOWA WSKAŹNIKI PŁYNNOŚCI Wskaźnik bieżącej płynności Informuje on, ile razy bieżące aktywa pokrywają bieżące zobowiązania firmy. Zmniejszenie wartości tak skonstruowanego wskaźnika poniżej

Bardziej szczegółowo

SPRAWOZDANIE ZA IV KWARTAŁ 2008 ROKU INFORMACJE DODATKOWE

SPRAWOZDANIE ZA IV KWARTAŁ 2008 ROKU INFORMACJE DODATKOWE SPRAWOZDANIE ZA IV KWARTAŁ 2008 ROKU INFORMACJE DODATKOWE Zduska Wola, dnia 13 lutego 2009 roku I. Kursy EURO przyjte do przeliczania wybranych danych finansowych. Poszczególne pozycje aktywów i pasywów

Bardziej szczegółowo

1) Instytucje kształcce w tym zawodzie (w kraju i we Wrocławiu). 2) Moliwoci podnoszenia kwalifikacji i dokształcania w tym zawodzie.

1) Instytucje kształcce w tym zawodzie (w kraju i we Wrocławiu). 2) Moliwoci podnoszenia kwalifikacji i dokształcania w tym zawodzie. Spis treci: I. Wprowadzenie II. Zadania i czynnoci 1) Potencjalne miejsca pracy. 2) Zakres obowizków. III. Wymagania zawodu 1) Wymagania fizyczne i zdrowotne 2) Wymagania psychologiczne IV. Kształcenie

Bardziej szczegółowo

Finansowanie działalności przedsiebiorstwa. Finanse 110630-1165

Finansowanie działalności przedsiebiorstwa. Finanse 110630-1165 Finansowanie działalności przedsiebiorstwa przedsiębiorstw-definicja Przepływy pieniężne w przedsiębiorstwach Decyzje finansowe przedsiębiorstw Analiza finansowa Decyzje finansowe Krótkoterminowe np. utrzymanie

Bardziej szczegółowo

Kościerzyna, dnia... / stempel i podpisy osób działających za Klienta /

Kościerzyna, dnia... / stempel i podpisy osób działających za Klienta / Załącznik 2.1.5 do Wniosku o kredyt Z/PK Bank Spółdzielczy w Kościerzynie Załącznik do wniosku kredytowego dla podmiotu prowadzącego pełną księgowość. RACHUNEK ZYSKÓW I STRAT Nazwa Kredytobiorcy : Okres

Bardziej szczegółowo

Instrukcja wypełniania modelu finansowego dla działania 4.5 POIG

Instrukcja wypełniania modelu finansowego dla działania 4.5 POIG 1 Informacje ogólne...2 2 Dane Firmy...6 3 Dane_Makro...6 4 Model_Sprzeday...10 5 Koszty_Operacyjne...11 6 Koszty_Produkcji...12 7 Zatrudnienie_Płace_Szkolenia...13 8 Pozostałe_Przychody/Koszty_Operacyjne...16

Bardziej szczegółowo

Podstawy finansów przedsiębiorstwa

Podstawy finansów przedsiębiorstwa 1 Prof. dr hab. Aurelia Bielawska prof. zw. Program przedmiotu Podstawy finansów przedsiębiorstwa 1. Wprowadzenie do gospodarki finansowej przedsiębiorstwa Cel ogólny: znajomość podstawowych pojęć z zakresu

Bardziej szczegółowo

Rachunek Zysków i Strat ROK ROK 31-03-2013 31-03-2014

Rachunek Zysków i Strat ROK ROK 31-03-2013 31-03-2014 Rachunek Zysków i Strat ROK ROK A. Przychody netto ze sprzedaży i zrównane z nimi, w tym 1 365 000,00 12 589,30 - od jednostek powiązanych 2 I. Przychody netto ze sprzedaży produktów, usług 3 365 000,00

Bardziej szczegółowo

Akademia Młodego Ekonomisty

Akademia Młodego Ekonomisty Akademia Młodego Ekonomisty Analiza wskaźnikowa przedsiębiorstwa Jak ocenić pozycję finansową firmy? dr Waldemar Rogowski Szkoła Główna Handlowa w Warszawie 29 marca 2011 r. Główne grupy wskaźników Płynności

Bardziej szczegółowo

INFORMACJA DODATKOWA

INFORMACJA DODATKOWA Informacja dodatkowa zgodnie z 91 ust. 3 i 4 Rozporzdzenia Rady Ministrów z dnia 19 padziernika 2005 r. w sprawie informacji biecych i okresowych przekazywanych przez emitentów papierów wartociowych (Dz.

Bardziej szczegółowo

Kapitał obrotowy a płynność finansowa powiatów ziemskich (na przykładzie wybranych powiatów województwa wielkopolskiego)

Kapitał obrotowy a płynność finansowa powiatów ziemskich (na przykładzie wybranych powiatów województwa wielkopolskiego) dr hab. prof. nadzw. US Jolanta Iwin-Garzyńska Kierownik Zakładu Finansów Przedsiębiorstw Wydział Nauk Ekonomicznych i Zarządzania Uniwersytet Szczeciński mgr Tomasz Rzemykowski Student III r. Niestacjonarnych

Bardziej szczegółowo

O tym jak wyliczy koszt przepływu palety przez magazyn

O tym jak wyliczy koszt przepływu palety przez magazyn Optymalizacja zaangaowania kapitałowego 22.12.2004 r. w decyzjach typu make or buy. Magazyn własny czy obcy cz. 1. O tym jak wyliczy koszt przepływu palety przez magazyn Wprowadzenie Wan miar działania

Bardziej szczegółowo

N. Zysk (strata) netto (K-L-M) 48-1 129 134,12 365,00

N. Zysk (strata) netto (K-L-M) 48-1 129 134,12 365,00 Skonsolidowany Rachunek Zysków i Strat Rachunek Zysków i Strat ROK A. Przychody netto ze sprzedaży i zrównane z nimi, w tym 1 68 095,74 - od jednostek powiązanych 2 I. Przychody netto ze sprzedaży produktów,

Bardziej szczegółowo

Analiza wskaźnikowa. Akademia Młodego Ekonomisty

Analiza wskaźnikowa. Akademia Młodego Ekonomisty Akademia Młodego Ekonomisty Analiza wskaźnikowa przedsiębiorstwa. Jak ocenić pozycję finansową firmy? Hanna Micińska Uniwersytet Ekonomiczny w Katowicach 6 maja 2013 r. 1 Analiza wskaźnikowa Każda decyzja

Bardziej szczegółowo

Zestawy zagadnień na egzamin magisterski dla kierunku EKONOMIA (studia II stopnia)

Zestawy zagadnień na egzamin magisterski dla kierunku EKONOMIA (studia II stopnia) Zestawy zagadnień na egzamin magisterski dla kierunku EKONOMIA (studia II stopnia) Obowiązuje od 01.10.2014 Zgodnie z Zarządzeniem Rektora ZPSB w sprawie Regulaminu Procedur Dyplomowych, na egzaminie magisterskim

Bardziej szczegółowo

Pismo przewodnie biznes planu

Pismo przewodnie biznes planu Pismo przewodnie biznes planu Prezentuje biznes plan, wyjania jego cel, podaje tytuł planu oraz opisuje główne dziedziny, na których skoncentrował si autor planu. Dodatkowo moe zawiera takie elementy jak:

Bardziej szczegółowo

Wprowadzenie: Krystyna Gurbiel Dyrektor Generalny Polskiej Fundacji Promocji i Rozwoju Ma"ych i (rednich Przedsi)biorstw... 9. Streszczenie...

Wprowadzenie: Krystyna Gurbiel Dyrektor Generalny Polskiej Fundacji Promocji i Rozwoju Maych i (rednich Przedsi)biorstw... 9. Streszczenie... SPIS TRE%CI Wprowadzenie: Krystyna Gurbiel Dyrektor Generalny Polskiej Fundacji Promocji i Rozwoju Ma"ych i (rednich Przedsi)biorstw... 9 Streszczenie... 11 1. Zmiany makroekonomiczne w Polsce w latach

Bardziej szczegółowo

Uchwała Nr 215/08 Sejmiku Województwa Mazowieckiego z dnia 13 padziernika 2008 roku

Uchwała Nr 215/08 Sejmiku Województwa Mazowieckiego z dnia 13 padziernika 2008 roku Uchwała Nr 215/08 Sejmiku Województwa Mazowieckiego z dnia 13 padziernika 2008 roku w sprawie udzielenia przez Województwo Mazowieckie porczenia zobowizania wynikajcego z obligacji emitowanych przez Agencj

Bardziej szczegółowo

Temat: Czynniki kształtujące wynik finansowy.

Temat: Czynniki kształtujące wynik finansowy. Wydział Zarządzania Rachunkowość finansowa Prowadzący: mgr Z. Niesyn Referat: Czynniki kształtujące wynik finansowy. Autor: Barbara Standarska Warszawa 14.12.2011 Temat: Czynniki kształtujące wynik finansowy.

Bardziej szczegółowo

KAPITAŁOWA STRATEGIA PRZEDISĘBIORSTWA JAN SOBIECH (REDAKTOR NAUKOWY)

KAPITAŁOWA STRATEGIA PRZEDISĘBIORSTWA JAN SOBIECH (REDAKTOR NAUKOWY) KAPITAŁOWA STRATEGIA PRZEDISĘBIORSTWA JAN SOBIECH (REDAKTOR NAUKOWY) SPIS TREŚCI WSTĘP...11 CZĘŚĆ PIERWSZA. STRUKTURA ŹRÓDEŁ KAPITAŁU PRZEDSIĘBIORSTWA...13 Rozdział I. PRZEDSIĘBIORSTWO JAKO ORGANIZACJA

Bardziej szczegółowo

TECHNOLOGIE BUCZEK S.A. W TYSIĄCACH ZŁ

TECHNOLOGIE BUCZEK S.A. W TYSIĄCACH ZŁ TECHNOLOGIE BUCZEK S.A. Przychody ze sprzedaży i zrównane z nimi, w tym: 184 002,5 - ze sprzedaży wyrobów, towarów i usług 165 798,3 Przychody pozostałe operacyjne 5 430,4 Przychody finansowe 711,8 Koszty

Bardziej szczegółowo

Długoterminowe decyzje finansowe w zakresie finansów przedsiębiorstw na przykładzie przedsiębiorstwa z branży okienniczej

Długoterminowe decyzje finansowe w zakresie finansów przedsiębiorstw na przykładzie przedsiębiorstwa z branży okienniczej Długoterminowe decyzje finansowe w zakresie finansów przedsiębiorstw na przykładzie przedsiębiorstwa z branży okienniczej Kamil Heliński, Uniwersytet Ekonomiczny we Wrocławiu W niniejszej pracy przeprowadzamy

Bardziej szczegółowo

Wymierne korzyci wynikajce z analizy procesów

Wymierne korzyci wynikajce z analizy procesów Wymierne korzyci wynikajce z analizy procesów Analiza procesu jest narzdziem do osignicia wyszej efektywnoci organizacji (midzy innymi). Wymaga ona zbudowania modelu procesu biznesowego bdcego opisem funkcjonowania

Bardziej szczegółowo

Przewodnik metodyczny Analiza finansowa

Przewodnik metodyczny Analiza finansowa Przewodnik metodyczny Analiza finansowa Dr Maria Gorczyńska I. Ogólne informacje o przedmiocie Cel: zaprezentowanie Słuchaczom ogólnej wiedzy na temat oceny kondycji finansowej przedsiębiorstwa przy pomocy

Bardziej szczegółowo

Temat: Podstawy analizy finansowej.

Temat: Podstawy analizy finansowej. Przedmiot: Analiza ekonomiczna Temat: Podstawy analizy finansowej. Rola analizy finansowej w systemie analiz. Analiza finansowa jest ta częścią analizy ekonomicznej, która stanowi najwyższy stopień jej

Bardziej szczegółowo

Uniwersytet Ekonomiczny we Wrocławiu.,,Analiza finansowa kontrahenta na przykładzie przedsiębiorstwa z branży 51 - transport lotniczy " Working paper

Uniwersytet Ekonomiczny we Wrocławiu.,,Analiza finansowa kontrahenta na przykładzie przedsiębiorstwa z branży 51 - transport lotniczy  Working paper Anna Mężyk Uniwersytet Ekonomiczny we Wrocławiu,,Analiza finansowa kontrahenta na przykładzie przedsiębiorstwa z branży 51 - transport lotniczy " Working paper JEL Classification: A10 Słowa kluczowe: analiza

Bardziej szczegółowo

dla Akcjonariuszy ALCHEMIA S.A. z siedzib w Brzegu

dla Akcjonariuszy ALCHEMIA S.A. z siedzib w Brzegu Raport niezalenego biegłego rewidenta z przegldu pełnego skonsolidowanego sprawozdania finansowego obejmujcego okres od 1 stycznia 2005 do 30 czerwca 2005 r. dla Akcjonariuszy ALCHEMIA S.A. z siedzib w

Bardziej szczegółowo

Stowarzyszenie -projekt Wiersz AKTYWA Stan na Wiersz PASYWA Stan na. A Fundusze własne 25532,01 0,00

Stowarzyszenie -projekt Wiersz AKTYWA Stan na Wiersz PASYWA Stan na. A Fundusze własne 25532,01 0,00 Bilans na dzień 31.12.2013 r. Regon Bilans sporządzony zgodnie z załącznikiem do rozporządzenia Ministra Finansów z 15.11.2001 r. (DZ.U. nr 137,poz. 1539 z późn. zm.) Stowarzyszenie -projekt Wiersz AKTYWA

Bardziej szczegółowo

INFORMACJA DODATKOWA

INFORMACJA DODATKOWA Informacja dodatkowa zgodnie z 87 ust. 3 i 4 Rozporzdzenia Ministra Finansów z dnia 19 lutego 2009 r. w sprawie informacji biecych i okresowych przekazywanych przez emitentów papierów wartociowych (Dz.

Bardziej szczegółowo

Przeanalizuj spółkę i oceń, czy warto w nią zainwestować, czyli o fundamentach "od kuchni"

Przeanalizuj spółkę i oceń, czy warto w nią zainwestować, czyli o fundamentach od kuchni Przeanalizuj spółkę i oceń, czy warto w nią zainwestować, czyli o fundamentach "od kuchni" Prowadzący: Marcin Dybek Centrum Analiz Finansowych EBIT marcin.dybek@rsg.pl www.rsg.pl Stosowane standardy rachunkowości

Bardziej szczegółowo

Program Sprzeda wersja 2011 Korekty rabatowe

Program Sprzeda wersja 2011 Korekty rabatowe Autor: Jacek Bielecki Ostatnia zmiana: 14 marca 2011 Wersja: 2011 Spis treci Program Sprzeda wersja 2011 Korekty rabatowe PROGRAM SPRZEDA WERSJA 2011 KOREKTY RABATOWE... 1 Spis treci... 1 Aktywacja funkcjonalnoci...

Bardziej szczegółowo

Niniejszy aneks został zatwierdzony przez Komisj Nadzoru Finansowego w dniu 11 kwietnia 2007 r.

Niniejszy aneks został zatwierdzony przez Komisj Nadzoru Finansowego w dniu 11 kwietnia 2007 r. Aneks nr 1 Do Prospektu Emisyjnego BUDVAR Centrum S.A. przygotowanego w zwizku z Ofert publiczn Akcji serii D i dopuszczenia do obrotu na rynku regulowanym Akcji serii A, B i C oraz praw do Akcji Serii

Bardziej szczegółowo

8.2.1 Umowy kredytowe zawarte przez Emitenta

8.2.1 Umowy kredytowe zawarte przez Emitenta 8.2.1 Umowy kredytowe zawarte przez Emitenta Stan zobowiza Emitenta z tytułu umów kredytowych opisanych poniej na dzie 23 listopada 2004 roku przedstawia si nastpujco: Kredytodawca Stan zobowiza (tys.

Bardziej szczegółowo

I. WPROWADZENIE DO SPRAWOZDANIA FINANSOWEGO. 1. Forma prawna: Fundacja

I. WPROWADZENIE DO SPRAWOZDANIA FINANSOWEGO. 1. Forma prawna: Fundacja I. WPROWADZENIE DO SPRAWOZDANIA FINANSOWEGO 1. Forma prawna: Fundacja REGON: 277947710 NIP: 629-22-38-414 Firma: Fundacja Regionalnej Agencji Promocji Zatrudnienia Adres : 41-300 Dąbrowa Górnicza ul. Sienkiewicza

Bardziej szczegółowo

A Fundusze własne 203 562,43 150 666,28. II Rzeczowe aktywa trwałe 78 592,90 71 445,32 II Fundusz z aktualizacji wyceny 18 976,49 18 976,49

A Fundusze własne 203 562,43 150 666,28. II Rzeczowe aktywa trwałe 78 592,90 71 445,32 II Fundusz z aktualizacji wyceny 18 976,49 18 976,49 Bilans na dzień 31.12.2014 r. Regon 690238661 Bilans sporządzony zgodnie z załącznikiem do rozporządzenia Ministra Finansów z 15.11.2001 r. (DZ.U. nr 137,poz. 1539 z późn. zm.) Zespół Szkół Społecznych

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie wartością i ryzykiem na przykładzie przedsiębiorstwa zajmującego się projektowaniem i dystrybucją odzieży

Zarządzanie wartością i ryzykiem na przykładzie przedsiębiorstwa zajmującego się projektowaniem i dystrybucją odzieży Zarządzanie wartością i ryzykiem na przykładzie przedsiębiorstwa zajmującego się projektowaniem i dystrybucją odzieży Value management and risk on the example of a company engaged in the design and distribution

Bardziej szczegółowo

WPROWADZENIE DO SPRAWOZDANIA FINANSOWEGO ZA I PÓŁROCZE 2006 ROKU

WPROWADZENIE DO SPRAWOZDANIA FINANSOWEGO ZA I PÓŁROCZE 2006 ROKU WPROWADZENIE DO SPRAWOZDANIA FINANSOWEGO ZA I PÓŁROCZE 2006 ROKU Forma prawna oraz podstawowy przedmiot działalnoci spółki POLNORD S.A. jest spółk akcyjn, posiadajc osobowo prawn zgodnie z przepisami prawa

Bardziej szczegółowo

K. Ladra, Uniwersytet Ekonomiczny we Wrocławiu Krótkoterminowe decyzje w zakresie finansów przedsiębiorstw z branży 10-Manufacture of food products

K. Ladra, Uniwersytet Ekonomiczny we Wrocławiu Krótkoterminowe decyzje w zakresie finansów przedsiębiorstw z branży 10-Manufacture of food products K. Ladra, Uniwersytet Ekonomiczny we Wrocławiu Krótkoterminowe decyzje w zakresie finansów przedsiębiorstw z branży 10-Manufacture of food products Słowa kluczowe: finanse krótkoterminowe, finanse przedsiębiorstw,

Bardziej szczegółowo

FUNDACJA DAJ MI CZAS

FUNDACJA DAJ MI CZAS WPROWADZENIE DO SPRAWOZDANIA FINANSOWEGO ORAZ INFORMACJA DODATKOWA ZA ROK 2011 FUNDACJA DAJ MI CZAS z siedzib 02-495 Warszawa ul. Bohaterów Warszawy 1 NIP 522-28-30-940 REGON 140752119 NR KRS 0000225682

Bardziej szczegółowo

BILANS sporządzony na dzień 31 grudnia 2009 roku.

BILANS sporządzony na dzień 31 grudnia 2009 roku. BILANS sporządzony na dzień 31 grudnia 2009 roku. Stan na dzień zamknięcia Wiersz Aktywa ksiąg rachunkowych A. Aktywa trwałe I. Wartości niematerialne i prawne 2008 2009 1. Koszty zakończonych prac rozwojowych

Bardziej szczegółowo

WNIOSKODAWCA ... NAZWA/IMIĘ I NAZWISKO ... ADRES LP. NAZWA DŁUŻNIKA KWOTA NALEŻNOŚCI TERMIN SPŁATY

WNIOSKODAWCA ... NAZWA/IMIĘ I NAZWISKO ... ADRES LP. NAZWA DŁUŻNIKA KWOTA NALEŻNOŚCI TERMIN SPŁATY Załącznik nr I.4A do Instrukcji kredytowania działalności gospodarczej część I WNIOSKODAWCA... NAZWA/IMIĘ I NAZWISKO... ADRES NIP REGON... NALEŻNOŚCI (W ZŁ) LP. NAZWA DŁUŻNIKA KWOTA NALEŻNOŚCI TERMIN SPŁATY

Bardziej szczegółowo

KOMISJA PAPIERÓW WARTOŚCIOWYCH I GIEŁD Skonsolidowany raport roczny SA-RS (zgodnie z 57 ust. 2 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 października 2001 r. - Dz. U. Nr 139, poz. 1569, z późn. zm.) (dla

Bardziej szczegółowo

Samodzielne Publiczne Zakłady Opieki Zdrowotnej Wszystkie SPZOZ

Samodzielne Publiczne Zakłady Opieki Zdrowotnej Wszystkie SPZOZ Samodzielne Publiczne Zakłady Opieki Zdrowotnej Wszystkie SPZOZ Aktywa samodzielnych publicznych zakładów opieki zdrowotnej województwa kujawsko-pomorskiego (109 zakładów) w roku osiągnęły wartość 837,9

Bardziej szczegółowo

Na podstawie art. 14a 1 i 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. - Ordynacja podatkowa (tekst jednolity Dz. U. Nr 8, poz. 60 z 2005r. ze zm.

Na podstawie art. 14a 1 i 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. - Ordynacja podatkowa (tekst jednolity Dz. U. Nr 8, poz. 60 z 2005r. ze zm. Na podstawie art. 14a 1 i 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. - Ordynacja podatkowa (tekst jednolity Dz. U. Nr 8, poz. 60 z 2005r. ze zm. ) w zwizku z wnioskiem podatnika XXXXXX z dnia 10.11.2005r., uzupełnionego

Bardziej szczegółowo

Zobowiązania pozabilansowe, razem

Zobowiązania pozabilansowe, razem Talex SA skonsolidowany raport roczny SA-RS WYBRANE DANE FINANSOWE WYBRANE DANE FINANSOWE (2001) tys. zł tys. EUR I. Przychody netto ze sprzedaży produktów, 83 399 22 843 towarów i materiałów II. Zysk

Bardziej szczegółowo

W ramach podstawowej działalnoci operacyjnej projekt przewiduje uporzdkowanie zasad finansowania, w aspekcie kwalifikowania przychodów i kosztów, w

W ramach podstawowej działalnoci operacyjnej projekt przewiduje uporzdkowanie zasad finansowania, w aspekcie kwalifikowania przychodów i kosztów, w UZASADNIENIE Projekt rozporzdzenia Rady Ministrów w sprawie szczegółowych zasad gospodarki finansowej uczelni publicznych stanowi wykonanie delegacji ustawowej wynikajcej z art. 105 ustawy z dnia 27 lipca

Bardziej szczegółowo

SPRAWOZDANIE Z ADEKWATNOŚCI KAPITAŁOWEJ DOMU MAKLERSKIEGO PRICEWATERHOUSECOOPERS SECURITIES SPÓŁKA AKCYJNA

SPRAWOZDANIE Z ADEKWATNOŚCI KAPITAŁOWEJ DOMU MAKLERSKIEGO PRICEWATERHOUSECOOPERS SECURITIES SPÓŁKA AKCYJNA SPRAWOZDANIE Z ADEKWATNOŚCI KAPITAŁOWEJ DOMU MAKLERSKIEGO PRICEWATERHOUSECOOPERS SECURITIES SPÓŁKA AKCYJNA ZA OKRES OD 1 STYCZNIA 2012 r. DO 31 GRUDNIA 2012 r. PricewaterhouseCoopers Securities S.A., Al.

Bardziej szczegółowo

DECYZJA. odmawiam uwzgldnienia wniosku. Uzasadnienie

DECYZJA. odmawiam uwzgldnienia wniosku. Uzasadnienie Decyzja Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych z dnia 21 marca 2005 r. odmawiajca uwzgldnienia wniosku o zobowizanie Zarzdu Banku, do wykrelenia danych osobowych dotyczcych Skarcego z Bankowego

Bardziej szczegółowo

Planowanie adresacji IP dla przedsibiorstwa.

Planowanie adresacji IP dla przedsibiorstwa. Planowanie adresacji IP dla przedsibiorstwa. Wstp Przy podejciu do planowania adresacji IP moemy spotka si z 2 głównymi przypadkami: planowanie za pomoc adresów sieci prywatnej przypadek, w którym jeeli

Bardziej szczegółowo

INFORMACJA DODATKOWA

INFORMACJA DODATKOWA INFORMACJA DODATKOWA I Przyjęte zasady (politykę) rachunkowości stosuje się w sposób ciągły, dokonując w kolejnych latach obrotowych jednakowego grupowania operacji gospodarczych, jednakowej wyceny aktywów

Bardziej szczegółowo

Cash flow projektu zakładajcego posiadanie własnego magazynu oraz posiłkowanie si magazynem obcym w przypadku sezonowych zwyek

Cash flow projektu zakładajcego posiadanie własnego magazynu oraz posiłkowanie si magazynem obcym w przypadku sezonowych zwyek Optymalizacja zaangaowania kapitałowego 4.01.2005 r. w decyzjach typu make or buy. Magazyn czy obcy cz. 2. Cash flow projektu zakładajcego posiadanie własnego magazynu oraz posiłkowanie si magazynem obcym

Bardziej szczegółowo

WYBRANE DANE FINANSOWE WYBRANE DANE FINANSOWE (2001) tys. zł tys. EUR I. Przychody netto ze sprzedaży produktów, towarów i materiałów 80 867 22 150 II. Zysk (strata) na działalności operacyjnej 3 021 829

Bardziej szczegółowo

B. DODATKOWE NOTY OBJANIAJCE

B. DODATKOWE NOTY OBJANIAJCE B. DODATKOWE NOTY OBJANIAJCE 1. Informacje o instrumentach finansowych. Ad.1 Lp Rodzaj instrumentu 1. Aktywa finansowe przeznaczone do obrotu: 2. Zobowizania finansowe przeznaczone do obrotu: Zobowizania

Bardziej szczegółowo

SPRAWOZDANIE FINANSOWE ZA 2011 ROK. adres OLSZTYN ul. Tracka 5 NIP 739-33-31-558 FUNDACJA "PRZYSZŁOŚĆ DLA DZIECI"

SPRAWOZDANIE FINANSOWE ZA 2011 ROK. adres OLSZTYN ul. Tracka 5 NIP 739-33-31-558 FUNDACJA PRZYSZŁOŚĆ DLA DZIECI SPRAWOZDANIE FINANSOWE ZA 2011 ROK FUNDACJA "PRZYSZŁOŚĆ DLA DZIECI" adres OLSZTYN ul. Tracka 5 NIP 739-33-31-558 Fundacja "PRZYSZŁOŚĆ DLA DZIECI" wprowadzenie do sprawozdania finansowego za 2010rok 2 1.

Bardziej szczegółowo

Zestawy zagadnień na egzamin magisterski dla kierunku EKONOMIA (studia II stopnia)

Zestawy zagadnień na egzamin magisterski dla kierunku EKONOMIA (studia II stopnia) Zestawy zagadnień na egzamin magisterski dla kierunku EKONOMIA (studia II stopnia) Obowiązuje od 01.10.2014 Zgodnie z Zarządzeniem Rektora ZPSB w sprawie Regulaminu Procedur Dyplomowych, na egzaminie magisterskim

Bardziej szczegółowo

CZYNNIKI ROZWOJU MAŁYCH I REDNICH PRZEDSIBIORSTW NA PODSTAWIE BADA W MIKROREGIONIE ŁÓDZKIM

CZYNNIKI ROZWOJU MAŁYCH I REDNICH PRZEDSIBIORSTW NA PODSTAWIE BADA W MIKROREGIONIE ŁÓDZKIM 15 CZYNNIKI ROZWOJU MAŁYCH I REDNICH PRZEDSIBIORSTW NA PODSTAWIE BADA W MIKROREGIONIE ŁÓDZKIM Marek Matejun Katedra Zarzdzania, Politechnika Łódzka 1. Wprowadzenie Problematyka rozwoju małych i rednich

Bardziej szczegółowo

Informacja dodatkowa za 2005 r.

Informacja dodatkowa za 2005 r. POLSKA FUNDACJA IM. ROBERTA SCHUMANA Informacja dodatkowa za 2005 r. 1 Stosowane metody wyceny aktywów i pasywów Wyszczególnienie Środki trwałe Wartości niematerialne i prawne Należności i roszczenia Środki

Bardziej szczegółowo

Uchwała nr... Rady Miasta Gdańska z dnia... w sprawie zatwierdzenia sprawozdania finansowego za 2011 r. Instytutu Kultury Miejskiej w Gdańsku

Uchwała nr... Rady Miasta Gdańska z dnia... w sprawie zatwierdzenia sprawozdania finansowego za 2011 r. Instytutu Kultury Miejskiej w Gdańsku Uchwała nr... Rady Miasta Gdańska z dnia... w sprawie zatwierdzenia sprawozdania finansowego za 2011 r. Instytutu Kultury Miejskiej w Gdańsku Na podstawie art.18 ust.2 pkt.15 ustawy z dnia 8 marca 1990

Bardziej szczegółowo

R. Jarosz Uniwersytet Ekonomiczny we Wrocławiu

R. Jarosz Uniwersytet Ekonomiczny we Wrocławiu R. Jarosz Uniwersytet Ekonomiczny we Wrocławiu DŁUGOTERMINOWE DECYZJE W ZAKRESIE FINANSÓW PRZEDSIĘBIORSTWA NA PRZYKŁADZIE PRZEDSIĘBIORSTWA Z BRANŻY PRODUKCJI METALOWYCH WYROBÓW GOTOWYCH, Z WYŁĄCZENIEM

Bardziej szczegółowo

Problemy pozyskiwania rodków unijnych przez polskie jednostki samorzdowe

Problemy pozyskiwania rodków unijnych przez polskie jednostki samorzdowe Prof. dr hab. Elbieta Kornberger-Sokołowska Uniwersytet Warszawski Problemy pozyskiwania rodków unijnych przez polskie jednostki samorzdowe 1. Zgodnie z art. 158 Traktatu ustanawiajcego Wspólnot Europejsk

Bardziej szczegółowo