Metody oceny zagrożeń stwarzanych przez wtórne odpady z procesu termicznego przekształcania odpadów

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Metody oceny zagrożeń stwarzanych przez wtórne odpady z procesu termicznego przekształcania odpadów"

Transkrypt

1 Metody oceny zagrożeń stwarzanych przez wtórne odpady z procesu termicznego przekształcania odpadów dr hab. inż. Grzegorz WIELGOSIŃSKI mgr inż. Dorota WASIAK Politechnika Łódzka Wydział Inżynierii Procesowej i Ochrony Środowiska

2 Bilans masy spalarni odpadów komunalnych 2

3 Odpady wtórne z procesu termicznego przekształcania odpadów Żużle i popioły ok kg/mg *, Produkty oczyszczania spalin ok kg/mg *, *, * 3

4 Odpady wtórne - charakterystyka, zagrożenia Żużle i popioły Głównie krzemionka (SiO 2 ) oraz metale ciężkie w postaci metali, tlenków oraz soli Produkty oczyszczania spalin Pyły metale ciężkie, produkty niepełnego spalania, w tym dioksyny i furany; Produkty oczyszczania spalin związki wapnia, metale ciężkie, zwłaszcza rtęć 4

5 Odpady wtórne - postępowanie Rodzaj odpadu Żużel i popiół paleniskowy - Przeznaczenie - budowa dróg i elementów budowlanych Popioły lotne Pył z odpylania Placek filtracyjny Gips - odpad niebezpieczny - składowisko odpadów niebezpiecznych Zużyty węgiel aktywny Odzyskany złom - spalenie w spalarni odpadów - odzysk w hucie 5

6 6 Procedura badawcza wg Rozporządzenie Ministra Gospodarki (wg PN-EN 12457) Umieścić próbkę ok. 0,090 kg (suchej masy) w butelce (PP), Dodać wodę destylowaną zachowijąc stosunek wody do osadu (L/S)=10 l/kg, Mieszać 24 h, Przefiltrować próbkę, Oznaczyć stężenie rozpuszczonych metali ciężkich w eluacie. 6

7 Ekstrakcja sekwencyjna Ekstrakcję sekwencyjną próbek żuli i popiołów wykonuje się za pomocą roztworów wodnych o rosnącej agresywności Roztwór ekstrakcyjny izoluje tylko jedną formę w jakiej występuje pierwiastek w próbce Brak zjawiska resorpcji Możliwość określania mobilności metali w warunkach imitujących procesy naturalne, pozwala określić biodostępność 7

8 Ekstrakcja sekwencyjna Procedura Tessiera (Tessier A., Campbell P., Bisson M.: Sequential extraction procedure for the speciation of particulate trace metal. Anal. Chem. Acta (1979), 286: ) Procedura van Hercka (van Herck P., Vandecasteele C.: Evaluation of the use of a sequential extraction procedure for the characterization and treatment of metal containing solid waste. Waste Management (2001), 21: ) Procedura BCR (Sutherland R. A., BCR -701: a review of 10-years of sequential extraction analyses. Analytica Chimica Acta, 2010, 680: 10-20) 8

9 Procedura Tessiera Procedura Tessiera polega na wyodrębnieniu pięciu frakcji: 1. rozpuszczalna - F1 (ekstrahowana chlorkiem magnezu); 2. wymienna, związana z węglanami - F2 (ekstrahowana octanem sodu); 3. wodorotlenkowa, wiązana z tlenkami żelaza i manganu - F3 (ekstrahowana chlorowodorkiem hydroksyloaminy rozpuszczonym w kwasie octowym); 4. związana z materią organiczną - F4 (ekstrahowana nadtlenkiem wodoru w obecności kwasu azotowego); 5. pozostałościowa - F5 (rozpuszcznie w HCl+HNO 3 1:3); 9

10 Procedura van Hercka Procedura van Hercka polega na wyodrębnieniu sześciu frakcji: 1. rozpuszczalna - F1 (ekstrahowana wodą demineralizowaną); 2. rozpuszczalna - F2 (ekstrahowana azotanem wapnia); 3. wymienna - F3 (ekstrahowana kwasem octowym oraz podchlorynem sodu); 4. związana z tlenkami żelaza i manganu - F4 (ekstrahowana szczawianem amonu i kwasem szczawiowym); 5. związana z materią organiczną - F5 (ekstrahowana wersenianem sodu w obecności chlorowodorku hydroksyloaminy); 6. pozostałościowa F5 (rozpuszczona w HCl+HNO 3 1:3); 10

11 Procedura BCR Procedura BCR pozwala na wyodrębnienie trzech frakcji oraz frakcji pozostałościowej 1. łatwo rozpuszczalnej w środowisku kwaśnym F1 (ekstrahowana kwasem octowym); 2. podatną na redukcję - F2 (ekstrahowana chlorowodorkiem hydroksyloaminy); 3. podatną na utlenianie - F3 (ekstrahowana nadtlenkiem wodoru w obecności octanu amonu); 4. pozostałość - F4 (rozpuszcznie w 6M HCl + 14M HNO 3 ) 11

12 Materiał badawczy Żużle i popioły ze spalarni odpadów medycznych 12

13 Metale w żużlach i popiołach ze spalarni odpadów medycznych Metal Minimalna zawartość Maksymalna zawartość Średnia zawartość Ni ± 51 Cu ± 158 Cr ± 90 Pb ± 60 Hg ± 15 Cd ± 8 Co ± 20 Mn ± 572 Wyniki z 14 spalarni odpadów medycznych w Polsce w mg/kg 13

14 Wyniki badań z zastosowaniem ekstrakcji sekwencyjnej Frakcja Wymycie poszczególnych pierwiastków w danej frakcji [w %] Pb Cr Co Cu Mn Ni V Zn As Procedura van Hercka Frakcja 1 3,58 2,04 1,48 2,87 1,30 3,47 2,9 6,41 4,07 Frakcja 2 7,24 4,02 1,45 5,93 1,28 8,77 2,75 8,03 3,99 Frakcja 3 20,62 7,56 5,46 9,80 2,72 15,58 5,86 3,39 14,19 Frakcja 4 20,67 7,09 13,06 33,99 10,55 8,59 20,66 9,70 35,86 Frakcja 5 2,20 3,46 20,1 5,46 23,35 7,40 6,42 14,53 13,67 Frakcja 6 45,69 75,84 58,44 41,95 60,80 56,0 61,50 57,94 28,22 Procedura Tessiera Frakcja 1 3,60 1,52 1,21 3,25 1,26 2,28 3,10 4,16 6,11 Frakcja 2 5,02 2,63 1,31 5,24 1,35 5,48 3,34 4,93 6,59 Frakcja 3 34,10 8,22 2,91 20,56 3,01 23,55 7,45 3,48 14,66 Frakcja 4 56,67 87,01 93,17 68,27 92,94 68,26 82,56 81,43 65,65 Frakcja 5 0,61 0,62 1,39 2,69 1,44 0,43 3,55 6,00 6,99 Procedura BRC Frakcja 1 0,80 0,29 0,18 0,38 0,29 0,51 0,56 0,33 6,90 Frakcja 2 1,29 0,37 0,70 1,25 0,41 1,56 0,79 0,20 9,64 Frakcja 3 5,83 0,64 2,03 2,48 0,53 16,25 1,03 0,34 12,63 Frakcja 4 92,08 98,70 97,08 95,89 98,77 81,68 97,62 99,14 70,83 14

15 Wymywalność ołowiu (Pb) podczas ekstrakcji sekwencyjnej van Herck Tessier BCR F I F II F III F IV F V F VI F I F II F III F IV F V F I F II F III F IV 15

16 Wymywalność miedzi (Cu) podczas ekstrakcji sekwencyjnej van Herck Tessier BCR F I F II F III F IV F V F VI F I F II F III F IV F V F I F II F III F IV 16

17 Wymywalność arsenu (As) podczas ekstrakcji sekwencyjnej van Herck Tessier BCR F I F II F III F IV F V F VI F I F II F III F IV F V F I F II F III F IV 17

18 Wyniki badań z zastosowaniem ekstrakcji sekwencyjnej Pb Cr Co Cu Mn Ni V Zn As van Herck 1 267, ,6 324, ,2 367,3 662,5 168, ,2 111,2 Tessier 877, ,6 190, ,1 168,5 540,4 516, ,3 33,3 BCR 618, ,8 163, ,1 103,4 412,8 53, ,2 4,4 PN-EN ,4 99,5 9,3 189,7 9,3 43,2 9,3 373,6 9,3 TVA AS ,1 256,1 17,2 224,3 17,2 178,8 17,2 631,7 17,2 Pełna mineralizacja 845, ,3 259, ,7 311,2 551,4 142, ,8 46,5 18

19 Porównanie metod van Herck Tessier BCR PN-EN TVA AS 1991 Pełna mineralizacja 19

20 Metody postępowania z żużlami i popiołami z procesu termicznego przekształacania odpadów Solidyfikacja (zestalanie) i składowanie Płukanie, obróbka kwaśna, obróbka alkaliczna, stablilizacja chemiczna (obróbka za pomocą FeSO 4 lub fosforanami), chelatyzacja (kompleksowanie) i wykorzystanie gospodarcze (produkcja betonu, budowa dróg, składowisk itp.) lub składowanie Obróbka termiczna (detoksyfikacja termiczna, witryfikacja) i wykorzystanie gospodarcze lub składowanie Odzysk metali z żużli i popiołów Odzysk fosforu z popiołów po spalaniu osadów ściekowych 20

21 Podsumowanie Przedstawione wyniki wskazują jednoznacznie, że obowiązująca w Polsce metoda opisana w Rozporządzaniu Ministra Gospodarki (zgodna z normą PN-EN 12457) nie powinna być stosowana, gdyż nie daje ona obrazu rzeczywistej zdolności do uwalniania metali do środowiska. Równie mało przydatna do oceny zagro-żeń stwarzanych dla ekosystemu przez popioły i żużle jest norma szwajcarska TVA AS Całkowita zawartość metali ciężkich w popiołach i żużlach ze spalarni odpadów nie określa pełnego zagrożenia jakie mogę one stwarzać dla ekosystemu, aby to określić należy poznać formy w jakich one występują narzędziem do tego jest ekstrakcja sekwencyjna. Porównanie uzyskanych wyników pozwala zarekomendować metodę Tessiera, jako z jednej strony najprostszą, a z drugiej dającą dobre wyniki i powtarzalne wyniki. 21

22 Dziękuję za uwagę! 22

Wtórne odpady ze spalania odpadów komunalnych. Bariery i perspektywy ich wykorzystania

Wtórne odpady ze spalania odpadów komunalnych. Bariery i perspektywy ich wykorzystania Wtórne odpady ze spalania odpadów komunalnych. Bariery i perspektywy ich wykorzystania dr hab. inż. Grzegorz WIELGOSIŃSKI Politechnika Łódzka Wydział Inżynierii Procesowej i Ochrony Środowiska Bilans masy

Bardziej szczegółowo

Spalarnia. odpadów? jak to działa? Jak działa a spalarnia

Spalarnia. odpadów? jak to działa? Jak działa a spalarnia Grzegorz WIELGOSIŃSKI Politechnika Łódzka Spalarnia odpadów jak to działa? a? Jak działa a spalarnia odpadów? Jak działa a spalarnia odpadów? Spalarnia odpadów komunalnych Przyjęcie odpadów, Magazynowanie

Bardziej szczegółowo

Emisje stałych pozostałości poprocesowych w metodach wykorzystania i unieszkodliwiania odpadów komunalnych. Zbigniew Grabowski

Emisje stałych pozostałości poprocesowych w metodach wykorzystania i unieszkodliwiania odpadów komunalnych. Zbigniew Grabowski Emisje stałych pozostałości poprocesowych w metodach wykorzystania i unieszkodliwiania odpadów komunalnych Zbigniew Grabowski Politechnika Krakowska Katarzyna Dohnalik Do obowiązkowych zadań własnych gmin

Bardziej szczegółowo

Innowacyjna technologia stabilizacji odpadów niebezpiecznych ENVIROMIX

Innowacyjna technologia stabilizacji odpadów niebezpiecznych ENVIROMIX Omnia subiecta sunt naturae. Innowacyjna technologia stabilizacji odpadów niebezpiecznych ENVIROMIX www.ecotech.com.pl Technologia EnviroMix Technologia chemicznego wiązania i zestalania (CFS) 3 generacji

Bardziej szczegółowo

Inwestor: Miasto Białystok

Inwestor: Miasto Białystok Inwestor: Miasto Białystok Wykonawcy: Beneficjent Projektu: P.U.H.P. LECH Sp. z o.o. Projekt Zintegrowany system gospodarki odpadami dla aglomeracji białostockiej współfinansowany przez Unię Europejską

Bardziej szczegółowo

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 1186

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 1186 ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 1186 wydany przez POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI 01-382 Warszawa ul. Szczotkarska 42 Wydanie nr 7 Data wydania: 20 stycznia 2016 r. Nazwa i adres organizacji

Bardziej szczegółowo

Kontrolowane spalanie odpadów komunalnych

Kontrolowane spalanie odpadów komunalnych Kontrolowane spalanie odpadów komunalnych Jerzy Oszczudłowski Instytut Chemii UJK Kielce e-mail: josz@ujk.edu.pl Alternatywne metody unieszkodliwiania odpadów komunalnych Chrzanów, 07-10-2010 r. 1 Wprowadzenie

Bardziej szczegółowo

8. MANGANOMETRIA. 8. Manganometria

8. MANGANOMETRIA. 8. Manganometria 8. MANGANOMETRIA 5 8. Manganometria 8.1. Oblicz ile gramów KMnO 4 zawiera 5 dm 3 roztworu o stężeniu 0,0285 mol dm 3. Odp. 22,5207 g 8.2. W jakiej objętości 0,0205 molowego roztworu KMnO 4 znajduje się

Bardziej szczegółowo

10,10 do doradztwa nawozowego 0-60 cm /2 próbki/ 275. 20,20 Badanie azotu mineralnego 0-90 cm. 26,80 C /+ Egner/

10,10 do doradztwa nawozowego 0-60 cm /2 próbki/ 275. 20,20 Badanie azotu mineralnego 0-90 cm. 26,80 C /+ Egner/ 1 Cennik 2008 GLEBA MAKROELEMENTY Badania pełnopłatne Pozycja cennika Kwota w zł Preparatyka ( 2 mm) 2 2,20 Oznaczenie ph 5 4,50 Ekstrakcja przysw. form fosforu i potasu 18 4,50 Oznaczenie przyswajalnego

Bardziej szczegółowo

LEKKIE KRUSZYWO SZTUCZNE KOMPLEKSOWE ZAGOSPODAROWANIE ODPADÓW KOMUNALNYCH I PRZEMYSŁOWYCH. Jarosław Stankiewicz

LEKKIE KRUSZYWO SZTUCZNE KOMPLEKSOWE ZAGOSPODAROWANIE ODPADÓW KOMUNALNYCH I PRZEMYSŁOWYCH. Jarosław Stankiewicz LEKKIE KRUSZYWO SZTUCZNE KOMPLEKSOWE ZAGOSPODAROWANIE ODPADÓW KOMUNALNYCH I PRZEMYSŁOWYCH Jarosław Stankiewicz ZAKOPANE 20.10.2016 KRUSZYWO LEKKIE WG TECHNOLOGII IMBIGS EKOLOGICZNY PRODUKT POWSTAJĄCY W

Bardziej szczegółowo

gospodarka odpadami Anna Król Politechnika Opolska

gospodarka odpadami Anna Król Politechnika Opolska Unieszkodliwianie odpadów poprzez ich zestalanie, gospodarka odpadami Anna Król Politechnika Opolska 1 Przemysł cementowy swoimi działaniami wpisuje się w filozofię zrównoważonego rozwoju Działania przemysłu

Bardziej szczegółowo

Paliwa z odpadów - właściwości

Paliwa z odpadów - właściwości Bogna Burzała ENERGOPOMIAR Sp. z o.o., Centralne Laboratorium Paliwa z odpadów - właściwości 1. Wprowadzenie Prognozowana ilość wytwarzanych odpadów komunalnych, zgodnie z Krajowym Planem Gospodarki Odpadami

Bardziej szczegółowo

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 1365

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 1365 ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 1365 wydany przez POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI 01-382 Warszawa, ul. Szczotkarska 42 Wydanie nr 2 Data wydania: 15 października 2013 r. Nazwa i adres: AB

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ŚRODOWISKA 1) z dnia 13 lipca 2010 r. w sprawie komunalnych osadów ściekowych. (Dz. U. z dnia 29 lipca 2010 r.

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ŚRODOWISKA 1) z dnia 13 lipca 2010 r. w sprawie komunalnych osadów ściekowych. (Dz. U. z dnia 29 lipca 2010 r. Dz.U.10.137.924 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ŚRODOWISKA 1) z dnia 13 lipca 2010 r. 2), 3) w sprawie komunalnych osadów ściekowych (Dz. U. z dnia 29 lipca 2010 r.) Na podstawie art. 43 ust. 7 ustawy z dnia 27

Bardziej szczegółowo

"Metale ciężkie w osadzie z wiejskiej oczyszczalni ścieków i kompoście - ocena przydatności do rolniczego wykorzystania"

Metale ciężkie w osadzie z wiejskiej oczyszczalni ścieków i kompoście - ocena przydatności do rolniczego wykorzystania "Metale ciężkie w osadzie z wiejskiej oczyszczalni ścieków i kompoście - ocena przydatności do rolniczego wykorzystania" Agnieszka RAJMUND 1), Marta BOŻYM 2) 1) Instytut Technologiczno-Przyrodniczy, Dolnośląski

Bardziej szczegółowo

Bezpieczeństwo ekologiczne współspalania odpadów w piecach cementowych. Dyrektor ds. Produkcji Paweł Zajd

Bezpieczeństwo ekologiczne współspalania odpadów w piecach cementowych. Dyrektor ds. Produkcji Paweł Zajd Bezpieczeństwo ekologiczne współspalania odpadów w piecach cementowych Dyrektor ds. Produkcji Paweł Zajd Walory ekologiczne pieców obrotowych I Zawartość chloru w paliwie alternatywnym do 1,0 % powyżej

Bardziej szczegółowo

Stacja Termicznej Utylizacji Osadów na oczyszczalni ścieków Płaszów budowa, rozruch, eksploatacja

Stacja Termicznej Utylizacji Osadów na oczyszczalni ścieków Płaszów budowa, rozruch, eksploatacja Stacja Termicznej Utylizacji Osadów na oczyszczalni ścieków Płaszów budowa, rozruch, eksploatacja Zbigniew Malec Grzegorz Wojas Katowice, 19 marzec 2012r. Oczyszczalnia Ścieków Płaszów II w Krakowie Projekt

Bardziej szczegółowo

CENNIK USŁUG ANALITYCZNYCH

CENNIK USŁUG ANALITYCZNYCH CENNIK USŁUG ANALITYCZNYCH I DZIAŁ KONTROLI JAKOŚCI WYKAZ CZYNNOŚCI Cena netto (PLN) Analiza kwasu siarkowego Przygotowanie próby, rejestracja, uśrednianie, wyrównanie temperatury 9,00 Oznaczenie zawartości

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 25 lutego 2015 r. Poz. 257 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ŚRODOWISKA 1) z dnia 6 lutego 2015 r. w sprawie komunalnych osadów ściekowych

Warszawa, dnia 25 lutego 2015 r. Poz. 257 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ŚRODOWISKA 1) z dnia 6 lutego 2015 r. w sprawie komunalnych osadów ściekowych DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Warszawa, dnia 25 lutego 2015 r. Poz. 257 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ŚRODOWISKA 1) z dnia 6 lutego 2015 r. 2), 3) w sprawie komunalnych osadów ściekowych Na podstawie

Bardziej szczegółowo

Fundacja Naukowo Techniczna Gdańsk. Dr inż. Bogdan Sedler Mgr Henryk Herbut

Fundacja Naukowo Techniczna Gdańsk. Dr inż. Bogdan Sedler Mgr Henryk Herbut Fundacja Naukowo Techniczna Gdańsk Dr inż. Bogdan Sedler Mgr Henryk Herbut Gdańsk, 2012 Odpady komunalne Odpady komunalne to odpady powstające w gospodarstwach domowych, a także odpady nie zawierające

Bardziej szczegółowo

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 1539

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 1539 ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 1539 wydany przez POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI 01-382 Warszawa, ul. Szczotkarska 42 Wydanie nr 1 Data wydania: 10 października 2014 r. Nazwa i adres ARQUES

Bardziej szczegółowo

Instytut Ekologii Terenów Uprzemysłowionych w Katowicach

Instytut Ekologii Terenów Uprzemysłowionych w Katowicach Otwarte seminaria 2014 2013 Instytut Ekologii Terenów Uprzemysłowionych w Katowicach Katowice, 20 lutego 2014 Otwarte seminaria 2013 2014 Analiza możliwości unieszkodliwiania osadów dennych zanieczyszczonych

Bardziej szczegółowo

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 277

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 277 ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 277 wydany przez POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI 01-382 Warszawa ul. Szczotkarska 42 Wydanie nr 4, Data wydania: 25 września 2009 r. Nazwa i adres organizacji

Bardziej szczegółowo

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 277

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 277 ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 277 wydany przez POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI 01-382 Warszawa ul. Szczotkarska 42 Wydanie nr 13 Data wydania: 09 maja 2016 r. Nazwa i adres AB 277 OKRĘGOWA

Bardziej szczegółowo

I. ZAKRES OFEROWANYCH OZNACZEŃ... 3 II. HARMONOGRAM... 4 III. POSTĘPOWANIE Z OBIEKTEM BADAŃ A. Odpad o kodzie , runda I/Od/16...

I. ZAKRES OFEROWANYCH OZNACZEŃ... 3 II. HARMONOGRAM... 4 III. POSTĘPOWANIE Z OBIEKTEM BADAŃ A. Odpad o kodzie , runda I/Od/16... SPIS TREŚCI I. ZAKRES OFEROWANYCH OZNACZEŃ... 3 II. HARMONOGRAM... 4 III. POSTĘPOWANIE Z OBIEKTEM BADAŃ... 5 A. Odpad o kodzie 10 01 02, runda I/Od/16... 5 B. Odpad o kodzie 10 01 01, runda II/Od/16...

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA GOSPODARKI 1

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA GOSPODARKI 1 Dopuszczanie odpadów do składowania na składowiskach. Dz.U.2015.1277 z dnia 2015.09.01 Status: Akt obowiązujący Wersja od: 1 września 2015 r. ROZPORZĄDZENIE MINISTRA GOSPODARKI 1 z dnia 16 lipca 2015 r.

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ŚRODOWISKA 1) z dnia 8 grudnia 2010 r.

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ŚRODOWISKA 1) z dnia 8 grudnia 2010 r. Dziennik Ustaw Nr 249 16950 Poz. 1674 1674 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ŚRODOWISKA 1) z dnia 8 grudnia 2010 r. w sprawie zakresu informacji oraz wzorów formularzy służących do sporządzania i przekazywania zbiorczych

Bardziej szczegółowo

Odzyskaj energię z odpadów! Waloryzacja termiczna odpadów: Najczystszy z procesów spalania. 23.11.2010 POLEKO, Poznań. dr Ryszard Strzelecki, ESWET

Odzyskaj energię z odpadów! Waloryzacja termiczna odpadów: Najczystszy z procesów spalania. 23.11.2010 POLEKO, Poznań. dr Ryszard Strzelecki, ESWET Odzyskaj energię z odpadów! Waloryzacja termiczna odpadów: Najczystszy z procesów spalania Zalety Waloryzacji Energetycznej Odpadów dla środowiska 23.11.2010 POLEKO, Poznań dr Ryszard Strzelecki, ESWET

Bardziej szczegółowo

Dz.U. 199 Nr 72 poz. 813

Dz.U. 199 Nr 72 poz. 813 Kancelaria Sejmu s. 1/1 Dz.U. 199 Nr 72 poz. 813 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA OCHRONY ŚRODOWISKA, ZASOBÓW NATURALNYCH I LEŚNICTWA z dnia 11 sierpnia 1999 r. w sprawie warunków, jakie muszą być spełnione przy

Bardziej szczegółowo

Ryszard Świetlik*, Marzena Trojanowska** FRAKCJONOWANIE CYNKU W POPIOŁACH LOTNYCH Z PRZEMYSŁOWEGO SPALANIA WĘGLA

Ryszard Świetlik*, Marzena Trojanowska** FRAKCJONOWANIE CYNKU W POPIOŁACH LOTNYCH Z PRZEMYSŁOWEGO SPALANIA WĘGLA Ochrona Środowiska i Zasobów Naturalnych nr 40, 2009 r. Ryszard Świetlik*, Marzena Trojanowska** FRAKCJONOWANIE CYNKU W POPIOŁACH LOTNYCH Z PRZEMYSŁOWEGO SPALANIA WĘGLA ZINC FRACTIONATION IN FLY ASHES

Bardziej szczegółowo

Opracowała: mgr inż. Ewelina Nowak

Opracowała: mgr inż. Ewelina Nowak Materiały dydaktyczne na zajęcia wyrównawcze z chemii dla studentów pierwszego roku kierunku zamawianego Inżynieria Środowiska w ramach projektu Era inżyniera pewna lokata na przyszłość Opracowała: mgr

Bardziej szczegółowo

Główne zagadnienia: - mol, stechiometria reakcji, pisanie równań reakcji w sposób jonowy - stężenia, przygotowywanie roztworów - ph - reakcje redoks

Główne zagadnienia: - mol, stechiometria reakcji, pisanie równań reakcji w sposób jonowy - stężenia, przygotowywanie roztworów - ph - reakcje redoks Główne zagadnienia: - mol, stechiometria reakcji, pisanie równań reakcji w sposób jonowy - stężenia, przygotowywanie roztworów - ph - reakcje redoks 1. Która z próbek o takich samych masach zawiera najwięcej

Bardziej szczegółowo

WYSOKOŚĆ OPŁAT POBIERANYCH ZA ZADANIA WYKONYWANE PRZEZ OKRĘGOWE STACJE CHEMICZNO-ROLNICZE

WYSOKOŚĆ OPŁAT POBIERANYCH ZA ZADANIA WYKONYWANE PRZEZ OKRĘGOWE STACJE CHEMICZNO-ROLNICZE WYSOKOŚĆ OPŁAT POBIERANYCH ZA ZADANIA WYKONYWANE PRZEZ OKRĘGOWE STACJE CHEMICZNO-ROLNICZE Lp. Nazwa zadania Jednostka Kwota w zł I. Analizy fizyczne, fizykochemiczne i chemiczne gleb mineralnych oraz organicznych

Bardziej szczegółowo

Odpowiedzi na niektóre pytania zadane podczas posiedzenia Komisji Gospodarki Komunalnej i Ochrony Środowiska. 2012-01-25 Budowa ZTPOK dla BTOM

Odpowiedzi na niektóre pytania zadane podczas posiedzenia Komisji Gospodarki Komunalnej i Ochrony Środowiska. 2012-01-25 Budowa ZTPOK dla BTOM Informacje uzupełniające Odpowiedzi na niektóre pytania zadane podczas posiedzenia Komisji Gospodarki Komunalnej i Ochrony Środowiska Koszty transportu odpadów z Torunia Koszty transportu odpadów z Torunia

Bardziej szczegółowo

CENNIK USŁUG ANALITYCZNYCH

CENNIK USŁUG ANALITYCZNYCH CENNIK USŁUG ANALITYCZNYCH 1/11 I DZIAŁ KONTROLI JAKOŚCI WYKAZ CZYNNOŚCI Cena netto (PLN) Analiza kwasu siarkowego Przygotowanie próby, rejestracja, uśrednianie, wyrównanie temperatury 9,00 Oznaczenie

Bardziej szczegółowo

Co można nazwać paliwem alternatywnym?

Co można nazwać paliwem alternatywnym? Co można nazwać paliwem alternatywnym? Grzegorz WIELGOSIŃSKI Politechnika Łódzka Wydział Inżynierii Procesowej i Ochrony Środowiska Alternatywa Alternatywą dla spalarni odpadów komunalnych może być nowoczesny

Bardziej szczegółowo

TECHNOLOGIA RECYKLINGU KINESKOPÓW CRT

TECHNOLOGIA RECYKLINGU KINESKOPÓW CRT JAROSŁAW STANKIEWICZ Zakład Górnictwa Skalnego IMBiGS TECHNOLOGIA RECYKLINGU KINESKOPÓW CRT Na podstawie obowiązującej w Polsce ustawie o odpadach z dnia z dnia 27 kwietnia 2001r ( dz. U. Nr 62, poz.628

Bardziej szczegółowo

Technologia wytwarzania kruszywa lekkiego z osadów ściekowych. Elżbieta UZUNOW

Technologia wytwarzania kruszywa lekkiego z osadów ściekowych. Elżbieta UZUNOW Technologia wytwarzania kruszywa lekkiego z osadów ściekowych. Elżbieta UZUNOW Kruszywa sztuczne. 1. Produkcja kruszyw sztucznych zużywa zarówno duże ilości energii jak i surowców naturalnych o specyficznych

Bardziej szczegółowo

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 1436

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 1436 ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 1436 wydany przez POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI 01-382 Warszawa, ul. Szczotkarska 42 Wydanie nr 2 Data wydania: 13 marca 2014 roku Nazwa i adres: AB 1436

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 11 września 2014 r. Poz. 1210. Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi 1) z dnia 8 sierpnia 2014 r.

Warszawa, dnia 11 września 2014 r. Poz. 1210. Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi 1) z dnia 8 sierpnia 2014 r. DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Warszawa, dnia 11 września 2014 r. Poz. 1210 Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi 1) z dnia 8 sierpnia 2014 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie wysokości

Bardziej szczegółowo

Prezentacja Instalacji Termicznej Utylizacji Sitkówce k/kielc.

Prezentacja Instalacji Termicznej Utylizacji Sitkówce k/kielc. WODOCIĄGI KIELECKIE sp. z o.o. ul. Krakowska 64, 25-701 Kielce tel. 0-41/3650 41/365-31-00, fax. 0-41/3450 41/345-52-2020 e-mail: wodkiel@wod-kiel.com.pl kiel.com.pl http://www.wod-kiel.com.pl Prezentacja

Bardziej szczegółowo

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 1436

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 1436 ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 1436 wydany przez POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI 01-382 Warszawa, ul. Szczotkarska 42 Wydanie nr 4 Data wydania: 9 grudnia 2015 roku Nazwa i adres: AB 1436

Bardziej szczegółowo

substancje rozpuszczalne bądź nierozpuszczalne w wodzie. - Substancje ROZPUSZCZALNE W WODZIE mogą być solami sodowymi lub amonowymi

substancje rozpuszczalne bądź nierozpuszczalne w wodzie. - Substancje ROZPUSZCZALNE W WODZIE mogą być solami sodowymi lub amonowymi L OLIMPIADA CHEMICZNA KOMITET GŁÓWNY OLIMPIADY CHEMICZNEJ (Warszawa) ETAP II O L I M P I A D A 1954 50 2003 C H EM I C Z N A Zadanie laboratoryjne W probówkach oznaczonych nr 1-8 znajdują się w stanie

Bardziej szczegółowo

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 1539

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 1539 ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 1539 wydany przez POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI 01-382 Warszawa, ul. Szczotkarska 42 Wydanie nr 3 Data wydania: 2 września 2016 r. Nazwa i adres ARQUES Sp.

Bardziej szczegółowo

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 325

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 325 ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 325 wydany przez POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI 01-382 Warszawa, ul. Szczotkarska 42 Wydanie nr 14, Data wydania: 24 kwietnia 2015 r. Nazwa i adres: AB 325

Bardziej szczegółowo

OSADÓW ŚCIEKOWYCH. Zbigniew Grabowski. Warszawa 29.09.2011r. IV Forum Gospodarka osadami ściekowymi

OSADÓW ŚCIEKOWYCH. Zbigniew Grabowski. Warszawa 29.09.2011r. IV Forum Gospodarka osadami ściekowymi TERMICZNE PRZEKSZTAŁCANIE OSADÓW ŚCIEKOWYCH NA PRZYKŁADZIE STUO W KRAKOWIE Zbigniew Grabowski Politechnika Krakowska Warszawa 29.09.2011r. IV Forum Gospodarka osadami ściekowymi Kpgo 2014 - projekt Istniejący

Bardziej szczegółowo

Zadanie laboratoryjne

Zadanie laboratoryjne Chemicznej O L I M P I A D A 1954 50 2003 C H EM I C Z N A Zadanie laboratoryjne Analiza ośmiu stałych substancji ZADANIE W probówkach oznaczonych nr 1-8 znajdują się w stanie stałym badane substancje

Bardziej szczegółowo

20 lat co-processingupaliw alternatywnych w cementowniach w Polsce

20 lat co-processingupaliw alternatywnych w cementowniach w Polsce 20 lat co-processingupaliw alternatywnych w Polsce Tadeusz Radzięciak Stowarzyszenie Producentów Cementu/ Cemex Polska 20 lat co-processingu paliw alternatywnych w Polsce Co-processing-proces współspalania

Bardziej szczegółowo

Badanie właściwości odpadów przemysłowych jako wstępny etap w ocenie ich oddziaływania na środowisko

Badanie właściwości odpadów przemysłowych jako wstępny etap w ocenie ich oddziaływania na środowisko Ogólnopolski konkurs dla studentów i młodych pracowników nauki na prace naukowo-badawcze dotyczące rewitalizacji terenów zdegradowanych Badanie właściwości odpadów przemysłowych jako wstępny etap w ocenie

Bardziej szczegółowo

od ,48 zł 37,49 zł 7,01 zł

od ,48 zł 37,49 zł 7,01 zł Dz.U. 2014 poz 1210 Rozporzadzenie MRiRW z dnia 08.08.2014 zmieniające rozporzadzenie w sprawie wysokości i sposobu uiszczania opłat za zadania wykonane przez okregowe stacje chemiczno-rolnicze WYSOKOŚĆ

Bardziej szczegółowo

Spalarnia odpadów czy jest się czego bać?

Spalarnia odpadów czy jest się czego bać? Spalarnia odpadów czy jest się czego bać? prof. dr hab. inż. Grzegorz WIELGOSIŃSKI Politechnika Łódzka Wydział Inżynierii Procesowej i Ochrony Środowiska Z czym się nam kojarzy spalarnia odpadów? Czarny

Bardziej szczegółowo

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 799

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 799 ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 799 wydany przez POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI 01-382 Warszawa, ul. Szczotkarska 42 Wydanie nr 8 Data wydania: 12 lipca 2012 r. Nazwa i adres AB 799 INSTYTUT

Bardziej szczegółowo

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 1188

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 1188 ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 1188 wydany przez POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI 01-382 Warszawa, ul. Szczotkarska 42 Wydanie nr 5, Data wydania: 19 maja 2014 r. Nazwa i adres AB 1188,,WODOCIĄGI

Bardziej szczegółowo

Fragmenty Działu 7 z Tomu 1 REAKCJE UTLENIANIA I REDUKCJI

Fragmenty Działu 7 z Tomu 1 REAKCJE UTLENIANIA I REDUKCJI Fragmenty Działu 7 z Tomu 1 REAKCJE UTLENIANIA I REDUKCJI Zadanie 726 (1 pkt.) V/2006/A1 Konfigurację elektronową atomu glinu w stanie podstawowym można przedstawić następująco: 1s 2 2s 2 2p 6 3s 2 3p

Bardziej szczegółowo

a. ph, zawartości makroskładników (P, K, Mg) w 899 próbkach gleby, b. zawartości metali ciężkich (Pb, Cd, Zn, Cu, Ni i Cr ) w 12 próbkach gleby,

a. ph, zawartości makroskładników (P, K, Mg) w 899 próbkach gleby, b. zawartości metali ciężkich (Pb, Cd, Zn, Cu, Ni i Cr ) w 12 próbkach gleby, Okręgowa Stacja Chemiczno Rolnicza w Gliwicach odebrała i wykonała badanie próbek glebowych z obszaru użytków rolnych Powiatu Raciborskiego w Gminie Krzyżanowice z powierzchni 1577ha. odebrano z terenu

Bardziej szczegółowo

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 432

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 432 ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 432 wydany przez POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI 01-382 Warszawa ul. Szczotkarska 42 Wydanie nr 13 Data wydania: 15 maja 2015 r. Nazwa i adres: AB 432 PRZEDSIĘBIORSTWO

Bardziej szczegółowo

I. Analizy fizyczne, fizykochemiczne i chemiczne gleb mineral. oraz organicznych

I. Analizy fizyczne, fizykochemiczne i chemiczne gleb mineral. oraz organicznych Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 8 sierpnia 2014 r. (Dziennik Ustaw 1210/2014) w sprawie wysokości i sposobu uiszczania opłat za zadania wykonywane przez okręgowe stacje chemiczno-rolnicze

Bardziej szczegółowo

5. STECHIOMETRIA. 5. Stechiometria

5. STECHIOMETRIA. 5. Stechiometria 5. STECHIOMETRIA 25 5. Stechiometria 5.1. Ile gramów magnezu wzięło udział w reakcji z tlenem, jeśli otrzymano 6,0 g tlenku magnezu? Odp. 3,60 g 5.2. Do 50 cm 3 roztworu kwasu siarkowego (VI) o stężeniu

Bardziej szczegółowo

Targi POL-EKO-SYSTEM. Strefa RIPOK NANOODPADY JAKO NOWY RODZAJ ODPADÓW ZAGRAŻAJĄCYCH ŚRODOWISKU

Targi POL-EKO-SYSTEM. Strefa RIPOK NANOODPADY JAKO NOWY RODZAJ ODPADÓW ZAGRAŻAJĄCYCH ŚRODOWISKU NANOODPADY JAKO NOWY RODZAJ ODPADÓW ZAGRAŻAJĄCYCH ŚRODOWISKU Beata B. Kłopotek Departament Gospodarki Odpadami Poznań, dnia 28 października 2015 r. Zakres prezentacji 1. Nanomateriały definicja, zastosowania,

Bardziej szczegółowo

Zakopane, październik 2016 r. Amoniak, rtęć i promieniotwórczość naturalna w Ubocznych Produktach Spalania EPORE Sp. z o.o.

Zakopane, październik 2016 r. Amoniak, rtęć i promieniotwórczość naturalna w Ubocznych Produktach Spalania EPORE Sp. z o.o. Zakopane, 19-21 październik 2016 r. Amoniak, rtęć i promieniotwórczość naturalna w Ubocznych Produktach Spalania EPORE Sp. z o.o. SPIS TREŚCI 1. O spółce. 2. Amoniak w popiołach lotnych. 3. Rtęć i inne

Bardziej szczegółowo

WŁAŚCIWOŚCI NIEKTÓRYCH PIERWIASTKÓW I ICH ZWIĄZKÓW NIEORGANICZNYCH

WŁAŚCIWOŚCI NIEKTÓRYCH PIERWIASTKÓW I ICH ZWIĄZKÓW NIEORGANICZNYCH WŁAŚCIWOŚCI NIEKTÓRYCH PIERWIASTKÓW I ICH ZWIĄZKÓW NIEORGANICZNYCH PODZIAŁ ZWIĄZKÓW NIEORGANICZNYCH Tlenki (kwasowe, zasadowe, amfoteryczne, obojętne) Związki niemetali Kwasy (tlenowe, beztlenowe) Wodorotlenki

Bardziej szczegółowo

PODSTAWOWE POJĘCIA I PRAWA CHEMICZNE

PODSTAWOWE POJĘCIA I PRAWA CHEMICZNE PODSTAWOWE POJĘCIA I PRAWA CHEMICZNE Zadania dla studentów ze skryptu,,obliczenia z chemii ogólnej Wydawnictwa Uniwersytetu Gdańskiego 1. Jaka jest średnia masa atomowa miedzi stanowiącej mieszaninę izotopów,

Bardziej szczegółowo

Wybrane aspekty odzysku energii z odpadów. Dr inż. Ryszard Wasielewski Centrum Badań Technologicznych IChPW

Wybrane aspekty odzysku energii z odpadów. Dr inż. Ryszard Wasielewski Centrum Badań Technologicznych IChPW Wybrane aspekty odzysku energii z odpadów Dr inż. Ryszard Wasielewski Centrum Badań Technologicznych IChPW Korzyści związane z energetycznym wykorzystaniem odpadów w instalacjach energetycznych zastępowanie

Bardziej szczegółowo

Najlepsze dostępne praktyki i technologie w metalurgii. dr hab. inż. M. Czaplicka, Instytut Metali Nieżelaznych, Gliwice

Najlepsze dostępne praktyki i technologie w metalurgii. dr hab. inż. M. Czaplicka, Instytut Metali Nieżelaznych, Gliwice Najlepsze dostępne praktyki i technologie w metalurgii dr hab. inż. M. Czaplicka, Instytut Metali Nieżelaznych, Gliwice Źródła emisji Hg metalurgia metali nieżelaznych Emisje Hg do atmosfery pochodzą głównie

Bardziej szczegółowo

Lidia Dąbrowska* SPECJACJA METALI CIĘŻKICH W OSADACH DENNYCH ZBIORNIKA KOZŁOWA GÓRA

Lidia Dąbrowska* SPECJACJA METALI CIĘŻKICH W OSADACH DENNYCH ZBIORNIKA KOZŁOWA GÓRA Ochrona Środowiska i Zasobów Naturalnych nr 49, 2011 r. Lidia Dąbrowska* SPECJACJA METALI CIĘŻKICH W OSADACH DENNYCH ZBIORNIKA KOZŁOWA GÓRA SPECIATION OF HEAVY METALS IN BOTTOM SEDIMENTS OF THE KOZŁOWA

Bardziej szczegółowo

Odpady stałe. 1300r londyńscy śmieciarze wywoŝą śmieci poza miasto. 1870r - uruchomiono I-szą spalarnię odpadów komunalnych

Odpady stałe. 1300r londyńscy śmieciarze wywoŝą śmieci poza miasto. 1870r - uruchomiono I-szą spalarnię odpadów komunalnych Odpady stałe 1200r. - w związku z dynamicznym rozwojem miast w Anglii wydano edykt królewski zobowiązujący mieszkańców do utrzymania czystości przed domami, śmieci moŝna było składować na podwórkach. 1300r

Bardziej szczegółowo

PL B1. Instytut Nawozów Sztucznych,Puławy,PL BUP 14/05

PL B1. Instytut Nawozów Sztucznych,Puławy,PL BUP 14/05 RZECZPOSPOLITA POLSKA (12) OPIS PATENTOWY (19) PL (11) 199584 (13) B1 (21) Numer zgłoszenia: 364285 (51) Int.Cl. B01J 23/96 (2006.01) Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej (22) Data zgłoszenia: 31.12.2003

Bardziej szczegółowo

Recenzja pracy doktorskiej: Badania ekstrakcji sekwencyjnej wybranych metali i ich mobilności w popiołach przemysłowych

Recenzja pracy doktorskiej: Badania ekstrakcji sekwencyjnej wybranych metali i ich mobilności w popiołach przemysłowych UNIWERSYTET MARII CURIE SKŁODOWSKIEJ, WYDZIAŁ CHEMII 20-031 Lublin, PL MC Skłodowskiej 2; e-mail: majdan.marek8@gmail.com tel.: 81 537 57 29 lub 81 537 57 65 Lublin 16.08.2013 Recenzja pracy doktorskiej:

Bardziej szczegółowo

BADANIE SPECJACJI WAPNIA I MAGNEZU W GLEBIE

BADANIE SPECJACJI WAPNIA I MAGNEZU W GLEBIE BADANIE SPECJACJI WAPNIA I MAGNEZU W GLEBIE 1. WSTĘP Jednym z ważnych elementów lądowego środowiska przyrodniczego jest gleba. Gleba dostarcza składników mineralnych, a przy współudziale wody, powietrza

Bardziej szczegółowo

LEKKIE KRUSZYWO SZTUCZNE KOMPLEKSOWE ZAGOSPODAROWANIE ODPADÓW KOMUNALNYCH I PRZEMYSŁOWYCH

LEKKIE KRUSZYWO SZTUCZNE KOMPLEKSOWE ZAGOSPODAROWANIE ODPADÓW KOMUNALNYCH I PRZEMYSŁOWYCH Danuta Kukielska Elżbieta Uzunow Instytut Mechanizacji Budownictwa i Górnictwa Skalnego Warszawa LEKKIE KRUSZYWO SZTUCZNE KOMPLEKSOWE ZAGOSPODAROWANIE ODPADÓW KOMUNALNYCH I PRZEMYSŁOWYCH STRESZCZENIE Przedstawiono

Bardziej szczegółowo

PODSTAWY STECHIOMETRII

PODSTAWY STECHIOMETRII PODSTAWY STECHIOMETRII 1. Obliczyć bezwzględne masy atomów, których względne masy atomowe wynoszą: a) 7, b) 35. 2. Obliczyć masę próbki wody zawierającej 3,01 10 24 cząsteczek. 3. Która z wymienionych

Bardziej szczegółowo

Paliwa z odpadów możliwości i uwarunkowania wdrożenia systemu w Polsce

Paliwa z odpadów możliwości i uwarunkowania wdrożenia systemu w Polsce Paliwa z odpadów możliwości i uwarunkowania wdrożenia systemu w Polsce Dr inż. Ryszard Wasielewski Centrum Badań Technologicznych Instytutu Chemicznej Przeróbki Węgla w Zabrzu 2/15 Walory energetyczne

Bardziej szczegółowo

Regionalny zakład przetwarzania odpadów

Regionalny zakład przetwarzania odpadów Kompleksowa gospodarka odpadami Regionalny zakład przetwarzania odpadów Mechaniczno Biologiczne Suszenie Odpadów Kołobrzeg 2011 rok Regionalne instalacje Regionalnej instalacji do przetwarzania odpadów

Bardziej szczegółowo

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 1357

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 1357 ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 1357 wydany przez POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI 01-382 Warszawa, ul. Szczotkarska 42 Wydanie nr 5 Data wydania: 19 lipca 2016 r. AB 1357 Nazwa i adres GALESS

Bardziej szczegółowo

Jan Kalembkiewicz*, Eleonora Sočo** LOTNY POPIÓŁ PRZEMYSŁOWY JAKO POTENCJALNE ŹRÓDŁO EMISJI MOLIBDENU

Jan Kalembkiewicz*, Eleonora Sočo** LOTNY POPIÓŁ PRZEMYSŁOWY JAKO POTENCJALNE ŹRÓDŁO EMISJI MOLIBDENU Ochrona Środowiska i Zasobów Naturalnych nr 40, 2009 r. Jan Kalembkiewicz*, Eleonora Sočo** LOTNY POPIÓŁ PRZEMYSŁOWY JAKO POTENCJALNE ŹRÓDŁO EMISJI MOLIBDENU INDUSTRIAL FLY ASH AS A POTENTIAL SOURCE OF

Bardziej szczegółowo

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 646

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 646 ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 646 wydany przez POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI 01-382 Warszawa ul. Szczotkarska 42 Wydanie nr 12 Data wydania: 27 maja 2015 r. Nazwa i adres: AB 646 Kod identyfikacji

Bardziej szczegółowo

ZAGADNIENIA EGZAMINACYJNE (od roku ak. 2014/2015)

ZAGADNIENIA EGZAMINACYJNE (od roku ak. 2014/2015) (od roku ak. 2014/2015) A. Zagadnienia z zakresu Odpady biodegradowalne, przemysłowe i niebezpieczne: 1. Omówić podział niebezpiecznych odpadów szpitalnych (zakaźnych i specjalnych). 2. Omów wymagane warunki

Bardziej szczegółowo

LABORATORIUM ENERGETYCZNE OFERTA WĘGLA I KOKSU POPIOŁÓW LOTNYCH I ŻUŻLI WÓD ENERGETYCZNYCH

LABORATORIUM ENERGETYCZNE OFERTA WĘGLA I KOKSU POPIOŁÓW LOTNYCH I ŻUŻLI WÓD ENERGETYCZNYCH NA WYKONYWANIE BADAŃ OFERTA WĘGLA I KOKSU POPIOŁÓW LOTNYCH I ŻUŻLI WÓD ENERGETYCZNYCH Osoby do kontaktu: mgr inż. Elżbieta Wiśniewska tel. (091) 317-16-20 tel. kom. 519-501-576 e-mail: ewisniewska@zchpolice.com

Bardziej szczegółowo

EDF POLSKA R&D EDF EKOSERWIS

EDF POLSKA R&D EDF EKOSERWIS EDF POLSKA R&D EDF EKOSERWIS SYNTEZA MATERIAŁÓW AKTYWOWANYCH ALKALICZNIE NA BAZIE POPIOŁÓW LOTNYCH BARTOSZ SARAPATA XXIII Konferencja POPIOŁY Z ENERGETYKI ZAKOPANE, 2016-10-20 SYNTEZA GEOPOLIMERÓW NA BAZIE

Bardziej szczegółowo

Najlepsze dostępne technologie i wymagania środowiskowe w odniesieniu do procesów termicznych. Adam Grochowalski Politechnika Krakowska

Najlepsze dostępne technologie i wymagania środowiskowe w odniesieniu do procesów termicznych. Adam Grochowalski Politechnika Krakowska Najlepsze dostępne technologie i wymagania środowiskowe w odniesieniu do procesów termicznych Adam Grochowalski Politechnika Krakowska Termiczne metody utylizacji odpadów Spalanie na ruchomym ruszcie

Bardziej szczegółowo

a) Sole kwasu chlorowodorowego (solnego) to... b) Sole kwasu siarkowego (VI) to... c) Sole kwasu azotowego (V) to... d) Sole kwasu węglowego to...

a) Sole kwasu chlorowodorowego (solnego) to... b) Sole kwasu siarkowego (VI) to... c) Sole kwasu azotowego (V) to... d) Sole kwasu węglowego to... Karta pracy nr 73 Budowa i nazwy soli. 1. Porównaj wzory sumaryczne soli. FeCl 2 Al(NO 3 ) 3 K 2 CO 3 Cu 3 (PO 4 ) 2 K 2 SO 4 Ca(NO 3 ) 2 CaCO 3 KNO 3 PbSO 4 AlCl 3 Fe 2 (CO 3 ) 3 Fe 2 (SO 4 ) 3 AlPO 4

Bardziej szczegółowo

1. Podstawowe prawa i pojęcia chemiczne

1. Podstawowe prawa i pojęcia chemiczne 1. PODSTAWOWE PRAWA I POJĘCIA CHEMICZNE 5 1. Podstawowe prawa i pojęcia chemiczne 1.1. Wyraź w gramach masę: a. jednego atomu żelaza, b. jednej cząsteczki kwasu siarkowego. Odp. 9,3 10 23 g; 1,6 10 22

Bardziej szczegółowo

Załącznik 7.1. Analiza kosztów systemów oczyszczania spalin

Załącznik 7.1. Analiza kosztów systemów oczyszczania spalin Załącznik 7.1. Analiza kosztów systemów oczyszczania spalin 1 ZałoŜenia W ramach porównania systemów oczyszczania spalin pod kątem ekonomicznym przeanalizowano po dwie technologie odsiarczania i odazotowania

Bardziej szczegółowo

Informacja towarzysząca znakowaniu CE kruszywa lekkiego pollytag.

Informacja towarzysząca znakowaniu CE kruszywa lekkiego pollytag. Informacja towarzysząca znakowaniu CE kruszywa lekkiego pollytag. 1488., 80-556 Gdańsk, ul. Wielopole 6 04 1488-CPD-0011 :2003 Kruszywo lekkie popiołoporytowe uzyskiwane w wyniku obróbki termicznej popiołów

Bardziej szczegółowo

Energetyczne wykorzystanie stałych paliw wtórnych z odpadów (SRF) na przykładzie instalacji współspalania paliw w Cementowni Chełm

Energetyczne wykorzystanie stałych paliw wtórnych z odpadów (SRF) na przykładzie instalacji współspalania paliw w Cementowni Chełm X Konferencja Dla miasta i środowiska- Problemy unieszkodliwiania odpadów -26.11.2012 39 Referat A-07 Wstęp Energetyczne wykorzystanie stałych paliw wtórnych z odpadów (SRF) na przykładzie instalacji współspalania

Bardziej szczegółowo

Dr Sebastian Werle, Prof. Ryszard K. Wilk Politechnika Śląska w Gliwicach Instytut Techniki Cieplnej

Dr Sebastian Werle, Prof. Ryszard K. Wilk Politechnika Śląska w Gliwicach Instytut Techniki Cieplnej OTRZYMYWANIE PALIWA GAZOWEGO NA DRODZE ZGAZOWANIA OSADÓW ŚCIEKOWYCH Dr Sebastian Werle, Prof. Ryszard K. Wilk Politechnika Śląska w Gliwicach Instytut Techniki Cieplnej Dlaczego termiczne przekształcanie

Bardziej szczegółowo

Lp. STANDARD PODSTAWA PRAWNA

Lp. STANDARD PODSTAWA PRAWNA Zestawienie standardów jakości środowiska oraz standardów emisyjnych Lp. STANDARD PODSTAWA PRAWNA STANDARDY JAKOŚCI ŚRODOWISKA (IMISYJNE) [wymagania, które muszą być spełnione w określonym czasie przez

Bardziej szczegółowo

Termiczne przekształcanie osadów ściekowych

Termiczne przekształcanie osadów ściekowych Konferencja: Wykorzystanie norweskich technologii do termicznej utylizacji osadów ściekowych Lednogóra, 10-11.05.2015 Termiczne przekształcanie osadów ściekowych dr inż. Ryszard Wasielewski Komunalne osady

Bardziej szczegółowo

Osady ściekowe w technologii produkcji klinkieru portlandzkiego na przykładzie projektu mgr inż. Małgorzata Dudkiewicz, dr inż.

Osady ściekowe w technologii produkcji klinkieru portlandzkiego na przykładzie projektu mgr inż. Małgorzata Dudkiewicz, dr inż. Osady ściekowe w technologii produkcji klinkieru portlandzkiego na przykładzie projektu mgr inż. Małgorzata Dudkiewicz, dr inż. Ewa Głodek-Bucyk I Konferencja Biowęglowa, Serock 30-31 maj 2016 r. ZAKRES

Bardziej szczegółowo

Test kompetencji z chemii do liceum. Grupa A.

Test kompetencji z chemii do liceum. Grupa A. Test kompetencji z chemii do liceum. Grupa A. 1. Atomy to: A- niepodzielne cząstki pierwiastka B- ujemne cząstki materii C- dodatnie cząstki materii D- najmniejsze cząstki pierwiastka, zachowujące jego

Bardziej szczegółowo

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 994

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 994 ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 994 wydany przez POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI 01-382 Warszawa, ul. Szczotkarska 42 Wydanie nr 12 Data wydania: 13 stycznia 2016 r. Nazwa i adres: PROFTECH

Bardziej szczegółowo

Wykład 5. Metody utylizacji odpadów (część 2) Opracowała E. Megiel, Wydział Chemii UW

Wykład 5. Metody utylizacji odpadów (część 2) Opracowała E. Megiel, Wydział Chemii UW Wykład 5 Metody utylizacji odpadów (część 2) Opracowała E. Megiel, Wydział Chemii UW Metody utylizacji odpadów Składowanie Termiczne metody utylizacji Biodegradacja (ograniczona do biodegradowalnych) Recykling

Bardziej szczegółowo

SKUTKI ŚRODOWISKOWE ZWIĄZANE Z EKSPLOATACJĄ ZTPO

SKUTKI ŚRODOWISKOWE ZWIĄZANE Z EKSPLOATACJĄ ZTPO SKUTKI ŚRODOWISKOWE ZWIĄZANE Z EKSPLOATACJĄ ZTPO Dr Konrad Paweł Turzański Wytwarzane, w coraz większych ilościach, odpady komunalne determinują konieczność opracowania skutecznego i ekologicznego ich

Bardziej szczegółowo

Związki nieorganiczne

Związki nieorganiczne strona 1/8 Związki nieorganiczne Dorota Lewandowska, Anna Warchoł, Lidia Wasyłyszyn Treść podstawy programowej: Typy związków nieorganicznych: kwasy, zasady, wodorotlenki, dysocjacja jonowa, odczyn roztworu,

Bardziej szczegółowo

TMT 15. Ekologiczne oddzielanie metali ciężkich od ścieków

TMT 15. Ekologiczne oddzielanie metali ciężkich od ścieków TMT 15 Ekologiczne oddzielanie metali ciężkich od ścieków TMT 15 Ekologiczne oddzielanie metali ciężkich od ścieków Problem: Metale ciężkie zawarte w ściekach Rozwiązniem problemu jest: Strącanie za pomocą

Bardziej szczegółowo

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 1028

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 1028 ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 1028 wydany przez POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI 01-382 Warszawa, ul. Szczotkarska 42 Wydanie nr 7 Data wydania: 28 stycznia 2015 r. Nazwa i adres OPA-ROW

Bardziej szczegółowo

KRAKOWSKI HOLDING KOMUNALNY S.A.

KRAKOWSKI HOLDING KOMUNALNY S.A. KRAKOWSKI HOLDING KOMUNALNY S.A. PROGRAM GOSPODARKI ODPADAMI KOMUNALNYMI W KRAKOWIE Projekt współfinansowany przez Unię Europejską ze środków Funduszu Spójności w ramach Programu Operacyjnego Infrastruktura

Bardziej szczegółowo

Dziennik Ustaw 2 Poz NIE TAK

Dziennik Ustaw 2 Poz NIE TAK Dziennik Ustaw 2 Poz. 1973 Załączniki do rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 12 grudnia 2014 r. (poz. 1973) Załącznik nr 1 WZÓR KARTY PRZEKAZANIA ODPADÓW 2), 6) Nr karty 1) Rok KARTA PRZEKAZANIA

Bardziej szczegółowo

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 687

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 687 ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 687 wydany przez POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI 01-382 Warszawa, ul. Szczotkarska 42 Wydanie nr 10, Data wydania: 23 marca 2015 r. Nazwa i adres FERROCARBO

Bardziej szczegółowo

Współczynniki kalkulacyjne, ceny poboru próbek i wykonania badań Wykaz czynności Woda lub ścieki Gleby, odpady, Powietrze- imisja Powietrze- emisja

Współczynniki kalkulacyjne, ceny poboru próbek i wykonania badań Wykaz czynności Woda lub ścieki Gleby, odpady, Powietrze- imisja Powietrze- emisja Lp 1 Pobór próbek wody powierzchniowej i ścieków do badań fiz-chem i biologicznych 2 Pobór w okresie 24 godzin próbek ścieków do badań fiz-chem 3 Pobór próbek wody powierzchniowej do badań fitobentosu

Bardziej szczegółowo