Patologia rynku pracy w województwie opolskim

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Patologia rynku pracy w województwie opolskim"

Transkrypt

1 Patologia rynku pracy w województwie opolskim 161 Patologia rynku pracy w województwie opolskim Założenia metodologiczne badań Celem prezentowanych badań jest ukazanie rozmaitych rodzajów zjawisk patologicznych i skali ich występowania na rynku pracy całego województwa opolskiego. Szczególnie ważne będzie zaprezentowanie niewłaściwego funkcjonowania tego rynku jako swoistej przestrogi dla młodych ludzi, którzy właśnie wchodzą na ten rynek lub w bardzo krótkim czasie to uczynią. Zagadnienie powyższe wydaje się szczególnie ważne dzisiaj, kiedy coraz częściej musimy podejmować walkę o pozostanie młodych ludzi na rodzimym rynku pracy. Masowe migracje ludzi młodych do pracy za granicą wymuszają podejmowania takich działań. Badania oparto na analizie danych zastanych, które uzyskano w Państwowej Inspekcji Pracy Okręgowej Inspekcji Pracy w Opolu oraz w rejonowych sądach pracy województwa opolskiego. Prezentowane zagadnienie jest o tyle istotne, że współcześnie w Polsce coraz częściej ujawniane są nieprawidłowości związane z łamaniem przepisów prawa pracy skodyfikowanych w Kodeksie Pracy. Dla pełnego zrozumienia prezentowanej problematyki należy przybliżyć najważniejsze terminy i pojęcia charakterystyczne dla podejmowanego tutaj problemu badawczego. Podstawowe terminy Cechą konstytutywną pracy ludzkiej jest to, że jej cel bezpośredni lub pośredni stanowi pozyskiwanie środków służących podtrzymaniu egzystencji gatunku ludzkiego i świata, zwiększanie szans przeżycia w danym środowisku przez jego opanowanie i przetworzenie. We współczesnych systemach

2 162 rynkowych istnieje tendencja do definiowania pracy ludzkiej jako aktywności skutkującej wymiernymi społecznie korzyściami wycenianymi na rynku w postaci dochodu. Praca, jako czynność służąca podtrzymaniu egzystencji jednostek i grup społecznych, musi być w każdym społeczeństwie zakotwiczona w systemie wartości 1, aby wystarczająco duża część społeczeństwa wierzyła, że jest ona aktywnością niezbędną. Systemy społeczne, które nie potrafiłyby nadać pracy znaczenia wykraczającego poza samo tylko zdobywanie dóbr materialnych, byłyby skazane na zagładę. Badania nad znaczeniem pracy dotyczą m.in. norm włączenia w pracę i obowiązku pracy. Norma włączenia w pracę określa odpowiedzialność społeczeństwa jako całości i pewnych jego podmiotów za zapewnienie jednostce szans uzyskania kwalifikacji zawodowych i za stworzenie miejsc pracy. Norma obowiązku pracy nakłada na jednostkę powinność podjęcia pracy i wykonywania jej w dobrej wierze. Warto tutaj odwołać się do pojęcia samorealizacji w pracy, które pojawiło się w Europie w XIX w. a oznacza spełnienie się jednostki poprzez pracę, umożliwiając pełen rozwój osobisty i realizację zdolności. Stosunek do pracy dotyka zagadnienia zadowolenia z pracy. Badania socjologiczne pokazują, że większość pracujących jest bardzo zadowolona lub raczej zadowolona z wykonywanej pracy (zwykle powyżej 60% odpowiedzi). Zjawisko to jest wyjaśniane na wiele sposobów, ostatnie interpretacje czerpią argumenty z teorii racjonalnego wyboru 2. Wraz ze zmianą społeczną zmienia się również charakter pracy człowieka. Socjologowie tradycyjnie zajmują się wpływem technicznego rozwoju narzędzi pracy na czynności i odczucia człowieka związane z pracą. Obecnie mamy wyraźne przesunięcie z obszarów pracy fabrycznej na obszar pracy związanej z użyciem komputera i transmisji informacji. To powoduje zmianę wymagań co do kwalifikacji siły roboczej i rosnącą potrzebę ciągłego dokształcania się 3. 1 J. Szczepański pisze: wartością będziemy nazywali dowolny przedmiot materialny lub idealny, ideę lub instytucję, przedmiot rzeczywisty lub wyimaginowany, w stosunku do którego jednostki lub zbiorowości przyjmują postawę szacunku, przypisują mu ważną rolę w swoim życiu i dążenie do jego osiągnięcia odczuwają jako przymus. Wartościami są te przedmioty lub stany rzeczy, które jednostkom i grupom zapewniają równowagę psychiczną, dają zadowolenie, dążenie do nich lub ich osiągnięcie daje poczucie dobrze spełnionego obowiązku, lub te, które są niezbędne do utrzymania wewnętrznej spójności grupy, jej siły i jej znaczenia wśród innych grup ; J. S z c z e p a ń s k i, Elementarne pojęcia socjologii, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa 1972, s W. K o z a k, Praca. W: Encyklopedia socjologii, t. 3, red. H. Domański i in., Oficyna Naukowa, Warszawa 2000, s Tamże, s. 177.

3 Patologia rynku pracy w województwie opolskim 163 Socjalizacja do pracy jest rozpatrywana jako proces dokonujący się zanim jednostka podejmie pracę poprzez wpływ rodziny, szkoły, rówieśników, oraz jako socjalizacja właściwa odbywająca się już w środowisku pracy. W środowisku pracy jest to przedstawianie kolejnych stadiów rozwoju kariery pracownika. W gospodarce rynkowej praca ludzka jest oferowana i poszukiwana na rynku pracy. Wycenia się ją ze względu na stopień zapotrzebowania i poziom wymaganych kwalifikacji. Zjawiskiem ubocznym, ale doniosłym w skutkach, jest równoczesne funkcjonowanie wielu rynków pracy. Kategoria rynku pracy zaczęła być powszechnie stosowana w latach 80. XX w. Ekonomia odkryła, że rynek pracy jest innym rodzajem rynku niż pozostałe; przede wszystkim jest instytucją społeczną, a dopiero w drugiej kolejności mechanizmem wymiany i alokacji. Podmioty rynku stosują wobec pracy jako dobra wymienialnego przede wszystkim kryteria ekonomiczne, ale również kryteria odnoszące się do sprawiedliwości społecznej, wzorów zachowań określanych jako faire i nie-faire, akceptowanych i nieakceptowanych. W wymiarze społecznym oznacza to, że w odniesieniu do pracy ludzie definiują popyt i podaż w kategoriach nie wyłącznie ekonomicznych, lecz i ważnych dla siebie wartości, w tym przede wszystkim zasady czy idei solidaryzmu społecznego. Skutkiem jest m.in. mała elastyczność płac i uporczywe utrzymywanie się bezrobocia, które łatwiej jest spowodować niż zwalczyć. W oszacowaniach konsekwencji mechanizmu konkurencji i wymiany na rynku pracy podkreśla się dwa aspekty: po pierwsze konstytutywność bezrobocia dla uporczywego utrzymywania się obszarów nędzy w nawet bardzo bogatych krajach, po drugie zjawisko junk-job, czyli zapotrzebowanie na coś, co można nazwać ochłapem pracy, pracą byle jaką. Zapotrzebowanie to utrzymuje się na wysokim poziomie, a nawet wydaje się wzrastać w związku z rozwojem usług. Praca byle jaka oznacza czynności wymagające niskich kwalifikacji i krótkiego przyuczenia, niestandardowe formy zatrudnienia, relatywnie niskie i zmienne płace, niestabilność kontraktu o pracę. W Polsce po 1989 r. praca stała się dobrem ograniczonym, towarem deficytowym, co uwidacznia się w wysokiej stopie bezrobocia. W nowych warunkach relatywnie wzrosła wartość pracy. Jest to wzrost powolny, ale w niektórych grupach zawodowych już widoczny 4. Ze względu na fakt, że bezrobocie w Polsce utrzymuje się permanentnie na wysokim poziomie, ok. 15%, rynek pracy stał się miejscem wielu nieprawidłowości wynikających z łamania norm i zasad jego prawidłowego funk- 4 Tamże, s

4 164 cjonowania. Należy przy tym dodać, iż ze względu na obecny wzrost migracji zarobkowych Polaków na obce rynki pracy, z roku na rok notuje się spadek liczby występujących na polskim rynku pracy nieprawidłowości, jak również samego wskaźnika bezrobocia. Niemniej jednak możemy nadal mówić o wielu przypadkach patologii rynku pracy, w tym występujących w województwie opolskim. Zdefiniowanie pojęcia patologia społeczna nastręcza wiele problemów. Sam termin patologia pochodzi z nauk medycznych, gdzie oznacza stan chorobowy organizmu biologicznego, który należy leczyć, stosując odpowiednie środki terapeutyczne. Przetransportowanie terminu patologia na grunt nauk społecznych mogłoby sugerować, że społeczeństwo jest traktowane jak pacjent. Zaopatrzenie jednak słowa patologia przydawką społeczna sugeruje zmianę układu, do którego pojęcie to się odnosi. Wstępnie przyjmuje się, że termin patologia społeczna odnosi się do zjawisk społecznych ocenianych negatywnie czy też traktowanych jako niepożądane 5. Te zjawiska społeczne nazywamy zjawiskami patologicznymi. Jacek Wódz pisze: za zjawiska patologiczne w konkretnej społeczności znajdującej się w okresie zmiany społecznej będziemy uważać: a) te zjawiska społeczne, które są niezgodne z wzorami zachowań (czy postaw) zawartymi w systemach normatywnych badanej społeczności; b) te zjawiska społeczne, które występują z zwiększającym się (większym niż w stanie przed zmianą lub w poprzednim etapie zmiany) nasileniem ilościowym; c) te zjawiska, które są dysfunkcjonalne, mają wyraźnie zakłócający wpływ na poszczególne, istotne w danej zbiorowości elementy dokonujących się zmian społecznych (jej celów), a więc np. na tworzenie nowych struktur społecznych w o- kresie zmiany społecznej 6. Adam Podgórecki stwierdził natomiast: przez patologię społeczną należy rozumieć ten rodzaj zachowania, ten typ instytucji, ten typ funkcjonowania jakiegoś systemu społecznego, który pozostaje w zasadniczej, nie dającej się pogodzić, sprzeczności ze światopoglądowymi wartościami, które w danej społeczności są akceptowane 7. Powyższe definicje wskazują, że zjawiska patologiczne to takie, które są niezgodne z przyjętym jako obowiązujący i akceptowanym w danej społeczności systemem normatywnym. W Słowniku nauk społecznych norma definiowana jest na trzy sposoby, jako: a) zasada społeczna; b) najczęstsze 5 A. G a b e r l e, Patologia społeczna, Wydawnictwo Prawnicze, Warszawa 1993, s J. W ó d z, Zjawiska patologii społecznej a sankcje społeczne i prawne, Ossolineum, Wrocław 1973, s A. G a b e r l e, dz. cyt., s. 15.

5 Patologia rynku pracy w województwie opolskim 165 zachowanie określonej grupy; c) najczęściej odgrywane role w określonej grupie. Norma społeczna jest również tutaj określana jako wzór, którego ważność polega na powszechnej akceptacji społeczeństwa. Zatem normy społeczne wyznaczają zasady funkcjonowania danej społeczności. Jeśli te społecznie akceptowane normy nie są przestrzegane przez jednostki, to mamy do czynienia ze zjawiskami patologii społecznej. Normy społeczne regulują całość życia społecznego, w tym wyznaczają zasady i reguły funkcjonowania rynku pracy. Te skodyfikowane zasady i reguły tworzą kodeks pracy, a ich nieprzestrzeganie podlega sankcji formalnej. Mamy wówczas do czynienia z łamaniem norm prawnych normy prawne, inaczej prawo, to sformalizowane wzajemne obowiązki i uprawnienia, które stosownie do istniejącego, nagromadzonego doświadczenia społecznego, podtrzymują dany system społeczny 8. Jan Szczepański stwierdził: z socjologicznego punktu widzenia, prawo jest zespołem norm i sankcji sformalizowanych, regulujących zachowania jednostek, działalność instytucji, zrzeszeń celowych itd. oraz ustalających sformalizowane zasady współżycia społecznego 9. W tym kontekście łamanie norm prawnych zawartych w kodeksie pracy to przestępstwo. Biorąc jednak pod uwagę fakt, że opracowanie dotyczy wszelkich przejawów nieprawidłowości związanych z rynkiem pracy, będziemy mówić o zjawiskach patologicznych, w sensie ogólnym, występujących na rynku pracy. Przez to pojęcie będziemy rozumieć wszelkie nieprawidłowości rynku pracy zgłaszane zarówno w Okręgowej Inspekcji Pracy, jak i poszczególnych sądach pracy województwa opolskiego. W prezentowanej pracy patologia rynku pracy rozumiana jest jako wszelkie te zjawiska, które wiążą się z zachowaniami osób będących w stosunku pracy i które są wynikiem łamania obowiązujących zasad regulujących prawidłowe funkcjonowanie tego rynku. Problemy badawcze Głównym problemem badawczym jest wskazanie zjawisk patologicznych występujących na rynku pracy województwa opolskiego i określenie ich skali. Szczegółowe problemy badawcze to: 1. Skala zjawisk patologicznych występujących na rynku pracy w województwie opolskim. 8 A. P o d g ó r e c k i, Zarys socjologii prawa, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa 1971, s J. S z c z e p a ń s k i, dz. cyt., s. 533.

6 Rodzaje zjawisk patologicznych występujących na rynku pracy Opolszczyzny. 3. Częstotliwość występowania zjawisk patologicznych w firmach prywatnych i państwowych. 4. Najczęściej występujące zjawiska związane z nieprawidłowym funkcjonowaniem rynku pracy. 5. Płeć pokrzywdzonych na rynku pracy. 6. Łamanie praw w stosunku do pracowników z różnym stażem. 7. Najczęściej wykonywane zadania Okręgowej Inspekcji Pracy z zawartych w Ustawie o Państwowej Inspekcji Pracy z 6 marca 1981 r. 8. Najczęściej nieprzestrzegane i trafiające pod rozstrzygnięcia sądu artykuły kodeksu pracy. Metody i techniki badań empirycznych Powyżej zostały zdefiniowane istotne dla tematu badań pojęcia. Obecnie pojęcia te należy zaadaptować na grunt badań empirycznych, co wiąże się ze sformułowaniem ich definicji operacyjnych. W badaniach empirycznych nie wystarczy bowiem tylko zdefiniowanie głównych pojęć, ale należy sprecyzować operacje badawcze, które pozwolą orzec, czy zjawisko określane przez odnośne pojęcie występuje czy nie 10. W tym wypadku chodzi o ustalenie zjawisk patologicznych występujących na rynku pracy województwa opolskiego. Zatem funkcją definicji operacyjnej jest wskazanie, co i w jaki sposób będziemy badać. Otóż badane będą wszystkie te zjawiska, które nie mieszczą się w ramach przyjętych przepisów pracy i kodeksu pracy. Te zjawiska, które są zgłaszane jako nieprawidłowe w Okręgowej Inspekcji Pracy, sądach pracy i są uznane przez te instytucje za naruszające lub łamiące przepisy kodeksu pracy, w związku z czym wszczyna się postępowanie, którego celem jest wyznaczenie sankcji i przywrócenie zasad respektujących normy kodeksu pracy. Badając obraz dysfunkcjonalności wojewódzkiego rynku prac, uzyskano dane zarówno ilościowe, jak i jakościowe. Pierwsze pozwalają określić skalę zjawisk patologicznych występujących na rynku pracy, natomiast jakościowe umożliwiają nazwanie i opisanie tych zjawisk. Przy gromadzeniu danych ilościowych wykorzystano sprawozdania i zestawienia roczne ukazujące skalę występowania danego rodzaju zjawisk patologicznego w ciągu określonego roku. Takie ilościowe zestawienia roczne zgłaszanych spraw są gromadzone 10 R. M a y n t z, K. H o l m, P. Hüb n e r, Wprowadzenie do metod socjologii empirycznej, przekł. W. Lipnik, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa 1985, s. 24.

7 Patologia rynku pracy w województwie opolskim 167 zarówno w Okręgowej Inspekcji Pracy, jak i sądach pracy. W badaniach zastosowano metodę sondażu diagnostycznego, która jest określana, jako: [...] sposób gromadzenia wiedzy o atrybutach strukturalnych i funkcjonalnych oraz dynamice zjawisk społecznych, opiniach i poglądach wybranych zbiorowości, nasilaniu się i kierunkach rozwoju określonych zjawisk i wszelkich innych zjawisk instytucjonalnie nie zlokalizowanych, w oparciu o specjalnie dobraną grupę reprezentującą populację generalną, w której dane zjawisko występuje 11. Przyjmując w badaniach metodę sondażu diagnostycznego, zastosowano dwie techniki badań socjologicznych analizę dokumentów oraz obserwację uczestniczącą. Główną bazą badawczą są źródła zastane, które można podzielić na kilka kategorii: Dane sądów pracy: 1) repertoria, czyli rejestracja wszystkich spraw wpływających do sądu. Każda sprawa ma określony symbol, co pozwala na nazwanie konkretnego zjawiska łamania normy prawnej skodyfikowanej w postaci artykułu kodeksu pracy. Dzięki tej rejestracji można również odczytać ostateczny wynik postępowania, jeśli sprawa została zamknięta; 2) roczne zestawienia wszystkich spraw wpływających do poszczególnych rejonowych sądów pracy w danym roku kalendarzowym. Dzięki temu można określić liczbę spraw danego rodzaju rozpatrywanych przez każdy sąd w danym roku. Dane Okręgowej Inspekcji Pracy: 1) roczne sprawozdania Okręgowej Inspekcji Pracy; 2) pisemne skargi, jakie wpłynęly do Okręgowej Inspekcji Pracy, w tym skargi anonimowe (skargi są podzielone na kilka kategorii według rodzaju zgłaszanej nieprawidłowości); 3. Ustawa o Państwowej Inspekcji Pracy z 6 marca 1981 r. Należy podkreślić, że zadania okręgowej inspekcji pracy są odmienne niż sądu pracy. W związku z tym sprawy zgłaszane do Okręgowej Inspekcji Pracy w Opolu są inne od tych zgłaszanych w Sądzie Pracy. Sąd bowiem zajmuje się łamaniem norm prawnych. W tym szczególnym przypadku chodzi o łamanie prawa pracy skodyfikowanego w postaci kodeksu pracy. Natomiast podstawowym zadaniem Państwowej Inspekcji Pracy (Okręgowej Inspekcji Pracy w Opolu) jest nadzór i kontrola przestrzegania prawa pracy, w szczególności przepisów i zasad bezpieczeństwa i higieny pracy. 11 T. P i l c h, Zasady badań pedagogicznych, wyd. 2 popr. i rozsz., wyd. Żak, Warszawa 1995, s. 98.

8 168 Do podstawowego zakresu działania Państwowej (Okręgowej) Inspekcji Pracy należą: 1) nadzór i kontrola przestrzegania przez pracodawców prawa pracy, w szczególności przepisów dotyczących stosunku pracy, wynagrodzenia za pracę i innych świadczeń wynikających ze stosunku pracy, czasu pracy, urlopów, uprawnień pracowników związanych z rodzicielstwem, zatrudniania młodocianych i osób niepełnosprawnych, oraz inicjowanie przedsięwzięć w sprawach ochrony pracy w rolnictwie indywidualnym; 2) nadzór i kontrola przestrzegania przez pracodawców wymagań bezpieczeństwa i higieny przy konstruowaniu i produkcji maszyn, urządzeń oraz narzędzi pracy, a także przy produkcji wyrobów i opakowań, których użytkowanie mogłoby spowodować zagrożenie dla zdrowia i życia; 3) analizowanie przyczyn wypadków przy pracy i chorób zawodowych, kontrola stosowania środków zapobiegającym tym wypadkom i chorobom oraz udział w badaniu okoliczności wypadków przy pracy, na zasadach określonych w przepisach prawa pracy; 4) ściganie wykroczeń przeciwko prawom pracownika określonych w kodeksie pracy, a także innych wykroczeń związanych z wykonywaniem pracy zarobkowej, gdy ustawa tak stanowi, oraz udział w postępowaniu w tych sprawach przed kolegium do spraw wykroczeń w charakterze oskarżyciela publicznego; 5) opiniowanie projektów aktów prawnych z zakresu prawa pracy oraz inicjowanie prac legislacyjnych w tej dziedzinie; 6) udzielanie porad i informacji technicznych w zakresie eliminowania zagrożeń dla życia i zdrowia pracowników oraz porad i informacji w zakresie przestrzegania prawa pracy; 7) wnoszenie powództw, a za zgodą zainteresowanej osoby uczestniczenie w postępowaniu przed sądem pracy, o ustalenie istnienia stosunku pracy, jeżeli łączący strony stosunek prawny, wbrew zawartej między nimi umowie, ma cechy stosunku pracy; 8) nadzór i kontrola zapewnienia przez pracodawcę bezpiecznych i higienicznych warunków pracy osobom fizycznym wykonującym pracę na innej podstawie niż stosunek pracy w zakładzie pracy lub w miejscu wyznaczonym przez pracodawcę; 9) nadzór i kontrola zapewnienia przez pracodawcę bezpiecznych i higienicznych warunków zajęć odbywanych na jego terenie przez studentów i u- czniów niebędących pracownikami; 10) nadzór i kontrola zapewnienia bezpiecznych i higienicznych warunków pracy przez jednostki organizujące pracę wykonywaną przez osoby fizyczne

9 Patologia rynku pracy w województwie opolskim 169 na innej podstawie niż stosunek pracy, w ramach prac społecznie użytecznych; 11) nadzór i kontrola zapewnienia bezpiecznych i higienicznych warunków pracy przez pracodawcę przy wykonywaniu pracy na terenie zakładu pracy lub miejscu wyznaczonym przez pracodawcę przez osoby przebywające w zakładach karnych i w zakładach poprawczych oraz zadań i prac wykonywanych przez żołnierzy w czynnej służbie. Nadzorem i kontrolą Państwowej Inspekcji Pracy są objęci wszyscy pracodawcy oraz inne podmioty, na rzecz których jest świadczona praca przez osoby fizyczne 12. Z zaprezentowanych fragmentów ustawy dotyczącej Państwowej Inspekcji Pracy wynika, że jest to organ nadzorująco-kontrolny, który szczególne przypadki naruszenia prawa pracy może kierować za zgodą pokrzywdzonego do Sądu Pracy. W związku z powyższym wyniki prezentowanych badań uwzględniają zarówno te nieprawidłowości, których rozwiązane leży w gestii Państwowej (Okręgowej) Inspekcji Pracy, jak i te, które znalazły się w sądzie i w stosunku do których wyrok już zapadł lub wkrótce zapadnie. W pierwszej części zawarta jest analiza danych uzyskanych w Sądzie Okręgowym w Opolu pochodzących z wydziałów pracy sądów rejonowych z obszaru województwa opolskiego. Sądy te są zlokalizowane w następujących miastach: Strzelce Opolskie, Prudnik, Olesno, Nysa, Kluczbork, Kędzierzyn-Koźle, Brzeg i Opole. Druga zawiera analizę danych uzyskanych w Okręgowym Inspektoracie Pracy w Opolu. Są to przede wszystkim dwa odrębne sprawozdania z działalności Inspektoratu na terenie województwa opolskiego obejmujące 2005 r. (sprawozdanie sporządzone w marcu 2006 r.) oraz 2006 r. (sprawozdanie z marca 2007 r.). Obydwa dokumenty przygotowane zostały przez Okręgowego Inspektora Pracy Wiesława Bakalarza na podstawie systematycznie gromadzonych przez Inspektorat danych statystycznych odnoszących się do wszystkich aspektów działalności opolskiej placówki inspekcji pracy. Spośród bardzo wielu informacji zawartych w tych obszernych sprawozdaniach wyselekcjonowano te kwestie, które wiążą się z patologizacją opolskiego rynku pracy. Najogólniej rzecz ujmując, skoncentrowano się na przypadkach naruszeń praw pracowniczych, zdecydowanie mniej miejsca poświęcając zagadnieniom zasad bezpieczeństwa i higieny pracy. Ukazano również, w jaki sposób Okręgowa Inspekcja Pracy przy 12 Ustawa z 6 marca 1981 r. o Państwowej Inspekcji Pracy (tekst jednolity).

10 170 użyciu dostępnych jej środków prawnych może zapobiegać niepożądanym zjawiskom. Zarówno dane sądowe, jak i te uzyskane w Państwowej Inspekcji Pracy dotyczą 2005 i 2006 r., są więc danymi najbardziej aktualnymi, które pokazują skalę występowania wszelkich nieprawidłowości na rynku pracy województwa opolskiego r. Analiza danych z Rejonowego Sądu Pracy Zestawione w Sądzie Okręgowym dane pokazują, że w 2005 r. wpłynęło ogółem do sądów rejonowych 3959 spraw z zakresu nieprzestrzegania prawa pracy. Z poprzedniego, a więc 2004 r., pozostało 1409 spraw. W sumie zatem wpisano Z tej liczby załatwiono ogółem 4408 spraw, w tym uwzględniono w całości lub części 1551, zawarto ugodę w 355, oddalono 456, w 153 zwrócono pozew, a w 34 odrzucono, do innej jednostki przekazano 199 spraw. Na okres następny pozostało 960 spraw 13. Uwzględniając dane statystyczne z poszczególnych sądów rejonowych, stwierdzić można, że najwięcej spraw w 2005 r. z zakresu prawa pracy wpłynęło do Sądu Rejonowego w Opolu Do tego z 2004 r. pozostało tam 713, co daje łącznie 1989 spraw. Ogółem załatwiono 1432 sprawy, a pozostało na okres następny spraw 557. Wśród spraw załatwionych uwzględniono w całości lub części 401, zawarto ugodę w 160 przypadkach, oddalono 138 spraw, zwrócono 45 i odrzucono 9, do innej jednostki przekazano 51 spraw. Drugi co do ilości spraw dotyczących prawa pracy, które wpłynęły w 2005 r., był Sąd Rejonowy w Kędzierzynie-Koźlu. Łącznie do Wydziału Pracy tego sądu wpłynęło w 2005 r. 649 spraw. Z poprzedniego roku pozostało kolejnych 251, co daje w sumie 900 spraw. W tym czasie załatwiono 746 spraw, na następny okres pozostało 154. Spośród spraw załatwionych 226 uwzględniono w całości lub części, zawarto ugodę w 94 przypadkach, 13 Ogólna liczba spraw, które wpłynęły, równa się sumie wszystkich załatwionych spraw plus pozostałych na następny okres. Suma spraw załatwionych uwzględnia też pozostałe niewyszczególnione tutaj po zwrocie w tym sprawy, które zakończyły się niemerytorycznym załatwienie, takim jak: umorzenie, przekazanie do innych sądów, wydziałów, połączenie spraw o tożsamych stanach faktycznych. Uwagi te dotyczą wszystkich przeprowadzonych tutaj analiz.

11 Patologia rynku pracy w województwie opolskim 171 oddalono 75 pozwów, zwrócono 54, odrzucono 6, do innej jednostki przekazano 52 sprawy. Kolejny pod względem ilości zarejestrowanych spraw z zakresu prawa pracy jest Sąd Rejonowy w Prudniku. W roku 2005 wpłynęło tam ogółem 688 spraw. Z poprzedniego roku zostało 75, co daje w sumie 763. Spośród tych spraw załatwiono 737, natomiast 26 pozostało na okres następny. Wśród załatwionych 398 uwzględniono w całości lub części, zawarto ugodę w 4 sprawach, oddalono 43 pozwy, zwrócono 21, odrzucono 4, do innej jednostki przekazano 24 sprawy. Czwartym w kolejności sądem jest Sąd Rejonowy w Nysie. W roku 2005 do tego Sądu wpłynęły 463 sprawy związane z prawem pracy. Z roku 2004 pozostało 92 sprawy, co daje łącznie 555. Z tego załatwiono 495, pozostało na następny okres 60. Spośród spraw załatwionych 228 uwzględniono w całości lub części, zawarto ugodę w 33 przypadkach, oddalono 56 pozwów, zwrócono 22, odrzucono 2, do innej jednostki przekazano 40 spraw. Następny na liście jest Sąd Rejonowy w Strzelcach Opolskich. W roku 2005 do Wydziału Pracy tego sądu wpłynęło 255 spraw a kolejnych 88 pozostało do załatwienia z poprzedniego okresu. W sumie spośród 343 spraw załatwiono 286, w tym 54 uwzględniono w całości lub części, zawarto ugodę w 22 sprawach, oddalono 41 pozwów, zwrócono 5, odrzucono 4, do innej jednostki przekazano 11 spraw. Na następny okres pozostało 57. W Wydziale Pracy Sądu Rejonowego w Brzegu zarejestrowano w 2005 r. 260 spraw nowych. Z poprzedniego okresu pozostało kolejnych 79, co daje łącznie 339 spraw. Z tej liczby załatwiono 278, w tym uwzględniono w całości lub części 80 spraw, zawarto ugodę w 13 sprawach, oddalono 44, zwrócono jeden pozew, odrzucono 3, do innej jednostki przekazano 7 spraw. Na okres następny pozostało 61. Do Wydziału Pracy Sądu Rejonowego w Kluczborku w 2005 r. wpłynęło 206 spraw, a z poprzedniego roku pozostało 99, co daje łącznie 305 spraw. Z tej liczby załatwiono 273 sprawy, w tym uwzględniono w całości lub części 111, zawarto ugodę w 26 przypadkach, oddalono 37 pozwów, zwrócono 4, odrzucono 6, przekazano do innej jednostki 8. Na okres następny pozostały 32 sprawy. Sądem Rejonowym, gdzie wpłynęło w 2005 r. najmniej spraw związanych z prawem pracy, był sąd w Oleśnie. Odnotowano tam 162 nowe sprawy. Z poprzedniego okresu było 12 spraw, a zatem w sumie 174 sprawy. Załatwiono 161 spraw, w tym uwzględniono w całości lub części 53 przypadki, zawarto ugodę 3 razy, oddalono 22 pozwy, zwrócono 1, przekazano do innej jednostki 6 spraw, Na okres następny pozostało 13 spraw.

12 172 Wszystkie sprawy, które wpływają do wydziałów pracy poszczególnych sądów są znakowane odpowiednim symbolem określającym konkretne artykuły prawa pracy skodyfikowane w kodeksie pracy. Rejestracja spraw i nadanie jej symbolu następuje w odpowiednim repertorium. Pierwszym rodzajem spraw są te związane z wypowiedzeniem umowy o pracę symbol 401. W województwie opolskim zarejestrowano w 2005 r. 318 takich spraw, do których dołączono 155 przeniesionych z poprzedniego roku (2004). Dało to łącznie 473 sprawy. W tym dotyczących kobiet było 232, a mężczyzn 241. Załatwiono 198 spraw dotyczących kobiet i 178 mężczyzn. Łącznie zatem załatwiono 376, w tym uwzględniono w całości lub części 65, zawarto ugodę w 45 przypadkach, oddalono 128 spraw, zwrócono 15 pozwów, odrzucono jeden. Na następny rok pozostały 34 sprawy dotyczące kobiet i 63 mężczyzn. Symbolem 402 oznaczone są sprawy dotyczące umowy o pracę bez wypowiedzenia: z winy pracownika takich spraw w 2005 r. było łącznie 213, z tego kobiet dotyczyło 64, a mężczyzn 149. Spraw kobiet załatwiono razem 44, a mężczyzn 120. Z tego u kobiet uwzględniono w całości lub części 13, zawarto ugodę w 9 przypadkach, oddalono 6 pozwów, zwrócono jeden. Na o- kres następny pozostało 20 spraw. W odniesieniu do mężczyzn uwzględniono w całości lub części 35 pozwów, zawarto ugodę w 30 sprawach, oddalono 25, zwrócono 2, odrzucono 1 pozew. Na następny okres przeniesiono 29 spraw; bez winy pracownika spraw takich zarejestrowano w 2005 r. 10 w stosunku do kobiet i 19 do mężczyzn. W odniesieniu do kobiet załatwiono 8, w tym zawarto ugodę w 2 przypadkach, oddalono 3, pozostawiono na okres następny 2 sprawy. W odniesieniu do mężczyzn załatwiono 13 spraw, w tym zawarto ugodę w 5 przypadkach, oddalono 2 pozwy, zwrócono jeden, na następny okres pozostało 6 spraw; przez pracownika z powodu szkodliwego wpływu pracy na zdrowie w 2005 r. zarejestrowano tylko jedną taką sprawę w odniesieniu do mężczyzny; z uwagi na ciężkie naruszenie podstawowych obowiązków przez pracodawcę w 2005 r. spraw takich w całym województwie opolskim zarejestrowano 44. Z tej liczby załatwiono 38, w tym uwzględniono w całości lub części 20, zawarto ugodę w 6 przypadkach, oddalono jeden pozew. Na następny okres pozostało 6 spraw.

13 Patologia rynku pracy w województwie opolskim 173 Pod symbolem 404 rejestrowane są sprawy związane z innym sposobem ustania stosunku pracy. W roku 2005 zgłoszono 7 nieprawidłowości w tym zakresie, które dotyczyły kobiet i 10 dotyczących mężczyzn. W odniesieniu do kobiet załatwiono 6 spraw, w tym uwzględniono w całości lub części 2, oddalono 2, a jedna pozostała na okres następny. W odniesieniu do mężczyzn załatwiono 9 spraw, zawarto ugodę w jednym przypadku, oddalono 4, a jedna pozostała na okres następny. Symbol 405 to sprawy o odszkodowanie z tytułu niewydania w terminie świadectwa pracy i o wydanie niewłaściwego świadectwa pracy. W roku 2005 nowych spraw wpłynęło 57, a z poprzedniego okresu pozostało 27. Z ogólnej liczby 84 spraw załatwiono 62, w tym uwzględniono w całości lub części 16, zawarto ugodę w 9 przypadkach, oddalono kolejnych 9 spraw, zwrócono 5 i odrzucono 2 pozwy. Na okres następny pozostawiono 22 sprawy. Symbol 406 oznacza sprawy o nawiązanie stosunku pracy i roszczenia o odszkodowanie za niezawarcie umowy przyrzeczonej. Tego typu nieprawidłowości w 2005 r. w stosunku do kobiet zgłoszono 6, natomiast mężczyzn 4. Załatwiono 5 spraw kobiet i 2 mężczyzn. Na okres następny przeniesiono łącznie 3 sprawy. Symbol 407 związany jest z wypowiedzeniem umownych warunków pracy i płacy. W roku 2005 nieprawidłowości w tym segmencie zanotowano łącznie 36, w tym 19 w stosunku do kobiet i 17 wobec mężczyzn. Załatwiono 15 spraw kobiet i 12 mężczyzn. Na okres następny przeniesiono 9 spraw. Kolejnym rodzajem spraw są te związane z wynagrodzeniem za pracę symbol 408. W województwie opolskim w 2005 r. nieprawidłowości związane z tym przepisem zarejestrowano w stosunku do kobiet 1298 razy, natomiast mężczyzn 924 razy. W odniesieniu do kobiet załatwiono 1074 sprawy, w tym uwzględniono w całości lub części 374, zawarto ugodę w 117 przypadkach, oddalono 26 pozwów, zwrócono 20, odrzucono 4, przekazano do innej jednostki 41 spraw. Pozostały na okres następny 224 sprawy. W przypadku mężczyzn załatwiono 755 spraw, w tym uwzględniono w całości lub części 244, zawarto ugodę w 56 przypadkach, oddalono 31 pozwów, zwrócono 32, odrzucono 2, przeniesiono do innej jednostki 32 sprawy. Pozostało na okres następny 169 spraw. Symbol 409 oznacza nieprawidłowości w wynagrodzeniu za godziny nadliczbowe. W roku 2005 takich spraw zarejestrowano 94. Załatwiono 73, w tym uwzględniono w całości lub części 26 spraw, zawarto ugodę w 13 przypadkach, oddalono 7 pozwów, zwrócono 4, odrzucono 1. Na okres następny pozostało 21 spraw.

14 174 Nieprawidłowości związane z urlopem wypoczynkowym lub ekwiwalentem pieniężnym za urlop są rejestrowane pod symbolem 410. Tego rodzaju spraw w 2005 r. było 75, z których 20 przeniesiono z poprzedniego okresu. Spośród wszystkich załatwiono 63, w tym uwzględniono w całości lub części 28, zawarto ugodę w 4 przypadkach, oddalono 2 sprawy, zwrócono kolejne 2 pozwy. Pozostało na okres następny 12. Symbol 411 odnosi się do spraw związanych ze szczególną ochroną pracy kobiet. W roku 2005 takich spraw było dwie: nowa i przeniesiona z ubiegłego okresu. Załatwiono jedną, a drugą pozostawiono na następny okres. Symbol 413 oznacza sprawy inne dotyczące stosunku pracy. Takich spraw odnotowano w 2005 r. 373, z których 122 pozostało z poprzedniego okresu. Spośród wszystkich spraw załatwiono 279, w tym uwzględniono w całości lub części 57, zawarto ugodę w 27 przypadkach, oddalono 59 pozwów, zwrócono 9, odrzucono kolejnych 9. Pozostały na następny okres 94 sprawy. Kolejne zarejestrowane nieprawidłowości na rynku pracy województwa opolskiego dotyczyły spraw o odprawę: rentową (symbol 421) 5; emerytalną (symbol 422em) 11; o odprawę pieniężną z tytułu rozwiązania umowy o pracę z przyczyn dotyczących zakładu pracy (symbol 422) 411. Z tej liczby załatwiono 394 sprawy, w tym uwzględniono w całości lub części 209 spraw, zawarto ugodę w 4 przypadkach, oddalono 22 pozwy, zwrócono 8. Na kolejny okres pozostało 17; o nagrodę jubileuszową (symbol 423) 30 spraw, załatwiono 28. Symbol 430 to sprawy dotyczące dochodzenia świadczeń z Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych na podstawie ustawy z 29 grudnia 1993 r. (Dz.U. z 2002 r. nr 9, poz. 85 z późn. zm.) o ochronie roszczeń pracowniczych w razie niewypłacalności pracodawcy. Nowych tego rodzaju spraw zarejestrowano 3, a 11 przeniesiono z poprzedniego roku. Załatwiono 13 spraw. Pozwy o uchylenie kary z tytułu odpowiedzialności porządkowej pracowników mają symbol 432. W roku 2005 tego typu spraw było 38, z których 11 przeniesiono z 2004 r. Załatwiono 33 sprawy, w tym uwzględniono w całości lub części 13, zawarto ugodę w 2 przypadkach, oddalono 4 pozwy, zwrócono dwa. Pozostało na okres następny 5 spraw. Zgłoszono 3 pozwy o odszkodowanie należne pracownikowi za okres obowiązywania zakazu konkurencji (symbol 450). Załatwiono jedną sprawę, a dwie pozostawiono na następny okres.

15 Patologia rynku pracy w województwie opolskim 175 O odszkodowanie z tytułu wypadku przy pracy lub choroby zawodowej (nie dotyczy wypadku przy pracy w gospodarstwie rolnym) symbol 451 wpisano 6 spraw, z których załatwiono 4. O ustalenie wypadku przy pracy lub choroby zawodowej (symbol 452). Zarejestrowano 38 tego rodzaju spraw, z których 14 pozostało z 2004 r. Załatwiono 29 spraw, w tym uwzględniono w całości lub części 6 spraw, zawarto ugodę w 2 przypadkach, oddalono 8 spraw. Na następny okres pozostało 9. Inne, pozostające w związku z wypadkiem lub chorobą zawodową (symbol 455) spraw było 6, załatwiono 3. O świadczenia dochodzone od zakładu pracy na podstawie przepisów prawa cywilnego (symbol 455c) spraw tego typu było 41, w tym 8 z poprzedniego roku. Załatwiono 27, w tym uwzględniono w całości lub części 4 sprawy, zawarto ugodę w jednym przypadku, oddalono 2 sprawy, zwrócono i odrzucono po jednym pozwie. Pozostało na okres następny 14 spraw. Pozbawienie tytułu wykonawczego wykonalności (art. 840 k.p.c.) symbol 456 spraw tego rodzaju zarejestrowano 13, w tym 12 nowych. Załatwiono 11. Spory pracowników i byłych pracowników (także rolników i rybaków) o wydanie bezpłatnych akcji symbol 457. Zarejestrowano w 2005 r. 5 tego rodzaju spraw, w tym 4 pozostałe z 2004 r. Załatwiono 4 sprawy, a jedna pozostała na kolejny okres. O odszkodowanie z tytułu naruszenia zasad równego traktowania w zatrudnieniu symbol 458. W stosunku do kobiet zarejestrowano 3 sprawy, które przeniesiono z 2004 r. W roku 2005 żadnego nowego przypadku nie wpisano. Załatwiono razem wszystkie 3 sprawy, przy czym uwzględniono w całości lub części jedną, a dwa pozwy oddalono. W odniesieniu do mężczyzn wpisano jedną nową sprawę w 2005 r. i została ona załatwiona. W roku 2005 odnotowano dwa przypadki w odniesieniu do odszkodowania i zadośćuczynienia w związku z mobbingiem (art. 94 par. 2 k.p.) symbol 460. Przypadki te dotyczyły kobiet i zostały odroczone. Nie zanotowano natomiast w województwie opolskim w 2005 r. żadnej sprawy w odniesieniu do dyskryminacji w zatrudnieniu (art. 11 k.p.). Ważną kwestią są sprawy odnoszące się do wszelkiego typu odszkodowań. W repertorium wpisywane są one pod symbolami od 415 do 418. Symbol 415 to odszkodowanie za mienie niepowierzone. Tego rodzaju spraw było w 2005 r. 52, z których 10 pozostało z 2004 r. Załatwiono 41 spraw, w tym uwzględniono w całości lub części 15, zawarto ugodę w 6 przypadkach, oddalono 8 spraw, zwrócono 2 pozwy. Pozostało na okres na-

16 176 stępny 11 spraw. Symbol 416 to odszkodowanie za mienie powierzone łącznie ze sprawami z tytułu odpowiedzialności wspólnej. Takich spraw było 89, z tego pozostało z 2004 r. 56. Załatwiono 62 sprawy, w tym uwzględniono w całości lub części 13, zawarto ugodę w 6 przypadkach, oddalono 17 spraw, zwrócono 2. Pozostało na okres następny 27. Symbol 417 to odszkodowanie przysługujące pracodawcy w razie nieuzasadnionego rozwiązania przez pracownika umowy o pracę bez wypowiedzenia. Takich spraw było 3, w tym jedna z 2004 r. Wszystkie trzy sprawy zostały załatwione. Symbol 418 to odszkodowanie z tytułu naruszenia przez pracownika zakazu konkurencji. Jedna tego rodzaju sprawa została zarejestrowana jako nowa w 2005 r., a jedna pozostała z 2004 r. Załatwiono jedną sprawę, a druga pozostała na następny okres. Przedstawione powyżej dane dotyczące zarejestrowanych w sądach rejonowych województwa opolskiego nieprawidłowości związanych z przestrzeganiem prawa pracy ukazują skalę zjawiska na obszarze całego województwa. W odniesieniu do tego okresu analizy można sformułować następujące wnioski. W wydziałach pracy sądów rejonowych województwa opolskiego zarejestrowano w 2005 r spraw z tytułu nieprzestrzegania prawa pracy skodyfikowanego w kodeksie pracy. Nowo zarejestrowane sprawy zostały uzupełnione liczbą 1409 spraw przeniesionych z 2004 r. Łącznie było zatem 5368 spraw. Sądem Rejonowym, w którym zarejestrowano największą liczbę spraw z zakresu prawa pracy, był Sąd Rejonowy w Opolu 1989 spraw (łącznie sprawy z 2005 r. i przeniesione z 2004 r.). Natomiast najmniejszą liczbę spraw odnotowano w Sądzie Rejonowym w Oleśnie 174 (łącznie z 2005 r. i przeniesione z okresu poprzedniego). W całym województwie opolskim najwięcej nieprawidłowości w odniesieniu do prawa pracy zarejestrowano w związku z wynagrodzeniem za pracę. Nowych tego rodzaju spraw zarejestrowano w 2005 r Wraz z przypadkami przeniesionymi z poprzedniego okresu tego rodzaju spraw było Z tej ogólnej liczby w odniesieniu do kobiet zarejestrowano 1298 (nowych, wpisanych w 2005 r., było 873), a w odniesieniu do mężczyzn 924 (wpisanych w 2005 r. 659). Drugim rodzajem spraw najczęściej rejestrowanych w sądach rejonowych województwa opolskiego w 2005 r. były te związane z wypowiedzeniem umowy o pracę. W roku 2005 wpisano 318 tego rodzaju spraw. Z poprzedniego okresu pozostało 155. Z łącznej liczby 473 dotyczyło kobiet 232 (w 2005 r. wpisano 155), natomiast mężczyzn 241 (163 wpisano w 2005 r.).

17 Patologia rynku pracy w województwie opolskim 177 Sprawy wskazane powyżej w zdecydowany sposób dominowały ilościowo wśród wszystkich spraw z zakresu prawa pracy w 2005 r. W odniesieniu do wielu przepisów prawa pracy nie odnotowano żadnej nieprawidłowości, co może napawać dużym optymizmem. Przykładem może być brak spraw związanych z dyskryminacją r. Zestawione w Sądzie Okręgowym dane pokazują, że w 2006 r. wpłynęło ogółem do sądów rejonowych 3379 spraw z zakresu nieprzestrzegania prawa pracy. Z poprzedniego, a więc 2005 r., przeniesiono 960 spraw. W sumie zatem wpisano Z tej liczby załatwiono 3506 spraw, w tym uwzględniono w całości lub części 1209, oddalono 315 spraw, zwrócono 132, odrzucono 21. Umorzono ogółem 741 spraw, w tym w wyniku zawarcia ugody przed sądem 429. Przekazano do innej jednostki 143. Na okres następny pozostały 833 sprawy. Z danych statystycznych z poszczególnych sądów rejonowych wynika, że najwięcej spraw w 2006 r. z zakresu prawa pracy wpłynęło do Sądu Rejonowego w Opolu Do tego z 2005 r. pozostało 557, co daje łącznie 1909 spraw. Ogółem załatwiono 1326 sprawy, a pozostało na okres następny spraw 583. Wśród spraw załatwionych uwzględniono w całości lub części 300, oddalono 118 spraw, zwrócono 53 i odrzucono 7. Umorzono ogółem 449, w tym w wyniku zawarcia ugody przed sądem 289. Do innej jednostki przekazano 42 sprawy. Drugim co do liczby spraw, które wpłynęły w 2006 r. z tytułu naruszenia prawa pracy, był Sąd Rejonowy w Nysie. Łącznie do Wydziału Pracy tego sądu wpłynęło wówczas 752 spraw. Z poprzedniego roku pozostało kolejnych 60, co daje w sumie 812 spraw. W tym czasie załatwiono 762 sprawy, a na następny okres pozostało 50. Spośród spraw załatwionych 411 u- względniono w całości lub części, oddalono 30 spraw, zwrócono 27, odrzucono 2 pozwy. Umorzono ogółem 75 spraw, w tym w wyniku zawarcia umowy przed sądem 32. Do innej jednostki przekazano 11 spraw. Kolejny pod względem liczby zarejestrowanych spraw z zakresu prawa pracy był Sąd Rejonowy w Kędzierzynie-Koźlu. W roku 2006 wpłynęło tam ogółem 396 spraw. Z poprzedniego roku zostało 154, co daje w sumie 550. Spośród tych spraw załatwiono 490, natomiast 60 pozostało na okres następny. Wśród załatwionych 172 uwzględniono w całości lub części, oddalono 58 spraw, zwrócono 19 a odrzucono 5. Ogółem umorzono 49 spraw,

18 178 w tym w wyniku zawarcia umowy przed sądem 49. Do innej jednostki przekazano spraw 51. Czwartym w kolejności sądem był Sąd Rejonowy w Kluczborku. W roku 2006 wpłynęły tam 244 sprawy związane z prawem pracy. Z roku 2005 pozostały 32 sprawy, co daje łącznie 276. Z tego załatwiono 241, pozostało na następny okres natomiast 35. Spośród spraw załatwionych w 2006 r. 97 uwzględniono w całości lub części, oddalono 21 spraw, zwrócono 7, odrzucono 3. Ogółem umorzono 57 spraw, w tym w wyniku zawarcia ugody przed sądem 14. Do innej jednostki przekazano 16 spraw. Kolejne miejsce pod względem liczby spraw zajmuje Sąd Rejonowy w Prudniku. W roku 2006 do Wydziału Pracy tego sądu wpłynęło 246 spraw, a kolejnych 26 pozostało do załatwienia z poprzedniego okresu. W sumie spośród 272 spraw załatwiono 238, w tym 100 uwzględniono w całości lub części, oddalono 29 spraw, zwrócono 2 pozwy, odrzucono jeden. Umorzono ogółem 45 spraw, w tym w wyniku zawarcia ugody przed sądem 8. Do innej jednostki przekazano 8 spraw. W Wydziale Pracy Sądu Rejonowego w Strzelcach Opolskich zarejestrowano w 2006 r. 167 spraw nowych. Z poprzedniego okresu pozostało kolejnych 57, co daje łącznie 224 sprawy. Z tej liczby załatwiono 200, w tym uwzględniono w całości lub części 63 sprawy, oddalono 24, zwrócono 13 pozwów, odrzucono 3. Umorzono ogółem 28 spraw, w tym w wyniku zawarcia ugody przed sądem 18. Do innej jednostki przekazano 12 spraw. Na okres następny pozostały 24 sprawy. Do Wydziału Pracy Sądu Rejonowego w Brzegu w 2006 r. wpłynęło 146 pozwów, a z poprzedniego roku pozostało 61, łącznie było zatem 207 spraw. Z tej liczby załatwiono 171, w tym uwzględniono w całości lub części 47, oddalono 19 spraw, zwrócono 11, odrzucono 2. Ogółem umorzono 21 spraw, w tym w wyniku zawarcia ugody przed sądem 11. Pozostało na okres następny 36 spraw. Sądem Rejonowym, gdzie wpłynęło w 2006 r. najmniej spraw związanych z prawem pracy, był sąd w Oleśnie. Odnotowano tam 76 nowych spraw, z poprzedniego okresu było 13 spraw, a zatem w sumie 89. Załatwiono 78 spraw, w tym uwzględniono w całości lub części 19, oddalono 16 spraw. O- gółem umorzono 17 spraw, w tym w wyniku zawarcia ugody przed sądem 8. Przekazano do innej jednostki 3 sprawy. Na okres następny pozostało 11 spraw. Pod symbolem 401 (przypisanym sprawom związanym z wypowiedzeniem umowy o pracę) w 2006 r. w sądach rejonowych województwa opolskiego zarejestrowano w stosunku do kobiet 149 spraw, z których 34 pozo-

19 Patologia rynku pracy w województwie opolskim 179 stało z 2005 r. Z tej liczby załatwiono razem 118, w tym uwzględniono w całości lub części 15, oddalono 46 pozwów, zwrócono 6. Umorzono ogółem 35, w tym w wyniku zawarcia ugody przed sądem 17. Do innej jednostki przekazano 3 sprawy. Pozostało na okres następny 31. W stosunku do mężczyzn spraw związanych z wypowiedzeniem umowy o pracę zarejestrowano w 2006 r. w województwie opolskim 143, do których dołączono 65 pozostałych z 2005 r. Z ogólnej liczby 208 załatwiono 166, w tym uwzględniono w całości lub części 25, oddalono 47 spraw, zwrócono 9 i odrzucono jeden pozew. Ogółem umorzono 63 spraw, w tym w wyniku zawarcia ugody przed sądem 29. Na następny okres pozostało 42. W przypadku spraw dotyczących rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia (symbol 402): z winy pracownika w odniesieniu do kobiet zarejestrowano 35 spraw, do których dodano 20 z poprzedniego roku. Z ogólnej liczby 55 załatwiono 46 spraw, w tym uwzględniono w całości lub części 10, oddalono 13, zwrócono 2 pozwy. Ogółem umorzono 18 spraw, w tym w wyniku zawarcia ugody przed sądem 13. Na okres następny pozostało 9 spraw. W stosunku do mężczyzn tego typu spraw w 2006 r. zarejestrowano 96. Z roku 2005 przeniesiono 29. Z ogólnej liczby 125 przypadków załatwiono 89, w tym uwzględniono w całości lub części 15 spraw, oddalono 16, zwrócono 7 pozwów i odrzucono jeden. Ogółem umorzono 23 sprawy, w tym w wyniku zawarcia ugody przed sądem 14. Na następny okres pozostało 36 spraw; bez winy pracownika w odniesieniu do kobiet wpisano w 2006 r. 12 spraw, a z poprzedniego roku pozostało 2. Z tej liczby (14) załatwiono 11 spraw, w tym uwzględniono w całości lub części 3, oddalono 3 sprawy. Umorzono 4 postępowania, w tym w wyniku zawarcia ugody przed sądem 3. Na okres następny pozostawiono 3. W przypadku mężczyzn zarejestrowano 15 nowych spraw i 6 przeniesionych z poprzedniego okresu, załatwiono 18 spraw; z uwagi na ciężkie naruszenie podstawowych obowiązków przez pracodawcę wpłynęło w 2006 r. 41 spraw. Z roku 2005 pozostało 6. Załatwiono razem 37 spraw, w tym uwzględniono w całości lub części 10. Oddalono 2 sprawy, zwrócono jedną. Umorzono ogółem 8 spraw, w tym w wyniku zawarcia ugody przed sądem 4. Pozostało na następny okres 10. Spraw związanych z innym sposobem ustania stosunku pracy (symbol 404) kobiet dotyczyło 8 plus jedna z 2005 r. Z tej liczby (9) załatwiono 8. Oddalono 4 sprawy, odrzucono 1. Umorzono jedną sprawę. Na następny okres pozostała jedna sprawa. Mężczyzn dotyczyło 7 tego typu spraw plus

20 180 jedna przeniesiona z 2005 r. Załatwiono 4 sprawy. Umorzono 2, w tym jedną w wyniku zawarcia ugody przed sądem. Na okres następny pozostały 4 sprawy. Spraw o odszkodowanie z tytułu niewydania w terminie świadectwa pracy i o wydanie niewłaściwego świadectwa pracy (symbol 405) w 2006 r. wpisano 56, a z 2005 r. pozostało 22. Z tej liczby (78) załatwiono 60 spraw, w tym uwzględniono w całości lub części 18, oddalono 12 spraw, zwrócono 5. Ogółem umorzono 16 spraw, w tym w wyniku zawarcia ugody przed sądem 7. Pozostało na następny rok 18. Spraw o nawiązanie stosunku pracy i roszczenia o odszkodowanie za niezawarcie umowy przyrzeczonej (symbol 406) wpłynęło 6, a z 2005 r. przeniesiono 3. Z tego załatwiono razem 8 spraw, w tym uwzględniono w całości lub części 2, oddalono 4 sprawy. Na okres następny pozostała jedna sprawa. Spraw związanych z wypowiedzeniem umownych warunków pracy i płacy (symbol 407) kobiet dotyczyło 11 nowych (z 2006 r.) i 4 pozostałe z poprzedniego roku. Załatwiono razem 13 spraw, w tym uwzględniono w całości lub części 4 sprawy, oddalono kolejne 4. Umorzono ogółem 3, w tym jedną w wyniku zawarcia ugody przed sądem. Tego typu sprawy dotyczyły 24 mężczyzn 19 wpisanych w 2006 r. i 5 z 2005 r. Załatwiono razem 23 sprawy, w tym uwzględniono w całości lub części 4, oddalono 4, odrzucono 1. Ogółem umorzono 7 spraw, w tym w wyniku zawarcia ugody przed sądem 4. Pozostała na następny okres jedna sprawa. Sprawy z symbolem 408 dotyczą kwestii wynagrodzenia. W roku tego typu spraw dotyczyło kobiet 257 wpisanych w 2006 r. i 224 pozostałe z 2005 r. Razem załatwiono 376 spraw, w tym uwzględniono w całości lub części 130, oddalono 6, zwrócono 6 pozwów i jeden odrzucono. Umorzono ogółem 133 sprawy, w tym w wyniku zawarcia ugody przed sądem Na okres następny pozostało 105. W stosunku do mężczyzn tego typu spraw zarejestrowano w 2006 r Z roku 2005 pozostało 169. Daje to łącznie 671 spraw. Z tej liczby załatwiono 527, w tym uwzględniono w całości lub części 187, oddalono 20 spraw, zwrócono 12 i odrzucono 3 pozwy. Ogółem umorzono 106 spraw, w tym w wyniku zawarcia ugody przed sądem 69. Przekazano do innej jednostki 29. Pozostawiono na kolejny okres 144. Spraw o wynagrodzenie za godziny nadliczbowe (symbol 409) w 2006 r. zarejestrowano 53, a 21 przeniesiono z 2005 r. Załatwiono 55 spraw, w tym uwzględniono w całości lub części 22, oddalono 4 sprawy, zwrócono 3 poz-

Autorzy Przedmowa Wykaz skrótów Część

Autorzy Przedmowa Wykaz skrótów Część Spis treści Autorzy... Przedmowa... Wykaz skrótów... IX XI XIII Część I. Wzory pism procesowych... 1 Rozdział 1. Wzory pism w postępowaniu pojednawczym przed sądem pracy i zakładową komisją pojednawczą...

Bardziej szczegółowo

Organizacja i działalność Państwowej Inspekcji Pracy

Organizacja i działalność Państwowej Inspekcji Pracy Organizacja i działalność Państwowej Inspekcji Pracy Jarosław Leśniewski Główny Inspektorat Pracy Departament Legalności Zatrudnienia www.pip.gov.pl Warszawa, 9 lipca 2013 r. Rola Państwowej Inspekcji

Bardziej szczegółowo

Patologia rynku pracy

Patologia rynku pracy Priorytet 2 Wzmacnianie rozwoju zasobów ludzkich w regionach Działanie 2.1. Rozwój umiejętności powiązany z potrzebami regionalnego rynku pracy i moŝliwości kształcenia ustawicznego w regionie Raport z

Bardziej szczegółowo

Prawo pracy. Kancelaria Adwokacka M.Supera. 022 854 08 40 Adwokat Warszawa supera@super.pl www.supera.pl

Prawo pracy. Kancelaria Adwokacka M.Supera. 022 854 08 40 Adwokat Warszawa supera@super.pl www.supera.pl Prawo pracy 022 854 08 40 Adwokat Warszawa supera@super.pl www.supera.pl Korzystanie z niniejszej prezentacji nie daje prawa do wysuwania jakichkolwiek roszczeń wobec autorów Definicja prawa pracy Prawo

Bardziej szczegółowo

Prawo pracy. Podręcznik dla studentów, wyd. 2. Autorzy: Urszula Jackowiak, Waldemar Uziak, Alina Wypych-Żywicka. Wydawnictwo: Zakamycze.

Prawo pracy. Podręcznik dla studentów, wyd. 2. Autorzy: Urszula Jackowiak, Waldemar Uziak, Alina Wypych-Żywicka. Wydawnictwo: Zakamycze. Prawo pracy. Podręcznik dla studentów, wyd. 2 Autorzy: Urszula Jackowiak, Waldemar Uziak, Alina Wypych-Żywicka Wydawnictwo: Zakamycze Spis treści Wykaz skrótów Rozdział pierwszy. Przedmiot, funkcje, właściwości

Bardziej szczegółowo

ROZDZIAŁ 3. Pojęcie minimalnego wynagrodzenia za pracę oraz zasady jego obliczania

ROZDZIAŁ 3. Pojęcie minimalnego wynagrodzenia za pracę oraz zasady jego obliczania Spis treści Wykaz skrótów Wstęp ROZDZIAŁ 1. Wewnątrzzakładowe źródła prawa dotyczące wypłaty świadczeń pieniężnych ze stosunku pracy 1.1. Zasady ogólne 1.2. Układ zbiorowy pracy 1.3. Regulamin wynagradzania

Bardziej szczegółowo

Państwowa Inspekcja Pracy Okręgowy Inspektorat Pracy w Białymstoku. Wioletta Młynarczuk

Państwowa Inspekcja Pracy Okręgowy Inspektorat Pracy w Białymstoku. Wioletta Młynarczuk Państwowa Inspekcja Pracy Okręgowy Inspektorat Pracy w Białymstoku Wioletta Młynarczuk 90 lat polskiej inspekcji pracy 3 styczeń 1919 roku dekret tymczasowy o urządzeniu i działalności inspekcji pracy,

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI. Wykaz skrótów... 13. Od Autorki... 15. Część pierwsza OGÓLNA

SPIS TREŚCI. Wykaz skrótów... 13. Od Autorki... 15. Część pierwsza OGÓLNA Spis treści SPIS TREŚCI Wykaz skrótów.......................................................... 13 Od Autorki.............................................................. 15 Część pierwsza OGÓLNA ROZDZIAŁ

Bardziej szczegółowo

Świadczenia pieniężne ze stosunku pracy 2015 Instruktaż naliczania

Świadczenia pieniężne ze stosunku pracy 2015 Instruktaż naliczania Patrycja Potocka-Szmoń Agnieszka Kraszewska-Godziątkowska Świadczenia pieniężne ze stosunku pracy 2015 Instruktaż naliczania komentarz, przykłady, dokumentacja z suplementem elektronicznym Stan prawny:

Bardziej szczegółowo

Państwowa Inspekcja Pracy Okręgowy Inspektorat Pracy w Białymstoku. Beata Kalinowska Starszy specjalista

Państwowa Inspekcja Pracy Okręgowy Inspektorat Pracy w Białymstoku. Beata Kalinowska Starszy specjalista Państwowa Inspekcja Pracy Okręgowy Inspektorat Pracy w Białymstoku Beata Kalinowska Starszy specjalista Zadania inspekcji pracy Państwowa Inspekcja Pracy jest organem powołanym do sprawowania nadzoru i

Bardziej szczegółowo

Dyskryminacja, mobbing i molestowanie seksualne w pracy

Dyskryminacja, mobbing i molestowanie seksualne w pracy Dyskryminacja, mobbing i molestowanie seksualne w pracy ewidencja spraw o odszkodowania w sądach pracy w 2013 roku w ujęciu retrospektywnym 2009 2012 MINISTERSTWO SPRAWIEDLIWOŚCI DEPARTAMENT STRATEGII

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI. Ustawa Kodeks pracy z dnia 26 czerwca 1974 r... 9

SPIS TREŚCI. Ustawa Kodeks pracy z dnia 26 czerwca 1974 r... 9 SPIS TREŚCI 1. KODEKS PRACY Ustawa Kodeks pracy z dnia 26 czerwca 1974 r.... 9 Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej w sprawie należności przysługujących pracownikowi zatrudnionemu w państwowej

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI. Wykaz skrótów... Przedmowa...

SPIS TREŚCI. Wykaz skrótów... Przedmowa... SPIS TREŚCI Wykaz skrótów... Przedmowa... XIII XIX Rozdział I. Źródła prawa pracy... 1 1. Zagadnienia ogólne... 2 2. Charakter prawny norm prawa pracy... 4 3. Źródła prawa pracy... 4 I. Źródła powszechnego

Bardziej szczegółowo

Pozew o odszkodowanie z tytułu nieuzasadnionego wypowiedzenia umowy o pracę zawartej na czas nieokreślony

Pozew o odszkodowanie z tytułu nieuzasadnionego wypowiedzenia umowy o pracę zawartej na czas nieokreślony Pozew o odszkodowanie z tytułu nieuzasadnionego wypowiedzenia umowy o pracę zawartej na czas nieokreślony Informacje ogólne Prawo do odszkodowania Wniesienie odwołania od wypowiedzenia umowy o pracę jest

Bardziej szczegółowo

Prawo pracy. Wydanie 16. Autor: Małgorzata Barzycka-Banaszczyk

Prawo pracy. Wydanie 16. Autor: Małgorzata Barzycka-Banaszczyk Prawo pracy. Wydanie 16. Autor: Małgorzata Barzycka-Banaszczyk Wykaz skrótów Przedmowa Rozdział I. Źródła prawa pracy 1. Zagadnienia ogólne 2. Charakter prawny norm prawa pracy 3. Źródła prawa pracy I.

Bardziej szczegółowo

Zagadnienia podlegające kontroli inspekcji pracy w agencjach zatrudnienia pod kątem ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, jak

Zagadnienia podlegające kontroli inspekcji pracy w agencjach zatrudnienia pod kątem ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, jak Zagadnienia podlegające kontroli inspekcji pracy w agencjach zatrudnienia pod kątem ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, jak również innych ustaw 1 W 2014 r. kontrola w zakresie niniejszego

Bardziej szczegółowo

Zagadnienia przygotowane przez Zespół Prawa Gospodarczego i Rynku Pracy w ramach Drugiego Kongresu Prawników Wielkopolski

Zagadnienia przygotowane przez Zespół Prawa Gospodarczego i Rynku Pracy w ramach Drugiego Kongresu Prawników Wielkopolski Zagadnienia przygotowane przez Zespół Prawa Gospodarczego i Rynku Pracy w ramach Drugiego Kongresu Prawników Wielkopolski Zawartość opracowania: - Blok pierwszy: Co o prawie pracy powinien wiedzieć młody

Bardziej szczegółowo

Podstawowe informacje o orzecznictwie sądów powszechnych w sprawach o rozwód

Podstawowe informacje o orzecznictwie sądów powszechnych w sprawach o rozwód Marlena Gilewicz Naczelnik Wydziału Statystyki w Departamencie Organizacyjnym w Ministerstwie Sprawiedliwości Podstawowe informacje o orzecznictwie sądów powszechnych w sprawach o rozwód W latach 2000

Bardziej szczegółowo

PRAWO PRACY W PRAKTYCE. Postępowanie. sądem pracy. www.kadryonline.pl

PRAWO PRACY W PRAKTYCE. Postępowanie. sądem pracy. www.kadryonline.pl PRAWO PRACY W PRAKTYCE Postępowanie przed sądem pracy Autor Adrianna Jasińska-Cichoń radca prawny specjalizujący się w prawie pracy Kierownik Centrum Wydawniczego Beata Rudnicka Redaktor Szymon Sokolik

Bardziej szczegółowo

Wydział Karny. I instancji Sądu Okręgowego. Wersja 2006.12.02. Currenda Sp. z o.o. Sopot

Wydział Karny. I instancji Sądu Okręgowego. Wersja 2006.12.02. Currenda Sp. z o.o. Sopot Wydział Karny I instancji Sądu Okręgowego Wersja 2006.12.02 Currenda Sp. z o.o. Sopot Opis sprawozdania MS-S5 w Wydziale Karnym I instancji Sądu Okręgowego 2 Sprawozdanie MS-S5 Opis zmian Dział 1.1 Ewidencja

Bardziej szczegółowo

STANOWISKO RADY OCHRONY PRACY w sprawie zawierania umów cywilnoprawnych i zatrudnienia w szarej strefie

STANOWISKO RADY OCHRONY PRACY w sprawie zawierania umów cywilnoprawnych i zatrudnienia w szarej strefie STANOWISKO RADY OCHRONY PRACY w sprawie zawierania umów cywilnoprawnych i zatrudnienia w szarej strefie Rada Ochrony Pracy na posiedzeniu 9 lutego 2016 r. zapoznała się z przygotowanym przez Państwową

Bardziej szczegółowo

Kiedy umowa zlecenie jest umową o pracę? - na przykładzie orzecznictwa.

Kiedy umowa zlecenie jest umową o pracę? - na przykładzie orzecznictwa. VII EDYCJA Konwent Prawa Pracy Joanna Kaleta Kiedy umowa zlecenie jest umową o pracę? - na przykładzie orzecznictwa. 1 1 Treść stosunku pracy art. 22 k.p. Przez nawiązanie stosunku pracy pracownik zobowiązuje

Bardziej szczegółowo

PRZEPISY PRAWA PRACY W MIKRO I MAŁYCH PRZEDSIĘBIORSTWACH

PRZEPISY PRAWA PRACY W MIKRO I MAŁYCH PRZEDSIĘBIORSTWACH PRZEPISY PRAWA PRACY W MIKRO I MAŁYCH PRZEDSIĘBIORSTWACH Sprawdź, jakim jesteś pracodawcą?! Każdy prowadzący na własny rachunek działalność gospodarczą ma obowiązek spełniać wymagania prawa pracy, w tym

Bardziej szczegółowo

MINISTERSTWO PRACY I POLITYKI SPOŁECZNEJ BIURO PEŁNOMOCNIKA RZĄDU DO SPRAW OSÓB NIEPEŁNOSPRAWNYCH

MINISTERSTWO PRACY I POLITYKI SPOŁECZNEJ BIURO PEŁNOMOCNIKA RZĄDU DO SPRAW OSÓB NIEPEŁNOSPRAWNYCH MINISTERSTWO PRACY I POLITYKI SPOŁECZNEJ BIURO PEŁNOMOCNIKA RZĄDU DO SPRAW OSÓB NIEPEŁNOSPRAWNYCH ul. Nowogrodzka 1/3/5, 00-513 Warszawa, tel. +48 22 529 06 00,fax +48 22 529 06 02 wuw.mpips.gov.pl; www.niepeinosprawni.gov.pl;

Bardziej szczegółowo

Wniosek o sprostowanie świadectwa pracy/ Pozew o sprostowanie świadectwa pracy

Wniosek o sprostowanie świadectwa pracy/ Pozew o sprostowanie świadectwa pracy Wniosek o sprostowanie świadectwa pracy/ Pozew o sprostowanie świadectwa pracy Informacje ogólne Świadectwo pracy Świadectwo pracy reguluje sytuację prawną pracownika u nowego pracodawcy i dostarcza mu

Bardziej szczegółowo

STANOWISKO RADY OCHRONY PRACY

STANOWISKO RADY OCHRONY PRACY STANOWISKO RADY OCHRONY PRACY w sprawie identyfikacji obszarów o największym ryzyku wypadku przy pracy i przestrzegania w nich przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy Na posiedzeniu 26 sierpnia 2014 r.

Bardziej szczegółowo

10. Pracownik młodociany jest obowiązany dokształcać się do ukończenia: A) 16 lat B) 18 lat C) 21 lat

10. Pracownik młodociany jest obowiązany dokształcać się do ukończenia: A) 16 lat B) 18 lat C) 21 lat 1. W jakim czasie pracownik po otrzymaniu świadectwa pracy może wystąpić z wnioskiem do pracodawcy o sprostowanie świadectwa pracy? A) 7 dni B) 10 dni C) 14 dni 2. Czasem pracy jest czas : A) w którym

Bardziej szczegółowo

Inspekcja Pracy w Polsce została powołana 3 stycznia 1919 roku jednym z pierwszych dekretów naczelnika państwa Józefa Piłsudskiego.

Inspekcja Pracy w Polsce została powołana 3 stycznia 1919 roku jednym z pierwszych dekretów naczelnika państwa Józefa Piłsudskiego. Inspekcja Pracy w Polsce została powołana 3 stycznia 1919 roku jednym z pierwszych dekretów naczelnika państwa Józefa Piłsudskiego. Głównym celem Państwowej Inspekcji Pracy (PIP) jest dążenie do systematycznej

Bardziej szczegółowo

Podstawy prawne i zakres działania społecznej inspekcji pracy Politechniki Białostockiej

Podstawy prawne i zakres działania społecznej inspekcji pracy Politechniki Białostockiej Podstawy prawne i zakres działania społecznej inspekcji pracy Politechniki Białostockiej Społeczna inspekcja pracy jest służbą społeczną pełnioną przez pracowników Politechniki Białostockiej mającą na

Bardziej szczegółowo

Spis treści Dział pierwszy. Przepisy ogólne Dział drugi. Stosunek pracy

Spis treści Dział pierwszy. Przepisy ogólne Dział drugi. Stosunek pracy Spis treści Dział pierwszy. Przepisy ogólne...16 Rozdział I. Przepisy wstępne...16 Rozdział II. Podstawowe zasady prawa pracy...18 Rozdział IIa. Równe traktowanie w zatrudnieniu...21 Rozdział IIb. Nadzór

Bardziej szczegółowo

Stowarzyszenie Księgowych w Polsce Zarząd Główny w Warszawie Oddział Okręgowy w Opolu

Stowarzyszenie Księgowych w Polsce Zarząd Główny w Warszawie Oddział Okręgowy w Opolu Stowarzyszenie Księgowych w Polsce Zarząd Główny w Warszawie Oddział Okręgowy w Opolu ul. Kołłątaja 11, 45-064 Opole tel./fax (77) 453-90-11 biuro@opole.skwp.pl www.opole.skwp.pl RO 007026416-00112 NIP

Bardziej szczegółowo

Procedura przeniesienia nauczyciela w stan nieczynny. zaistnienie okoliczności, uzasadniających możliwość przeniesienia w stan nieczynny

Procedura przeniesienia nauczyciela w stan nieczynny. zaistnienie okoliczności, uzasadniających możliwość przeniesienia w stan nieczynny Procedura przeniesienia nauczyciela w stan nieczynny zaistnienie okoliczności, uzasadniających możliwość przeniesienia w stan nieczynny musi nastąpić częściowa likwidacja szkoły, zmiana organizacyjna powodująca

Bardziej szczegółowo

Spis treści CZĘŚĆ I. PRAWO PRACY

Spis treści CZĘŚĆ I. PRAWO PRACY Spis treści CZĘŚĆ I. PRAWO PRACY ROZDZIAŁ I KODEKS PRACY I PRZEPISY OGÓLNE 1. Ustawa z dnia 26.06.1974 r. Kodeks 2. Ustawa z dnia 26.07.2013 r. o zmianie ustawy - Kodeks 3. Ustawa z dnia 9.07.2003 r. o

Bardziej szczegółowo

Program Kursu Kadry z Płatnikiem

Program Kursu Kadry z Płatnikiem Program Kursu Kadry z Płatnikiem MODUŁ I - Nawiązanie stosunku pracy 1. Źródła prawa pracy a. akty prawne zewnętrzne (dyrektywy, ustawy, rozporządzenia, wyroki SN) b. akty prawa wewnętrznego (układy zbiorowe

Bardziej szczegółowo

Wynagrodzenia, odprawy, odszkodowania i inne świadczenia pracownicze w 2016 roku

Wynagrodzenia, odprawy, odszkodowania i inne świadczenia pracownicze w 2016 roku Patrycja Potocka-Szmoń Agnieszka Kraszewska-Godziątkowska Wynagrodzenia, odprawy, odszkodowania i inne świadczenia pracownicze w 2016 roku (z suplementem elektronicznym) szczegółowy komentarz prawny stanowiska

Bardziej szczegółowo

Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Socjalnej. z dnia 29 maja 1996 r.

Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Socjalnej. z dnia 29 maja 1996 r. Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 29 maja 1996 r. w sprawie sposobu ustalania wynagrodzenia w okresie niewykonywania pracy oraz wynagrodzenia stanowiącego podstawę obliczania odszkodowań,

Bardziej szczegółowo

Szkolenia BHP komentarz do rozporządzenia

Szkolenia BHP komentarz do rozporządzenia Vademecum BHP Jan M. Pióro Szkolenia BHP komentarz do rozporządzenia Jan M. Pióro SZKOLENIA BHP komentarz do rozporządzenia Autor: Jan M. Pióro specjalista z zakresu prawa pracy, biegły sądowy w dziedzinie

Bardziej szczegółowo

USTAWA z dnia 9 lipca 2003 r. o zatrudnianiu pracowników tymczasowych 1) Rozdział I Przepisy ogólne

USTAWA z dnia 9 lipca 2003 r. o zatrudnianiu pracowników tymczasowych 1) Rozdział I Przepisy ogólne Kancelaria Sejmu s. 1/9 USTAWA z dnia 9 lipca 2003 r. o zatrudnianiu pracowników tymczasowych 1) Rozdział I Przepisy ogólne Art. 1. Ustawa reguluje zasady zatrudniania pracowników tymczasowych przez pracodawcę

Bardziej szczegółowo

Aktywni obywatele świadome społeczeństwo. Uprawnienia. pracownika

Aktywni obywatele świadome społeczeństwo. Uprawnienia. pracownika Aktywni obywatele świadome społeczeństwo Uprawnienia pracownika Rzeszów 2012 1 Podkarpacki Ośrodek Rozwoju Społeczeństwa Obywatelskiego ul. Fredry 4/58 35-959 Rzeszów tel/fax (0-17) 86 20 122 porso@poczta.onet.pl

Bardziej szczegółowo

Ustawa. z dnia 9 lipca 2003 r. o zatrudnianiu pracowników tymczasowych 1)

Ustawa. z dnia 9 lipca 2003 r. o zatrudnianiu pracowników tymczasowych 1) Ustawa z dnia 9 lipca 2003 r. o zatrudnianiu pracowników tymczasowych 1) (Dz. U. z dnia 22 września 2003 r., Nr 166, poz. 1608, zmiany: Dz. U. z 2004 r. Nr 96, poz. 959, Dz. U. z 2007 r. Nr 89, poz. 589,

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN WYNAGRADZANIA pracowników Zachodniopomorskiego Centrum Doskonalenia Nauczycieli

REGULAMIN WYNAGRADZANIA pracowników Zachodniopomorskiego Centrum Doskonalenia Nauczycieli REGULAMIN WYNAGRADZANIA pracowników Zachodniopomorskiego Centrum Doskonalenia Nauczycieli Wprowadzony przez dyrektora ZCDN zarządzeniem Nr 28/2009 z dnia 05.06.2009 r. Regulamin niniejszy opracowano w

Bardziej szczegółowo

Pozew o ustalenie istnienia stosunku pracy

Pozew o ustalenie istnienia stosunku pracy Pozew o ustalenie istnienia stosunku pracy Informacje ogólne Kto może złożyć pozew Pozew o ustalenie istnienia stosunku pracy może złożyć osoba, która będąc zatrudniona na podstawie umowy cywilnoprawnej

Bardziej szczegółowo

ROZDZIAŁ I. Herbert Szurgacz POJĘCIE I PRZEDMIOT PRAWA PRACY... 19 1. Pojęcie prawa pracy... 19 2. Przedmiot prawa pracy... 23

ROZDZIAŁ I. Herbert Szurgacz POJĘCIE I PRZEDMIOT PRAWA PRACY... 19 1. Pojęcie prawa pracy... 19 2. Przedmiot prawa pracy... 23 SPIS TREŚCI CZĘŚĆ PIERWSZA CZĘŚĆ OGÓLNA.............................................. 17 ROZDZIAŁ I. Herbert Szurgacz POJĘCIE I PRZEDMIOT PRAWA PRACY.............. 19 1. Pojęcie prawa pracy.................................................

Bardziej szczegółowo

Wnioski Rady OPZZ. OCENA SPRAWOZDANIA PIP za 2014 rok

Wnioski Rady OPZZ. OCENA SPRAWOZDANIA PIP za 2014 rok Wnioski Rady OPZZ z dnia 9 grudnia 2015 roku w sprawie oceny: Sprawozdania z działalności Państwowej Inspekcji Pracy w 2014 roku oraz współdziałania organizacji związkowych zrzeszonych w OPZZ z Państwową

Bardziej szczegółowo

POSTANOWIENIE. SSN Maciej Pacuda

POSTANOWIENIE. SSN Maciej Pacuda Sygn. akt II PK 296/11 POSTANOWIENIE Sąd Najwyższy w składzie : Dnia 19 marca 2012 r. SSN Maciej Pacuda w sprawie z powództwa J. P. przeciwko Powszechnemu Zakładowi Ubezpieczeń S.A. o odszkodowanie, po

Bardziej szczegółowo

Firma szkoleniowa 2014 roku. TOP 3 w rankingu firm szkoleniowych zaprasza na szkolenie: SZKOLENIE ZAMKNIĘTE

Firma szkoleniowa 2014 roku. TOP 3 w rankingu firm szkoleniowych zaprasza na szkolenie: SZKOLENIE ZAMKNIĘTE Firma szkoleniowa 2014 roku. TOP 3 w rankingu firm szkoleniowych zaprasza na szkolenie: SZKOLENIE ZAMKNIĘTE Dyskryminacja, mobbing i molestowanie w zatrudnieniu aspekt prawny - warsztaty Ekspert: Łukasz

Bardziej szczegółowo

2009, str.137. 1.Prawo pracy w pytaniach i odpowiedziach. M. Gersdorf, K. Rączka, LexisNexis Polska Sp.zo.o. Warszawa

2009, str.137. 1.Prawo pracy w pytaniach i odpowiedziach. M. Gersdorf, K. Rączka, LexisNexis Polska Sp.zo.o. Warszawa Podpisuję umowę. Moment podjęcia pracy jest nie tylko zakończeniem trudnej ścieżki aplikacyjnej ale także ważnym wydarzeniem w życiu każdej osoby starającej się o posadę. Zanim wejdziemy w nowe środowisko

Bardziej szczegółowo

Pracowniczy kontrakt menedżerski

Pracowniczy kontrakt menedżerski Pracowniczy kontrakt menedżerski Uwagi ogólne Definicja Przedmiotem kontraktu menedżerskiego jest zarządzanie jednostką gospodarczą (względnie jej działami, konkretnymi produktami lub projektami). Innymi

Bardziej szczegółowo

INTENSYWNY KURS KADROWO PŁACOWY

INTENSYWNY KURS KADROWO PŁACOWY ANZUS SZKOLENIA DORADZTWO A N Z U S Szkolenia Doradztwo www.anzus-szkolenia.pl BIURO Telefon 076 854 90 64 OBSŁUGI SZKOLEŃ Faks 076 854 90 64 Tel. kom. 0507 630 931 E-Mail: biuro@anzus-szkolenia.pl ANZUS

Bardziej szczegółowo

Plan Wykładu. Postępowanie mediacyjne wszczęcie, przebieg, ugoda Postępowanie arbitrażowe przebieg, wszczęcie, wyrok sądu polubownego

Plan Wykładu. Postępowanie mediacyjne wszczęcie, przebieg, ugoda Postępowanie arbitrażowe przebieg, wszczęcie, wyrok sądu polubownego Pozasądowe sposoby rozwiązywania sporów powstałych między przedsiębiorcami a ich klientami lub kontrahentami na gruncie transakcji e commerce w obrocie krajowym MAGDALENA ROMATOWSKA Plan Wykładu I. Mediacja

Bardziej szczegółowo

Załącznik nr 2. Informacja o kampanii I. Cel programu i kampanii w 2016 roku

Załącznik nr 2. Informacja o kampanii I. Cel programu i kampanii w 2016 roku Załącznik nr 2 do Zapytania ofertowego na Emisję spotów radiowych kampanii Przeciwdziałanie negatywnym skutkom stresu. Informacja o kampanii I. Cel programu i kampanii w 2016 roku Przeciwdziałanie negatywnym

Bardziej szczegółowo

Pracownik w firmie od przyjęcia do zwolnienia. Wydanie II Agnieszka Kowalska, Małgorzata Czeredys-Wójtowicz, Aleksandra Szafran, Artur Kowalski

Pracownik w firmie od przyjęcia do zwolnienia. Wydanie II Agnieszka Kowalska, Małgorzata Czeredys-Wójtowicz, Aleksandra Szafran, Artur Kowalski Pracownik w firmie od przyjęcia do zwolnienia. Wydanie II Agnieszka Kowalska, Małgorzata Czeredys-Wójtowicz, Aleksandra Szafran, Artur Kowalski Wiele osób może nie zdawać sobie sprawy z tego, że proces

Bardziej szczegółowo

USTAWA. z dnia 9 lipca 2003 r. o zatrudnianiu pracowników tymczasowych 1) Rozdział I. Przepisy ogólne

USTAWA. z dnia 9 lipca 2003 r. o zatrudnianiu pracowników tymczasowych 1) Rozdział I. Przepisy ogólne Kancelaria Sejmu s. 1/12 USTAWA z dnia 9 lipca 2003 r. o zatrudnianiu pracowników tymczasowych 1) Rozdział I Opracowano na podstawie: Dz. U. z 2003 r. Nr 166, poz. 1608, z 2004 r. Nr 96, poz. 959, z 2007

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 4 grudnia 2014 r. Poz. 1718. OBWIESZCZENIE MINISTRA PRACY i POLITYKI SPOŁECZNEJ. z dnia 18 listopada 2014 r.

Warszawa, dnia 4 grudnia 2014 r. Poz. 1718. OBWIESZCZENIE MINISTRA PRACY i POLITYKI SPOŁECZNEJ. z dnia 18 listopada 2014 r. DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Warszawa, dnia 4 grudnia 2014 r. Poz. 1718 OBWIESZCZENIE MINISTRA PRACY i POLITYKI SPOŁECZNEJ z dnia 18 listopada 2014 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu

Bardziej szczegółowo

INFORMACJA Z DZIAŁALNOŚCI OKRĘGOWEGO INSPEKTORATU PRACY W RZESZOWIE W RAMACH KAMPANII ZANIM PODEJMIESZ PRACĘ W MIESIĄCU CZERWCU 2015 R.

INFORMACJA Z DZIAŁALNOŚCI OKRĘGOWEGO INSPEKTORATU PRACY W RZESZOWIE W RAMACH KAMPANII ZANIM PODEJMIESZ PRACĘ W MIESIĄCU CZERWCU 2015 R. INFORMACJA Z DZIAŁALNOŚCI OKRĘGOWEGO INSPEKTORATU PRACY W RZESZOWIE W RAMACH KAMPANII ZANIM PODEJMIESZ PRACĘ W MIESIĄCU CZERWCU 2015 R. Celem Podkarpackich dni prawa pracy i ubezpieczeń społecznych było

Bardziej szczegółowo

Konspekt wykładu z zakresu prawa pracy dla aplikantów I roku temat 5. (10 września 2015 r. wykładowca SSA Marek Procek) I. urlopy wypoczynkowe

Konspekt wykładu z zakresu prawa pracy dla aplikantów I roku temat 5. (10 września 2015 r. wykładowca SSA Marek Procek) I. urlopy wypoczynkowe Konspekt wykładu z zakresu prawa pracy dla aplikantów I roku temat 5 (10 września 2015 r. wykładowca SSA Marek Procek) I. urlopy wypoczynkowe 1. Prawo do urlopu wypoczynkowego (art. 152 i art. 153 k.p.).

Bardziej szczegółowo

Świadectwa pracy i świadczenia dla pracowników szkoły zwolnionych z pracy

Świadectwa pracy i świadczenia dla pracowników szkoły zwolnionych z pracy Świadectwa pracy i świadczenia dla pracowników szkoły zwolnionych z pracy Wydanie II Świadectwa pracy i świadczenia dla pracowników szkoły zwolnionych z pracy Autorzy: Dariusz Dwojewski doradca prawny

Bardziej szczegółowo

WERYFIKACJA ZAWARTEJ UGODY ORAZ POSTĘPOWANIE PO ZAKOŃCZENIU MEDIACJI

WERYFIKACJA ZAWARTEJ UGODY ORAZ POSTĘPOWANIE PO ZAKOŃCZENIU MEDIACJI dr Marta Janina Skrodzka WERYFIKACJA ZAWARTEJ UGODY ORAZ POSTĘPOWANIE PO ZAKOŃCZENIU MEDIACJI Wprowadzenie Najbardziej pożądanym rezultatem prowadzenia postępowania mediacyjnego jest zawarcie przez strony

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA SPRAWIEDLIWOŚCI. z dnia 9 lutego 2004 r. w sprawie szczegółowych zasad zatrudniania skazanych

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA SPRAWIEDLIWOŚCI. z dnia 9 lutego 2004 r. w sprawie szczegółowych zasad zatrudniania skazanych Dz.U.04.27.242 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA SPRAWIEDLIWOŚCI z dnia 9 lutego 2004 r. w sprawie szczegółowych zasad zatrudniania skazanych (Dz. U. z dnia 25 lutego 2004 r.) Na podstawie art. 129 3 ustawy z dnia

Bardziej szczegółowo

R E G U L A M I N W Y N A G R A D Z A N I A

R E G U L A M I N W Y N A G R A D Z A N I A R E G U L A M I N W Y N A G R A D Z A N I A PRACOWNIKÓW NIE BĘDĄCYCH NAUCZYCIELAMI zatrudnionych w Gimnazjum im. Jana Pawła II w Dobczycach - 1-1 Zakładowy regulamin wynagradzania, zwany dalej Regulaminem,

Bardziej szczegółowo

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sygn. akt II UK 96/11 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sąd Najwyższy w składzie : Dnia 23 stycznia 2012 r. SSN Beata Gudowska (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Jolanta Strusińska-Żukowska SSA

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN WYNAGRADZANIA PRACOWNIKÓW ADMINISTRACJI I OBSŁUGI W SPECJALNYM OSRODKU SZKOLNO WYCHOWAWCZYM W DĘBOWEJ ŁĄCE

REGULAMIN WYNAGRADZANIA PRACOWNIKÓW ADMINISTRACJI I OBSŁUGI W SPECJALNYM OSRODKU SZKOLNO WYCHOWAWCZYM W DĘBOWEJ ŁĄCE REGULAMIN WYNAGRADZANIA PRACOWNIKÓW ADMINISTRACJI I OBSŁUGI W SPECJALNYM OSRODKU SZKOLNO WYCHOWAWCZYM W DĘBOWEJ ŁĄCE Rozdział 1 Przepisy ogólne 1 Regulamin określa zasady i warunki wynagradzania za pracę

Bardziej szczegółowo

22. Społeczna inspekcja pracy

22. Społeczna inspekcja pracy 22.1. Struktura SIP w zakładzie pracy 22. Społeczna inspekcja pracy 22.2. Podstawowe prawa i obowiązki społecznych inspektorów pracy Informacja: Rozwinięcie powyższej tematyki w książce Poradnik społecznego

Bardziej szczegółowo

Warunki świadczenia pracy. Celem informatora jest przybliżenie wymagań formalnych związanych z procesem wykonywania pracy.

Warunki świadczenia pracy. Celem informatora jest przybliżenie wymagań formalnych związanych z procesem wykonywania pracy. Warunki świadczenia pracy Celem informatora jest przybliżenie wymagań formalnych związanych z procesem wykonywania pracy. Nie ma jedynej właściwej formy wykonywania pracy. Wyłącznie od zainteresowanych

Bardziej szczegółowo

POSTANOWIENIE. SSN Jadwiga Skibińska-Adamowicz

POSTANOWIENIE. SSN Jadwiga Skibińska-Adamowicz Sygn. akt I PK 47/03 POSTANOWIENIE Sąd Najwyższy w składzie : Dnia 23 maja 2003 r. SSN Jadwiga Skibińska-Adamowicz w sprawie z powództwa S. C. przeciwko Centrum Języków Obcych spółce cywilnej w B. J. M.,

Bardziej szczegółowo

Tekst ustawy przekazany do Senatu zgodnie z art. 52 regulaminu Sejmu. USTAWA z dnia 8 stycznia 2010 r.

Tekst ustawy przekazany do Senatu zgodnie z art. 52 regulaminu Sejmu. USTAWA z dnia 8 stycznia 2010 r. Tekst ustawy przekazany do Senatu zgodnie z art. 52 regulaminu Sejmu USTAWA z dnia 8 stycznia 2010 r. o zmianie ustawy - Kodeks karny, ustawy - Kodeks karny wykonawczy oraz ustawy - Prawo ochrony środowiska

Bardziej szczegółowo

Wyrok z dnia 24 lipca 2001 r. I PKN 535/00. Adwokat nie jest pracownikiem zespołu adwokackiego, którego jest

Wyrok z dnia 24 lipca 2001 r. I PKN 535/00. Adwokat nie jest pracownikiem zespołu adwokackiego, którego jest Wyrok z dnia 24 lipca 2001 r. I PKN 535/00 członkiem. Adwokat nie jest pracownikiem zespołu adwokackiego, którego jest Przewodniczący SSN Jerzy Kwaśniewski (sprawozdawca), Sędziowie SN: Jadwiga Skibińska-Adamowicz,

Bardziej szczegółowo

Regulamin wynagradzania pracowników Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Płocku

Regulamin wynagradzania pracowników Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Płocku Regulamin wynagradzania pracowników Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Płocku 1 1. Regulamin określa warunki wynagradzania za pracę i przyznawania innych świadczeń związanych z pracą, przysługujących

Bardziej szczegółowo

Pozew o odszkodowanie z powodu niezgodnego z prawem rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia

Pozew o odszkodowanie z powodu niezgodnego z prawem rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia Pozew o odszkodowanie z powodu niezgodnego z prawem rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia Informacje ogólne Uprawnienia pracownika Niezgodne z prawem rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia uprawnia

Bardziej szczegółowo

DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Warszawa, dnia 6 maja 2015 r. Poz. 620 OBWIESZCZENIE MARSZAŁKA SEJMU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ z dnia 23 kwietnia 2015 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu

Bardziej szczegółowo

PRAWO PRACY PO ZMIANACH W 2016 R. rozwiązywanie praktycznych zadań związanych ze zmianą przepisów, orzecznictwo Sądu oraz planowane zmiany

PRAWO PRACY PO ZMIANACH W 2016 R. rozwiązywanie praktycznych zadań związanych ze zmianą przepisów, orzecznictwo Sądu oraz planowane zmiany Co druga osoba 19-20 maja Warszawa 12 13 maja Poznań Co druga osoba PRAWO PRACY PO ZMIANACH W 2016 R. Umowy terminowe po nowelizacji kodeksu pracy Zmiany w zakresie uprawnień rodzicielskich Planowane zmiany

Bardziej szczegółowo

Andrzej Mączyński przewodniczący Janusz Niemcewicz sprawozdawca Jadwiga Skórzewska-Łosiak Jerzy Stępień Marian Zdyb,

Andrzej Mączyński przewodniczący Janusz Niemcewicz sprawozdawca Jadwiga Skórzewska-Łosiak Jerzy Stępień Marian Zdyb, 8 POSTANOWIENIE z dnia 22 stycznia 2003 r. Sygn. akt K 44/01 Trybunał Konstytucyjny w składzie: Andrzej Mączyński przewodniczący Janusz Niemcewicz sprawozdawca Jadwiga Skórzewska-Łosiak Jerzy Stępień Marian

Bardziej szczegółowo

Podręczniki Prawnicze. Prawo pracy. Ludwik Florek. 17. wydanie. C.H.Beck

Podręczniki Prawnicze. Prawo pracy. Ludwik Florek. 17. wydanie. C.H.Beck Podręczniki Prawnicze Prawo pracy Ludwik Florek 17. wydanie C.H.Beck PODRĘCZNIKI PRAWNICZE Ludwik Florek Prawo pracy W sprzedaży: L. Florek (wprow.) PRAWO PRACY, wyd. 2 Zbiory Orzecznictwa Becka M. Barzycka-Banaszczyk

Bardziej szczegółowo

PODSTAWY PRAWA PRACY SEMESTR I

PODSTAWY PRAWA PRACY SEMESTR I PODSTAWY PRAWA PRACY SEMESTR I L.p. TEMAT 1 przedmiot i funkcje prawa pracy pojecie prawo pracy funkcje prawa pracy podstawowe zasady prawa pracy 2 Źródła prawa pracy źródła prawa pracy- konstytucja RP,

Bardziej szczegółowo

Odpowiedzialność kadrowej podczas kontroli PIP

Odpowiedzialność kadrowej podczas kontroli PIP PRAWO PRACY W PRAKTYCE Odpowiedzialność kadrowej podczas kontroli PIP Wydawca Katarzyna Sénat Redaktorzy Monika Załuska Grażyna Mazur Korekta Zespół Autorzy Adrianna Jasińska-Cichoń (dział I) radca prawny

Bardziej szczegółowo

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ. SSN Elżbieta Skowrońska-Bocian (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Stanisław Dąbrowski SSN Zbigniew Strus

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ. SSN Elżbieta Skowrońska-Bocian (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Stanisław Dąbrowski SSN Zbigniew Strus Sygn. akt V CK 296/05 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sąd Najwyższy w składzie: Dnia 4 listopada 2005 r. SSN Elżbieta Skowrońska-Bocian (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Stanisław Dąbrowski

Bardziej szczegółowo

Wyrok z dnia 29 czerwca 2005 r. II PK 339/04

Wyrok z dnia 29 czerwca 2005 r. II PK 339/04 Wyrok z dnia 29 czerwca 2005 r. II PK 339/04 Prawo do dodatkowego urlopu wypoczynkowego przysługuje pracownikowi zaliczonemu do znacznego lub umiarkowanego stopnia niepełnosprawności, chociażby nie wystąpił

Bardziej szczegółowo

Wyrok z dnia 16 czerwca 2009 r. I PK 226/08

Wyrok z dnia 16 czerwca 2009 r. I PK 226/08 Wyrok z dnia 16 czerwca 2009 r. I PK 226/08 Sprawy dotyczące odpowiedzialności majątkowej żołnierzy są rozpoznawane w postępowaniu odrębnym w sprawach z zakresu prawa pracy (art. 1 k.p.c. w związku z art.

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA. Sygn. akt III CZP 33/12. Dnia 18 lipca 2012 r. Sąd Najwyższy w składzie :

UCHWAŁA. Sygn. akt III CZP 33/12. Dnia 18 lipca 2012 r. Sąd Najwyższy w składzie : Sygn. akt III CZP 33/12 UCHWAŁA Sąd Najwyższy w składzie : Dnia 18 lipca 2012 r. SSN Jacek Gudowski (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Dariusz Dończyk SSN Krzysztof Pietrzykowski w sprawie z powództwa

Bardziej szczegółowo

R E G U L A M I N Wynagradzania pracowników zatrudnionych w Domu Pomocy Społecznej im. Józefy Jaklińskiej w Rzeszowie ul. Powstańców Styczniowych 37

R E G U L A M I N Wynagradzania pracowników zatrudnionych w Domu Pomocy Społecznej im. Józefy Jaklińskiej w Rzeszowie ul. Powstańców Styczniowych 37 R E G U L A M I N Wynagradzania pracowników zatrudnionych w Domu Pomocy Społecznej im. Józefy Jaklińskiej w Rzeszowie ul. Powstańców Styczniowych 37 PODSTAWA PRAWNA: 1. Ustawa z dnia 21 listopada 2008

Bardziej szczegółowo

POSTANOWIENIE. Sygn. akt II PK 68/07. Dnia 17 lipca 2007 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Jerzy Kwaśniewski

POSTANOWIENIE. Sygn. akt II PK 68/07. Dnia 17 lipca 2007 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Jerzy Kwaśniewski Sygn. akt II PK 68/07 POSTANOWIENIE Sąd Najwyższy w składzie : Dnia 17 lipca 2007 r. SSN Jerzy Kwaśniewski w sprawie z powództwa S. M. przeciwko D. Sp. z o.o. w D. o odszkodowanie, po rozpoznaniu na posiedzeniu

Bardziej szczegółowo

Zatrudnianie osób niepełnosprawnych. Regulacje prawne Autor: redakcja naukowa Aneta Giedrewicz-Niewińska, Marzena Szabłowska-Juckiewicz

Zatrudnianie osób niepełnosprawnych. Regulacje prawne Autor: redakcja naukowa Aneta Giedrewicz-Niewińska, Marzena Szabłowska-Juckiewicz Zatrudnianie osób. Regulacje prawne Autor: redakcja naukowa Aneta Giedrewicz-Niewińska, Marzena Szabłowska-Juckiewicz Podstawowym celem i założeniem niniejszej publikacji jest ukazanie sytuacji prawnej

Bardziej szczegółowo

Opis programu kursu Kadry i Płace

Opis programu kursu Kadry i Płace Opis programu kursu Kadry i Płace Zakres prezentowanej wiedzy obejmuje następujące zagadnienia: prawo pracy rozliczanie wynagrodzeń podatek dochodowy od osób fizycznych ubezpieczenia społeczne i zdrowotne

Bardziej szczegółowo

Rozwiązanie umowy o pracę przez pracownika bez wypowiedzenia z winy pracodawcy

Rozwiązanie umowy o pracę przez pracownika bez wypowiedzenia z winy pracodawcy Rozwiązanie umowy o pracę przez pracownika bez wypowiedzenia z winy pracodawcy Informacje ogólne Natychmiastowe rozwiązanie umowy Rozwiązanie umowy przez pracownika bez wypowiedzenia jest szczególnym trybem

Bardziej szczegółowo

Informacja o sytuacji osób niepełnosprawnych na lokalnym rynku pracy oraz zrealizowanych w 2011 roku programach aktywizacji zawodowej.

Informacja o sytuacji osób niepełnosprawnych na lokalnym rynku pracy oraz zrealizowanych w 2011 roku programach aktywizacji zawodowej. POWIATOWY URZĄD PRACY W ZGORZELCU CENTRUM AKTYWIZACJI ZAWODOWEJ 59-900 Zgorzelec, ul. Pułaskiego 14 Telefon/fax 75 77 55 605; 75 77 55 606 e-mail: wrzg@praca.gov.pl; http://pup.zgorzelec.ibip.pl Informacja

Bardziej szczegółowo

Sytuacja na rynku pracy osób w wieku okołoemerytalnym (50+)

Sytuacja na rynku pracy osób w wieku okołoemerytalnym (50+) Sytuacja na rynku pracy osób w wieku okołoemerytalnym (50+) Wojewódzki Urząd Pracy w Opolu kwiecień 2013 Sytuacja bezrobotnych w wieku 50+ w świetle publicznej statystyki Stan bezrobocia osób w wieku 50+

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN BEZPIECZEŃSTWA I HIGIENY PRACY w Publicznej Szkole Podstawowej im J. Korczaka w Kowali (opracowany na podstawie art.

REGULAMIN BEZPIECZEŃSTWA I HIGIENY PRACY w Publicznej Szkole Podstawowej im J. Korczaka w Kowali (opracowany na podstawie art. Załącznik nr 1 do Regulaminu Pracy REGULAMIN BEZPIECZEŃSTWA I HIGIENY PRACY w Publicznej Szkole Podstawowej im J. Korczaka w Kowali (opracowany na podstawie art. 237 2 kp,) Rozdział I Zarządzanie sprawami

Bardziej szczegółowo

Zakaz konkurencji. www.pip.gov.pl

Zakaz konkurencji. www.pip.gov.pl www.pip.gov.pl Zawarcie umowy Pracodawca, który prowadzi działalność jako podmiot gospodarczy, może zabezpieczyć swoje interesy przed ewentualnymi, niepożądanymi zachowaniami aktualnie zatrudnionych, jak

Bardziej szczegółowo

Rozdział I. Podstawy działalności jednostek organizacyjnych pomocy społecznej oraz jednostek pomocy rodzinie i pieczy zastępczej

Rozdział I. Podstawy działalności jednostek organizacyjnych pomocy społecznej oraz jednostek pomocy rodzinie i pieczy zastępczej Rozdział I. Podstawy działalności jednostek organizacyjnych pomocy społecznej oraz jednostek pomocy rodzinie i pieczy zastępczej 1. Jednostki organizacyjne pomocy społecznej 2. Instytucje pomocy rodzinie

Bardziej szczegółowo

Szczegółowy program szkolenia okresowego w zakresie bhp i ppoż. pracowników zatrudnionych na stanowiskach robotniczych

Szczegółowy program szkolenia okresowego w zakresie bhp i ppoż. pracowników zatrudnionych na stanowiskach robotniczych Załącznik nr 5 do Zarządzenia Burmistrza Gminy i Miasta Zagórów Szczegółowy program szkolenia okresowego w zakresie bhp i ppoż. pracowników zatrudnionych na stanowiskach robotniczych w Urzędzie Miejskim

Bardziej szczegółowo

Wyrok z dnia 21 maja 1997 r. II UKN 101/97

Wyrok z dnia 21 maja 1997 r. II UKN 101/97 Wyrok z dnia 21 maja 1997 r. II UKN 101/97 Rolniczka, pobierająca zasiłek chorobowy i świadczenie rehabilitacyjne w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą, zakończoną podczas tej choroby, nie podlega

Bardziej szczegółowo

Szczegółowy program szkolenia okresowego pracowników administracyjno- biurowych w zakresie bhp i ppoż. Urząd Miejski w Zagórowie.

Szczegółowy program szkolenia okresowego pracowników administracyjno- biurowych w zakresie bhp i ppoż. Urząd Miejski w Zagórowie. Załącznik nr 4 do Zarządzenia Burmistrza Gminy i Miasta Zagórów Szczegółowy program szkolenia okresowego pracowników administracyjno- biurowych w zakresie bhp i ppoż. Urząd Miejski w Zagórowie. (rozporządzenie

Bardziej szczegółowo

Świadectwa pracy i świadczenia dla pracowników szkoły zwolnionych z pracy

Świadectwa pracy i świadczenia dla pracowników szkoły zwolnionych z pracy Świadectwa pracy i świadczenia dla pracowników szkoły zwolnionych z pracy Wydanie II Świadectwa pracy i świadczenia dla pracowników szkoły zwolnionych z pracy Autorzy: Dariusz Dwojewski doradca prawny

Bardziej szczegółowo

POSTANOWIENIE. Sygn. akt I CSK 354/11. Dnia 4 kwietnia 2012 r. Sąd Najwyższy w składzie :

POSTANOWIENIE. Sygn. akt I CSK 354/11. Dnia 4 kwietnia 2012 r. Sąd Najwyższy w składzie : Sygn. akt I CSK 354/11 POSTANOWIENIE Sąd Najwyższy w składzie : Dnia 4 kwietnia 2012 r. SSN Tadeusz Wiśniewski (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Dariusz Dończyk SSN Irena Gromska-Szuster w sprawie z powództwa

Bardziej szczegółowo

Społeczna Inspekcja Pracy

Społeczna Inspekcja Pracy Społeczna Inspekcja Pracy Szkolenie prezesów ognisk Oddziału ZNP w Gdyni Co to jest Społeczna Inspekcja Pracy? Społeczna inspekcja pracy jest służbą społeczną pełnioną przez pracowników mającą na celu

Bardziej szczegółowo

USTAWA. z 9 lipca 2003 r. o zatrudnianiu pracowników tymczasowych

USTAWA. z 9 lipca 2003 r. o zatrudnianiu pracowników tymczasowych USTAWA z 9 lipca 2003 r. o zatrudnianiu pracowników tymczasowych (Dz. U. Nr 166, poz. 1608 z 22 września 2003 r., zmiany: Dz.U. z 2004r., Nr 96, poz. 959) Rozdział I Przepisy ogólne Art. 1. Ustawa reguluje

Bardziej szczegółowo

Na podstawie art. 97 4 Kodeksu pracy zarządza się, co następuje:

Na podstawie art. 97 4 Kodeksu pracy zarządza się, co następuje: ROZPORZĄDZENIE MINISTRA PRACY I POLITYKI SOCJALNEJ z dnia 15 maja 1996 r. w sprawie szczegółowej treści świadectwa pracy oraz sposobu i trybu jego wydawania i prostowania. (Dz. U. z 1996 r. Nr 60, poz.

Bardziej szczegółowo