Teoria treningu. Rozważania na temat metodyki treningu sportowego. Zenon Ważny

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Teoria treningu. Rozważania na temat metodyki treningu sportowego. Zenon Ważny"

Transkrypt

1 Teoria treningu Istotną cechą kierowania procesem treningu jest ciągłe poszukiwanie przez trenera sposobów usprawniania własnego działania i oddziaływania na podopiecznych, dostosowywanie jego form do pojawiających się nowych koncepcji teoretyczno-metodycznych oraz możliwości organizacyjnych i technicznych. 21 Rozważania na temat metodyki treningu sportowego...cóż, w naszym kraju powiedziała wciąż jeszcze zadyszana Alicja zwykle jest się w innym miejscu, jeżeli biegło się tak szybko i tak długo, jak my biegłyśmy. Musi to być powolny kraj! powiedziała Królowa. Bo tu, jak widzisz, trzeba biec tak szybko jak się potrafi, żeby zostać w tym samym miejscu. Jeżeli chce się znaleźć w innym miejscu (!!!), trzeba biec co najmniej dwa razy szybciej.... Lewis Carroll: O tym, co Alicja odkryła po drugiej stronie lustra Popularność sportu na świecie i związana z nią rywalizacja sprawiają, iż mimo niebywale wysokiego poziomu osiągnięć w wielu dyscyplinach i konkurencjach, w dalszym ciągu chociaż nieco rzadziej bite są kolejne rekordy krajów, kontynentów i świata. Ponieważ, jak powszechnie wiadomo, jakość gatunku ludzkiego poprawia się niezbyt szybko, można przyjąć tezę, że jest to efekt doskonalenia systemu selekcji do sportu oraz metodyki treningu sporto- Sport Wyczynowy 2004, nr 7-8/

2 22 1 Z badań R. Przewędy (6) wynika np., że w ostatnich latach sprawność młodzieży polskiej maleje. wego. 1 W tych rozważaniach pomijam wpływ czynników pozatreningowych, choć można je również, jak czynią to niektórzy, zaliczyć do środków treningowych lub paratreningowych W sporcie, jak w wielu innych dziedzinach życia, trwa swoisty wyścig z czasem. Jeżeli chcemy nie tylko brać w nim udział, ale także nie tracić dystansu do innych, musimy pamiętać o przestrzeganiu zasad, które w nim obowiązują. Jedną z nich można sformułować następująco: jeżeli chcesz być jutro lepszy niż dzisiaj, musisz zrobić coś, czego nie robiłeś wczoraj. Druga odnosi się do tych, którzy chcą być najlepsi w tym, co robią. Jej istotę dobrze oddają słowa: jeśli chcesz być najlepszym, musisz zrobić coś, czego nikt inny jeszcze nie zrobił. Jak trudno jest realizować te zasady, najlepiej wiedzą ci, którzy tkwią w praktyce sportu, choć nie wszyscy, rzecz bowiem wymaga pewnej refleksji nad sportową rzeczywistością. Jak więc można zbliżyć się do realizacji postulatu pracy nie tylko intensywnej, systematycznej, ale także racjonalnej? Jedyną możliwością wydaje się sięganie po szybko rosnącą wiedzę, po wyniki różnorodnych badań, niekiedy szczegółowych. To, z kolei, wymaga nie tylko motywacji, determinacji, umiejętności wykorzystywania fragmentarycznych informacji, ale także krytycznego spojrzenia na koncepcje teoretyczne, którymi się kierujemy. Moim zdaniem, dzisiaj w sporcie funkcjonuje wiele niepełnych, niespójnych teorii, sformułowanych na podstawie fragmentarycznych, cząstkowych przesłanek. Nie weryfikujemy tych formuł, a jeśli to czynimy, to zbyt wolno. Jest to jedna z najistotniejszych wad naszej działalności naukowo-metodycznej w sporcie. Na kruchych i fragmentarycznych fundamentach zbudowaliśmy kilka paradygmatów o trwałości... domków z kart i nie trudzimy się, by wzmocnić ich podstawy. Tracimy natomiast wiele energii na poszukiwania w obszarach, o których już dawno wiadomo, że są zaułkami bez wyjścia. Często też wpadamy w spiralę wygodnych usprawiedliwień ( obiektywne warunki czy trudności ). Tymczasem jest jasne, że wiele teorii trzeba zweryfikować jedne uzupełnić, inne uporządkować, jeszcze inne odrzucić. Uważam, że bez uczynienia tego nie tylko nie osiągniemy postępu, ale nie utrzymamy nawet swojej dotychczasowej pozycji. Świat nam ucieknie daleko. Tak jak ten, o którym mówi Królowa z cytowanego wyżej motta. Kilka lat temu stwierdziłem, iż proces treningu, ze względu na swoją złożoność, nie został w pełni opisany ilościowo i między innymi z tego powodu nie może być jeszcze jednoznacznie zdefiniowany (14). Kierowanie tym procesem to z jednej strony działanie oparte na aktualnej wiedzy (badania naukowe ciągle dostarczają danych, pozwalających na tworzenie nowych koncepcji treningowych), z drugiej dziedzina sztuki (wymaga bowiem nie tylko dobrej znajomości rzemiosła i umiejętności skutecznego komunikowania się, ale także wizjonerstwa, intuicji). Istotną cechą kierowania procesem treningu powinno być ciągłe poszukiwanie przez trenera sposobów usprawniania własnego działania i oddziaływania na

3 Rozważania na temat metodyki treningu sportowego 23 podopiecznych, dostosowywania jego form do pojawiających się nowych opartych na zdobyczach współczesnej wiedzy o człowieku koncepcji teoretyczno-metodycznych oraz możliwości organizacyjnych i technicznych. W tym artykule spróbuję nieco rozwinąć ten temat, choć odniosę się tylko do metodyki treningu. Na początek kilka uwag o charakterze porządkującym. Zacznę od próby odpowiedzi na pytanie czym właściwie jest metodyka treningu? W literaturze specjalistycznej przyjmuje się, iż jest to istotna część teorii treningu sportowego, zajmująca się badaniem i opisem treści, struktury i warunków działalności treningowej. Obejmuje ona zarówno podstawowe zasady treningu, jak i specyficzne zasady kształtowania wybranej cechy (zdolności) motorycznej oraz nauczania i doskonalenia techniki wybranej dyscypliny sportu. Efekt procesu treningu zależy w dużej mierze od ścisłego przestrzegania tych zasad oraz od jego organizacji. Na temat szczegółowych zasad treningu, dotyczących jego bezpośrednich i pośrednich efektów, pisze się ostatnio dość dużo (3, 5, 12, 14). Informacje na ten temat pochodzą najczęściej z terenowych lub laboratoryjnych badań nad wpływem wybranego, najczęściej jednego, środka treningowego na przyrost określonej sprawności badanych osób we względnie krótkim okresie czasu (5, 12, 17). Dlatego ich wykorzystanie dotyczyć może tylko treningu początkujących sportowców. Wyczynowcy, zawodnicy po wieloletnim treningu, na pojedynczy bodziec treningowy (zależnie zresztą od jego siły i charakteru) reagują nieco inaczej (4, 9, 13-15). W obrębie ogólnych zasad metodyki treningu spotykamy się przede wszystkim z rozważaniami fragmentarycznymi (8, 17). Brakuje propozycji nowych, syntetycznych, wychodzących naprzeciw dzisiejszym potrzebom sportu. Poniżej przedstawiamy zarys nieco szerszych metodycznych zasad procesu treningu. Trening, ten wielopłaszczyznowy i wielowarstwowy proces, wciąż wymaga głębszej analizy i precyzyjniejszego opisu. Występujące w nim płaszczyzny rozpatrywane są nawet względnie często (3, 12, 18). Podejście to, w uproszczonej formie, obejmującej tylko trzy główne czynniki wpływające na wynik, przedstawia rycina 1. Proces treningu próbowano także analizować w płaszczyznach interesujących się nim nauk: fizjologii, psychologii, biomechaniki, socjologii itd., a wyniki tych analiz syntetyzować przy pomocy metajęzyka teorii sportu (18). Doniesienia dotyczące analizy i opisu wielowarstwowości (wielopoziomowości) treningu należą do rzadkości, a ich Ryc. 1. Ideograficzny model wpływu wybranych cech na wynik sportowy.

4 24 Ryc. 2. Wielowarstwowa (wielopoziomowa) struktura procesu treningu. rezultaty są skromne. Stąd niniejsza próba pogłębienia tego zagadnienia. Większość złożonych układów posiada strukturę warstwową, wielopoziomową (2, 19, 21). U człowieka można wyróżnić poziom komórek, tkanek, układów i organizmu jako całości. Na każdym z nich występują inne elementy główne, obowiązują nieco inne prawa i inna organizacja. Także komunikowanie się wspomnianych warstw podlega określonym rygorom (2, 19). Podobnie jest z procesem treningu. Pragnąc ująć jego całość, należy moim zdaniem wyróżnić i zidentyfikować cztery podstawowe poziomy: a) środki treningowe (przede wszystkim ćwiczenia fizyczne), b) metody stosowania tych środków, c) dobór struktury procesu kształtowania określonej sprawności i d) procedury indywidualizacji tego procesu. Schematycznie ujęcie tego układu przedstawiono na ryc. 2. Przejdźmy do krótkiego opisu tych poziomów. 1. Dobór odpowiednich ćwiczeń (treści treningu) W sporcie jako podstawowe środki treningowe, wykorzystywane w toku kształtowania nawyków ruchowych, techniki wybranych dyscyplin sportu oraz rozwijania cech motorycznych, stosuje się tysiące różnorodnych ćwiczeń, prezentowanych w podręcznikach metodyki treningu (5, 8, 12, 17) i specjalnych atlasach (1, 10, 16). Ćwiczenia te można dzielić ze względu na: strukturę wykonywanych ruchów cykliczne i acykliczne, charakter pracy mięśniowej statyczne i dynamiczne, intensywność wykonywanej pracy umiarkowaną, dużą, submaksymalną i maksymalną lub według kształtowanych mechanizmów energetycznych tlenowe, beztlenowe kwasomlekowe i beztlenowe niekwasomlekowe, charakter reagowania na warunki zewnętrzne standardowe i niestandardowe, charakter rozwijanych cech motorycznych szybkości, siły mięśniowej, wytrzymałości i koordynacji ruchowej (a także gibkości), rolę spełnianą w treningu sportowym wszechstronne, ukierunkowane i specjalne. Wielokrotne powtarzanie określonego ćwiczenia wywołuje w organizmie ćwiczącego efekt adaptacyjny, który

5 Rozważania na temat metodyki treningu sportowego 25 można opisać za pomocą typowej krzywej logistycznej. Z jej przebiegu wynika, że każdy środek treningowy po pewnym czasie traci swoje oddziaływanie kształtujące (13, 18). 2. Dobór metod stosowania ćwiczeń W literaturze wyróżnia się dwie główne grupy metod treningowych, jedna związana jest z długotrwałą pracą ciągłą, druga z pracą przerywaną odpoczynkami (3, 5, 12, 17). Nie będę powtarzał opisu tych metod. Wspomnę jedynie o znanym, lecz niekiedy zapominanym, fakcie. Otóż w miarę upływu czasu treningu, polegającego na wielokrotnym powtarzaniu wybranych ćwiczeń, według określonej metody, zmniejsza się systematycznie liczba środków, mających kształtujący wpływ na wybrane elementy sprawności czy techniki. 3. Dobór struktury procesu treningu Wybór odpowiednich ćwiczeń i metod ich wykonywania to jedynie pierwsze dwa kroki na drodze przygotowywania programu wybranej frakcji treningu. Trzecim krokiem winno być uporządkowanie wybranej frakcji (struktury procesu kształtowania wybranej cechy bądź umiejętności ruchowej) w określonych interwałach czasowych: w mikrocyklu, mezocyklu i w cyklu rocznym. I wreszcie kolejny i ostatni krok w tej warstwie rozpatrywanego układu wprowadzenie opracowanego fragmentu pracy treningowej do syntetycznego programu treningu. Problem złożony, ale względnie szczegółowo opisany w literaturze (4, 5, 12, 17). Dlatego też przedkładam tu jedynie w charakterze przykładu pełny blokowy schemat modelu struktury rzeczowo-czasowej treningu (ryc. 3) Ryc. 3. Blokowy model struktury rzeczowo-czasowej treningu ukierunkowanego na kształtowanie mocy mięśniowej.

6 26 ukierunkowanego na kształtowanie mocy mięśniowej, zawierający wszystkie podstawowe elementy metodyczne (także poprzednio omówione poziomy ćwiczeń i metod ). 4. Procedury indywidualizacji procesu treningu Poglądy różnych autorów na temat efektywności treningu (4, 9, 13) można, uogólniając, przedstawić w postaci następujących paradygmatów: Każdy z nas jest inny; nie ma dwóch identycznych osobników na świecie (oprócz bliźniąt jednojajowych). Budowa naszego ciała, sprawność podstawowych funkcji organizmu, a częściowo także zachowanie, są zdeterminowane genetycznie. Trening jest tylko jednym z wielu czynników kształtujących naszą sprawność. Różnymi drogami można dojść do wyznaczonego celu. Ryc. 4. Algorytm procedury postępowania metodycznego w zindywidualizowanym programie treningu.

7 Rozważania na temat metodyki treningu sportowego 27 Sw 2 = Ssm 2 + Ss 2 + Sk 2 + Si sm,s,k 2 gdzie: Sw 2 Ssm 2 Ss 2 Sk 2 Si sm,s,k2 wariancja całkowita wyników, wariancja poziomu siły mięśniowej, wariancja poziomu skoczności, wariancja poziomu koordynacji, wariancja interakcji między poziomami siły mięśniowej, szybkości i koordynacji Z powyższych stwierdzeń pośrednio wynika, że kształtowanie wszelkich sprawności człowieka na poziomie mistrzowskim winno być realizowane sekwencyjnie, metodą kolejnych przybliżeń do wyznaczanych indywidualnych okresowych celów. W ramach tej metody ciągle (systematycznie), w postaci swoistej spirali działań, określa się stan trenowanego osobnika oraz prognozuje, weryfikuje i ocenia uzyskiwane efekty. Można powiedzieć, że jest to rozszerzona i uszczegółowiona forma kontroli efektów potreningowych, opisywanej w literaturze (5, 13, 18). Uproszczony algorytm takiego postępowania metodycznego prezentowany jest na ryc. 4. Nowym elementem w tym algorytmie jest wprowadzenie do kroku pt. Ocena trafności działań tzw. analizy przyczyn odchyleń od prognozy. Uważam bowiem, że indywidualizacja treningu to dzisiaj już nie tylko racjonalny dobór adekwatnych dla określonego zawodnika form ruchu, środków ergogennych i obciążeń treningowych. To konieczność formułowania okresowej prognozy postępów, jej weryfikacja oraz w przypadkach dużych odchyleń ewentualne próby odpowiedzi (możliwie pełnej) na pytania: Dlaczego nam się coś nie udało? Co powinniśmy zmienić w następnej sekwencji procesu treningu? Poniżej, jako przykład, przedstawiam i opisuję uproszczony (nie uwzględniający istotnego wpływu budowy somatycznej) model struktury skoczności oraz procedury indywidualizacji pracy treningowej, zmierzającej do podniesienia na wyższy poziom tej cechy u hipotetycznego zawodnika. Próbuję w ten sposób wskazać różnice występujące między wielopłaszczyznowym a wielowarstwowym ujęciem omawianego zagadnienia. Z prezentowanego modelu (ryc. 5) wynika, że najistotniejszy wpływ na wahania poziomu skoczności wywierają 3 podstawowe czynniki (w ogólniejszym ujęciu płaszczyzny): siła mięśniowa, szybkość ruchów i koordynacja ruchowa, a także interakcja między ich wielkościami. Ta ostatnia odgrywa w rzeczywistości bardzo istotną rolę. Obserwuje się bowiem często u niektórych osobników wysoki poziom wszystkich wymienionych czynników i niezbyt wysoki poziom skoczności. Jest to sam w sobie złożony problem, wymagający szerokiego omówienia, na które nie ma tu miejsca. Ryc. 5. Statystyczny i ideograficzny model struktury skoczności.

8 28 Przystępując do kształtowania skoczności u określonego osobnika uwzględniać musimy omówioną wyżej wielopoziomowość metodyki procesu treningu. Dobieramy więc specjalne ćwiczenia, określamy metody ich stosowania, przygotowujemy model strategii działań. Przykład postępowania w odniesieniu do tego ostatniego elementu metodyki prezentujemy poniżej. Strategia treningu (procedury indywidualizacji) 1. Sprawdzian gotowości do specyficznego wysiłku: test struktury mocy (I): pomiar wyskoku obunóż z miejsca bez obciążenia oraz z obciążeniem (wąski worek lub dętka rowerowa napełniona piaskiem i przytwierdzona do ciała w pasie) 5, 10 i l5 kg, test wytrzymałości specjalnej (II): wielokrotne wyskoki do piłki podwieszonej na wysokości o 5-10 cm niższej od maksymalnego wyskoku dosiężnego (wynik to liczba dotknięć piłki). 2. Wyniki sprawdzianu (przykład): test pierwszy 80, 65, 50, 30 cm; diagnoza: zbyt niski poziom siły, test drugi 3 dotknięcia: diagnoza: niski poziom wytrzymałości specjalnej. 3. Wybór koncepcji programu treningowego: Jaki aspekt siły mięśniowej będzie się zwiększać? siłę maksymalną, moc (siłę dynamiczną), przejawiającą się podczas pokonywania małego, średniego czy dużego oporu zewnętrznego, lokalną wytrzymałość mięśniową; Do jakiego poziomu ma się zwiększać wybrany aspekt siły mięśniowej (mocy)? maksymalnego (możliwie jak największy przyrost), założonego (np. 10% w odniesieniu do poziomu wyjściowego); W jakich okresach i z jakim natężeniem rozwijać się będzie wybrany aspekt siły (mocy)? w całym cyklu rocznym (np. w okresie przygotowawczym 3 treningi w tygodniu, w okresie startowym 1 trening w tygodniu, w przejściowym 2 treningi w tygodniu), tylko w okresie przygotowawczym w trakcie 6 pierwszych tygodni (4 treningi w tygodniu), w okresie przygotowawczym (2 treningi w tygodniu) i przejściowym (2 treningi w tygodniu); Jakie wartości obciążenia treningowego zamierza się stosować? a) zbliżone do wartości z poprzedniego cyklu rocznego, b) objętość zbliżona do wartości z poprzedniego cyklu, intensywność o 10% wyższa, c) objętość niższa od wartości z poprzedniego roku o 20%, intensywność o 15% wyższa, itp. 4. Założone prognozy postępu sprawności specjalnej test pierwszy 85, 70, 55, 40 cm; test drugi 6 dotknięć piłki. 5. Weryfikacja postępów i przyczyn odchyleń od prognozy Za pomocą jakich testów będzie się sprawdzać efekty wykonanej pracy?

9 Rozważania na temat metodyki treningu sportowego 29 a) testów trenerskich (np. dla oceny zmian siły mięśni kończyn dolnych przysiad ze sztangą, dla oceny mocy wyskoki dosiężne), b) pomiarów laboratoryjnych, c) testów trenerskich + pomiarów laboratoryjnych; Jak często będzie się oceniać efekty wykonanej pracy? a) przed i po okresie treningu ukierunkowanego na kształtowanie wybranego aspektu siły mięśniowej bądź mocy (jeżeli ten okres nie jest dłuższy niż 6 tygodni), b) przed, w połowie i po całym okresie treningu siły (jeżeli okres kształtowania mocy trwa od 6 do 12 tygodni), c) co 4 tygodnie (jeżeli okres kształtowania mocy trwa powyżej 3 miesięcy); Według jakich wskaźników będzie się oceniać reakcję zawodnika na zastosowane obciążenia treningowe? a) trenerskich (obserwacji zawodnika przed, w czasie i po zakończeniu zajęcia treningowego, subiektywnej oceny własnego stanu przez zawodnika, obserwacji ciągłej obejmującej pomiary ciężaru ciała, tętna po obudzeniu się i prostych prób gotowości do wysiłku), b) biochemicznych i endokrynologicznych (np. monitorowania kinazy kreatynowej, stężenia testosteronu, stężenia kortyzolu, itp.), c) trenerskich + biochemicznych. 6. Propozycja pracy treningowej na kolejny cykl szczegółowe wskaźniki ilości i jakości pracy sformułowane zostaną na podstawie danych uzyskanych po zrealizowaniu zadań wyszczególnionych w punkcie 5. Podsumowanie Jesteśmy świadkami swoistej rewolucji technologicznej, polegającej na coraz szerszym wykorzystywaniu różnorodnych narzędzi, umożliwiających precyzyjną obserwację i analizę otaczającego nas świata zjawisk i procesów, które na nas wpływają, w których uczestniczymy i tych, które sami wywołujemy. Zbierane w ten sposób informacje pozwalają na formułowanie coraz bardziej dokładnych ich modeli czy teorii. Podobny tok poznawczy i aplikacyjny powinien obowiązywać, i ma również miejsce w sporcie. Dlaczego jednak w sferze naszej działalności tak często próby doskonalenia kierowania szkoleniem prowadzą do racjonalizmu sformalizowanego, do sformalizowanej optymalizacji? A przecież wiadomo, że nawet prostych układów dynamicznych nie podobna opisać w prosty deterministyczny sposób. Sądzę, iż dlatego, że pragnąc doskonalić proces szkolenia sportowego sięgamy albo do doświadczeń z działalności praktycznej, albo do sformalizowanej optymalizacji. Pierwsza droga ogranicza postęp, druga pomija wszystko, co leży poza jej obrębem. Obydwie nie uwzględniają istotnych, złożonych i zależnych od czasu interakcji między znanymi i nieznanymi zmiennymi. Ponieważ człowiek jest w stanie działać w ramach więcej niż jednego systemu formalnego, a przy tym potrafi korzystać z analogii, krytycznych porównań itp., coraz częściej przy opisie złożonych procesów sięga się do metody kolejnych przybliżeń do idealne-

10 30 go wzorca. Po tę metodę sięgnąłem też w niniejszych rozważaniach. Do stosowanej dotychczas formuły metodycznej wprowadziłem element ją porządkujący, a nadto kilka elementów ją uszczegóławiających szczególnie w odniesieniu do procedury indywidualizacji procesu treningu. Jak każda nowa propozycja ma ona swoje zalety i wady. Zalety próbowałem względnie szczegółowo opisać powyżej. Wady wytkną mi zapewne Czytelnicy. Podejmiemy więc dyskusję. I tak wspólnie przyczynimy się do doskonalenia procesu kierowania treningiem sportowym. Piśmiennictwo 11. Fidelus K., Kocjasz J.: Atlas ćwiczeń fizycznych. Warszawa Polska Federacja Sportu. 12. Mazur M.: Cybernetyka i charakter. Warszawa PIW. 13. Naglak Z.: Społeczne i metodyczne aspekty sportu kwalifikowanego. Studia i Monografie Akademii Wychowania Fizycznego. Wrocław Naglak Z.: Koncepcja systemu szkolenia w zespołowych grach sportowych. Sport Wyczynowy 1998, nr Perkowski K., Śledziewski D.: Metodyczne podstawy treningu sportowego. Warszawa COS. Biblioteka Trenera, 16. Przewęda R., Dobosz J.: Kondycja fizyczna polskiej młodzieży. Warszawa AWF. 17. Ryguła I.: Wykorzystanie modelu optymalizacyjnego w treningu sportowym. Sport Wyczynowy 1998, nr Sozański H., Witczak T.: Trening szybkości. Warszawa Sport i Turystyka. 19. Sozański H., Czerwiński J.: Przygotowania olimpijskie wyznacznikiem nowych koncepcji szkoleniowych. Sport Wyczynowy 1998, nr Starzyński T., Sozański H.: Trening skoczności atlas ćwiczeń. Warszawa RCMSKFiS. Biblioteka Trenera. 11. Strategia rozwoju sportu w Polsce do roku 2012 (opr.: Dariusz Kielak). Sport Wyczynowy 2003, nr Teoria sportu. Praca zbiorowa pod red. T. Ulatowskiego. Warszawa UKFiT. 13. Ważny Z.: Kierunki doskonalenia metod kontroli treningu. Sport Wyczynowy 1996, nr Ważny Z.: Narodziny i rozwój teorii treningu sportowego. Sport Wyczynowy 2000, nr Ważny Z.: Sport wczoraj, dziś i jutro w świetle badań wyników sportowych. Sport Wyczynowy 2001, nr Ważny Z.: Sprawność specjalna w lekkiej atletyce. Warszawa Sport i Turystyka. 17. Ważny Z.: Trening siły mięśniowej. Warszawa Sport i Turystyka. 18. Ważny Z.: Współczesny system szkolenia w sporcie wyczynowym. Warszawa Sport i Turystyka. 19. Wybrane problemy metodologii badań na potrzeby sportu. Podstawy ogólne. Praca zbiorowa pod red. Janusza Morawskiego. Warszawa PTNKF. 20. Wybrane zagadnienia kontroli procesu treningu w sporcie wyczynowym. Praca zbiorowa pod red. Tomasza Gabrysia i Andrzeja Kosmola. Warszawa Alma-Press. 21. Zastosowanie metod naukowych na potrzeby sportu. Praca zbiorowa pod red. T. Ulatowskiego. Warszawa PTNKF.

Teoria treningu. Projektowanie. systemów treningowych. jako ciąg zadań optymalizacyjnych. Jan Kosendiak. Istota projektowania. systemów treningowych

Teoria treningu. Projektowanie. systemów treningowych. jako ciąg zadań optymalizacyjnych. Jan Kosendiak. Istota projektowania. systemów treningowych Teoria treningu 77 Projektowanie procesu treningowego jest jednym z podstawowych zadań trenera, a umiejętność ta należy do podstawowych wyznaczników jego wykształcenia. Projektowanie systemów treningowych

Bardziej szczegółowo

PROGRAM KSZTAŁCENIA INSTRUKTORÓW

PROGRAM KSZTAŁCENIA INSTRUKTORÓW PROGRAM KSZTAŁCENIA INSTRUKTORÓW w dyscyplinie UNIHOKEJ Toruński Związek Towarzystwa Krzewienia Kultury Fizycznej Lipiec 2014 l. Cele i zadania; - zapoznanie uczestników z teoretycznymi, metodycznymi i

Bardziej szczegółowo

Przygotowanie motoryczne w treningu dzieci i młodzieży

Przygotowanie motoryczne w treningu dzieci i młodzieży Przygotowanie motoryczne w treningu dzieci i młodzieży Michał Wilk Katedra Teorii i Praktyki Sportu AWF Katowice Wilk Sport Team Etapy szkolenia sportowego 0 1 2 3 4 Przedwstępny Wszechstronny Ukierunkowany

Bardziej szczegółowo

PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA W KONINIE. WYDZIAŁ Kultury Fizycznej i Ochrony Zdrowia

PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA W KONINIE. WYDZIAŁ Kultury Fizycznej i Ochrony Zdrowia PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA W KONINIE WYDZIAŁ Kultury Fizycznej i Ochrony Zdrowia Katedra Morfologicznych i Czynnościowych Podstaw Kultury Fizycznej Kierunek: Wychowanie Fizyczne SYLABUS Nazwa przedmiotu

Bardziej szczegółowo

PLPILA02-IEEKO-L-1o1-2012S PLPILA02-IEEKO-L-2o1-2012S. Wychowanie fizyczne

PLPILA02-IEEKO-L-1o1-2012S PLPILA02-IEEKO-L-2o1-2012S. Wychowanie fizyczne Kod przedmiotu: INFORMACJE O PRZEDMIOCIE A. Podstawowe dane PLPILA02-IEEKO-L-1o1-2012S PLPILA02-IEEKO-L-2o1-2012S Pozycja planu: A1 1 Nazwa przedmiotu Wychowanie fizyczne 2 Rodzaj przedmiotu Ogólny/Obowiązkowy

Bardziej szczegółowo

Kultura Fizyczna 2007, nr 7-8. Robert Białecki, Marcin Siewierski, Paweł Słomiński, Radosław Dudkowski Akademia Wychowania Fizycznego w Warszawie

Kultura Fizyczna 2007, nr 7-8. Robert Białecki, Marcin Siewierski, Paweł Słomiński, Radosław Dudkowski Akademia Wychowania Fizycznego w Warszawie Kultura Fizyczna 2007, nr 7-8 Robert Białecki, Marcin Siewierski, Paweł Słomiński, Radosław Dudkowski Akademia Wychowania Fizycznego w Warszawie Wielkość i struktura obciążeń treningowych zawodniczki O.

Bardziej szczegółowo

Podstawy teorii i technologii treningu sportowego

Podstawy teorii i technologii treningu sportowego Akademia Wychowania Fizycznego Józefa Piłsudskiego w Warszawie Filia w Białej Podlaskiej Podstawy teorii i technologii treningu sportowego Praca zbiorowa pod redakcją naukową Henryka Sozańskiego, Jerzego

Bardziej szczegółowo

PROGRAM KURSU NA STOPIEŃ INSTRUKTORA TAEKWON-DO PUT ZWIĄZKU SPORTOWEGO POLSKIEJ UNII TAEKWON-DO

PROGRAM KURSU NA STOPIEŃ INSTRUKTORA TAEKWON-DO PUT ZWIĄZKU SPORTOWEGO POLSKIEJ UNII TAEKWON-DO TERMIN: PROGRAM KURSU NA STOPIEŃ INSTRUKTORA TAEKWON-DO PUT ZWIĄZKU SPORTOWEGO POLSKIEJ UNII TAEKWON-DO zjazd 22-23 luty 204 Praktyka instruktorska 24 luty-4 kwiecień 2 zjazd- 5-6 kwiecień 204 WYMAGANIA:.

Bardziej szczegółowo

KARTA PRZEDMIOTU. 1. NAZWA PRZEDMIOTU: Military insanity KOD WF/I/st/38b

KARTA PRZEDMIOTU. 1. NAZWA PRZEDMIOTU: Military insanity KOD WF/I/st/38b KARTA PRZEDMIOTU 1. NAZWA PRZEDMIOTU: Military insanity KOD WF/I/st/38b 2. KIERUNEK: Wychowanie fizyczne. Specjalność: wychowanie fizyczne w służbach mundurowych 3. POZIOM STUDIÓW 1 : I stopień studia

Bardziej szczegółowo

PROGRAM praktyki zawodowej (instruktorskiej) z zakresu piłki nożnej zał. 4

PROGRAM praktyki zawodowej (instruktorskiej) z zakresu piłki nożnej zał. 4 PROGRAM praktyki zawodowej (instruktorskiej) z zakresu piłki nożnej zał. 4 1. Wymagania wstępne: Uzyskanie zaliczenia przedmiotów objętych planem kolejnych czterech semestrów studiów stacjonarnych ze szczególnym

Bardziej szczegółowo

KONCENTRYCZNY TRENING SIŁOWY METODĄ 5-15 KURS TRENERÓW I KLASY WARSZAWA 2008 SŁAWOMIR DYZERT

KONCENTRYCZNY TRENING SIŁOWY METODĄ 5-15 KURS TRENERÓW I KLASY WARSZAWA 2008 SŁAWOMIR DYZERT KONCENTRYCZNY TRENING SIŁOWY METODĄ -1 KURS TRENERÓW I KLASY WARSZAWA 28 SŁAWOMIR DYZERT SIŁA Z fizjologiczno- biomechanicznego punktu widzenia siła człowieka jest to zdolność do pokonywania oporu zewnętrznego

Bardziej szczegółowo

Teoria treningu. Systemowe podstawy optymalizacji procesu treningu. Jan Kosendiak

Teoria treningu. Systemowe podstawy optymalizacji procesu treningu. Jan Kosendiak Teoria treningu 49 Myśl systemowa wkroczyła do wielu dziedzin nauki w drugiej połowie XX wieku. Przeniknęła również do nauk o sporcie. Systemowe podstawy optymalizacji procesu treningu Przez system rozumiemy

Bardziej szczegółowo

AKADEMIA WYCHOWANIA FIZYCZNEGO W KATOWICACH IM. JERZEGO KUKUCZKI. Katedra Sportów Indywidualnych

AKADEMIA WYCHOWANIA FIZYCZNEGO W KATOWICACH IM. JERZEGO KUKUCZKI. Katedra Sportów Indywidualnych AKADEMIA WYCHOWANIA FIZYCZNEGO W KATOWICACH IM. JERZEGO KUKUCZKI Katedra Sportów Indywidualnych Zakład Lekkiej Atletyki i Sportów Zimowych 1. Nazwa przedmiotu: Kurs instruktora sportu z lekkiej atletyki

Bardziej szczegółowo

RAMOWY PROGRAM KURSU NA STOPIEŃ INSRUKTORA SPORTU 90 GODZIN. Dyscyplina: Piłka Nożna

RAMOWY PROGRAM KURSU NA STOPIEŃ INSRUKTORA SPORTU 90 GODZIN. Dyscyplina: Piłka Nożna Cel kursu RAMOWY PROGRAM KURSU NA STOPIEŃ INSRUKTORA SPORTU 90 GODZIN Dyscyplina: Piłka Nożna a) przygotowanie uczestników kursu do samodzielnego prowadzenia zajęć szkoleniowych z piłki nożnej na niższym

Bardziej szczegółowo

MŁODYCH ZAWODNIKÓW KSZTAŁTOWANIE CECH MOTORYCZNYCH. Wydolność, siła, szybkość, koordynacja

MŁODYCH ZAWODNIKÓW KSZTAŁTOWANIE CECH MOTORYCZNYCH. Wydolność, siła, szybkość, koordynacja KSZTAŁTOWANIE CECH MOTORYCZNYCH MŁODYCH ZAWODNIKÓW Wydolność, siła, szybkość, koordynacja Program dofinansowania ze środków Funduszu Rozwoju Kultury Fizycznej w roku 2015 zadań związanych ze szkoleniem

Bardziej szczegółowo

Synergia aktywności fizycznej i odżywiania w rozwoju dzieci i młodzieży

Synergia aktywności fizycznej i odżywiania w rozwoju dzieci i młodzieży Synergia aktywności fizycznej i odżywiania w rozwoju dzieci i młodzieży dr Dariusz Szymczuk Wprowadzenie organizm obciążony wysiłkiem fizycznym ma większe zapotrzebowanie na pożywienie organizm dobrze

Bardziej szczegółowo

OPIS PRZEDMIOTU (SYLABUS) Rok akademicki 2011/2012 SPORT OSÓB NIEPEŁNOSPRAWNYCH

OPIS PRZEDMIOTU (SYLABUS) Rok akademicki 2011/2012 SPORT OSÓB NIEPEŁNOSPRAWNYCH OPIS PRZEDMIOTU (SYLABUS) Rok akademicki 2011/2012 SPORT OSÓB NIEPEŁNOSPRAWNYCH Zakład Rehabilitacji Oddział Fizjoterapii II WL p.o. Kierownika Zakładu: dr n med. Dariusz Białoszewski Odpowiedzialny za

Bardziej szczegółowo

Program nauczania w roku akademickim 2014/2015. Kierunek Sport. Specjalność: Trener przygotowania motorycznego. Studia stacjonarne i niestacjonarne.

Program nauczania w roku akademickim 2014/2015. Kierunek Sport. Specjalność: Trener przygotowania motorycznego. Studia stacjonarne i niestacjonarne. Absolwent specjalności jest przygotowany do pracy ze sportowcami wyczynowymi. Jest fachowcem w dziedzinie specjalistycznego przygotowania zawodnika, szczególnie pod kątem wymagań stawianych przez konkretną

Bardziej szczegółowo

Opis efektów kształcenia. Studia Podyplomowe Fizjoterapii i Medycyny Sportowej /nazwa studiów podyplomowych/

Opis efektów kształcenia. Studia Podyplomowe Fizjoterapii i Medycyny Sportowej /nazwa studiów podyplomowych/ Załącznik nr 2 do Uchwała NrAR001-2 - V/2015 Senatu Akademii Wychowania Fizycznego im. Jerzego Kukuczki w Katowicach z dnia 26 maja 2015r.w sprawie zatwierdzenia efektów kształcenia studiów podyplomowych

Bardziej szczegółowo

Drużynę piłki nożnej dzielimy na zawodników z pola gry i bramkarza. Jest on jedyną osobą mającą prawo używać w grze rąk.

Drużynę piłki nożnej dzielimy na zawodników z pola gry i bramkarza. Jest on jedyną osobą mającą prawo używać w grze rąk. Drużynę piłki nożnej dzielimy na zawodników z pola gry i bramkarza. Jest on jedyną osobą mającą prawo używać w grze rąk. Wysiłek bramkarza różni się zasadniczo od wysiłku pozostałych zawodników. Jego czynności

Bardziej szczegółowo

Zastosowanie treningu plajometrycznego w piłce nożnej

Zastosowanie treningu plajometrycznego w piłce nożnej Zastosowanie treningu plajometrycznego w piłce nożnej Prezentacja wykonana na potrzeby Szkoły Trenerów PZPN Autor Piotr Kwiatkowski Plajometryka - definicje Plajometryka jest rodzajem (ćwiczenia) treningu

Bardziej szczegółowo

Trening plyometryczny piłkarzy. na etapie szkolenia specjalnego. Zbigniew Jastrzębski

Trening plyometryczny piłkarzy. na etapie szkolenia specjalnego. Zbigniew Jastrzębski Trening plyometryczny piłkarzy na etapie szkolenia specjalnego Zbigniew Jastrzębski Piłka nożna jest grą, która stawia coraz większe wymagania w zakresie przygotowania motorycznego. Około 40-50 lat temu

Bardziej szczegółowo

Marcin Siewierski Zakład Teorii Sportu, Akademia Wychowania Fizycznego w Warszawie

Marcin Siewierski Zakład Teorii Sportu, Akademia Wychowania Fizycznego w Warszawie Kuder A., Perkowski K., Śledziewski D. (red.) Proces doskonalenia treningu i walki sportowej, AWF. T.2, Warszawa 2005: 54-57. Marcin Siewierski Zakład Teorii Sportu, Akademia Wychowania Fizycznego w Warszawie

Bardziej szczegółowo

Nabór i selekcja. do uprawiania sportu jako wieloletni proces. Jan Kosendiak. Nabór i selekcja. podstawowe pojęcia

Nabór i selekcja. do uprawiania sportu jako wieloletni proces. Jan Kosendiak. Nabór i selekcja. podstawowe pojęcia 62 Problem naboru i selekcji kandydatów do uprawiania sportu na poziomie światowym jest jednym z głównych zagadnień teorii i praktyki sportu. Jan Kosendiak Nabór i selekcja do uprawiania sportu jako wieloletni

Bardziej szczegółowo

Specjalizacja instruktorska siatkówka

Specjalizacja instruktorska siatkówka Nazwa Wydziału Nazwa jednostki prowadzącej moduł Nazwa modułu kształcenia Forma studiów Rok studiów Semestr 5 Efekty kształcenia dla modułu kształcenia Wydział Wychowanie Fizyczne Zakład Piłki Siatkowej

Bardziej szczegółowo

Nazwa przedmiotu: Teoria i metodyka piłki ręcznej

Nazwa przedmiotu: Teoria i metodyka piłki ręcznej Nazwa przedmiotu: Teoria i metodyka piłki ręcznej Blok przedmiotów: obligatoryjny Kierunek studiów: Wychowanie fizyczne Rok studiów: I Semestr: 1 Rodzaj studiów: stacjonarne, niestacjonarne (wieczorowe),

Bardziej szczegółowo

KARTA PRZEDMIOTU. 1. NAZWA PRZEDMIOTU: Praktyka specjalizacyjna specjalność sportowa. KOD WF/I/st/ 2. KIERUNEK: Wychowanie Fizyczne

KARTA PRZEDMIOTU. 1. NAZWA PRZEDMIOTU: Praktyka specjalizacyjna specjalność sportowa. KOD WF/I/st/ 2. KIERUNEK: Wychowanie Fizyczne KARTA PRZEDMIOTU 1. NAZWA PRZEDMIOTU: Praktyka specjalizacyjna specjalność sportowa KOD WF/I/st/ 2. KIERUNEK: Wychowanie Fizyczne 3. POZIOM STUDIÓW 1 : I stopień studia stacjonarne 4. ROK/ SEMESTR STUDIÓW:

Bardziej szczegółowo

KARTA PRZEDMIOTU. 1. NAZWA PRZEDMIOTU: Specjalizacja instruktorska z pływania KOD WF/I/st/41a

KARTA PRZEDMIOTU. 1. NAZWA PRZEDMIOTU: Specjalizacja instruktorska z pływania KOD WF/I/st/41a KARTA PRZEDMIOTU 1. NAZWA PRZEDMIOTU: Specjalizacja instruktorska z pływania KOD WF/I/st/41a 2. KIERUNEK: Wychowanie fizyczne 3. POZIOM STUDIÓW 1 : I stopień studia stacjonarne 4. ROK/ SEMESTR STUDIÓW:

Bardziej szczegółowo

SYLABUS. Sport osób niepełnosprawnych, rekreacja i turystyka zintegrowana. Studia Kierunek studiów Poziom kształcenia Forma studiów

SYLABUS. Sport osób niepełnosprawnych, rekreacja i turystyka zintegrowana. Studia Kierunek studiów Poziom kształcenia Forma studiów SYLABUS Nazwa przedmiotu Sport osób niepełnosprawnych, rekreacja i turystyka zintegrowana Nazwa jednostki prowadzącej przedmiot Wydział Medyczny, Instytut Fizjoterapii Kod przedmiotu Studia Kierunek studiów

Bardziej szczegółowo

Konsultacja naukowa: prof. dr hab. Andrzej Kosmol AWF Warszawa. Zweryfikowany rejestr grup środków treningu w zapasach

Konsultacja naukowa: prof. dr hab. Andrzej Kosmol AWF Warszawa. Zweryfikowany rejestr grup środków treningu w zapasach Dr Andrzej Głaz, dr Ryszard Klimas Konsultacja naukowa: prof. dr hab. Andrzej Kosmol AWF Warszawa Zweryfikowany rejestr grup środków treningu w zapasach Środki oddziaływania wszechstronnego (W). 1.Ćwiczenia

Bardziej szczegółowo

Efektywność szkolenia na kursach przygotowawczych do egzaminu. wstępnego z pływania w Akademii Wychowania Fizycznego. w latach 2002-2004

Efektywność szkolenia na kursach przygotowawczych do egzaminu. wstępnego z pływania w Akademii Wychowania Fizycznego. w latach 2002-2004 Kultura Fizyczna, 2005 nr 3-4: 23-25. Marcin Siewierski, Wojciech Sanecki Akademia Wychowania Fizycznego w Warszawie, Zakład Teorii Sportu, Studenckie Koło Naukowe przy Zakładzie Teorii Sportu Efektywność

Bardziej szczegółowo

Systemy aktywnej rehabilitacji

Systemy aktywnej rehabilitacji Tramp Trainer TT Systemy aktywnej rehabilitacji TT TRAMP TRAINER TT Trening z częściowym obciążeniem Odciążenie dla nóg Trening oparty na ćwiczeniach z trampoliną do wszechstronnego stosowania w rehabilitacji,

Bardziej szczegółowo

Zadania szkoły w świetle wielodekadowych zmian kondycji fizycznej

Zadania szkoły w świetle wielodekadowych zmian kondycji fizycznej Zadania szkoły w świetle wielodekadowych zmian kondycji fizycznej dzieci i młodzieży woj. mazowieckiego Janusz Dobosz Zakład Teorii Wychowania Fizycznego i Korektywy Akademia Wychowania Fizycznego Józefa

Bardziej szczegółowo

ObciąŜenie treningowe wyraŝa wysiłek wykonywany przez sportowca w

ObciąŜenie treningowe wyraŝa wysiłek wykonywany przez sportowca w WYKŁAD III Struktura obciąŝeń treningowych Aby kierować treningiem sportowym naleŝy poznać relację pomiędzy przyczynami, a skutkami, pomiędzy treningiem, a jego efektami. Przez wiele lat trenerzy i teoretycy

Bardziej szczegółowo

NAUCZANIE GRY W PIŁKĘ NOŻNĄ W FORMIE ZABAW I GIER

NAUCZANIE GRY W PIŁKĘ NOŻNĄ W FORMIE ZABAW I GIER WŁADYSŁAW SZYNGIERA NAUCZANIE GRY W PIŁKĘ NOŻNĄ W FORMIE ZABAW I GIER KONFERENCJA SZKOLENIOWA AKADEMII PIŁKARSKIEJ GRASSROOTS KATOWICE, 23.11.2013 KATOWICE, 23.11.2013 Na samym początku trzeba sobie zadać

Bardziej szczegółowo

Trening koordynacyjny należy prowadzić systematycznie we wszystkich okresach i etapach szkolenia piłkarzy nożnych KOORDYNACJA I SZYBKOŚĆ

Trening koordynacyjny należy prowadzić systematycznie we wszystkich okresach i etapach szkolenia piłkarzy nożnych KOORDYNACJA I SZYBKOŚĆ Trening koordynacyjny należy prowadzić systematycznie we wszystkich okresach i etapach szkolenia piłkarzy nożnych KOORDYNACJA I SZYBKOŚĆ SCHEMAT WSPÓŁZALEŻNOŚCI ZDOLNOŚCI MOTORYCZNYCH Siła Koordynacja

Bardziej szczegółowo

KARTA PRZEDMIOTU. 1. NAZWA PRZEDMIOTU: Teoria sportu KOD S/I/st/17

KARTA PRZEDMIOTU. 1. NAZWA PRZEDMIOTU: Teoria sportu KOD S/I/st/17 KARTA PRZEDMIOTU 1. NAZWA PRZEDMIOTU: Teoria sportu KOD S/I/st/17 2. KIERUNEK: Sport 3. POZIOM STUDIÓW 1 : I stopień studia stacjonarne 4. ROK/ SEMESTR STUDIÓW: II rok/iii semestr 5. LICZBA PUNKTÓW ECTS:

Bardziej szczegółowo

Szkoła Podstawowa nr 3 w Szamotułach. Przedmiotowy System Oceniania z wychowania fizycznego zmodyfikowany w roku szkolnym 2011/12

Szkoła Podstawowa nr 3 w Szamotułach. Przedmiotowy System Oceniania z wychowania fizycznego zmodyfikowany w roku szkolnym 2011/12 Szkoła Podstawowa nr 3 w Szamotułach Przedmiotowy System Oceniania z wychowania fizycznego zmodyfikowany w roku szkolnym 2011/12 Opracowanie: Małgorzata Dyzert Jolanta Wiśniewska Piotr Górecki Szamotuły,

Bardziej szczegółowo

WYCHOWANIE FIZYCZNE KLASA IV SEMESTR I:

WYCHOWANIE FIZYCZNE KLASA IV SEMESTR I: WYCHOWANIE FIZYCZNE Wymagania edukacyjne niezbędne do uzyskania ocen klasyfikacyjnych z WYCHOWANIA FIZYCZNEGO W KLASACH IV - VI, wynikające z podstawy programowej i przyjętego do realizacji programu nauczania:

Bardziej szczegółowo

Nazwa przedmiotu: Teoria i metodyka piłki ręcznej

Nazwa przedmiotu: Teoria i metodyka piłki ręcznej Nazwa przedmiotu: Teoria i metodyka piłki ręcznej Blok przedmiotów: obligatoryjny Kierunek studiów: Wychowanie fizyczne Rok studiów: I Semestr: 1 Rodzaj studiów: stacjonarne, niestacjonarne (wieczorowe),

Bardziej szczegółowo

POLITECHNIKA OPOLSKA WYDZIAŁ WYCHOWANIA FIZYCZNEGO I FIZJOTERAPII KARTA PRZEDMIOTU

POLITECHNIKA OPOLSKA WYDZIAŁ WYCHOWANIA FIZYCZNEGO I FIZJOTERAPII KARTA PRZEDMIOTU POLITECHNIKA OPOLSKA WYDZIAŁ WYCHOWANIA FIZYCZNEGO I FIZJOTERAPII KARTA PRZEDMIOTU 1. NAZWA PRZEDMIOTU KURS INSTRUKTORÓW REKREACJI RUCHOWEJ FITNES NOWOCZESNE FORMY GIMNASTYKI, część specjalistyczna 2.

Bardziej szczegółowo

Struktura treningu sportowego (periodyzacja) Andrzej Kosmol AWF Warszawa, Wydział Rehabilitacji andrzej.kosmol@awf.edu.pl

Struktura treningu sportowego (periodyzacja) Andrzej Kosmol AWF Warszawa, Wydział Rehabilitacji andrzej.kosmol@awf.edu.pl Struktura treningu sportowego (periodyzacja) Andrzej Kosmol AWF Warszawa, Wydział Rehabilitacji andrzej.kosmol@awf.edu.pl Struktura treningu to układ i rozmieszczenie elementów składowych procesu, sposoby

Bardziej szczegółowo

Plan i program Kursu Instruktorów Rekreacji Ruchowej część ogólna

Plan i program Kursu Instruktorów Rekreacji Ruchowej część ogólna Plan i program Kursu Instruktorów Rekreacji Ruchowej część ogólna Lp. Przedmiot Prowadzący Ilość godzin 1 Anatomia dr Jarosław Domaradzki 8 2 Antropomotoryka dr Marek Konefał 8 3 Teoria sportu Mgr Leszek

Bardziej szczegółowo

Czynniki warunkujące mistrzostwo sportowe

Czynniki warunkujące mistrzostwo sportowe WYKŁAD II Zasady i metody treningu sportowego Jedno z podstawowych praw przyrody, prawo adaptacji, decyduje o tym, Ŝe moŝna sformułować ogólne zasady treningu sportowego. Wprawdzie kaŝdy sportowiec jest

Bardziej szczegółowo

Politechnika Śląska Gliwice Ośrodek Sportu

Politechnika Śląska Gliwice Ośrodek Sportu Politechnika Śląska Gliwice Ośrodek Sportu Program autorski sportowych zajęć z tenisa stołowego Rok akademicki 2012/13 I. Autor programu : mgr Piotr Zemła II. Zadania programu : Celem programu jest wdrożenie

Bardziej szczegółowo

BADANIA DIAGNOSTYCZNE Z WYCHOWANIA FIZYCZNEGO PRZEPROWADZONE W KLASACH PIERWSZYCH W ROKU SZKOLNYM 2007/2008

BADANIA DIAGNOSTYCZNE Z WYCHOWANIA FIZYCZNEGO PRZEPROWADZONE W KLASACH PIERWSZYCH W ROKU SZKOLNYM 2007/2008 BADANIA DIAGNOSTYCZNE Z WYCHOWANIA FIZYCZNEGO PRZEPROWADZONE W KLASACH PIERWSZYCH W ROKU SZKOLNYM 7/8 Analizę badań opracowała mgr Marzena Lech Na przełomie września i października w klasach pierwszych

Bardziej szczegółowo

Trener Marcin Węglewski ROZGRZEWKA PRZEDMECZOWA W PIŁCE NOŻNEJ

Trener Marcin Węglewski ROZGRZEWKA PRZEDMECZOWA W PIŁCE NOŻNEJ ROZGRZEWKA PRZEDMECZOWA W PIŁCE NOŻNEJ Na optymalne przygotowanie zawodników do wysiłku meczowego składa się wiele czynników. Jednym z nich jest dobrze przeprowadzona rozgrzewka. (Chmura 2001) Definicja

Bardziej szczegółowo

Przedmiotowy System Oceniania z wychowania fizycznego obowiązujący od roku szkolnego 2012/2013 (nowa podstawa programowa)

Przedmiotowy System Oceniania z wychowania fizycznego obowiązujący od roku szkolnego 2012/2013 (nowa podstawa programowa) Przedmiotowy System Oceniania z wychowania fizycznego obowiązujący od roku szkolnego 2012/2013 (nowa podstawa programowa) Cele wychowania fizycznego: wszechstronny rozwój sprawności fizycznej i motorycznej,

Bardziej szczegółowo

Nazwa Wydziału. Nazwa jednostki prowadzącej moduł. Nazwa modułu kształcenia. Kod modułu. Język kształcenia

Nazwa Wydziału. Nazwa jednostki prowadzącej moduł. Nazwa modułu kształcenia. Kod modułu. Język kształcenia Nazwa Wydziału Nazwa jednostki prowadzącej moduł Nazwa modułu kształcenia Wydział Zarządzania Sportem i Turystyką Katedra Rekreacji, Katedra Turystyki Moduł Form Aktywności Ruchowej Kod modułu Język kształcenia

Bardziej szczegółowo

Program praktyki pedagogicznej w gimnazjum 70 godzin; III rok 5 semestr

Program praktyki pedagogicznej w gimnazjum 70 godzin; III rok 5 semestr Program praktyki pedagogicznej w gimnazjum 70 godzin; III rok 5 semestr Praktyka pedagogiczna w gimnazjum jest integralną częścią procesu kształcenia studentów kierunku wychowanie fizyczne. Praktyka odbywa

Bardziej szczegółowo

Sylabus do programu kształcenia obowiązującego od roku akademickiego 2014/15

Sylabus do programu kształcenia obowiązującego od roku akademickiego 2014/15 Sylabus do programu kształcenia obowiązującego od roku akademickiego 201/15 (1) Nazwa przedmiotu Wychowanie fizyczne (2) Nazwa jednostki prowadzącej przedmiot Centrum Sportu i Rekreacji (3) Kod przedmiotu

Bardziej szczegółowo

ZDOLNOŚCI MOTORYCZNE

ZDOLNOŚCI MOTORYCZNE www.urbansprint.com P o j ] c i ek s z t a ł t o w a n i a s z y b k o n c i w p r z y g o t o w a n i u s p r i n t e r s k i m W a ł c z, 8. 1 0. 2 0 1 0 r. Co rozumiemy poprzez KSZTAŁTOWANIE SZYBKOŚCI?

Bardziej szczegółowo

Przygotowanie motoryczne do jazdy na nartach. mgr Jakub Saniewski

Przygotowanie motoryczne do jazdy na nartach. mgr Jakub Saniewski Przygotowanie motoryczne do jazdy na nartach. mgr Jakub Saniewski Cechy motoryczne człowieka Szybkość: polega na przemieszczaniu fragmentów ciała, lub też całego ciała w jak najkrótszym czasie, a zatem

Bardziej szczegółowo

KARTA PRZEDMIOTU. 1. NAZWA PRZEDMIOTU: Teoria treningu KOD WF/II/st/11

KARTA PRZEDMIOTU. 1. NAZWA PRZEDMIOTU: Teoria treningu KOD WF/II/st/11 KARTA PRZEDMIOTU 1. NAZWA PRZEDMIOTU: Teoria treningu KOD WF/II/st/11 2. KIERUNEK: Wychowanie fizyczne. Specjalność: wychowanie fizyczne w służbach mundurowych 3. POZIOM STUDIÓW 1 : II stopień studia stacjonarne

Bardziej szczegółowo

I. Założenia programowe:

I. Założenia programowe: CENTRUM DOSKONALENIA KADR I SZKOLENIA AWF W POZNANIU RAMOWY PROGRAM kształcenia na stopień Instruktora Sportu AWF Pływanie (Część specjalistyczna) I. Założenia programowe: 1.1. Cele i zadania przedmiotu:

Bardziej szczegółowo

INSTRUKTOR SPORTU - PIŁKA

INSTRUKTOR SPORTU - PIŁKA Nazwa przedmiotu: Kod przedmiotu: INSTRUKTOR SPORTU - PIŁKA SIATKOWA WF Rok III Semestr 5 Studia niestacjonarne 1. Jednostka prowadząca: Katedra Zespołowych Gier Sportowych, Zespół Koszykówki i Piłki Siatkowej.

Bardziej szczegółowo

System monitorowania realizacji strategii rozwoju. Andrzej Sobczyk

System monitorowania realizacji strategii rozwoju. Andrzej Sobczyk System monitorowania realizacji strategii rozwoju Andrzej Sobczyk System monitorowania realizacji strategii rozwoju Proces systematycznego zbierania, analizowania publikowania wiarygodnych informacji,

Bardziej szczegółowo

PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA W KONINIE. WYDZIAŁ Kultury Fizycznej i Ochrony Zdrowia

PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA W KONINIE. WYDZIAŁ Kultury Fizycznej i Ochrony Zdrowia Załącznik nr 1 do zarządzenia Nr 1/01 Rektora PWSZ w Koninie z dnia 8 lutego 01 w sprawie ustalenia wzoru sylabusa PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA W KONINIE WYDZIAŁ Kultury Fizycznej i Ochrony Zdrowia

Bardziej szczegółowo

Szkolenia. Przygotowanie fizyczne zawodnika

Szkolenia. Przygotowanie fizyczne zawodnika Szkolenia Przygotowanie fizyczne zawodnika Przygotowanie fizyczne zawodnika szkolenie (Budowa kompleksowego programu treningowego) Istotą szkolenia jest umiejętność łączenia różnych elementów wpływających

Bardziej szczegółowo

DZIENNIK II KURSU UEFA B / 200 godzin

DZIENNIK II KURSU UEFA B / 200 godzin POLSKI ZWIĄZEK PIŁKI NOŻNEJ WYDZIAŁ SZKOLENIA DZIENNIK II KURSU UEFA B / 00 godzin Od 0 listopada 01r. do 0 marca 01r. Spis treści: Terminy sesji kursu: I. Część ogólna teoretyczna: I sesja 0.11. 01.1.01r.

Bardziej szczegółowo

Kraków 15.IX.2008 Treści programowe specjalizacja na stopień trenera pływania klasy II

Kraków 15.IX.2008 Treści programowe specjalizacja na stopień trenera pływania klasy II Kraków 15.IX.2008 Treści programowe specjalizacja na stopień trenera pływania klasy II Katedra: Teorii i Metodyki Sportu Zakład: Teorii i Metodyki Sportów Wodnych PLAN REALIZACJI PRZEDMIOTU: szkolenie

Bardziej szczegółowo

KONSPEKT LEKCJI Z WYCHOWANIA FIZYCZNEGO

KONSPEKT LEKCJI Z WYCHOWANIA FIZYCZNEGO KONSPEKT LEKCJI Z WYCHOWANIA FIZYCZNEGO TEMAT: KSZTAŁTOWANIE SPRAWNOŚCI OGÓLNEJ Z AKCENTEM NA ROZWÓJ POSZCZEGÓLNYCH CECH MOTORYCZNYCH CELE LEKCJI: POZNAWCZY - zapoznanie z wybranymi próbami Indeksu Sprawności

Bardziej szczegółowo

Kształtowanie wybranych elementów sprawności fizycznej celem przejścia naboru do służb specjalnych

Kształtowanie wybranych elementów sprawności fizycznej celem przejścia naboru do służb specjalnych Wyższa Szkoła Edukacja w Sporcie Instytut Sportu i Rekreacji w Warszawie Kierunek: Wychowanie Fizyczne Specjalność: trenersko-menedżerska Kształtowanie wybranych elementów sprawności fizycznej celem przejścia

Bardziej szczegółowo

Program kształcenia na kursie dokształcającym

Program kształcenia na kursie dokształcającym Program kształcenia na kursie dokształcającym Załącznik nr 5 Wydział Jednostka prowadząca kurs dokształcający Nazwa kursu Typ kursu Opłata za kurs (całość) Określenie obszaru kształcenia/obszarów kształcenia,

Bardziej szczegółowo

PROPONOWANE MODUŁY SZKOLENIOWE - TEMATYKA. przedstawienie się;

PROPONOWANE MODUŁY SZKOLENIOWE - TEMATYKA. przedstawienie się; I DZIEŃ COACHING ZESPOŁU PROPONOWANE MODUŁY SZKOLENIOWE - TEMATYKA MODUŁ TEMATYKA ZAJĘĆ przedstawienie się; SESJA WSTĘPNA przedstawienie celów i programu szkoleniowego; analiza SWOT moja rola w organizacji

Bardziej szczegółowo

TRENING SIŁY MIĘŚNIOWEJ DZIECI I MŁODZIEŻY. Andrzej Szwarc Pomorski Związek Piłki Nożnej w Gdańsku

TRENING SIŁY MIĘŚNIOWEJ DZIECI I MŁODZIEŻY. Andrzej Szwarc Pomorski Związek Piłki Nożnej w Gdańsku TRENING SIŁY MIĘŚNIOWEJ DZIECI I MŁODZIEŻY Andrzej Szwarc Pomorski Związek Piłki Nożnej w Gdańsku Czy powinniśmy kształtować siłę mięśniową u dzieci i młodzieży? SYSTEM ORGANIZACJI SZKOLENIA NAZWA UEFA

Bardziej szczegółowo

Tam, gdzie jest walka, tam musi być i siła tym

Tam, gdzie jest walka, tam musi być i siła tym warsztat trenera Jarosław Jakubowski Tam, gdzie jest walka, tam musi być i siła tym razem to nowożytne i proste przysłowie niech będzie odzwierciedleniem meczu piłkarskiego. Zapraszam na drugie spotkanie

Bardziej szczegółowo

Budowa sztucznych sieci neuronowych do prognozowania. Przykład jednostek uczestnictwa otwartego funduszu inwestycyjnego

Budowa sztucznych sieci neuronowych do prognozowania. Przykład jednostek uczestnictwa otwartego funduszu inwestycyjnego Budowa sztucznych sieci neuronowych do prognozowania. Przykład jednostek uczestnictwa otwartego funduszu inwestycyjnego Dorota Witkowska Szkoła Główna Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie Wprowadzenie Sztuczne

Bardziej szczegółowo

Andragogika. 1. Wprowadzenie do andragogiki. Opr. Katarzyna Verbeek

Andragogika. 1. Wprowadzenie do andragogiki. Opr. Katarzyna Verbeek Andragogika Opr. Katarzyna Verbeek 1. Wprowadzenie do andragogiki Andragogika to dziedzina zajmująca się szeroko pojętym kształceniem dorosłych, ich edukowaniem, wychowaniem i rozwojem. Wywodzi się z pedagogiki,

Bardziej szczegółowo

Bezpieczne uczestnictwo w aktywności fizycznej o charakterze rekreacyjnym i sportowym ze

Bezpieczne uczestnictwo w aktywności fizycznej o charakterze rekreacyjnym i sportowym ze II ETAP EDUKACYJNY KLASY IV - VI Wychowanie fizyczne Cele kształcenia - wymagania ogólne Bezpieczne uczestnictwo w aktywności fizycznej o charakterze rekreacyjnym i sportowym ze zrozumieniem jej znaczenia

Bardziej szczegółowo

PROGRAM KSZTAŁCENIA TRENERÓW W ŻEGLARSTWIE CZĘŚĆ SPECJALISTYCZNA

PROGRAM KSZTAŁCENIA TRENERÓW W ŻEGLARSTWIE CZĘŚĆ SPECJALISTYCZNA PROGRAM KSZTAŁCENIA TRENERÓW W ŻEGLARSTWIE CZĘŚĆ SPECJALISTYCZNA I. Cele i zadania Przygotowanie wysokokwalifikowanej kadry trenerskiej w zakresie żeglarstwa sportowego poprzez wyposażenie absolwentów

Bardziej szczegółowo

Fizjologia, biochemia

Fizjologia, biochemia 50 Fizjologia, biochemia sportu Krioterapia powoduje lepszą krążeniową i metaboliczną tolerancję oraz opóźnia narastanie zmęczenia w trakcie wykonywania pracy mięśniowej przez zawodników sportów wytrzymałościowych.

Bardziej szczegółowo

Program autorski zajęć pozalekcyjnych z piłki koszykowej

Program autorski zajęć pozalekcyjnych z piłki koszykowej Program autorski zajęć pozalekcyjnych z piłki koszykowej I. Autor programu mgr Anna Sobczak II. Zadania programu Program przeznaczony jest dla uczniów klas IV VI mających predyspozycje do uprawiania tej

Bardziej szczegółowo

Siła absolutna / siła bezwzględna - to maksymalna siła jaką jest w stanie osiągnąć dany zawodnik bez względu na jego masę ciała.

Siła absolutna / siła bezwzględna - to maksymalna siła jaką jest w stanie osiągnąć dany zawodnik bez względu na jego masę ciała. Siła mięśniowa - to cecha charakteryzująca możliwości układu ruchu, definiowana jako: Zdolność do pokonywania oporu zewnętrznego lub przeciwdzałania mu kosztem wysiłku mięśniowego lub jest to wypadkowy

Bardziej szczegółowo

Efekty kształcenia dla kierunku studiów SPORT II stopnia i ich relacje z efektami kształcenia dla obszarów kształcenia

Efekty kształcenia dla kierunku studiów SPORT II stopnia i ich relacje z efektami kształcenia dla obszarów kształcenia Załącznik nr 1 do uchwały Nr 24/2014/2015 Senatu Akademii Wychowania Fizycznego Józefa Piłsudskiego w Warszawie z dnia 20 stycznia 2015 roku Akademia Wychowania Fizycznego Józefa Piłsudskiego w Warszawie

Bardziej szczegółowo

Sport dzieci i młodzieży

Sport dzieci i młodzieży Sport dzieci i młodzieży 33 Pomiędzy szybkością i dokładnością spostrzegania a skutecznością gry siatkarza występuje silny związek. Szybkość i dokładność spostrzegania a skuteczność działań siatkarzy podczas

Bardziej szczegółowo

Charakterystyka treningu technicznego w skoku w dal męŝczyzn w wybranym okresie szkolenia sportowego

Charakterystyka treningu technicznego w skoku w dal męŝczyzn w wybranym okresie szkolenia sportowego Charakterystyka treningu technicznego w skoku w dal męŝczyzn w wybranym okresie szkolenia sportowego Piotr Bora Akademia Wychowania Fizycznego w Krakowie. Wstęp KaŜda aktywność fizyczna wywołuje w organiźmie

Bardziej szczegółowo

PERIODYZACJA W PIŁCE NOŻNEJ

PERIODYZACJA W PIŁCE NOŻNEJ PERIODYZACJA W PIŁCE NOŻNEJ Konferencja Trenerska Amsterdam 2012 Rafał Ulatowski Konferencja Szkoleniowa DSTPN Szklarska Poręba 02/12/2012 Top Coaches are lifelong students of the Game Raymond Verheijen

Bardziej szczegółowo

ZINTEGROWANY KURS WYRÓWNAWCZY UEFA B i A

ZINTEGROWANY KURS WYRÓWNAWCZY UEFA B i A ZINTEGROWANY KURS WYRÓWNAWCZY UEFA B i A Cele i założenie programowe Zintegrowanego Kursu Wyrównawczego UEFA B i A zostały przyjęte przez Komisję Techniczną PZPN i zatwierdzone przez UEFA 05.11.015 r.

Bardziej szczegółowo

KARTA PRZEDMIOTU. 1. NAZWA PRZEDMIOTU: Specjalizacja instruktorska z piłki ręcznej KOD WF/I/st/41a

KARTA PRZEDMIOTU. 1. NAZWA PRZEDMIOTU: Specjalizacja instruktorska z piłki ręcznej KOD WF/I/st/41a KARTA PRZEDMIOTU 1. NAZWA PRZEDMIOTU: Specjalizacja instruktorska z piłki ręcznej KOD WF/I/st/41a 2. KIERUNEK: Wychowanie fizyczne 3. POZIOM STUDIÓW 1 : I stopień studia stacjonarne 4. ROK/ SEMESTR STUDIÓW:

Bardziej szczegółowo

Efekty kształcenia dla kierunku wychowanie fizyczne

Efekty kształcenia dla kierunku wychowanie fizyczne Załącznik nr 3 do uchwały nr 443/06/2012 Senatu UR z dnia 21 czerwca 2012 roku Efekty kształcenia dla kierunku wychowanie fizyczne Poziom kształcenia Profil kształcenia Tytuł zawodowy Studia pierwszego

Bardziej szczegółowo

PIERWSZE EKSPERYMENTALNE BADANIA NAD DZIEĆMI I MŁODZIEŻĄ NIEMÓWIĄCĄ

PIERWSZE EKSPERYMENTALNE BADANIA NAD DZIEĆMI I MŁODZIEŻĄ NIEMÓWIĄCĄ PIERWSZE EKSPERYMENTALNE BADANIA NAD DZIEĆMI I MŁODZIEŻĄ NIEMÓWIĄCĄ Grupa osób niemówiących nigdy nie została zidentyfikowana jako wymagająca specyficznych oddziaływań i pomocy mającej na celu kompensowanie

Bardziej szczegółowo

Relacja z sesji plenarnej Komitetu Nauk o Finansach PAN

Relacja z sesji plenarnej Komitetu Nauk o Finansach PAN prof. dr hab. Małgorzata Zaleska Szkoła Główna Handlowa Relacja z sesji plenarnej Komitetu Nauk o Finansach PAN W ramach konferencji Katedr Finansowych Nauka finansów dla rozwoju gospodarczego i społecznego,

Bardziej szczegółowo

Koordynacyjne zdolności motoryczne w piłce nożnej. Opracował Krzysztof Lipecki

Koordynacyjne zdolności motoryczne w piłce nożnej. Opracował Krzysztof Lipecki Koordynacyjne zdolności motoryczne w piłce nożnej Opracował Krzysztof Lipecki Ryc. 1. Model struktury wpływów najistotniejszych czynników na wynik sportowy (Ważny 2000) Wyposażenie genetyczne Trening Pozatreningowe

Bardziej szczegółowo

KARTA PRZEDMIOTU. 1. NAZWA PRZEDMIOTU: Specjalizacja instruktorska z piłki nożnej KOD WF/I/st/41a

KARTA PRZEDMIOTU. 1. NAZWA PRZEDMIOTU: Specjalizacja instruktorska z piłki nożnej KOD WF/I/st/41a KARTA PRZEDMIOTU 1. NAZWA PRZEDMIOTU: Specjalizacja instruktorska z piłki nożnej KOD WF/I/st/41a 2. KIERUNEK: Wychowanie fizyczne 3. POZIOM STUDIÓW 1 : I stopień studia stacjonarne 4. ROK/ SEMESTR STUDIÓW:

Bardziej szczegółowo

EFEKTY KSZTAŁCENIA DLA KIERUNKU STUDIÓW ZARZĄDZANIE STUDIA PIERWSZEGO STOPNIA - PROFIL OGÓLNOAKADEMICKI

EFEKTY KSZTAŁCENIA DLA KIERUNKU STUDIÓW ZARZĄDZANIE STUDIA PIERWSZEGO STOPNIA - PROFIL OGÓLNOAKADEMICKI EFEKTY KSZTAŁCENIA DLA KIERUNKU STUDIÓW ZARZĄDZANIE STUDIA PIERWSZEGO STOPNIA - PROFIL OGÓLNOAKADEMICKI Umiejscowienie kierunku w obszarach kształcenia Kierunek studiów Zarządzanie reprezentuje dziedzinę

Bardziej szczegółowo

Część ogólna kursu trenerskiego z koszykówki licencja B

Część ogólna kursu trenerskiego z koszykówki licencja B PROGRAM KURSU TRENERSKIEGO Z KOSZYKÓWKI LICENCJA B Część ogólna kursu trenerskiego z koszykówki licencja B Lp Przedmiot e-learning Przedmioty podstawowe: 1. Anatomia 4 4 2. Biochemia 4 4 3. Biomechanika

Bardziej szczegółowo

SYLABUS. DOTYCZY CYKLU KSZTAŁCENIA 2015-2018 (skrajne daty) Kształcenie ruchowe i metodyka nauczania ruchu

SYLABUS. DOTYCZY CYKLU KSZTAŁCENIA 2015-2018 (skrajne daty) Kształcenie ruchowe i metodyka nauczania ruchu SYLABUS DOTYCZY CYKLU KSZTAŁCENIA 2015-2018 (skrajne daty) 1.1. PODSTAWOWE INFORMACJE O PRZEDMIOCIE/MODULE Nazwa przedmiotu/ modułu Kod przedmiotu/ modułu* Wydział (nazwa jednostki prowadzącej kierunek)

Bardziej szczegółowo

Sport dzieci i młodzieży

Sport dzieci i młodzieży 28 Sport dzieci i młodzieży Formę organizacji szkolenia sportowego, jaką jest szkoła sportowa, należy uznać za wysoce efektywną, niezbędną w dobie przyspieszonego rozwoju i coraz wyższych osiągnięć. Zenon

Bardziej szczegółowo

NAJLEPSZY TRENING W MIEŚCIE

NAJLEPSZY TRENING W MIEŚCIE NAJLEPSZY TRENING W MIEŚCIE bo droga na szczyt wiedzie pod górę Poradnik dla Klubowiczów Przewodnik, który trzymasz w ręku został przygotowany z myślą o ułatwieniu Ci zrozumienia filozofii treningu GT.

Bardziej szczegółowo

PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA W KONINIE. WYDZIAŁ Kultury Fizycznej i Ochrony Zdrowia

PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA W KONINIE. WYDZIAŁ Kultury Fizycznej i Ochrony Zdrowia Załącznik nr 1 do zarządzenia Nr 12/2012 Rektora PWSZ w Koninie z dnia 28 lutego 2012 w sprawie ustalenia wzoru sylabusa PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA W KONINIE WYDZIAŁ Kultury Fizycznej i Ochrony Zdrowia

Bardziej szczegółowo

Dobór i selekcja w pływaniu na przykładzie warszawskich klubów pływackich

Dobór i selekcja w pływaniu na przykładzie warszawskich klubów pływackich Kuder A., Perkowski K., Śledziewski D. (red.) Proces doskonalenia treningu i walki sportowej. T.3, AWF, Warszawa 2006: 44-47. Marcin Siewierski Akademia Wychowania Fizycznego w Warszawie Dobór i selekcja

Bardziej szczegółowo

ZIMOWY OKRES PRZYGOTOWAWCZY

ZIMOWY OKRES PRZYGOTOWAWCZY ZIMOWY OKRES PRZYGOTOWAWCZY Periodyzacja w Piłce Nożnej Rafał Ulatowski Konferencja Szkoleniowa Śl.ZPN Podokręg Zabrze 12/12/2013 ZIMOWY OKRES PRZYGOTOWAWCZY Konferencja Szkoleniowa Śl.ZPN Podokręg Zabrze

Bardziej szczegółowo

Opis efektów kształcenia dla kierunku wychowanie fizyczne studia II stopnia profil praktyczny

Opis efektów kształcenia dla kierunku wychowanie fizyczne studia II stopnia profil praktyczny Opis efektów kształcenia dla kierunku wychowanie fizyczne studia II stopnia profil praktyczny Załącznik nr 1 do Uchwały Uchwała NrAR001 5 -III/2013 I. Profil i cele kształcenia Główną intencją kształcenia

Bardziej szczegółowo

DIETETYKA W SPORCIE I ODNOWIE BIOLOGICZNEJ

DIETETYKA W SPORCIE I ODNOWIE BIOLOGICZNEJ OPIS EFEKTÓW KSZTAŁCENIA Umiejscowienie w obszarach kształcenia: studia podyplomowe w zakresie Dietetyki w sporcie i odnowie biologicznej lokują się w obszarze nauk medycznych nauk o zdrowiu i nauk o kulturze

Bardziej szczegółowo

Politechnika Śląska Gliwice Ośrodek Sportu. Program autorski sportowych zajęć z judo. Rok akademicki 2013/14

Politechnika Śląska Gliwice Ośrodek Sportu. Program autorski sportowych zajęć z judo. Rok akademicki 2013/14 Politechnika Śląska Gliwice Ośrodek Sportu Program autorski sportowych zajęć z judo Rok akademicki 2013/14 I. Autor programu Mgr Bronisław Wołkowicz II. Zadania programu W dobie rosnącej popularności sztukami

Bardziej szczegółowo

Wytyczne Wydziałowej Rady ds. Jakości Kształcenia na. Wydziale Turystyki i Rekreacji

Wytyczne Wydziałowej Rady ds. Jakości Kształcenia na. Wydziale Turystyki i Rekreacji Wytyczne Wydziałowej Rady ds. Jakości Kształcenia na Wydziale Turystyki i Rekreacji w sprawie dostosowania programów kształcenia dla kierunku studiów, poziomów i profili kształcenia prowadzonych w uczelni

Bardziej szczegółowo

Streszczenie projektu badawczego

Streszczenie projektu badawczego Streszczenie projektu badawczego Dotyczy umowy nr 2014.030/40/BP/DWM Określenie wartości predykcyjnej całkowitej masy hemoglobiny w ocenie wydolności fizycznej zawodników dyscyplin wytrzymałościowych Wprowadzenie

Bardziej szczegółowo

KARTA PRZEDMIOTU. 10. WYMAGANIA WSTĘPNE I DODATKOWE (np. przedmioty poprzedzające):

KARTA PRZEDMIOTU. 10. WYMAGANIA WSTĘPNE I DODATKOWE (np. przedmioty poprzedzające): KARTA PRZEDMIOTU 1. NAZWA PRZEDMIOTU: Zajęcia ruchowe selekcja do jednostek specjalnych KOD WF/I/st/38b 2. KIERUNEK: Wychowanie fizyczne. Specjalność: wychowanie fizyczne w służbach mundurowych 3. POZIOM

Bardziej szczegółowo