Diagnostyka laboratoryjna w schorzeniach hematologicznych RBC. Parametry czerwonokrwinkowe. Wskaźniki czerwonokrwinkowe BADANIE ROZMAZU KRWI

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Diagnostyka laboratoryjna w schorzeniach hematologicznych RBC. Parametry czerwonokrwinkowe. Wskaźniki czerwonokrwinkowe BADANIE ROZMAZU KRWI"

Transkrypt

1 Diagnostyka laboratoryjna w schorzeniach hematologicznych RBC Parametry czerwonokrwinkowe Liczba krwinek czerwonych RBC kobiety 4,2 5,4 mln/µl mężczyźni 4,6 6,2 mln/µl Hemoglobina HGB kobiety g/dl (7,5 9,9 mmol/l) mężczyźni g/dl (8,7 11,2 mmol/l) Hematokryt HCT K % M 40 52% w analizatorach hematologicznych HCT jest wartością wtórną, obliczoną wg wzoru: HCT (%) = MCV (fl) x RBC (mln/µl) 10 Anna Stelmaszczyk-Emmel Wskaźniki czerwonokrwinkowe MCV (MEAN CORPUSCULAR VOLUME) średnia objętość krwinki czerwonej wartości referencyjne K fl (fl = lub um 3 ) M fl MCH (MEAN CORPUSCULAR HEMOGLOBIN) średnia masa hemoglobiny w krwince wartości referencyjne K pg M pg (1,8-2,2 fmol) MCHC (MEAN CORPUSCULAR HEMOGLOBIN CONCENTRATION) średnie stężenie hemoglobiny w krwince wartości referencyjne K g/dl (20 22 mmol/l) M g/dl RDW- RED CELL DISTRIBUTION WIDTH wskaźnik zmienności krwinek czerwonych miara anizocytozy, czyli zróżnicowania erytrocytów pod względem wielkości (heterogenność populacji erytrocytów) RDW (%) = SD x 100 % MCV wartości referencyjne - 11,5 14,5 % RETIKULOCYTY (RET) zawierają pozostałości szorstkiej siateczki endoplazmatycznej (RNA), które barwią się przyżyciowo barwnikami zasadowymi: błękit brylantowo-krezylowy, błękit metylenowy, błękit siarczanu Nilu liczba Ret we krwi odpowiada w przybliżeniu liczbie Ret, które przeszły z puli szpikowej w ciągu doby Liczba retikulocytów jest ważnym wskaźnikiem informującym o aktywności erytropoetycznej szpiku dorośli 5 15 lub x 10 3 /µl (x 10 9 /l ) noworodki Bezwzględna liczba retikulocytów retikulocyty (%) x liczba erytrocytów/l /µl CRC (corrected reticulocyte count) retikulocytów w % x Ht pacjenta Ht prawidłowy(0,45) RPI Wskaźnik produkcji retikulocytów retikulocyty w % x Ht chorego czas dojrzewania retikulocytów x 0,45 1,0 2,0 Poniżej 1,0 zaburzenia produkcji krwinek Powyżej 2,0, a zwłaszcza 3,0 wzmożona odnowa w szpiku ZMIANY LICZBY RETIKULOCYTÓW WE KRWI BADANIE ROZMAZU KRWI ZWIĘKSZENIE - zespoły hemolityczne (najwięcej w przełomie hemolitycznym) - niedokrwistość pokrwotoczna ostra - ostre niedotlenienie (EPO pobudzenie erytropoezy) - w czasie leczenia choroby Addisona-Biermera po 5-9 dniach od rozpoczęcia leczenia wit B12 (kilkaset promili) - w czasie leczenia niedokrwistości z niedoboru Fe po 2-3 dniach od rozpoczęcia leczenia preparatem żelaza OBNIŻENIE - niedokrwistość aplastyczna - niedokrwistości niedoborowe (niedobór Fe, wit. B 12 ) - w ostrych i przewlekłych białaczkach (wypieranie erytropoezy przez masę komórek nowotworowych) - przełom aplastyczny w niedokrwistościach hemolitycznych RETIKULOCYTOZA- obecnie najczulszy i najwcześniejszy wskaźnik odnowy krwiotworzenia (transplantacje szpiku)- oznaczanie frakcji retikulocytów ocena wyglądu i składu komórek krwi (leukocytów, erytrocytów) preparat na szkiełku podstawowym ze świeżej krwi (z antykoagulantem lub bez) barwienie metodą Maya-Grünwalda-Giemsy (ewentualnie Wrighta) Zmiany morfologiczne erytrocytów- POIKILOCYTOZA- występowanie krwinek czerwonych o różnych kształtach. Zmiany wybarwienia krwinek (polichromatofilia, anizochromia): normobarwliwe = normochromiczne niedobarwliwe = hypochromiczne nadbarwliwe = hyperchromiczne 1

2 sferocyty: kształt kulisty, brak przejaśnienia, zmniejszona oporność osmotyczna sferocytoza wrodzona, niedokrwistości hemolityczne, nowotwory mieloproliferacyjne, MDS, rozległe oparzenia owalocyty (eliptocyty): owalne ok. 10 % występuje w prawidłowej krwi: owalocytoza wrodzona, niedokrwistość z niedoboru Fe, MDS lakrymocyty (erytrocyty w kształcie łzy) zwłóknienie szpiku, nowotwory mieloproliferacyjne, dyserytropoeza drepanocyty (komórki sierpowate po utracie tlenu) hemoglobinopatie typu S echinocyty (k. kolczyste) (10-30 dłuższych wypustek, równomiernie rozłożonych) niewydolność nerek i wątroby, choroba hemolityczna noworodka schizocyty (fragmenty krwinek powstałe w wyniku mechanicznego uszkodzenia in vivo w krążeniu lub pod wpływem cz. fizykochemicznych) DIC, niedokrwistości hemolityczne i mikroangiopatyczne, ostre zatrucia, wady serca, oparzenia II i III stopnia, przerzuty nowotworowe anulocyty (kształt pierścienia, bardzo cienki) wszystkie niedokrwistości hipochromiczne kodocyty (komórki tarczowate): zwiększona oporność osmotyczna, pojedyncze u zdrowych niedokrwistości z niedoboru Fe, hemoglobinopatie (talasemia), po splenektomii, żółtaczka mechaniczna, marskość wątroby, MDS akantocyty (2-20 wypustek różnej długości, nierównomiernie rozłożone) abetalipoproteine, po splenektomii, ciężkie choroby wątroby 2

3 WTRĘTY CZERWONOKRWINKOWE Ciałka Howella i Jolly ego - pozostałość po jądrach erytroblastów (zawierają DNA) - kuliste, ciemnofioletowe, leżące przybrzeżnie, pojedynczo lub po 2 - występują: po splenektomii, w nk hemolitycznych, megaloblastycznych Pierścienie Cabota - resztki po błonach jąder erytroblastów - nitkowate, czerwone lub fioletowe, o kształcie ósemki lub pierścienia - występują: w ciężkich nk megaloblastycznych, w białaczkach, zatruciu Pb Nakrapianie zasadochłonne - agregaty rybosomów - drobne, ciemnogranatowe ziarnistości, rozmieszczone równomiernie w całej cytoplazmie erytrocytu - występują: zatrucie Pb, nk megaloblastyczna, białaczki Ciałka Pappenheimera - ziarna Fe pozahemoglobinowego niewykorzystanego do syntezy Hb - drobne, rozmieszczone nierównomiernie, barwią się błękitem pruskim na fioletowo - występują : talasemia, hemoglobinopatie, MDS WTRĘTY CZERWONOKRWINKOWE Niedokrwistść Stan, w którym dochodzi do obniżenia poniżej wartości referencyjnych (odpowiednich do wieku, płci, rasy, szerokości geograficznej) stężenia hemoglobiny, hematokrytu i liczby krwinek czerwonych; nie można zapewnić właściwego utlenowania organizmu. Może istnieć samodzielnie lub towarzyszyć innym schorzeniom. Jest objawem. Zgodnie z def. WHO niedokrwistościa określa się spadek HGB: 12 g% u kobiet 11g% u kobiet w ciąży 13 g% u mężczyzn 11 g% u dzieci od 6 m.ż. do 6 r.ż. 12g% u dzieci od 6 r.ż. do 14 r.ż. Podział ze względu na stopień nasilenia: Łagodny HGB do 10 g/dl Średni HGB 8,0 9,9 g/dl Ciężki HGB 7,9-6,5 g/dl Zagrażający życiu HGB poniżej 6,5 g/dl Podziały niedokrwistości Ze względu na czynniki etiopatogenetyczne: 1. Nadmierna utrata krwi : nk pokrwotoczna ostra i przewlekła wrodzona postać tzw. przetoki tętniczo-żylne 2. Zmniejszone wytwarzanie erytrocytów w szpiku (nieefektywna erytropoeza): zaburzona proliferacja i różnicowanie k. macierzystych: anemia aplastyczna zaburzona proliferacja k. ukierunkowanych: a) zaburz. dojrzewanie cytoplazmy: z niedoboru Fe talasemie niedokrwistości syderoblastycze chorób przewlekłych b) zaburzone dojrzewanie jądra - megaloblastyczna 3. Nadmierne niszczenie erytrocytów : hemolityczne Ze względu na lokalizację: 1. Centralne: nk z niedoboru Fe nk megaloblatyczna aplazja szpiku MDS 2. Obwodowe: nk hemolityczna nk mikroangiopatyczna nocna napadowa hemoglobinuria Podział oparty o kryteria morfologiczne, dotyczące: wielkości: mikrocytowe (MCV poniżej 80 fl): z niedoboru żelaza syderoblastyczne talasemie normocytowe (MCV fl): aplastyczna pokrwotoczna ostre w przebiegu ch. przewlekłych hemolityczne fizjologiczna u ciężarnych makrocytowe (MCV powyżej 100 fl): megaloblastyczna ch. wątroby, MDS, polekowe, niedoczynność tarczycy CDA I i III Ze względu na dynamikę powstawania: Ostre i przewlekłe 3

4 Niedokrwistość z niedoboru żelaza - IDA zmniejszone wytwarzanie erytrocytów główna przyczyna: niedobór żelaza mechanizm - niedobór żelaza synteza Hgb zaburzenia dojrzewania cytoplazmy zaburzone dojrzewanie komórki macierzystej ukierunkowanej HGB, HCT, RBC N lub % syderoblastów poniżej 10% MCV, MCH, MCHC - nieefektywna erytropoeza, zahamowanie dojrzewania na etapie erytroblasta RET (przy krwotokach wzrost) polichromatycznego RDW, Rozmaz krwi: anizocytoza (mikrocyty) hypochromia (anulocyty) poikilocytoza (k. tarczowate, owalocyty) Badania pomocnicze stosowane do wyjaśnienia stanów niedoborowych. Potwierdzenie rozpoznania niedokrwistości z niedoboru żelaza stężenie Fe w surowicy - N lub Ferrytyna w surowicy - Transferyna TIBC - Stopień wysycenia transferyny - Receptor dla transferyny (stfr) - Hepcydyna krzywa wchłaniania żelaza po doustnym podaniu Fe szczyt po 3h RDW - Parametr Stadium 1 przedutajone Stadia rozwoju niedoboru Fe Stadium 2 utajone Stadium 3 jawna niedokrwistość Stężenie ferrytyny < 12 µg/l < 12 µg/l Fe zapasowe w szpiku Wysycenie transferyny stfr rozpuszczalny receptor dla transferyny Nieobecne Nieobecne N < 16% <16% N Stężenie Hgb N N MCV N N Hgb w Retikulocytach N Niedokrwistość Syderoblastyczna istota choroby : wytwarzanie erytrocytów główna przyczyna: zaburzenia wykorzystania Fe do syntezy hemu (depozyty Fe w mitochondriach erytrocytów) mechanizm: zaburzenia dojrzewania cytoplazmy zaburzone dojrzewanie i różnicowanie k. ukierunkowanych nieefektywna erytropoeza Fe w surowicy odkładanie Fe w tkankach (wtórna hemochromatoza) wrodzone i nabyte: pierwotne MDS wtórne polekowe, toksyczne, AML RET hyperplazja układu czerwonokrwinkowego RPI syderoblasty patologiczne lub pierścieniowate MCV, MCH, MCHC syderoblasty w szpiku - większa RDW liczba ziaren pozahb Fe (hemosyderyny) Niedokrwistość Chorób Przewlekłych (ACD- the anemia of chronic disorders) pojawia się wtórnie w przebiegu chorób przewlekłych (zapalenia, zakażenia, nowotwory, urazy), stąd obecnie określana także jako niedokrwistość zapalna mechanizm: proces zapalny wzrost IL-1 wzrost syntezy dodatnich białek ostrej fazy np. apoferrytyny wiązanie Fe ferrytyna Fe transferyna i TIBC Parametr Niedokrwistość z Niedokrwistość Współistnienie obu niedoboru Fe chorób chorób IDA przewlekłych - ACD Fe Ferrytyna N lub N lub Transferyna lub N zazwyczaj HGB 7-11 g/dl, HCT ok. 30 % MCV, MCH, MCHC N RDW N RET hipoplazja ukł. czerwonokrwinkowego Receptor transferyny N N lub stfr stfr/log ferrytyny powyżej 2, poniżej 1 powyżej 2 często powyżej 3 Wysycenie transferyny 16 % Surowica: Fe, transferyna (ujemne białko ostrej fazy), TIBC ferrytyna (dodatnie białko ostrej fazy) RDW N MCV N lub N lub Leczenie preparatami żelaza nieskuteczne. Obserwuje się zmniejszenie stopnia niedokrwistości po obniżeniu poziomu ferrytyny za pomocą środków chelatujących żelazo. Hepcydyna 4

5 Niedokrwistość hemolityczna skrócenie czasu przeżycia erytrocytów w wyniku nadmiernej hemolizy wewnątrz- lub pozanaczyniowej (w makrofagach układu siateczkowo-śródbłonkowego) przy niedostatecznej produkcji w szpiku hemoliza erytrocytów może przebiegać bez objawów niedokrwistości w przypadku uruchomienia procesu kompensacji (wzmożenie erytropoezy w szpiku) Objawy kompensacji: Krew RET RPI Erytroblasty we krwi polichromatofilia, poikilocytoza Szpik hiperplazja układu czerwonokrwinkowego erytropoeza normoblastyczna Wskaźniki hemolizy spadek stężenia HGB (niedokrwistość normochromiczna) czas przeżycia erytrocytów - skrócony wzrost stężenia bilirubiny wolnej (niesprzężonej) w surowicy do 3 4 mg%, w moczu brak Hb wolna w surowicy (różowa) i w moczu haptoglobina do 0 żelazo w surowicy LDH 1 hemosyderyna w moczu urobilinogen w moczu (ciemny) sterkobilinogen w kale Zwiększenie liczby retikulocytów, erytroblasty we krwi obwodowej obraz szpiku: komórkowość podwyższona, stosunek G:E 1:1 żółtaczka o różnym nasileniu (bez świądu skóry) czynniki wewnątrzkrwinkowe wrodzone - defekt błonowy: sferocytoza, eliptocytoza - defekt enzymatyczny: niedobór dehydrogenazy glu-6-fosforanowej (G6PD) niedobór kinazy pirogronianowej - hemoglobinopatie: defekt hemu: porfiria erytropoetyczna defekt globiny -jakościowy: np. nk sierpowatokrwinkowa -ilościowy: talasemie nocna napadowa hemoglobinuria (NNH) czynniki zewnątrzkrwinkowe immunohemolityczne zależne od: autoprzeciwciał typu ciepłego: -niedokrwistość autoimmunohemolityczna typu zimnego: -zespół zimnych aglutynin alloprzeciwciał: choroba hemolityczna noworodków reakcje poprzetoczeniowe krwi obcej grupowo mikroangiopatyczne (uszkadzanie i odkształcanie RBC w czasie zetknięcia ze ścianą naczyń) -zespół hemolityczno-mocznicowy hipersplenizm (nadmierne niszczenie krwinek czerwonych przez śledzionę) czynniki chemiczne (benzen, ołów, leki) czynniki biologiczne (jady węża, owadów, wirusy, pasożyty) czynniki mechaniczne (sztuczne zastawki serca, oparzenia) Testy różnicujące niedokrwistości hemolityczne BTA + (bezpośredni test antyglobulinowy Coombsa) PTA + (pośredni test antyglobulinowy Coombsa) Oporność osmotyczna erytrocytów (miara oporności RBC na hemolizę) w sferocytozie obniżona. Podwyższona w leptocytach, krwinkach tarczowatych, w talasemii Test EMA (eozyno 5 maleimid) cytometryczna ocena sferocytozy wrodzonej Elektroforeza Hb (hemoglobinopatie talasemie, HbS, porfirie) Aktywność enzymów czerwonokrwinkowych (niedobór dehydrogenazy G-6P - hemolityczna żółtaczka noworodków, przełom hemolityczny po zjedzeniu bobu = fawizm (izouranil i diwicyna w bobie)) Porfiryny i ich prekursory w RBC, moczu, kale Diagnostyka NNH: Test Hama liza % RBC po zakwaszeniu Immunofenotypowanie RBC (CD59 - MIRL, CD55 - DAF), granulocyty (CD66) Niedokrwistość aplastyczna (Aplazja szpiku) Diagnostyka niedokrwistości aplastycznych pierwotna: - uszkodzenie lub zniszczenie wielopotencjalnych komórek macierzystych - uszkodzenie komórek mikrośrodowiska (brak cz. wzrostu) - niewrażliwość komórek szpiku na cz. wzrostu (brak receptorów) - nadmiar inhibitorów cz. wzrostu (inh. osoczowe hamowanie EPO inh. tkankowe blokowanie progenitorów inh. nerkowe blok wytwarzania EPO wtórna: - promienie jonizujące - związki chemiczne (leki: chloramfenikol, p/drgawkowe, p/ zapalne niesterydowe) - zakażenia wirusowe np. parwovirus B19, EBV, HCV, CMV - zakażenia bakteryjne : posocznice, salmonelloza - choroby reumatyczne i autoimmunologiczne (rzs, toczeń, choroba GvH) Pancytopenia (choć może być zwiększona ubogokomórkowy lub pusty liczba limfocytów) dominacja tkanki tłuszczowej Toksyczna ziarnistość w neutrofilach RET postać ciężka: PLT poniżej 20 tys/µl erytro-, granulo-, trombopoezy RET obniżenie do 0 Neu poniżej 500 tys/µl RET lub 0 MCV N do rozpoznania konieczna aspiracja RDW N i trepanobiopsja szpiku Fe Ferrytyna EPO TIBC Aplazję szpiku należy różnicować z hipoplastycznym MDS (w MDS pancytopenia na obwodzie, ale szpik bogatokomórkowy). 5

6 Niedokrwistość Megaloblastyczna istota choroby - zmniejszone wytwarzanie erytrocytów główna przyczyna: niedobór witaminy B 12 i/lub kwasu foliowego mechanizm - niedobór wit. B 12 i/lub kw. foliowego synteza DNA (przy zachowanej syntezie RNA) zaburzenia dojrzewania jądra zaburzone dojrzewanie komórki macierzystej ukierunkowanej! HGB, HCT, RBC - odnowa megaloblastyczna makrocytoza - MCV 100 fl - olbrzymie metamielocyty i pałki hyperchromia MCH - liczby eozynofili i bazofili MCHC N - ciałka Howella i Jolle ego RDW i HDW - megakariocyty hypersegmentacja w neutrofilach ciałka H-J, pierścienie Cabota - pobudzona erytropoeza z przesunięciem w lewo Potwierdzenie rozpoznania niedokrwistości megaloblastycznej stęż. witaminy B 12 w surowicy 100 pmol/l stęż holotc aktywnej frakcji wit. B 12 stęż. kwasu foliowego w surowicy 5 mg/l i RBC test Schillinga do różnicowania z chorobą Addisona-Biermera Ocena zdolności wchłaniania wit. B 12 w przewodzie pokarmowym poprzez pomiar radioaktywności wydalanej z moczem wit. B12 * Co. norma po doustnym podaniu na czczo 1 ug wit. B 12 * Co oraz domięśniowym wstrzyknięciu przez kolejne 2 dni po 1000 ug B 12, wydala się z moczem % podanej dawki 5 % - ch. Addisona-Biermera - ch. żołądka (resekcja, stany zapalne) korekcja testu podanie wit. B 12 * Co + IF wydalania choroba A-B 5 10 % - ch. jelita wykrycie p/c przeciwko: komórkom okładzinowym antypc 90 % czynnikowi wewnętrznemu Castla antyif % kompleksowi IF - wit. B12 zwiększenie stęż. kwasu metylomalonowego w moczu, w niedoborze wit. B 12 (zaburzenia ukł. nerwowego), wydalanie FIGLU (kwas foriminoglutaminowy) w moczu (niedobór kw.foliowego) zgłębnikowanie żołądka (bezkwas histaminooporny w A-B) Nadkrwistość = zwiększenie masy krążących erytrocytów związane z różnymi czynnikami Podział nadkrwistości: bezwzględna : pierwotna = samoistna = czerwienica prawdziwa (polycythemia vera) wtórna = objawowa z niedotlenienia: wrodzone lub nabyte choroby serca przewlekłe choroby płuc przebywanie na dużych wysokościach ze wzrostu syntezy EPO: torbiele nerek wodonercze nowotwory nerek, wątroby, jajnika, płuc względna = rzekoma : objętości osocza na skutek: zwiększonej utraty: oparzenia zapalenie otrzewnej odwodnienia: biegunki, wymioty, poty, moczówka prosta obrzęków i wstrząsów Czerwienica Prawdziwa (polycythaemia vera- PV) należy do przewlekłych zespołów mieloproliferacyjnych istota choroby: zwiększenie masy erytrocytów główna przyczyna: mutacja i niekontrolowany rozrost komórki macierzystej mechanizm: liczby komórek pnia szpik bogatokomórkowy, obecne wszystkie linie, stopniowo: dominacja układy erytrocytarnego RBC, HGB, HCT a w fazie końcowej stłumienie układu granulocytarnego leukopenia układu płytkotwórczego małopłytkowość Kryteria rozpoznania: DUŻE HGB powyżej 16,5 g% u mężczyzn 16,0 g% u kobiet, LUB Ht powyżej 49% u mężczyzn, 48% u kobiet bogatokomórkowy szpik z trzyliniową proliferacją (panmyelosis) Obecność mutacji JAK2 V617F lub JAK2 exon12 MAŁE obniżenie stężenia EPO 1, 2 i 3 D lub 1 i 2 D + M Różnicowanie czerwienicy pierwotnej i wtórnej Cechy Pierwotna Wtórna Morfologia RBC, HGB, HCT WBC i PLT RBC, HGB, HCT N WBC i PLT Masa erytrocytarna RBC ponad 5,5 mln/µl -K, 6,5 mln/µl M szpik bogatokomórkowy HGB 16, 0 g/dl, 16,5 g/dl liczba megakariocytów HCT 48 %, 49 % cechy włóknienia WBC tys/µl + LS PLT tys/µl u 50 % pacjentów RET Rozmaz: obecne erytroblasty, wzrost bazofili, anizocytoza płytek Aktywność FAG N Stęż. EPO do 0 Mutacje Obecne JAK2 V617F Brak 6

7 Nowo- rodki Odrębności hematologiczne u dzieci RBC HGB HCT MCV MCH MCHC RDW mln/µl g% % fl pg mg% % 4,5-6,5 16,5-23, ,0-36, Literatura 1 tydzień 4,4-5,9 15,0-19, ,0-35, m-c 1-2 m-c 3,9-5,5 13,5-16, ,1-36, m-c 3,7-5,0 10,0-13, ,0-37, m-c 3,2-4,3 9,5-13, ,6-37, m-c 3,8-5,0 10,0-13, ,6-37, m-c 4,0-5,3 10,5-13, ,6-37, r.ż. 4,2-5,5 11,0-14, ,0-35, Atlas hematologiczny z elementami diagnostyki laboratoryjnej i hemostazy, M.Kozłowska-Skrzypczak, A.Czyż, E.Wojtasińska, PZWL, 2016 Wielka Interna, Hematologia, A.Dmoszyńska, 2011 Atlas hematologii klinicznej, J.H.Carr, B.F.Rodak (red.pol. M.Dąbrowska), Elsevier Urban & Partner, 2011 Choroby wewnętrzne. Przyczyny, rozpoznawanie i leczenie, tom II. A. Szczeklik, Wydawnictwo Medycyna Praktyczna, Diagnostyka Laboratoryjna z elementami biochemii klinicznej, A.Dembińska-Kieć, JW. Naskalski, Elsevier Urban & Partner, Wrocław 2010 Badania laboratoryjne w hematologii, B.Mariańska, J.Fabijańska-Mitek, J.Windyga, PZWL 2009 Diagnostyka laboratoryjna. B.Solnica, PZWL, Warszawa r.ż. 4,3-5,5 10,9-14, ,0-35, r.ż ,5-5,5 12,0-15, ,0-35,0 11,5-15,0 Dorośli K 4,2-5,4 12,0-16, ,0-36,0 11,5-14,5 M 4,6-6,2 14,0-18,

Diagnostyka laboratoryjna w schorzeniach hematologicznych RBC. Parametry czerwonokrwinkowe. Wskaźniki czerwonokrwinkowe BADANIE ROZMAZU KRWI

Diagnostyka laboratoryjna w schorzeniach hematologicznych RBC. Parametry czerwonokrwinkowe. Wskaźniki czerwonokrwinkowe BADANIE ROZMAZU KRWI Diagnostyka laboratoryjna w schorzeniach hematologicznych RBC Parametry czerwonokrwinkowe Liczba krwinek czerwonych RBC kobiety 4,2 5,4 mln/µl mężczyźni 4,6 6,2 mln/µl Hemoglobina HGB kobiety 12 16 g/dl

Bardziej szczegółowo

Talasemia. Czas przebywania retikulocytów we krwi obwodowej (przesunięcie) 45% 1,0 dni 35% 1,5 dni 25% 2,0 dni 15% 2,5 dni HCT.

Talasemia. Czas przebywania retikulocytów we krwi obwodowej (przesunięcie) 45% 1,0 dni 35% 1,5 dni 25% 2,0 dni 15% 2,5 dni HCT. Talasemia Wstęp: Anemia Pierwszymi objawami anemii (niedokrwistości) są osłabienie, bladość skóry, spadek koncentracji, obniżona aktywność i bóle głowy. Przyczyną jest zmniejszenie zawartości hemoglobiny

Bardziej szczegółowo

Niedokrwistości wieku dziecięcego. Edyta Niewiadomska Klinika Pediatrii, Hematologii i Onkologii Warszawski Uniwersytet Medyczny 2016/2017

Niedokrwistości wieku dziecięcego. Edyta Niewiadomska Klinika Pediatrii, Hematologii i Onkologii Warszawski Uniwersytet Medyczny 2016/2017 Niedokrwistości wieku dziecięcego Edyta Niewiadomska Klinika Pediatrii, Hematologii i Onkologii Warszawski Uniwersytet Medyczny 2016/2017 Jak zmienia się morfologia w zależności od wieku dziecka? Okres

Bardziej szczegółowo

DOPROWADZAJĄC POKARMY DO WSZYSTKICH ZAKĄTKÓW ORGANIZMU KREW PEŁNI ROLĘ KELNERA. Humor z zeszytów szkolnych (IV klasa)

DOPROWADZAJĄC POKARMY DO WSZYSTKICH ZAKĄTKÓW ORGANIZMU KREW PEŁNI ROLĘ KELNERA. Humor z zeszytów szkolnych (IV klasa) DOPROWADZAJĄC POKARMY DO WSZYSTKICH ZAKĄTKÓW ORGANIZMU KREW PEŁNI ROLĘ KELNERA Humor z zeszytów szkolnych (IV klasa) NAJCZĘSTSZE BŁĘDY W DIAGNOSTYCE I LECZENIU NIEDOKRWISTOŚCI Prof. dr hab.med. Kazimierz

Bardziej szczegółowo

ZAKŁAD DIAGNOSTYKI LABORATORYJNEJ I IMMUNOLOGII KLINICZNEJ WIEKU ROZOJOWEGO AM W WARSZAWIE.

ZAKŁAD DIAGNOSTYKI LABORATORYJNEJ I IMMUNOLOGII KLINICZNEJ WIEKU ROZOJOWEGO AM W WARSZAWIE. ZAKŁAD DIAGNOSTYKI LABORATORYJNEJ I IMMUNOLOGII KLINICZNEJ WIEKU ROZOJOWEGO AKADEMII MEDYCZNEJ W WARSZAWIE. ZAKŁAD DIAGNOSTYKI LABORATOTORYJNEJ WYDZIAŁU NAUKI O ZDROWIU AKADEMII MEDYCZNEJ W WARSZAWIE Przykładowe

Bardziej szczegółowo

(+) ponad normę - odwodnienie organizmu lub nadmierne zagęszczenie krwi

(+) ponad normę - odwodnienie organizmu lub nadmierne zagęszczenie krwi Gdy robimy badania laboratoryjne krwi w wyniku otrzymujemy wydruk z niezliczoną liczbą skrótów, cyferek i znaków. Zazwyczaj odstępstwa od norm zaznaczone są na kartce z wynikami gwiazdkami. Zapraszamy

Bardziej szczegółowo

Krew I. Michał Pyzlak Katedra i Zakład Patologii Ogólnej i Doświadczalnej

Krew I. Michał Pyzlak Katedra i Zakład Patologii Ogólnej i Doświadczalnej Krew I Michał Pyzlak Katedra i Zakład Patologii Ogólnej i Doświadczalnej Krew Erytrocyty Leukocyty Płytki Osocze Woda Elektrolity Białka Albuminy, Globuliny, Czynniki krzepnięcia Erytrocyt Komórka macierzysta

Bardziej szczegółowo

NIEDOKRWISTOŚCI 2010-10-31

NIEDOKRWISTOŚCI 2010-10-31 KATEDRA I KLINIKA PEDIATRII, HEMATOLOGII I ONKOLOGII COLLEGIUM MEDICUM UMK BYDGOSZCZ NIEDOKRWISTOŚCI SEMINARIUM V ROK DR HAB. MED. JAN STYCZYŃSKI, PROF. UMK DF: Stan chorobowy, który cechuje obniżenie

Bardziej szczegółowo

Hemoliza. odsetek komórek rozkłada się w krążeniu, a fragmenty komórek są pochłaniane przez makrofagi.

Hemoliza. odsetek komórek rozkłada się w krążeniu, a fragmenty komórek są pochłaniane przez makrofagi. Czym jest hemoliza? jest przedwczesnym rozpadem krwinek czerwonych (RBC). Może to nastąpić albo z udziałem makrofagów w układzie siateczkowośródbłonkowym (układ fagocytarny, RES) lub w obrębie naczyń krwionośnych.

Bardziej szczegółowo

Niedokrwistości spowodowane nieprawidłową lub upośledzoną syntezą hemoglobiny

Niedokrwistości spowodowane nieprawidłową lub upośledzoną syntezą hemoglobiny Niedokrwistości spowodowane nieprawidłową lub upośledzoną syntezą hemoglobiny 3 Niedokrwistości spowodowane nieprawidłową syntezą hemoglobiny bądź upośledzoną syntezą hemoglobiny są niedokrwistościami

Bardziej szczegółowo

PODZIAŁ NIEDOKRWISTOŚCI NIEDOKRWISTOŚCI U DZIECI OBJAWY NIEDOKRWISTOŚCI. Prof. dr hab. med. Jacek Wachowiak

PODZIAŁ NIEDOKRWISTOŚCI NIEDOKRWISTOŚCI U DZIECI OBJAWY NIEDOKRWISTOŚCI. Prof. dr hab. med. Jacek Wachowiak Prof. dr hab. med. Jacek Wachowiak NIEDOKRWISTOŚCI U DZIECI Klinika Onkologii, Hematologii i Transplantologii Pediatrycznej II Katedry Pediatrii Uniwersytetu Medycznego im. K. Marcinkowskiego w Poznaniu

Bardziej szczegółowo

FIZJOLOGIA I PATOFIZJOLOGIA KRWI Justyna Mikuła-Pietrasik

FIZJOLOGIA I PATOFIZJOLOGIA KRWI Justyna Mikuła-Pietrasik FIZJOLOGIA I PATOFIZJOLOGIA KRWI Justyna Mikuła-Pietrasik Kilka słów o hematologii Choroby hematologiczne 1. Choroby nowotworowe 2. Choroby nienowotworowe Niedokrwistości Zaburzenia krwinek białych Zaburzenia

Bardziej szczegółowo

NIEDOKRWISTOŚCI Podział : I. niedokrwistości niedoborowe II. niedokrwistości aplastyczne i hipoplastyczne III. niedokrwistości hemolityczne 1

NIEDOKRWISTOŚCI Podział : I. niedokrwistości niedoborowe II. niedokrwistości aplastyczne i hipoplastyczne III. niedokrwistości hemolityczne 1 NIEDOKRWISTOŚCI Podział : I. niedokrwistości niedoborowe II. niedokrwistości aplastyczne i hipoplastyczne III. niedokrwistości hemolityczne 1 NIEDOKRWISTOŚĆ jest stanem chorobowym, w którym stężenie hemoglobiny

Bardziej szczegółowo

Małopłytkowość u kobiety z zakrzepicą w układzie żyły wrotnej

Małopłytkowość u kobiety z zakrzepicą w układzie żyły wrotnej Małopłytkowość u kobiety z zakrzepicą w układzie żyły wrotnej Ewa Stefańska-Windyga Klinika Zaburzeń Hemostazy i Chorób Wewnętrznych Instytutu Hematologii i Transfuzjologii w Warszawie 39- letnia pacjentka

Bardziej szczegółowo

NIEDOKRWISTOŚCI Z ZABURZEŃ WYTWARZANIA. Katarzyna Albrecht Katedra i Klinika Pediatrii Hematologii i Onkologii WUM

NIEDOKRWISTOŚCI Z ZABURZEŃ WYTWARZANIA. Katarzyna Albrecht Katedra i Klinika Pediatrii Hematologii i Onkologii WUM NIEDOKRWISTOŚCI Z ZABURZEŃ WYTWARZANIA Katarzyna Albrecht Katedra i Klinika Pediatrii Hematologii i Onkologii WUM PRZYPOMNIENIE Po urodzeniu szpik - podstawowy narząd wytwarzający krew. Aktywny czerwony

Bardziej szczegółowo

Niemowlę w wieku 10 mies. z obniżonym stężeniem hemoglobiny

Niemowlę w wieku 10 mies. z obniżonym stężeniem hemoglobiny Niemowlę w wieku 10 mies. z obniżonym stężeniem hemoglobiny Prof. nadzw dr hab. n. med. Teresa Jackowska Klinika Pediatrii, CMKP Kliniczny Oddział Pediatryczny, Szpital Bielański Pediatria przez przypadki

Bardziej szczegółowo

Niedokrwistości hemolityczne wrodzone i nabyte

Niedokrwistości hemolityczne wrodzone i nabyte Niedokrwistości hemolityczne wrodzone i nabyte Anna Adamowicz-Salach Klinika Pediatrii, Hematologii i Onkologii WUM Wrodzone niedokrwistości hemolityczne (WNH) Zaburzenia w budowie błony krwinki czerwonej

Bardziej szczegółowo

Niedokrwistości u dzieci. Dr.Agnieszka Krauze

Niedokrwistości u dzieci. Dr.Agnieszka Krauze Niedokrwistości u dzieci Dr.Agnieszka Krauze Podział niedokrwistości I. Upośledzenie erytropoezy Niedobory: żelaza, kwasu foliowego, wit B 12 II. Utrata krwi Ostra lub przewlekła III. Niedokrwistość hemolityczna

Bardziej szczegółowo

Techniki w badaniu hematologicznym

Techniki w badaniu hematologicznym Techniki w badaniu hematologicznym UKŁAD CZERWONOKRWINKOWY ŚREDNIA OBJĘTOŚĆ KRWI CZŁOWIEK - 5-5,5 l =7%= ok. 70 ml/kg m.c. PIES - ok. 90 ml/kg m.c. KOT - ok. 60 ml/kg m.c.! Prawidłowy skład krwi pies /

Bardziej szczegółowo

Niedokrwistość w ciąży

Niedokrwistość w ciąży Dr hab. n. med. Mariusz Jasik II Katedra i Klinika Położnictwa i Ginekologii WUM Kierownik : prof. dr hab. n. med. Krzysztof Czajkowski Niedokrwistość w ciąży Na podst.: Ciąża wysokiego ryzyka (red. G.H.

Bardziej szczegółowo

1 Ocena rozmazów krwi

1 Ocena rozmazów krwi 1 Ocena rozmazów krwi Odpowiednie przygotowanie i wybarwienie rozmazów krwi ma kluczowe znaczenie dla trafnej interpretacji obrazu mikroskopowego. PRZYGOTOWANIE ROZMAZÓW KRWI Krew pobiera się do probówek

Bardziej szczegółowo

Komórki krwi, gospodarka żelazem i choroby układu czerwonokrwinkowego. Wykład 5

Komórki krwi, gospodarka żelazem i choroby układu czerwonokrwinkowego. Wykład 5 Komórki krwi, gospodarka żelazem i choroby układu czerwonokrwinkowego. Wykład 5 Dr Agnieszka Jaźwa agnieszka.jazwa@uj.edu.pl Krew Krew jest płynną tkanką złożoną z elementów morfotycznych i osocza. W organizmie

Bardziej szczegółowo

Objawy kliniczne i zmiany laboratoryjne w diagnostyce różnicowej niedokrwistości

Objawy kliniczne i zmiany laboratoryjne w diagnostyce różnicowej niedokrwistości P R A C A P R Z E G L Ą D O W A Monika Chełstowska, Krzysztof Warzocha Klinika Hematologii Instytutu Hematologii i Transfuzjologii w Warszawie Objawy kliniczne i zmiany laboratoryjne w diagnostyce różnicowej

Bardziej szczegółowo

Aktywność fosfatazy alkalicznej w neutrofilach u pacjentów z przewlekłą białaczką szpikową

Aktywność fosfatazy alkalicznej w neutrofilach u pacjentów z przewlekłą białaczką szpikową Aktywność fosfatazy alkalicznej w neutrofilach u pacjentów z przewlekłą białaczką szpikową Radosław Charkiewicz praca magisterska Zakład Diagnostyki Hematologicznej Uniwersytet Medyczny w Białymstoku Przewlekła

Bardziej szczegółowo

Zespoły mieloproliferacyjne. Agnieszka Szeremet

Zespoły mieloproliferacyjne. Agnieszka Szeremet Zespoły mieloproliferacyjne Agnieszka Szeremet Zespoły mieloproliferacyjne- definicja Zespoły mieloproliferacyjne (Mieloproliferative neoplasms, MPN) to grupa chorób nowotoworych, związnana z klonalnym

Bardziej szczegółowo

Retikulocyty i ich znaczenie

Retikulocyty i ich znaczenie Retikulocyty i ich znaczenie Wszystkie komórki krwi pochodzą z komórek macierzystych. W czasie proliferacji różnicują się do komórek trzech linii komórkowych krwi (erytropoeza, granulopoeza i trombopoeza).

Bardziej szczegółowo

Niedokrwistości u dzieci. Dr.Agnieszka Krauze

Niedokrwistości u dzieci. Dr.Agnieszka Krauze Niedokrwistości u dzieci Dr.Agnieszka Krauze Podział niedokrwistości I. Upośledzenie erytropoezy Niedobory: żelaza, kwasu foliowego, wit B 12 II. Utrata krwi Ostra lub przewlekła III. Niedokrwistość hemolityczna

Bardziej szczegółowo

Hematologia dziecięca

Hematologia dziecięca Hematologia dziecięca dr n. med. Jolanta Meller Odrębności hematologiczne wieku rozwojowego Hematopoeza płodowa I. Mezodermalny - od 2 tyg. do 2 m.ż. płodowego II. Narządowy - od 2 do 4 m.ż. płodowego

Bardziej szczegółowo

Krew I. Michał Pyzlak. www.pathophysiology.amwaw.edu.pl

Krew I. Michał Pyzlak. www.pathophysiology.amwaw.edu.pl Krew I Michał Pyzlak www.pathophysiology.amwaw.edu.pl Czym jest krew? Osocze Woda Elektrolity Białka Albuminy, Globuliny, Czynniki krzepnięcia Elementy morfotyczne Erytrocyty Leukocyty Płytki Erytropoeza

Bardziej szczegółowo

Niedokrwistości u dzieci. Dr.Agnieszka Krauze

Niedokrwistości u dzieci. Dr.Agnieszka Krauze Niedokrwistości u dzieci Dr.Agnieszka Krauze Niedokrwistością określa się stan chorobowy, który cechuje obniżenie stężenia hemoglobiny lub/i krwinek czerwonych w porównaniu z normami przyjętymi dla określonego

Bardziej szczegółowo

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM MEDYCZNEGO Nr AM 006

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM MEDYCZNEGO Nr AM 006 PCA Zakres akredytacji Nr AM 006 ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM MEDYCZNEGO Nr AM 006 wydany przez POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI 01-382 Warszawa, ul. Szczotkarska 42 Wydanie nr 7 Data wydania: 2 maja 2016

Bardziej szczegółowo

Laboratorium. M i e j s k i e g o s z p i t a l a Z e s p o l o n e g o. zaprasza

Laboratorium. M i e j s k i e g o s z p i t a l a Z e s p o l o n e g o. zaprasza Laboratorium M i e j s k i e g o s z p i t a l a Z e s p o l o n e g o zaprasza Polecane badania: AspAT AlAT GGTP 5.00 zł 5.00 zł 5.00 zł Bilirubina 5.00 zł HBSAg 12.00 zł AntyHCV 35.00 zł Albuminy 5.00

Bardziej szczegółowo

JAK DZIAŁA WĄTROBA? Wątroba spełnia cztery funkcje. Najczęstsze przyczyny chorób wątroby. Objawy towarzyszące chorobom wątroby

JAK DZIAŁA WĄTROBA? Wątroba spełnia cztery funkcje. Najczęstsze przyczyny chorób wątroby. Objawy towarzyszące chorobom wątroby SPIS TREŚCI JAK DZIAŁA WĄTROBA? Wątroba spełnia cztery funkcje Wątroba jest największym narządem wewnętrznym naszego organizmu. Wątroba jest kluczowym organem regulującym nasz metabolizm (każda substancja

Bardziej szczegółowo

Niedokrwistość z niedoboru żelaza. Grażyna Orlicz- Szczęsna, Justyna Żelazowska-Posiej, Katarzyna Kucharska

Niedokrwistość z niedoboru żelaza. Grażyna Orlicz- Szczęsna, Justyna Żelazowska-Posiej, Katarzyna Kucharska REVIEW PAPER Curr Probl Psychiatry 2011; 12(4): 590-594 Niedokrwistość z niedoboru żelaza Iron deficiency anemia Grażyna Orlicz- Szczęsna, Justyna Żelazowska-Posiej, Katarzyna Kucharska Katedra i Klinika

Bardziej szczegółowo

Temat: PIELĘGNOWANIE W SCHORZENIACH UKŁADU KRWIOTWÓRCZEGO

Temat: PIELĘGNOWANIE W SCHORZENIACH UKŁADU KRWIOTWÓRCZEGO Temat: PIELĘGNOWANIE W SCHORZENIACH UKŁADU KRWIOTWÓRCZEGO mgr Iwona Malinowska-Lipień Instytut Pielęgniarstwa i Położnictwa Zakład Pielęgniarstwa Internistycznego i Środowiskowego WNZ CM UJ 5/20/2012 Projekt

Bardziej szczegółowo

Wśród badań wykonywanych z krwi możemy wyróżnić: Wartości referencyjne badań laboratoryjnych wykonywanych u koni

Wśród badań wykonywanych z krwi możemy wyróżnić: Wartości referencyjne badań laboratoryjnych wykonywanych u koni Aby prawidłowo wykonać i zinterpretować badania laboratoryjne naszego pupila niezbędne staje się również zwykłe badanie kliniczne przeprowadzone przez lekarza weterynarii. Nie wystarczy potwierdzenie diagnozy

Bardziej szczegółowo

Jaka jest prawidłowa liczba płytek krwi we krwi obwodowej? Jakie jest nasilenie skazy krwotocznej w zależności od liczby płytek krwi?

Jaka jest prawidłowa liczba płytek krwi we krwi obwodowej? Jakie jest nasilenie skazy krwotocznej w zależności od liczby płytek krwi? 1 Zaburzenia hemostazy skazy krwotoczne płytkowe 2 Jaka jest prawidłowa liczba płytek krwi we krwi obwodowej? Jakie jest nasilenie skazy krwotocznej w zależności od liczby płytek krwi? 3 4 Różnicowanie

Bardziej szczegółowo

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM MEDYCZNEGO Nr AM 007

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM MEDYCZNEGO Nr AM 007 ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM MEDYCZNEGO Nr AM 007 wydany przez POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI 01-382 Warszawa, ul. Szczotkarska 42 Wydanie nr 8 Data wydania: 1 marca 2018 r. Nazwa i adres MEDYCZNE LABORATORIA

Bardziej szczegółowo

PROGRAM NAUCZANIA PRZEDMIOTU OBOWIĄZKOWEGO NA WYDZIALE LEKARSKIM I ROK AKADEMICKI 2015/2016 PRZEWODNIK DYDAKTYCZNY dla studentów V roku

PROGRAM NAUCZANIA PRZEDMIOTU OBOWIĄZKOWEGO NA WYDZIALE LEKARSKIM I ROK AKADEMICKI 2015/2016 PRZEWODNIK DYDAKTYCZNY dla studentów V roku PROGRAM NAUCZANIA PRZEDMIOTU OBOWIĄZKOWEGO NA WYDZIALE LEKARSKIM I ROK AKADEMICKI 2015/2016 PRZEWODNIK DYDAKTYCZNY dla studentów V roku 1. NAZWA PRZEDMIOTU : HEMATOLOGIA 2. NAZWA JEDNOSTKI (jednostek )

Bardziej szczegółowo

5. Lista badań wraz z zakresem wartości referencyjnych :

5. Lista badań wraz z zakresem wartości referencyjnych : 5. Lista badań wraz z zakresem wartości referencyjnych : Pracownia Analityki Ogólnej Rodzaj badania Wartości referencyjne Jednostki 1. Mocz badanie ogólne ph Ciężar właściwy Związki nitrowe Białko całkowite

Bardziej szczegółowo

Hematologia laboratoryjna

Hematologia laboratoryjna Hematologia laboratoryjna 1. Metryczka Nazwa Wydziału: Program kształcenia (kierunek studiów, poziom i profil kształcenia, forma studiów, np. Zdrowie publiczne I stopnia profil praktyczny, studia stacjonarne):

Bardziej szczegółowo

NIEDOKRWISTOŚCI Z ZABURZEŃ WYTWARZANIA

NIEDOKRWISTOŚCI Z ZABURZEŃ WYTWARZANIA NIEDOKRWISTOŚCI Z ZABURZEŃ WYTWARZANIA Katarzyna Albrecht/Edyta Ulińska Katedra i Klinika Pediatrii Hematologii i Onkologii WUM PRZYPOMNIENIE Po urodzeniu szpik jest podstawowym narządem wytwarzającym

Bardziej szczegółowo

Rodzaje autoprzeciwciał, sposoby ich wykrywania, znaczenie w ustaleniu diagnozy i monitorowaniu. Objawy związane z mechanizmami uszkodzenia.

Rodzaje autoprzeciwciał, sposoby ich wykrywania, znaczenie w ustaleniu diagnozy i monitorowaniu. Objawy związane z mechanizmami uszkodzenia. Zakres zagadnień do poszczególnych tematów zajęć I Choroby układowe tkanki łącznej 1. Toczeń rumieniowaty układowy 2. Reumatoidalne zapalenie stawów 3. Twardzina układowa 4. Zapalenie wielomięśniowe/zapalenie

Bardziej szczegółowo

TEMATYKA WYKŁADÓW Z PATOLOGII PIELĘGNIARSTWO

TEMATYKA WYKŁADÓW Z PATOLOGII PIELĘGNIARSTWO TEMATYKA WYKŁADÓW Z PATOLOGII PIELĘGNIARSTWO 2016-2017 WYKŁAD NR 1 6. X. 2016 I Wprowadzenie do patofizjologii 1. Pojęcia: zdrowie, choroba, etiologia, patogeneza, symptomatologia 2. Etapy i klasyfikacja

Bardziej szczegółowo

u Czynniki ryzyka wystąpienia zakrzepicy? - przykłady cech osobniczych i stanów klinicznych - przykłady interwencji diagnostycznych i leczniczych

u Czynniki ryzyka wystąpienia zakrzepicy? - przykłady cech osobniczych i stanów klinicznych - przykłady interwencji diagnostycznych i leczniczych 1 TROMBOFILIA 2 Trombofilia = nadkrzepliwość u Genetycznie uwarunkowana lub nabyta skłonność do występowania zakrzepicy żylnej, rzadko tętniczej, spowodowana nieprawidłowościami hematologicznymi 3 4 5

Bardziej szczegółowo

Diagnostyka hematologiczna

Diagnostyka hematologiczna Diagnostyka hematologiczna 1. Metryczka Nazwa Wydziału: Wydział Farmaceutyczny z Oddziałem Medycyny Laboratoryjnej Program kształcenia (kierunek studiów, poziom i profil kształcenia, forma studiów, np.

Bardziej szczegółowo

Agencja Oceny Technologii Medycznych

Agencja Oceny Technologii Medycznych Agencja Oceny Technologii Medycznych www.aotm.gov.pl Rekomendacja nr 40/2014 z dnia 28 stycznia 2014 r. Prezesa Agencji Oceny Technologii Medycznych w sprawie usunięcia z wykazu świadczeń gwarantowanych

Bardziej szczegółowo

NiedokrwistoÊç u dzieci algorytm post powania

NiedokrwistoÊç u dzieci algorytm post powania NiedokrwistoÊç u dzieci algorytm post powania 1 NiedokrwistoÊç u dzieci algorytm post powania Dr hab. n. med. Teresa Jackowska Klinika Pediatrii Centrum Medycznego Kszta cenia Podyplomowego w Warszawie

Bardziej szczegółowo

DIAGNOSTYKA SEROLOGICZNA

DIAGNOSTYKA SEROLOGICZNA DIAGNOSTYKA SEROLOGICZNA PACJENTÓW W OKRESIE OKOŁOPRZESZCZEPOWYM Katarzyna Popko Zakład Diagnostyki Laboratoryjnej i Immunologii Klinicznej Wieku Rozwojowego WUM ZASADY DOBORU DAWCÓW KOMÓREK KRWIOTWÓRCZYCH

Bardziej szczegółowo

LECZENIE NOWOTWORÓW PODŚCIELISKA PRZEWODU POKARMOWEGO (GIST) (ICD-10 C 15, C 16, C 17, C 18, C 20, C 48)

LECZENIE NOWOTWORÓW PODŚCIELISKA PRZEWODU POKARMOWEGO (GIST) (ICD-10 C 15, C 16, C 17, C 18, C 20, C 48) Dziennik Urzędowy Ministra Zdrowia 492 Poz. 66 Załącznik B.3. LECZENIE NOWOTWORÓW PODŚCIELISKA PRZEWODU POKARMOWEGO (GIST) (ICD-10 C 15, C 16, C 17, C 18, C 20, C 48) ŚWIADCZENIOBIORCY 1. Leczenie adjuwantowe

Bardziej szczegółowo

Niedokrwistość u pacjentów OIT opracowała lek. Paulina Kołat

Niedokrwistość u pacjentów OIT opracowała lek. Paulina Kołat Niedokrwistość u pacjentów OIT opracowała lek. Paulina Kołat na podstawie Anaemia during critical illness T.S. Walsh, Ezz-El El-Din Saleh Br J Anaesth, July 2006 DEFINICJA Stężenie hemoglobiny poniżej

Bardziej szczegółowo

LECZENIE NADPŁYTKOWOŚCI SAMOISTNEJ ICD - 10 D75.2

LECZENIE NADPŁYTKOWOŚCI SAMOISTNEJ ICD - 10 D75.2 załącznik nr 11 do zarządzenia Nr 36/2008/DGL Prezesa NFZ z dnia 19 czerwca 2008 r. Nazwa programu LECZENIE NADPŁYTKOWOŚCI SAMOISTNEJ ICD - 10 D75.2 - nadpłytkowość samoistna Dziedzina medycyny: hematologia.

Bardziej szczegółowo

Szczegółowy spis badań KOD 02 / grupa 2 / HEMATOLOGIA

Szczegółowy spis badań KOD 02 / grupa 2 / HEMATOLOGIA Szczegółowy spis badań KOD 02 / grupa 2 / HEMATOLOGIA Badanie Podbadanie materiał przyjmowania materiału oczekiwania na wynik WBC krew z EDTA codziennie NE% krew z EDTA codziennie LY% krew z EDTA codziennie

Bardziej szczegółowo

NIEDOKRWISTOŚĆ W CIĄŻY JULIA ZARĘBA-SZCZUDLIK

NIEDOKRWISTOŚĆ W CIĄŻY JULIA ZARĘBA-SZCZUDLIK NIEDOKRWISTOŚĆ W CIĄŻY JULIA ZARĘBA-SZCZUDLIK Niedokrwistość Stan charakteryzujący się obniżeniem stężenia hemoglobiny w jednostce objętości krwi, poniżej normy uzależnionej od wieku i płci K: 11-15 mg%

Bardziej szczegółowo

CHOROBY KRWI U DZIECI

CHOROBY KRWI U DZIECI Benigna Konatkowska CHOROBY KRWI-NIEDOBORY CZERWONE BIAŁE PŁYTKI KRWI OSOCZE CHOROBY KRWI U DZIECI NIEDOKRWISTOŚCI niedoborowe (Fe, vit. B12, kw.foliowy, Cu) pokrwotoczne hemolityczne aplastyczne w przebiegu

Bardziej szczegółowo

Użyteczność kliniczna parametrów hematologicznych

Użyteczność kliniczna parametrów hematologicznych Użyteczność kliniczna parametrów hematologicznych ADVIA 120 / 2120 Nowe aspekty monitorowania leczenia PACJENTÓW HEMODIALIZOWANYCH %Hypo w RBC CHr = ZAWARTOŚĆ Hgb W RETIC Betina Kujawa Siemens Healthcare

Bardziej szczegółowo

Układ krwiotwórczy i limfatyczny

Układ krwiotwórczy i limfatyczny WH Układ krwiotwórczy i limfatyczny Klasyfikuj prace ogólne dotyczące układu krwiotwórczego i limfatycznego, a także chorób i zaburzeń układu krwiotwórczego i limfatycznego u dzieci w WS 300. Opieka pielęgniarska

Bardziej szczegółowo

Jeśli wyniki tego samego badania przeprowadzone dwoma różnymi metodami nie różnią się od siebie

Jeśli wyniki tego samego badania przeprowadzone dwoma różnymi metodami nie różnią się od siebie lek.wet. Agnieszka Dereczeniuk Badania laboratoryjne w hodowli Łódź 24.03.2012 Po co badać? Badania przesiewowe Badania profilaktyczne Badania obowiązkowe dla danej rasy Badania okresowe Badania diagnostyczne

Bardziej szczegółowo

Szpiczak plazmocytowy. Grzegorz Helbig Klinika Hematologii i Transplantacji Szpiku Śląski Uniwersytet Medyczny w Katowicach

Szpiczak plazmocytowy. Grzegorz Helbig Klinika Hematologii i Transplantacji Szpiku Śląski Uniwersytet Medyczny w Katowicach Szpiczak plazmocytowy Grzegorz Helbig Klinika Hematologii i Transplantacji Szpiku Śląski Uniwersytet Medyczny w Katowicach MM - epidemiologia 90% przypadków rozpoznaje się powyżej 50 r.ż., Mediana wieku

Bardziej szczegółowo

PRZEWODNIK DYDAKTYCZNY NA ROK AKADEMICKI 2011/2012 NAZWA JEDNOSTKI:

PRZEWODNIK DYDAKTYCZNY NA ROK AKADEMICKI 2011/2012 NAZWA JEDNOSTKI: PRZEWODNIK DYDAKTYCZNY NA ROK AKADEMICKI 2011/2012 NAZWA JEDNOSTKI: 1. Adres jednostki: Adres: 60-569 Poznań, ul, Szamarzewskiego 82/84 Tel. /Fax: 61/8549383, 61/8549356 Strona WWW: www.hematologia.ump.edu.pl

Bardziej szczegółowo

DIAGNOSTYKA LABORATORYJNA NORMY BADAŃ LABORATORYJNYCH

DIAGNOSTYKA LABORATORYJNA NORMY BADAŃ LABORATORYJNYCH DIAGNOSTYKA LABORATORYJNA NORMY BADAŃ LABORATORYJNYCH Ćw. 1 Badanie moczu w chorobach nerek i dróg moczowych BADANIE OGÓLNE MOCZU: 1. Badanie fizykochemiczne moczu (suchy test paskowy) Barwa - żółta/słomkowa

Bardziej szczegółowo

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM MEDYCZNEGO Nr AM 007

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM MEDYCZNEGO Nr AM 007 ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM MEDYCZNEGO Nr AM 007 wydany przez POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI 01-382 Warszawa, ul. Szczotkarska 42 Wydanie nr 6 Data wydania: 6 maja 2016 r. Nazwa i adres INVICTA Sp. z

Bardziej szczegółowo

Hiperkaliemia. Dzienne zapotrzebowanie. Kierownik Kliniki: Prof. dr hab. n. med. Anna Wasilewska. 1 meq/kg/dobę. 1 meq K + - 2,5cm banana

Hiperkaliemia. Dzienne zapotrzebowanie. Kierownik Kliniki: Prof. dr hab. n. med. Anna Wasilewska. 1 meq/kg/dobę. 1 meq K + - 2,5cm banana Kierownik Kliniki: Prof. dr hab. n. med. Anna Wasilewska Dzienne zapotrzebowanie 1 meq/kg/dobę 1 meq K + - 2,5cm banana Dzienne zapotrzebowanie osoby 70 kg = 30 cm banana 1 Prawidłowe wartości potasu w

Bardziej szczegółowo

Poziom i. studiów. Punkty ECTS

Poziom i. studiów. Punkty ECTS WYDZIAŁ LEKARSKI II Poziom i Nazwa kierunku Lekarski tryb studiów Nazwa Jednostka realizująca, wydział Fizjologia kliniczna- Patofizjologia Punkty ECTS 3 Katedra i Zakład Patofizjologii Wydział Lekarski

Bardziej szczegółowo

LECZENIE ZAAWANSOWANEGO RAKA JELITA GRUBEGO (ICD-10 C 18 C 20)

LECZENIE ZAAWANSOWANEGO RAKA JELITA GRUBEGO (ICD-10 C 18 C 20) Dziennik Urzędowy Ministra Zdrowia 511 Poz. 42 Załącznik B.4. LECZENIE ZAAWANSOWANEGO RAKA JELITA GRUBEGO (ICD-10 C 18 C 20) ZAKRES ŚWIADCZENIA GWARANTOWANEGO ŚWIADCZENIOBIORCY 1. Leczenie zaawansowanego

Bardziej szczegółowo

Neutropenia u 3-letniego chłopca. Dr n med. Maja Klaudel-Dreszler IP-CZD Warszawa

Neutropenia u 3-letniego chłopca. Dr n med. Maja Klaudel-Dreszler IP-CZD Warszawa Neutropenia u 3-letniego chłopca Dr n med. Maja Klaudel-Dreszler IP-CZD Warszawa Opis przypadku Morfologia krwi obwodowej: Leu 6700, Erc 3850000, Hb 12 g/dl, Hct 32%, MCV 90 fl Plt 250000 Rozmaz: Pałeczki

Bardziej szczegółowo

LECZENIE NOWOTWORÓW PODŚCIELISKA PRZEWODU POKARMOWEGO (GIST) (ICD-10 C 15, C 16, C 17, C 18, C 20, C 48)

LECZENIE NOWOTWORÓW PODŚCIELISKA PRZEWODU POKARMOWEGO (GIST) (ICD-10 C 15, C 16, C 17, C 18, C 20, C 48) Dziennik Urzędowy Ministra Zdrowia 546 Poz. 71 Załącznik B.3. LECZENIE NOWOTWORÓW PODŚCIELISKA PRZEWODU POKARMOWEGO (GIST) (ICD-10 C 15, C 16, C 17, C 18, C 20, C 48) ŚWIADCZENIOBIORCY 1. Leczenie adjuwantowe

Bardziej szczegółowo

Nazwa programu LECZENIE NADPŁYTKOWOŚCI SAMOISTNEJ ICD - 10 D75.2 - nadpłytkowość samoistna Dziedzina medycyny: hematologia.

Nazwa programu LECZENIE NADPŁYTKOWOŚCI SAMOISTNEJ ICD - 10 D75.2 - nadpłytkowość samoistna Dziedzina medycyny: hematologia. Załącznik nr 10 do Zarządzenia Nr 59/2011/DGL Prezesa NFZ z dnia 10 października 2011 roku Nazwa programu LECZENIE NADPŁYTKOWOŚCI SAMOISTNEJ ICD - 10 D75.2 - nadpłytkowość samoistna Dziedzina medycyny:

Bardziej szczegółowo

Faza przedanalityczna w hematologii (cz. II)

Faza przedanalityczna w hematologii (cz. II) Faza przedanalityczna w hematologii (cz. II) Prawidłowe pobranie próbki krwi odgrywa ważną rolę w procesie przedanalitycznym. W części pierwszej opracowania Faza przedanalityczna w hamatologii znajdują

Bardziej szczegółowo

Pilotażowy Program Profilaktyki Zakażeń HCV

Pilotażowy Program Profilaktyki Zakażeń HCV Pilotażowy Program Profilaktyki Zakażeń HCV HCV zidentyfikowany w 1989 roku należy do rodziny Flaviviridae zawiera jednoniciowy RNA koduje białka strukturalne i niestrukturalne (co najmniej 10) ma 6 podstawowych

Bardziej szczegółowo

Terapeutyczne Programy Zdrowotne 2009 Leczenie nowotworów podścieliska przewodu pokarmowego (GIST) Załącznik nr 9

Terapeutyczne Programy Zdrowotne 2009 Leczenie nowotworów podścieliska przewodu pokarmowego (GIST) Załącznik nr 9 Załącznik nr 9 Nazwa programu: do Zarządzenia Nr 41/2009 Prezesa NFZ z dnia 15 września 2009 roku LECZENIE NOWOTWORÓW PODŚCIELISKA PRZEWODU POKARMOWEGO (GIST) ICD 10 grupa rozpoznań obejmująca nowotwory

Bardziej szczegółowo

PATOFIZJOLOGIA ZWIERZĄT

PATOFIZJOLOGIA ZWIERZĄT PATOFIZJOLOGIA ZWIERZĄT Rok akademicki 2016/2017 Wykłady z przedmiotu Patofizjologia Zwierząt odbywać się będą w poniedziałki i środy o godzinie 8.30 w Audytorium Kliniki Małych Zwierząt Pierwszy wykład

Bardziej szczegółowo

Żywienie a wyniki badań laboratoryjnych stanu zdrowia. dr inż. Elżbieta Olczak Wydział Nauk o Żywieniu Człowieka i Konsumpcji SGGW

Żywienie a wyniki badań laboratoryjnych stanu zdrowia. dr inż. Elżbieta Olczak Wydział Nauk o Żywieniu Człowieka i Konsumpcji SGGW Żywienie a wyniki badań laboratoryjnych stanu zdrowia dr inż. Elżbieta Olczak Wydział Nauk o Żywieniu Człowieka i Konsumpcji SGGW Podstawowe badania laboratoryjne - OB - morfologia - mocz - glukoza - cholesterol

Bardziej szczegółowo

Wskaźniki czerwonokrwinkowe

Wskaźniki czerwonokrwinkowe rev.1 2013-08-23 Wskaźniki czerwonokrwinkowe Morfologia krwi Morfologia krwi (CBC), która jest kluczowym elementem podejmowania decyzji klinicznych, jest najczęstszym badaniem laboratoryjnym przeprowadzanym

Bardziej szczegółowo

Klub Honorowych Dawców Krwi PCK

Klub Honorowych Dawców Krwi PCK O krwi Czym jest krew? Krew to płynna tkanka w skład której wchodzą: - Krwinki czerwone(erytrocyty) są to komórkowe składniki krwi nie zawierające jądra, zawierające barwnik krwi hemoglobinę, odpowiedzialne

Bardziej szczegółowo

Leki immunomodulujące-przełom w leczeniu nowotworów hematologicznych

Leki immunomodulujące-przełom w leczeniu nowotworów hematologicznych Leki immunomodulujące-przełom w leczeniu nowotworów hematologicznych Jadwiga Dwilewicz-Trojaczek Katedra i Klinika Hematologii, Onkologii i Chorób Wewnętrznych Warszawski Uniwersytet Medyczny Warszawa

Bardziej szczegółowo

Ocena narażenia dzieci w wieku przedszkolnym na kadm i ołów

Ocena narażenia dzieci w wieku przedszkolnym na kadm i ołów Program Wieloletni Zadanie Opracowanie i Wdrożenie Modelowego Lokalnego Planu Działań na Rzecz Środowiska i Zdrowia Podzadanie Ocena narażenia dzieci w wieku przedszkolnym na kadm i ołów Dr Elżbieta Kulka,

Bardziej szczegółowo

NIEWYDOLNOŚĆ NEREK - EPIDEMIOLOGIA, OBJAWY, STADIA NIEWYDOLNOŚCI, DIAGNOSTYKA AGNIESZKA BARTOSZ GR.1

NIEWYDOLNOŚĆ NEREK - EPIDEMIOLOGIA, OBJAWY, STADIA NIEWYDOLNOŚCI, DIAGNOSTYKA AGNIESZKA BARTOSZ GR.1 NIEWYDOLNOŚĆ NEREK - EPIDEMIOLOGIA, OBJAWY, STADIA NIEWYDOLNOŚCI, DIAGNOSTYKA AGNIESZKA BARTOSZ GR.1 Niewydolność nerek Niewydolność nerek charakteryzuje się utratą zdolności do oczyszczania organizmu

Bardziej szczegółowo

KREW I HEMATOPOEZA. Dr n. med. Anna Machalińska Katedra i Zakład Histologii i Embriologii

KREW I HEMATOPOEZA. Dr n. med. Anna Machalińska Katedra i Zakład Histologii i Embriologii KREW I HEMATOPOEZA Dr n. med. Anna Machalińska Katedra i Zakład Histologii i Embriologii Funkcje krwi: 1. Transport tlenu i dwutlenku węgla 2. Transport substancji odżywczych 3. Transport produktów przemiany

Bardziej szczegółowo

SZPIK KOSTNY. ROZW J KRWI

SZPIK KOSTNY. ROZW J KRWI 10 SZPIK KOSTNY. ROZW J KRWI Szpik kostny jest głównym podłożem tkankowym tworzenia i rozwoju komórek krwi, przy czym jego postać aktywna krwiotwórczo to szpik czerwony, który może się przekształcać w

Bardziej szczegółowo

LECZENIE PRZEWLEKŁEGO WIRUSOWEGO ZAPALENIA WĄTROBY TYPU C TERAPIĄ BEZINTERFERONOWĄ (ICD-10 B 18.2)

LECZENIE PRZEWLEKŁEGO WIRUSOWEGO ZAPALENIA WĄTROBY TYPU C TERAPIĄ BEZINTERFERONOWĄ (ICD-10 B 18.2) Załącznik B.71. LECZENIE PRZEWLEKŁEGO WIRUSOWEGO ZAPALENIA WĄTROBY TYPU C TERAPIĄ BEZINTERFERONOWĄ (ICD-10 B 18.2) ŚWIADCZENIOBIORCY 1. Kryteria kwalifikacji: 1) Do programu kwalifikowani są dorośli świadczeniobiorcy

Bardziej szczegółowo

Wykłady z anatomii dla studentów pielęgniarstwa i ratownictwa medycznego

Wykłady z anatomii dla studentów pielęgniarstwa i ratownictwa medycznego Wykłady z anatomii dla studentów pielęgniarstwa i ratownictwa medycznego Krew jest płynną tkanką łączną, krążącą ciągle w ustroju, umożliwiającą stałą komunikację pomiędzy odległymi od siebie tkankami.

Bardziej szczegółowo

Niedobór żelaza: o Okres przedutajony - ujemny bilans żelaza: dzienna utrata tego pierwiastka przekracza możliwości absorpcji utrata 10-20 ml krwinek

Niedobór żelaza: o Okres przedutajony - ujemny bilans żelaza: dzienna utrata tego pierwiastka przekracza możliwości absorpcji utrata 10-20 ml krwinek Niedobór żelaza: o Okres przedutajony - ujemny bilans żelaza: dzienna utrata tego pierwiastka przekracza możliwości absorpcji utrata 10-20 ml krwinek czerwonych dziennie. o Okres utajony - Wyczerpanie

Bardziej szczegółowo

Interpretacja wyników badań laboratoryjnych w praktyce dietetyka

Interpretacja wyników badań laboratoryjnych w praktyce dietetyka 44 Interpretacja wyników badań laboratoryjnych w praktyce dietetyka Część I morfologia krwi obwodowej W doborze optymalnego planu żywieniowego przez dietetyka czy trenera personalnego na pierwszy plan

Bardziej szczegółowo

Diagnostyka laboratoryjna Wykład Diagnostyka laboratoryjna chorób układu białokrwinkowego Copyright by dziku

Diagnostyka laboratoryjna Wykład Diagnostyka laboratoryjna chorób układu białokrwinkowego Copyright by dziku Diagnostyka laboratoryjna Wykład Diagnostyka laboratoryjna chorób układu białokrwinkowego Copyright by dziku Objawy kliniczne w chorobach układu białokrwinkowego wynikają: - z niedostatecznej lub nadmiernej

Bardziej szczegółowo

WYCIECZKA DO LABORATORIUM

WYCIECZKA DO LABORATORIUM WYCIECZKA DO LABORATORIUM W ramach projektu e-szkoła udaliśmy się do laboratorium w Krotoszynie na ul. Bolewskiego Mieliśmy okazję przeprowadzić wywiad z kierowniczką laboratorium Panią Hanną Czubak Oprowadzała

Bardziej szczegółowo

DIAGNOSTYKA LABORATORYJNA CHORÓB NOWOTWOROWYCH

DIAGNOSTYKA LABORATORYJNA CHORÓB NOWOTWOROWYCH PRZYKŁADOWA PULA PYTAŃ DIAGNOSTYKA LABORATORYJNA CHORÓB NOWOTWOROWYCH Markery nowotworowe nie są powszechnie stosowane w badaniu przesiewowym ludności ze względów finansowych mimo potwierdzonego wpływu

Bardziej szczegółowo

Wydział Zdrowia Publicznego, Kierunek DIETETYKA, Studia I stopnia stacjonarne I rok, Rok akademicki 2013/2014

Wydział Zdrowia Publicznego, Kierunek DIETETYKA, Studia I stopnia stacjonarne I rok, Rok akademicki 2013/2014 Grupa 1 1 63571 2.1 3.1 4.1 8.1 12.1 14.1 2 63572 2.2 3.2 4.2 8.2 12.2 14.2 3 63573 2.3 3.3 4.3 8.3 12.3 14.3 4 63574 2.4 3.4 4.4 8.4 12.4 14.4 5 63575 2.5 3.5 4.5 8.5 12.5 14.5 6 63576 2.6 3.6 5.1 9.1

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Część I Choroby układu krążenia 1 Wendy A. Ware. Część II Choroby układu oddechowego 137 Eleanor C. Hawkins

Spis treści. Część I Choroby układu krążenia 1 Wendy A. Ware. Część II Choroby układu oddechowego 137 Eleanor C. Hawkins Spis treści Część I Choroby układu krążenia 1 Wendy A. Ware 1 Badanie układu krążenia 2 2 Badania dodatkowe stosowane w chorobach układu krążenia 8 3 Leczenie zastoinowej niewydolności serca 29 4 Zaburzenia

Bardziej szczegółowo

WCZESNE OBJAWY CHOROBY NOWOTWOROWEJ U DZIECI

WCZESNE OBJAWY CHOROBY NOWOTWOROWEJ U DZIECI WCZESNE OBJAWY CHOROBY NOWOTWOROWEJ U DZIECI Elżbieta Adamkiewicz-Drożyńska Katedra i Klinika Pediatrii, Hematologii i Onkologii Początki choroby nowotworowej u dzieci Kumulacja wielu zmian genetycznych

Bardziej szczegółowo

Badanie płynów z jam ciała z wykorzystaniem analizatora Spotchem ez.

Badanie płynów z jam ciała z wykorzystaniem analizatora Spotchem ez. Badanie płynów z jam ciała z wykorzystaniem analizatora Spotchem ez. Dr nauk wet Janina Łukaszewska Przesięk Niskie stężenie białka całkowitego < 2,5 g/dl ; zawartość komórek jest

Bardziej szczegółowo

LECZENIE PRZEWLEKŁEJ BIAŁACZKI SZPIKOWEJ (ICD-10 C 92.1)

LECZENIE PRZEWLEKŁEJ BIAŁACZKI SZPIKOWEJ (ICD-10 C 92.1) Załącznik B.14. LECZENIE PRZEWLEKŁEJ BIAŁACZKI SZPIKOWEJ (ICD-10 C 92.1) ŚWIADCZENIOBIORCY 1. Leczenie przewlekłej białaczki szpikowej u dorosłych imatinibem 1.1 Kryteria kwalifikacji Świadczeniobiorcy

Bardziej szczegółowo

Terapeutyczne Programy Zdrowotne 2012 Leczenie nowotworów podścieliska przewodu pokarmowego (GIST) Załącznik nr 8

Terapeutyczne Programy Zdrowotne 2012 Leczenie nowotworów podścieliska przewodu pokarmowego (GIST) Załącznik nr 8 Załącznik nr 8 Nazwa programu: do Zarządzenia 59/2011/DGL Prezesa NFZ z dnia 10 października 2011 roku LECZENIE NOWOTWORÓW PODŚCIELISKA PRZEWODU POKARMOWEGO (GIST) ICD 10 grupa rozpoznań obejmująca nowotwory

Bardziej szczegółowo

Jak uniknąć błędów w codziennej praktyce w postępowaniu z chorym na niedokrwistość?

Jak uniknąć błędów w codziennej praktyce w postępowaniu z chorym na niedokrwistość? Postępy Nauk Medycznych, t. XXIV, nr 7, 2011 Borgis *Kazimierz Sułek, Anna Torska Jak uniknąć błędów w codziennej praktyce w postępowaniu z chorym na niedokrwistość? How to avoid errors in the management

Bardziej szczegółowo

LECZENIE CHOROBY LEŚNIOWSKIEGO - CROHNA (chlc) (ICD-10 K 50)

LECZENIE CHOROBY LEŚNIOWSKIEGO - CROHNA (chlc) (ICD-10 K 50) Załącznik B.32. LECZENIE CHOROBY LEŚNIOWSKIEGO - CROHNA (chlc) (ICD-10 K 50) ZAKRES ŚWIADCZENIA GWARANTOWANEGO ŚWIADCZENIOBIORCY A. Leczenie infliksymabem 1. Leczenie choroby Leśniowskiego-Crohna (chlc)

Bardziej szczegółowo

CENNIK KOMERCYJNY PODSTAWOWYCH BADAŃ LABORATORYJNYCH

CENNIK KOMERCYJNY PODSTAWOWYCH BADAŃ LABORATORYJNYCH CENNIK KOMERCYJNY PODSTAWOWYCH BADAŃ LABORATORYJNYCH Oferujemy szeroki wachlarz badań laboratoryjnych w atrakcyjnych cenach Nie możesz znaleźć badania? Zdzwoń lub napisz do nas tel. 71 300 12 72, email:

Bardziej szczegółowo

TEMATYKA WYKŁADÓW Z PATOLOGII FIZJOTERAPIA

TEMATYKA WYKŁADÓW Z PATOLOGII FIZJOTERAPIA TEMATYKA WYKŁADÓW Z PATOLOGII FIZJOTERAPIA 2017-2018 Prof. dr hab. med. Jolanta Jaworek Środa 14.00-16.30 WYKŁAD NR 1-25.X.2017 1. Niewydolność krążenia pochodzenia sercowego: definicja, epidemiologia,

Bardziej szczegółowo

Cewkowo-śródmiąższowe zapalenie nerek

Cewkowo-śródmiąższowe zapalenie nerek Cewkowo-śródmiąższowe zapalenie nerek Krzysztof Letachowicz Katedra i Klinika Nefrologii i Medycyny Transplantacyjnej, Uniwersytet Medyczny we Wrocławiu Kierownik: Prof. dr hab. Marian Klinger Cewkowo-śródmiąższowe

Bardziej szczegółowo

Działania niepożądane radioterapii

Działania niepożądane radioterapii Działania niepożądane radioterapii Powikłania po radioterapii dzielimy na wczesne i późne. Powikłania wczesne ostre występują w trakcie leczenia i do 3 miesięcy po jego zakończeniu. Ostry odczyn popromienny

Bardziej szczegółowo