ZARZ DZANIE JAKO CI USŁUG W OPIECE ZDROWOTNEJ

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "ZARZ DZANIE JAKO CI USŁUG W OPIECE ZDROWOTNEJ"

Transkrypt

1 ZARZ DZANIE JAKO CI USŁUG W OPIECE ZDROWOTNEJ JÓZEF FR Uniwersytet Szczeci ski Streszczenie W pracy przedstawiono istotne aspekty zarz dzania jako ci usług w opiece zdrowotnej. Podano definicj usług zdrowotnych, przedstawiono ich charakterystyk oraz okre lono jako usług zdrowotnych. W ko cowej cz ci pracy zaprezentowano system zarz dzania jako ci usług w opiece zdrowotnej jako obecny standard, który podnosi jako ycia społecze stwa. Wyniki przedstawiono w formie opisowej i graficznej. Słowa kluczowe: jako, zarz dzanie, opieka zdrowotna 1. Wst p Znamienn cech naszych czasów jest wzrost znaczenia jako ci we wszystkich sferach ycia, zarówno w procesach produkcyjnych, jak i w procesach usługowych. Jako jest jednym z najwa niejszych wyznaczników konkurencyjno ci przedsi biorstw na współczesnym rynku. Ale s dziedziny, gdzie jako wiadczonych usług powinna si ga poziomu doskonało ci, bowiem dotyczy ona najwa niejszych warto ci ludzkich ycia i zdrowia człowieka. S to wła nie usługi w opiece zdrowotnej. Jak w adnej innej dziedzinie działalno ci ludzkiej popełnienie bł du, zaniechanie czy zaniedbanie, mog si okaza tragiczne i nieodwracalne dla ycia i zdrowia pacjenta. W zakładach opieki zdrowotnej (ZOZ) zmienia si personel medyczny, administracyjny, struktury i administracyjne procedury. Cz sto jednak nie zmieniaj si nastawienia, postawy wobec pacjentów (klientów szpitala, przychodni). Pacjent dla wielu pracowników szpitala jest stron, istot ludzka, jak e cz sto odczuwaj c, e jest przedmiotem. Ale ten negatywny obraz słu by zdrowia powoli, ale zmienia si. Zakłady opieki zdrowotnej zainteresowane s wiadczeniem usług zdrowotnych o najwy szej jako ci chodzi bowiem o bezcenn warto człowieka ycie. Znaczenie i rola jako ci w usługach medycznych nie dotyczy tylko i wył cznie samych placówek słu by zdrowia, pracowników słu by zdrowia czy klientów tych placówek pacjentów. Popraw jej zainteresowane powinny by tak e inne podmioty, pocz wszy od władz centralnych, samorz du terytorialnego, poprzez płatnika usług medycznych Narodowy Fundusz Zdrowia, dostawców w zakresie sprz tu leków, a sko czywszy na s downictwie. Jako usług w opiece zdrowotnej, jak chyba aden inny obszar działalno ci ludzkiej, ma ogromny wpływ na kondycje zdrowotn społecze stwa, na jego jako ycia.

2 POLSKIE STOWARZYSZENIE ZARZ DZANIA WIEDZ Seria: Studia i Materiały, nr 25, Charakterystyka usług zdrowotnych Zdrowie jest specyficzn warto ci o szczególnym wymiarze etycznym. Zdrowie nie jest towarem, nie ma ceny jest bezcenne 1 Poj cie zdrowia ma swoj ponad tysi cletni tradycj. Galen z Pergamonu mówił, e: aby by zdrowym nale y zachowa równowag sze ciu elementów powietrza, wiatła, jedzenia i picia, ruchu i odpoczynku, snu i czuwania, wydzielania i wydalania oraz emocji 2. Zatem zdrowie jest stanem subiektywnym, a wi c ocenia je osoba, której ta kwestia dotyczy, natomiast w sensie obiektywnym o zdrowiu mo e orzeka tylko lekarz (stan fizyczny i psychiczny). Pozostaje jednak sfera ycia społecznego i jak wielu autorów twierdzi, tak e ekologicznego. Zdaniem autorytetu w sprawach zdrowia M. Kasprzaka zdrowiem nazywamy nie tylko brak choroby czy niedomaga, ale i dobre samopoczucie oraz taki stopie przystosowania si biologicznego i społecznego, jaki jest osi galny dla danej jednostki w najkorzystniejszych warunkach 3. Dobre zdrowie jest jedn z podstaw gospodarki, a inwestowanie w zdrowie daje długofalowe korzy ci zwi zane z popraw zdrowia społecze stwa. Prawem człowieka jest jak najlepsze zdrowie, tym samym ka dy z nas ma prawo do jak najlepszej opieki zdrowotnej. Ka dy człowiek powinien mie dost p do opieki zdrowotnej, a opieka ta powinna by odpowiedniej jako ci. Opieka zdrowotna polega na wiadczeniu usług zdrowotnych przez zakłady opieki zdrowotnej. Zgodnie z definicj Ph. Kotlera: usługa to dowolne działanie, jakie jedna strona mo e zaoferowa innej. Jest ono nienamacalne i nie prowadzi do jakiejkolwiek własno ci. Jej produkcja mo e by zwi zana lub nie z produktem fizycznym. 4 Usługi posiadaj szereg uniwersalnych cech, które mo na wskaza w usługach w ró nych dziedzinach gospodarki. Tak e i usługi zdrowotne posiadaj cechy typowe dla usług, takie jak: niematerialno, niepodzielno /nierozdzielno, nieskładowalno /nietrwało, zmienno, niemo no odsprzeda y, asymetria informacji, niepewno. Sektor usług zdrowotnych posiada tak e pewne cechy specyficzne dla tego obszaru, wyró niaj ce go spo ród innych sektorów usług, takie jak: kwalifikacje kadr, swoboda w wyborze technologii wiadczenia, ograniczenie suwerenno ci konsumenta, zło ono procesu zaspokajania potrzeb zdrowotnych, delegowanie uprawnie i zaufania, 1 McGuire, Henderson, G. Mooney, The Economics of Healty Care. An Intruductory Text., Rutlendge & Kegan Paul, London 1988, za: E. Aksman, Przekształcenia sektora publicznego i prywatnego w brytyjskiej i polskiej opiece zdrowotnej, Uniwersytet Warszawski, Warszawa 2000, s J.B. Karski, Promocja zdrowia pakiet samokształceniowy. Szkolenie podstawowe dla pracowników kas chorych. Mi dzynarodowa Szkoła Mened erów, Warszawa 2001, s J.B. Karski, Teoria organizacji i zarz dzania w promocji zdrowia. COiEOZ, Warszawa 1996, s Ph. Kotler, Marketing. Gebethner &S-ka, Warszawa 1994, s. 426.

3 90 Zarz dzanie jako ci usług w opiece zdrowotnej efekty zewn trzne. Wykonawcami wiadcze zdrowotnych s : zakłady opieki zdrowotnej (m. in. szpitale, sanatoria, zakłady opieku czolecznicze, przychodnie, pogotowie ratunkowe, pracownie diagnostyczne), osoby wykonuj ce zawód medyczny w ramach indywidualnej lub specjalistycznej praktyki (lekarze, piel gniarki, poło ne), osoby uprawnione do udzielania wiadcze zdrowotnych w ramach prowadzonej działalno ci gospodarczej (osoby, które uzyskały kwalifikacje do udzielania wiadcze zdrowotnych technicy radiologii, diagno ci itp.). Znajomo cech charakterystycznych usług zdrowotnych oraz jednostek wiadcz cych usługi zdrowotne jest niezb dna przy działaniach zwi zanych z popraw jako ci. Dopiero bowiem wtedy, gdy dokładnie poznamy obszar, w którym chcemy zarz dza jako ci, podejmowane działania b d skuteczne. 3. Jako usług zdrowotnych W XXI wieku, w czasach standardów, norm technicznych, wymogów bezpiecze stwa, poj cie jako ci zostało bardziej precyzyjnie okre lone. Ide autora nie jest przedstawianie my li filozoficznej w definiowaniu jako ci, ale przedstawienie najbardziej uniwersalnej definicji jako ci, zgodnej z my l W. E. Deminaga i J. E. Jurana guru jako ci. Jako to ogół cech i wła ciwo ci wyrobu lub usługi decyduj cych o zdolno ci wyrobu lub usługi do zaspokojenia stwierdzonych i przewidywanych potrzeb 5. Słownik j zyka polskiego definiuje jako jako wła ciwo, rodzaj, gatunek, warto, zespół cech stanowi cych o tym, e dany przedmiot jest tym przedmiotem a nie innym 6. Wspólnym mianownikiem tych definicji jest wyeksponowanie twierdzenia, e jako to zdolno do spełniania oczekiwa i potrzeb odbiorcy 7. Rozpoznanie wymaga, jakie stawia klient i ocena jego zadowolenia s istotnymi elementami w procesie zarz dzania jako ci. 8 Z przytoczonych powy ej definicji widoczna jest cisła zale no zarz dzania jako ci usług w opiece zdrowotnej z marketingiem. Je eli nie zostan rozpoznane oczekiwania i potrzeby pacjenta, nie jest mo liwe dostosowanie jako ci usług do tych e oczekiwa. W jako ci usług zdrowotnych pojawiaj si dwa istotne elementy: koszty działalno ci oraz zewn trzne z punktu widzenia placówki medycznej regulacje zwi zane z administrowaniem i finansowaniem usług zdrowotnych. Jako w opiece zdrowotnej polega wobec tego na pełnym zapotrzebowaniu na usługi zdrowotne przy mo liwie najni szych kosztach własnych i wiadczeniodawców, w ramach obowi zuj cych regulacji i limitów ustanowionych przez władze administracyjne i instytucje kupuj ce (finansuj ce) usługi 9. Jest to jedna z najbardziej znanych definicji jako ci usług zdrowotnych. Tak definiowana jako usług zdrowotnych wymaga zapewnienia znakomitej, zgodnej z ustalonymi na wysokim 5 K. Opolski, E. Szemborska, Strefy zarz dzania jako ci w słu bie zdrowia. Antidotum 9/97. 6 Słownik j zyka polskiego, tom I, PWN, Warszawa K. Opolski, Strategia jako ci w nowoczesnym zarz dzaniu bankiem. Olympus Centrum Edukacji i Rozwoju Biznesu, Warszawa 1998, s M. Armstrong, A handbook of Management Techniques. Kogan Page Ltd., Londyn 1993, s M. Murkowski, W. Nowicki, A. Koronkiewicz, Zastosowanie standardów w programie akredytacji szpitali. Centrum Organizacji Ekonomiki i Ochrony Zdrowia, Zakład Szpitalnictwa, Warszawa 1996, s. 12.

4 POLSKIE STOWARZYSZENIE ZARZ DZANIA WIEDZ Seria: Studia i Materiały, nr 25, poziomie standardami, realizacji działa placówki medycznej w kilku podstawowych sferach przedstawionych na rys. 1. Sfera informacyjna Sfera techniczna Sfera opieki medycznej (profesjonalna) Jako usług zdrowotnych ZOZ Sfera zarz dzaj ca Sfera ekonomicznoadministracyjna Sfera marketingu Rys. 1. Sfery jako ci w zakładach opieki zdrowotnej ródło: K. Opolski, E. Szemborska, Sfery zarz dzania jako ci, op.cit., s. 22. Opinia i satysfakcja pacjentów jest kluczowa dla osi gni cia sukcesu placówek słu by zdrowia. Je li usługi zdrowotne maj by postrzegane jako usługi wysokiej jako ci, to powinny spełnia oczekiwania pacjentów. Zakłady opieki zdrowotnej, by zdoby zaufanie pacjentów, a jednocze nie wiadczy usługi wysokiej jako ci, powinny spełnia ich oczekiwania dotycz ce nast puj cych wyró ników jako ci usług: niezawodno pacjenci oczekuj, e placówka zdrowotna zapewni usługi, które b d charakteryzowa si dokładno ci, niezawodno ci oraz zgodno ci z ofert placówki zdrowotnej, a personel b dzie wykonywa swoje usługi zgodnie ze standardami, etyk, rzetelnie, wra liwo pacjenci chc, aby pracownicy medyczni byli mili, przepełnieni empati, gotowi i ch tni do pomocy, wygl d pacjenci spodziewaj si, e szpital czy przychodnia b dzie wygl da profesjonalnie, a wygl d pracowników b dzie taki, e wzbudzi zaufanie, dost pno pacjenci chc, aby usługi i personel placówki słu by zdrowia były dost pne dla nich w czasie i miejscu, w którym ich potrzebuj, kompetencja pacjent wymaga profesjonalizmu, chce, aby pracownicy medyczni obsługuj cy go posiadali fachow wiedz, uprzejmo pacjenci oczekuj, e personel b dzie w stosunku do nich przyjazny, pełen wzgl dów oraz b dzie traktowa ich z szacunkiem, dodatki pacjenci oczekuj, e wraz z pewnymi usługami uzyskaj dodatkowe wiadczenia, przejrzysto jasna, zwi zła i zrozumiała komunikacja pomi dzy pacjentem a personelem medycznym.

5 92 Zarz dzanie jako ci usług w opiece zdrowotnej Do wymienionych wy ej wyró ników jako ci usług zdrowotnych dodatkowo zalicza si : odpowiedzialno czyli przestrzeganie terminów przez personel medyczny, komunikatywno pacjent oczekuje od personelu umiej tno ci skutecznego komunikowania si, bezpiecze stwo według pacjenta pobyt w zakładach opieki zdrowotnej powinien by zwi zany zarówno z bezpiecze stwem fizycznym (np. oparzeniami od aparatury czy sprz tu złej jako ci), jak i psychicznym (stres). W literaturze przedmiotu spotyka si tak e dodatkowe istotne dla osi gni cia wysokiej jako ci usług zdrowotnych, obszary: satysfakcja okre lana jako stopie akceptowania przez pacjenta opieki zdrowotnej przy uwzgl dnieniu jego oczekiwa i potrzeb, jako kliniczna usługi zdrowotnej cecha charakterystyczna tylko dla usług medycznych, oznacza m.in. fakt, e ZOZ wiadczy usługi zdrowotne odpowiadaj ce stanowi zdrowia pacjenta w sposób bezpieczny, kompetentny, przez pracowników medycznych o odpowiednich kwalifikacjach, w odpowiedni sposób (np. według procedur, schematów, standardów), w odpowiednim czasie. Jest to jeden z najtrudniejszych do pomiaru rodzaj jako ci, ale dla lekarzy i piel gniarek powinna to by najwy sza jako, zasadno prawdopodobie stwo uzyskania przez pacjenta korzy ci z otrzymanej usługi przewy sza prawdopodobie stwo wyrz dzenia mu szkody podczas jej wykonywania (np. zabieg operacyjny), wdro enie dostarczanie opieki pacjentowi w sposób bezpieczny i kompetentny oraz w odpowiednim czasie (wdra anie nowych technologii, leków, aparatury, sprz tu itp.). Według R.S. Maxwella jako usług zdrowotnych zale na jest od spełnienia oczekiwa w takich obszarach, jak: dost pno, proporcjonalno usług w stosunku do potrzeb, wydajno (w stosunku do pacjenta), równo, społeczna akceptacja i ekonomizacja wiadcze (tabela 1). 10 Tabela 1. Wska niki jako ci usług w szpitalu Wyró nik Co monitoruje wyró nik Wska nik jako ci usług Dost pno Łatwo, z jak pacjent mo e otrzyma Czas oczekiwania pacjenta z urazem na usług we wła ciwym czasie interwencj chirurgiczn Odpowiednio Ci gło wiadczenie opieki zgodnie z bie cym stanem sztuki lekarskiej Skoordynowanie działa poszczególnych lekarzy i oddziałów Ci cia cesarskie z powodu braku post pu porodu Odsetek pacjentów z kompletn dokumentacj chorobow Skuteczno Osi ganie po danych efektów Prze ycie pacjentów z nowotworem kolejnego roku Wydajno Satysfakcja Osi ganie maksimum po danych efektów przy minimum wysiłku i kosztów Poziom zadowolenia ze sprawowanej opieki w stosunku do oczekiwa Pacjentki po porodzie siłami natury przebywaj ce na oddziale ponad 5 dni Odsetek pacjentów, którzy poleciliby dan placówk krewnym czy znajomym 10 R.S. Maxwell, Quality Assurance In Health. British Medical Journal, 1984, Nr 288.

6 POLSKIE STOWARZYSZENIE ZARZ DZANIA WIEDZ Seria: Studia i Materiały, nr 25, ródło: W. Tr bka (red.), Szpitalne systemy informatyczne, Uniwersyteckie Wydawnictwo Medyczne Vesallus, Kraków Podsumowuj c mo na stwierdzi, e w usługach zdrowotnych wyst puje bardzo du a ró norodno cech (wyró ników) i dlatego nie powinno si stosowa metod pomiaru porównuj cych usług zdrowotn do innych usług. Ka da usługa zdrowotna jest niepowtarzalna, a jako ci opieki zdrowotnej nie powinny wyznacza ilo kadry medycznej czy baza posiadanych w szpitalach łó- ek. 4. System zarz dzania jako ci usług w opiece zdrowotnej Procesy zachodz ce w organizacjach, w tym w zakładach opieki zdrowotnej, realizowane s dla zaspokojenia potrzeb klientów pacjentów. W systemach zarz dzania jako ci zwraca si uwag na dwa rodzaje klientów. Wyró nia si klientów zewn trznych i wewn trznych. Klientami zewn trznymi s pacjenci, ich rodziny, znajomi. Klienci wewn trzni to pracownicy, dostawcy. Zakłady opieki zdrowotnej, które chc osi gn maksymalne korzy ci z zarz dzania jako ci usług zdrowotnych musz uwzgl dnia potrzeby i d y do usatysfakcjonowania tych dwóch rodzajów klientów. Pacjent, jako klient zewn trzny, ma pewne prawa, które musz by uwzgl dnione przez zakłady opieki zdrowotnej. Brak respektowania tych praw przez zakład opieki zdrowotnej wpływa negatywnie na osi gniecie zamierzonych celów zarz dzania jako ci usług zdrowotnych. W celu wła ciwego zarz dzania jako ci usług, tak, aby zmierza ku doskonało ci usług zdrowotnych, u yteczne jest wdro enie w zakładzie opieki zdrowotnej systemu zarz dzania jako ci. System zarz dzania jako ci ma okre la struktur organizacyjn, działania wykonywane w zakresie jako ci (procedury, procesy), zasoby umo liwiaj ce wdro enie zarz dzania jako ci, odpowiedzialno za jako, uprawnienia do wykonywania zada, sposób przepływu polece, informacji, dokumentów. Musi by efektywny, sprawia, by usługi zdrowotne spełniały wymagania pacjentów, umo liwia kontrol nad cał działalno ci w zakresie jako ci oraz pomaga w osi ganiu celów jako ciowych. W krajach gospodarczo rozwini tych w obszarze usług zdrowotnych stosowane s nast puj ce systemy zarz dzania jako ci : akredytacja, normy ISO 9000 oraz filozofia zarz dzania przez jako TQM (Total Quality Management). Wszystkie te systemy z powodzeniem mog by przeniesione na grunt polskiej słu by zdrowia. Jak dot d, najpopularniejsz form certyfikacji jako ci usług zakładów opieki zdrowotnej w Polsce jest akredytacja. Akredytacje traktuje si jako jeden z pierwszych kroków zwi zanych z zarz dzaniem jako ci. Systematycznie do obszaru zarz dzania jako ci usług zdrowotnych w Polsce wchodz tak e inne systemy, w tym ISO 9000 oraz TQM. Wiele polskich zakładów opieki zdrowotnej mo e poszczyci si posiadaniem certyfikatu ISO Normy ISO 9000 stały si ju standardem jako ci usług zdrowotnych w Polsce, a dla niektórych ZOZ s drog do doskonało ci jako ci usług, drog do TQM. W 1987 r. Mi dzynarodowa Organizacja Normalizacyjna (ISO) opublikowała seri norm znanych jako normy ISO 9000, ustalaj cych terminologi zwi zan z zarz dzaniem jako ci, opisuj cych kilka ró nych modeli systemów zapewnienia jako ci, podaj cych warunki, które te

7 94 Zarz dzanie jako ci usług w opiece zdrowotnej modele powinny spełnia oraz wytyczne dotycz ce zarz dzania jako ci i elementów systemu jako ci 11. Norma ISO jest jednym z narz dzi zarz dzania słu cym doskonaleniu okre lonego obszaru lub cz ci organizacji 12. Normy ISO 9000 nie s normami dotycz cymi wyrobów, lecz odnosz cymi si do sposobu zarz dzania. Stanowi jeden z elementów strategicznego podej cia do idei ci głego doskonalenia jako ci oraz stanowi pomoc dla organizacji (np. zakładów opieki zdrowotnej) przy tworzeniu systemu jako ci. Sposób zarz dzania, opisany przez normy ISO serii 9000, mo e by zastosowany w ka dej organizacji, w tym tak e w sektorze usług zdrowotnych. Normy serii ISO 9000 s ci gle aktualizowane i uzupełniane tak, aby odpowiadały aktualnemu poziomowi techniki i wiedzy o zarz dzaniu jako ci. W 2000 r. nast piła kolejna aktualizacja, powstały nowe normy ISO 9000:2000, które przedstawiono na rys. 2. ISO 9000* Terminologia jako ci ISO 9001 Systemy podej cie procesowe Wymagania systemów ISO 9004 Doskonalenie systemów ISO Audytowanie systemów zarz dzania jako ci i zarz dzania rodowiskowego Rys. 2. Znowelizowane normy ISO 9000 edycji 2000 * po wej ciu Polski do Unii Europejskiej polska edycja rodziny norm ISO 9000:2000 oznaczana jest jako PN-En ISO 9000;2001, jednak dla uproszczenia oznaczenia normy w tek cie autorzy przyj li oznaczenie normy jako ISO 9000:2000 ródło: J. Fr, Anwendung von Managementssystemen in Dienstleistungsunternehmen, Universitätsverlag, Rostock 2004, s. 54. Normy ISO 9001:2000 jako podstawowy obecny standard, który zakłady opieki zdrowotnej przyjmuj jako wytyczne w zakresie tworzenia systemu jako ci usług zdrowotnych, koncentruje si na czterech głównych elementach: okre lanie celów, zada i odpowiedzialno ci, przygotowanie odpowiednich zasobów ( rodków dla realizacji procesów), zarz dzanie procesami w procesie wiadczenia usług zdrowotnych spełniaj cych wymagania pacjenta, pomiar procesów i ich ci głe doskonalenie. 11 J.W. Nierzwicki (red.), Zarz dzanie jako ci. Wybrane zagadnienia. O rodek Doradztwa i Doskonalenia Kadr sp. z o.o., Gda sk 1999, s R. Sankowski, ISO jako narz dzie zarz dzania. Problemy jako ci, 2001, s. 15.

8 POLSKIE STOWARZYSZENIE ZARZ DZANIA WIEDZ Seria: Studia i Materiały, nr 25, Układ i tre norm dostosowany jest tak e do placówek słu by zdrowia. Norma wprowadza podej cie procesowe, now struktur wymaga. Zmiany te w istotny sposób zmieniaj podej cie do tworzenia i rozwoju systemów jako ci w placówkach zdrowotnych. Wła ciwie opracowany i wdro ony system zarz dzania jako ci usług w opiece zdrowotnej stanowi podstawowy warunek sprawnego i skutecznego zarz dzania w sposób efektywny procesami medycznymi. Jako podstawowe elementy systemu zarz dzania jako ci usług zdrowotnych mo na wymieni : misj i strategi jako ci ZOZ, polityk i cele jako ci oraz sposób realizacji tych celów, struktur organizacyjn ZOZ z podziałem odpowiedzialno ci kluczowych stanowisk, zasoby ludzkie i ich komunikacj wewn trzn, wyposa enie ZOZ. Dla spełniania oczekiwa pacjenta musi istnie cisłe i harmonijne powi zanie pomi dzy wyró nionymi elementami systemu: odpowiedzialno ci menad erów, zasobami ludzkimi i materialnymi i struktur systemu jako ci. Sprawne funkcjonowanie systemu jako ci usług w opiece zdrowotnej wymaga odpowiednio dostosowanej, prostej i funkcjonalnej struktury organizacyjnej. Jako powinna by wpisana w misj i strategi ka dej jednostki słu by zdrowia. Odpowiedzialno za stworzenie misji i strategii jako ci oraz wprowadzenie jej w ycie nale y do menad erów placówek zdrowotnych. Misja i długofalowa strategia jako ci powinny okre la trzy główne obszary: powszechn filozofi jako ci, sposób jej osi gania i rodki do tego słu ce. Przez system zarz dzania jako ci usług w opiece zdrowotnej rozumie si system dla ustanowienia polityki jako ci i celów jako ciowych oraz sposób osi gania tych celów. Polityka jako ci to ogół zamierze i celów jednostki opieki zdrowotnej odnosz cych si do jako ci formalnie wyra onych przez menad erów tej jednostki (rys. 3). W dobie post puj cej globalizacji i silnej konkurencji w wiatowej gospodarce kluczem do sukcesu ka dej organizacji, w tym tak e ZOZ, s ludzie (zasoby ludzkie). To człowiek jest twórc i sprawc jako ci ka dego produktu, w tym tak e usługi zdrowotnej, a jednocze nie jako pacjent ocenia poziom jako ci usługi, odczuwaj c satysfakcj lub rozczarowanie. Nieodł czn cz ci infrastruktury ka dego ZOZ, wpływaj cej na medyczne procesy jako- ciowe, a przede wszystkim na jako usług zdrowotnych, jest jego wyposa enie w niezb dny sprz t ratuj cy ycie i zdrowie pacjenta (budynki, wyposa enie sprz towe, komunikacja wewn trzna, itp.). System zarz dzania jako ci usług zdrowotnych powinien by udokumentowany w tzw. Ksi dze jako ci, która zawiera poziom strategiczny, taktyczny i operacyjny. Budowa systemu zarz dzania jako ci usług zdrowotnych, poddanie si audytowi jako ci przeprowadzonemu przez niezale n jednostk i uzyskanie certyfikatu potwierdzaj cego zgodno systemu zarz dzania jako ci z wymaganiami normy ISO 9001:2000 (obecnie ju ISO 9001:2008) b dzie miało coraz wi kszy wpływ na wiarygodno ZOZ na lokalnym czy krajowym rynku. Opracowanie i wdro enie systemu zarz dzania jako ci w ZOZ, wi e si ze znacznymi kosztami, jednak powinno przynie wiele wymiernych i niewymiernych korzy ci (przedstawienie ich nie jest celem tej pracy).

9 96 Zarz dzanie jako ci usług w opiece zdrowotnej POLITYKA JAKO CI Szpital w remie wiadczy usługi medyczne na wysokim poziomie zgodnie z obowi zuj cymi aktami prawnymi i oczekiwaniami pacjentów, zapewniaj c im i osobom odwiedzaj cym, a tak e personelowi przyjazne oraz bezpieczne warunki pobytu i pracy. Maj c na uwadze ci gł popraw jako ci wiadczonych usług w naszej placówce opracowano i wdro ono system zarz dzania jako ci zgodny z mi dzynarodow norm ISO 9001: Cele jako ciowe stoj ce przed nasz placówk to: poprawa standardu oferowanych usług medycznych, poprawa warunków bytowych pacjentów korzystaj cych z usług szpitala, d enie do poprawy warunków pracy personelu, d enie do pełnej satysfakcji pacjentów opuszczaj cych szpital, ci głe doskonalenie skuteczno ci wdro onego systemu zarz dzania jako ci. Realizacja tych celów nast puje poprzez: stałe podnoszenie kwalifikacji i wiadomo ci pracowników, których praca ma wpływ na jako wiadczonych usług, zakupy nowoczesnego i niezb dnego sprz tu medycznego, stworzenie przyjaznej atmosfery wokół pacjenta, udzielanie pełnej informacji o post pach leczenia, sukcesywne remonty poszczególnych oddziałów i przystosowywanie ich do obowi zuj cych standardów, analizowanie i wyci ganie wniosków z ankiet wypełnianych przez pacjentów opuszczaj cych szpital, zaanga owanie kierownictwa w działania na rzecz rozwoju szpitala. Dyrekcja Szpitala dokonuj c okresowych przegl dów funkcjonowania systemu zarz dzania weryfikuje polityk jako ci przystosowuj c j do zmieniaj cych si warunków. Powy sza polityka jest znana wszystkim pracownikom szpitala oraz podana do wiadomo ci wszystkim zainteresowanym pacjentom oraz ich rodzinom. W oparciu o ogólne cele jako ciowe opracowane s cele szczegółowe podlegaj ce zatwierdzeniu i okresowo weryfikowane przez Dyrekcj Szpitala. Kierownictwo Szpitala w remie zobowi zuje si do zapewnienia zasobów i rodków niezb dnych do realizacji powy szej polityki. Rys. 3. Polityka jako ci zakładu opieki zdrowotnej na przykładzie Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej w remie ródło: 5. Podsumowanie Zarz dzanie jako ci jest jednym ze sposobów zarz dzania. Rozwa aj c do wiadczenia polskie we wdra aniu systemu zarz dzania jako ci, mo na stwierdzi, e jeste my dopiero w połowie drogi, która doprowadzi ma ZOZ do wiadczenia usług zdrowotnych wysokiej jako ci. Osi gni cie wysokiej jako ci w usługach medycznych wymaga jednak czasu, a od polityków i menad erów ZOZ zale e b dzie, czy pacjenci b d zadowoleni z oferowanej im jako ci. Wdra anie systemów zarz dzania jako ci do ZOZ nie jest trudne, ale kosztowne. Kluczowym elementem decyduj cym o powodzeniu wdra ania systemów jako ci jest nakierowanie ZOZ

10 POLSKIE STOWARZYSZENIE ZARZ DZANIA WIEDZ Seria: Studia i Materiały, nr 25, na odbiorc usług pacjenta, co jest niemo liwe bez zmiany sposobu my lenia pracowników ZOZ. Niezwykle wa n rol odgrywaj mened erowie ZOZ, od których zale y zmiana kultury organizacyjnej i zmiana podej cia do pacjentów odbiorców usług. Systemy zarz dzania jako ci mog by wdra ane w ka dej jednostce opieki zdrowotnej. Elastyczno tych systemów sprawia bowiem, e mog by one zastosowane na ka dym etapie rozwoju ZOZ, niezale nie od funkcjonuj cych nawyków i nieprawidłowo ci istniej cych wewn trz zakładu. Bibliografia 1. Dykowka G., Opolski J., Jako wiadcze zdrowotnych, pakiet samokształceniowy, szkolenie podstawowe dla pracowników kas chorych, Mi dzynarodowa Szkoła Mened erów, Warszawa Hauke E., Poradnik dla zapewnienia jako ci w szpitalu, Centrum Organizacji I Ekonomiki Ochrony Zdrowia, Warszawa Karski J.B., Promocja zdrowia pakiet samokształceniowy. Szkolenie podstawowe dla pracowników kas chorych. Mi dzynarodowa Szkoła Mened erów, Warszawa Karski J.B., Teoria organizacji i zarz dzania w promocji zdrowia. COiEOZ, Warszawa Kotler Ph., Marketing. Gebethner &S-a, Warszawa Maxwell R.S., Quality Assurance In Health, British Medical Journal, 1984, Nr McGuire, Henderson, G.Mooney, The Economics of Healty Care. An Intruductory Text., Rutlendge & Kegan Paul, London 1988, za: E. Aksman, Przekształcenia sektora publicznego i prywatnego w brytyjskiej i polskiej opiece zdrowotnej, Uniwersytet Warszawski, Warszawa Nierzwicki J.W. (red.), Zarz dzanie jako ci. Wybrane zagadnienia. O rodek Doradztwa i Doskonalenia Kadr sp. z o.o., Gda sk Opolski K., E. Szemborska, Strefy zarz dzania jako ci w słu bie zdrowia. Antidotum 9/ Sankowski R., ISO jako narz dzie zarz dzania. Problemy jako ci, Słownik j zyka polskiego, tom I, PWN, Warszawa 1988.

11 98 Zarz dzanie jako ci usług w opiece zdrowotnej QUALITY MANAGEMENT IN HEALTH CARE SERVICES Summary The paper presents important aspects of quality management in health care system. It provides a definition of health services and their characteristics, and defines the quality of health services. The final part of the paper shows the quality management system in health care as the current standard, which improves the quality of life in a society. The results are presented in graphical and descriptive form. Keywords: quality, management, health care Wydział Nauk Ekonomicznych i Zarz dzania Uniwersytet Szczeci ski Szczecin, ul. Mickiewicza 64

ZARZĄDZENIE NR 11/2012 Wójta Gminy Rychliki. z dnia 30 stycznia 2012 r. w sprawie wdrożenia procedur zarządzania ryzykiem w Urzędzie Gminy Rychliki

ZARZĄDZENIE NR 11/2012 Wójta Gminy Rychliki. z dnia 30 stycznia 2012 r. w sprawie wdrożenia procedur zarządzania ryzykiem w Urzędzie Gminy Rychliki ZARZĄDZENIE NR 11/2012 Wójta Gminy Rychliki z dnia 30 stycznia 2012 r. w sprawie wdrożenia procedur zarządzania ryzykiem w Urzędzie Gminy Rychliki Na podstawie art. 69 ust. 1 pkt 3 w związku z art. 68

Bardziej szczegółowo

Wprowadzenie do zarządzania procesami biznesowymi czym są procesy biznesowe: Part 1

Wprowadzenie do zarządzania procesami biznesowymi czym są procesy biznesowe: Part 1 Wprowadzenie do zarządzania procesami biznesowymi czym są procesy biznesowe: Part 1 Listopad 2012 Organizacja funkcjonalna Dotychczas na organizację patrzono z perspektywy realizowanych funkcji. Zarząd

Bardziej szczegółowo

PROGRAM ZAPEWNIENIA I POPRAWY JAKOŚCI AUDYTU WEWNĘTRZNEGO

PROGRAM ZAPEWNIENIA I POPRAWY JAKOŚCI AUDYTU WEWNĘTRZNEGO Załącznik nr 4 do Zarządzenia Nr 103/2012 Burmistrza Miasta i Gminy Skawina z dnia 19 czerwca 2012 r. PROGRAM ZAPEWNIENIA I POPRAWY JAKOŚCI AUDYTU WEWNĘTRZNEGO MÓDL SIĘ TAK, JAKBY WSZYSTKO ZALEśAŁO OD

Bardziej szczegółowo

ARKUSZ OCENY OKRESOWEJ DLA STANOWISK PRACOWNICZYCH

ARKUSZ OCENY OKRESOWEJ DLA STANOWISK PRACOWNICZYCH Załącznik Nr 5 Do Regulaminu okresowych ocen pracowników Urzędu Miasta Piekary Śląskie zatrudnionych na stanowiskach urzędniczych, w tym kierowniczych stanowiskach urzędniczych oraz kierowników gminnych

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie projektami. wykład 1 dr inż. Agata Klaus-Rosińska

Zarządzanie projektami. wykład 1 dr inż. Agata Klaus-Rosińska Zarządzanie projektami wykład 1 dr inż. Agata Klaus-Rosińska 1 DEFINICJA PROJEKTU Zbiór działań podejmowanych dla zrealizowania określonego celu i uzyskania konkretnego, wymiernego rezultatu produkt projektu

Bardziej szczegółowo

Tomice, dnia 15 lutego 2012 r.

Tomice, dnia 15 lutego 2012 r. WSPÓLNA METODA OCENY CAF 2006 W URZĘDZIE GMINY TOMICE PLAN DOSKONALENIA Sporządził: Ryszard Góralczyk Koordynator CAF Cel dokumentu: Przekazanie pracownikom i klientom Urzędu informacji o przyjętym planie

Bardziej szczegółowo

STRATEGICZNA KARTA WYNIKÓW I JEJ ZASTOSOWANIE W ADMINISTARCJI PUBLICZNEJ

STRATEGICZNA KARTA WYNIKÓW I JEJ ZASTOSOWANIE W ADMINISTARCJI PUBLICZNEJ E-administracja warunkiem rozwoju Polski. Wzrost konkurencyjności przedsiębiorstw z wykorzystaniem innowacyjnych modeli referencyjnych procesów Administracji Publicznej STRATEGICZNA KARTA WYNIKÓW I JEJ

Bardziej szczegółowo

Wprowadzam w Urzędzie Marszałkowskim Województwa Małopolskiego Kartę Audytu Wewnętrznego, stanowiącą załącznik do niniejszego Zarządzenia.

Wprowadzam w Urzędzie Marszałkowskim Województwa Małopolskiego Kartę Audytu Wewnętrznego, stanowiącą załącznik do niniejszego Zarządzenia. ZARZĄDZENIE Nr 44 /05 MARSZAŁKA WOJEWÓDZTWA MAŁOPOLSKIEGO z dnia 5 maja 2005 r. w sprawie wprowadzenia w Urzędzie Marszałkowskim Województwa Małopolskiego w Krakowie Karty Audytu Wewnętrznego Data utworzenia

Bardziej szczegółowo

Kwestionariusz Samooceny Kontroli Zarządczej

Kwestionariusz Samooceny Kontroli Zarządczej Załącznik nr 3 do zarządzenia Nr 38 MKiDN z dnia 27. 07. 2011 r. Kwestionariusz Samooceny Kontroli Zarządczej.... (nazwa jednostki/komórki organizacyjnej) 1 2 3 4 Elementy Odpowiedzi kontroli zarządczej

Bardziej szczegółowo

Odpowiedzi na pytania zadane do zapytania ofertowego nr EFS/2012/05/01

Odpowiedzi na pytania zadane do zapytania ofertowego nr EFS/2012/05/01 Odpowiedzi na pytania zadane do zapytania ofertowego nr EFS/2012/05/01 1 Pytanie nr 1: Czy oferta powinna zawierać informację o ewentualnych podwykonawcach usług czy też obowiązek uzyskania od Państwa

Bardziej szczegółowo

Regulamin organizacyjny spó ki pod firm Siódmy Narodowy Fundusz Inwestycyjny im. Kazimierza. Wielkiego Spó ka Akcyjna z siedzib w Warszawie.

Regulamin organizacyjny spó ki pod firm Siódmy Narodowy Fundusz Inwestycyjny im. Kazimierza. Wielkiego Spó ka Akcyjna z siedzib w Warszawie. Regulamin organizacyjny spó ki pod firm Siódmy Narodowy Fundusz Inwestycyjny im. Kazimierza Wielkiego Spó ka Akcyjna z siedzib w Warszawie Definicje: Ilekro w niniejszym Regulaminie jest mowa o: a) Funduszu

Bardziej szczegółowo

Zarządzenie Nr 32/2011 Dyrektora Dziecięcego Szpitala Klinicznego w Lublinie z dnia 17.03.2011 r.

Zarządzenie Nr 32/2011 Dyrektora Dziecięcego Szpitala Klinicznego w Lublinie z dnia 17.03.2011 r. Zarządzenie Nr 32/2011 Dyrektora Dziecięcego Szpitala Klinicznego w Lublinie z dnia 17.03.2011 r. w sprawie: Aneksu do Regulaminu Organizacyjno - Porządkowego Dziecięcego Szpitala Klinicznego im. prof.

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN OKRESOWYCH OCEN PRACOWNIKÓW URZĘDU GMINY LIMANOWA ORAZ KIEROWNIKÓW JEDNOSTEK ORGANIZACYJNYCH GMINY LIMANOWA

REGULAMIN OKRESOWYCH OCEN PRACOWNIKÓW URZĘDU GMINY LIMANOWA ORAZ KIEROWNIKÓW JEDNOSTEK ORGANIZACYJNYCH GMINY LIMANOWA Załącznik do Zarządzenia Wójta Gminy Limanowa nr 78/2009 z dnia 10 grudnia 2009 r. REGULAMIN OKRESOWYCH OCEN PRACOWNIKÓW URZĘDU GMINY LIMANOWA ORAZ KIEROWNIKÓW JEDNOSTEK ORGANIZACYJNYCH GMINY LIMANOWA

Bardziej szczegółowo

Zarządzenie Nr 325/09 Burmistrza Miasta Bielsk Podlaski z dnia 29 czerwca 2009 r.

Zarządzenie Nr 325/09 Burmistrza Miasta Bielsk Podlaski z dnia 29 czerwca 2009 r. Zarządzenie Nr 325/09 Burmistrza Miasta Bielsk Podlaski z dnia 29 czerwca 2009 r. w sprawie wprowadzenia w Urzędzie Miasta Bielsk Podlaski regulaminu okresowej oceny pracowników Na podstawie art. 28 ustawy

Bardziej szczegółowo

PROGMEDICA System Zarządzania zgodnością w Szpitalu WOLTERS KLUWER DLA SZPITALI

PROGMEDICA System Zarządzania zgodnością w Szpitalu WOLTERS KLUWER DLA SZPITALI PROGMEDICA System Zarządzania zgodnością w Szpitalu WOLTERS KLUWER DLA SZPITALI lider rozwiązań dla rynku zdrowia Wśród największych profesjonalnych wydawnictw na świecie Ponad 40 krajów Europa, Ameryka

Bardziej szczegółowo

Nadzór nad systemami zarządzania w transporcie kolejowym

Nadzór nad systemami zarządzania w transporcie kolejowym Nadzór nad systemami zarządzania w transporcie kolejowym W ciągu ostatnich lat Prezes Urzędu Transportu Kolejowego zintensyfikował działania nadzorcze w zakresie bezpieczeństwa ruchu kolejowego w Polsce,

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN KONTROLI ZARZĄDCZEJ W MIEJSKO-GMINNYM OŚRODKU POMOCY SPOŁECZNEJ W TOLKMICKU. Postanowienia ogólne

REGULAMIN KONTROLI ZARZĄDCZEJ W MIEJSKO-GMINNYM OŚRODKU POMOCY SPOŁECZNEJ W TOLKMICKU. Postanowienia ogólne Załącznik Nr 1 do Zarządzenie Nr4/2011 Kierownika Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w Tolkmicku z dnia 20 maja 2011r. REGULAMIN KONTROLI ZARZĄDCZEJ W MIEJSKO-GMINNYM OŚRODKU POMOCY SPOŁECZNEJ

Bardziej szczegółowo

PROGRAM ZAPEWNIENIA I POPRAWY JAKOŚCI AUDYTU WEWNĘTRZNEGO

PROGRAM ZAPEWNIENIA I POPRAWY JAKOŚCI AUDYTU WEWNĘTRZNEGO Załącznik Nr 3 do Zarządzenia Nr 59/2012 Starosty Lipnowskiego z dnia 31 grudnia 2012 r. PROGRAM ZAPEWNIENIA I POPRAWY JAKOŚCI AUDYTU WEWNĘTRZNEGO PROWADZONEGO W STAROSTWIE POWIATOWYM W LIPNIE I JEDNOSTKACH

Bardziej szczegółowo

Ogólnopolska konferencja Świadectwa charakterystyki energetycznej dla budynków komunalnych. Oświetlenie publiczne. Kraków, 27 września 2010 r.

Ogólnopolska konferencja Świadectwa charakterystyki energetycznej dla budynków komunalnych. Oświetlenie publiczne. Kraków, 27 września 2010 r. w sprawie charakterystyki energetycznej budynków oraz postanowienia przekształconej dyrektywy w sprawie charakterystyki energetycznej budynków Ogólnopolska konferencja Świadectwa charakterystyki energetycznej

Bardziej szczegółowo

Oświadczenie o stanie kontroli zarz ądczej Starosty Powiatu Radomszcza ńskiego za rok 2014

Oświadczenie o stanie kontroli zarz ądczej Starosty Powiatu Radomszcza ńskiego za rok 2014 Oświadczenie o stanie kontroli zarz ądczej Starosty Powiatu Radomszcza ńskiego za rok 2014 (rok, za który sk ładane jest o świadczenie) DzialI Jako osoba odpowiedzialna za zapewnienie funkcjonowania adekwatnej,

Bardziej szczegółowo

Witamy w przedszkolu

Witamy w przedszkolu Witamy w przedszkolu Wydanie: Biuro Szkolne Hafnarfjarðar 2005 Strandgötu 31 220 Hafnarfjörður tel: 555-5800 Fax: 585-5809 Adres internetowy: skolaskr@hafnarfjordur.is Zdjecia: Dzieci w przedszkolu Alfasteini

Bardziej szczegółowo

Zobacz to na własne oczy. Przyszłość już tu jest dzięki rozwiązaniu Cisco TelePresence.

Zobacz to na własne oczy. Przyszłość już tu jest dzięki rozwiązaniu Cisco TelePresence. Informacje dla kadry zarządzającej Zobacz to na własne oczy. Przyszłość już tu jest dzięki rozwiązaniu Cisco TelePresence. 2010 Cisco i/lub firmy powiązane. Wszelkie prawa zastrzeżone. Ten dokument zawiera

Bardziej szczegółowo

S T A T U T Domu Pomocy Społecznej w Dąbrowie (stan na 2 października 2015) Rozdział I Postanowienia ogólne

S T A T U T Domu Pomocy Społecznej w Dąbrowie (stan na 2 października 2015) Rozdział I Postanowienia ogólne Załącznik do Uchwały Nr XLIV/275/06 z dnia 30 czerwca 2006 r. po uwzględnieniu zmian wprowadzonych przez Uchwałę Nr XXVII/167/08 z dnia 3 września 2008 r. oraz Uchwałę Nr VI/47/11 z dnia 23 marca 2011

Bardziej szczegółowo

Procedura prowadzenia ewaluacji realizacji polityk i programów publicznych

Procedura prowadzenia ewaluacji realizacji polityk i programów publicznych 1 Procedura prowadzenia ewaluacji realizacji polityk i programów publicznych Opracowanie w ramach projektu Potencjał Działanie Rozwój: nowy wymiar współpracy Miasta Płocka i płockich organizacji pozarządowych.

Bardziej szczegółowo

Zaproszenie Usługa realizowana w ramach Projektu Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości Zarządzanie kompetencjami w MSP

Zaproszenie Usługa realizowana w ramach Projektu Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości Zarządzanie kompetencjami w MSP Zaproszenie Usługa realizowana w ramach Projektu Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości Zarządzanie kompetencjami w MSP Szanowni Państwo, Mam przyjemność zaprosić Państwa firmę do udziału w Usłudze

Bardziej szczegółowo

U M O W A. zwanym w dalszej części umowy Wykonawcą

U M O W A. zwanym w dalszej części umowy Wykonawcą U M O W A zawarta w dniu pomiędzy: Miejskim Centrum Medycznym Śródmieście sp. z o.o. z siedzibą w Łodzi przy ul. Próchnika 11 reprezentowaną przez: zwanym dalej Zamawiający a zwanym w dalszej części umowy

Bardziej szczegółowo

DZIENNIK URZĘDOWY MINISTRA CYFRYZACJI

DZIENNIK URZĘDOWY MINISTRA CYFRYZACJI DZIENNIK URZĘDOWY MINISTRA CYFRYZACJI Warszawa, dnia 7 kwietnia 2016 r. Poz. 9 ZARZĄDZENIE NR 9 MINISTRA CYFRYZACJI 1) z dnia 5 kwietnia 2016 r. w sprawie Karty Audytu Wewnętrznego w Ministerstwie Cyfryzacji

Bardziej szczegółowo

TWORZENIE I NADZOROWANIE DOKUMENTÓW SYSTEMOWYCH (PROCEDUR, KSIĘGI JAKOŚCI I KART USŁUG) SJ.0142.1.2013 Data: 23.10.

TWORZENIE I NADZOROWANIE DOKUMENTÓW SYSTEMOWYCH (PROCEDUR, KSIĘGI JAKOŚCI I KART USŁUG) SJ.0142.1.2013 Data: 23.10. SJ.0142.1.2013 Data: 23.10.2013 Strona 1 z 5 1. Cel i zakres 1.1. Cel Celem niniejszej procedury jest zapewnienie, że dokumentacja Systemu Zarządzania Jakością stosowana w Starostwie Powiatowym w Wałbrzychu

Bardziej szczegółowo

RAPORT Z AUDITU. polski Reie.tr Sictkón, Biuro Certyfikacji NR NC - 1407/P6 PN-EN ISO 9001:2009

RAPORT Z AUDITU. polski Reie.tr Sictkón, Biuro Certyfikacji NR NC - 1407/P6 PN-EN ISO 9001:2009 polski Reie.tr Sictkón, NR NC - 1407/P6 PN-EN ISO 9001:2009 0 Spis treści 1 Cel i zakres auditu 2 Załączniki 3 Wprowadzenie 4 Rozdzielnik 5 Poufność 6 Zakres certyfikacji 7 Ocena systemu zarządzania. 8

Bardziej szczegółowo

Zarządzenie Nr 10/2009 Wójta Gminy Kołczygłowy z dnia 16 marca 2009 r.

Zarządzenie Nr 10/2009 Wójta Gminy Kołczygłowy z dnia 16 marca 2009 r. Zarządzenie Nr 10/2009 Wójta Gminy Kołczygłowy z dnia 16 marca 2009 r. w sprawie: wprowadzenia w Urzędzie Gminy Kołczygłowy Regulaminu okresowej oceny pracowników samorządowych zatrudnionych na stanowisku

Bardziej szczegółowo

Załącznik nr 5 - Plan komunikacji

Załącznik nr 5 - Plan komunikacji 9 Plan działania Komunikacja w procesie tworzenia i wdrażania lokalnej strategii rozwoju jest warunkiem nieodzownym w osiąganiu założonych efektów. Podstawowym warunkiem w planowaniu skutecznej jest jej

Bardziej szczegółowo

KOMUNIKAT Nr 23 MINISTRA FINANSÓW. z dnia 16 grudnia 2009 r.

KOMUNIKAT Nr 23 MINISTRA FINANSÓW. z dnia 16 grudnia 2009 r. KOMUNIKAT Nr 23 MINISTRA FINANSÓW z dnia 16 grudnia 2009 r. w sprawie standardów kontroli zarz dczej dla sektora finansów publicznych Na podstawie art. 69 ust. 3 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach

Bardziej szczegółowo

Koszty jakości. Definiowanie kosztów jakości oraz ich modele strukturalne

Koszty jakości. Definiowanie kosztów jakości oraz ich modele strukturalne 1 Definiowanie kosztów jakości oraz ich modele strukturalne Koszty jakości to termin umowny. Pojęcie to nie występuje w teorii kosztów 1 oraz nie jest precyzyjnie zdefiniowane ani przez teoretyków, ani

Bardziej szczegółowo

Efektywna strategia sprzedaży

Efektywna strategia sprzedaży Efektywna strategia sprzedaży F irmy wciąż poszukują metod budowania przewagi rynkowej. Jednym z kluczowych obszarów takiej przewagi jest efektywne zarządzanie siłami sprzedaży. Jak pokazują wyniki badania

Bardziej szczegółowo

KODEKS ETYKI PRACOWNIKÓW POWIATOWEGO CENTRUM POMOCY RODZINIE W LUBLINIE

KODEKS ETYKI PRACOWNIKÓW POWIATOWEGO CENTRUM POMOCY RODZINIE W LUBLINIE Załącznik Nr 1 do Zarządzenia Nr z dnia Dyrektora PCPR w Lublinie KODEKS ETYKI PRACOWNIKÓW POWIATOWEGO CENTRUM POMOCY RODZINIE W LUBLINIE ROZDZIAŁ I Zasady ogólne 1 1. Kodeks wyznacza zasady postępowania

Bardziej szczegółowo

ZARZ DZANIE ZESPO EM P DR PIOTR PILCH

ZARZ DZANIE ZESPO EM P DR PIOTR PILCH ZARZ DZANIE ZESPO EM P DR PIOTR PILCH Aktywno ci Przeci tni mened erowie Mened erowie odnosz cy sukcesy Mened erowie efektywni Tradycyjne zarz dzanie 32% 13% 19% Komunikowanie si 29% 28% 44% Zarz dzanie

Bardziej szczegółowo

RAPORT Z EWALUACJI WEWNĘTRZNEJ. Młodzieżowego Domu Kultury w Puławach W ROKU SZKOLNYM 2014/2015. Zarządzanie placówką służy jej rozwojowi.

RAPORT Z EWALUACJI WEWNĘTRZNEJ. Młodzieżowego Domu Kultury w Puławach W ROKU SZKOLNYM 2014/2015. Zarządzanie placówką służy jej rozwojowi. RAPORT Z EWALUACJI WEWNĘTRZNEJ Młodzieżowego Domu Kultury w Puławach W ROKU SZKOLNYM 2014/2015 Zarządzanie placówką służy jej rozwojowi. CEL EWALUACJI: PRZEDMIOT EWALUACJI: Skład zespołu: Anna Bachanek

Bardziej szczegółowo

1. Proszę krótko scharakteryzować firmę którą założyła Pani/Pana podgrupa, w zakresie: a) nazwa, status prawny, siedziba, zasady zarządzania (5 pkt.

1. Proszę krótko scharakteryzować firmę którą założyła Pani/Pana podgrupa, w zakresie: a) nazwa, status prawny, siedziba, zasady zarządzania (5 pkt. 1. Proszę krótko scharakteryzować firmę którą założyła Pani/Pana podgrupa, w zakresie: a) nazwa, status prawny, siedziba, zasady zarządzania (5 pkt.) b) produkt i najważniejsze parametry oraz metodyki

Bardziej szczegółowo

Proces certyfikacji ISO 9001:2015. Wydanie normy ISO 9001:2015 dotyczące systemów zarządzania jakością obowiązuje od 15 września 2015 roku.

Proces certyfikacji ISO 9001:2015. Wydanie normy ISO 9001:2015 dotyczące systemów zarządzania jakością obowiązuje od 15 września 2015 roku. ISO 9001:2015 Wydanie normy ISO 9001:2015 dotyczące systemów zarządzania jakością obowiązuje od 15 września 2015 roku. Nowelizacje normy to coś więcej, niż tylko kosmetyczne zmiany; pociągają one za sobą

Bardziej szczegółowo

(Akty, których publikacja nie jest obowiązkowa) KOMISJA

(Akty, których publikacja nie jest obowiązkowa) KOMISJA 27.7.2004 Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej L 251/9 II (Akty, których publikacja nie jest obowiązkowa) KOMISJA DECYZJA KOMISJI z dnia 7 lipca 2004 r. zmieniająca jej regulamin wewnętrzny (2004/563/WE,

Bardziej szczegółowo

BEZPIECZEŃSTWO INFORMACYJNE I CYBERNETYCZNE

BEZPIECZEŃSTWO INFORMACYJNE I CYBERNETYCZNE BEZPIECZEŃSTWO INFORMACYJNE I CYBERNETYCZNE Prowadzący: mgr Arkadiusz Kozak Biegły Sądu Okręgowego w Szczecinie w zakresie teleinformatyki Bezpieczeństwo informacyjne i cybernetyczne bezpieczeństwo systemów

Bardziej szczegółowo

Koordynowana opieka nad kobietą w ciąży (KOC) Instrukcja dotycząca złożenia oferty w postępowaniu konkursowym

Koordynowana opieka nad kobietą w ciąży (KOC) Instrukcja dotycząca złożenia oferty w postępowaniu konkursowym 9.05.2016 r. Koordynowana opieka nad kobietą w ciąży (KOC) Instrukcja dotycząca złożenia oferty w postępowaniu konkursowym Poniżej zawarte są informacje dotyczące złożenia oferty w postępowaniu konkursowym

Bardziej szczegółowo

ARKUSZ OCENY OKRESOWEJ PRACOWNIKA ADMINISTRACJI WYŻSZEJ SZKOŁY INFORMATYKI I EKONOMII TWP W OLSZTYNIE. Dane osobowe pracownika: Nazwisko i imię:..

ARKUSZ OCENY OKRESOWEJ PRACOWNIKA ADMINISTRACJI WYŻSZEJ SZKOŁY INFORMATYKI I EKONOMII TWP W OLSZTYNIE. Dane osobowe pracownika: Nazwisko i imię:.. Załącznik nr 1 do Regulaminu oceny okresowej pracowników administracji w WSIiE TWP stanowiącego Załącznik nr 1 do Zarządzenia Rektora nr 63/2015 z dnia 19.11.2015 r. ARKUSZ OCENY OKRESOWEJ PRACOWNIKA ADMINISTRACJI

Bardziej szczegółowo

wzór Załącznik nr 5 do SIWZ UMOWA Nr /

wzór Załącznik nr 5 do SIWZ UMOWA Nr / wzór Załącznik nr 5 do SIWZ UMOWA Nr / zawarta w dniu. w Szczecinie pomiędzy: Wojewodą Zachodniopomorskim z siedzibą w Szczecinie, Wały Chrobrego 4, zwanym dalej "Zamawiającym" a nr NIP..., nr KRS...,

Bardziej szczegółowo

KRYTERIA WYBORU INSTYTUCJI SZKOLENIOWYCH DO PRZEPROWADZENIA SZKOLEŃ

KRYTERIA WYBORU INSTYTUCJI SZKOLENIOWYCH DO PRZEPROWADZENIA SZKOLEŃ Powiatowy Urząd Pracy w Rzeszowie KRYTERIA WYBORU INSTYTUCJI SZKOLENIOWYCH DO PRZEPROWADZENIA SZKOLEŃ Rzeszów 2014 r. 1. Niniejsze kryteria opracowano w oparciu o: POSTANOWIENIA OGÓLNE 1 - Ustawę dnia

Bardziej szczegółowo

POLITYKA JAKOŚCI. Międzyzakładowej Spółdzielni Mieszkaniowej Energetyka

POLITYKA JAKOŚCI. Międzyzakładowej Spółdzielni Mieszkaniowej Energetyka POLITYKA JAKOŚCI Międzyzakładowej Spółdzielni Mieszkaniowej Energetyka System Zarządzania Jakością został zbudowany w oparciu o faktycznie realizowane procesy. Podstawowym zadaniem podczas budowy Systemu

Bardziej szczegółowo

Program zdrowotny. Programy profilaktyczne w jednostkach samorz du terytorialnego. Programy zdrowotne a jednostki samorz du terytorialnego

Program zdrowotny. Programy profilaktyczne w jednostkach samorz du terytorialnego. Programy zdrowotne a jednostki samorz du terytorialnego Mirosław Moskalewicz 1 z 7 Programy profilaktyczne w jednostkach samorz du terytorialnego Specjalista Zdrowia Publicznego i Medycyny Spo ecznej Specjalista Po o nictwa i Ginekologii Lek. Med. Miros aw

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN BIURA KARIER EUROPEJSKIEJ WYŻSZEJ SZKOŁY PRAWA I ADMINISTRACJI

REGULAMIN BIURA KARIER EUROPEJSKIEJ WYŻSZEJ SZKOŁY PRAWA I ADMINISTRACJI REGULAMIN BIURA KARIER EUROPEJSKIEJ WYŻSZEJ SZKOŁY PRAWA I ADMINISTRACJI I. POSTANOWIENIA OGÓLNE 1 1. Biuro Karier Europejskiej Wyższej Szkoły Prawa i Administracji w Warszawie, zwane dalej BK EWSPA to

Bardziej szczegółowo

POSTANOWIENIA OGÓLNE

POSTANOWIENIA OGÓLNE Załącznik nr 2 do zarządzenia Nr 295/V/2010 Prezydenta Miasta Konina z dnia 09.09.2010 r. KSIĘGA PROCEDUR AUDYTU WEWNĘTRZNEGO URZĘDU MIEJSKIEGO W KONINIE POSTANOWIENIA OGÓLNE 1. Księga procedur określa

Bardziej szczegółowo

Rudniki, dnia 10.02.2016 r. Zamawiający: PPHU Drewnostyl Zenon Błaszak Rudniki 5 64-330 Opalenica NIP 788-000-22-12 ZAPYTANIE OFERTOWE

Rudniki, dnia 10.02.2016 r. Zamawiający: PPHU Drewnostyl Zenon Błaszak Rudniki 5 64-330 Opalenica NIP 788-000-22-12 ZAPYTANIE OFERTOWE Zamawiający: Rudniki, dnia 10.02.2016 r. PPHU Drewnostyl Zenon Błaszak Rudniki 5 64-330 Opalenica NIP 788-000-22-12 ZAPYTANIE OFERTOWE W związku z planowaną realizacją projektu pn. Rozwój działalności

Bardziej szczegółowo

Wsparcie sektora nauki i innowacyjnych przedsiębiorstw w latach 2014-2020 - załoŝenia krajowego programu operacyjnego Marcin Łata Dyrektor Departamentu Zarządzania Programami Konkurencyjności i Innowacyjności

Bardziej szczegółowo

Objaśnienia do Wieloletniej Prognozy Finansowej na lata 2011-2017

Objaśnienia do Wieloletniej Prognozy Finansowej na lata 2011-2017 Załącznik Nr 2 do uchwały Nr V/33/11 Rady Gminy Wilczyn z dnia 21 lutego 2011 r. w sprawie uchwalenia Wieloletniej Prognozy Finansowej na lata 2011-2017 Objaśnienia do Wieloletniej Prognozy Finansowej

Bardziej szczegółowo

Statut Audytu Wewnętrznego Gminy Stalowa Wola

Statut Audytu Wewnętrznego Gminy Stalowa Wola Załącznik nr 1 do Zarządzenia Nr II/818/10 Prezydenta Miasta Stalowej Woli z dnia 26 kwietnia 2010r. STATUT AUDYTU WEWNĘTRZNEGO GMINY STALOWA WOLA I. Postanowienia ogólne 1 1. Statut Audytu Wewnętrznego

Bardziej szczegółowo

Zakład Certyfikacji 03-042 Warszawa, ul. Kupiecka 4 Sekcja Ceramiki i Szkła ul. Postępu 9 02-676 Warszawa PROGRAM CERTYFIKACJI

Zakład Certyfikacji 03-042 Warszawa, ul. Kupiecka 4 Sekcja Ceramiki i Szkła ul. Postępu 9 02-676 Warszawa PROGRAM CERTYFIKACJI Zakład Certyfikacji 03-042 Warszawa, ul. Kupiecka 4 Sekcja Ceramiki i Szkła ul. Postępu 9 02-676 Warszawa PC-05 PROGRAM Certyfikacja zgodności z Kryteriami Grupowymi certyfikacja dobrowolna Warszawa, PROGRAM

Bardziej szczegółowo

Zarządzenie Nr 04.2016 Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w Pabianicach z dnia 14 stycznia 2016

Zarządzenie Nr 04.2016 Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w Pabianicach z dnia 14 stycznia 2016 GOPS.010.04.2016 Zarządzenie Nr 04.2016 Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w Pabianicach z dnia 14 stycznia 2016 w sprawie Regulaminu okresowej oceny pracowników samorządowych zatrudnionych

Bardziej szczegółowo

INSTRUKCJA DLA UCZESTNIKÓW ZAWODÓW ZADANIA

INSTRUKCJA DLA UCZESTNIKÓW ZAWODÓW ZADANIA INSTRUKCJA DLA UCZESTNIKÓW ZAWODÓW 1. Zawody III stopnia trwają 150 min. 2. Arkusz egzaminacyjny składa się z 2 pytań otwartych o charakterze problemowym, 1 pytania opisowego i 1 mini testu składającego

Bardziej szczegółowo

Metody wyceny zasobów, źródła informacji o kosztach jednostkowych

Metody wyceny zasobów, źródła informacji o kosztach jednostkowych Metody wyceny zasobów, źródła informacji o kosztach jednostkowych by Antoni Jeżowski, 2013 W celu kalkulacji kosztów realizacji zadania (poszczególnych działań i czynności) konieczne jest przeprowadzenie

Bardziej szczegółowo

DECYZJA w sprawie czasowego zaprzestania działalności

DECYZJA w sprawie czasowego zaprzestania działalności WOJEWODA ŁÓDZKI ZK-III.9611.15.2015 Łódź, dnia 17 czerwca 2015 r. DECYZJA w sprawie czasowego zaprzestania działalności Na podstawie art. 34 ustawy z dnia 15 kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej

Bardziej szczegółowo

ENETOSH Standard kompetencji dla instruktorów i trenerów ds. bezpieczeństwa i ochrony zdrowia

ENETOSH Standard kompetencji dla instruktorów i trenerów ds. bezpieczeństwa i ochrony zdrowia ENETOSH Standard kompetencji dla instruktorów i trenerów ds. bezpieczeństwa i ochrony zdrowia Pole kompetencji Bezpieczeństwo i higiena pracy Level: 6 Credit: Umiejętności Wiedza 1 Stawia pytania odnośnie

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN OKRESOWEJ OCENY PRACOWNIKÓW URZĘDU GMINY W SULĘCZYNIE

REGULAMIN OKRESOWEJ OCENY PRACOWNIKÓW URZĘDU GMINY W SULĘCZYNIE Załącznik do Zarządzenia Nr 58/2009 Wójta Gminy Sulęczyno z dnia 29.09.2009r REGULAMIN OKRESOWEJ OCENY PRACOWNIKÓW URZĘDU GMINY W SULĘCZYNIE 1. 1. Pracownicy Urzędu zatrudnieni na stanowiskach urzędniczych,

Bardziej szczegółowo

Program Zapewnienia i Poprawy Jakości Audytu Wewnętrznego

Program Zapewnienia i Poprawy Jakości Audytu Wewnętrznego Załącznik do Programu Zapewnienia i Poprawy Jakości Audytu Wewnętrznego Urząd Gminy Kłodzko 57-300 Kłodzko, ul. Okrzei 8a Program Zapewnienia i Poprawy Jakości Audytu Wewnętrznego Opracował: Agnieszka

Bardziej szczegółowo

Konferencja pt.: "Zielona administracja za sprawą EMAS Ministerstwo Środowiska, 25 lutego 2015 r. e-remasjako narzędzie zielonej administracji

Konferencja pt.: Zielona administracja za sprawą EMAS Ministerstwo Środowiska, 25 lutego 2015 r. e-remasjako narzędzie zielonej administracji Konferencja pt.: "Zielona administracja za sprawą EMAS Ministerstwo Środowiska, 25 lutego 2015 r. e-remasjako narzędzie zielonej administracji 1 Wdrażanie zrównoważonego rozwoju wymaga integracji procesu

Bardziej szczegółowo

Strategia rozwoju kariery zawodowej - Twój scenariusz (program nagrania).

Strategia rozwoju kariery zawodowej - Twój scenariusz (program nagrania). Strategia rozwoju kariery zawodowej - Twój scenariusz (program nagrania). W momencie gdy jesteś studentem lub świeżym absolwentem to znajdujesz się w dobrym momencie, aby rozpocząć planowanie swojej ścieżki

Bardziej szczegółowo

Karta audytu wewnętrznego w Starostwie Powiatowym w Kielcach

Karta audytu wewnętrznego w Starostwie Powiatowym w Kielcach Karta audytu wewnętrznego w Starostwie Powiatowym w Kielcach Załącznik nr 1 do Zarządzenia Nr 41/10 Starosty Kieleckiego z dnia 24 maja 2010 w sprawie wprowadzenia Karty audytu wewnętrznego oraz Procedur

Bardziej szczegółowo

SYSTEM WEWNETRZNEJ KONTROLI JAKOSCI PODMIOTU UPRAWNIONEGO DO BADANIA SPRAWOZDAN FINANSOWYCH

SYSTEM WEWNETRZNEJ KONTROLI JAKOSCI PODMIOTU UPRAWNIONEGO DO BADANIA SPRAWOZDAN FINANSOWYCH SYSTEM WEWNETRZNEJ KONTROLI JAKOSCI PODMIOTU UPRAWNIONEGO DO BADANIA SPRAWOZDAN FINANSOWYCH System kontroli jakości, przyjęty do stosowania w firmie PROMET Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością(zwanej

Bardziej szczegółowo

FINANSOWANIE OCHRONY ZDROWIA PRZEZ NARODOWY FUNDUSZ ZDROWIA W POLSCE COTTBUS, 26 CZERWCA 2009 ROK

FINANSOWANIE OCHRONY ZDROWIA PRZEZ NARODOWY FUNDUSZ ZDROWIA W POLSCE COTTBUS, 26 CZERWCA 2009 ROK FINANSOWANIE OCHRONY ZDROWIA PRZEZ NARODOWY FUNDUSZ ZDROWIA W POLSCE COTTBUS, 26 CZERWCA 2009 ROK WSTĘP 1) Struktura systemu opieki zdrowotnej jak i koncepcja jego zarządzania wynika z rozwiązań zawartych

Bardziej szczegółowo

Lista standardów w układzie modułowym

Lista standardów w układzie modułowym Załącznik nr 1. Lista standardów w układzie modułowym Lista standardów w układzie modułowym Standardy są pogrupowane w sześć tematycznych modułów: 1. Identyfikacja i Analiza Potrzeb Szkoleniowych (IATN).

Bardziej szczegółowo

PRZETWARZANIE DANYCH OSOBOWYCH

PRZETWARZANIE DANYCH OSOBOWYCH 1 PRZETWARZANIE DANYCH OSOBOWYCH proinfosec Jarosław Żabówka proinfosec@odoradca.pl Wymogi rozporządzenia 2 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA SPRAW WEWNĘTRZNYCH I ADMINISTRACJI z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie

Bardziej szczegółowo

ZAKRES OBOWIĄZKÓW I UPRAWNIEŃ PRACODAWCY, PRACOWNIKÓW ORAZ POSZCZEGÓLNYCH JEDNOSTEK ORGANIZACYJNYCH ZAKŁADU PRACY

ZAKRES OBOWIĄZKÓW I UPRAWNIEŃ PRACODAWCY, PRACOWNIKÓW ORAZ POSZCZEGÓLNYCH JEDNOSTEK ORGANIZACYJNYCH ZAKŁADU PRACY ZAKRES OBOWIĄZKÓW I UPRAWNIEŃ PRACODAWCY, PRACOWNIKÓW ORAZ POSZCZEGÓLNYCH JEDNOSTEK ORGANIZACYJNYCH ZAKŁADU PRACY Szkolenia bhp w firmie szkolenie wstępne ogólne 8 Obowiązki pracodawcy Podstawowy obowiązek

Bardziej szczegółowo

Aktywność fizyczna CEL/42/07/09. Aktywność fizyczna. Schemat postępowania w cukrzycy

Aktywność fizyczna CEL/42/07/09. Aktywność fizyczna. Schemat postępowania w cukrzycy CEL/42/07/09 Aktywność fizyczna Schemat postępowania w cukrzycy Aktywność fizyczna Ćwiczenia i gimnastyka są korzystne dla każdego, a w szczególności dla osób chorych na cukrzycę. Regularny ruch pomaga

Bardziej szczegółowo

Oferta Usługa szkoleniowo doradcza z zakresu zarządzania przez kompetencje w MSP

Oferta Usługa szkoleniowo doradcza z zakresu zarządzania przez kompetencje w MSP Usługa szkoleniowo doradcza z zakresu zarządzania przez Szanowni Państwo, Mamy przyjemność zaprosić Państwa firmę do udziału w usłudze szkoleniowodoradczej z zakresu zarządzania kompetencjami w MSP, realizowanej

Bardziej szczegółowo

Instrukcja zarządzania systemem informatycznym służącym do przetwarzania danych osobowych

Instrukcja zarządzania systemem informatycznym służącym do przetwarzania danych osobowych Załącznik nr 1 do Zarządzenia Nr 1/2013 Dyrektora Zespołu Obsługi Szkół i Przedszkoli w Muszynie z dnia 30 grudnia 2013 r. Instrukcja zarządzania systemem informatycznym służącym do przetwarzania danych

Bardziej szczegółowo

Uchwała nr O- 14 - III- 2012 Krajowej Rady Izby Architektów RP z dnia 20 marca 2012 r. w sprawie wprowadzenia wzoru kontraktu menedżerskiego

Uchwała nr O- 14 - III- 2012 Krajowej Rady Izby Architektów RP z dnia 20 marca 2012 r. w sprawie wprowadzenia wzoru kontraktu menedżerskiego Uchwała nr O- 14 - III- 2012 Krajowej Rady Izby Architektów RP z dnia 20 marca 2012 r. w sprawie wprowadzenia wzoru kontraktu menedżerskiego Na podstawie art. 33 pkt 14 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r.

Bardziej szczegółowo

ruchu. Regulując przy tym w sposób szczegółowy aspekty techniczne wykonywania tych prac, zabezpiecza odbiorcom opracowań, powstających w ich wyniku,

ruchu. Regulując przy tym w sposób szczegółowy aspekty techniczne wykonywania tych prac, zabezpiecza odbiorcom opracowań, powstających w ich wyniku, UZASADNIENIE Projekt rozporządzenia jest wypełnieniem delegacji ustawowej zapisanej w art. 19 ust. 1 pkt 11 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2010 r. Nr 193, poz.

Bardziej szczegółowo

Kontrakt Terytorialny

Kontrakt Terytorialny Kontrakt Terytorialny Monika Piotrowska Departament Koordynacji i WdraŜania Programów Regionalnych Ministerstwo Rozwoju Regionalnego Warszawa, 26 pażdziernika 2012 r. HISTORIA Kontrakty wojewódzkie 2001

Bardziej szczegółowo

TEST dla stanowisk robotniczych sprawdzający wiedzę z zakresu bhp

TEST dla stanowisk robotniczych sprawdzający wiedzę z zakresu bhp TEST dla stanowisk robotniczych sprawdzający wiedzę z zakresu bhp 1. Informacja o pracownikach wyznaczonych do udzielania pierwszej pomocy oraz o pracownikach wyznaczonych do wykonywania działań w zakresie

Bardziej szczegółowo

PROCEDURA PRZEGLĄDU I MONITORINGU KODEKSU ETYCZNEGO PRACOWNIKÓW POWIATOWEGO CENTRUM POMOCY RODZINIE W KOŁOBRZEGU

PROCEDURA PRZEGLĄDU I MONITORINGU KODEKSU ETYCZNEGO PRACOWNIKÓW POWIATOWEGO CENTRUM POMOCY RODZINIE W KOŁOBRZEGU PROCEDURA PRZEGLĄDU I MONITORINGU KODEKSU ETYCZNEGO PRACOWNIKÓW POWIATOWEGO CENTRUM POMOCY RODZI W KOŁOBRZEGU PROCEDURA COROCZNEGO PRZEGLĄDU WEWNĘTRZNEGO I STAŁEGO MONITORINGU KODEKSU ETYCZNEGO PRZEZ PRACOWNIKÓW

Bardziej szczegółowo

MUP.PK.III.SG.371-74/08 Lublin, dnia 30.05.2008 r.

MUP.PK.III.SG.371-74/08 Lublin, dnia 30.05.2008 r. MUP.PK.III.SG.371-74/08 Lublin, dnia 30.05.2008 r. Zaproszenie do składania informacji dotyczących organizacji szkolenia Spawanie metodą 111 (ręczne spawanie łukowe) i spawanie metodą 311 (spawanie acetylenowo-tlenowe)

Bardziej szczegółowo

Segmentacja i plasowanie dr Grzegorz Mazurek. Wybór rynku docelowego. Istota segmentacji

Segmentacja i plasowanie dr Grzegorz Mazurek. Wybór rynku docelowego. Istota segmentacji Segmentacja i plasowanie dr Grzegorz Mazurek Wybór rynku docelowego Istota segmentacji Do rzadkości należy sytuacja, w której jedno przedsiębiorstwo odnosi znaczne sukcesy w sprzedaży wszystkiego dla wszystkich

Bardziej szczegółowo

Absolwent szkoły kształcącej w zawodzie technik hotelarstwa powinien być przygotowany do wykonywania następujących zadań zawodowych:

Absolwent szkoły kształcącej w zawodzie technik hotelarstwa powinien być przygotowany do wykonywania następujących zadań zawodowych: Technik hotelarstwa 422402 1. CELE KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE Absolwent szkoły kształcącej w zawodzie technik hotelarstwa powinien być przygotowany do wykonywania następujących zadań zawodowych: 1) prowadzenia

Bardziej szczegółowo

Koszty realizacji Programu zostaną pokryte z budżetu Miasta Ząbki wydatki dział 900, rozdział 90013, 4300 i 4210.

Koszty realizacji Programu zostaną pokryte z budżetu Miasta Ząbki wydatki dział 900, rozdział 90013, 4300 i 4210. UCHWAŁA Nr... RADY MIASTA ZĄBKI z dnia... 2015 r. w sprawie Programu opieki nad zwierzętami bezdomnymi oraz zapobiegania bezdomności zwierząt na obszarze Miasta Ząbki Na podstawie art. 11a ust. 1 ustawy

Bardziej szczegółowo

INFORMACJA PRASOWA. Cel: zakup komputerów, budowa sieci LAN, zakup i wdroŝenie aplikacji aktualnie dostępnych na rynku.

INFORMACJA PRASOWA. Cel: zakup komputerów, budowa sieci LAN, zakup i wdroŝenie aplikacji aktualnie dostępnych na rynku. RZECZPOSPOLITA POLSKA MINISTERSTWO SPRAWIEDLIWOŚCI BIURO MINISTRA WYDZIAŁ INFORMACJI Warszawa, dnia 13 października 2007 r. INFORMACJA PRASOWA Minione dwa lata przyniosły przełom w informatyzacji polskiego

Bardziej szczegółowo

VADEMECUM. Leczenie szpitalne. wiadczenia opieki zdrowotnej nansowane ze rodków publicznych

VADEMECUM. Leczenie szpitalne. wiadczenia opieki zdrowotnej nansowane ze rodków publicznych Leczenie szpitalne Je eli cel leczenia nie mo e by osi gni ty w trybie ambulatoryjnym, pacjent mo e zosta skierowany na dalsze leczenie w szpitalu. Pacjent ma prawo wyboru szpitala, który ma podpisan umow

Bardziej szczegółowo

Politechnika Warszawska Wydział Matematyki i Nauk Informacyjnych ul. Koszykowa 75, 00-662 Warszawa

Politechnika Warszawska Wydział Matematyki i Nauk Informacyjnych ul. Koszykowa 75, 00-662 Warszawa Zamawiający: Wydział Matematyki i Nauk Informacyjnych Politechniki Warszawskiej 00-662 Warszawa, ul. Koszykowa 75 Przedmiot zamówienia: Produkcja Interaktywnej gry matematycznej Nr postępowania: WMiNI-39/44/AM/13

Bardziej szczegółowo

TQM w zarządzaniu jakością

TQM w zarządzaniu jakością TQM w zarządzaniu jakością Towaroznawstwo Tomasz Poskrobko Total Quality Management TQM Total - oznacza objęcie tym systemem całej organizacji oraz możliwości zastosowania we wszystkich rodzajach produkcji

Bardziej szczegółowo

Faktury elektroniczne a e-podpis stan obecny, perspektywy zmian. Cezary Przygodzki, Ernst & Young

Faktury elektroniczne a e-podpis stan obecny, perspektywy zmian. Cezary Przygodzki, Ernst & Young Faktury elektroniczne a e-podpis stan obecny, perspektywy zmian Cezary Przygodzki, Ernst & Young Poruszane zagadnienia Obecne przepisy o e-fakturach w kontekście e-podpisu Regulacje krajowe Regulacje UE

Bardziej szczegółowo

Motywuj świadomie. Przez kompetencje.

Motywuj świadomie. Przez kompetencje. styczeń 2015 Motywuj świadomie. Przez kompetencje. Jak wykorzystać gamifikację i analitykę HR do lepszego zarządzania zasobami ludzkimi w organizacji? 2 Jak skutecznie motywować? Pracownik, który nie ma

Bardziej szczegółowo

Prezentacja celów projektu w obszarze dialogu obywatelskiego i wspólnych działań strony społecznej i samorządowej

Prezentacja celów projektu w obszarze dialogu obywatelskiego i wspólnych działań strony społecznej i samorządowej Prezentacja celów projektu w obszarze dialogu obywatelskiego i wspólnych działań strony społecznej i samorządowej Anna Tyrała Anna Siemek-Filuś PROJEKT WSPÓŁFINANSOWANY PRZEZ SZWAJCARIĘ W RAMACH SZWAJCARSKIEGO

Bardziej szczegółowo

Załącznik nr 7 DO UMOWY NR. O ŚWIADCZENIE USŁUG DYSTRYBUCJI PALIWA GAZOWEGO UMOWA O WZAJEMNYM POWIERZENIU PRZETWARZANIA DANYCH OSOBOWYCH

Załącznik nr 7 DO UMOWY NR. O ŚWIADCZENIE USŁUG DYSTRYBUCJI PALIWA GAZOWEGO UMOWA O WZAJEMNYM POWIERZENIU PRZETWARZANIA DANYCH OSOBOWYCH Załącznik nr 7 DO UMOWY NR. O ŚWIADCZENIE USŁUG DYSTRYBUCJI PALIWA GAZOWEGO UMOWA O WZAJEMNYM POWIERZENIU PRZETWARZANIA DANYCH OSOBOWYCH UMOWA O WZAJEMNYM POWIERZENIU PRZETWARZANIA DANYCH OSOBOWYCH zawarta

Bardziej szczegółowo

WYTYCZNE MCPFE DO OCENY LASÓW I INNYCH GRUNTÓW LEŚNYCH CHRONIONYCH I ZE STATUSEM OCHRONNYM W EUROPIE

WYTYCZNE MCPFE DO OCENY LASÓW I INNYCH GRUNTÓW LEŚNYCH CHRONIONYCH I ZE STATUSEM OCHRONNYM W EUROPIE Living Forest Summit Czwarta Konferencja Ministerialna w sprawie Ochrony Lasów w Europie 28-30 kwietnia 2003 r., Wiedeń Austria WYTYCZNE MCPFE DO OCENY LASÓW I INNYCH GRUNTÓW LEŚNYCH CHRONIONYCH I ZE STATUSEM

Bardziej szczegółowo

z dnia 6 lutego 2009 r.

z dnia 6 lutego 2009 r. Pieczęć podłuŝna o treści Burmistrz Lądka Zdroju ZARZĄDZENIE NR 19 /09 Burmistrza Lądka Zdroju z dnia 6 lutego 2009 r. w sprawie ustalenia programu przeprowadzania szkoleń pracowników Urzędu Miasta i Gminy

Bardziej szczegółowo

Uchwała Nr / /2012 Rady Powiatu w Nidzicy

Uchwała Nr / /2012 Rady Powiatu w Nidzicy Uchwała Nr / /2012 Rady Powiatu w Nidzicy z dnia -projekt- w sprawie przyjęcia Statutu Powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie w Nidzicy Na podstawie art. 4 ust.1 pkt.3 i art. 12 pkt.11 ustawy z dnia 5 czerwca

Bardziej szczegółowo

KRYTERIA DOSTĘPU. Działanie 2.1,,E-usługi dla Mazowsza (typ projektu: e-administracja, e-zdrowie)

KRYTERIA DOSTĘPU. Działanie 2.1,,E-usługi dla Mazowsza (typ projektu: e-administracja, e-zdrowie) Załącznik nr 1 do Uchwały nr / II / 2015 Komitetu Monitorującego Regionalny Program Operacyjny Województwa Mazowieckiego na lata 201-2020 KRYTERIA DOSTĘPU Działanie 2.1,,E-usługi dla Mazowsza (typ projektu:

Bardziej szczegółowo

Kontrola na miejscu realizacji projektu Procedury i zarządzanie projektem Archiwizacja

Kontrola na miejscu realizacji projektu Procedury i zarządzanie projektem Archiwizacja 1 Program Operacyjny Infrastruktura i Środowisko 2007-2013 Kontrola na miejscu realizacji projektu Procedury i zarządzanie projektem Archiwizacja 2 Procedury, do których posiadania i stosowania Beneficjent

Bardziej szczegółowo

wersja zweryfikowana przez Departament Rachunkowości Ministerstwa Finansów ROZPORZĄDZENIE (WE) NR 1606/2002 PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY

wersja zweryfikowana przez Departament Rachunkowości Ministerstwa Finansów ROZPORZĄDZENIE (WE) NR 1606/2002 PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY ROZPORZĄDZENIE (WE) NR 1606/2002 PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY z dnia 19 lipca 2002 r. w sprawie stosowania międzynarodowych standardów rachunkowości PARLAMENT EUROPEJSKI I RADA UNII EUROPEJSKIEJ, uwzględniając

Bardziej szczegółowo

Zarządzenie Nr 19 /2009 Marszałka Województwa Świętokrzyskiego z dnia 20 kwietnia 2009 r.

Zarządzenie Nr 19 /2009 Marszałka Województwa Świętokrzyskiego z dnia 20 kwietnia 2009 r. Zarządzenie Nr 19 /2009 Marszałka Województwa Świętokrzyskiego z dnia 20 kwietnia 2009 r. w sprawie szczegółowego sposobu przeprowadzania służby przygotowawczej i organizowania egzaminu kończącego tę służbę

Bardziej szczegółowo

Opis przedmiotu zamówienia dla części 1 oraz dla części 2 zamówienia. Załącznik nr 1 do SIWZ

Opis przedmiotu zamówienia dla części 1 oraz dla części 2 zamówienia. Załącznik nr 1 do SIWZ Opis przedmiotu zamówienia dla części 1 oraz dla części 2 zamówienia Załącznik nr 1 do SIWZ Spis treści 1. Wstęp... 3 2. Wymagania w zakresie usług realizowanych w ramach przedmiotu zamówienia 3 3. Wymagania

Bardziej szczegółowo

ARKUSZ OCENY OKRESOWEJ PRACOWNIKA NIEBĘDĄCEGO NAUCZYCIELEM AKADEMICKIM WARSZAWSKIEGO UNIWERSYTETU MEDYCZNEGO

ARKUSZ OCENY OKRESOWEJ PRACOWNIKA NIEBĘDĄCEGO NAUCZYCIELEM AKADEMICKIM WARSZAWSKIEGO UNIWERSYTETU MEDYCZNEGO ARKUSZ OCENY OKRESOWEJ PRACOWNIKA NIEBĘDĄCEGO NAUCZYCIELEM AKADEMICKIM WARSZAWSKIEGO UNIWERSYTETU MEDYCZNEGO Załącznik nr 1 Ocena a administracyjnego i bibliotecznego I. Dane dotyczące ocenianego a Dane

Bardziej szczegółowo