Zeszyty Naukowe UNIWERSYTETU PRZYRODNICZO-HUMANISTYCZNEGO w SIEDLCACH Nr 91 Seria: Administracja i Zarz dzanie 2011

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Zeszyty Naukowe UNIWERSYTETU PRZYRODNICZO-HUMANISTYCZNEGO w SIEDLCACH Nr 91 Seria: Administracja i Zarz dzanie 2011"

Transkrypt

1 Zeszyty Naukowe UNIWERSYTETU PRZYRODNICZO-HUMANISTYCZNEGO w SIEDLCACH Nr 91 Seria: Administracja i Zarz dzanie 2011 prof. nzw. dr hab. Janusz Toru ski Uniwersytet Przyrodniczo-Humanistyczny w Siedlcach Certyfikacja, audyt i dzia ania koryguj ce w doskonaleniu systemu zarz dzania jako ci na przyk adzie przedsi biorstwa produkcyjnego Certification, audit and corrective action in improving the quality of the example of the production company Streszczenie: Konkurencyjno jest zale na od zadowolenia klienta. Zadowolenie to powstaje przez uwzgl dnienie jego potrzeb i pogl dów w po czeniu z ci g ym doskonaleniem produkcji i us ug. Podstawowym wymaganiem klienta jest jako, a uzyska j mo na nie przez nawo ywanie ludzi do ci szej pracy czy gro bami zwolnienia, lecz dzi ki odpowiedniemu systemowi 1. W artykule przedstawiono uwarunkowania certyfikacji, audytu i dzia a koryguj cych w doskonaleniu systemu zarz dzania jako ci. Abstract: Competitiveness is dependent on satisfying the customer. This satisfaction comes into existence through taking into account his needs and views combied with constantly improving production and services. Quality is the basic requirment of the customer, and it is possible to achieve this not through making pe ople work harder of threatening them with dismissal but through the right system. In the article conditioning of the certification, the audit and corrective action in improving the quality management system is described. Wst p Jako jest s owem u ywanym powszechnie, w ró nych sytuacjach. Towarzyszy ono ludzko ci ju od czasów staro ytnych. Jest to termin ogólnie zrozumia y, ka dy wie, co on oznacza, jednak e jednoznaczne i precyzyjne zdefiniowanie tego poj cia sprawia wiele problemów. Trudno zdefiniowania jako ci wynika g ównie z ró nic w jego interpretacji przez poszczególnych u ytkowników. Na przestrzeni wieków powsta o wiele definicji jako ci, jednak do chwili obecnej nie ma definicji uniwersalnej, mog cej zadowoli wszystkich. W poszczególnych definicjach dominuj ró ne aspekty (filozoficzny, techniczny, ekonomiczny, prawny czy psychologiczny) w zale no ci od tego, dla potrzeb jakiej bran y czy dziedziny wiedzy by y tworzone 2. 1 H. Drummond, W pogoni za jako ci Total Quality Management, Dom Wydawniczy ABC, Warszawa 1998, s J. Penc, Leksykon biznesu, Agencja Wydawnicza Placet, Warszawa 1997, s. 15.

2 32 J. Toru ski Jedn z pierwszych definicji jako ci jest definicja Platona z IV wieku p.n.e., w której przewa a z pewno ci aspekt filozoficzny: Jako jest to pewien stopie doskona o ci, Wed ug wspó czesnych autorytetów w dziedzinie jako ci: Jako to zgodno z wymaganiami (P.B. Crosby) Przewidywalny stopie jednorodno ci i niezawodno ci przy mo liwie niskich kosztach i dopasowaniu do wymaga rynku (E.W. Deming) Przydatno u ytkowa (J.M. Juran) W definicjach tych zwraca si uwag na takie elementy, jak zgodno z wymaganiami (przepisy, dokumentacja techniczna, ustalenia kontraktowe), niezawodno, koszt oraz przydatno dla u ytkownika (dostosowanie do jego potrzeb i oczekiwa ). Jest oczywiste, e poj cie jako zwi zane jest nierozerwalnie z obiektem (wyrobem, us ug ). Oznacza to, e o jako ci nie decyduj same wymagania, ale mo liwie najlepsze ich ustalenie oraz stopie ich spe nienia. Jako rozumiana jest jako zdolno do zaspokajania potrzeb klienta. Oznacza to, e satysfakcja klienta jest ko cowym kryterium oceny jako ci i e jako zale y od subiektywnej oceny klienta. Organizacja nie jest w stanie dok adnie zdefiniowa, czym jest jako jej produktów, dopóki nie zbada jako ciowych oczekiwa swoich klientów. Istotn spraw w takich badaniach jest ustalenie, czy istnieje ró nica mi dzy jako ciowymi oczekiwaniami klientów, czyli jako ci oczekiwan, a jako ci przez nich do wiadczon, czyli jako ci otrzyman 3. Pomimo ró nic w definicjach dotycz cych jako ci, wynikaj cych z dominacji w nich ró nych aspektów oraz ró nych potrzeb, dla jakich definicje te by y tworzone, wynika z nich cis y zwi zek pomi dzy terminem jako a konkretnym wyrobem (us ug ), niezale nie od tego, czy wyrób ten ma charakter materialny, czy te niematerialny. W praktyce zarz dzanie jako ci sprowadza si do wdro enia i doskonalenia systemu zarz dzania jako ci. System zarz dzania jako ci powinien by na tyle rozbudowany, na ile jest to potrzebne do osi gni cia za o- onych celów jako ciowych w konkretnym przedsi biorstwie. Za system zarz dzania jako ci odpowiedzialne s wszystkie szczeble kierownicze w przedsi biorstwie, a w szczególno ci dyrektorzy naczelni i osoby odpowiedzialne za wdra anie i koordynowanie jako ci w firmie. Proces zarz dzania musi by zainicjowany przez najwy sze kierownictwo. Realizacja procesu jako ci dotyczy wszystkich pracowników danej organizacji, od najwy szego do najni szego szczebla 4. Pierwszymi firmami, które wdra a y systemy jako ci w Unii Europejskiej, by y przedsi biorstwa zwi zane z przemys em zbrojeniowym oraz energi atomow. Tam wymogi dotycz ce jako ci by y bowiem najwy sze. G ównymi przyczynami wdro enia by y wówczas: ustabilizowanie poziomu 3 H. Wyr bek, Zarz dzanie jako ci us ug ubezpieczeniowych, Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Przyrodniczo-Humanistycznego w Siedlcach nr 89, Seria: Administracja i Zarz dzanie (16)2011, Siedlce 2011, s R.W. Griffin, Podstawy zarz dzania organizacjami, PWN, Warszawa 2004, s Seria: Administracja i Zarz dzanie (18)2011 ZN nr 91

3 Certyfikacja, audyt i dzia ania koryguj ce w doskonaleniu systemu zarz dzania jako ci 33 jako ci wyrobów, ograniczenie konieczno ci dodatkowych kontroli jako ci oraz zmniejszenie liczby prób niszcz cych. Efektem wdro enia systemu w tych przedsi biorstwach by o zmniejszenie kosztu kontroli odbiorczej dostaw przez klientów. Sta o si tak dzi ki zwi kszeniu pewno ci, e produkowany wyrób jest sprawny. Zasady okre- laj stosunek przedsi biorstwa i jego pracowników do zarz dzania jako- ci. s pomocne przy motywowaniu pracowników do dzia a w kierunku jego rozwijania i doskonalenia. Ustalaj g ówne cele i zadania polityki jako ci, prowadzonej przez kierownictwo. Te zasady nie dostarczaj gotowych rozwi za i sposobów post powania. Sprawiaj jednak, e ka de pojedyncze dzia anie jest w a ciwie umotywowane i ukierunkowane. Ogólna charakterystyka przedsi biorstwa Meblocross jest przedsi biorstwem wytwarzaj cym podzespo y z cienkich blach wykorzystywanych do takich urz dze, jak: ma e i du e aparaty komunikacyjne, prasy, drukarki, kopiarki, automaty do gier, komputery i aparatura medyczna, a tak e przy produkcji samolotów, autobusów, maszyn tekstylnych i wielu innych urz dze. Meblocross realizuje indywidualne zamówienia na kompletne produkty i urz dzenia. W takich wypadkach ca kowita odpowiedzialno za projekt, zakupy, wykonywanie wszystkich cz ci, monta, obróbk ko cow, kontrol i dostaw ko cowych produktów spoczywa na firmie Meblocross. Jest on zak adem, który w pierwszej kolejno ci nastawiony jest na zaspokajanie potrzeb klienta. Realizuj c has o: Razem do doskona o ci firma czuje si wspó odpowiedzialna za produkt we wszystkich fazach jego powstawania. Dziel si z klientami uwagami i przemy leniami zapewniaj c im aktywny udzia w procesie produkcji. Dzi ki takiemu nastawieniu ko cowy produkt z jednej strony prezentuje najwy sz jako wykonania, z drugiej jest w pe ni dostosowany do indywidualnych potrzeb klienta. Takie podej cie znajduje wyraz w bezwarunkowym d eniu do najwy szej jako ci, w rzetelnej kalkulacji ceny, w szybko ci dzia ania i dba o ci o zaufanie klienta, jak równie w elastyczno ci przy wprowadzaniu zmian i realizacji specjalistycznych produktów. Wykorzystuj c systemy 3D CAD oraz CAD/CAM takie, jak Solid Works, Radan, Autocad oraz nowoczesne szybko przezbrajalne maszyny Meblocross mo e w dogodnych cenach produkowa pojedyncze egzemplarze oraz ma e serie. Zautomatyzowanie procesu produkcyjnego jest z praktycznego punktu widzenia wa nym elementem wyj ciowym. W Meblocross jako organizacji nakierowanej na produkt i kontrol procesu jest mo liwo sprawdzenia, na jakim etapie produkcyjnym znajduje si produkt. System sterowania planowaniem produkcji pozwala na wprowadzanie zmian w projekcie do ostatniego momentu. ZN nr 91 Seria: Administracja i Zarz dzanie (18)2011

4 34 J. Toru ski D c do optymalizacji produkcji, firma Meblocross zabezpiecza powierzchni lizgu poprzez system szczotek oraz wprowadzenie specjalnych narz dzi do gi cia, co pozwala pracowa bez u ycia folii ochronnych. Do dyspozycji ka dego klienta Meblocross jest oddelegowany Project Account Manager, który jest bezpo rednim partnerem do negocjacji i kontaktów w imieniu firmy. Project Account Manager zapoznaje si ze specyfik potrzeb swojego klienta i poczynaj c od pierwszego kontaktu zarz dza projektem wewn trz firmy oraz je li zachodzi taka potrzeba koordynuje go na zewn trz a do momentu wykonania gotowego zlecenia. Ocena dba o ci o jako odbywa si przy pomocy nowoczesnej in ynierii, a metody FMEA, PCS, SPC i Poka Yoke zapewniaj w a ciw kontrol nad jako ci produkcji. Meblocross jest producentem kontraktowym i dostawc systemów do wielu maszyn i urz dze, takich jak: drukarki, kopiarki i skanery, maszyny offsetowe, urz dzenia do przetwarzania dokumentów, urz dzenia do przetwarzanie banknotów, sprz t medyczny, urz dzenia grzejne, automaty do gier, urz dzenia do zarz dzania ruchem, maszyny pakuj ce, wojskowe urz dzenia radarowe, produkty dla lotnictwa, elementy do samochodów ci - arowych i inne. Meblocross jest producentem kontraktowym i dostawc dla takich firm, jak: Siemens, Oce, Heidelberger Druckmachinen, Tyco Electronics. W grudniu 2002 firma uzyska a certyfikat Systemu Zarz dzania Jako- ci 9001, a w kwietniu 2004 certyfikat Systemu Zarz dzania rodowiskowego Dzia alno zak adu, w tym: zakupy, przygotowanie produkcji, planowanie, kalkulowanie, produkcja i administracja, a tak e finanse prowadzone s przy wykorzystaniu nowoczesnych programów komputerowych ERP. Wszystkie stanowiska pracy s po czone wewn trznym systemem komputerowym intranet. Etapy wdra ania systemu zarz dzania jako ci w przedsi biorstwie Ka da zmiana w przedsi biorstwie przej ciowo dezorganizuje jego dzia alno i zmniejsza efektywno. System zarz dzania jako ci jest ci- le zwi zany z pracownikami, przez co w wielu przypadkach, w trakcie jego wdra ania, mo na wyra nie zaobserwowa dzia anie regu y przekory stworzonej przez Le Chateliera, opisuj cej uk ady w stanie równowagi, na które dzia a czynnik zewn trzny. Aby zminimalizowa negatywne skutki, trzeba w a ciwie skonstruowa harmonogram prac przygotowawczych, a nast pnie wdro eniowych. Czas trwania tych dwu faz jest uzale niony od przedsi biorstwa. W przypadku organizacji, w której przewa aj prace biurowe, nale y g ówny akcent po o y na faz przygotowawcz. W przedsi biorstwach produkcyjnych takich jak firma Meblocross istotniejsza jest faza wdro eniowa. Do g ównych etapów fazy przygotowawczej nale y zaliczy : podj cie decyzji o wdro eniu systemu zarz dzania jako ci, wybór firmy certyfikuj cej i diagnoza aktualnego systemu jako ci, opracowanie dokumentów podstawowych; szkolenie kadry kierowniczej. Seria: Administracja i Zarz dzanie (18)2011 ZN nr 91

5 Certyfikacja, audyt i dzia ania koryguj ce w doskonaleniu systemu zarz dzania jako ci 35 Pomys na bli sze przyjrzenie si normom ISO pojawi si w firmie Meblocross pó roku przed podj ciem ostatecznej decyzji o wdro eniu. By a ona poprzedzona licznymi dyskusjami w gronie wy szego kierownictwa firmy. Rozwa ano wszelkie plusy i minusy p yn ce z wdro enia systemu zarz dzania jako ci. Wzi to pod uwag dynamiczny rozwój firmy oraz rozrost i z o ono jej struktury, jednak priorytetow spraw i argumentem przemawiaj cym za wprowadzeniem systemu by o zawsze zadowolenie klientów ze wiadczonych us ug. Nie bez znaczenia by o tak e rosn ce zaufanie klientów firmy oraz zwi kszaj ca si ich liczba. Bior c pod uwag powy sze argumenty, w maju 2002 r. podj to w firmie decyzj o wdro eniu systemu zarz dzania jako ci wg normy EN ISO W kolejnym etapie firma Meblocross przyst pi a do wyboru firmy konsultingowej. Diagnoza stanu aktualnego systemu jako ci zosta a przeprowadzona przez osoby najlepiej znaj ce specyfik firmy Meblocross oraz dobrze orientuj ce si w wymaganiach systemu zarz dzania jako ci. W przeprowadzeniu diagnozy pomagali równie konsultanci z firmy certyfikuj cej. W ramach diagnozy stanu aktualnego przeprowadzony zosta tzw. audyt wst pny, który umo liwi dog bne zbadanie zarówno dokumentacji, jak i faktycznie dzia aj cych procesów. Etap ten dostarczy szeregu danych wej- ciowych do kolejnych etapów, a szczególnie szkole oraz opracowania procedur. W czerwcu 2002 roku powo any zosta pe nomocnik oraz zespó wdro- eniowy, którego zadaniem by o praktyczne opracowanie dokumentacji systemowej. Zespó wdro eniowy sk ada si z wysokiej klasy specjalistów ró nych dziedzin, co pozwoli o na stworzenie profesjonalnych dokumentów. Opracowano tak e polityk jako ci firmy dokument jasno ukazuj cy kierunek dzia a ci g ego doskonalenia procesu i sprawno ci obs ugi klientów w zakresie kompleksowego zarz dzania, administracji, doradztwa i us ug. Zgodnie z wymaganiami systemu, stworzono ksi g jako ci oraz schemat struktury organizacyjnej firmy, który przedstawi model budowy organizacji poprzez ukazanie poszczególnych jej cz ci, hierarchiczny uk ad zale no ci mi dzy nimi oraz przypisa konkretne funkcje poszczególnym elementom organizacji. Prace nad dokumentacj zaj y dwa i pó miesi ca. Powsta y procedury i instrukcje opisuj ce procesy zarz dzania, g ówne procesy, w a ciwe dla profilu wiadczonych us ug (w tym proces realizacji us ug) oraz procesy pomocnicze. W tym czasie przeprowadzono tak e liczne szkolenia pracowników na wszystkich szczeblach struktury organizacyjnej w zakresie wdra- ania polityki jako ci oraz funkcjonowania systemu. Kolejne etapy wdra ania systemu certyfikacji jako ci obejmowa y: ocen dokumentacji systemowej, wdro enie zasad opisanych w ksi dze jako ci, procedurach i instrukcjach, przeprowadzenie audytów wewn trznych, ocen wyników audytu i wprowadzenie odpowiednich korekt, przeprowadzenie audytu certyfikacyjnego. ZN nr 91 Seria: Administracja i Zarz dzanie (18)2011

6 36 J. Toru ski W ramach ju bezpo rednich przygotowa do audytu certyfikuj cego zespó audytorów wewn trznych przeprowadzi na pocz tku marca audyty wewn trzne we wszystkich dzia ach firmy. Ostatnim krokiem by o przeprowadzenie przegl du kierownictwa, maj cego zweryfikowa stopie przygotowania firmy do audytu certyfikuj cego. Podczas przegl du dok adnie przeanalizowany zosta stopie realizacji celów przyj tych przez firm w ramach polityki jako ci. Przeprowadzono równie analiz niezgodno ci, wykrytych podczas audytów wewn trznych. Audyt ko cowy odby si w grudniu 2002 roku. Przebieg audytu oceniono pozytywnie i stwierdzono zgodno z norm EN ISO 9001:2000 stworzonego i wprowadzonego systemu zarz dzania jako ci. Proces certyfikacji systemu zarz dzania jako ci Firma Meblocross jest jedn z nowocze niejszych firm w Polsce pod wzgl dem organizacji produkcji, technologii obróbki blach, norm wykorzystania czasu maszynowego. Jest firm ci gle rozwijaj c si, pozyskuj c coraz wi ksz liczb klientów zagranicznych. Wdra aj c system zarz dzania jako ci firma Meblocross musia a pami ta, i jego certyfikacja nie jest obowi zkowa. Mo e ona wdro y system zarz dzania jako ci oparty na wymaganiach normy i post powa stosuj c stworzone procedury, lecz nie podda go zewn trznej weryfikacji. Certyfikacja to post powanie, w którym niezale na strona trzecia daje pisemne zapewnienie o tym, e produkt, proces lub us uga spe nia okre lone wymagania. Przed przyst pieniem do certyfikacji firma Meblocross, musia a wdro y wszystkie aspekty systemu zarz dzania jako ci. Audyt certyfikacyjny sk ada si z dwóch etapów: przegl d dokumentacji i planowanie wizyty, które maj na celu stwierdzenie, e system zarz dzania jako ci w firmie Meblocross jest przemy lany oraz zaprojektowany i udokumentowany w taki sposób, aby audyt certyfikuj cy by mo liwy. G ówny nacisk by po- o ony na elementy planowania, sprawdzenie odpowiednich procesów realizacji produktu i zwi zanych z tym kryteriów oraz metod wymaganych do zapewnienia efektywnego dzia ania i kontroli, Sprawdzenie systemu, który skupia si na badaniu wdro onego systemu zarz dzania jako ci. W firmie Meblocross audytorzy sprawdzali elementy dzia ania systemu w komórkach organizacyjnych, przegl dali materia y, które wi za y si z tym systemem, przeprowadzali wywiady z pracownikami, dotycz ce zarz dzania jako ci w tej firmie. Na podstawie zgromadzonej wiedzy w firmie Meblocross z audytu certyfikuj cego audytorzy podj li decyzj o przyznaniu certyfikatu. Po przyznaniu certyfikatu ISO 9001 (na okres trzech lat) rozpocz si etap nadzorczy, który polega na okresowej (najcz ciej corocznej) kontroli funkcjonowania systemu zarz dzania jako ci. Celem audytów by o zweryfi- Seria: Administracja i Zarz dzanie (18)2011 ZN nr 91

7 Certyfikacja, audyt i dzia ania koryguj ce w doskonaleniu systemu zarz dzania jako ci 37 kowanie, czy zatwierdzony system zarz dzania jest ci gle utrzymywany, stosowany i e zapewnia ci g e doskonalenie. Po 3 latach zosta przeprowadzany tzw. audyt recertyfikuj cy, przed u- aj cy wa no certyfikatu na kolejne 3 lata. Podczas audytu recertyfikuj cego ponownie zweryfikowano ca y system zarz dzania jako ci, k ad c szczególny nacisk na jego ci g e doskonalenie. Firma Meblocross, która pracuje wed ug certyfikowanego systemu zarz dzania jako ci, pami ta równie o tym, e w przypadku skarg klientów, jednostka certyfikuj ca mo e przeprowadzi audyt interwencyjny w celu sprawdzenia s uszno ci oskar e, co mo e si sko czy odebraniem przyznanego certyfikatu. Jednak jest to w firmie Meblocross na razie rzadko praktykowane. Certyfikacja systemu zarz dzania jako ci jest dobrowolna. Kryteria wyboru jednostki certyfikuj cej W Polsce dzia a obecnie ponad 40 niezale nych jednostek certyfikuj cych, zajmuj cych si certyfikacj systemów zarz dzania jako ci. Najcz ciej przyjmowanym kryterium wyboru firm certyfikacyjnych s : - posiadanie akredytacji przez jednostk certyfikuj c w ramach tego kryterium przedsi biorstwo podejmuje decyzj, czy wymagana jest akredytacja wydawana przez PCA. Oczywiste wydaje si wi c, i organizacje sektora publicznego powinny wspó pracowa z jednostkami akredytowanymi przez polsk jednostk. Organizacje nastawione na zysk powinny uwzgl dnia tak e inne czynniki, - w zwi zku z faktem poszerzenia Unii Europejskiej, firma, która planuje rozpocz dzia alno w krajach Wspólnoty Europejskiej, b dzie musia a wybra certyfikaty uznawane na tych rynkach, - presti i do wiadczenie jednostki sk ada si na niego wiele elementów, takich jak: opinie klientów o jednostkach certyfikacyjnych, do wiadczenie, itp. Cz sto fachowe czasopisma umieszczaj rankingi jednostek certyfikacyjnych, co jest bardzo pomocne odpowiedniej jednostki 5. Firma Meblocross zamierzaj c podda si procesowi certyfikacji sprawdzi a, czy dana jednostka posiada akredytacj w danej bran y, któr przyznaj podmioty akredytuj ce. Akredytacja jest to uznanie jednostki certyfikuj cej przez dany kraj za jednostk spe niaj c jej wymogi dotycz ce certyfikacji. Nast pnie spó ka sprawdzi a referencje innych klientów danej jednostki oraz zapozna a si z do wiadczeniem i kwalifikacjami audytorów, którzy b d weryfikowa jej system zarz dzania jako ci. 5 H. Wyr bek, Uwarunkowania procesu certyfikacji systemu zarz dzania jako ci na przyk adzie przedsi biorstwa produkcyjno-us ugowego, Zeszyty Naukowe Akademii Podlaskiej w Siedlcach nr 86, Seria: Administracja i Zarz dzanie (13)2010, Siedlce 2010, s ZN nr 91 Seria: Administracja i Zarz dzanie (18)2011

8 38 J. Toru ski Audyty i dzia ania koryguj ce W zale no ci od celu audytu rozró nia si audyt wewn trzny przeprowadzony na potrzeby wewn trzne przedsi biorstwa, stanowi cy cz systemu jako ci. Mo e by wykonywany przez audytorów przeszkolonych pracowników danego przedsi biorstwa. Mo e by te wykonywany przez audytorów zewn trznych. Norma opisuj ce modele systemu jako ci ISO 9001 okre la, e dostawca powinien ustanowi i utrzyma udokumentowane procedury planowania i prowadzenia wewn trznych audytów jako ci. Celem audytu jest zbadanie, czy dzia ania dotycz ce jako ci i ich wyniki s zgodne z zaplanowanymi, a w przypadku wyst pienia niezgodno ci uruchomienie dzia a koryguj cych. W systemie zarz dzania jako ci funkcjonuje szereg ró nego rodzaju dokumentów procedur, instrukcji, formularzy itp. Dokumenty te wskazywa b d sposób post powania w ró nych sytuacjach, zwi zanych z prac poszczególnych dzia ów w firmie. System zarz dzania jest tak opracowany, aby zapewni, e wszystkie postanowienia zawarte w tych dokumentach s przez pracowników stosowane i przestrzegane. Przestrzeganie postanowie zawartych we wspomnianych dokumentach jest sprawdzane w a nie przy pomocy audytów wewn trznych. Audyt nie jest kontrol i celem audytu nie jest w adnym wypadku szukanie winnych. Wyniki audytu s wykorzystane przez kierownictwo jako narz dzia poprawy funkcjonowania firmy, stanowi wa ne ród o informacji o jego sytuacji wewn trznej, pomog znale nieprawid owo ci i skorygowa niezgodno ci. W firmie Meblocross audyty wewn trzne przeprowadzane s 2 razy w roku przez uprawnione do tego osoby. Ponadto stanowi znakomit okazj do lepszego poznania nie tylko systemu zarz dzania jako ci, ale te funkcjonowania organizacji jako ca o ci. Audyt zewn trzny przeprowadzany jest na potrzeby zewn trzne przedsi biorstwa np.: przy wyborze dostawców. Je eli dostawca nie posiada udokumentowanego systemu jako ci certyfikatu, mo na po uzyskaniu jego zgody przeprowadzi audyt. Audyty mog przeprowadza audytorzy pracownicy odbiorcy lub mog by zlecone jednostkom specjalistycznym. Dostawca powinien wyrazi równie zgod na proponowanych audytorów. System audytów zewn trznych rozwin si na potrzeby przemys u lotniczego, samochodowego itp., gdzie od jako ci ka dego z elementów zale y jako wyrobu ko cowego. Aktualnie coraz wi cej dostawców uzyskuje certyfikaty, które stanowi r kojmi stabilnej jako ci produkowanych wyrobów i w takim przypadku nie ma konieczno ci przeprowadzania audytów zewn trznych. Dzi ki takiemu audytowi firma ma mo liwo zdobycia informacji potrzebnych do dokonania wyboru i klasyfikacji swoich dostawców. Audyt klientowski jest przeprowadzany przez pracowników klienta lub przez osoby zewn trzne przez niego wynaj te. O wynikach audytu informowanie s zainteresowane strony, tzn. klient i audytowana organizacja. Powodem przeprowadzania tego typu audytów s np.: potrzeba zapoznania si Seria: Administracja i Zarz dzanie (18)2011 ZN nr 91

9 Certyfikacja, audyt i dzia ania koryguj ce w doskonaleniu systemu zarz dzania jako ci 39 z mo liwo ciami techniczno-organizacyjnymi audytowanego przed podpisaniem z nim umowy, wyja nienie przyczyn problemów pojawiaj cych si w trakcie wspó pracy, wskazywanie na potrzeby i oczekiwania klienta zwi zane z poszczególnymi fazami realizacji zlecenia, poszukiwanie mo liwo ci doskonalenia w pracy 6. Celem przeprowadzania audytu klientowskiego jest zabezpieczenie interesów klienta. Je eli jest on prowadzony przez wykwalifikowanych pracowników, w atmosferze wzajemnej akceptacji, mo e si przyczyni do poprawy wspó pracy. Nale y jednak zwróci uwag, e przy tradycyjnych relacjach dostawcy z kupuj cym ten drugi jest zainteresowany otrzymywaniem wyrobów lub us ug spe niaj cych jego wymagania, po okre lonej cenie i w odpowiednim czasie. Audytuj c procesy dostawcy, b dzie zwraca uwag na te elementy, które maj na to wp yw. Klient nie jest bezpo rednio zainteresowany strategi organizacji, polityk kadrow czy wadliwo ci wewn trzn. Klienta interesuje efekt i je eli okre li swoje wymagania odno nie do wadliwo ci, to z pewno ci b dzie to przede wszystkim wadliwo zewn trzna. Jednym z narz dzi potrzebnych do utrzymania systemu zarz dzania jako ci jest plan przegl du systemu, który przeprowadzany jest dwa razy w roku. Klienci przeprowadzaj w firmie regularne audyty, po których otrzymuje si raporty poaudytowe, b d ce dla firmy ród em bardzo cennych uwag i informacji, a przede wszystkim firma otrzymuje ocen jako dostawca. Raporty te s wnikliwie analizowane. Ka dorazowo firma wysy a do klienta ustalone dzia ania koryguj ce i zapobiegawcze. W okresie od czerwca do grudnia 2010 roku na audytach drugiej strony oraz tzw. Quality review meetings w firmie goszczono: lipiec Barco, wrzesie Scania (generalny audyt jako ci), wrzesie APCC, wrzesie Maquet, pa dziernik Mettler & Toledo, pa dziernik Thales, pa dziernik Reichle & de Massari, listopad Scania (audyt logistyczny), listopad Giesecke & Deverient, grudzie Siemens A&D. Równie istotnym sposobem komunikacji s wizyty przedstawicieli klientów PAM-ów w siedzibie klientów firmy. W trakcie takich spotka omawiane s problemy jako ciowe, realizowany jest przegl d wymaga klienta. W drugiej po owie br. pracownicy odwiedzili firmy: OCE, BARCO, HDM, SIEMENS, TYCO. 6 T. Wawak, Zarz dzanie przez jako, cz. I. UJ, Kraków 1997, s. 56. ZN nr 91 Seria: Administracja i Zarz dzanie (18)2011

10 40 J. Toru ski Dzia ania zapobiegawcze MT Besprechung okre lane s w trakcie spotka Management Team oraz na spotkaniach w ka dym dziale (ze spotka takich tworzone s zapisy: Protoko y). Dzia ania koryguj ce analiza reklamacji wewn trznych i zewn trznych. Okre lane s przez in yniera jako ci. Zarówno w przypadku reklamacji wewn trznych, jak i klientowskich inicjowane s one g ównie przez w a ciciela produktu. W przypadku gdy miejscem powstania b du by inny dzia informacja ta trafia do tego dzia u, a nast pnie ten dzia ma za zadanie okre- lenie dzia a koryguj cych i zapobiegawczych formularze analizy trafiaj do dzia u PQE, nast pnie trafiaj do Administracji Produkcji, gdzie s rejestrowane i obliczane koszty, nast pnie dane te wpisywane s do analizy ilo- ciowej i warto ciowej reklamacji wewn trznych tzw. ró owej listy. Wszystkie formularze reklamacji wewn trznej s archiwizowane. W celu lepszej komunikacji wewn trznej, a szczególnie przekazywania informacji p yn cej wprost od klienta, zastosowano tablice informacyjne przy ka dym dziale produkcyjnym, gdzie prezentowane s reklamacje klientowskie lub/i wewn trzne wraz ze szczegó ami, jak nale y uchroni si przed pope nianiem ponownie takich b dów. Realizacja dzia a doskonal cych: W czasie ostatniego pó rocza zmieni y si plany strategiczne na najbli sze 1-2 lata, poniewa nast pi o du e o ywienie w kontaktach z klientami. Firma spotyka si z ogromnym zainteresowaniem firm wiatowych, które chc z ni wspó pracowa. W celu sprostania oczekiwaniom klientów zakupione dwie nowe hale produkcyjne zdecydowano przeznaczy w ca o ci na produkcj elementów z blachy, rezygnuj c czasowo z rozpocz cia dzia alno ci malarni proszkowej. Podsumowanie Wzrost oczekiwa klientów, rosn ca konkurencyjno na linii klient - dostawca, które wi si z globalizacj rynków, w coraz wi kszym stopniu wp ywaj na decyzje firm dotycz ce eksponowania jako ci. Coraz cz ciej równie jako wpisuje si w strategi przedsi biorstwa. Jako nie jest postrzegana jako cel, ale jako sposób na funkcjonowanie przedsi biorstwa. Takie postrzeganie jako ci doprowadzi o do powstania koncepcji TQM, czyli Total Quality Management, powszechnie okre lanej jako zarz dzanie przez jako 7. Jako z punktu widzenia producenta postrzegana jest jako jedna ze zmiennych obja niaj cych kszta towanie si zyskowno ci i konkurencyjno ci przedsi biorstwa. D enie do osi gni cia zysku w przedsi biorstwie poci ga za sob wyznaczone nak ady zwi zane ze sfer rozwoju i bada oraz marketingu. Uzyskanie okre lonej jako ci produktu zwi zane jest tak e 7 http//miles.ae.krakow.pl/, Seria: Administracja i Zarz dzanie (18)2011 ZN nr 91

11 Certyfikacja, audyt i dzia ania koryguj ce w doskonaleniu systemu zarz dzania jako ci 41 z ponoszeniem odpowiednich kosztów wytworzenia, us ug pomocniczych oraz serwisu 8. Przedsi biorstwa, które wdro y y system zarz dzania jako ci, osi gaj korzy ci z tego tytu u. Widz c te korzy ci cz sto my l o zwi kszeniu roli jako ci. Najszerszym systemem, w którym jako staje si jednym z najwa niejszych celów firmy, jest zarz dzanie przez jako. Normy serii ISO oparte s na o miu zasadach zarz dzania jako ci, które mog by pomocne kierownictwu przy doskonaleniu funkcjonowania. Zasady te maj u atwi osi gni cie celów dotycz cych jako ci i maj kluczowe znaczenie dla wdro enia systemu zarz dzania jako ci oraz prowadzenia organizacji w kierunku doskonalenia funkcjonowania. Aby organizacja osi gn a sukces, trzeba ni zarz dza w sposób przejrzysty i systematyczny. Sukces zale y od podsystemu zarz dzania, skierowanego na ci g e doskonalenie 9. Proces TQM jest wi c pewnym rozwini ciem polityki przedsi biorstwa poczynaj c od koncentracji na zyskach i ilo ci, a ko cz c na potrzebach i zadowoleniu klientów, nie zapominaj c jednocze nie o ogólnych sprawach spo ecznych. Takie ukierunkowanie zapewni przedsi biorstwu sukces oraz korzy ci dla wszystkich jego pracowników. TQM sk ada si z trzech istotnych elementów: koncentracji dzia alno ci przedsi biorstwa na potrzebach klienta; kompleksowego stylu my lenia; wspó dzia ania wszystkich pracowników przedsi biorstwa. TQM jest to przede wszystkim rodzaj kultury przedsi biorstwa, bazuj cej na umiej tno ci pracy zespo owej. Jest to pewna filozofia, a nie technika, któr da si wprowadzi w drodze rozporz dzenia czy te przej od innych. System zarz dzania jako ci jest okre lony w pi ciu podstawowych aspektach: celowo ciowym, strukturalnym, podmiotowym, funkcjonalnym i instrumentalnym. Aspekty systemu zarz dzania jako ci obejmuj zarówno cele, które maj zosta osi gni te poprzez wdro enie systemów zarz dzania, struktur wprowadzanego systemu oraz struktur przedsi biorstwa, podmioty zaanga owane w proces wdra ania, funkcje, które b d realizowane przez ró ne komórki przedsi biorstwa, jak i techniki i zasoby wykorzystywane w procesie zarz dzania jako ci. Dzi ki systematycznemu i sprawnemu monitorowaniu spe nienia oczekiwa klientów firma umocni a zaufanie odbiorców do swoich produktów, co prze o y o si bezpo rednio na wzrost wolumenu sprzeda y. Sprawne systemy motywowania pracowników oraz przeprowadzane szkolenia zawodowe doprowadzi y do wzrostu kompetencji pracowników. 8 A. Kompa, J. Toru ski, Uwarunkowania jako ciowe zarz dzania przedsi biorstwem us ug komunalnych, Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Przyrodniczo-Humanistycznego w Siedlcach nr 90, Seria: Administracja i Zarz dzanie (17)2011, Siedlce 2011, s J. Toru ski, Zarz dzanie jako ci us ug doradczych na przyk adzie O rodka Doradztwa Rolniczego, Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Przyrodniczo-Humanistycznego w Siedlcach nr 89, Seria: Administracja i Zarz dzanie (16)2011, Siedlce 2011, s. 10. ZN nr 91 Seria: Administracja i Zarz dzanie (18)2011

12 42 J. Toru ski Systematycznie przeprowadzane audyty wewn trzne pozwoli y skorygowa pocz tkowe b dy i w efekcie doprowadzi y do usprawnienia systemu zarz dzania jako ci, a przez to do usprawnienia funkcjonowania ca ej firmy. Usprawnienie systemu zaopatrzenia i wyboru dostawców doprowadzi o do obni enia kosztów zakupów surowców i tym samym do wzrostu mar y realizowanej przez firm. Optymalizacja w zakresie dostaw pozwoli a równie firmie na zmniejszenie poziomu utrzymania zapasów. Zoptymalizowanie procesu produkcji i racjonalne wykorzystanie surowców doprowadzi y do spadku kosztów wytworzenia wyrobów, co w efekcie pozwoli o firmie na obni enie cen i przez to zwi kszenie zysków i umocnienie swojej pozycji rynkowej. We wspó czesnym wiecie cech sta jest tylko zmienno. Aby by konkurencyjnym na rynku, przedsi biorstwo musi si stale rozwija oraz dopasowywa si do coraz wy szych oczekiwa obecnych oraz potencjalnych klientów. To w a nie zaspokajanie potrzeb klienta, cz sto nawet wybieganie w przysz o, jest czynnikiem wymagaj cym od podmiotów gospodarczych ci g ego doskonalenia. Ci g e doskonalenie procesów produkcyjnych i nieprodukcyjnych oraz doskonalenie wyrobów i us ug oferowanych przez przedsi biorstwo jest cech dobrze zaprojektowanego i funkcjonuj cego systemu 10. Bibliografia Drummond H., W pogoni za jako ci Total Quality Management, Dom Wydawniczy ABC, Warszawa Griffin R.W., Podstawy zarz dzania organizacjami, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa http//miles.ae.krakow.pl/, Kompa A., Toru ski J., Uwarunkowania jako ciowe zarz dzania przedsi biorstwem us ug komunalnych, Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Przyrodniczo-Humanistycznego w Siedlcach nr 90, Seria: Administracja i Zarz dzanie (17)2011, Siedlce Penc J., Leksykon biznesu, Agencja Wydawnicza Placet, Warszawa Toru ski J., Zarz dzanie jako ci us ug doradczych na przyk adzie O rodka Doradztwa Rolniczego, Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Przyrodniczo- -Humanistycznego w Siedlcach nr 89, Seria: Administracja i Zarz dzanie (16)2011, Siedlce Toru ski J., Rachunek kosztów jako ci w zarz dzaniu spó dzielni mleczarsk, Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Przyrodniczo-Humanistycznego w Siedlcach nr 88, Seria: Administracja i Zarz dzanie (15)2011, Siedlce Wawak T., Zarz dzanie przez jako, cz. I. UJ, Kraków J. Toru ski, Rachunek kosztów jako ci w zarz dzaniu spó dzielni mleczarsk, Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Przyrodniczo-Humanistycznego w Siedlcach nr 88, Seria: Administracja i Zarz dzanie (15)2011, Siedlce 2011, s. 38. Seria: Administracja i Zarz dzanie (18)2011 ZN nr 91

13 Certyfikacja, audyt i dzia ania koryguj ce w doskonaleniu systemu zarz dzania jako ci 43 Wyr bek H., Zarz dzanie jako ci us ug ubezpieczeniowych, Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Przyrodniczo-Humanistycznego w Siedlcach nr 89, Seria: Administracja i Zarz dzanie (16)2011, Siedlce Wyr bek H., Uwarunkowania procesu certyfikacji systemu zarz dzania jako- ci na przyk adzie przedsi biorstwa produkcyjno-us ugowego, Zeszyty Naukowe Akademii Podlaskiej w Siedlcach nr 86, Seria: Administracja i Zarz dzanie (13)2010, Siedlce ZN nr 91 Seria: Administracja i Zarz dzanie (18)2011

14 44 J. Toru ski Seria: Administracja i Zarz dzanie (18)2011 ZN nr 91

Zarządzanie projektami. wykład 1 dr inż. Agata Klaus-Rosińska

Zarządzanie projektami. wykład 1 dr inż. Agata Klaus-Rosińska Zarządzanie projektami wykład 1 dr inż. Agata Klaus-Rosińska 1 DEFINICJA PROJEKTU Zbiór działań podejmowanych dla zrealizowania określonego celu i uzyskania konkretnego, wymiernego rezultatu produkt projektu

Bardziej szczegółowo

BIUR I LABORATORIÓW PRACOWNIKÓW W POLSCE W POLSCE GLOBALNY SERWIS W 140 KRAJACH LOKALNA WIEDZA OD 1878 NA ŚWIECIE OD 1929 W POLSCE

BIUR I LABORATORIÓW PRACOWNIKÓW W POLSCE W POLSCE GLOBALNY SERWIS W 140 KRAJACH LOKALNA WIEDZA OD 1878 NA ŚWIECIE OD 1929 W POLSCE 80 000 PRACOWNIKÓW 500 W POLSCE OD 1878 NA ŚWIECIE OD 1929 W POLSCE 1 650 BIUR I LABORATORIÓW 30 W POLSCE GLOBALNY SERWIS W 140 KRAJACH LOKALNA WIEDZA 1 SGS Systems & Services Certification Projekty wg

Bardziej szczegółowo

PROGRAM ZAPEWNIENIA I POPRAWY JAKOŚCI AUDYTU WEWNĘTRZNEGO

PROGRAM ZAPEWNIENIA I POPRAWY JAKOŚCI AUDYTU WEWNĘTRZNEGO Załącznik nr 4 do Zarządzenia Nr 103/2012 Burmistrza Miasta i Gminy Skawina z dnia 19 czerwca 2012 r. PROGRAM ZAPEWNIENIA I POPRAWY JAKOŚCI AUDYTU WEWNĘTRZNEGO MÓDL SIĘ TAK, JAKBY WSZYSTKO ZALEśAŁO OD

Bardziej szczegółowo

Zakład Certyfikacji 03-042 Warszawa, ul. Kupiecka 4 Sekcja Ceramiki i Szkła ul. Postępu 9 02-676 Warszawa PROGRAM CERTYFIKACJI

Zakład Certyfikacji 03-042 Warszawa, ul. Kupiecka 4 Sekcja Ceramiki i Szkła ul. Postępu 9 02-676 Warszawa PROGRAM CERTYFIKACJI Zakład Certyfikacji 03-042 Warszawa, ul. Kupiecka 4 Sekcja Ceramiki i Szkła ul. Postępu 9 02-676 Warszawa PC-05 PROGRAM Certyfikacja zgodności z Kryteriami Grupowymi certyfikacja dobrowolna Warszawa, PROGRAM

Bardziej szczegółowo

1. Proszę krótko scharakteryzować firmę którą założyła Pani/Pana podgrupa, w zakresie: a) nazwa, status prawny, siedziba, zasady zarządzania (5 pkt.

1. Proszę krótko scharakteryzować firmę którą założyła Pani/Pana podgrupa, w zakresie: a) nazwa, status prawny, siedziba, zasady zarządzania (5 pkt. 1. Proszę krótko scharakteryzować firmę którą założyła Pani/Pana podgrupa, w zakresie: a) nazwa, status prawny, siedziba, zasady zarządzania (5 pkt.) b) produkt i najważniejsze parametry oraz metodyki

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie Produkcją II

Zarządzanie Produkcją II Zarządzanie Produkcją II Dr Janusz Sasak Poziomy zarządzania produkcją Strategiczny Taktyczny Operatywny Uwarunkowania decyzyjne w ZP Poziom strategiczny - wybór strategii - wybór systemu produkcyjnego

Bardziej szczegółowo

Zamawiający potwierdza, że zapis ten należy rozumieć jako przeprowadzenie audytu z usług Inżyniera.

Zamawiający potwierdza, że zapis ten należy rozumieć jako przeprowadzenie audytu z usług Inżyniera. Pytanie nr 1 Bardzo prosimy o wyjaśnienie jak postrzegają Państwo możliwość przeliczenia walut obcych na PLN przez Oferenta, który będzie składał ofertę i chciał mieć pewność, iż spełnia warunki dopuszczające

Bardziej szczegółowo

Projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego ZAPYTANIE OFERTOWE

Projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego ZAPYTANIE OFERTOWE Legnica, dnia 22.05.2015r. ZAPYTANIE OFERTOWE na przeprowadzenie audytu zewnętrznego projektu wraz z opracowaniem raportu końcowego audytu w ramach projektu, współfinansowanego ze środków Unii Europejskiej

Bardziej szczegółowo

Nadzór nad systemami zarządzania w transporcie kolejowym

Nadzór nad systemami zarządzania w transporcie kolejowym Nadzór nad systemami zarządzania w transporcie kolejowym W ciągu ostatnich lat Prezes Urzędu Transportu Kolejowego zintensyfikował działania nadzorcze w zakresie bezpieczeństwa ruchu kolejowego w Polsce,

Bardziej szczegółowo

ZAPYTANIE OFERTOWE z dnia 03.12.2015r

ZAPYTANIE OFERTOWE z dnia 03.12.2015r ZAPYTANIE OFERTOWE z dnia 03.12.2015r 1. ZAMAWIAJĄCY HYDROPRESS Wojciech Górzny ul. Rawska 19B, 82-300 Elbląg 2. PRZEDMIOT ZAMÓWIENIA Przedmiotem Zamówienia jest przeprowadzenie usługi indywidualnego audytu

Bardziej szczegółowo

Proces certyfikacji ISO 9001:2015. Wydanie normy ISO 9001:2015 dotyczące systemów zarządzania jakością obowiązuje od 15 września 2015 roku.

Proces certyfikacji ISO 9001:2015. Wydanie normy ISO 9001:2015 dotyczące systemów zarządzania jakością obowiązuje od 15 września 2015 roku. ISO 9001:2015 Wydanie normy ISO 9001:2015 dotyczące systemów zarządzania jakością obowiązuje od 15 września 2015 roku. Nowelizacje normy to coś więcej, niż tylko kosmetyczne zmiany; pociągają one za sobą

Bardziej szczegółowo

RAPORT Z AUDITU. polski Reie.tr Sictkón, Biuro Certyfikacji NR NC - 1407/P6 PN-EN ISO 9001:2009

RAPORT Z AUDITU. polski Reie.tr Sictkón, Biuro Certyfikacji NR NC - 1407/P6 PN-EN ISO 9001:2009 polski Reie.tr Sictkón, NR NC - 1407/P6 PN-EN ISO 9001:2009 0 Spis treści 1 Cel i zakres auditu 2 Załączniki 3 Wprowadzenie 4 Rozdzielnik 5 Poufność 6 Zakres certyfikacji 7 Ocena systemu zarządzania. 8

Bardziej szczegółowo

PROCEDURA SYSTEMU ZARZĄDZANIA JAKOŚCIĄ OCENA ZADOWOLENIA KLIENTA

PROCEDURA SYSTEMU ZARZĄDZANIA JAKOŚCIĄ OCENA ZADOWOLENIA KLIENTA PW-.3. /6 Opracował: (imię i nazwisko, podpis) Wojciech Lorek Data: 26 wrzesień 2007r. Obowiązuje od:2 listopada 2007r. Zatwierdził: (imię i nazwisko, podpis) Marek Fryźlewicz Data: 26 września2007r. Nr

Bardziej szczegółowo

Statut Audytu Wewnętrznego Gminy Stalowa Wola

Statut Audytu Wewnętrznego Gminy Stalowa Wola Załącznik nr 1 do Zarządzenia Nr II/818/10 Prezydenta Miasta Stalowej Woli z dnia 26 kwietnia 2010r. STATUT AUDYTU WEWNĘTRZNEGO GMINY STALOWA WOLA I. Postanowienia ogólne 1 1. Statut Audytu Wewnętrznego

Bardziej szczegółowo

Oświadczenie o stanie kontroli zarz ądczej Starosty Powiatu Radomszcza ńskiego za rok 2014

Oświadczenie o stanie kontroli zarz ądczej Starosty Powiatu Radomszcza ńskiego za rok 2014 Oświadczenie o stanie kontroli zarz ądczej Starosty Powiatu Radomszcza ńskiego za rok 2014 (rok, za który sk ładane jest o świadczenie) DzialI Jako osoba odpowiedzialna za zapewnienie funkcjonowania adekwatnej,

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie kosztami w dziale utrzymania ruchu

Zarządzanie kosztami w dziale utrzymania ruchu Zarządzanie kosztami w dziale utrzymania ruchu Cele szkolenia Zapotrzebowanie na wykwalifikowanych menedżerów zarządzania procesami i kosztami utrzymania ruchu potęguje się wraz ze wzrostem postrzegania

Bardziej szczegółowo

ZMIANY W KRYTERIACH WYBORU FINANSOWANYCH OPERACJI PO IG

ZMIANY W KRYTERIACH WYBORU FINANSOWANYCH OPERACJI PO IG ZMIANY W KRYTERIACH WYBORU FINANSOWANYCH OPERACJI PO IG LP Działanie Poprzednie brzmienie Aktualne brzmienie 1. 1.4-4.1 Projekt obejmuje badania przemysłowe i/lub prace rozwojowe oraz zakłada wdroŝenie

Bardziej szczegółowo

Uchwała Nr 27/2012. Senatu Uniwersytetu Jana Kochanowskiego w Kielcach. z dnia 26 kwietnia 2012 roku

Uchwała Nr 27/2012. Senatu Uniwersytetu Jana Kochanowskiego w Kielcach. z dnia 26 kwietnia 2012 roku Uchwała Nr 27/2012 Senatu Uniwersytetu Jana Kochanowskiego w Kielcach z dnia 26 kwietnia 2012 roku w sprawie Wewnętrznego Sytemu Zapewniania Jakości Kształcenia Na podstawie 9 ust. 1 pkt 9 rozporządzenia

Bardziej szczegółowo

Polska-Warszawa: Usługi skanowania 2016/S 090-161398

Polska-Warszawa: Usługi skanowania 2016/S 090-161398 1 / 7 Niniejsze ogłoszenie w witrynie TED: http://ted.europa.eu/udl?uri=ted:notice:161398-2016:text:pl:html Polska-Warszawa: Usługi skanowania 2016/S 090-161398 Państwowy Instytut Geologiczny Państwowy

Bardziej szczegółowo

KRYTERIA WYBORU INSTYTUCJI SZKOLENIOWYCH DO PRZEPROWADZENIA SZKOLEŃ

KRYTERIA WYBORU INSTYTUCJI SZKOLENIOWYCH DO PRZEPROWADZENIA SZKOLEŃ Powiatowy Urząd Pracy w Rzeszowie KRYTERIA WYBORU INSTYTUCJI SZKOLENIOWYCH DO PRZEPROWADZENIA SZKOLEŃ Rzeszów 2014 r. 1. Niniejsze kryteria opracowano w oparciu o: POSTANOWIENIA OGÓLNE 1 - Ustawę dnia

Bardziej szczegółowo

Systemy monitoringu wizyjnego Avigilon w zabezpieczeniu obiektów logistycznych.

Systemy monitoringu wizyjnego Avigilon w zabezpieczeniu obiektów logistycznych. doradzamy, szkolimy, rozwijamy Systemy monitoringu wizyjnego Avigilon w zabezpieczeniu obiektów logistycznych. Właściciel tel. 722-529-820 e-mail: biuro@brb-doradztwobiznesowe.pl www.brb-doradztwobiznesowe.pl

Bardziej szczegółowo

Koszty jakości. Definiowanie kosztów jakości oraz ich modele strukturalne

Koszty jakości. Definiowanie kosztów jakości oraz ich modele strukturalne 1 Definiowanie kosztów jakości oraz ich modele strukturalne Koszty jakości to termin umowny. Pojęcie to nie występuje w teorii kosztów 1 oraz nie jest precyzyjnie zdefiniowane ani przez teoretyków, ani

Bardziej szczegółowo

Wprowadzam w Urzędzie Marszałkowskim Województwa Małopolskiego Kartę Audytu Wewnętrznego, stanowiącą załącznik do niniejszego Zarządzenia.

Wprowadzam w Urzędzie Marszałkowskim Województwa Małopolskiego Kartę Audytu Wewnętrznego, stanowiącą załącznik do niniejszego Zarządzenia. ZARZĄDZENIE Nr 44 /05 MARSZAŁKA WOJEWÓDZTWA MAŁOPOLSKIEGO z dnia 5 maja 2005 r. w sprawie wprowadzenia w Urzędzie Marszałkowskim Województwa Małopolskiego w Krakowie Karty Audytu Wewnętrznego Data utworzenia

Bardziej szczegółowo

DZIENNIK URZĘDOWY MINISTRA CYFRYZACJI

DZIENNIK URZĘDOWY MINISTRA CYFRYZACJI DZIENNIK URZĘDOWY MINISTRA CYFRYZACJI Warszawa, dnia 7 kwietnia 2016 r. Poz. 9 ZARZĄDZENIE NR 9 MINISTRA CYFRYZACJI 1) z dnia 5 kwietnia 2016 r. w sprawie Karty Audytu Wewnętrznego w Ministerstwie Cyfryzacji

Bardziej szczegółowo

USTAWA. z dnia 26 stycznia 1982 r. Karta Nauczyciela. (tekst jednolity) Rozdział 3a. Awans zawodowy nauczycieli

USTAWA. z dnia 26 stycznia 1982 r. Karta Nauczyciela. (tekst jednolity) Rozdział 3a. Awans zawodowy nauczycieli USTAWA z dnia 26 stycznia 1982 r. Karta Nauczyciela (tekst jednolity) Rozdział 3a Awans zawodowy nauczycieli Art. 9a. 1. Ustala się stopnie awansu zawodowego nauczycieli: 1) nauczyciel stażysta; 2) nauczyciel

Bardziej szczegółowo

Odpowiedzi na pytania zadane do zapytania ofertowego nr EFS/2012/05/01

Odpowiedzi na pytania zadane do zapytania ofertowego nr EFS/2012/05/01 Odpowiedzi na pytania zadane do zapytania ofertowego nr EFS/2012/05/01 1 Pytanie nr 1: Czy oferta powinna zawierać informację o ewentualnych podwykonawcach usług czy też obowiązek uzyskania od Państwa

Bardziej szczegółowo

INSTRUKCJA DLA UCZESTNIKÓW ZAWODÓW ZADANIA

INSTRUKCJA DLA UCZESTNIKÓW ZAWODÓW ZADANIA INSTRUKCJA DLA UCZESTNIKÓW ZAWODÓW 1. Zawody III stopnia trwają 150 min. 2. Arkusz egzaminacyjny składa się z 2 pytań otwartych o charakterze problemowym, 1 pytania opisowego i 1 mini testu składającego

Bardziej szczegółowo

Zobacz to na własne oczy. Przyszłość już tu jest dzięki rozwiązaniu Cisco TelePresence.

Zobacz to na własne oczy. Przyszłość już tu jest dzięki rozwiązaniu Cisco TelePresence. Informacje dla kadry zarządzającej Zobacz to na własne oczy. Przyszłość już tu jest dzięki rozwiązaniu Cisco TelePresence. 2010 Cisco i/lub firmy powiązane. Wszelkie prawa zastrzeżone. Ten dokument zawiera

Bardziej szczegółowo

Zapytanie ofertowe nr 3

Zapytanie ofertowe nr 3 I. ZAMAWIAJĄCY STUDIUM JĘZYKÓW OBCYCH M. WAWRZONEK I SPÓŁKA s.c. ul. Kopernika 2 90-509 Łódź NIP: 727-104-57-16, REGON: 470944478 Zapytanie ofertowe nr 3 II. OPIS PRZEDMIOTU ZAMÓWIENIA Przedmiotem zamówienia

Bardziej szczegółowo

KOMISJA WSPÓLNOT EUROPEJSKICH, uwzględniając Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską, ROZDZIAŁ 1

KOMISJA WSPÓLNOT EUROPEJSKICH, uwzględniając Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską, ROZDZIAŁ 1 ROZPORZĄDZENIE KOMISJI (WE) NR 1217/2003 z dnia 4 lipca 2003 r. ustanawiające powszechne specyfikacje dla krajowych programów kontroli jakości w zakresie ochrony lotnictwa cywilnego (Tekst mający znaczenie

Bardziej szczegółowo

Wprowadzenie do zarządzania procesami biznesowymi czym są procesy biznesowe: Part 1

Wprowadzenie do zarządzania procesami biznesowymi czym są procesy biznesowe: Part 1 Wprowadzenie do zarządzania procesami biznesowymi czym są procesy biznesowe: Part 1 Listopad 2012 Organizacja funkcjonalna Dotychczas na organizację patrzono z perspektywy realizowanych funkcji. Zarząd

Bardziej szczegółowo

WYJAŚNIENIA. Wyjaśniam

WYJAŚNIENIA. Wyjaśniam WYJAŚNIENIA Na podstawie art. 38 ust. 1 ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. Prawo zamówień publicznych (t. j. Dz. U. z 2013 r., poz. 907 z późn. zm.) w związku z zapytaniami Wykonawcy z dnia 19.10.2015 r.

Bardziej szczegółowo

Regulamin Zarządu Pogórzańskiego Stowarzyszenia Rozwoju

Regulamin Zarządu Pogórzańskiego Stowarzyszenia Rozwoju Regulamin Zarządu Pogórzańskiego Stowarzyszenia Rozwoju Art.1. 1. Zarząd Pogórzańskiego Stowarzyszenia Rozwoju, zwanego dalej Stowarzyszeniem, składa się z Prezesa, dwóch Wiceprezesów, Skarbnika, Sekretarza

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN BIURA KARIER EUROPEJSKIEJ WYŻSZEJ SZKOŁY PRAWA I ADMINISTRACJI

REGULAMIN BIURA KARIER EUROPEJSKIEJ WYŻSZEJ SZKOŁY PRAWA I ADMINISTRACJI REGULAMIN BIURA KARIER EUROPEJSKIEJ WYŻSZEJ SZKOŁY PRAWA I ADMINISTRACJI I. POSTANOWIENIA OGÓLNE 1 1. Biuro Karier Europejskiej Wyższej Szkoły Prawa i Administracji w Warszawie, zwane dalej BK EWSPA to

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN OKRESOWYCH OCEN PRACOWNIKÓW URZĘDU GMINY LIMANOWA ORAZ KIEROWNIKÓW JEDNOSTEK ORGANIZACYJNYCH GMINY LIMANOWA

REGULAMIN OKRESOWYCH OCEN PRACOWNIKÓW URZĘDU GMINY LIMANOWA ORAZ KIEROWNIKÓW JEDNOSTEK ORGANIZACYJNYCH GMINY LIMANOWA Załącznik do Zarządzenia Wójta Gminy Limanowa nr 78/2009 z dnia 10 grudnia 2009 r. REGULAMIN OKRESOWYCH OCEN PRACOWNIKÓW URZĘDU GMINY LIMANOWA ORAZ KIEROWNIKÓW JEDNOSTEK ORGANIZACYJNYCH GMINY LIMANOWA

Bardziej szczegółowo

Województwo Lubuskie, 2016 r.

Województwo Lubuskie, 2016 r. Województwo Lubuskie, 2016 r. Kursy kwalifikacyjne, szkolenia doskonalące dla nauczycieli w zakresie tematyki związanej z nauczanym zawodem. Studia podyplomowe itp. Np. uczelnie wyższe w przypadku szkoleń

Bardziej szczegółowo

Lublin, 19.07.2013. Zapytanie ofertowe

Lublin, 19.07.2013. Zapytanie ofertowe Lublin, 19.07.2013 Zapytanie ofertowe na wyłonienie wykonawcy/dostawcy 1. Wartości niematerialne i prawne a) System zarządzania magazynem WMS Asseco SAFO, 2. usług informatycznych i technicznych związanych

Bardziej szczegółowo

PROCEDURY UDZIELANIA ZAMÓWIEŃ PUBLICZNYCH w Powiatowym Urzędzie Pracy w Pile

PROCEDURY UDZIELANIA ZAMÓWIEŃ PUBLICZNYCH w Powiatowym Urzędzie Pracy w Pile Załącznik do Zarządzenia Dyrektora Powiatowego Urzędu Pracy nr 8.2015 z dnia 09.03.2015r. PROCEDURY UDZIELANIA ZAMÓWIEŃ PUBLICZNYCH w Powiatowym Urzędzie Pracy w Pile I. Procedury udzielania zamówień publicznych

Bardziej szczegółowo

Doradca musi posiadać doświadczenie w świadczeniu usług w zakresie co najmniej trzech usług doradczych z obszarów CSR:

Doradca musi posiadać doświadczenie w świadczeniu usług w zakresie co najmniej trzech usług doradczych z obszarów CSR: ZAPYTANIE OFERTOWE Niniejszym zapraszamy do złożenia oferty na wykonanie usług doradczych, składających się na Wdrożenie strategii CSR w firmie Jastrzębski S.A. z siedzibą w Siedlcach. Firma pozyskała

Bardziej szczegółowo

Karta audytu wewnętrznego w Starostwie Powiatowym w Kielcach

Karta audytu wewnętrznego w Starostwie Powiatowym w Kielcach Karta audytu wewnętrznego w Starostwie Powiatowym w Kielcach Załącznik nr 1 do Zarządzenia Nr 41/10 Starosty Kieleckiego z dnia 24 maja 2010 w sprawie wprowadzenia Karty audytu wewnętrznego oraz Procedur

Bardziej szczegółowo

Zapytanie ofertowe dotyczące wyboru wykonawcy (biegłego rewidenta) usługi polegającej na przeprowadzeniu kompleksowego badania sprawozdań finansowych

Zapytanie ofertowe dotyczące wyboru wykonawcy (biegłego rewidenta) usługi polegającej na przeprowadzeniu kompleksowego badania sprawozdań finansowych Zapytanie ofertowe dotyczące wyboru wykonawcy (biegłego rewidenta) usługi polegającej na przeprowadzeniu kompleksowego badania sprawozdań finansowych Data publikacji 2016-04-29 Rodzaj zamówienia Tryb zamówienia

Bardziej szczegółowo

OSZACOWANIE WARTOŚCI ZAMÓWIENIA z dnia... 2004 roku Dz. U. z dnia 12 marca 2004 r. Nr 40 poz.356

OSZACOWANIE WARTOŚCI ZAMÓWIENIA z dnia... 2004 roku Dz. U. z dnia 12 marca 2004 r. Nr 40 poz.356 OSZACOWANIE WARTOŚCI ZAMÓWIENIA z dnia... 2004 roku Dz. U. z dnia 12 marca 2004 r. Nr 40 poz.356 w celu wszczęcia postępowania i zawarcia umowy opłacanej ze środków publicznych 1. Przedmiot zamówienia:

Bardziej szczegółowo

Zaproszenie Usługa realizowana w ramach Projektu Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości Zarządzanie kompetencjami w MSP

Zaproszenie Usługa realizowana w ramach Projektu Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości Zarządzanie kompetencjami w MSP Zaproszenie Usługa realizowana w ramach Projektu Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości Zarządzanie kompetencjami w MSP Szanowni Państwo, Mam przyjemność zaprosić Państwa firmę do udziału w Usłudze

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN PRZEPROWADZANIA OCEN OKRESOWYCH PRACOWNIKÓW NIEBĘDĄCYCH NAUCZYCIELAMI AKADEMICKIMI SZKOŁY GŁÓWNEJ HANDLOWEJ W WARSZAWIE

REGULAMIN PRZEPROWADZANIA OCEN OKRESOWYCH PRACOWNIKÓW NIEBĘDĄCYCH NAUCZYCIELAMI AKADEMICKIMI SZKOŁY GŁÓWNEJ HANDLOWEJ W WARSZAWIE Załącznik do zarządzenia Rektora nr 36 z dnia 28 czerwca 2013 r. REGULAMIN PRZEPROWADZANIA OCEN OKRESOWYCH PRACOWNIKÓW NIEBĘDĄCYCH NAUCZYCIELAMI AKADEMICKIMI SZKOŁY GŁÓWNEJ HANDLOWEJ W WARSZAWIE 1 Zasady

Bardziej szczegółowo

STRATEGICZNA KARTA WYNIKÓW I JEJ ZASTOSOWANIE W ADMINISTARCJI PUBLICZNEJ

STRATEGICZNA KARTA WYNIKÓW I JEJ ZASTOSOWANIE W ADMINISTARCJI PUBLICZNEJ E-administracja warunkiem rozwoju Polski. Wzrost konkurencyjności przedsiębiorstw z wykorzystaniem innowacyjnych modeli referencyjnych procesów Administracji Publicznej STRATEGICZNA KARTA WYNIKÓW I JEJ

Bardziej szczegółowo

Rodzaje i metody kalkulacji

Rodzaje i metody kalkulacji Opracowały: mgr Lilla Nawrocka - nauczycielka przedmiotów ekonomicznych w Zespole Szkół Rolniczych Centrum Kształcenia Praktycznego w Miętnem mgr Maria Rybacka - nauczycielka przedmiotów ekonomicznych

Bardziej szczegółowo

TWORZENIE I NADZOROWANIE DOKUMENTÓW SYSTEMOWYCH (PROCEDUR, KSIĘGI JAKOŚCI I KART USŁUG) SJ.0142.1.2013 Data: 23.10.

TWORZENIE I NADZOROWANIE DOKUMENTÓW SYSTEMOWYCH (PROCEDUR, KSIĘGI JAKOŚCI I KART USŁUG) SJ.0142.1.2013 Data: 23.10. SJ.0142.1.2013 Data: 23.10.2013 Strona 1 z 5 1. Cel i zakres 1.1. Cel Celem niniejszej procedury jest zapewnienie, że dokumentacja Systemu Zarządzania Jakością stosowana w Starostwie Powiatowym w Wałbrzychu

Bardziej szczegółowo

POLITYKA JAKOŚCI. Międzyzakładowej Spółdzielni Mieszkaniowej Energetyka

POLITYKA JAKOŚCI. Międzyzakładowej Spółdzielni Mieszkaniowej Energetyka POLITYKA JAKOŚCI Międzyzakładowej Spółdzielni Mieszkaniowej Energetyka System Zarządzania Jakością został zbudowany w oparciu o faktycznie realizowane procesy. Podstawowym zadaniem podczas budowy Systemu

Bardziej szczegółowo

Metody wyceny zasobów, źródła informacji o kosztach jednostkowych

Metody wyceny zasobów, źródła informacji o kosztach jednostkowych Metody wyceny zasobów, źródła informacji o kosztach jednostkowych by Antoni Jeżowski, 2013 W celu kalkulacji kosztów realizacji zadania (poszczególnych działań i czynności) konieczne jest przeprowadzenie

Bardziej szczegółowo

ZAPYTANIE OFERTOWE NR 23/2014

ZAPYTANIE OFERTOWE NR 23/2014 PCPR-PR-23-2014 Tarnów, dnia 01.09.2014r. ZAPYTANIE OFERTOWE NR 23/2014 Przeprowadzenie kursu obsługi kasy fiskalnej dla 4 osób, uczestników projektu Twój los w twoich rękach współfinansowanego przez Unię

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN ORGANIZACYJNY

REGULAMIN ORGANIZACYJNY REGULAMIN ORGANIZACYJNY Załącznik do Zarządzenia nr 4/05 Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Rudzie Śląskiej POWIATOWEGO INSPEKTORATU NADZORU BUDOWLANEGO W RUDZIE ŚLĄSKIEJ ROZDZIAŁ I Postanowienia

Bardziej szczegółowo

PROGRAM ZAPEWNIENIA I POPRAWY JAKOŚCI AUDYTU WEWNĘTRZNEGO

PROGRAM ZAPEWNIENIA I POPRAWY JAKOŚCI AUDYTU WEWNĘTRZNEGO Załącznik Nr 3 do Zarządzenia Nr 59/2012 Starosty Lipnowskiego z dnia 31 grudnia 2012 r. PROGRAM ZAPEWNIENIA I POPRAWY JAKOŚCI AUDYTU WEWNĘTRZNEGO PROWADZONEGO W STAROSTWIE POWIATOWYM W LIPNIE I JEDNOSTKACH

Bardziej szczegółowo

Sprawozdanie z działalności Rady Nadzorczej TESGAS S.A. w 2008 roku.

Sprawozdanie z działalności Rady Nadzorczej TESGAS S.A. w 2008 roku. Sprawozdanie z działalności Rady Nadzorczej TESGAS S.A. w 2008 roku. Rada Nadzorcza zgodnie z treścią Statutu Spółki składa się od 5 do 9 Członków powoływanych przez Walne Zgromadzenie w głosowaniu tajnym.

Bardziej szczegółowo

z dnia 6 lutego 2009 r.

z dnia 6 lutego 2009 r. Pieczęć podłuŝna o treści Burmistrz Lądka Zdroju ZARZĄDZENIE NR 19 /09 Burmistrza Lądka Zdroju z dnia 6 lutego 2009 r. w sprawie ustalenia programu przeprowadzania szkoleń pracowników Urzędu Miasta i Gminy

Bardziej szczegółowo

Harmonogramowanie projektów Zarządzanie czasem

Harmonogramowanie projektów Zarządzanie czasem Harmonogramowanie projektów Zarządzanie czasem Zarządzanie czasem TOMASZ ŁUKASZEWSKI INSTYTUT INFORMATYKI W ZARZĄDZANIU Zarządzanie czasem w projekcie /49 Czas w zarządzaniu projektami 1. Pojęcie zarządzania

Bardziej szczegółowo

1) Dziekan lub wyznaczony przez niego prodziekan - jako Przewodniczący;

1) Dziekan lub wyznaczony przez niego prodziekan - jako Przewodniczący; Wydział Prawa, Prawa Kanonicznego i Administracji KUL Wydziałowa Komisja ds. Jakości Kształcenia Al. Racławickie 14, 20-950 Lublin, tel. +48 81 445 37 31; fax. +48 81 445 37 26, e-mail: wydzial.prawa@kul.pl

Bardziej szczegółowo

Strategia rozwoju kariery zawodowej - Twój scenariusz (program nagrania).

Strategia rozwoju kariery zawodowej - Twój scenariusz (program nagrania). Strategia rozwoju kariery zawodowej - Twój scenariusz (program nagrania). W momencie gdy jesteś studentem lub świeżym absolwentem to znajdujesz się w dobrym momencie, aby rozpocząć planowanie swojej ścieżki

Bardziej szczegółowo

Procedura prowadzenia ewaluacji realizacji polityk i programów publicznych

Procedura prowadzenia ewaluacji realizacji polityk i programów publicznych 1 Procedura prowadzenia ewaluacji realizacji polityk i programów publicznych Opracowanie w ramach projektu Potencjał Działanie Rozwój: nowy wymiar współpracy Miasta Płocka i płockich organizacji pozarządowych.

Bardziej szczegółowo

Akademia Ekonomiczna w Krakowie WSTĘP OPTYMALIZACJA KOSZTÓW JAKOŚCI

Akademia Ekonomiczna w Krakowie WSTĘP OPTYMALIZACJA KOSZTÓW JAKOŚCI SUCCES 2004: Uwarunkowania sukcesu przedsiębiorstwa w gospodarce opartej na wiedzy, materiały z konferencji naukowej, Kazimierz Dolny, 26-28.XI.2004, t.2, s. 69-76 pod red. E. Skrzypek, UMCS Lublin 2004

Bardziej szczegółowo

Wniosek o ustalenie warunków zabudowy

Wniosek o ustalenie warunków zabudowy Wniosek o ustalenie warunków zabudowy Informacje ogólne Kiedy potrzebna jest decyzja Osoba, która składa wniosek o pozwolenie na budowę, nie musi mieć decyzji o warunkach zabudowy terenu, pod warunkiem

Bardziej szczegółowo

ZAKRES OBOWIĄZKÓW I UPRAWNIEŃ PRACODAWCY, PRACOWNIKÓW ORAZ POSZCZEGÓLNYCH JEDNOSTEK ORGANIZACYJNYCH ZAKŁADU PRACY

ZAKRES OBOWIĄZKÓW I UPRAWNIEŃ PRACODAWCY, PRACOWNIKÓW ORAZ POSZCZEGÓLNYCH JEDNOSTEK ORGANIZACYJNYCH ZAKŁADU PRACY ZAKRES OBOWIĄZKÓW I UPRAWNIEŃ PRACODAWCY, PRACOWNIKÓW ORAZ POSZCZEGÓLNYCH JEDNOSTEK ORGANIZACYJNYCH ZAKŁADU PRACY Szkolenia bhp w firmie szkolenie wstępne ogólne 8 Obowiązki pracodawcy Podstawowy obowiązek

Bardziej szczegółowo

Efektywna strategia sprzedaży

Efektywna strategia sprzedaży Efektywna strategia sprzedaży F irmy wciąż poszukują metod budowania przewagi rynkowej. Jednym z kluczowych obszarów takiej przewagi jest efektywne zarządzanie siłami sprzedaży. Jak pokazują wyniki badania

Bardziej szczegółowo

ZASADY PROWADZENIA CERTYFIKACJI FUNDUSZY EUROPEJSKICH I PRACOWNIKÓW PUNKTÓW INFORMACYJNYCH

ZASADY PROWADZENIA CERTYFIKACJI FUNDUSZY EUROPEJSKICH I PRACOWNIKÓW PUNKTÓW INFORMACYJNYCH Załącznik nr 3 do Aneksu ZASADY PROWADZENIA CERTYFIKACJI PUNKTÓW INFORMACYJNYCH FUNDUSZY EUROPEJSKICH I PRACOWNIKÓW PUNKTÓW INFORMACYJNYCH 1 ZASADY PROWADZENIA CERTYFIKACJI 1. Certyfikacja jest przeprowadzana

Bardziej szczegółowo

TQM w zarządzaniu jakością

TQM w zarządzaniu jakością TQM w zarządzaniu jakością Towaroznawstwo Tomasz Poskrobko Total Quality Management TQM Total - oznacza objęcie tym systemem całej organizacji oraz możliwości zastosowania we wszystkich rodzajach produkcji

Bardziej szczegółowo

R O Z P O R ZĄDZENIE M I N I S T R A N A U K I I S Z K O L N I C T WA W YŻSZEGO 1) z dnia... 2015 r.

R O Z P O R ZĄDZENIE M I N I S T R A N A U K I I S Z K O L N I C T WA W YŻSZEGO 1) z dnia... 2015 r. R O Z P O R ZĄDZENIE Projekt 02.06.2015 r. M I N I S T R A N A U K I I S Z K O L N I C T WA W YŻSZEGO 1) z dnia... 2015 r. w sprawie szczegółowych kryteriów i trybu przyznawania oraz rozliczania środków

Bardziej szczegółowo

U S T A W A. z dnia. o zmianie ustawy o ułatwieniu zatrudnienia absolwentom szkół. Art. 1.

U S T A W A. z dnia. o zmianie ustawy o ułatwieniu zatrudnienia absolwentom szkół. Art. 1. P r o j e k t z dnia U S T A W A o zmianie ustawy o ułatwieniu zatrudnienia absolwentom szkół. Art. 1. W ustawie z dnia 18 września 2001 r. o ułatwieniu zatrudnienia absolwentom szkół (Dz.U. Nr 122, poz.

Bardziej szczegółowo

ZAPYTANIE OFERTOWE. Nazwa zamówienia: Wykonanie usług geodezyjnych podziały nieruchomości

ZAPYTANIE OFERTOWE. Nazwa zamówienia: Wykonanie usług geodezyjnych podziały nieruchomości Znak sprawy: GP. 271.3.2014.AK ZAPYTANIE OFERTOWE Nazwa zamówienia: Wykonanie usług geodezyjnych podziały nieruchomości 1. ZAMAWIAJĄCY Zamawiający: Gmina Lubicz Adres: ul. Toruńska 21, 87-162 Lubicz telefon:

Bardziej szczegółowo

Satysfakcja pracowników 2006

Satysfakcja pracowników 2006 Satysfakcja pracowników 2006 Raport z badania ilościowego Listopad 2006r. www.iibr.pl 1 Spis treści Cel i sposób realizacji badania...... 3 Podsumowanie wyników... 4 Wyniki badania... 7 1. Ogólny poziom

Bardziej szczegółowo

Załącznik nr 3 do Stanowiska nr 2/2/2016 WRDS w Katowicach z 26.02.2016 r.

Załącznik nr 3 do Stanowiska nr 2/2/2016 WRDS w Katowicach z 26.02.2016 r. Załącznik nr 3 do Stanowiska nr 2/2/2016 WRDS w Katowicach z 26.02.2016 r. w zakresie zmian do procedowanego obecnie projektu Ustawy o efektywności energetycznej 1. Uzasadnienie proponowanych zmian legislacyjnych

Bardziej szczegółowo

Polskie Centrum Badań i Certyfikacji S.A. Zakładowa kontrola produkcji wyrobów budowlanych Wymagania DGW-12

Polskie Centrum Badań i Certyfikacji S.A. Zakładowa kontrola produkcji wyrobów budowlanych Wymagania DGW-12 Oddział Badań i Certyfikacji w Gdańsku Zakładowa kontrola produkcji wyrobów budowlanych Wymagania Czynność Imię i nazwisko Data Podpis Opracowała: Jolanta Ochnik 22.02.2010 Sprawdził: Michał Przymanowski

Bardziej szczegółowo

Stowarzyszenie REFA Wielkopolska Poznań, 2011-11-07. ul. Rubież 46 C3, 61-612 Poznań

Stowarzyszenie REFA Wielkopolska Poznań, 2011-11-07. ul. Rubież 46 C3, 61-612 Poznań Stowarzyszenie REFA Wielkopolska Poznań, 2011-11-07 ul. Rubież 46 C3 tel. 0048 61 8279410 fax 0048 61 8279411 email: biuro@refa.poznan.pl ZAPYTANIE OFERTOWE Dotyczy: postępowania opartego na zasadzie efektywnego

Bardziej szczegółowo

ARKUSZ OCENY OKRESOWEJ DLA STANOWISK PRACOWNICZYCH

ARKUSZ OCENY OKRESOWEJ DLA STANOWISK PRACOWNICZYCH Załącznik Nr 5 Do Regulaminu okresowych ocen pracowników Urzędu Miasta Piekary Śląskie zatrudnionych na stanowiskach urzędniczych, w tym kierowniczych stanowiskach urzędniczych oraz kierowników gminnych

Bardziej szczegółowo

Excel w logistyce - czyli jak skrócić czas przygotowywania danych i podnieść efektywność analiz logistycznych

Excel w logistyce - czyli jak skrócić czas przygotowywania danych i podnieść efektywność analiz logistycznych Excel w logistyce - czyli jak skrócić czas przygotowywania danych i podnieść efektywność analiz logistycznych Terminy szkolenia 25-26 sierpień 2016r., Gdańsk - Mercure Gdańsk Posejdon**** 20-21 październik

Bardziej szczegółowo

Warszawa, 24.05.2012 r.

Warszawa, 24.05.2012 r. Relacje administracji rz dowej z otoczeniem na przyk adzie dwóch projektów realizowanych przez Departament S by Cywilnej KPRM Warszawa, 24.05.2012 r. Zakres projektów realizowanych przez DSC KPRM W latach

Bardziej szczegółowo

Adres strony internetowej, na której Zamawiający udostępnia Specyfikację Istotnych Warunków Zamówienia: www.wup.pl/index.php?

Adres strony internetowej, na której Zamawiający udostępnia Specyfikację Istotnych Warunków Zamówienia: www.wup.pl/index.php? 1 z 6 2013-10-03 14:58 Adres strony internetowej, na której Zamawiający udostępnia Specyfikację Istotnych Warunków Zamówienia: www.wup.pl/index.php?id=221 Szczecin: Usługa zorganizowania szkolenia specjalistycznego

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR X/143/2015 RADY MIEJSKIEJ WAŁBRZYCHA. z dnia 27 sierpnia 2015 r. w sprawie utworzenia Zakładu Aktywności Zawodowej Victoria w Wałbrzychu

UCHWAŁA NR X/143/2015 RADY MIEJSKIEJ WAŁBRZYCHA. z dnia 27 sierpnia 2015 r. w sprawie utworzenia Zakładu Aktywności Zawodowej Victoria w Wałbrzychu UCHWAŁA NR X/143/2015 RADY MIEJSKIEJ WAŁBRZYCHA z dnia 27 sierpnia 2015 r. w sprawie utworzenia Zakładu Aktywności Zawodowej Victoria w Wałbrzychu Na podstawie art. 18 ust 2 pkt 9 lit. h ustawy z dnia

Bardziej szczegółowo

STATUT SOŁECTWA Grom Gmina Pasym woj. warmińsko - mazurskie

STATUT SOŁECTWA Grom Gmina Pasym woj. warmińsko - mazurskie Załącznik Nr 11 do Uchwały Nr XX/136/2012 Rady Miejskiej w Pasymiu z dnia 25 września 2012 r. STATUT SOŁECTWA Grom Gmina Pasym woj. warmińsko - mazurskie ROZDZIAŁ I NAZWA I OBSZAR SOŁECTWA 1. Samorząd

Bardziej szczegółowo

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ. SSN Bogusław Cudowski (przewodniczący) SSN Jolanta Frańczak (sprawozdawca) SSN Krzysztof Staryk

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ. SSN Bogusław Cudowski (przewodniczący) SSN Jolanta Frańczak (sprawozdawca) SSN Krzysztof Staryk Sygn. akt II UK 27/15 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sąd Najwyższy w składzie: Dnia 3 lutego 2016 r. SSN Bogusław Cudowski (przewodniczący) SSN Jolanta Frańczak (sprawozdawca) SSN Krzysztof

Bardziej szczegółowo

2 Szacowanie wartości zamówienia

2 Szacowanie wartości zamówienia Załącznik do Zarządzenia Dyrektora Szkoły Podstawowej nr 5 im. Grzegorza Piramowicza w Pabianicach nr 13/2014/2015 z dnia 30 stycznia 2015r. Regulamin udzielania zamówień publicznych o wartości nieprzekraczającej

Bardziej szczegółowo

Rady Miejskiej Wodzisławia Śląskiego. w sprawie stypendiów dla osób zajmujących się twórczością artystyczną i upowszechnianiem kultury.

Rady Miejskiej Wodzisławia Śląskiego. w sprawie stypendiów dla osób zajmujących się twórczością artystyczną i upowszechnianiem kultury. identyfikator /6 Druk nr 114 UCHWAŁY NR... Rady Miejskiej Wodzisławia Śląskiego z dnia... w sprawie stypendiów dla osób zajmujących się twórczością Na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 9 i art. 18 ust. 1 ustawy

Bardziej szczegółowo

Zaproszenie do składania oferty cenowej

Zaproszenie do składania oferty cenowej UZP Procedura udzielania zamówień publicznych Załącznik nr 4 Wersja: 2 Strona: 1 z 3 Zaproszenie do składania oferty cenowej Podstawa prawna: zgodnie z przepisem art. 4 pkt 8 ustawy z dnia 29 stycznia

Bardziej szczegółowo

Organizacja awansu zawodowego nauczycieli W ZESPOLE SZKÓŁ Z ODDZIAŁAMI INTEGRACYJNYMI W GŁOGOWIE

Organizacja awansu zawodowego nauczycieli W ZESPOLE SZKÓŁ Z ODDZIAŁAMI INTEGRACYJNYMI W GŁOGOWIE Organizacja awansu zawodowego nauczycieli W ZESPOLE SZKÓŁ Z ODDZIAŁAMI INTEGRACYJNYMI W GŁOGOWIE I. POSTANOWIENIA OGÓLNE 1 1. Ilekroć w dalszych przepisach jest mowa bez bliższego określenia o : 1) Szkole

Bardziej szczegółowo

Procedura uzyskiwania awansu zawodowego na stopień nauczyciela mianowanego przez nauczycieli szkół i placówek

Procedura uzyskiwania awansu zawodowego na stopień nauczyciela mianowanego przez nauczycieli szkół i placówek Data publikacji : 10.01.2011 Procedura uzyskiwania awansu zawodowego na stopień nauczyciela mianowanego przez nauczycieli szkół i placówek Procedura uzyskiwania awansu zawodowego na stopień nauczyciela

Bardziej szczegółowo

Aneks nr 8 z dnia 24.07.2013 r. do Regulaminu Świadczenia Krajowych Usług Przewozu Drogowego Przesyłek Towarowych przez Raben Polska sp. z o.o.

Aneks nr 8 z dnia 24.07.2013 r. do Regulaminu Świadczenia Krajowych Usług Przewozu Drogowego Przesyłek Towarowych przez Raben Polska sp. z o.o. Aneks nr 8 z dnia 24.07.2013 r. do Regulaminu Świadczenia Krajowych Usług Przewozu Drogowego Przesyłek Towarowych przez Raben Polska sp. z o.o. 1 Z dniem 24 lipca 2013 r. wprowadza się w Regulaminie Świadczenia

Bardziej szczegółowo

Wdrożenie systemu Inteligentnego Opomiarowania (AMI) w Energa-Operator. 8 grudnia 2010

Wdrożenie systemu Inteligentnego Opomiarowania (AMI) w Energa-Operator. 8 grudnia 2010 Wdrożenie systemu Inteligentnego Opomiarowania (AMI) w Energa-Operator 8 grudnia 2010 Agenda Cel i zakres wdrożenia Inteligentnego Opomiarowania Status projektu Standaryzacja i interoperacyjność Kluczowe

Bardziej szczegółowo

Formularz F-4.2.3-01-01-01 Druk firmowy Nr wydania: 03 Data wydania: 22-09-2014

Formularz F-4.2.3-01-01-01 Druk firmowy Nr wydania: 03 Data wydania: 22-09-2014 Instrument: Realizacja niektórych przedsięwzięć w zakresie promocji i wspierania eksportu lub sprzedaży na rynku wewnętrznym UE ( PRZEDSIĘWZIĘCIA PROMOCYJNE ). Cel główny wsparcia Wymagania Udzielanie

Bardziej szczegółowo

Człowiek najlepsza inwestycja

Człowiek najlepsza inwestycja Projekt Zostań przedsiębiorczym jest współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu społecznego, jest realizowany przez Starostowo Powiatowe w Siemiatyczach w partnerstwie w Polskim Centrum Edukacji

Bardziej szczegółowo

DZIENNIK UCZESTNIKA PRAKTYK ZAWODOWYCH. realizowanych dla nauczycieli i instruktorów kształcących w zawodzie TECHNIKA LOGISTYKA

DZIENNIK UCZESTNIKA PRAKTYK ZAWODOWYCH. realizowanych dla nauczycieli i instruktorów kształcących w zawodzie TECHNIKA LOGISTYKA DZIENNIK UCZESTNIKA PRAKTYK ZAWODOWYCH realizowanych dla nauczycieli i instruktorów kształcących w zawodzie TECHNIKA LOGISTYKA HANDEL I REKLAMA W PRAKTYCE PILOTAŻOWY PROGRAM DOSKONALENIA NAUCZYCIELI KSZTAŁCENIA

Bardziej szczegółowo

Ogólnopolska konferencja Świadectwa charakterystyki energetycznej dla budynków komunalnych. Oświetlenie publiczne. Kraków, 27 września 2010 r.

Ogólnopolska konferencja Świadectwa charakterystyki energetycznej dla budynków komunalnych. Oświetlenie publiczne. Kraków, 27 września 2010 r. w sprawie charakterystyki energetycznej budynków oraz postanowienia przekształconej dyrektywy w sprawie charakterystyki energetycznej budynków Ogólnopolska konferencja Świadectwa charakterystyki energetycznej

Bardziej szczegółowo

Formularz konsultacyjny projektu Regionalnego Programu Strategicznego w zakresie rozwoju gospodarczego

Formularz konsultacyjny projektu Regionalnego Programu Strategicznego w zakresie rozwoju gospodarczego Formularz konsultacyjny projektu Regionalnego Programu Strategicznego w zakresie rozwoju gospodarczego CZĘŚĆ I - DANE OSOBOWE (*wypełnienie obowiązkowe) imię i nazwisko*: tel. / faks: e-mail*: wyrażam

Bardziej szczegółowo

ZAPYTANIE OFERTOWE. z dnia 21.04.2016. na stanowisko: specjalista systemów VR

ZAPYTANIE OFERTOWE. z dnia 21.04.2016. na stanowisko: specjalista systemów VR ZAPYTANIE OFERTOWE z dnia 21.04.2016 na stanowisko: specjalista systemów VR 1. Nazwa Zamawiającego Signum Project sp. z o.o. Ul. Myśliwska 61/110, 30-718 Kraków 2. Postanowienia ogólne Niniejsze postępowanie

Bardziej szczegółowo

SubregionalnyProgram Rozwoju do roku 2020. Anna Mlost Zastępca Dyrektora Departamentu Polityki Regionalnej UMWM

SubregionalnyProgram Rozwoju do roku 2020. Anna Mlost Zastępca Dyrektora Departamentu Polityki Regionalnej UMWM SubregionalnyProgram Rozwoju do roku 2020 Anna Mlost Zastępca Dyrektora Departamentu Polityki Regionalnej UMWM SPR wprowadzenie Subregionalny Program Rozwoju do roku 2020: Jest instrumentem służącym wdrożeniu

Bardziej szczegółowo

Zabezpieczenie społeczne pracownika

Zabezpieczenie społeczne pracownika Zabezpieczenie społeczne pracownika Swoboda przemieszczania się osób w obrębie Unii Europejskiej oraz możliwość podejmowania pracy w różnych państwach Wspólnoty wpłynęły na potrzebę skoordynowania systemów

Bardziej szczegółowo

Wrocław, 20 października 2015 r.

Wrocław, 20 października 2015 r. 1 Wrocław, 20 października 2015 r. Program Operacyjny Inteligentny Rozwój Działanie 1.1.1 Badania przemysłowe i prace rozwojowe realizowane przez przedsiębiorstwa (Szybka Ścieżka) MŚP i duże Informacje

Bardziej szczegółowo

PROCEDURA NR 1.2 TYTUŁ: PRZEGLĄD SYSTEMU ZARZĄDZANIA JAKOŚCIĄ

PROCEDURA NR 1.2 TYTUŁ: PRZEGLĄD SYSTEMU ZARZĄDZANIA JAKOŚCIĄ PROCEDURA NR 1.2 TYTUŁ: PRZEGLĄD SYSTEMU ZARZĄDZANIA JAKOŚCIĄ Imię i nazwisko Stanowisko Data Podpis Opracował: Mieczysław Piziurny Sekretarz Gminy 28.02.2013 r. Zatwierdził: Witold Kowalski Wójt Gminy

Bardziej szczegółowo

Program Zapewnienia i Poprawy Jakości Audytu Wewnętrznego

Program Zapewnienia i Poprawy Jakości Audytu Wewnętrznego Załącznik do Programu Zapewnienia i Poprawy Jakości Audytu Wewnętrznego Urząd Gminy Kłodzko 57-300 Kłodzko, ul. Okrzei 8a Program Zapewnienia i Poprawy Jakości Audytu Wewnętrznego Opracował: Agnieszka

Bardziej szczegółowo

3 Zarządzenie wchodzi w życie z dniem 1 listopada 2012 roku.

3 Zarządzenie wchodzi w życie z dniem 1 listopada 2012 roku. Zarządzenie Nr 6 / 2012/2013 Dyrektora Zespołu Szkół Ponadgimnazjalnych we Wrocławiu z dnia 1 listopada 2012 w sprawie wprowadzania Procedury wynajmu pomieszczeń w budynku Zespołu Szkół Ponadgimnazjalnych

Bardziej szczegółowo

ZASADY PRZYZNAWANIA ŚRODKÓW Z KRAJOWEGO FUNDUSZU SZKOLENIOWEGO PRZEZ POWIATOWY URZĄD PRACY W ŁASKU

ZASADY PRZYZNAWANIA ŚRODKÓW Z KRAJOWEGO FUNDUSZU SZKOLENIOWEGO PRZEZ POWIATOWY URZĄD PRACY W ŁASKU ZASADY PRZYZNAWANIA ŚRODKÓW Z KRAJOWEGO FUNDUSZU SZKOLENIOWEGO PRZEZ POWIATOWY URZĄD PRACY W ŁASKU I. INFORMACJE OGÓLNE 1. Na podstawie art. 69 a i 69 b ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku

Bardziej szczegółowo

ZARZĄDZENIE nr 1/2016 REKTORA WYŻSZEJ SZKOŁY EKOLOGII I ZARZĄDZANIA W WARSZAWIE z dnia 15.01.2016 r.

ZARZĄDZENIE nr 1/2016 REKTORA WYŻSZEJ SZKOŁY EKOLOGII I ZARZĄDZANIA W WARSZAWIE z dnia 15.01.2016 r. ZARZĄDZENIE nr 1/2016 REKTORA WYŻSZEJ SZKOŁY EKOLOGII I ZARZĄDZANIA W WARSZAWIE z dnia 15.01.2016 r. w sprawie zmian w zasadach wynagradzania za osiągnięcia naukowe i artystyczne afiliowane w WSEiZ Działając

Bardziej szczegółowo