Trajektorie migracyjne województwa podkarpackiego RAPORT z badania największych pracodawców

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Trajektorie migracyjne województwa podkarpackiego RAPORT z badania największych pracodawców"

Transkrypt

1 Trajektorie migracyjne województwa podkarpackiego - RAPORT z badania największych pracodawców Kraków, grudzień 2009 rok

2 SPIS TREŚCI: I. WSTĘP Tło badań Plan raportu Dobór próby Przebieg badań Uwagi do raportu II. WYNIKI BADAŃ Główne determinanty odpływu i napływu mieszkańców Podsumowanie Kierunki migracyjne mieszkańców okiem pracodawców Podsumowanie Konkurencja na lokalnym rynku pracy Podsumowanie Zachęty i przywileje pracownicze a pracownicy dojeżdżający do pracy Podsumowanie Pracownicy miejscowi i osoby dojeżdżające do pracy Podsumowanie Migracja z perspektywy procedur rekrutacyjnych Podsumowanie Akcesja do struktur europejskich i kryzys gospodarczy a zagraniczne migracje pracownicze Podsumowanie Idealna lokalizacja przedsiębiorstwa a możliwość zaspokojenia potrzeb kadrowych Podsumowanie III. ANEKS RAPORTY POWIATOWE POWIAT BIESZCZADZKI POWIAT BRZOZOWSKI POWIAT DĘBICKI POWIAT JAROSŁAWSKI POWIAT JASIELSKI POWIAT KOLBUSZOWSKI POWIAT KROSNO

3 POWIAT KROŚNIEŃSKI POWIAT LESKI POWIAT LEŻAJSKI POWIAT LUBACZOWSKI POWIAT ŁAŃCUCKI POWIAT MIELECKI POWIAT NIŻAŃSKI POWIAT PRZEMYŚL POWIAT PRZEMYSKI POWIAT PRZEWORSKI POWIAT ROPCZYCKO-SĘDZISZOWSKI POWIAT RZESZÓW POWIAT RZESZOWSKI POWIAT SANOCKI POWIAT STALOWOWOLSKI POWIAT STRZYŻOWSKI POWIAT TARNOBRZEG POWIAT TARNOBRZESKI Załącznik 1. Scenariusz wywiadu pogłębionego

4 SPIS TABEL: Tabela 1. Stanowiska zajmowane przez respondentów w strukturze firmy... 8 Tabela 2. Liczba pracodawców przebadanych w poszczególnych powiatach... 9 Tabela 3. Szczegółowe preferencje dotyczące miejsca przyszłego kształcenia a typ obecnej szkoły Tabela 4. Lista pozaekonomicznych determinant odpływu i napływu ludności Tabela 5. Czas dojazdu ludności do ośrodka powiatowego Tabela 6. Zróżnicowanie w dostępności bezpośrednich połączeń do ośrodka powiatowego Tabela 7. Popularność kierunków zagranicznych migracji Tabela 8. Przewagi konkurencyjne identyfikowane przez pracodawców Tabela 9. Zachęt stosowanych przez pracodawców Tabela 10. Rozkład jednostek terytorialnych, z których dojeżdżają pracownicy do firm w poszczególnych powiatach Tabela 11. Wyjazdy i przyjazdy do pracy w podkarpackich powiatach SPIS WYKRESÓW: Wykres 1. Saldo migracji wewnętrznych na 1000 mieszkańców Wykres 2. Czas dojazdu do Rzeszowa w minutach z miast powiatowych Wykres 3. Stopa bezrobocia (w%) w powiatach województwa podkarpackiego Wykres 4. Dojeżdżający do pracy w tys

5 I. WSTĘP 1.1 Tło badań Niniejszy raport prezentuje wyniki badania największych pracodawców województwa podkarpackiego. Badania zostały przeprowadzone w ramach projektu Trajektorie migracyjne województwa podkarpackiego (TMWP) finansowanego przez Unię Europejską ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego oraz środków budżetu państwa. Projekt realizowany jest na zlecenie Wojewódzkiego Urzędu Pracy w Rzeszowie, w ramach Priorytetu VI, Poddziałanie Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki. Zgodnie z założeniami projektu, badanie podkarpackich pracodawców jest jednym z dziewięciu obok klientów Eures, pracodawców, studentów, księży, bezrobotnych, klientów urzędów miast i urzędów gmin, dokumentów (agencji zatrudnienia, powiatowych urzędów pracy, Terenowego Banku Danych) oraz lokalnych uwarunkowań obszarów, jakie podlegają szczegółowym analizom. W ich efekcie określone zostaną kierunki i skala migracji mieszkańców Podkarpacia oraz indywidualne motywy wpływające na ruch w ramach poszczególnych ścieżek migracyjnych. Pozwoli to na wyrysowanie schematów migracyjnych, które zaprezentowane zostaną w postaci interaktywnego narzędzia informatycznego, prezentującego wyniki dla różnych poziomów analizy. Dzięki temu możliwe będzie śledzenie ścieżek migracyjnych mieszkańców Podkarpacia w odniesieniu do konkretnych typów migracji na poziomie: powiatów (faktyczny oraz deklaratywny napływ i odpływ); relacje pomiędzy poszczególnymi powiatami a resztą kraju (faktyczny napływ i odpływ oraz deklaratywny odpływ); relacje pomiędzy poszczególnymi powiatami i zagranicą (faktyczny napływ oraz deklaratywny odpływ). Badanie pracodawców to trzeci po badaniu uczniów szkół ponadgimnazjalnych oraz klientów sieci EURES element opisanego powyżej procesu badawczego. Szczegółowy opis przedmiotowego projektu można znaleźć w witrynie na podstronach projektu Trajektorie migracyjne województwa podkarpackiego. 5

6 1.2 Plan raportu Zasadnicza część raportu Wyniki badań - oparta została na syntetyzującym opracowaniu zebranego materiału badawczego. Podzielono ją na bloki tematyczne odpowiadające następującym zagadnieniom, poruszonym w trakcie wywiadów pogłębionych: główne determinanty odpływu i napływu mieszkańców; kierunki migracyjne mieszkańców okiem pracodawców; konkurencja na lokalnym rynku pracy, zachęty i przywileje pracownicze a pracownicy dojeżdżający do pracy. Ostatni blok był z pewnością najważniejszy element opracowania, miał na celu wypracowanie listy zachęt stosowanych wobec pracowników mieszkających poza miejscowością działania firmy. Został on przygotowany w oparciu o już istniejące, specjalne pakiety motywujące i przyciągające pracowników, a także na podstawie deklaracji respondentów, dotyczących planów uruchomienia takich pakietów w przyszłości, wraz z poprawą koniunktury gospodarczej i pozycji finansowej zakładu. Kolejne bloki opracowania opisywały kwestie: pracowników miejscowych i osób dojeżdżających do pracy, migracji z perspektywy procedur rekrutacyjnych, akcesji do struktur europejskich i kryzysu gospodarczego w kontekście zagranicznych migracji pracowniczych. Całość domyka moduł dotyczący idealnej lokalizacji przedsiębiorstwa w optyce zaspokojenia potrzeb kadrowych. Fragment ten miał odzwierciedlać poglądy respondentów odpowiadających z perspektywy pracownika mającego do czynienia z kwestiami kadrowymi, a nie prywatnej osoby z jej wizjami, czy potrzebami. Uzupełnieniem rozdziału zasadniczego i pogłębieniem zawartej w nim problematyki jest Aneks, w którym znajduje się 25 dedykowanych poszczególnym powiatom rozdziałów, traktujących o lokalnym rynku pracy w kontekście migracji pracowniczych. W poszczególnych rozdziałach podjęto próbę analizy sytuacji przedsiębiorstw w perspektywie zatrudniania pracowników mieszkających z dala od miejsca lokalizacji firmy. Dokonano ponadto przeglądu polityk kadrowych przedsiębiorstw na poziomie powiatu oraz agregacji opinii pracodawców w temacie zachęcania potencjalnych pracowników do podjęcia zatrudnienia w firmie poza ich miejscowością zamieszkania. Prezentowany w Aneksie opis lokalnych rynków pracy, nawiązuje do jednolitej struktury czterech głównych zagadnień poruszanych w trakcie indywidualnych wywiadów pogłębionych z pracodawcami. Na początku zarysowane zostało tło 6

7 migracyjne miało ono nakreślić czytelnikowi obraz każdego z powiatów, pod kątem odpływów i napływów ludności. Respondenci zostali tutaj poproszeni o przeprowadzenie analizy czynników cywilizacyjnych (pozaekonomicznych), mogących mieć wpływ na wypychanie mieszkańców z danej jednostki terytorialnej. Równocześnie akcentowali, które z takich czynników mogłyby przyciągać ludzi z zewnątrz i zatrzymać miejscowych. Na koniec tego segmentu poruszono kwestie mobilności przestrzennej pracowników. Podjęcie tego aspektu w trakcie wywiadu pozwoliło nakreślić: kierunki codziennych dojazdów do miejsca zatrudnienia w ramach powiatu; tendencje wyjazdów do dużych miast usytuowanych poza powiatem; zagraniczne ścieżki migracyjne. Następnie przedstawiony został lokalny rynek pracy w opinii pracodawców. Na podstawie zebranych wypowiedzi badanych, zdefiniowano termin obszar funkcjonowania przedsiębiorstwa. W tym miejscu podniesiona została ponadto tematyka konkurencji na rynku pracy w aspekcie zarówno rywalizacji między potencjalnymi pracownikami o miejsce pracy, a także pomiędzy pracodawcami o pozyskanie pożądanego pracownika. W dalszej części poruszono kwestię mobilności pracowników w odniesieniu do zachęt oferowanych przez pracodawców. Z punktu widzenia realizowanego przedsięwzięcia była to kwestia kluczowa. Pozwoliła ona na agregacje opinii pracodawców w temacie nakłaniania osób mieszkających z dala od firmy do podjęcia w niej pracy. Ponadto na podstawie deklaracji przedsiębiorców można było dokonać opracowania danych dotyczących zatrudniania pracowników dojeżdżających do pracy z innych miejscowości, ewentualnie jak zmieniał się ich udział w ogóle zatrudnionych w ostatnich latach. Ostatnim poruszonym zagadnieniem były tendencje gospodarcze w powiązaniu z funkcjonowaniem przedsiębiorstw w poszczególnych powiatach. Wykonawca starał się pozyskać informację na temat wpływu globalnego kryzysu gospodarczego na funkcjonowanie poszczególnych firm, a w szczególności na ich politykę kadrową. W związku z tym poddano analizie oświadczenia respondentów dotyczące oddziaływania zagranicznych wyjazdów (zaistniałych po wejściu Polski do UE) na proces rekrutacyjny badanych przedsiębiorstw. Wzięto pod uwagę dane przedstawione przez pracodawców o skali ewentualnych powrotów z emigracyjnej tułaczki. 7

8 1.3 Dobór próby Dane pozyskano poprzez przeprowadzenie 80 indywidualnych wywiadów pogłębionych z przedstawicielami przedsiębiorstw, pełniącymi różne funkcję w strukturze firmy (Tabela 1). Dobór pracodawców podyktowany był przede wszystkim wielkością przedsiębiorstwa, a w dalszej kolejności uzyskaniem zgody na przeprowadzenie badania w danej firmie. Tym sposobem zrealizowano założoną w projekcie próbę, zawierającą trzech respondentów z każdego powiatu województwa podkarpackiego. W przypadku kilku powiatów postanowiono o zwiększeniu próby o dodatkowego pracodawcę. Działo się tak, jeżeli udało się zachęcić do udziału w przedsięwzięciu przedsiębiorstwo zatrudniające zdecydowanie większą liczbą pracowników niż dotychczas pozyskane. Wykonawca postanowił dołączyć takich pracodawców do wcześniej zatwierdzonej puli, ze względu na potencjał, jaki reprezentują w regionie oraz wiedzę i doświadczenie, którego błędem byłoby nie wykorzystać przy realizacji takiego przedsięwzięcia badawczego. Wspomniana sytuacja miała miejsce w przypadku powiatów: jasielskiego, ropczycko-sędziszowskiego, rzeszowskiego grodzkiego, leżajskiego oraz tarnobrzeskiego (Tabela 2). Listę największych pracodawców w każdym powiecie opracowano na podstawie Bazy Pracodawców Business CD 2009 (wydanej przez HBI Polska), uzupełnionej o własne dane. Dane te uzyskiwane były na podstawie analizy treści zawartych na stronach internetowych starostw powiatowych a także Urzędów Gmin i Urzędów Miast. Przy weryfikacji zawartości bazy HBI uwzględniono ponadto informacje otrzymane w trakcie wizyt, które Wykonawca odbył jesienią 2008 roku, w podkarpackich Powiatowych Urzędach Pracy oraz podczas spotkań z władzami powiatów i gmin. Przegląd informacji zawartych w bazie wydawał się konieczny, bowiem widoczne były pewne braki w niektórych sektorach przykładowo w zestawieniu często nie figurowały Zakłady Opieki Zdrowotnej lub inne podmioty sektora publicznego, choć według wspomnianych wcześniej własnych źródeł, były jednymi z największych zakładów pracy. Również w oparciu o źródła prasowe dokonywano korekt w spisie największych pracodawców, materiały te były szczególnie istotne ze względu na stosunkowo częste - w dobie kryzysu gospodarczego - bankructwa firm lub redukcje zatrudnienia, o których na bieżąco informowały lokalne media. Największym pracodawcą, który pozytywnie odpowiedział na zaproszenie do wzięcia udziału w badaniu, okazało się rzeszowskie przedsiębiorstwo zatrudniające ponad 3700 osób, najmniejszym natomiast firma z powiatu leżajskiego (37 pracowników). Tabela 1. Stanowiska zajmowane przez respondentów w strukturze firmy Zajmowane stanowisko Liczba Personel zarządzający 20 Specjaliści ds. kadr 45 Inni (księgowi, rzecznicy prasowi itd.) 15 8

9 Tabela 2. Liczba pracodawców przebadanych w poszczególnych powiatach Powiat Pracodawcy Powiat Pracodawcy bieszczadzki 3 łańcucki 3 brzozowski 3 ropczycko-sędziszowski 4 jasielski 4 rzeszowski 3 krośnieński 3 strzyżowski 3 sanocki 3 m. Rzeszów 4 leski 3 dębicki 3 m. Krosno 3 leżajski 4 jarosławski 3 mielecki 3 lubaczowski 3 niżański 3 przemyski 3 stalowowolski 3 przeworski 3 tarnobrzeski 4 m. Przemyśl 3 m. Tarnobrzeg 3 kolbuszowski 3 Suma Przebieg badań Badania przeprowadzono w okresie obejmującym prawie 3 miesiące, począwszy od połowy czerwca do pierwszych dni września ze względu na okres urlopowy kliku pracodawców zwróciło się z prośbą o przełożenie terminu na pierwsze dni po zakończeniu wakacji. Realizacja badań była w pełni dostosowana do sugestii respondentów dotyczących czasu i miejsca spotkania, tak by w jak najmniejszym stopniu ingerować w funkcjonowanie przedsiębiorstwa. Pracodawcom, przed przeprowadzeniem badania, przesłano drogą elektroniczną/faksem listę zagadnień do rozmowy, umożliwiającą dokładniejsze zapoznanie się z problematyką wywiadu a także pomocną w wytypowaniu osoby najbardziej kompetentnej w zakresie tematu badań. Badania zostały zrealizowane przez specjalnie przeszkolonych ankieterów, wyposażonych w identyfikatory i zaświadczenia o wykonywaniu pracy w ramach projektu finansowanego z Europejskiego Funduszu Społecznego. Zgodnie z założeniem projektu, Wykonawca z pełną determinacją podjął działania mające na celu objęcie zasięgiem badania pracodawców zatrudniających jak największą liczbę osób. Taki cel przyświecał od początku realizacji przedsięwzięcia, ale ze względu na czas, w którym przeprowadzano indywidualne wywiady pogłębione z pracodawcami, napotkano kilka nieplanowanych przeszkód. Pierwsza z nich została już wspomniana, mianowicie chodzi tutaj o okres wakacyjny jak powszechnie wiadomo jest to sezon urlopowy, w związku z tym często spotykano się z odmowami na zaproszenie do wzięcia udziału w badaniach. Część firm zawieszała całkowicie działalność na miesiące wakacyjne, w innych właściciele lub osoby odpowiedzialne za politykę kadrową przedsiębiorstwa były nieobecne - najczęściej przebywali na wielotygodniowych urlopach. To między innymi wymusiło wspomnianą uprzednio weryfikację listy 9

10 przedsiębiorstw i stopniowe obniżanie progu zatrudnienia, aż do momentu uzyskania założonego we wniosku pułapu 3 pracodawców na powiat. W związku z powyższymi okolicznościami, z przedstawicielem największego pracodawcy udało się spotkać w 15 powiatach. Najtrudniej pozyskać było przedsiębiorców z terenu miasta Krosna - największa przebadana firma znalazła się dopiero na 7 miejscu w zestawieniu największych podmiotów w bazie HBI. Czym mogła być spowodowana taka sytuacja? Na pewno znaczne piętno na krośnieńskim rynku pracy odcisnął kryzys gospodarczy, który doprowadził do upadłości największych zakładów pracy (branża szklarska) i znacznej redukcji zatrudnienia w pozostałych firmach, będących w dotychczasowej czołówce największych pracodawców. W takich okolicznościach zrozumiała może wydawać się reakcja zapraszanych instytucji - ciężko bowiem opowiadać o polityce rekrutacyjnej firmy i zachętach w pozyskiwaniu pracowników, jeżeli zakład pracy chyli się ku upadkowi, bądź jeżeli zakładem tym na mocy sądowego wyroku zarządza syndyk (podobna sytuacja zaistniała również w kilku innych powiatach). Z dużą ilością odmów badacze spotkali się także w powiatach krośnieńskim ziemskim, kolbuszowskim i rzeszowskim, gdzie, choć udało się zrekrutować największego pracodawcę, to do pozyskania pozostałej dwójki trzeba było już kilkunastu zaproszeń dla kolejnych przedsiębiorstw. Trzeba jednak podkreślić, że z punktu widzenia całego województwa, Wykonawcy udało się zmobilizować do współpracy przynajmniej jednego z trzech największych pracodawców w 23 przypadkach, co stanowi 92% podkarpackich powiatów. Z najbardziej pozytywnym odzewem na propozycję wzięcia udziału w badaniach spotkano się w powiatach niżańskim i leskim, gdzie najszybciej udało się skompletować założoną liczbę pracodawców. Fakt posiadania przez wiele przedsiębiorstw rozbudowanej struktury organizacyjnej, w tym zlokalizowania siedziby władz firmy poza granicami województwa podkarpackiego, powodował mnożenie biurokratycznych procedur w celu uzyskania zgody na przeprowadzenie badania, a następnie dotarcia do odpowiedniej osoby już na terenie jednego z podkarpackich powiatów. Sytuacje takie wydłużały okres rekrutacji pracodawców do badań, w oczekiwaniu na decyzję władz, głównie dużych spółek, które to najczęściej oddelegowywały sprawę na niższe szczeble i kolejne osoby. Pewna trudność w dotarciu do największych pracodawców wynikała ze specyfiki branży, np. Wykonawca spotykał się z odmowami ze strony części służb mundurowych (znaczący pracodawca w kilku powiatach), gdzie proces rekrutacyjny prowadzony jest centralnie, a poszczególne osoby oddelegowywane są w teren. W przypadku służby leśnej i straży granicznej (podmioty te wyraziły zgodę na udział w badaniu, choć formuła rekrutacji jest tam również dość zcentralizowana), osoby odpowiedzialne za sprawy personalne na miejscu, miały pełen ogląd w kwestii zagadnień poruszanych w trakcie wywiadu, przez co okazały się bardzo pomocne w analizie ruchów migracyjnych. W trakcie realizacji badań spotkano się z autentyczną życzliwością pracodawców i wolą podzielenia się własną wiedzą i doświadczeniem, co przejawiało się między innymi w ilości poświęconego czasu na 10

11 przeprowadzenie wywiadu trwały one od ok. 40 min do nawet 3 godzin, chociaż były skonstruowane tak - co potwierdził pilotaż - by nie przekraczać trzech kwadransów. Warto nadmienić, że zdarzały się sytuację, że osoby wyznaczone przez pracodawcę do udzielenia wywiadu, spotykały się z ankieterami w dniu wolnym od pracy w danym zakładzie, jeżeli taki termin miał ułatwić przeprowadzenie badań w konkretnym powiecie ze względów czysto logistycznych i organizacyjnych. W tym miejscu Wykonawca pragnie podziękować pracodawcom za przychylność, z jaką spotkał się podczas realizacji projektu. Po zakończeniu wywiadu, zgodnie z podjętym wcześniej zobowiązaniem, pracodawcy przekazywali na potrzeby analizy badawczej zestawienie ukazujące terytorialny rozkład miejscowości, z których zatrudnieni dojeżdżają do miejsca pracy w danej firmie. Takie zestawienia w większości były przekazywane ankieterom w dniu badania lub w późniejszym terminie przesyłane drogą elektroniczną. Posłużyły one do wyrysowania ścieżek dojazdowych mieszkańców Podkarpacia do miejsc pracy. Ponadto, na ich podstawie określono, jaki odsetek pracowników mieszka poza miejscowością oraz powiatem lokalizacji przedsiębiorstwa. Zestawienia umożliwiające tego typu obliczenia Wykonawca pozyskał od 87% respondentów. 1.5 Uwagi do raportu Zagłębiając się w poniższy raport, nie można zapominać o wewnętrznym zróżnicowaniu społecznogospodarczym województwa podkarpackiego. W wielu miejscach wciąż można dostrzec pozostałości dawnego podziału, przejawiającego się głównie w sferze gospodarczej kultywowaniem tradycji Centralnego Okręgu Przemysłowego. Natomiast jeżeli spojrzy się na ruchy migracyjne, uwarunkowane miejscem zatrudnienia, to wciąż wydaje się aktualny gierkowski podział administracyjny (49 województw). Dzieje się tak, gdyż w znacznej mierze życie zawodowe mieszkańców Podkarpacia ukierunkowane jest niezmiennie na dawne stolice województw, bez względu na to, czy obecnie znajdują się one w granicach województwa podkarpackiego, czy już w obrębie sąsiednich regionów. Również znajomość obecnego podziału administracyjnego, wynikającego z reformy terytorialnej organizacji kraju, ma istotny wpływ na poprawne zrozumienie tego opracowania przez czytelnika. Chodzi mianowicie o fakt przeprowadzenia wywiadów w przedsiębiorstwach znajdujących się właściwie na granicach powiatów czy też województw z taką sytuacją spotkano się w przypadku zakładów pracy ze Stalowej Woli, Tarnobrzegu czy Jedlicza. Toteż bez należytej wiedzy o lokalizacji danej firmy w powiecie, nie można wnioskować np. o sile przyciągania pracowników spoza powiatu, w którym zakład pracy się znajduje. Jeżeli w danym powiecie zaistniała powyższa sytuacja Wykonawca starał się ją Czytelnikowi odpowiednio zasygnalizować. 11

12 To, co z pewnością już we wstępie można stwierdzić, to wyraźnie widoczna nieumiejętność lokalizacji ścieżek pracowniczych migracji w ramach funkcjonującego od ponad 10 lat podziału administracyjnego. Wielu pracodawców nie potrafiło zarysować granic własnego powiatu, nie rozróżniało w swych wypowiedziach podziału na powiaty ziemskie i grodzkie, co szczególnie utrudniało analizę na poziomie powiatów, których podwójnymi stolicami są Krosno, Przemyśl, Rzeszów i Tarnobrzeg. Częściowo sytuację tę może tłumaczyć fakt, iż kadra zarządzająca pochodziła w wielu przypadkach spoza Podkarpacia. Nie można nie wspomnieć, iż w trakcie badań okazało się, że pracodawcy bardzo rzadko utożsamiają lokalny rynek pracy z powiatem, na terenie którego funkcjonują. Fakt ten dało się wyraźnie odczuć, szczególnie przy analizie segmentu dotyczącego lokalnego rynku pracy okiem pracodawcy. Respondenci identyfikowali lokalny rynek z rynkiem subregionalnym lub wojewódzkim, niejednokrotnie też w opinii badanych przymiotnik lokalny nie miał odniesienia do podziału administracyjnego, a nawiązywał raczej do strefy realizacji interesów w najbliższym otoczeniu przedsiębiorstwa. Trudności te częściowo może wyjaśniać fakt, iż większość przedsiębiorstw (trzeba pamiętać, że do przedsięwzięcia starano się pozyskać jak największe zakłady) działa globalnie, operując na światowych rynkach, przy tym tzw. kwestie lokalne mogą być marginalizowane i schodzić na dalszy plan. Na koniec jedna z ważniejszych uwag determinujących treść poniższego opracowania spora część respondentów podkreślała w swych wypowiedziach wpływ nagłego załamania gospodarczego na funkcjonowanie i politykę rekrutacyjną firmy. Kryzys gospodarczy w pewien sposób mógł wypaczyć diagnozę faktycznej sytuacji w poszczególnych powiatach. Niektórzy respondenci koncentrowali całą swoją uwagę na kwestiach obecnie spowolnionej koniunktury gospodarczej, nie potrafili udzielić odpowiedzi na część pytań wymagających szerszego spojrzenia abstrahując od bieżącej sytuacji na rynku pracy. Przykładowo, z taką sytuacją nagminnie spotykano się w przypadku pytania o ewentualne zachęty, mające skłonić osoby mieszkające poza miejscowością działania przedsiębiorstwa do podjęcia w nim zatrudnienia. Odczuwalny wzrost bezrobocia oraz kosztów funkcjonowania firm sprawił, że w słownikach wielu pracodawców zabrakło takiego sformułowania jak zachęta ich zdaniem jest ono po prostu zbędne w obliczu obecnych uwarunkowań gospodarczych. 12

13 II. WYNIKI BADAŃ 2.1 Główne determinanty odpływu i napływu mieszkańców Powiat odpływowy w ten sposób obszar, na którym zlokalizowane jest przedsiębiorstwo, określa przytłaczająca większość uczestników badań największych pracodawców województwa podkarpackiego. Jednocześnie zwracają oni uwagę, że dostrzegany w skali lokalnej proces wyludniania, to przede wszystkim efekt wyjazdów osób młodych, motywowanych względami edukacyjnymi. Za taką diagnozą idzie najczęściej przeświadczenie, że młodzież, która zasmakowała życia w dużym ośrodku akademickim, raczej na stare śmieci nie wraca. Łatki powiatu odpływowego nie można na dobrą sprawę przyszyć wyłącznie Rzeszowowi, który funkcjonuje jako beneficjent niskiej podaży usług szkolnictwa wyższego na większości terytorium województwa. Poza stolicą regionu oraz powiatem rzeszowskim ziemskim, którego magnetyzm polega głównie na możliwości korzystania z wszystkich zalet, jakie oferuje duży ośrodek miejski, przy jednoczesnym pozostawaniu na uboczu trudno o opinie pracodawców wskazujące na wzrost liczby mieszkańców, powodowany przyczynami innymi niż przyrost naturalny. Pojedynczy wyznawcy teorii napływowego charakteru własnego powiatu byli dosyć równomiernie rozproszeni po całym województwie dali o sobie znać między innymi w powiecie mieleckim, przeworskim, jarosławskim, Krośnie i Przemyślu. Na tle wypowiedzi przedstawicieli firm z powiatów bez większych ośrodków miejskich które zazwyczaj dysponują większym potencjałem do przyciągania ludności wyróżnia się odosobniony sąd jednego z pracodawców z Przeworska, który utrzymuje, że lokalna gospodarka ma niedobory młodych i wykształconych pracownikach, a ci, kuszeni wysokimi zarobkami, faktycznie napływają do powiatu. Należy w tym miejscu wspomnieć, że taka wypowiedź idzie całkowicie pod prąd przytłaczającej ilości opinii zebranych w toku rozmów, które sprowadzały się do twierdzenia, iż drenaż lokalnych rynków pracy z najbardziej wartościowych pracowników to proceder powszechny i nieunikniony. W niektórych przypadkach jest to proces bardzo bolesny dla pracodawców, gdyż uniemożliwia im skompletowanie kadry, w innych, raczej obojętny, ponieważ powiatowe rynki są na tyle płytkie, że zapotrzebowanie na młodych, wykształconych pracowników jest śladowe. Warto w tym miejscu podkreślić, że rozmowy na temat odpływowego bądź napływowego charakteru powiatów, prowadzone były z wyraźnym zaznaczeniem, że podstawą do opinii na ten temat powinny być spostrzeżenia szersze niż czynione wyłącznie w odniesieniu do załogi własnych przedsiębiorstw. Pesymistyczne szacunki największych pracodawców, brały się zatem przede wszystkim z obserwacji lokalnego rynku pracy. Jak się okazuje, znajdują one odzwierciedlenie w statystykach. W 2008 roku jedynie 4 z 25 podkarpackich powiatów odnotowały dodatnie saldo migracji wewnętrznych (Wykres 1), a liczba mieszkańców całego województwa zmniejszyła się na ich skutek o ponad półtora tysiąca. 13

14 Kolejnych 772 osób ubyło w efekcie migracji zagranicznych 1. Odwołując się do wypowiedzi rozmówców i biorąc pod uwagę powszechne przeświadczenie o tym, iż statystyki publiczne są niedoszacowanie ze względu na niespełnianie obowiązku meldunkowe przez sporą liczbę opuszających (przede wszystkim studentów) miejsce zamieszkania, należy założyć, że skala odpływów jest większa niż wynikałoby to z prezentowanych danych. Wykres 1. Saldo migracji wewnętrznych na 1000 mieszkańców. PODKARPACIE m.przemyśl lubaczowski m.tarnobrzeg bieszczadzki stalowowolski leżajski strzyżowski m.krosno tarnobrzeski brzozowski jarosławski sanocki przeworski mielecki ropczycko-sędziszowski jasielski dębicki kolbuszowski m.rzeszów niżański przemyski krośnieński leski łańcucki rzeszowski Źródło: Bank Danych Regionalnych 1 Wg wyników badań CDS realizowanych w ramach projektu Kierunek Dolny Śląsk wpływ potencjału społeczno-ekonomicznego migrantów powrotnych na rozwój województwa dolnośląskiego w kontekście przygotowania regionu na przyjęcie powracających na przestrzeni lat z Dolnego Śląska wyjechało za granicę 182 tys. mieszkańców. W tym samym okresie zgodnie z danymi GUS wyjechało jedynie Dolnoślązaków. Z powyższego wynika, że oficjalne dane na podstawie wymeldowań są ponad 12-krotnie niedoszacowane. Więcej na ten temat w raporcie Migracja powrotna w województwie dolnośląskim skala zjawiska, potencjał oraz pogłębiona charakterystyka powracających, raport można znaleźć pod adresem: 14

15 Z niemal powszechnym przekonaniem o exodusie osób młodych, w celach edukacyjnych, ciekawie korespondują inne statystyki. Jak wynika z badań uczniów szkół ponadgimnazjalnych 2, przeprowadzonych przez Centrum Doradztwa Strategicznego, zamiar kontynuowania nauki po ukończeniu szkoły średniej deklaruje niemal 6 na 10 osób. Ogromna większość z nich, jako miejsce dalszego kształcenia, wybiera duże miasta, w konsekwencji czego, celem młodzieży staje się przede wszystkim Rzeszów oraz inne ośrodki akademickie położone poza województwem. Regule tej nie podlegają jedynie uczniowie szkół zawodowych, którzy swoje aspiracje edukacyjne chcę zaspokajać w największych miastach powiatowych regionu (Tabela 3). 2 Badanie uczniów szkół ponadgimnazjalnych było jednym z elementów projektu Trajektorie migracyjne województwa podkarpackiego (TMWP). Raport z tego przedsięwzięcia można znaleźć pod adresem internetowym: (TMWP). Raport z tego przedsięwzięcia można znaleźć na stronie internetowej 15

16 Tabela 3. Szczegółowe preferencje dotyczące miejsca przyszłego kształcenia a typ obecnej szkoły Typ szkoły Miejscowość liceum liceum Ogół przyszłego technikum ZSZ ogólnokształc. profilowane kształcenia % % % % % Rzeszów 44,6% 66,1% 59,5% 10,5% 46,4% Kraków 40,6% 13,1% 19,5% 2,3% 31,1% Warszawa 8,8% 6,9% 3,8% 0,8% 7,0% Lublin 11,7% 5,7% 2,3% 0,4% 8,4% Wrocław 6,0% 2,0% 2,8% 4,6% Kielce 1,0% 0,4% 1,2% 0,9% Jarosław 0,4% 1,6% 2,8% 12,5% 2,0% Stalowa Wola 0,9% 1,6% 1,0% 7,0% 1,5% Przemyśl 1,6% 3,7% 3,0% 5,9% 2,4% Sanok 0,3% 2,4% 1,7% 3,9% 1,0% Tarnów 1,1% 0,8% 1,5% 0,4% 1,1% Dębica 0,3% 3,3% 0,5% 3,1% 0,8% Krosno 2,1% 3,3% 6,7% 10,9% 3,8% Jasło 0,2% 0,4% 1,5% 2,0% 0,6% Mielec 0,4% 0,4% 0,8% 12,1% 1,5% Tarnobrzeg 1,3% 1,2% 2,5% 7,0% 2,0% Łódź 0,6% 0,5% 0,5% Poznań 1,9% 1,2% 1,7% 1,7% Katowice 1,3% 1,2% 1,2% 1,1% Szczecin 0,4% 0,5% 0,3% Gdańsk 0,5% 0,2% 0,3% Leżajsk 0,2% 0,3% 6,3% 0,7% Przeworsk 2,7% 0,2% Nowa Dęba 0,1% 0,4% 3,5% 0,4% Zagranica 0,4% 0,3% 0,4% 0,3% Inne 2,6% 2,4% 3,2% 11,7% 3,4% Uwaga: Ze względu na możliwość wyboru kilku odpowiedzi, procenty nie sumują się do 100. Kolorem szarym zaznaczono 5 najpopularniejszych miejscowości dla uczniów z danego typu szkoły. Poza brakiem możliwości zaspokajania potrzeb edukacyjnych - zdecydowanie najczęściej i niemal bezwyjątkowo podawanej przyczyny odpływu - jako konkretny powód wyjazdów mieszkańców, przedsiębiorcy wskazują przede wszystkim problemy ze znalezieniem zatrudnienia oraz niezadawalający poziom wynagrodzeń. Wobec oczywistości takich spostrzeżeń, intencją badaczy stało się stworzenie listy pozaekonomicznych determinant odpływu a tam gdzie to możliwe, także napływu - lokalnej ludności. W kontekście zdiagnozowanej powyżej tendencji, nie powinno dziwić, że drugie zestawienie jest zdecydowanie krótsze (Tabela 4). 16

17 Tabela 4. Lista pozaekonomicznych determinant odpływu i napływu ludności Wypychające Przyciągające brak dostępu lub ograniczony dostęp do oferty kulturalnej walory krajobrazowe oferta kulturalna rozrywkowa ograniczona do miesięcy nienasycenie rynku - możliwość inwestowania w letnich niezagospodarowane zasoby (głównie turystyka) brak perspektywy rozwoju powiatu stan środowiska naturalnego nuda nic się nie dzieje dostępność oferty uzdrowiskowej brak dostępu lub ograniczony dostęp do szeroko pojętej niskie ceny ziemi i jej dostępność rozrywki brak zaplecza do prowadzenie życia towarzyskiego i spędzania wolnego czasu (miejsca spotkań, kawiarnie, bezpieczeństwo kluby) zadbana przestrzeń publiczna estetyka ośrodków niezadowalający stan infrastruktury sportowej lub jej brak miejskich brak atrybutów wielkomiejskiego życia brak centrów handlowych ograniczony dostęp do towarów i usług likwidacja instytucji i urzędów typu centralnego (w dawnych miastach wojewódzkich) negatywny wizerunek powiatu i/lub miasta powiatowego powszechne przeświadczenie o braku perspektyw moda na emigrację niechęć do życia w starzejącym się społeczeństwie Przedstawiona powyżej tabela, wymaga co najmniej dwóch komentarzy. Po pierwsze, nie należy zapominać, ze została ona skonstruowana w oparciu o kategoryzację wypowiedzi 80 osób, z których każda odnosiła się do jednego z 25 powiatów. Tak szerokie spektrum opinii powodowało, że nieraz przeczyły one sobie nawzajem, w odniesieniu do tego samego powiatu. Dodatkowo, częsta była sytuacja, w której brak konkretnego zasobu (powiedzmy oferty kulturalnej) w danym powiecie traktowany był, jako czynnik wypychający, a jego bogactwo w innym jako przyciągający. W takich przypadkach, zakwalifikowanie poszczególnego czynnika do tej a nie innej kategorii następowało tylko wtedy, gdy przewaga w liczbie zgodnych opinii była wyraźna. Po drugie, wobec zauważalnych trudności, jakie sprawiało rozmówcom identyfikowanie czynników przyciągających, nagminnie uciekali oni w swych wypowiedziach w czynniki, które można określić jako zatrzymujące. W ten sposób dawali do zrozumienia, czemu mieszkańcy powiatu nie opuszczają go, co de facto stawało się naturalnym kontrastem, dla licznie wymienianych powodów odpływu. Za najsilniej wiążące z obecnym miejscem zamieszkania przesłanki, uważane były: przywiązanie do nieruchomości; sentyment do rodzinnych stron; zobowiązania rodzinne; 17

18 patriotyzm lokalny. Nie bez znaczenia pozostawały również kwestie mentalne, które sprowadzały się do obawy przed podejmowaniem nowego wyzwania, jakim niewątpliwie jest migracja oraz brak zdolności do myślenia o zmianie miejsca zamieszkania jak o środku do poprawienia własnej sytuacji materialnej, zdobycia zatrudnienia czy realizacji innych celów osobistych. 18

19 Podsumowanie w opinii większości badanych, podkarpackie powiaty są obszarami odpływowymi; wśród wyjeżdżających dominują ludzie młodzi, motywowani przede wszystkim względami edukacyjnymi; za proceder powszechny i nieunikniony uznaje się drenaż lokalnych rynków pracy z najbardziej wartościowych pracowników; badani prezentują dwojaką postawę względem emigracja mieszkańców. Z jednej strony jest postrzegana jako proces bolesny, gdyż uniemożliwia skompletowanie kadry, z drugiej, raczej obojętny, ponieważ powiatowe rynki oceniane są jako na tyle płytkie, że zapotrzebowanie na młodych, wykształconych pracowników jest śladowe; problem ze znalezieniem zatrudnienia oraz niezadawalający poziom wynagrodzeń to główne przyczyny wyjazdów; przywiązanie do nieruchomości, sentyment do rodzinnych stron, zobowiązania rodzinne oraz lokalny patriotyzm to najsilniejsze przesłanki wiążące z obecnym miejscem zamieszkania. 19

20 2.2 Kierunki migracyjne mieszkańców okiem pracodawców Mobilność mieszkańców poszczególnych powiatów, związana z dojazdami do pracy, okazała się trafionym tematem do dyskusji. Rozmówcy mieli zazwyczaj na ten temat wyrobione zdanie i wskazywanie przepływów ludności zarówno w obrębie powiatu, jak i do innych miast na terenie województwa, kraju, a także identyfikowanie migracji zagranicznych, okazało się solidną podstawą do określenia pewnych tendencji. Ruchy ludności w obrębie powiatów zostały bardziej szczegółowo omówione w raportach powiatowych, stanowiących odrębny rozdział niniejszego opracowania. W odniesieniu do tego poziomu analizy, warto w tym miejscu podkreślić oczywisty skąd inąd fakt, iż głównym kierunkiem mobilności wewnątrzpowiatowej są stolice powiatów. Dojazdy do nich mają charakter codziennej cyrkulacji i nie przekładają się, w ujęciu krótkoterminowym, na zmianę miejsca zamieszkania. Wobec tego, warto zapoznać się w tym miejscu z informacją o czasie, jaki poświęcany jest na dojazd mieszkańców poszczególnych powiatów do jego stolic. Do przedstawionych danych (Tabela 5) należy podchodzić ostrożnie, gdyż zostały one zebrane w 2003 roku. 20

Trajektorie migracyjne województwa podkarpackiego RAPORT z badania największych pracodawców

Trajektorie migracyjne województwa podkarpackiego RAPORT z badania największych pracodawców Trajektorie migracyjne województwa podkarpackiego - RAPORT z badania największych pracodawców Kraków, grudzień 2009 rok SPIS TREŚCI: I. WSTĘP... 5 1.1 Tło badań... 5 1.2 Plan raportu... 6 1.3 Dobór próby...

Bardziej szczegółowo

INFORMACJA O STANIE I STRUKTURZE BEZROBOCIA W WOJEWÓDZTWIE PODKARPACKIM W KWIETNIU 2010 r.

INFORMACJA O STANIE I STRUKTURZE BEZROBOCIA W WOJEWÓDZTWIE PODKARPACKIM W KWIETNIU 2010 r. INFORMACJA O STANIE I STRUKTURZE BEZROBOCIA W WOJEWÓDZTWIE PODKARPACKIM W KWIETNIU r. Liczba bezrobotnych Według stanu na koniec kwietnia roku na terenie województwa podkarpackiego zarejestrowanych było

Bardziej szczegółowo

INFORMACJA O STANIE I STRUKTURZE BEZROBOCIA W WOJEWÓDZTWIE PODKARPACKIM W CZERWCU 2012 ROKU

INFORMACJA O STANIE I STRUKTURZE BEZROBOCIA W WOJEWÓDZTWIE PODKARPACKIM W CZERWCU 2012 ROKU INFORMACJA O STANIE I STRUKTURZE BEZROBOCIA W WOJEWÓDZTWIE PODKARPACKIM W CZERWCU 2012 ROKU I. POZIOM BEZROBOCIA REJESTROWANEGO W końcu czerwca 2012 roku na terenie województwa podkarpackiego zarejestrowanych

Bardziej szczegółowo

Informacja o stanie i strukturze bezrobocia w województwie podkarpackim w lutym 2014 r.

Informacja o stanie i strukturze bezrobocia w województwie podkarpackim w lutym 2014 r. Informacja o stanie i strukturze bezrobocia w województwie podkarpackim w lutym 2014 r. Rzeszów, marzec 2014 r. 1 I. POZIOM BEZROBOCIA REJESTROWANEGO Według stanu na 28. II. 2014 r. w województwie podkarpackim

Bardziej szczegółowo

INFORMACJA O STANIE I STRUKTURZE BEZROBOCIA W WOJEWÓDZTWIE PODKARPACKIM W KWIETNIU 2012 ROKU

INFORMACJA O STANIE I STRUKTURZE BEZROBOCIA W WOJEWÓDZTWIE PODKARPACKIM W KWIETNIU 2012 ROKU INFORMACJA O STANIE I STRUKTURZE BEZROBOCIA W WOJEWÓDZTWIE PODKARPACKIM W KWIETNIU 2012 ROKU I. POZIOM BEZROBOCIA REJESTROWANEGO Według stanu na koniec kwietnia 2012 roku na terenie województwa podkarpackiego

Bardziej szczegółowo

INFORMACJA O STANIE I STRUKTURZE BEZROBOCIA W WOJEWÓDZTWIE PODKARPACKIM W MARCU 2010 r.

INFORMACJA O STANIE I STRUKTURZE BEZROBOCIA W WOJEWÓDZTWIE PODKARPACKIM W MARCU 2010 r. INFORMACJA O STANIE I STRUKTURZE BEZROBOCIA W WOJEWÓDZTWIE PODKARPACKIM W MARCU r. Liczba bezrobotnych Według stanu na koniec marca roku na terenie województwa podkarpackiego zarejestrowanych było 149

Bardziej szczegółowo

BD Center sp. z o.o.

BD Center sp. z o.o. OMNIBUS PODKARPACKI BD Center sp. z o.o. BD Center jest profesjonalną i dynamicznie rozwijającą się firmą szkoleniowo - badawczą, funkcjonującą na rynku od 2001 roku. Działając na rzecz komercjalizacji,

Bardziej szczegółowo

FOLIA POMERANAE UNIVERSITATIS TECHNOLOGIAE STETINENSIS Folia Pomer. Univ. Technol. Stetin. 2013, Oeconomica 299 (70), 61 70

FOLIA POMERANAE UNIVERSITATIS TECHNOLOGIAE STETINENSIS Folia Pomer. Univ. Technol. Stetin. 2013, Oeconomica 299 (70), 61 70 FOLIA POMERANAE UNIVERSITATIS TECHNOLOGIAE STETINENSIS Folia Pomer. Univ. Technol. Stetin. 2013, Oeconomica 299 (70), 61 70 Łukasz Furman ANALIZA ROZWOJU LOKALNEGO W POWIATACH WOJEWÓDZTWA PODKARPACKIEGO

Bardziej szczegółowo

URZĄD STATYSTYCZNY W RZESZOWIE 35-959 Rzeszów, ul. Jana III Sobieskiego 10

URZĄD STATYSTYCZNY W RZESZOWIE 35-959 Rzeszów, ul. Jana III Sobieskiego 10 URZĄD STATYSTYCZNY W RZESZOWIE 35-959 Rzeszów, ul. Jana III Sobieskiego 10 ` tel.: 17 85 35 210, 17 85 35 219; faks: 17 85 35 157 http://rzeszow.stat.gov.pl; e-mail: SekretariatUSrze@stat.gov.pl Opracowania

Bardziej szczegółowo

Płońsk i Pułtusk w korelacji

Płońsk i Pułtusk w korelacji Płońsk i Pułtusk w korelacji Wprowadzenie Główna cechą rejonu testowania (Płoński i Pułtusk) ich charakter roliczo przemysłowy. Tereny rolnicze to znaczna część obszarów powiatów (ta obserwacja osób badanych

Bardziej szczegółowo

WEWNĄTRZREGIONALNE ZRÓŻNICOWANIE POZIOMU ROZWOJU SPOŁECZEŃSTWA INFORMACYJNEGO W WOJEWÓDZTWIE PODKARPACKIM

WEWNĄTRZREGIONALNE ZRÓŻNICOWANIE POZIOMU ROZWOJU SPOŁECZEŃSTWA INFORMACYJNEGO W WOJEWÓDZTWIE PODKARPACKIM WEWNĄTRZREGIONALNE ZRÓŻNICOWANIE POZIOMU ROZWOJU SPOŁECZEŃSTWA INFORMACYJNEGO W WOJEWÓDZTWIE PODKARPACKIM 17-18 października 2013 roku Konferencja naukowa Statystyka Wiedza Rozwój Mieczysław J. Król, Colin

Bardziej szczegółowo

Analiza działalności instytucji szkoleniowych województwa podkarpackiego, posiadających wpis w Rejestrze Instytucji Szkoleniowych w okresie od

Analiza działalności instytucji szkoleniowych województwa podkarpackiego, posiadających wpis w Rejestrze Instytucji Szkoleniowych w okresie od Analiza działalności instytucji szkoleniowych województwa podkarpackiego, posiadających wpis w Rejestrze Instytucji Szkoleniowych w okresie od 01.01.2014 r. do 31.12.2014 r. Rzeszów 2015 Wstęp Niniejsza

Bardziej szczegółowo

Informacja o rozmiarach i kierunkach czasowej emigracji z Polski w latach 2004 2013

Informacja o rozmiarach i kierunkach czasowej emigracji z Polski w latach 2004 2013 GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY DEPARTAMENT BADAŃ DEMOGRAFICZNYCH I RYNKU PRACY Warszawa, październik 2014 roku Informacja o rozmiarach i kierunkach czasowej emigracji z Polski w latach 2004 2013 Wprowadzenie

Bardziej szczegółowo

Warszawa, grudzień 2014 ISSN 2353-5822 NR 162/2014 POAKCESYJNE MIGRACJE POLAKÓW

Warszawa, grudzień 2014 ISSN 2353-5822 NR 162/2014 POAKCESYJNE MIGRACJE POLAKÓW Warszawa, grudzień 2014 ISSN 2353-5822 NR 162/2014 POAKCESYJNE MIGRACJE POLAKÓW Znak jakości przyznany CBOS przez Organizację Firm Badania Opinii i Rynku 14 stycznia 2014 roku Fundacja Centrum Badania

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie talentami w polskich przedsiębiorstwach - wyniki badań

Zarządzanie talentami w polskich przedsiębiorstwach - wyniki badań Zarządzanie talentami w polskich przedsiębiorstwach - wyniki badań Informacja o badaniu Pomimo trudnej sytuacji na rynku pracy, zarówno polskie jak i międzynarodowe przedsiębiorstwa coraz częściej dostrzegają

Bardziej szczegółowo

POWIATOWY URZĄD PRACY w Jarosławiu VADEMECUM JAROSŁAWSKIEGO RYNKU PRACY SIERPIEŃ 2015

POWIATOWY URZĄD PRACY w Jarosławiu VADEMECUM JAROSŁAWSKIEGO RYNKU PRACY SIERPIEŃ 2015 POWIATOWY URZĄD PRACY w Jarosławiu VADEMECUM JAROSŁAWSKIEGO RYNKU PRACY SIERPIEŃ 2015 Jarosław, sierpień 2015 Strona 2 Spis treści Opracowanie stanowi syntetyczny opis sytuacji na jarosławskim rynku pracy

Bardziej szczegółowo

BADANIE POTRZEB SZKOLENIOWYCH MIKRO, MAŁYCH I ŚREDNICH PRZEDSIEBIORSTW BRANŻY TRANSPORTOWEJ Z WOJEWÓDZTWA DOLNOŚLĄSKIEGO

BADANIE POTRZEB SZKOLENIOWYCH MIKRO, MAŁYCH I ŚREDNICH PRZEDSIEBIORSTW BRANŻY TRANSPORTOWEJ Z WOJEWÓDZTWA DOLNOŚLĄSKIEGO BADANIE POTRZEB SZKOLENIOWYCH MIKRO, MAŁYCH I ŚREDNICH PRZEDSIEBIORSTW BRANŻY TRANSPORTOWEJ Z WOJEWÓDZTWA DOLNOŚLĄSKIEGO BADANIE WŁASNE FIRMY AUTO-SZKOŁA WOTA LUTY/MARZEC 2012 NA POTRZEBY PRZYGOTOWANIA

Bardziej szczegółowo

WOJEWÓDZTWO PODKARPACKIE. Podkarpacki Serwis Biblioteczny. Komputerowe Systemy Biblioteczne stan na 31.12.2013 r.

WOJEWÓDZTWO PODKARPACKIE. Podkarpacki Serwis Biblioteczny. Komputerowe Systemy Biblioteczne stan na 31.12.2013 r. WOJEWÓDZTWO PODKARPACKIE. Podkarpacki Serwis Biblioteczny. Komputerowe Systemy Biblioteczne stan na 31.12.2013 r. W 2013 r. w województwie podkarpackim działało 679 bibliotek publicznych wraz z filiami.

Bardziej szczegółowo

Trajektorie migracyjne województwa podkarpackiego RAPORT z badania uczniów szkół ponadgimnazjalnych

Trajektorie migracyjne województwa podkarpackiego RAPORT z badania uczniów szkół ponadgimnazjalnych Trajektorie migracyjne województwa podkarpackiego - RAPORT z badania uczniów szkół ponadgimnazjalnych Kraków, sierpień 2009 rok SPIS TREŚCI: I. WSTĘP... 6 1.1 Tło badań... 6 1.2 Metodologia badania i plan

Bardziej szczegółowo

Informacja o rozmiarach i kierunkach emigracji z Polski w latach 2004 2012

Informacja o rozmiarach i kierunkach emigracji z Polski w latach 2004 2012 GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY DEPARTAMENT BADAŃ DEMOGRAFICZNYCH I RYNKU PRACY Warszawa, październik 2013 roku Informacja o rozmiarach i kierunkach emigracji z Polski w latach 2004 2012 Wprowadzenie Główny

Bardziej szczegółowo

Okręgowa Komisja Egzaminacyjna w Krakowie os. Szkolne 37, 31 978 Kraków

Okręgowa Komisja Egzaminacyjna w Krakowie os. Szkolne 37, 31 978 Kraków bieszczadzki Technikum 4 letnie Ustrzyki Dolne Przemysłowa 13 31% Urząd Miasta i Gminy Ustrzyki Dolne brzozowski Technikum Nr II Brzozów Słoneczna 35 69% Starostwo Powiatowe w Brzozowie brzozowski Technikum

Bardziej szczegółowo

OFERTA RAPORTU. Szkolnictwo wyższe analiza porównawcza Polski i wybranych krajów świata. Kraków 2012

OFERTA RAPORTU. Szkolnictwo wyższe analiza porównawcza Polski i wybranych krajów świata. Kraków 2012 Oferta raportu: Szkolnictwo wyższe w Polsce i wybranych krajach analiza porównawcza OFERTA RAPORTU Szkolnictwo wyższe analiza porównawcza Polski i wybranych krajów świata Kraków 2012 1 Oferta raportu:

Bardziej szczegółowo

1 Postanowienia ogólne

1 Postanowienia ogólne Regulamin rekrutacji i uczestnictwa w projekcie NGO sprawne jak mało kto. Projekt wsparcia sektora organizacji pozarządowych w województwie podkarpackim. realizowany przez Rzeszowską Agencję Rozwoju Regionalnego

Bardziej szczegółowo

NOWA METODA SZACUNKU DOCHODÓW Z PRACY POLAKÓW ZA GRANICĄ BILANS PŁATNICZY

NOWA METODA SZACUNKU DOCHODÓW Z PRACY POLAKÓW ZA GRANICĄ BILANS PŁATNICZY N a r o d o w y B a n k P o l s k i Departament Statystyki 2008-04-07 NOWA METODA SZACUNKU DOCHODÓW Z PRACY POLAKÓW ZA GRANICĄ BILANS PŁATNICZY Dane bilansu płatniczego zostały zweryfikowane od I kwartału

Bardziej szczegółowo

EFEKTYWNOŚĆ WYBRANYCH FORM PROMOCJI ZATRUDNIENIA I AKTYWIZACJI ZAWODOWEJ OSÓB BEZROBOTNYCH W WOJEWÓDZTWIE PODKARPACKIM w 2013 r.

EFEKTYWNOŚĆ WYBRANYCH FORM PROMOCJI ZATRUDNIENIA I AKTYWIZACJI ZAWODOWEJ OSÓB BEZROBOTNYCH W WOJEWÓDZTWIE PODKARPACKIM w 2013 r. EFEKTYWNOŚĆ WYBRANYCH FORM PROMOCJI ZATRUDNIENIA I AKTYWIZACJI ZAWODOWEJ OSÓB BEZROBOTNYCH W WOJEWÓDZTWIE PODKARPACKIM w 2013 r. RZESZÓW, 2014 r. Wojewódzki Urząd Pracy w Rzeszowie Wydział Informacji Statystycznej

Bardziej szczegółowo

Sprawozdanie z wdrażania komponentu regionalnego Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki na Podkarpaciu w latach 2007-2010. stan na 31 grudnia 2010 r.

Sprawozdanie z wdrażania komponentu regionalnego Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki na Podkarpaciu w latach 2007-2010. stan na 31 grudnia 2010 r. Sprawozdanie z wdrażania komponentu regionalnego Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki na Podkarpaciu w latach 2007-2010 stan na 31 grudnia 2010 r. Ogłoszone konkursy w latach 2007-2010 październik 2007

Bardziej szczegółowo

GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Departament Badań Demograficznych

GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Departament Badań Demograficznych Materiał na konferencję prasową w dniu 23 października 2007 r. GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Departament Badań Demograficznych Notatka informacyjna WYNIKI BADAŃ GUS Informacja o rozmiarach i kierunkach emigracji

Bardziej szczegółowo

Trudne czasy dla polskiego budownictwa

Trudne czasy dla polskiego budownictwa Warszawa, 21 maja 2013 r. Informacja prasowa Trudne czasy dla polskiego budownictwa Budownictwo w Polsce. Edycja 2013 - raport firmy doradczej KPMG, CEEC Research i Norstat Polska. W 2013 roku zarządzający

Bardziej szczegółowo

Badanie ankietowe: Postawy mieszkańców województwa śląskiego wobec transportu zbiorowego i indywidualnego

Badanie ankietowe: Postawy mieszkańców województwa śląskiego wobec transportu zbiorowego i indywidualnego Badanie ankietowe: Postawy mieszkańców województwa śląskiego wobec transportu zbiorowego i indywidualnego W listopadzie 2011 r. na zlecenie Urzędu Marszałkowskiego Województwa Śląskiego zostało przeprowadzone

Bardziej szczegółowo

Powiat wadowicki. Położenie powiatu na terenie województwa małopolskiego. Gminy leżące na terenie powiatu. Ogólne informacje o powiecie

Powiat wadowicki. Położenie powiatu na terenie województwa małopolskiego. Gminy leżące na terenie powiatu. Ogólne informacje o powiecie Powiat wadowicki Położenie powiatu na terenie województwa małopolskiego Gminy leżące na terenie powiatu Ogólne informacje o powiecie Powiat zlokalizowany jest w południowo-zachodniej części województwa

Bardziej szczegółowo

II ETAP - FINAŁ III PODKARPACKIEGO KONKURSU EDUKACYJNEGO MISTRZOWIE STATYSTYKI

II ETAP - FINAŁ III PODKARPACKIEGO KONKURSU EDUKACYJNEGO MISTRZOWIE STATYSTYKI II ETAP - FINAŁ III PODKARPACKIEGO KONKURSU EDUKACYJNEGO MISTRZOWIE STATYSTYKI Nazwa szkoły... Imiona i nazwiska uczniów wchodzących w skład zespołu:...... Pytania od 1 do 17 to test wyboru, w którym poprawna

Bardziej szczegółowo

Biblioteki publiczne w woj. podkarpackim - 2015 r. 79%

Biblioteki publiczne w woj. podkarpackim - 2015 r. 79% WOJEWÓDZTWO PODKARPACKIE. Podkarpacki Serwis Biblioteczny. Komputerowe Systemy Biblioteczne stan na 31.12.2015 r. W województwie podkarpackim w 160 gminach działa 161 bibliotek (w Lubaczowie 2 biblioteki).

Bardziej szczegółowo

BEZROBOTNI BĘDĄCY W SZCZEGÓLNEJ SYTUACJI NA RYNKU PRACY

BEZROBOTNI BĘDĄCY W SZCZEGÓLNEJ SYTUACJI NA RYNKU PRACY OSOBY BEZROBOTNE POSIADAJĄCE STATUS W SZCZEGÓLNEJ SYTUACJI NA RYNKU PRACY W WIEKU 50 PLUS I ZAREJESTROWANE W STATYSTYKACH POWIATOWYCH URZĘDÓW PRACY W WOJEWÓDZTWIE PODKARPACKIM I. WSTĘP W związku z nowymi

Bardziej szczegółowo

Prospects in Dolnośląskie. Dariusz Ostrowski

Prospects in Dolnośląskie. Dariusz Ostrowski Wrocław, 13 maja 2010 Prospects in Dolnośląskie Inwestycje infrastrukturalne aglomeracji jako impuls do dalszego rozwoju gospodarczego nowe kierunki na regionalnym rynku Dariusz Ostrowski Czy inwestycje

Bardziej szczegółowo

Raport cząstkowy - Migracje z województwa lubelskiego

Raport cząstkowy - Migracje z województwa lubelskiego Raport cząstkowy - Migracje z województwa lubelskiego Zebranie informacji na temat migrantów z danego obszaru stanowi poważny problem, gdyż ich nieobecność zazwyczaj wiąże się z niemożliwością przeprowadzenia

Bardziej szczegółowo

ANALIZA PŁAC SPECJALISTÓW

ANALIZA PŁAC SPECJALISTÓW ANALIZA PŁAC SPECJALISTÓW Przygotowana dla Polskiej Agencji Informacji i Inwestycji Zagranicznych Kontakt: Dział Analiz i Raportów Płacowych info@raportplacowy.pl www.raportplacowy.pl +48 12 350 56 00

Bardziej szczegółowo

Rynek. Nowych Mieszkań. Rynek Nowych. Mieszkań. III kwartał 2012 r.

Rynek. Nowych Mieszkań. Rynek Nowych. Mieszkań. III kwartał 2012 r. Rynek Nowych Rynek Mieszkań Nowych III kwartał 213 r. Mieszkań III kwartał 212 r. str. 2 Na podstawie analizowanych danych przewidujemy: utrzymanie stabilnego poziomu cen, możliwe wzrosty dla szczególnie

Bardziej szczegółowo

Przekazujemy Państwu efekt pierwszego etapu prac nad Programem Rozwoju Miasta Łomża dotyczącego gospodarki.

Przekazujemy Państwu efekt pierwszego etapu prac nad Programem Rozwoju Miasta Łomża dotyczącego gospodarki. Przekazujemy Państwu efekt pierwszego etapu prac nad Programem Rozwoju Miasta Łomża dotyczącego gospodarki. Efektem pierwszego etapu prac na Programem Rozwoju Miasta Łomża było powstanie analizy SWOT i

Bardziej szczegółowo

Małopolskie Obserwatorium Rynku Pracy i Edukacji

Małopolskie Obserwatorium Rynku Pracy i Edukacji Małopolskie Obserwatorium Rynku Pracy i Edukacji Edukacja pod obserwacją Katarzyna Antończak-Świder Kraków, 16.10.2015r. Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI. 1.5. Funkcje funduszy inwestycyjnych w gospodarce... 32 1.6. Szanse i zagrożenia inwestowania w fundusze inwestycyjne...

SPIS TREŚCI. 1.5. Funkcje funduszy inwestycyjnych w gospodarce... 32 1.6. Szanse i zagrożenia inwestowania w fundusze inwestycyjne... SPIS TREŚCI Wstęp......................................................... 9 Rozdział 1. Pojęcie i istota funduszu inwestycyjnego.................. 13 1.1. Definicja funduszu inwestycyjnego...............................

Bardziej szczegółowo

MIGRACJE ZAROBKOWE POLAKÓW

MIGRACJE ZAROBKOWE POLAKÓW MIGRACJE ZAROBKOWE POLAKÓW Raport Work Service S.A. 1 SPIS TREŚCI RAPORT W LICZBACH 4 PREFEROWANE KRAJE EMIGRACJI 5 ROZWAŻAJĄCY EMIGRACJĘ ZAROBKOWĄ 6 POWODY EMIGRACJI 9 BARIERY EMIGRACJI 10 METODOLOGIA

Bardziej szczegółowo

OFERT PRZYBYWA, ALE NIE DLA WSZYSTKICH

OFERT PRZYBYWA, ALE NIE DLA WSZYSTKICH Warszawa, 18 kwietnia 2011 r. OFERT PRZYBYWA, ALE NIE DLA WSZYSTKICH Raport Pracuj.pl Rynek Pracy Specjalistów w I kwartale 2011 roku Przybywa ofert pracy. W I kwartale 2011 ogłoszeń w serwisie Pracuj.pl

Bardziej szczegółowo

Projekt: Staż na nowy start

Projekt: Staż na nowy start Projekt: Staż na nowy start VI Rynek pracy otwarty dla wszystkich, 6.1 Poprawa dostępu do zatrudnienia oraz wspieranie aktywności zawodowej w regionie, 6.1.1 Wsparcie osób pozostających bez zatrudnienia

Bardziej szczegółowo

Monitoring Rynku Pracy Bezrobocie rejestrowane w Powiecie Tczewskim. Informacja miesięczna MARZEC 2015 r.

Monitoring Rynku Pracy Bezrobocie rejestrowane w Powiecie Tczewskim. Informacja miesięczna MARZEC 2015 r. Monitoring Rynku Pracy Bezrobocie rejestrowane w Powiecie Tczewskim Marzec 2015 Data wydania Informacja miesięczna MARZEC 2015 r. Tczew, marzec 2015 Marzec 2015 Str. 2 Uwagi metodyczne Podstawę prawną

Bardziej szczegółowo

II seminarium konsultacyjne w ramach projektu

II seminarium konsultacyjne w ramach projektu Projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego II seminarium konsultacyjne w ramach projektu Analiza czynników wpływających na zwiększenie ryzyka długookresowego

Bardziej szczegółowo

Monitoring obszarów z jakich składane są wnioski o dofinansowanie do Wojewódzkiego Urzędu Pracy w Rzeszowie w odpowiedzi na ogłaszane konkursy.

Monitoring obszarów z jakich składane są wnioski o dofinansowanie do Wojewódzkiego Urzędu Pracy w Rzeszowie w odpowiedzi na ogłaszane konkursy. Stan na 15.03.2013 r. Monitoring obszarów z jakich składane są wnioski o dofinansowanie do Wojewódzkiego Urzędu Pracy w Rzeszowie w odpowiedzi na ogłaszane konkursy. Opracowanie powstało na podstawie analizy

Bardziej szczegółowo

Plan działania na lata 2014-2015

Plan działania na lata 2014-2015 Plan działania na lata 2014-2015 PROGRAM OPERACYJNY KAPITAŁ LUDZKI INFORMACJE O INSTYTUCJI POŚREDNICZĄCEJ Numer i nazwa Priorytetu Instytucja Pośrednicząca Adres korespondencyjny VI. Rynek pracy otwarty

Bardziej szczegółowo

RYNEK PRACY/ADAPTACYJNOŚĆ ZASOBÓW PRACY W WOJEWÓDZTWIE DOLNOŚLĄSKIM

RYNEK PRACY/ADAPTACYJNOŚĆ ZASOBÓW PRACY W WOJEWÓDZTWIE DOLNOŚLĄSKIM RYNEK PRACY/ADAPTACYJNOŚĆ ZASOBÓW PRACY W WOJEWÓDZTWIE DOLNOŚLĄSKIM Urząd Statystyczny we Wrocławiu 50-950 Wrocław, ul. Oławska 31, tel. 71 371 63 00, fax 71 371 63 60 PLAN PREZENTACJI Wprowadzenie Województwo

Bardziej szczegółowo

Wewnętrzne zróżnicowanie sektora

Wewnętrzne zróżnicowanie sektora Wewnętrzne zróżnicowanie sektora Podstawowe fakty o branżach sektora organizacji pozarządowych w Polsce SPORT, TURYSTYKA, REKREACJA, HOBBY Jan Herbst Stowarzyszenie Klon/Jawor, marzec 2005 16 B. SPORT,

Bardziej szczegółowo

Dostępność komunikacyjna i mobilność przestrzenna a funkcjonowanie pomorskiego rynku pracy

Dostępność komunikacyjna i mobilność przestrzenna a funkcjonowanie pomorskiego rynku pracy Dostępność komunikacyjna i mobilność przestrzenna a funkcjonowanie pomorskiego rynku pracy Robert Guzik Instytut Geografii i Gospodarki Przestrzennej, Uniwersytet Jagielloński Prezentowane badanie jest

Bardziej szczegółowo

Średnie wyniki z informatyki w powiatach w 2014 roku - zdający maturę pierwszy raz w terminie głównym.

Średnie wyniki z informatyki w powiatach w 2014 roku - zdający maturę pierwszy raz w terminie głównym. Wydział Badań i Analiz OKE w Krakowie Średnie wyniki z informatyki w powiatach w 2014 roku - zdający maturę pierwszy raz w terminie głównym. Dane dla tegorocznych absolwentów, którzy przystąpili co najmniej

Bardziej szczegółowo

Informacja prasowa 28 kwietnia 2010. Jak odnaleźć się na trudnym rynku pracy?

Informacja prasowa 28 kwietnia 2010. Jak odnaleźć się na trudnym rynku pracy? Jak odnaleźć się na trudnym rynku pracy? Informacja prasowa 28 kwietnia 2010 Wraz ze wzrostem stopy bezrobocia swoją pozycję na rynku pracy umacniają pracodawcy. Aby zwiększyć szanse na zatrudnienie, pracownicy

Bardziej szczegółowo

Zmiany bezrobocia w województwie zachodniopomorskim w I półroczu 2014 roku Porównanie grudnia 2013 i czerwca 2014 roku

Zmiany bezrobocia w województwie zachodniopomorskim w I półroczu 2014 roku Porównanie grudnia 2013 i czerwca 2014 roku WOJEWÓDZKI URZĄD PRACY W SZCZECINIE Wydział Badań i Analiz Zmiany bezrobocia w województwie zachodniopomorskim w I półroczu 2014 roku Porównanie grudnia 2013 i czerwca 2014 roku Szczecin 2014 Według danych

Bardziej szczegółowo

CENTRUM BADANIA OPINII SPOŁECZNEJ

CENTRUM BADANIA OPINII SPOŁECZNEJ CENTRUM BADANIA OPINII SPOŁECZNEJ SEKRETARIAT OŚRODEK INFORMACJI 629-35 - 69, 628-37 - 04 693-46 - 92, 625-76 - 23 UL. ŻURAWIA 4A, SKR. PT.24 00-503 W A R S Z A W A TELEFAX 629-40 - 89 INTERNET http://www.cbos.pl

Bardziej szczegółowo

POWIATOWY URZĄD PRACY MONITORING ZAWODÓW DEFICYTOWYCH I NADWYŻKOWYCH W POWIECIE JAROSŁAWSKIM ZA 2013 ROK

POWIATOWY URZĄD PRACY MONITORING ZAWODÓW DEFICYTOWYCH I NADWYŻKOWYCH W POWIECIE JAROSŁAWSKIM ZA 2013 ROK POWIATOWY URZĄD PRACY ul. Słowackiego 2, 37-500 Jarosław, tel(16) 621-21-88, fax(16) 621-21-88 wewn. 116 www.pup.jaroslaw.pl e-mail: pup@jaroslaw.pl MONITORING ZAWODÓW DEFICYTOWYCH I NADWYŻKOWYCH W POWIECIE

Bardziej szczegółowo

Bariery rozwoju sektora MSP

Bariery rozwoju sektora MSP 1 Wrocław, grudzień 2008 2 Co czwarty właściciel firmy już czuje się dotknięty przez kryzys, kolejne 40 procent przedsiębiorców liczy się z jego konsekwencjami. Dla sektora MSP największy problem to dziś

Bardziej szczegółowo

Raport upadłości polskich firm D&B Poland / II kwartał 2011 roku

Raport upadłości polskich firm D&B Poland / II kwartał 2011 roku Raport upadłości polskich firm D&B Poland / II kwartał roku W pierwszych sześciu miesiącach roku sądy gospodarcze ogłosiły upadłość 307 polskich przedsiębiorstw. Tym samym blisko 12 tys. Polaków straciło

Bardziej szczegółowo

Raport miesiąca - Współczesna emigracja Polaków

Raport miesiąca - Współczesna emigracja Polaków Raport miesiąca - Współczesna emigracja Polaków Tematem wrześniowych badao Zielonej linii była współczesna emigracja Polaków. Postanowiliśmy poznad jej zasięg, kierunki oraz przyczyny wyjazdów. Zapytaliśmy

Bardziej szczegółowo

Plany Pracodawców. Wyniki 28. edycji badania 7 grudnia 2015 r.

Plany Pracodawców. Wyniki 28. edycji badania 7 grudnia 2015 r. Plany Pracodawców Wyniki 28. edycji badania 7 grudnia 2015 r. Plan raportu Metodologia badania Plany Pracodawców Wyniki 28. edycji badania ocena bieżącej sytuacji gospodarczej kraju a sytuacja finansowa

Bardziej szczegółowo

BADANIE RYNKU KONSTRUKCJI STALOWYCH W POLSCE

BADANIE RYNKU KONSTRUKCJI STALOWYCH W POLSCE INSTYTUT INFORMACJI RYNKOWEJ DPCONSULTING WWW.IIR-DPC.PL BADANIE RYNKU KONSTRUKCJI STALOWYCH W POLSCE Dla POLSKIEJ IZBY KONSTRUKCJI STALOWYCH lipiec - sierpień 2015 METODOLOGIA Badanie przeprowadzono techniką

Bardziej szczegółowo

MAZOWIECKI RYNEK PRACY LUTY 2014 R.

MAZOWIECKI RYNEK PRACY LUTY 2014 R. MAZOWIECKI RYNEK PRACY LUTY 2014 R. Na koniec lutego 2014 r. stopa bezrobocia na Mazowszu pozostała na poziomie sprzed miesiąca (11,4%). Jak wynika z informacji publikowanych przez GUS, przeciętne zatrudnienie

Bardziej szczegółowo

Raport upadłości polskich firm D&B Poland / I kwartał 2011 roku

Raport upadłości polskich firm D&B Poland / I kwartał 2011 roku Raport upadłości polskich firm D&B Poland / I kwartał 2011 roku W I kwartale 2011 roku sądy gospodarcze ogłosiły upadłość 145 polskich przedsiębiorstw. W porównaniu do analogicznego okresu w roku ubiegłego,

Bardziej szczegółowo

Co po szkole? Wybory absolwentów Przegląd wyników badań Małopolskiego Obserwatorium Rynku Pracy i Edukacji

Co po szkole? Wybory absolwentów Przegląd wyników badań Małopolskiego Obserwatorium Rynku Pracy i Edukacji Co po szkole? Wybory absolwentów Przegląd wyników badań Małopolskiego Obserwatorium Rynku Pracy i Edukacji Spotkania w podregionach, 16-18.09.2013 Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach

Bardziej szczegółowo

Dziennikarze technologiczni pod lupą ComPress

Dziennikarze technologiczni pod lupą ComPress Dziennikarze technologiczni pod lupą ComPress Agencja Public Relations ComPress zrealizowała badanie mające na celu poznanie opinii dziennikarzy zajmujących się nowymi technologiami na temat preferowanych

Bardziej szczegółowo

Analiza praktyk zarządczych i ich efektów w zakładach opieki zdrowotnej Województwa Opolskiego ROK 2008 STRESZCZENIE.

Analiza praktyk zarządczych i ich efektów w zakładach opieki zdrowotnej Województwa Opolskiego ROK 2008 STRESZCZENIE. Analiza praktyk zarządczych i ich efektów w zakładach opieki zdrowotnej Województwa Opolskiego ROK 2008 STRESZCZENIE Marcin Kautsch Opracowanie dla Urzędu Marszałkowskiego Województwa Opolskiego Kraków,

Bardziej szczegółowo

Przebieg usługi w przedsiębiorstwie Projekt Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości Zarządzanie kompetencjami w MSP

Przebieg usługi w przedsiębiorstwie Projekt Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości Zarządzanie kompetencjami w MSP Przebieg usługi w przedsiębiorstwie Projekt Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości Zarządzanie kompetencjami w MSP Usługa szkoleniowo doradcza z zakresu zarządzania kompetencjami w MSP jest realizowana

Bardziej szczegółowo

Narzędzie przygotowane w ramach projektu Zatrudnienie osób niepełnosprawnych perspektywy wzrostu

Narzędzie przygotowane w ramach projektu Zatrudnienie osób niepełnosprawnych perspektywy wzrostu Scenariusz do indywidualnego wywiadu pogłębionego (IDI) z przedstawicielami ośrodków pomocy społecznej (dyrektorami/kierownikami powiatowych centrów pomocy rodzinie, gminnych ośrodków pomocy społecznej

Bardziej szczegółowo

KARTA OCENY FORMALEJ KARTY ZGŁOSZENIOWEJ DO PROJEKTU

KARTA OCENY FORMALEJ KARTY ZGŁOSZENIOWEJ DO PROJEKTU Załącznik nr 2 do Regulaminu rekrutacji i uczestnictwa w projekcie Zmień siebie utrzymaj (samo)zatrudnienie Projekt Zmień siebie utrzymaj (samo)zatrudnienie współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu

Bardziej szczegółowo

Ewolucja poziomu zatrudnienia w sektorze przedsiębiorstw

Ewolucja poziomu zatrudnienia w sektorze przedsiębiorstw Biuletyn Obserwatorium Regionalnych Rynków Pracy KPP Numer 4 Ewolucja poziomu zatrudnienia w sektorze przedsiębiorstw Czerwiec był piątym kolejnym miesiącem, w którym mieliśmy do czynienia ze spadkiem

Bardziej szczegółowo

Warszawa, październik 2013 BS/135/2013 WYJAZDY WYPOCZYNKOWE I WAKACYJNA PRACA ZAROBKOWA UCZNIÓW

Warszawa, październik 2013 BS/135/2013 WYJAZDY WYPOCZYNKOWE I WAKACYJNA PRACA ZAROBKOWA UCZNIÓW Warszawa, październik 2013 BS/135/2013 WYJAZDY WYPOCZYNKOWE I WAKACYJNA PRACA ZAROBKOWA UCZNIÓW Znak jakości przyznany CBOS przez Organizację Firm Badania Opinii i Rynku 11 stycznia 2013 roku Fundacja

Bardziej szczegółowo

AKTUALNA SYTUACJA NA RYNKU PRACY MAŁOPOLSKI

AKTUALNA SYTUACJA NA RYNKU PRACY MAŁOPOLSKI AKTUALNA SYTUACJA NA RYNKU PRACY MAŁOPOLSKI INFORMACJE SPRAWOZDAWCZE stan na koniec maj 2011 r. (na podstawie miesięcznej sprawozdawczości statystycznej z Powiatowych Urzędów Pracy) W maju sytuacja na

Bardziej szczegółowo

Konferencja współfinansowana ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego

Konferencja współfinansowana ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego PROGRAM OPERACYJNY KAPITAŁ LUDZKI W WOJEWÓDZTWIE ŚWIĘTOKRZYSKIM Jak poprawnie przygotować projekt czyli najczęściej popełniane błędy we wnioskach o dofinansowanie projektu Kielce, luty 2012 Sposób opisu

Bardziej szczegółowo

ASPIRACJE ZAWODOWE LUBELSKICH MATURZYSTÓW

ASPIRACJE ZAWODOWE LUBELSKICH MATURZYSTÓW Pracownia Badań i Ewaluacji Sp. z o.o. ASPIRACJE ZAWODOWE LUBELSKICH MATURZYSTÓW Badania sondażowe 2014-05-28 Zawartość Metodologia badań... 3 Charakterystyka grupy badawczej... 4 Preferowane kierunki

Bardziej szczegółowo

AKTUALNA SYTUACJA NA RYNKU PRACY MAŁOPOLSKI INFORMACJE SPRAWOZDAWCZE

AKTUALNA SYTUACJA NA RYNKU PRACY MAŁOPOLSKI INFORMACJE SPRAWOZDAWCZE AKTUALNA SYTUACJA NA RYNKU PRACY MAŁOPOLSKI INFORMACJE SPRAWOZDAWCZE stan na koniec październiku 2014r. (na podstawie miesięcznej sprawozdawczości statystycznej z Powiatowych Urzędów Pracy) Nadal spada

Bardziej szczegółowo

ZINTEGROWANY ROZWÓJ PRZEWORSKO- DYNOWSKIEGO OBSZARU WSPARCIA

ZINTEGROWANY ROZWÓJ PRZEWORSKO- DYNOWSKIEGO OBSZARU WSPARCIA ZINTEGROWANY ROZWÓJ PRZEWORSKO- DYNOWSKIEGO OBSZARU WSPARCIA projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego w ramach Programu Operacyjnego Pomoc Techniczna

Bardziej szczegółowo

Badania lokalnego rynku pracy

Badania lokalnego rynku pracy Badania lokalnego rynku pracy Oferta projektów badawczych wraz z wyceną na 2014 rok Pracownia Badań Socjologicznych Humlard ul. Surzyńskich 2, 63-000 Środa Wielkopolska T: +48 66 04 77 015 W: www.humlard.com

Bardziej szczegółowo

Badanie strategicznych strategicznych branż bran w M a Małopolsce branże IT i B&R Krakó ków, 1 8 gru n a 2008 r.

Badanie strategicznych strategicznych branż bran w M a Małopolsce branże IT i B&R Krakó ków, 1 8 gru n a 2008 r. wmałopolsce branże IT i B&R Kraków, 18 grudnia 2008 r. CEL BADANIA: uzyskanie informacji na temat sytuacji przedsiębiorstw oraz na temat zapotrzebowania na kadry wśród podmiotów gospodarczych działających

Bardziej szczegółowo

Powiatowy Urząd Pracy w Nysie

Powiatowy Urząd Pracy w Nysie Powiatowy Urząd Pracy w Nysie Informacja o sytuacji na rynku pracy w powiecie nyskim - stan na dzień 31 grudnia roku Stopa bezrobocia Polska woj. opolskie powiat nyski Listopad 13,2% 14,0% 20,4% Grudzień

Bardziej szczegółowo

Lokalna Grupa Działania Piękna Ziemia Gorczańska

Lokalna Grupa Działania Piękna Ziemia Gorczańska Lokalna Grupa Działania Piękna Ziemia Gorczańska Analiza SWOT Wrzesień 2015 Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich: Europa inwestująca w obszary wiejskie. Zadanie współfinansowane

Bardziej szczegółowo

Świadczenie usług z zakresu medycyny pracy dla Izby Skarbowej w Rzeszowie i urzędów skarbowych woj. podkarpackiego w 2016r.

Świadczenie usług z zakresu medycyny pracy dla Izby Skarbowej w Rzeszowie i urzędów skarbowych woj. podkarpackiego w 2016r. Rzeszów, dnia 02 października 2015r. Izba Skarbowa w Rzeszowie IS.LO 2/261-0013/15 Ogłoszenie o udzieleniu zamówienia Świadczenie usług z zakresu medycyny pracy dla Izby Skarbowej w Rzeszowie i urzędów

Bardziej szczegółowo

Umiejętności Polaków wyniki Międzynarodowego Badania Kompetencji Osób Dorosłych

Umiejętności Polaków wyniki Międzynarodowego Badania Kompetencji Osób Dorosłych Umiejętności Polaków wyniki Międzynarodowego Badania Kompetencji Osób Dorosłych (PIAAC - The Programme for the International Assessment of Adult Competencies) Międzynarodowe Badanie Kompetencji Osób Dorosłych

Bardziej szczegółowo

Wyzwania rozwojowe gmin województwa śląskiego w kontekście zachodzących procesów demograficznych

Wyzwania rozwojowe gmin województwa śląskiego w kontekście zachodzących procesów demograficznych Wyzwania rozwojowe gmin województwa śląskiego w kontekście zachodzących procesów demograficznych Cel badania Główny: Identyfikacja kierunków i czynników rozwoju województwa śląskiego w kontekście zachodzących

Bardziej szczegółowo

Instytucje wdrażające podnoszą poprzeczkę, aby wsparcie otrzymały najciekawsze i najbardziej pożądane projekty.

Instytucje wdrażające podnoszą poprzeczkę, aby wsparcie otrzymały najciekawsze i najbardziej pożądane projekty. Instytucje wdrażające podnoszą poprzeczkę, aby wsparcie otrzymały najciekawsze i najbardziej pożądane projekty. Kapitał ludzki to jeden z najważniejszych czynników budowania przewagi konkurencyjnej na

Bardziej szczegółowo

Raport o sytuacji mikro i małych firm w roku 2013

Raport o sytuacji mikro i małych firm w roku 2013 Raport o sytuacji mikro i małych firm w roku 2013 Warszawa, 11 kwiecień 2014 Już po raz czwarty Bank Pekao przedstawia raport o sytuacji mikro i małych firm 7 tysięcy wywiadów z właścicielami firm, Badania

Bardziej szczegółowo

Dane ośrodków. Województwo podkarpackie.

Dane ośrodków. Województwo podkarpackie. Dane ośrodków Województwo podkarpackie. 1. Powiat brzozowski Poradnia Terapii Uzależnienia i Współuzaleznienia od Alkoholu ul. ks. Bielawskiego 16, 36-200 Brzozów telefon: 13/ 4341410 Punkt Interwencji

Bardziej szczegółowo

Sytuacja zawodowa osób z wyższym wykształceniem w Polsce i w krajach Unii Europejskiej w 2012 r.

Sytuacja zawodowa osób z wyższym wykształceniem w Polsce i w krajach Unii Europejskiej w 2012 r. 1 Urz d Statystyczny w Gda sku W Polsce w 2012 r. udział osób w wieku 30-34 lata posiadających wykształcenie wyższe w ogólnej liczbie ludności w tym wieku (aktywni zawodowo + bierni zawodowo) wyniósł 39,1%

Bardziej szczegółowo

AKTUALNA SYTUACJA NA RYNKU PRACY MAŁOPOLSKI INFORMACJE SPRAWOZDAWCZE

AKTUALNA SYTUACJA NA RYNKU PRACY MAŁOPOLSKI INFORMACJE SPRAWOZDAWCZE AKTUALNA SYTUACJA NA RYNKU PRACY MAŁOPOLSKI INFORMACJE SPRAWOZDAWCZE stan na koniec lutego 2012 r. (na podstawie miesięcznej sprawozdawczości statystycznej z Powiatowych Urzędów Pracy) W lutym bezrobocie

Bardziej szczegółowo

Analiza porównawcza rozwoju społeczno-gospodarczego powiatów województwa podkarpackiego

Analiza porównawcza rozwoju społeczno-gospodarczego powiatów województwa podkarpackiego 180 dr Małgorzata Stec Zakład Statystyki i Ekonometrii Uniwersytet Rzeszowski Analiza porównawcza rozwoju społeczno-gospodarczego powiatów województwa podkarpackiego WPROWADZENIE Powiaty województwa podkarpackiego

Bardziej szczegółowo

PODSUMOWANIE. Wnioski podsumowujące można sformułować następująco:

PODSUMOWANIE. Wnioski podsumowujące można sformułować następująco: PODSUMOWANIE Hałas w środowisku jest coraz silniej odczuwalnym problemem, wpływa na zdrowie ludzi i przeszkadza w codziennych czynnościach w pracy, w domu i szkole. Może powodować choroby układu krążenia,

Bardziej szczegółowo

GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Departament Badań Demograficznych. Informacja o rozmiarach i kierunkach emigracji z Polski w latach 2004 2007

GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Departament Badań Demograficznych. Informacja o rozmiarach i kierunkach emigracji z Polski w latach 2004 2007 Materiał na konferencję prasową w dniu 25 lipca 2008 r. GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Departament Badań Demograficznych Notatka informacyjna WYNIKI BADAŃ GUS Informacja o rozmiarach i kierunkach emigracji

Bardziej szczegółowo

98 283 tys. - tyle ofert pracy opublikowały firmy w serwisie Pracuj.pl w I kwartale 2014 roku

98 283 tys. - tyle ofert pracy opublikowały firmy w serwisie Pracuj.pl w I kwartale 2014 roku Warszawa, 8 kwietnia 2014 r. Firmy znów szukają więcej osób do pracy Raport Pracuj.pl Rynek Pracy Specjalistów w I kwartale 2014 Jak wynika z kwartalnego raportu Pracuj.pl, znów jest nieco lepiej na rynku

Bardziej szczegółowo

Informacja o stanie i strukturze bezrobocia w województwie podkarpackim w styczniu 2014 r.

Informacja o stanie i strukturze bezrobocia w województwie podkarpackim w styczniu 2014 r. Informacja o stanie i strukturze bezrobocia w województwie podkarpackim w styczniu 2014 r. Rzeszów, luty 2014 r. 1 I. POZIOM BEZROBOCIA REJESTROWANEGO Według stanu na 31 stycznia 2014 r. w województwie

Bardziej szczegółowo

SZCZEGÓŁOWY OPIS PRZEDMIOTU ZAMÓWIENIA

SZCZEGÓŁOWY OPIS PRZEDMIOTU ZAMÓWIENIA SZCZEGÓŁOWY OPIS PRZEDMIOTU ZAMÓWIENIA Etap 1: Analiza aktualnego i oczekiwanego stanu marki Analiza i diagnoza czynników strategicznych miasta Rzeszowa w oparciu o Strategię Marki Rzeszów na lata 2009

Bardziej szczegółowo

Polski rynek pracy 20 lat od reformy Balcerowicza. oferta sprzedaży raportu KRAKÓW 2010

Polski rynek pracy 20 lat od reformy Balcerowicza. oferta sprzedaży raportu KRAKÓW 2010 Polski rynek pracy 20 lat od reformy Balcerowicza oferta sprzedaży raportu KRAKÓW 2010 31-052 Kraków ul. Miodowa 41 tel./fax: (012) 426 20 60 e-mail: redakcja@rynekpracy.pl www.sedlak.pl www.rynekpracy.pl

Bardziej szczegółowo

Sierpień przyniósł kolejne zmniejszenie liczby bezrobotnych, a co za tym idzie, także obniżenie stopy bezrobocia w naszym regionie.

Sierpień przyniósł kolejne zmniejszenie liczby bezrobotnych, a co za tym idzie, także obniżenie stopy bezrobocia w naszym regionie. Sierpień przyniósł kolejne zmniejszenie liczby bezrobotnych, a co za tym idzie, także obniżenie stopy bezrobocia w naszym regionie. Niepokoi jedynie stale spadająca ilość ofert wpływająca od pracodawców.

Bardziej szczegółowo

Społecznej odpowiedzialności biznesu można się nauczyć

Społecznej odpowiedzialności biznesu można się nauczyć Społecznej odpowiedzialności biznesu można się nauczyć Maciej Cieślik Korzyści płynące z wprowadzania strategii społecznej odpowiedzialności biznesu w przedsiębiorstwach mają wymiar nie tylko wizerunkowy.

Bardziej szczegółowo

CENTRUM BADANIA OPINII SPOŁECZNEJ INSTYTUT SPRAW PUBLICZNYCH CBOS BRYTYJCZYCY I POLACY O ROZSZERZENIU UNII EUROPEJSKIEJ BS/46/2001 KOMUNIKAT Z BADAŃ

CENTRUM BADANIA OPINII SPOŁECZNEJ INSTYTUT SPRAW PUBLICZNYCH CBOS BRYTYJCZYCY I POLACY O ROZSZERZENIU UNII EUROPEJSKIEJ BS/46/2001 KOMUNIKAT Z BADAŃ CBOS CENTRUM BADANIA OPINII SPOŁECZNEJ INSTYTUT SPRAW PUBLICZNYCH UL. ŻURAWIA 4A, SKR. PT.24 00-503 W A R S Z A W A TELEFAX 629-40 - 89 http://www.cbos.pl sekretariat@cbos.pl SEKRETARIAT 629-35 - 69, 628-37

Bardziej szczegółowo

Powiatowy Urząd Pracy w Nysie

Powiatowy Urząd Pracy w Nysie Powiatowy Urząd Pracy w Nysie Informacja o sytuacji na rynku pracy w powiecie nyskim - stan na dzień 31 stycznia 2014 roku Stopa bezrobocia Polska woj. opolskie powiat nyski Grudzień 13,4% 14,3% 20,3%

Bardziej szczegółowo

Wyjechali Czy powrócą? Refleksje na temat (o) polskiej zagranicznej migracji i reemigracji. Brygida Solga

Wyjechali Czy powrócą? Refleksje na temat (o) polskiej zagranicznej migracji i reemigracji. Brygida Solga Wyjechali Czy powrócą? Refleksje na temat (o) polskiej zagranicznej migracji i reemigracji Brygida Solga Ludność, która przebywała za granicą przez co najmniej 1 rok i powróciła do Polski wg roku powrotu

Bardziej szczegółowo