Żaba Probl C Hig i wsp. Epidemiol Ocena 2010, stanu trzeźwości 91(2): ofiar śmiertelnych wypadków samochodowych w rejonie Poznania...

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Żaba Probl C Hig i wsp. Epidemiol Ocena 2010, stanu trzeźwości 91(2): 291-297 ofiar śmiertelnych wypadków samochodowych w rejonie Poznania..."

Transkrypt

1 Żaba Probl C Hig i wsp. Epidemiol Ocena 2010, stanu trzeźwości 91(2): ofiar śmiertelnych wypadków samochodowych w rejonie Poznania Ocena stanu trzeźwości ofiar śmiertelnych wypadków samochodowych w rejonie Poznania na podstawie materiału sekcyjnego ZMS UM w Poznaniu w latach Analysis of sobriety status in casualties of fatal car accidents in the Poznan area based on autopsy protocols from the Chair and Department of Forensic Medicine, Poznan University of Medical Sciences between Czesław Żaba 1/, Zbigniew Żaba 2/, Jerzy T. Marcinkowski 3/, Celina Helak 1/, Łukasz Łapaj 1/, Ewa Stachowiak 1/ 1/ Katedra i Zakład Medycyny Sądowej, Uniwersytet Medyczny im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniu 2/ Klinika Anestezjologii, Intensywnej Terapii i Leczenia Bólu, Uniwersytet Medyczny im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniu 3/ Zakład Higieny Katedry Medycyny Społecznej Uniwersytetu Medycznego im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniu W pracy dokonano analizy stanu trzeźwości ofiar śmiertelnych wypadków samochodowych sekcjonowanych w Katedrze i Zakładzie Medycyny Sądowej Uniwersytetu Medycznego im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniu w latach Analiza protokołów sekcyjnych dotyczyła wypadków samochodowych, czasu, wieku, płci i stanu trzeźwości. W analizowanym okresie stwierdzono 483 śmiertelnych ofiar wypadków samochodowych; najczęściej byli to mężczyźni (78,5%), w wieku lat. Co trzecia ofiara była pod wpływem alkoholu. Słowa kluczowe: wypadki drogowe, stan trzeźwości The aim of this study was to analyze the sobriety status in casualties of fatal car accidents in the Poznan area according to gender, age and alcohol intake. From among the autopsy protocols between from the Chair and Department of Forensic Medicine, Poznan University of Medical Sciences, 483 regarding car accidents were scrutinized, and the data regarding accident circumstances such as time, site of the crash, type of the accident, a casualty s gender, injuries and presence of alcohol in blood or urine samples were analyzed. The majority of the casualties were aged years. In 1/3 of the cases the alcohol concentration in blood and urine samples obtained during autopsies exceeded the limit legal in Poland. Key words: car accidents, sobriety status Probl Hig Epidemiol 2010, 91(2): Nadesłano: Zakwalifikowano do druku: Adres do korespondencji / Address for correspondence Dr n. med. Czesław Żaba Katedra i Zakład Medycyny Sądowej Uniwersytetu Medycznego im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniu ul. Święcickiego 6, Poznań, Wstęp Polska należy do krajów o wysokiej konsumpcji alkoholu wynoszącym litrów czystego etanolu na rok na 1 dorosłego mieszkańca. Taki poziom konsumpcji sprzyja dużemu odsetkowi wypadków drogowych z udziałem osób pod wpływem alkoholu. Wynika to z faktu, że wielu kierowców zasiada za kierownicą będąc pod wpływem alkoholu nie zdając sobie sprawy, że stanowią poważne zagrożenie dla siebie i innych użytkowników dróg. Ustawą z dnia 14 kwietnia 2000 r. (Dz. U. Nr 48, poz. 548) wprowadzono do kodeksu karnego paragraf uznający jako przestępstwo prowadzenie pojazdu (mechanicznego 1 albo innego 2) w stanie nietrzeźwości, tzn. gdy zawartość alkoholu we krwi przekracza do 0,5 promila albo prowadzi do stężenia przekraczającego tą wartość lub gdy zawartość alkoholu w 1 dm3 wydychanego powietrza przekracza 0,25 mg, albo prowadzi do stężenia przekraczającego tą wartość (zgodnie z art k.k.) lub jest pod wpływem środka odurzającego (art. 178a k.k.). Cele pracy Ocena stanu trzeźwości ofiar śmiertelnych wypadków samochodowych poszerzona o analizę płci i wieku ofiar oraz dni tygodnia i miesięcy, w których miały miejsce te wypadki.

2 292 Probl Hig Epidemiol 2010, 91(2): Materiały i metody Analizie poddano śmiertelne wypadki komunikacyjne z udziałem wyłącznie pojazdów samochodowych w mieście Poznaniu i przyległych gminach w latach Spośród 3765 protokołów sekcji zwłok z Katedry i Zakładu Medycyny Sądowej Uniwersytetu Medycznego im Karola Marcinkowskiego w Poznaniu z lat wyselekcjonowano 1143 ofiar wypadków komunikacyjnych (30,3 % ogółu ofiar), w tym 483 ofiar wypadków samochodowych (1,3% ogółu i 42,2 % ofiar wypadków komunikacyjnych). Dane dotyczące płci, wieku, daty i okoliczności wypadku uzyskano z postanowień prokuratury, kart sekcyjnych, a także historii chorób. Wyniki W latach w Zakładzie Medycyny Sądowej Uniwersytetu Medycznego im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniu przeprowadzono 3765 sekcji zwłok, z których wyodrębniono 1143 ofiar wypadków komunikacyjnych (30,3 % ogółu ofiar) w tym: 483 ofiar wypadków samochodowych (11,3%). W analizowanych latach zauważa się spadek liczby wykonywanych sekcji. Na wyraźną uwagę zasługuje rok 2000, kiedy to sekcjonowano aż 429 osób. Także liczba sekcjonowanych ofiar wypadków drogowych samochodowych co roku maleje od 67 w 2000 r. do 34 w 2009 r. (tab. I). Tabela I. Liczby sekcji zwłok wykonanych w latach Table I. Number of autopsies between Liczba sekcji/number of autopsies Rok/year ofiar wypadków drogowych samochodowych/number of car accident casualties N % N % , , , , , , , , , , , , ,0 39 9, ,0 35 9, ,0 34 8, ,0 34 9,3 Razem , ,8 Wśród ogółu 483 (100,0%) ofiar śmiertelnych wypadków drogowych samochodowych obserwuje się wyraźną przewagę mężczyzn było ich aż 379 (78,5%), podczas gdy kobiet jedynie 104 (21,5%). We wszystkich latach analizowanego okresu zdecydowanie przeważali mężczyźni. Szczególnie ta dominacja zauważalna była w latach 2002 i Z kolei w 2000 r. i 2003 r. prawie co trzecia ofiara wypadków drogowych samochodowych była kobietą. (tab. II). Tabela II. Wypadki drogowe samochodowe z ofiarami śmiertelnymi w latach wg płci Table II. Car accidents with fatalities between according to gender Rok/year Kobiety/women Mężczyźni/men Razem n % n % N % , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , ,0 Śmiertelnymi ofiarami wypadków drogowych samochodowych najrzadziej były osoby powyżej 70 r.ż. i dzieci do 10 lat a najczęściej osoby w wieku lat (29,6%). Biorąc pod uwagę płeć ofiar wypadków drogowych samochodowych zauważa się, że co trzeci mężczyzna liczył lat (32,2%); natomiast wśród kobiet co piąta była w wieku lub lat. Dziewczynki w wieku poniżej 10 r.ż. w porównaniu z chłopcami w tym wieku były 8-krotnie częściej śmiertelnymi ofiarami wypadków drogowych samochodowych. Podobnie było wśród dziewcząt w wieku lat i wśród kobiet w wieku lat, które to 2-3 krotnie częściej były ofiarami tych wypadków aniżeli mężczyźni w ich wieku. Najmłodsza dziewczynka liczyła 3 lata, najstarsza kobieta miała 78 lat; wśród mężczyzn najmłodszy był chłopiec 2-letni, a najstarszy liczył 77 lat (tab. III). Tabela III. Wiek (w latach) ofiar wypadków drogowych samochodowych wg płci Table III. Age (in years) of the car accident casualties according to gender Wiek (w latach) Kobiety/women Mężczyźni/men /Age (in years) n % n % n % ,8 2 0,5 6 1, , , , , , , , , , , , , , , , ,7 11 2,9 19 3,9 > ,9 6 1,6 8 1,7 Razem , , ,0 Najczęściej ofiarami wypadków drogowych samochodowych były osoby w przedziałach wieku i lat. Analizując jednak ofiary wypadków drogowych samochodowych wg wieku w poszczególnych latach można zauważyć, że prawie wszystkie dzieci do 10 r.ż. uległy wypadkom drogowym samochodowych

3 Żaba C i wsp. Ocena stanu trzeźwości ofiar śmiertelnych wypadków samochodowych w rejonie Poznania Tabela IV. Wiek (w latach) ofiar wypadków drogowych samochodowych w latach Table IV. Age (in years) of car accident casualties between Wiek(w latach) /Age (in years) n % n % n % n % n % n % n % n % n % n % n % ,0 1 1,5 6 1, ,9 4 6, ,6 6 10,3 1 2,3 7 14,3 3 7,7 6 17,1 3 8,8 5 14, , , , , ,1 6 13, , ,3 7 20, , , , , ,9 9 16, , , , ,6 8 22, ,4 7 20, , ,9 7 10, , , ,0 9 18,4 7 17,9 8 22,9 3 8,8 3 58, , ,9 8 11,9 5 8,9 9 15,5 6 13,6 5 10,2 3 7,7 5 14,3 7 20, , ,5 4 6,0 1 1,8 6 10,3 3 6,8 1 2,0 1 2,6 2 5,9 19 3,9 >70 1 1,5 2 3,0 1 1,7 1 2,3 1 2,0 2 5,1 1 2,9 8 1,7 Razem , , , , , , , , , , ,0 w 2000 r. i 2001 r. Zdecydowana większość osób po 70 r.ż. ginęła w latach , natomiast wśród ofiar w wieku lat w latach ; wśród ofiar w innych przedziałach wiekowych odsetki ofiar wypadków w poszczególnych latach różniły się nieznacznie (tab. IV). W analizowanym okresie aż co trzecia ofiara śmiertelnego wypadku drogowego samochodowego (33,1%) w chwili wypadku znajdowała się pod wpływem alkoholu; co druga (49,1%) była trzeźwa. U pozostałego odsetka (17,8%) nie oznaczano zawartości alkoholu we krwi z uwagi na co najmniej 24 godziny pobyt w szpitalu, a ponadto nie oznaczano alkoholu u małych dzieci. W poszczególnych latach analizowanego okresu zmieniały się odsetki, zarówno osób trzeźwych, jak i nietrzeźwych. Największy odsetek osób nietrzeźwych odnotowano w 2005 r. prawie połowa osób objętych badaniami. Z kolei w latach , i 2007 r. ponad 50% nie była pod wpływem alkoholu (tab. V). Tabela V. Stan trzeźwości ofiar śmiertelnych wypadków drogowych samochodowych w latach Table V. Sobriety status of the car accident casualties between Rok/year Trzeźwi /sober Stan trzeźwości/sobriety status Nietrzeźwi /intoxicated nie badano /Not examined Razem N % N % n % N % , , , , , , , , , ,7 4 7, , , , , , , ,6 8 18, , , ,9 3 6, , , ,2 8 20, , ,8 7 20,0 9 25, , , ,2 9 26, , , ,1 3 8, , , , , ,0 Analizując stan trzeźwości ofiar wypadków drogowych samochodowych pod względem płci zauważa się, że częściej kobiety (52,9%) niż mężczyźni (48,0%) nie znajdowały się w chwili wypadków drogowych samochodowych w stanie po spożyciu alkoholu; z kolei mężczyźni prawie 3-krotnie częściej niż kobiety ulegali tym śmiertelnym wypadkom będąc pod działaniem alkoholu (tab. VI). Tabela VI. Stan trzeźwości ofiar śmiertelnych wypadków drogowych samochodowych wg płci Table VI. Sobriety status of car accident fatalities according to gender Stan trzeźwości Kobiety/women Mężczyźni/men /Sobriety status n % n % n % Trzeźwi/sober 55 52, , ,0 Nietrzeźwi/intoxicated 16 15, , ,1 nie badano/not examined 33 31, , ,9 Razem , , ,0 Ofiary śmiertelne wypadków drogowych samochodowych, u których stwierdzono alkohol miały najczęściej jego zawartość w organizmie od 1 do 2 (32,5%), a co czwarta ofiara miała stężenie nie przekraczające 1 (23,8%) lub między 2 a 3 (28,1%). Zdarzały się też wypadki, gdy kierowca prowadził samochód będąc w stanie upojenia alkoholowego, gdzie zawartość alkoholu przekraczała nawet 4 (tab. VII). Analizując stężenie alkoholu u ofiar wypadków drogowych samochodowych pod względem płci można zauważyć, że w przypadku kobiet obserwowano jedynie stężenie alkoholu do 3 ; największe stężenie u kobiety wynosiło 3, a u mężczyzn przekraczało ono nawet 5 i wyniosło 5,45. U połowy kobiet, u których stwierdzono obecność alkoholu w organizmie jego stężenie nie przekraczało 1. Z kolei u mężczyzn znacznie częściej obserwowane były wyższe stężenia alkoholu niż 1 tzn. w przedziale 1-3 (tab. VIII).

4 294 Probl Hig Epidemiol 2010, 91(2): Tabela VII. Zawartość alkoholu we krwi ofiar wypadków drogowych samochodowych w latach Table VII. Alcohol content in blood of car accident casualties between Zawartość alkoholu ( )/Alcohol content N % n % N % n % n % n % N % n % n % N % n % do 1, ,0 6 40,0 6 30,0 2 11,8 3 17,6 4 16,7 3 27,2 2 28,6 1 7,7 5 31, ,8 1,01-2, ,0 4 26,7 6 30,0 4 23, ,0 7 29,2 4 36,4 3 42,8 4 30,8 5 31, ,5 2,01-3, ,0 3 20,0 5 25,0 6 35,3 1 5,9 6 25,0 3 27,2 2 28,6 7 53,8 3 18, ,1 3,01-4,00 1 5,0 4 23,5 2 11,8 5 20,8 1 9,0 3 18, ,0 4,01-5, ,3 2 10,0 2 8,3 6 3,8 > 5 1 5,0 1 5,9 1 7,7 3 1, , , , , , , , , , , ,0 Analizując częstość wypadków drogowych samochodowych z ofiarami śmiertelnymi wg poszczególnych dni tygodnia wynika, że najczęściej do takich wypadków dochodziło w piątki i soboty po 33,6%. Najmniej wypadków miało miejsce w czwartki (11,2%). W analizowanym okresie nie odnotowano ani jednego dnia, w którym nie zdarzyłby się jakikolwiek wypadek drogowy samochodowy z ofiarami śmiertelnymi; 1 wypadek drogowy samochodowy odnotowano Tabela VIII. Zawartość alkoholu we krwi ofiar wypadków drogowych samochodowych wg płci Table VIII. Alcohol content in blood of car accident casualties according to gender Zawartość alkoholu ( ) Kobiety/women Mężczyźni/men /Alcohol content n % n % n % do 1, , , ,8 1,01-2, , , ,5 2,01-3, , , ,1 3,01-4, , ,0 4,01-5,00 6 4,2 6 3,8 > 5 3 2,1 3 1,8 Razem , , ,0 w poniedziałek 2006 r. i w czwartek 2008 r. Z kolei w piątki 2008 r. wydarzył się aż co trzeci wypadek w tym roku (29,4%) (tab. IX). Analizując wypadki drogowe samochodowe wg płci wynika, że kobiety najczęściej ulegały wypadkom drogowym samochodowym w środy i piątki (17,3%), a najrzadziej w niedzielę (10,6%). Mężczyzn najwięcej uczestniczyło w wypadkach drogowych samochodowych w soboty (17,2%), a najmniej w czwartki (11,1%) (tab. X). W październiku i listopadzie (po 11%), a najrzadziej w kwietniu (5,0%) dochodziło do śmiertelnych wypadków drogowych samochodowych. W 2002 r. nie odnotowano żadnego śmiertelnego wypadku drogowego samochodowego, aż w 3 miesiącach (marcu, lipcu i grudniu), natomiast w roku 2003 i 2006 tylko w jednym miesiącu, a w 2007 i 2009 r. w 2 miesiącach. Najbardziej równomiernie rozłożyła się liczba śmiertelnych wypadków drogowych samochodowych w 2000 r., 2001 r. oraz 2005 r., w którym jedynie w listopadzie tego roku wydarzyło się 2-3-krotnie więcej wypadków drogowych samochodowych niż w pozostałych miesiącach (tab. XI). Tabela IX. Wypadki drogowe samochodowe z ofiarami śmiertelnymi w poszczególne dni tygodnia w latach Table IX. Car accidents with fatalities in consecutive days of the week between Dzień tygodnia/day of the week Poniedziałek /Monday Wtorek /Tuesday Środa /Wednesday Czwartek /Thursday n % n % n % n % n % n % n % n % n % n % n % 3 4, ,9 9 16,1 5 8,6 7 15, ,4 1 2,5 3 8,6 2 5,9 5 14, ,6 6 8,9 9 13,4 4 7,2 7 12,1 9 20, ,4 6 15,5 9 25,7 5 14,7 3 8, , ,4 7 10,4 8 14, ,9 6 13,6 6 12,2 4 10,3 5 14,3 5 14,7 5 14, ,9 9 13, ,9 5 8,9 6 10,5 2 4,5 4 8,1 7 17,9 4 11,4 1 2,9 6 17, ,2 Piątek/Friday 10 15,0 8 11, ,4 7 12,1 2 4,5 9 18, ,2 8 22, ,4 4 11, ,8 Sobota /Saturday 12 17, , , , ,2 4 8,1 5 12,8 4 11,4 2 5,9 7 20, ,8 Niedziela /Sunday 12 17,9 5 7,6 5 8, ,9 7 15,9 6 12,2 5 12,8 2 5,8 9 26,5 4 11, ,6 Razem , , , , , , , , , , ,0

5 Żaba C i wsp. Ocena stanu trzeźwości ofiar śmiertelnych wypadków samochodowych w rejonie Poznania Tabela X. Wypadki drogowe samochodowe z ofiarami śmiertelnymi w poszczególne dni tygodnia wg płci Table X. Car accidents with fatalities in consecutive days of the week according to gender Dzień tygodnia Kobiety/women Mężczyźni/men /Day of the week n % n % n % Poniedziałek/Monday 13 12, , ,6 Wtorek/Tuesday 16 15, , ,1 Środa/Wednesday 18 17, , ,9 Czwartek/Thursday 12 11, , ,2 Piątek/Friday 18 17, , ,8 Sobota/Saturday 16 15, , ,8 Niedziela/Sunday 11 10, , ,6 Razem Tabela XII. Wypadki drogowe samochodowe z ofiarami śmiertelnymi w poszczególnych miesiącach wg płci Table XII. Car accidents with fatalities in consecutive months according to gender Miesiąc/month Kobiety/women Mężczyźni/men n % n % n % Styczeń/January 13 12,5 34 8,9 47 9,7 Luty/February 6 5,8 23 6,1 29 6,0 Marzec/March 7 6,7 20 5,3 27 5,6 Kwiecień/April 4 3,8 20 5,3 24 5,0 Maj/May 3 2,9 31 9,8 34 7,0 Czerwiec/June 8 7,7 33 8,7 41 8,5 Lipiec/July 9 8,7 29 7,7 38 7,9 Sierpień/August 11 10,6 34 8,9 45 9,3 Wrzesień/September 11 10,6 36 9,5 47 9,7 Październik/October 6 5, , ,0 Listopad/November 9 8, , ,2 Grudzień/December 17 16,2 27 5,5 44 9,1 Razem , , ,0 Kobiety najczęściej w śmiertelnych wypadkach drogowych samochodowych uczestniczyły w miesiącu grudniu (16,2%), a najrzadziej w maju (2,9%). Mężczyźni najczęściej byli ofiarami śmiertelnych wypadków drogowych samochodowych w październiku i listopadzie (ok. 12%), a najrzadziej w marcu i kwietniu (po 5,3%) (tab. XII). Dyskusja Analiza protokołów sekcji zwłok wykazała, że częściej ofiarami wypadków drogowych samochodowych byli mężczyźni (78,5%), aniżeli kobiety (21,5%). Najwięcej było ofiar w wieku lat (29,6%), najmniej w wieku powyżej 70 lat, oraz dzieci do 10 r.ż. W okresie objętym analizą najczęściej ofiarami byli mężczyźni w wieku: lat (32,2%). W analizowanym okresie najczęściej do wypadków drogowych samochodowych dochodziło w piątki i soboty (po 33,6%), a najmniej miało miejsce w czwartki (11,2%). Kobiety najczęściej ulegały wypadkowym w środy i piątki (17,3%), a mężczyźni w soboty (17,2%). Dokonując analizy poszczególnych miesięcy zauważa się, że najwięcej ofiar było w październiku i listopadzie po 11%, a najmniej w kwietniu (5,0%). Kobiety najczęściej ulegały w grudniu (16,2%), a mężczyźni w październiku i listopadzie (około 12%). Co trzecia ofiara śmiertelna (33,1% w chwili wypadku znajdowała się pod wpływem alkoholu, a co druga (49,1%) była trzeźwa. Częściej kobiety (52,9%) niż mężczyźni (48,0%) nie znajdowały się w chwili wypadku w stanie po spożyciu alkoholu. Mężczyźni prawie 3-krotnie częściej niż kobiety ulegali śmier- Tabela XI. Wypadki drogowe samochodowe z ofiarami śmiertelnymi w poszczególnych miesiącach w latach Table XI. Car accidents with fatalities in consecutive months between Rok/year Miesiąc /month n % n % n % n % n % n % n % n % n % n % n % I 9 13,4 5 7,5 6 10,7 2 3,4 2 4,5 5 10,2 4 10, 2 5,7 7 20,6 5 14,7 47 9,7 II 3 4,5 5 7,5 6 10,7 2 4,5 4 8,2 3 7,7 6 17,6 29 6,0 III 3 4,5 4 5,5 4 6,8 5 11,4 3 6,1 3 7,7 1 2,9 4 11,8 27 5,6 IV 5 7,5 5 7,5 2 3,6 2 3,4 5 11,4 2 4,1 2 5,1 1 2,9 24 5,0 V 5 7,5 6 9,0 7 12,5 3 5,2 2 4,5 2 4,1 2 5,1 3 8,6 1 2,9 3 8,8 34 7,0 VI 8 12,9 5 7,5 6 10,7 4 6,8 6 13,6 4 8,2 6 15, 1 2,9 1 2,9 41 8,5 VII 7 10,4 3 4, ,0 3 6,8 4 8,2 4 10,3 1 2,9 3 8,8 2 5,9 28 7,9 VIII 4 5,5 5 7, ,9 7 12,1 9 20,7 6 12,2 2 5,7 1 2,9 1 2,9 45 9,3 IX 5 7,5 6 9,0 7 12, ,3 1 2,3 2 4,1 4 10,3 3 8,6 1 2,9 8 23,6 47 9,7 X 7 10, ,0 8 14,2 6 10,4 4 9,0 3 6,1 4 10,3 4 11,4 3 8,8 2 5, ,0 XI 7 10,4 5 7,5 4 7,2 3 5,2 3 6, ,3 2 5,1 8 22,8 9 26,8 3 8, ,2 XII 4 5,5 6 9,0 6 10,4 2 4,5 4 8,2 5 12, ,4 1 2,9 5 14,7 44 9,1 Razem , , , , , , , , , , ,0

6 296 Probl Hig Epidemiol 2010, 91(2): telnym wypadkom drogowym samochodowym będąc pod działaniem alkoholu. W polskim prawodawstwie prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości jest przestępstwem. Mimo zaostrzenia przepisów prowadzenie pojazdów samochodowych pod wpływem alkoholu jest poważnym problemem w Polsce jak również w innych krajach [1, 3, 5]. W Polsce średnie stężenie alkoholu we krwi ofiar wypadków osiąga wartości zbliżone do obserwowanych w innych krajach Europy np. na Węgrzech 1,94 promila [2], Holandii 1,7-1,8 promila [3], w Szkocji 1,3 promila [4]. Warto zwrócić uwagę na różny dopuszczalny poziom alkoholu we krwi kierowców we wspomnianych krajach, wynoszący odpowiednio dla Polski 0,2, Węgier 0,0, dla Holandii 0,5, a dla Szkocji 0,8. Wynika z tego, że niestety ograniczenia prawne, dotyczące dopuszczalnej zawartości alkoholu we krwi prowadzących pojazdy, nie przekładają się na zawartość alkoholu we krwi ofiar wypadków. Analiza stężenia alkoholu we krwi ofiar wypadków Polsce wskazuje, że u większości ofiar przekracza 1,0 promila. Podobne tendencje obserwuje się w Hiszpanii [1], Grecji [5], Szkocji [4]. Wyniki z wielu krajów [1, 2, 5] dowodzą, że im wyższy jest poziom alkoholu w organizmie tym jest większe ryzyko wypadku. Kornobis [6] zwrócił uwagę na fakt, iż ilość wypadków śmiertelnych zwiększa się wraz ze wzrostem poziomu alkoholu we krwi tylko do pewnego poziomu 1-3 promila. Ten sam autor podaje, że w przypadku stężenia alkoholu we krwi większego od 3 promila kierowcy są zazwyczaj ograniczeni w czynnościach fizycznych, tym samym stosunkowo rzadziej prowadzą samochód. W naszym materiale zaobserwowaliśmy podobne granice. Wyniki niniejszej pracy wskazują na fakt, że u 1/3 ofiar wypadków drogowych samochodowych w Polsce była pod wpływem alkoholu. Podobne wyniki obserwowano w Norwegii 28,3% [8], a niższe w Szwecji 20,3% [7]. W krajach tych jest to być może spowodowane bardziej restrykcyjnym prawem, dotyczącym prowadzenia pod wpływem alkoholu. Częściej wypadki pod wpływem alkoholu mają miejsce we Włoszech 49% [9], w Wielkiej Brytanii 45,5% [10], na Węgrzech 46,8 % i w Hiszpanii 50,5% [1, 2]. Stosunkowo duży jest udział młodych osób (21-30 lat) wśród ofiar wypadków śmiertelnych. Podobne dane obserwuje się w USA. Najczęściej ofiarami wypadków drogowych samochodowych były osoby w wieku lat. Podobne wyniki obserwuje się w Grecji [5]. Z uwagi na powyższe wyniki, należałoby rozważyć w Polsce dalsze zmiany przepisów drogowych, również wobec młodych kierowców, którzy powodują stosunkowo dużo wypadków. Jednak nie powinno się ono tylko ograniczać do obniżania dopuszczalnego poziomu alkoholu we krwi. Zdaniem autorów trzeba położyć nacisk na edukację społeczną, szczególnie w zakresie zagrożeń związanych z wpływem alkoholu na zdolności psychomotoryczne. Dobre efekty mogłoby też przynieść zaostrzenie kar i ich rygorystyczne egzekwowanie. Przykłady możemy czerpać z innych krajów. W Grecji kierowca zatrzymany pierwszy raz pod wpływem alkoholu karany jest zawieszeniem prawa jazdy. W przypadku powtórnego zatrzymania, konfiskowany jest mu samochód [5]. W Kanadzie grupa pod kierunkiem E. Manna przeprowadziła wśród kierowców ankietę przed i po wprowadzeniu zmian w przepisach drogowych. Okazało się, że po wydłużeniu okresu zawieszenia prawa jazdy do 90 dni, mniejszy odsetek kierowców deklarował prowadzenie pojazdu pod wpływem alkoholu [11]. Podsumowanie i wnioski 1. Badanie to jest jednym z pierwszych w Wielkopolsce, dotyczącym lat Tego rodzaju badania powinny być kontynuowane i systematycznie odnotowywane, aby monitorować problem prowadzenia pod wpływem alkoholu. Pomoże to w edukacji społeczeństwa i ułatwi planowanie środków zapobiegawczych i metod interwencji prawnych w celu obniżenia liczby wypadków powodowanych pod wpływem alkoholu. 2. Alkohol jest ciągle jednym z głównych czynników wypadków drogowych w Polsce; 1/3 ofiar wypadków drogowych samochodowych była pod wpływem alkoholu. 3. Znacznie częściej w wypadkach drogowych giną mężczyźni. Większość wypadków powodują ludzie młodzi. 4. Średnie stężenia alkoholu we krwi u ofiar wypadków drogowych znacznie przekracza poziom dopuszczalny; największa śmiertelność pod wpływem alkoholu notuje się w dni wolne od pracy (soboty).

7 Żaba C i wsp. Ocena stanu trzeźwości ofiar śmiertelnych wypadków samochodowych w rejonie Poznania Piśmiennictwo / References 1. Carmen del Rio M, Javier Alvarez F. Alcohol use among fatally injured drivers in Spain. Department of Pharmacology and Therapeutics, Faculty of Medicine, University of Valladolid, Spain, Varga T, Jeszenszky E, Simonka JA. Influence of alcohol 114 hospitalized victims of traffic accidents. Szeged, Hungary, Smink BE, Ruiter B, Lusthof KJ, Zweipfenning PMM. Driving under the influence of alcohol and/or drugs in the Netherlands in view of the German and Belgian legislation. Department of Toxicology, Netherlands Forensic Institute, Rijswijk, The Netherlands, Seymour A, Oliver JS. Role of drugs and alcohol in impaired drivers and fatally injured drivers in the Strathclyde police region of Scotland, Department of Forensic Medicine and Science, University of Glasgow, Scotland, UK, C Chem, FRSC Athanaselis S, Dona A, Papadodima S, Papoutsis G, Maravelias C. Koutselinis, the use of alcohol and other psychoactive substances by victims of traffic accidents in Grece. Athens, Greece, Kornobis J. Stężenie alkoholu we krwi osób zmarłych śmiercią gwałtowną. Katedra i Zakład Medycyny Sądowej AM we Wrocławiu, Harmeet S, Bjornstig U, Eriksson A, Ohman U, Solarz A. Drug and Alcohol Use Among Injured Motor Vehicle Drivers in Sweden: Prevalence, Driver, Crash and Injury Characteristics, Alcohol. Clin Exp Res 1997, 21: Gjerde H, Beylich KM, Morland J. Incidence of alcohol and drugs in fatally injured car drivers. Accid Anal Prec 1993, 25: Ferrara SD, Giorgetti R, Zancaner S. Psychoactive substances and driving: state of the art and methodology. Alcohol and Drugs and Driving 1994, 10: Maycock G. Drinking and Driving in Great Britain A Review, Transport Research Laboratory, Bekshire, Mann RE, Smart RG, Stoduto G, Adlaf EM, Vingilis E, Beirness D, Lamble R. Changing drinking-and-driving behaviour: the effect of Ontario s administrative driver s license suspension law. Centre For Addiction and Mental Health, Ontario, Canada, 2000.

Śmiertelne wypadki samochodowe w rejonie Poznania w latach 1961-1970. Część I. Charakterystyka ofiar i ich stanu trzeźwości

Śmiertelne wypadki samochodowe w rejonie Poznania w latach 1961-1970. Część I. Charakterystyka ofiar i ich stanu trzeźwości Żaba Probl C Hig i wsp. Epidemiol Śmiertelne 2011, wypadki 92(3): 415-419 samochodowe w rejonie Poznania w latach 1961-1970. Część I. Charakterystyka... 415 Śmiertelne wypadki samochodowe w rejonie Poznania

Bardziej szczegółowo

Wojciech Stępniewski, Maria Rydzewska-Dudek, Jerzy Janica, Janusz Załuski, Magdalena Okłota, Michał Szeremeta

Wojciech Stępniewski, Maria Rydzewska-Dudek, Jerzy Janica, Janusz Załuski, Magdalena Okłota, Michał Szeremeta ANNALES ACADEMIAE MEDICAE STETINENSIS ROCZNIKI POMORSKIEJ AKADEMII MEDYCZNEJ W SZCZECINIE 2007, 53, SUPPL. 2, 50 54 Wojciech Stępniewski, Maria Rydzewska-Dudek, Jerzy Janica, Janusz Załuski, Anna Niemcunowicz-Janica,

Bardziej szczegółowo

ARCH. MED. SĄD. KRYM., 2006, LVI, 80-85

ARCH. MED. SĄD. KRYM., 2006, LVI, 80-85 ARCH. MED. SĄD. KRYM., 2006, LVI, 80-85 PRACE ORYGINALNE Małgorzata Kłys, Sabina Grzeszczuk, Tomasz Majchrzak Wypadki komunikacyjne ze skutkiem śmiertelnym a alkohol na obszarze Małopolski w latach 2000-2003

Bardziej szczegółowo

Dzieci i młodzież jako ofiary wypadków drogowych w województwie podlaskim w latach 2000-2007

Dzieci i młodzież jako ofiary wypadków drogowych w województwie podlaskim w latach 2000-2007 Piątkiewicz Probl Hig Epidemiol JA i wsp. 2011, Dzieci 92(2): i młodzież 311-318 jako ofiary wypadków 2000-2007 311 Dzieci i młodzież jako ofiary wypadków drogowych w województwie podlaskim w latach 2000-2007

Bardziej szczegółowo

Problem nietrzeźwości wśród kierujących pojazdami stan badań

Problem nietrzeźwości wśród kierujących pojazdami stan badań Makara-Studzińska Hygeia Public Health M, 2012, Latała-Łoś 47(3): E. 283-287 Problem nietrzeźwości wśród kierujących pojazdami stan badań 283 Problem nietrzeźwości wśród kierujących pojazdami stan badań

Bardziej szczegółowo

POLITYKA PREWENCYJNA

POLITYKA PREWENCYJNA V Forum Bezpieczeństwa Transportu Alkohol w ruchu drogowym polski problem? Warszawa, 30 stycznia 2014 r. POLITYKA PREWENCYJNA WOBEC NIETRZEŹWYCH UŻYTKOWNIKU YTKOWNIKÓW W DRÓG Ilona Buttler Instytut Transportu

Bardziej szczegółowo

Samobójstwa w œwietle materia³u sekcyjnego Zak³adu Medycyny S¹dowej Uniwersytetu Medycznego w Poznaniu lata 1990-2000

Samobójstwa w œwietle materia³u sekcyjnego Zak³adu Medycyny S¹dowej Uniwersytetu Medycznego w Poznaniu lata 1990-2000 224 Probl Hig Epidemiol 27, 88(2): 224-229 Samobójstwa w œwietle materia³u sekcyjnego Zak³adu Medycyny S¹dowej Uniwersytetu Medycznego w Poznaniu lata 199-2 Suicides in the material of Department of Forensic

Bardziej szczegółowo

Śmiertelne wypadki samochodowe w rejonie Poznania w latach 1961-1970. Część II. Rodzaj i zakres obrażeń doznanych przez ofiary

Śmiertelne wypadki samochodowe w rejonie Poznania w latach 1961-1970. Część II. Rodzaj i zakres obrażeń doznanych przez ofiary 420 Probl Hig Epidemiol 2011, 92(3): 420-427 Śmiertelne wypadki samochodowe w rejonie Poznania w latach 1961-1970. Część II. Rodzaj i zakres obrażeń doznanych przez ofiary Fatal car accidents in the region

Bardziej szczegółowo

Alkohol i prowadzenie pojazdu skala problemu w Polsce

Alkohol i prowadzenie pojazdu skala problemu w Polsce Ministerstwo Infrastruktury i Rozwoju Międzynarodowa konferencja ekspertów w zakresie wymiany dobrych praktyk w obszarze bezpieczeństwa ruchu drogowego w Polsce Warszawa dn. 1. 09. 2015 r. Alkohol i prowadzenie

Bardziej szczegółowo

Wojciech Stępniewski, Maria Rydzewska-Dudek, Jerzy Janica, Janusz Załuski, Magdalena Okłota, Michał Szeremeta

Wojciech Stępniewski, Maria Rydzewska-Dudek, Jerzy Janica, Janusz Załuski, Magdalena Okłota, Michał Szeremeta ANNALES ACADEMIAE MEDICAE STETINENSIS ROCZNIKI POMORSKIEJ AKADEMII MEDYCZNEJ W SZCZECINIE 2007, 53, SUPPL. 2, 55 59 Wojciech Stępniewski, Maria Rydzewska-Dudek, Jerzy Janica, Janusz Załuski, Anna Niemcunowicz-Janica,

Bardziej szczegółowo

Bajka o Czerwonym Kapturku

Bajka o Czerwonym Kapturku Bajka o Czerwonym Kapturku Wprowadzenie dla nauczyciela: Według statystyk małopolskiej policji, na terenie naszego województwa w roku 2012 doszło do 3901 wypadków i 25801 kolizji, w których śmierć poniosło

Bardziej szczegółowo

Bajka o Jasiu i Małgosi

Bajka o Jasiu i Małgosi Bajka o Jasiu i Małgosi Wprowadzenie dla nauczyciela: Według statystyk małopolskiej policji, na terenie naszego województwa w roku 2012 doszło do 3901 wypadków i 25801 kolizji, w których śmierć poniosło

Bardziej szczegółowo

Ściganie sprawców prowadzenia pojazdów w stanie nietrzeźwości w Polsce. Prof. dr hab. Ryszard A. Stefański

Ściganie sprawców prowadzenia pojazdów w stanie nietrzeźwości w Polsce. Prof. dr hab. Ryszard A. Stefański Ściganie sprawców prowadzenia pojazdów w stanie nietrzeźwości w Polsce Prof. dr hab. Ryszard A. Stefański Art.115 16 k.k. i art.46 ust.3 ustawy z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości

Bardziej szczegółowo

BEZPIECZEŃSTWO RUCHU DROGOWEGO POLSKI, NIEMIEC I CZECH

BEZPIECZEŃSTWO RUCHU DROGOWEGO POLSKI, NIEMIEC I CZECH Piotr SZCZĘSNY, Joanna RYMARZ BEZPIECZEŃSTWO RUCHU DROGOWEGO POLSKI, NIEMIEC I CZECH Streszczenie W artykule przedstawiono wyniki analiz głównych wskaźników bezpieczeństwa ruchu drogowego w trzech sąsiednich

Bardziej szczegółowo

Alkohol- wzorce konsumpcji, postawy, zachowania i stereotypy w województwie świętokrzyskim

Alkohol- wzorce konsumpcji, postawy, zachowania i stereotypy w województwie świętokrzyskim Alkohol- wzorce konsumpcji, postawy, zachowania i stereotypy w województwie świętokrzyskim W miesiącu listopadzie i grudniu 2005 r. na zlecenie Zarządu Województwa Świętokrzyskiego zostały przeprowadzone

Bardziej szczegółowo

ANNALES UNIVERSITATIS MARIAE CURIE-SKŁODOWSKA LUBLIN - POLONIA VOL.LX, SUPPL. XVI, 7 SECTIO D 2005

ANNALES UNIVERSITATIS MARIAE CURIE-SKŁODOWSKA LUBLIN - POLONIA VOL.LX, SUPPL. XVI, 7 SECTIO D 2005 ANNALES UNIVERSITATIS MARIAE CURIE-SKŁODOWSKA LUBLIN - POLONIA VOL.LX, SUPPL. XVI, 7 SECTIO D 5 1 Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Białej Podlaskiej Instytut Pielęgniarstwa Higher State Vocational School

Bardziej szczegółowo

Socjokulturowe aspekty spożycia alkoholu w Polsce

Socjokulturowe aspekty spożycia alkoholu w Polsce Socjokulturowe aspekty spożycia alkoholu w Polsce Dr hab. n. med. Maciej Pilecki Klinika Psychiatrii Dzieci i Młodzieży Katedry Psychiatrii UJ CM Za panowania Augusta III kraj cały nie wytrzeźwiał jeszcze

Bardziej szczegółowo

Kampania Piłeś? Nie jedź! 2009 Wyniki badania ewaluacyjnego

Kampania Piłeś? Nie jedź! 2009 Wyniki badania ewaluacyjnego Kampania Piłeś? Nie jedź! 2009 Wyniki badania ewaluacyjnego Warszawa, 26 1 luty stycznia 2010r. 2009 r. Metodologia badania Metodologia PAPI - Paper and Pencil Interview Badanie zostało przeprowadzone

Bardziej szczegółowo

EKSPERTYZA ALKOHOLOGICZNA

EKSPERTYZA ALKOHOLOGICZNA EKSPERTYZA ALKOHOLOGICZNA Dariusz Zuba Instytut Ekspertyz Sądowych im. Prof. dra J. Sehna w Krakowie Prawo o ruchu drogowym Ustawa z dnia 20.06.1997 r. (Dz. U. Nr 98, poz. 602) Prawo o ruchu drogowym Ustawa

Bardziej szczegółowo

URZĄD STATYSTYCZNY W WARSZAWIE ul. 1 Sierpnia 21, 02 134 Warszawa BEZROBOCIE REJESTROWANE W PŁOCKU W 2015 R. ***

URZĄD STATYSTYCZNY W WARSZAWIE ul. 1 Sierpnia 21, 02 134 Warszawa BEZROBOCIE REJESTROWANE W PŁOCKU W 2015 R. *** URZĄD STATYSTYCZNY W WARSZAWIE ul. 1 Sierpnia 21, 02 134 Warszawa Informacja sygnalna Data opracowania kwiecień 2016 r. Kontakt: e-mail:sekretariatuswaw@stat.gov.pl tel. 22 464 23 15 faks 22 846 76 67

Bardziej szczegółowo

Bajka o Smoku Wawelskim

Bajka o Smoku Wawelskim Bajka o Smoku Wawelskim Wprowadzenie dla nauczyciela: Według statystyk małopolskiej policji, na terenie naszego województwa w roku 2012 doszło do 3901 wypadków i 25801 kolizji, w których śmierć poniosło

Bardziej szczegółowo

Badanie opinii polskich kierowców dotyczące progów zwalniających

Badanie opinii polskich kierowców dotyczące progów zwalniających STOWARZYSZENIE INTEGRACJI STOŁECZNEJ KOMUNIKACJI ul. Mroczna 5/23, 01-456 Warszawa Badanie opinii polskich kierowców dotyczące progów zwalniających Jan Jakiel Warszawa, wrzesień 2005 r. 1 We wrześniu 2005

Bardziej szczegółowo

Stan bezpieczeństwa ruchu drogowego na małopolskich drogach w 2013 roku. WRD KWP w Krakowie

Stan bezpieczeństwa ruchu drogowego na małopolskich drogach w 2013 roku. WRD KWP w Krakowie Stan bezpieczeństwa ruchu drogowego na małopolskich drogach w 2013 roku WRD KWP w Krakowie W 2013 roku w Polsce odnotowano : 35 752 ( 37 046 ) wypadków drogowych - spadek o 1 294 tj. 3,5 %, 3 334 ( 3 571

Bardziej szczegółowo

Zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych jako sankcja za prowadzenie samochodu w stanie nietrzeźwym - na przykładzie wybranych krajów europejskich

Zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych jako sankcja za prowadzenie samochodu w stanie nietrzeźwym - na przykładzie wybranych krajów europejskich Warszawa, dnia 26 stycznia 2010 r. Zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych jako sankcja za prowadzenie samochodu w stanie nietrzeźwym - na przykładzie wybranych krajów europejskich Prowadzenie pojazdu

Bardziej szczegółowo

Zakład Ubezpieczeń Społecznych Departament Statystyki i Prognoz Aktuarialnych

Zakład Ubezpieczeń Społecznych Departament Statystyki i Prognoz Aktuarialnych Zakład Ubezpieczeń Społecznych Departament Statystyki i Prognoz Aktuarialnych Struktura wysokości emerytur i rent wypłacanych przez ZUS po waloryzacji w marcu 2015 roku. Warszawa 2015 Opracowała: Ewa Karczewicz

Bardziej szczegółowo

ARCH. MED. SĄD. KRYM., 2009, LIX, 194-198

ARCH. MED. SĄD. KRYM., 2009, LIX, 194-198 ARCH. MED. SĄD. KRYM., 2009, LIX, 194-198 PRACE ORYGINALNE Anna Niemcunowicz-Janica, Zofia Wardaszka, Iwona Ptaszyńska-Sarosiek badania nad obecnością środków odurzających i substancji psychotropowych

Bardziej szczegółowo

Raport podsumowujący działalność Ogólnopolskiego Pogotowia dla Ofiar Przemocy w rodzinie Niebieska Linia.

Raport podsumowujący działalność Ogólnopolskiego Pogotowia dla Ofiar Przemocy w rodzinie Niebieska Linia. Raport podsumowujący działalność Ogólnopolskiego Pogotowia dla Ofiar Przemocy w rodzinie Niebieska Linia. Marzec, 214 Działalność Ogólnopolskiego Pogotowia dla Ofiar Przemocy w Rodzinie Niebieska Linia

Bardziej szczegółowo

Jerzy Stockfisch 1, Jarosław Markowski 2, Jan Pilch 2, Brunon Zemła 3, Włodzimierz Dziubdziela 4, Wirginia Likus 5, Grzegorz Bajor 5 STRESZCZENIE

Jerzy Stockfisch 1, Jarosław Markowski 2, Jan Pilch 2, Brunon Zemła 3, Włodzimierz Dziubdziela 4, Wirginia Likus 5, Grzegorz Bajor 5 STRESZCZENIE Czynniki ryzyka związane ze stylem i jakością życia a częstość zachorowań na nowotwory złośliwe górnych dróg oddechowych w mikroregionie Mysłowice, Imielin i Chełm Śląski Jerzy Stockfisch 1, Jarosław Markowski

Bardziej szczegółowo

Zatrucia alkoholami wśród pacjentów Oddziału Toksykologii Instytutu Medycyny Pracy im. J. Nofera w Łodzi, hospitalizowanych w latach 2007-2012

Zatrucia alkoholami wśród pacjentów Oddziału Toksykologii Instytutu Medycyny Pracy im. J. Nofera w Łodzi, hospitalizowanych w latach 2007-2012 PRACE ORYGINALNE Anna Rogaczewska 1 Katarzyna Kobza-Sindlewska 1 Anna Krakowiak 2 Anna Piekarska-Wijatkowska 1 Zatrucia alkoholami wśród pacjentów Oddziału Toksykologii Instytutu Medycyny Pracy im. J.

Bardziej szczegółowo

Nietrzeźwość a ryzyko zgonu w wypadku komunikacyjnym Insobriety and the risk of death in traffic accident

Nietrzeźwość a ryzyko zgonu w wypadku komunikacyjnym Insobriety and the risk of death in traffic accident Lasota Dorota, Staniszewska Anna, Tarchalska-Kryńska Bożena, Mirowska-Guzel Dagmara, Krajewski Paweł. Nietrzeźwość a ryzyko zgonu w wypadku komunikacyjnym = Insobriety and the risk of death in traffic

Bardziej szczegółowo

Analiza ofiar wypadków komunikacyjnych w świetle materiału sekcyjnego Zakładu Medycyny Sądowej w białymstoku w latach 2007-2008

Analiza ofiar wypadków komunikacyjnych w świetle materiału sekcyjnego Zakładu Medycyny Sądowej w białymstoku w latach 2007-2008 ARCH. MED. SĄD. KRYM., 2009, LIX, 172-176 PRACE ORYGINALNE Michał Szeremeta, Anna Niemcunowicz-Janica, Adam Sackiewicz, Iwona Ptaszyńska-Sarosiek Analiza ofiar wypadków komunikacyjnych w świetle materiału

Bardziej szczegółowo

Skrót raportu. Polityka prewencyjna wobec nietrzeźwych kierowców w Polsce w latach 2006 2013

Skrót raportu. Polityka prewencyjna wobec nietrzeźwych kierowców w Polsce w latach 2006 2013 Skrót raportu Centrum Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego Instytutu Transportu Samochodowego Polityka prewencyjna wobec nietrzeźwych kierowców w Polsce w latach 2006 2013 Warszawa, 2014 Wstęp SPADEK LICZBY

Bardziej szczegółowo

Analiza samobójstw w materiale sekcyjnym Zakładu Medycyny Sądowej AMB w latach 1990-2003

Analiza samobójstw w materiale sekcyjnym Zakładu Medycyny Sądowej AMB w latach 1990-2003 ARCH. MED. SĄD. KRYM., 2005, LV, 120-124 PRACE ORYGINALNE Anna Niemcunowicz-Janica, Maria Rydzewska-Dudek, Janusz Załuski, Tomasz Dopierała, Jerzy Janica, Zofia Wardaszka, Iwona Ptaszyńska-Sarosiek, Magdalena

Bardziej szczegółowo

Ustawa. z dnia. 2014 r. o zmianie ustawy - Kodeks karny. Art. 1

Ustawa. z dnia. 2014 r. o zmianie ustawy - Kodeks karny. Art. 1 Ustawa z dnia. 2014 r. o zmianie ustawy - Kodeks karny Art. 1 W ustawie z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny (Dz. U. 1997 Nr 88 poz. 553 z późn. zm.) wprowadza się następujące zmiany: 1) W art. 44 6 otrzymuje

Bardziej szczegółowo

MAZOWIECKI RYNEK PRACY I KWARTAŁ 2015 I KWARTAŁ 2015 NAJWAŻNIEJSZE INFORMACJE

MAZOWIECKI RYNEK PRACY I KWARTAŁ 2015 I KWARTAŁ 2015 NAJWAŻNIEJSZE INFORMACJE MAZOWIECKI RYNEK PRACY I KWARTAŁ 2015 I KWARTAŁ 2015 NAJWAŻNIEJSZE INFORMACJE Na Mazowszu nie pracowało 43,2% ludności w wieku 15 lat i więcej co oznacza poprawę sytuacji w ujęciu rocznym. W województwie

Bardziej szczegółowo

IP/07/584. Bruksela, dnia 27 r. april 2007

IP/07/584. Bruksela, dnia 27 r. april 2007 IP/07/584 Bruksela, dnia 27 r. april 2007 Bezpieczeństwo drogowe: europejski program działań nadal przynosi dobre wyniki - cel, jakim jest uratowanie życia 25 000 osób na drogach w Europie, może zostać

Bardziej szczegółowo

! Cotygodniowa audycja w każdą środę po godz. 11:00 w Programie 1 Polskiego Radia.

! Cotygodniowa audycja w każdą środę po godz. 11:00 w Programie 1 Polskiego Radia. Czy rzeczywiście polskie przepisy łagodnie traktują pijanych kierowców? Czy tylko za spożycie alkoholu czeka nas odpowiedzialność karna? Jakiego rodzaju zachowania na drogach kodeks karny oraz kodeks wykroczeń

Bardziej szczegółowo

266 milionów dorosłych Europejczyków pije średnio dziennie alkohol w ilości nieprzekraczającej 20g (kobiety) lub 40g (mężczyźni), Ponad 58 milionów

266 milionów dorosłych Europejczyków pije średnio dziennie alkohol w ilości nieprzekraczającej 20g (kobiety) lub 40g (mężczyźni), Ponad 58 milionów 266 milionów dorosłych Europejczyków pije średnio dziennie alkohol w ilości nieprzekraczającej 20g (kobiety) lub 40g (mężczyźni), Ponad 58 milionów dorosłych (15 %) przekracza ten poziom; 20 milionów (6

Bardziej szczegółowo

ZAKŁAD UBEZPIECZEŃ SPOŁECZNYCH DEPARTAMENT STATYSTYKI I PROGNOZ AKTUARIALNYCH ANALIZA WYNIKÓW BADANIA OKRESÓW POBIERANIA EMERYTUR

ZAKŁAD UBEZPIECZEŃ SPOŁECZNYCH DEPARTAMENT STATYSTYKI I PROGNOZ AKTUARIALNYCH ANALIZA WYNIKÓW BADANIA OKRESÓW POBIERANIA EMERYTUR ZAKŁAD UBEZPIECZEŃ SPOŁECZNYCH DEPARTAMENT STATYSTYKI I PROGNOZ AKTUARIALNYCH ANALIZA WYNIKÓW BADANIA OKRESÓW POBIERANIA EMERYTUR Warszawa 2012 Opracował: Akceptowała: Andrzej Kania Specjalista Izabela

Bardziej szczegółowo

Analysis of infectious complications inf children with acute lymphoblastic leukemia treated in Voivodship Children's Hospital in Olsztyn

Analysis of infectious complications inf children with acute lymphoblastic leukemia treated in Voivodship Children's Hospital in Olsztyn Analiza powikłań infekcyjnych u dzieci z ostrą białaczką limfoblastyczną leczonych w Wojewódzkim Specjalistycznym Szpitalu Dziecięcym w Olsztynie Analysis of infectious complications inf children with

Bardziej szczegółowo

TRANSPROJEKT-WARSZAWA 01-793 Warszawa, ul. Rydygiera 8 bud.3a, tel.(0-22) 832-29-15, fax:832 29 13

TRANSPROJEKT-WARSZAWA 01-793 Warszawa, ul. Rydygiera 8 bud.3a, tel.(0-22) 832-29-15, fax:832 29 13 BIURO PROJEKTOWO - BADAWCZE DRÓG I MOSTÓW Sp. z o.o. TRANSPROJEKT-WARSZAWA 01-793 Warszawa, ul. Rydygiera 8 bud.3a, tel.(0-22) 832-29-15, fax:832 29 13 PRACOWNIA RUCHU I STUDIÓW DROGOWYCH GENERALNY POMIAR

Bardziej szczegółowo

Opracował: mgr inż. Krzysztof Opoczyński. Zamawiający: Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad. Warszawa, 2001 r.

Opracował: mgr inż. Krzysztof Opoczyński. Zamawiający: Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad. Warszawa, 2001 r. GENERALNY POMIAR RUCHU 2000 SYNTEZA WYNIKÓW Opracował: mgr inż. Krzysztof Opoczyński Zamawiający: Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad Warszawa, 2001 r. SPIS TREŚCI 1. Wstęp...1 2. Obciążenie

Bardziej szczegółowo

Główne przyczyny wypadków drogowych spowodowanych przez kierujących pojazdami, w których poszkodowany został pieszy w 2011 roku

Główne przyczyny wypadków drogowych spowodowanych przez kierujących pojazdami, w których poszkodowany został pieszy w 2011 roku Wypadki spowodowane przez innych użytkowników drogi, gdzie poszkodowany został pieszy w 2011 roku Pojazd Samochód osobowy 5 486 423 6 040 Samochód ciężarowy bez przyczepy 251 41 240 Pojazd nieustalony

Bardziej szczegółowo

ORZECZNICTWO OSÓB NIEPEŁNOSPRAWNYCH DLA CELÓW POZARENTOWYCH W WOJEWÓDZTWIE ŁÓDZKIM ANALIZA STATYSTYCZNA 2008-2012

ORZECZNICTWO OSÓB NIEPEŁNOSPRAWNYCH DLA CELÓW POZARENTOWYCH W WOJEWÓDZTWIE ŁÓDZKIM ANALIZA STATYSTYCZNA 2008-2012 ORZECZNICTWO OSÓB NIEPEŁNOSPRAWNYCH DLA CELÓW POZARENTOWYCH W WOJEWÓDZTWIE ŁÓDZKIM ANALIZA STATYSTYCZNA 28-212 WOJEWÓDZKI ZESPÓŁ DO SPRAW ORZEKANIA O NIEPEŁNOSPRAWNOŚCI 93-173 Łódź, ul. Lecznicza 6 tel.

Bardziej szczegółowo

Ustawa z dnia 29.07.2005 roku o przeciwdziałaniu przemocy w rodzinie (Dz. U. z 2005r. Nr 180, poz. 1493). Ustawa z dnia 26.10.1982 roku o wychowaniu

Ustawa z dnia 29.07.2005 roku o przeciwdziałaniu przemocy w rodzinie (Dz. U. z 2005r. Nr 180, poz. 1493). Ustawa z dnia 26.10.1982 roku o wychowaniu Ustawa z dnia 29.07.2005 roku o przeciwdziałaniu przemocy w rodzinie (Dz. U. z 2005r. Nr 180, poz. 1493). Ustawa z dnia 26.10.1982 roku o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi (Dz. U.

Bardziej szczegółowo

Jak jeżdżą Polacy? Czy akceptujemy ograniczenia prędkości? Raport z badań opinii publicznej. Konferencja prasowa Warszawa, 28 października 2013 r.

Jak jeżdżą Polacy? Czy akceptujemy ograniczenia prędkości? Raport z badań opinii publicznej. Konferencja prasowa Warszawa, 28 października 2013 r. Jak jeżdżą Polacy? Czy akceptujemy ograniczenia prędkości? Raport z badań opinii publicznej Konferencja prasowa Warszawa, 28 października 2013 r. Prędkość a liczba zabitych 3 przyczyny powodujące największą

Bardziej szczegółowo

ALKOHOL W RUCHU DROGOWYM: Instytut Transportu Samochodowego Centrum Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego

ALKOHOL W RUCHU DROGOWYM: Instytut Transportu Samochodowego Centrum Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego ALKOHOL W RUCHU DROGOWYM: CZAS NA NOWE OTWARCIE Ilona Buttler Ilona Buttler Instytut Transportu Samochodowego Centrum Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego SPOŻYCIE ALKOHOLU W POPULACJI W LATACH 1993-2012 r.

Bardziej szczegółowo

Zgony w izbie wytrzeźwień w Poznaniu

Zgony w izbie wytrzeźwień w Poznaniu ARCH. MED. SĄD. KRYM., 2009, LIX, 112-117 PRACE ORYGINALNE Czesław Żaba, Paweł Świderski, Zbigniew Żaba 1, Dorota Lorkiewicz-Muszyńska Zgony w izbie wytrzeźwień w Poznaniu Deaths in the sobering station

Bardziej szczegółowo

ZESZYTY NAUKOWE NR 12 (84) AKADEMII MORSKIEJ Szczecin 2007

ZESZYTY NAUKOWE NR 12 (84) AKADEMII MORSKIEJ Szczecin 2007 ISSN 1733-8670 ZESZYTY NAUKOWE NR 12 (84) AKADEMII MORSKIEJ Szczecin 2007 WYDZIAŁ INŻYNIERYJNO-EKONOMICZNY TRANSPORTU Anna Białas Motyl Przewozy ładunków transportem śródlądowym i praca przewozowa w krajach

Bardziej szczegółowo

ANNALES UNIVERSITATIS MARIAE CURIE-SKŁODOWSKA LUBLIN - POLONIA VOL.LX, SUPPL. XVI, 520 SECTIO D 2005

ANNALES UNIVERSITATIS MARIAE CURIE-SKŁODOWSKA LUBLIN - POLONIA VOL.LX, SUPPL. XVI, 520 SECTIO D 2005 ANNALES UNIVERSITATIS MARIAE CURIE-SKŁODOWSKA LUBLIN - POLONIA VOL.LX, SUPPL. XVI, 520 SECTIO D 2005 Zakład Wychowania Zdrowotnego Wydział Nauk Przyrodniczych Uniwersytet Szczeciński Kierownik prof. zw.

Bardziej szczegółowo

ZALEŻNOŚĆ MIĘDZY WYSOKOŚCIĄ I MASĄ CIAŁA RODZICÓW I DZIECI W DWÓCH RÓŻNYCH ŚRODOWISKACH

ZALEŻNOŚĆ MIĘDZY WYSOKOŚCIĄ I MASĄ CIAŁA RODZICÓW I DZIECI W DWÓCH RÓŻNYCH ŚRODOWISKACH S ł u p s k i e P r a c e B i o l o g i c z n e 1 2005 Władimir Bożiłow 1, Małgorzata Roślak 2, Henryk Stolarczyk 2 1 Akademia Medyczna, Bydgoszcz 2 Uniwersytet Łódzki, Łódź ZALEŻNOŚĆ MIĘDZY WYSOKOŚCIĄ

Bardziej szczegółowo

OCENA DIAGNOSTYCZNA STANU TECHNICZNEGO POJAZDÓW SAMOCHODOWYCH W WYBRANEJ STACJI DIAGNOSTYCZNEJ

OCENA DIAGNOSTYCZNA STANU TECHNICZNEGO POJAZDÓW SAMOCHODOWYCH W WYBRANEJ STACJI DIAGNOSTYCZNEJ Stanisław WALUSIAK Wiktor PIETRZYK Andrzej SUMOREK OCENA DIAGNOSTYCZNA STANU TECHNICZNEGO POJAZDÓW SAMOCHODOWYCH W WYBRANEJ STACJI DIAGNOSTYCZNEJ The diagnostic evaluation of technical status of automotive

Bardziej szczegółowo

URZĄ D STATYSTYCZNY W BIAŁYMSTOKU

URZĄ D STATYSTYCZNY W BIAŁYMSTOKU URZĄ D STATYSTYCZNY W BIAŁYMSTOKU Opracowania sygnalne Białystok, lipiec 2012 r. Tel. 85 749 77 00, fax 85 749 77 79 E-mail: SekretariatUSBST@stat.gov.pl Internet: www.stat.gov.pl/urzedy/bialystok Zgodnie

Bardziej szczegółowo

MAZOWIECKI RYNEK PRACY IV KWARTAŁ 2014 IV KWARTAŁ 2014 NAJWAŻNIEJSZE INFORMACJE

MAZOWIECKI RYNEK PRACY IV KWARTAŁ 2014 IV KWARTAŁ 2014 NAJWAŻNIEJSZE INFORMACJE MAZOWIECKI RYNEK PRACY IV KWARTAŁ 2014 IV KWARTAŁ 2014 NAJWAŻNIEJSZE INFORMACJE Na Mazowszu nie pracowało 42,4% ludności w wieku 15 lat i więcej co oznacza poprawę sytuacji w ujęciu rocznym. W województwie

Bardziej szczegółowo

PROBLEM NADWAGI I OTYŁOŚCI W POLSCE WŚRÓD OSÓB DOROSŁYCH - DANE EPIDEMIOLOGICZNE -

PROBLEM NADWAGI I OTYŁOŚCI W POLSCE WŚRÓD OSÓB DOROSŁYCH - DANE EPIDEMIOLOGICZNE - PROBLEM NADWAGI I OTYŁOŚCI W POLSCE WŚRÓD OSÓB DOROSŁYCH - DANE EPIDEMIOLOGICZNE - Wg raportu GUS Stan zdrowia ludności w 2009 r. Otyłość jest chorobą przewlekłą spowodowaną nadmierną podażą energii zawartej

Bardziej szczegółowo

Sprawozdanie z działalności Miejskiego Urzędu Pracy w Lublinie - I półrocze 2011 r. -

Sprawozdanie z działalności Miejskiego Urzędu Pracy w Lublinie - I półrocze 2011 r. - Miejski Urząd Pracy w Lublinie ul. Niecała 14, 20-080 Lublin www.mup.lublin.pl Sprawozdanie z działalności Miejskiego Urzędu Pracy w Lublinie - I półrocze 2011 r. - Lublin, wrzesień 2011 Spis treści 1.

Bardziej szczegółowo

Boisko piłkarskie: 5 11 maja

Boisko piłkarskie: 5 11 maja Boisko piłkarskie: 5 11 maja 05.05 poniedziałek 06.05 wtorek 07.05 środa 08.05 czwartek 09.05 piątek 10.05 sobota 11.05 niedziela Chłopcy - wiek szkoły Dorośli mężczyźni Boisko wielofunkcyjne: 5 11 maja

Bardziej szczegółowo

Umiejętności Polaków wyniki Międzynarodowego Badania Kompetencji Osób Dorosłych

Umiejętności Polaków wyniki Międzynarodowego Badania Kompetencji Osób Dorosłych Umiejętności Polaków wyniki Międzynarodowego Badania Kompetencji Osób Dorosłych (PIAAC - The Programme for the International Assessment of Adult Competencies) Międzynarodowe Badanie Kompetencji Osób Dorosłych

Bardziej szczegółowo

PODMIOTY GOSPODARKI NARODOWEJ WPISANE DO REJESTRU REGON W WOJEWÓDZTWIE ŚWIĘTOKRZYSKIM STAN NA KONIEC 2007 R.

PODMIOTY GOSPODARKI NARODOWEJ WPISANE DO REJESTRU REGON W WOJEWÓDZTWIE ŚWIĘTOKRZYSKIM STAN NA KONIEC 2007 R. PODMIOTY GOSPODARKI NARODOWEJ WPISANE DO REJESTRU REGON W WOJEWÓDZTWIE ŚWIĘTOKRZYSKIM STAN NA KONIEC 2007 R. Według stanu z końca grudnia 2007 r. w rejestrze REGON województwa świętokrzyskiego zarejestrowanych

Bardziej szczegółowo

uzyskano tylko w 13 przypadkach gruźlicy PŁUC tzn. w 21,0% przypadków gruźlicy u dzieci

uzyskano tylko w 13 przypadkach gruźlicy PŁUC tzn. w 21,0% przypadków gruźlicy u dzieci Sytuacja epidemiologiczna gruźlicy w Polsce 2012/2013 Dane o zachorowaniach na gruźlicę w Polsce pochodzą z Krajowego Rejestru Zachorowań na Gruźlicę, który prowadzony jest w Instytucie Gruźlicy i Chorób

Bardziej szczegółowo

Kondycja polskiego sektora bankowego w drugiej połowie 2012 roku. Podsumowanie wyników polskich banków za I półrocze

Kondycja polskiego sektora bankowego w drugiej połowie 2012 roku. Podsumowanie wyników polskich banków za I półrocze Kondycja polskiego sektora bankowego w drugiej połowie 2012 roku. Podsumowanie wyników polskich banków za I półrocze Polskie banki osiągnęły w I półroczu łączny zysk netto na poziomie 8,04 mld zł, po wzroście

Bardziej szczegółowo

Raport podsumowujący działalność Ogólnopolskiego Pogotowia dla Ofiar Przemocy w Rodzinie Niebieska Linia w 2010 roku

Raport podsumowujący działalność Ogólnopolskiego Pogotowia dla Ofiar Przemocy w Rodzinie Niebieska Linia w 2010 roku Raport podsumowujący działalność Ogólnopolskiego Pogotowia dla Ofiar Przemocy w Rodzinie Niebieska Linia w 2010 roku Działalność Ogólnopolskiego Pogotowia dla Ofiar Przemocy w Rodzinie Niebieska Linia

Bardziej szczegółowo

Rodzaj przestępstwa. 2012 2013 Dynamika w % 2012 2013 Dynamika w % 807 668 82,8 841 658 78,2. Ogółem przestępstwa o charakterze kryminalnym

Rodzaj przestępstwa. 2012 2013 Dynamika w % 2012 2013 Dynamika w % 807 668 82,8 841 658 78,2. Ogółem przestępstwa o charakterze kryminalnym Z dniem 1 stycznia 2013 r. siedlecka komenda rozpoczęła funkcjonowanie w zreorganizowanych strukturach. W miejsce działających na terenie powiatu 9 Posterunków Policji utworzono 3 Komisariaty Policji z

Bardziej szczegółowo

HemoRec in Poland. Summary of bleeding episodes of haemophilia patients with inhibitor recorded in the years 2008 and 2009 04/2010

HemoRec in Poland. Summary of bleeding episodes of haemophilia patients with inhibitor recorded in the years 2008 and 2009 04/2010 HemoRec in Poland Summary of bleeding episodes of haemophilia patients with inhibitor recorded in the years 2008 and 2009 04/2010 Institute of Biostatistics and Analyses. Masaryk University. Brno Participating

Bardziej szczegółowo

GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Departament Badań Demograficznych i Rynku Pracy

GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Departament Badań Demograficznych i Rynku Pracy Materiał na konferencję prasową w dniu 30 maja 2014 r. GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Departament Badań Demograficznych i Rynku Pracy Notatka informacyjna WYNIKI BADAŃ GUS Podstawowe dane demograficzne o dzieciach

Bardziej szczegółowo

Raport z badania ankietowego dot. Stopnia zadowolenia klienta z poziomu usług świadczonych przez Powiatowy Urząd Pracy w Rykach.

Raport z badania ankietowego dot. Stopnia zadowolenia klienta z poziomu usług świadczonych przez Powiatowy Urząd Pracy w Rykach. Raport z badania ankietowego dot. Stopnia zadowolenia klienta z poziomu usług świadczonych przez Powiatowy Urząd Pracy w Rykach. Ryki, styczeń 2013r. 1 Wstęp Powiatowy Urząd Pracy w Rykach w okresie od

Bardziej szczegółowo

PREZENTACJA WYNIKÓW BADANIE ZADOWOLENIA PASAŻERÓW METRA WARSZAWSKIEGO (IX EDYCJA)

PREZENTACJA WYNIKÓW BADANIE ZADOWOLENIA PASAŻERÓW METRA WARSZAWSKIEGO (IX EDYCJA) PREZENTACJA WYNIKÓW BADANIE ZADOWOLENIA PASAŻERÓW METRA WARSZAWSKIEGO (IX EDYCJA) Czerwiec 2013 PLAN PREZENTACJI 1. Informacje na temat realizacji badania 2. Profil pasażerów 3. Ocena częstotliwości kursowania

Bardziej szczegółowo

Sondaż CATI Przekraczanie dozwolonej prędkości. Warszawa, 28 października 2013 r.

Sondaż CATI Przekraczanie dozwolonej prędkości. Warszawa, 28 października 2013 r. Sondaż CATI Przekraczanie dozwolonej prędkości B a d a n i e o p i n i i p u b l i c z n e j d o t y c z ą c e k w e s t i i z w i ą z a n y c h z p r z e k r a c z a n i e m d o z w o l o n e j p r ę

Bardziej szczegółowo

Ocena poziomu wiedzy wybranych grup studentów Akademii Medycznej w Gdańsku na temat bezpieczeństwa ruchu drogowego wstępne badania ankietowe

Ocena poziomu wiedzy wybranych grup studentów Akademii Medycznej w Gdańsku na temat bezpieczeństwa ruchu drogowego wstępne badania ankietowe Ann. Acad. Med. Gedan., 2008, 38, 65 69 Anna Paprocka-Lipińska¹, Andrzej Basiński¹, Janusz Staniszewski² Ocena poziomu wiedzy wybranych grup studentów Akademii Medycznej w Gdańsku na temat bezpieczeństwa

Bardziej szczegółowo

DIAGNOZA STANU I SYSTEMU BRD

DIAGNOZA STANU I SYSTEMU BRD DIAGNOZA STANU I SYSTEMU BRD Gdańsk, grudzień 2010 r. Egz. nr... Projekt wykonały Połączone Zespoły Autorskie Fundacji Rozwoju Inżynierii Lądowej jako Program Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego GAMBIT Lęborski

Bardziej szczegółowo

Bezrobocie rejestrowane w województwie. zachodniopomorskim w 2012 r.

Bezrobocie rejestrowane w województwie. zachodniopomorskim w 2012 r. Urząd Statystyczny w Szczecinie Bezrobocie rejestrowane w województwie zachodniopomorskim w 2012 r. OPRACOWANIA SYGNALNE Szczecin, marzec 2013 Liczba bezrobotnych zarejestrowanych w powiatowych urzędach

Bardziej szczegółowo

Zdarzenia drogowe z udziałem rowerzystów

Zdarzenia drogowe z udziałem rowerzystów Zdarzenia drogowe z udziałem rowerzystów Aleksander Buczyński Departament Studiów GDDKiA Zespół ds. Ścieżek Rowerowych 30 października 2012 1 Podstawowe fakty Skala problemu Stereotypy a rzeczywistość

Bardziej szczegółowo

Lokalny. rynek pracy. Bezrobocie rejestrowane w gminach powiatu gorlickiego. Powiatowy Urząd Pracy w Gorlicach. Gorlice, marzec 2015

Lokalny. rynek pracy. Bezrobocie rejestrowane w gminach powiatu gorlickiego. Powiatowy Urząd Pracy w Gorlicach. Gorlice, marzec 2015 Lokalny 2014 rynek pracy Bezrobocie rejestrowane w gminach powiatu gorlickiego Powiatowy Urząd Pracy w Gorlicach Gorlice, marzec 2015 Spis treści I. Skala bezrobocia rejestrowanego w gminach powiatu gorlickiego...

Bardziej szczegółowo

Zakład Ubezpieczeń Społecznych Departament Statystyki i Prognoz Aktuarialnych

Zakład Ubezpieczeń Społecznych Departament Statystyki i Prognoz Aktuarialnych Zakład Ubezpieczeń Społecznych Departament Statystyki i Prognoz Aktuarialnych Struktura wysokości emerytur i rent wypłacanych przez ZUS po waloryzacji w marcu 2014 roku. Warszawa 2014 Opracowała: Ewa Karczewicz

Bardziej szczegółowo

PODMIOTY GOSPODARKI NARODOWEJ W REJESTRZE REGON W WOJEWÓDZTWIE ŚWIĘTOKRZYSKIM STAN NA KONIEC 2014 R.

PODMIOTY GOSPODARKI NARODOWEJ W REJESTRZE REGON W WOJEWÓDZTWIE ŚWIĘTOKRZYSKIM STAN NA KONIEC 2014 R. PODMIOTY GOSPODARKI NARODOWEJ W REJESTRZE REGON W WOJEWÓDZTWIE ŚWIĘTOKRZYSKIM STAN NA KONIEC 2014 R. Źródłem publikowanych danych jest krajowy rejestr urzędowy podmiotów gospodarki narodowej, zwany dalej

Bardziej szczegółowo

Trend in drug use in Poland

Trend in drug use in Poland Prevalence and patterns of drug use among general population Indicator (GPS) Annual Expert Meeting 214 Trend in drug use in Poland Janusz Sierosławski Institute of Psychiatry i Neurology Warsaw Lisbon,

Bardziej szczegółowo

Bezrobocie na pograniczu polsko-czesko-niemieckim w 2012 r.

Bezrobocie na pograniczu polsko-czesko-niemieckim w 2012 r. Bezrobocie na pograniczu polsko-czesko-niemieckim w 2012 r. Bezrobotni zarejestrowani i stopa bezrobocia Na obszarze pogranicza polsko-czesko-niemieckiego rozumianego jako podregiony jeleniogórski i wałbrzyski

Bardziej szczegółowo

Nr 1144. Informacja. Wypadki drogowe w Polsce i wybranych krajach UE w latach 2000-2004 KANCELARIA SEJMU BIURO STUDIÓW I EKSPERTYZ

Nr 1144. Informacja. Wypadki drogowe w Polsce i wybranych krajach UE w latach 2000-2004 KANCELARIA SEJMU BIURO STUDIÓW I EKSPERTYZ KANCELARIA SEJMU BIURO STUDIÓW I EKSPERTYZ WYDZIAŁ ANALIZ EKONOMICZNYCH I SPOŁECZNYCH Wypadki drogowe w Polsce i wybranych krajach UE w latach 2000-2004 Sierpień 2005 Adam Kucharz Informacja Nr 1144 W

Bardziej szczegółowo

WYPADKI DROGOWE W WARSZAWIE W GRUDNIU 2013 ROKU

WYPADKI DROGOWE W WARSZAWIE W GRUDNIU 2013 ROKU WYPADKI DROGOWE W WARSZAWIE W GRUDNIU 2013 ROKU 2 W grudniu 2013 roku na terenie miasta stołecznego Warszawy odnotowano: 100 wypadków drogowych (o 27 więcej niż w grudniu 2012 r.), w wyniku których 4 osoby

Bardziej szczegółowo

Motywy podjęcia studiów na kierunku Edukacja Techniczno-Informatyczna w AGH

Motywy podjęcia studiów na kierunku Edukacja Techniczno-Informatyczna w AGH Marta CIESIELKA, Małgorzata NOWORYTA AGH Akademia Górniczo-Hutnicza im. Stanisława Staszica w Krakowie, Polska Motywy podjęcia studiów na kierunku Edukacja Techniczno-Informatyczna w AGH Wstęp Wybór studiów

Bardziej szczegółowo

Korzystanie z telefonów komórkowych przez kierujących pojazdami w Polsce w 2014 roku

Korzystanie z telefonów komórkowych przez kierujących pojazdami w Polsce w 2014 roku Korzystanie z telefonów komórkowych przez kierujących pojazdami w Polsce w 2014 roku Wydawca: Ministerstwo Infrastruktury i Rozwoju Sekretariat Krajowej Rady Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego ul. Chałubińskiego

Bardziej szczegółowo

Alkoholowa choroba wątroby chorobowość szpitalna w Polsce w latach 2006-2012

Alkoholowa choroba wątroby chorobowość szpitalna w Polsce w latach 2006-2012 Gajewska Probl Hig Epidemiol M i wsp. Alkoholowa 215, 96(1): choroba 11-15 wątroby chorobowość szpitalna w Polsce w latach 26-212 11 Alkoholowa choroba wątroby chorobowość szpitalna w Polsce w latach 26-212

Bardziej szczegółowo

RAPORT O STANIE ZDROWIA MIESZKAŃCÓW BIAŁEGOSTOKU W LATACH 2004 2013

RAPORT O STANIE ZDROWIA MIESZKAŃCÓW BIAŁEGOSTOKU W LATACH 2004 2013 RAPORT O STANIE ZDROWIA MIESZKAŃCÓW BIAŁEGOSTOKU W LATACH 2004 2013 Opracowanie przygotowane dla: Urzędu Miejskiego w Białymstoku Autor opracowania: dr nauk o zdrowiu Agnieszka Genowska 2015 1 Spis treści

Bardziej szczegółowo

ZAKŁAD UBEZPIECZEŃ SPOŁECZNYCH DEPARTAMENT STATYSTYKI ANALIZA WYNIKÓW BADANIA OKRESÓW POBIERANIA EMERYTUR I RENT

ZAKŁAD UBEZPIECZEŃ SPOŁECZNYCH DEPARTAMENT STATYSTYKI ANALIZA WYNIKÓW BADANIA OKRESÓW POBIERANIA EMERYTUR I RENT ZAKŁAD UBEZPIECZEŃ SPOŁECZNYCH DEPARTAMENT STATYSTYKI ANALIZA WYNIKÓW BADANIA OKRESÓW POBIERANIA EMERYTUR I RENT Warszawa 2007 SPIS TREŚCI str. I. WPROWADZENIE...5 II. ŚWIADCZENIOBIORCY WYCHODZĄCY Z SYSTEMU

Bardziej szczegółowo

KANCELARIA SENATU BIURO ANALIZ I DOKUMENTACJI

KANCELARIA SENATU BIURO ANALIZ I DOKUMENTACJI KANCELARIA SENATU BIURO ANALIZ I DOKUMENTACJI Kary za prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości w wybranych krajach OPRACOWANIA TEMATYCZNE OT 628 luty 2014 BIURO ANALIZ I DOKUMENTACJI Zespół Analiz i

Bardziej szczegółowo

Korzystanie z telefonów komórkowych przez kierujących pojazdami w Polsce w 2015 roku

Korzystanie z telefonów komórkowych przez kierujących pojazdami w Polsce w 2015 roku Korzystanie z telefonów komórkowych przez kierujących pojazdami w Polsce w 2015 roku I Sesja pomiarowa Wydawca: Ministerstwo Infrastruktury i Rozwoju Sekretariat Krajowej Rady Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego

Bardziej szczegółowo

WYKORZYSTANIE KOMPUTERÓW W WYBRANYCH GOSPODARSTWACH RODZINNYCH LUBELSZCZYZNY

WYKORZYSTANIE KOMPUTERÓW W WYBRANYCH GOSPODARSTWACH RODZINNYCH LUBELSZCZYZNY Inżynieria Rolnicza 7(105)/2008 WYKORZYSTANIE KOMPUTERÓW W WYBRANYCH GOSPODARSTWACH RODZINNYCH LUBELSZCZYZNY Sławomir Kocira, Edmund Lorencowicz Katedra Eksploatacji Maszyn i Zarządzania w Inżynierii Rolniczej,

Bardziej szczegółowo

1. Udział dochodów z działalności rolniczej w dochodach gospodarstw domowych z użytkownikiem gospodarstwa rolnego w 2002 r.

1. Udział dochodów z działalności rolniczej w dochodach gospodarstw domowych z użytkownikiem gospodarstwa rolnego w 2002 r. 1 UWAGI ANALITYCZNE 1. Udział dochodów z działalności rolniczej w dochodach gospodarstw domowych z użytkownikiem gospodarstwa rolnego w 2002 r. W maju 2002 r. w województwie łódzkim było 209,4 tys. gospodarstw

Bardziej szczegółowo

Kamil Barański 1, Ewelina Szuba 2, Magdalena Olszanecka-Glinianowicz 3, Jerzy Chudek 1 STRESZCZENIE WPROWADZENIE

Kamil Barański 1, Ewelina Szuba 2, Magdalena Olszanecka-Glinianowicz 3, Jerzy Chudek 1 STRESZCZENIE WPROWADZENIE Czynniki socjodemograficzne wpływające na poziom wiedzy dotyczącej dróg szerzenia się zakażenia w kontaktach niezwiązanych z procedurami medycznymi wśród pacjentów z WZW typu C Kamil Barański 1, Ewelina

Bardziej szczegółowo

Wypadki przy pracy w województwie podlaskim w latach 2005-2011

Wypadki przy pracy w województwie podlaskim w latach 2005-2011 Zalewska Probl Hig M, Epidemiol Genowska 2013, A, Harasim 94(3): 569-576 E. Wypadki przy pracy w województwie podlaskim w latach 2005-2011 569 Wypadki przy pracy w województwie podlaskim w latach 2005-2011

Bardziej szczegółowo

Spożycie alkoholu w Polsce w 2012 r. Raport z badania. Spożycie alkoholu w Polsce w 2012 r. Raport z badania.

Spożycie alkoholu w Polsce w 2012 r. Raport z badania. Spożycie alkoholu w Polsce w 2012 r. Raport z badania. Spożycie alkoholu w wybranych krajach UE* Portugalia Włochy Węgry Średnia UE 58% 42% 61% 39% 65% 35% 24% Holandia Szwecja Dania 76% 12% 10% 7% 88% 90% 93% Pijący Abstynenci *źródło: dane z badania Eurobarometr

Bardziej szczegółowo

Wypadki z udziałem młodych kierowców na drogach w Polsce

Wypadki z udziałem młodych kierowców na drogach w Polsce IV konferencja brd PKD Udział WORD w poprawie bezpieczeństwa ruchu drogowego Chełm, 26 27 września 2013 Wypadki z udziałem młodych kierowców na drogach w Polsce Centrum Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego Instytut

Bardziej szczegółowo

Źródło informacji - Stan Zdrowia Ludności Polski w 2009 r. (GUS 2011)

Źródło informacji - Stan Zdrowia Ludności Polski w 2009 r. (GUS 2011) Źródło informacji - Stan Zdrowia Ludności Polski w 2009 r. (GUS 2011) Nie istnieje jedna, powszechnie uznana definicja niepełnosprawności. Definicja stosowana przez WHO przyjmuje, że do osób niepełnosprawnych

Bardziej szczegółowo

Ocena skuteczności preparatów miejscowo znieczulających skórę w redukcji bólu w trakcie pobierania krwi u dzieci badanie z randomizacją

Ocena skuteczności preparatów miejscowo znieczulających skórę w redukcji bólu w trakcie pobierania krwi u dzieci badanie z randomizacją 234 Ocena skuteczności preparatów miejscowo znieczulających skórę w redukcji bólu w trakcie pobierania krwi u dzieci badanie z randomizacją The effectiveness of local anesthetics in the reduction of needle

Bardziej szczegółowo

PONIEDZIAŁEK 16.02.2015 WTOREK 17.02.2015

PONIEDZIAŁEK 16.02.2015 WTOREK 17.02.2015 PONIEDZIAŁEK 16.02.2015 WTOREK 17.02.2015 ŚRODA 18.02.2015 CZWARTEK 19.02.2015 14.00-16.00 AQUAPARK: ZABAWY KOSMICZNE Z DZIEĆMI Z MUZYKĄ PIĄTEK 20.02.2015 SOBOTA 21.02.2015 NIEDZIELA 22.02.2015 PONIEDZIAŁEK

Bardziej szczegółowo

Dostępność terapii z zastosowaniem pomp insulinowych. Dr hab.n.med. Tomasz Klupa Uniwersytet Jagielloński, Katedra i Klinika Chorób Metabolicznych

Dostępność terapii z zastosowaniem pomp insulinowych. Dr hab.n.med. Tomasz Klupa Uniwersytet Jagielloński, Katedra i Klinika Chorób Metabolicznych Dostępność terapii z zastosowaniem pomp insulinowych Dr hab.n.med. Tomasz Klupa Uniwersytet Jagielloński, Katedra i Klinika Chorób Metabolicznych Konflikt interesów Wykłady i seminaria dla firmy Medtronic.w

Bardziej szczegółowo

Badanie Rozpowszechnienie picia napojów alkoholowych oraz używania narkotyków wśród mieszkańców województwa łódzkiego zostało wykonane przez: Pracowni

Badanie Rozpowszechnienie picia napojów alkoholowych oraz używania narkotyków wśród mieszkańców województwa łódzkiego zostało wykonane przez: Pracowni Rozpowszechnienie picia napojów alkoholowych oraz używania narkotyków wśród mieszkańców województwa łódzkiego Badanie Rozpowszechnienie picia napojów alkoholowych oraz używania narkotyków wśród mieszkańców

Bardziej szczegółowo

Warszawa, sierpień 2012 BS/107/2012 POSTAWY WOBEC PALENIA PAPIEROSÓW

Warszawa, sierpień 2012 BS/107/2012 POSTAWY WOBEC PALENIA PAPIEROSÓW Warszawa, sierpień 2012 BS/107/2012 POSTAWY WOBEC PALENIA PAPIEROSÓW Znak jakości przyznany przez Organizację Firm Badania Opinii i Rynku 11 stycznia 2012 roku Fundacja Centrum Badania Opinii Społecznej

Bardziej szczegółowo

"TRAKO" WIERZBICKI I WSPÓLNICY S.J. ul. Krasińskiego 15a/5, 50-449 Wrocław, tel./fax: 71 799 87 53, e-mail: poczta@trako.com.pl www.trako.com.

TRAKO WIERZBICKI I WSPÓLNICY S.J. ul. Krasińskiego 15a/5, 50-449 Wrocław, tel./fax: 71 799 87 53, e-mail: poczta@trako.com.pl www.trako.com. Dokument przygotowany przez: "TRAKO" WIERZBICKI I WSPÓLNICY S.J. ul. Krasińskiego 15a/5, 50-449 Wrocław, tel./fax: 71 799 87 53, e-mail: poczta@trako.com.pl www.trako.com.pl Spis rysunków Rys. 1. Płeć

Bardziej szczegółowo

Warszawa ośrodkiem kształcenia na poziomie wyższym. Małgorzata Podogrodzka. Uwagi wstępne

Warszawa ośrodkiem kształcenia na poziomie wyższym. Małgorzata Podogrodzka. Uwagi wstępne Warszawa ośrodkiem kształcenia na poziomie wyższym STRESZCZENIE Artykuł zawiera opis zmian w czasie liczby i struktury osób uczących się w szkołach wyższych według płci, własności szkoły, trybu studiowania

Bardziej szczegółowo