Epidemiologia i diagnostyka chorób alergicznych

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Epidemiologia i diagnostyka chorób alergicznych"

Transkrypt

1 Epidemiologia i diagnostyka chorób alergicznych Plan prezentacji 1. Wstęp definicje ważnych pojęć 2. Epidemiologia i najczęstsze objawy 3. Diagnostyka alergologiczna Rodzaje metod diagnostycznych Wady i zalety testów prowokacyjnych i serologicznych 4. Zastosowanie testów serologicznych w diagnostyce chorób alergicznych Oznaczanie całkowitego IgE metodą ELISA Oznaczanie specyficznych IgE metodą LINE Blot i Allercoat 5. Jak weryfikować reakcje krzyżowe? Znaczenie antygenu CCD w diagnostyce alergologicznej 6. Najczęściej zadawane pytania 7. Alergiczne info 8. Podsumowanie 1

2 Plan prezentacji 1. Wstęp definicje ważnych pojęć 2. Epidemiologia i najczęstsze objawy 3. Diagnostyka alergologiczna Rodzaje metod diagnostycznych Wady i zalety testów prowokacyjnych i serologicznych 4. Zastosowanie testów serologicznych w diagnostyce chorób alergicznych Oznaczanie całkowitego IgE metodą ELISA Oznaczanie specyficznych IgE metodą LINE Blot i Allercoat 5. Jak weryfikować reakcje krzyżowe? Znaczenie antygenu CCD w diagnostyce alergologicznej 6. Najczęściej zadawane pytania 7. Alergiczne info 8. Podsumowanie Definicje pojęć Nadwrażliwość powtarzalne objawy podmiotowe lub przedmiotowe wywołane przez ekspozycję na określony bodziec w dawce tolerowanej przez osoby zdrowe. Może mieć charakter alergiczny (zapoczątkowany przez mechanizmy immunologiczne np. przeciwciała lub komórki) lub niealergiczny Alergia reakcja nadwrażliwości zapoczątkowana przez swoiste mechanizmy immunologiczne. Może być mediowana przez komórki lub przeciwciała. Może się objawiać łagodnie, jak w przypadku kataru czy łzawienia, aż po zagrażający życiu wstrząs anafilaktyczny i śmierć. 2

3 Definicje pojęć Atopia osobnicza lub rodzinna tendencja, zwykle występująca w wieku dziecięcym lub dorastania, do rozwoju uczulenia i produkcji przeciwciał IgE w odpowiedzi na zwykłą ekspozycję na alergeny. W konsekwencji u tych osób mogą rozwijać się typowe objawy takie jak astma, nieżyt nosa i spojówek lub wyprysk. Termin atopia powinien być zarezerwowany do opisu genetyczne predyspozycji do rozwoju uczulenia IgE-zależnego na alergeny powszechnie występujące w środowisku. Ryzyko rozwoju alergii IgE-zależnej u dzieci wynosi 40-60% w przypadku gdy u obojga rodziców występuje atopia Ryzyko spada do 5-10% jeśli żadne z rodziców nie wykazuje atopii Definicje pojęć Marsz alergii ewolucja narządowej manifestacji alergii, ustępowanie jednych, a pojawianie się nowych objawów. Klasyczny marsz zaczyna się zwykle skórnymi wypryskami atopowymi oraz alergią pokarmową w okresie niemowlęcym. Objawy te ustępują zwykle ok. 3-5 roku życia, a z czasem pojawiają się objawy ze strony okładu oddechowego: alergiczny nieżyt nosa, astma Astma Nieżyt nosa Alergie pokarmowe Wysypka 3

4 4 typy alergii (nadwrażliwość) Coombs oraz Gell (1963) Typ I Typ II Typ III Typ IV Tekst Reakcja natychmiastowa Reakcja cytotoksyczna Kompleksy immunologiczne Reakcja komórkowa Degranulacja komórek tucznych mediator: IgE Niszczenie krwinek mediator: IgG/IgM Przetrwałe kompleksy IgG/IgM Mediator reakcji: komórki T Minuty Godziny - dni Godziny - dni 12 godz. - tygodnie Katar sienny Alergia na leki Płuco farmera Alergie kontaktowe (Ni) Reakcja alergiczna typu I - mechanizm Alergen Aktywacja komórek T Alergen Ponowny kontakt Komórki T i B są aktywowane poprzez kontakt z alergenem Jeśli zaktywowana komórka TH2 napotka korespondującą komórkę B, zostaje stymulowana do produkcji specyficznych IgE Produkcja cytokin IgE IgE są uwalniane z komórek plazmatycznych (komórki B) i wiążą się z błoną komórkową komórek tucznych lub bazofili Różnicowanie komórek B uwrażliwienie bez objawów stymulacja Mediatory Przy kolejnym kontakcie z alergenem, alergen wiąże się z IgE na powierzchni komórki tucznej dając sygnał do uwolnienia mediatorów (histamina), które powodują typowe objawy alergii 4

5 Plan prezentacji 1. Wstęp definicje ważnych pojęć 2. Epidemiologia i najczęstsze objawy 3. Diagnostyka alergologiczna Rodzaje metod diagnostycznych Wady i zalety testów prowokacyjnych i serologicznych 4. Zastosowanie testów serologicznych w diagnostyce chorób alergicznych Oznaczanie całkowitego IgE metodą ELISA Oznaczanie specyficznych IgE metodą LINE Blot i Allercoat 5. Jak weryfikować reakcje krzyżowe? Znaczenie antygenu CCD w diagnostyce alergologicznej 6. Najczęściej zadawane pytania 7. Alergiczne info 8. Podsumowanie Program ECAP Epidemiologia chorób alergicznych w Polsce Programem objęto osób w 9 regionach kraju 25% osób przeszło szczegółowe badania lekarskie. Objawy alergii deklarowało do 40% osób dodatnie wyniki testów na powszechnie występujące alergeny uzyskano u takiego samego odsetka chorych. 5

6 Program ECAP Epidemiologia chorób alergicznych w Polsce Program ECAP Epidemiologia chorób alergicznych w Polsce Programem objęto osób w 9 regionach kraju 6

7 Program ECAP Epidemiologia chorób alergicznych w Polsce Programem objęto osób w 9 regionach kraju Program ECAP Epidemiologia chorób alergicznych w Polsce Choroby alergiczne stwierdzano o wiele częściej w miastach Alergiczny nieżyt nosa (ANN) - 24,4 30,9% 7

8 Program ECAP Epidemiologia chorób alergicznych w Polsce Choroby alergiczne stwierdzano o wiele częściej w miastach Deklarowane objawy astmy w poszczególnych grupach wiekowych Program ECAP Epidemiologia chorób alergicznych w Polsce Choroby alergiczne stwierdzano o wiele częściej w miastach W zależności od wieku: astma 9-11% pokrzywka 5-8%, atopowe zapalenie skóry - 4-9% alergia pokarmowa %. 8

9 Program ECAP Epidemiologia chorób alergicznych w Polsce Alergie wziewne - 80% wszystkich alergii trawy i chwasty: tymotka łąkowa, żyto, bylica, babka, szczaw, komosa, pokrzywa, ambrozja Drzewa: olcha, leszczyna, brzoza Program ECAP Epidemiologia chorób alergicznych w Polsce Programem objęto osób w 9 regionach kraju 9

10 Program ECAP Epidemiologia chorób alergicznych w Polsce Plan prezentacji 1. Wstęp definicje ważnych pojęć 2. Epidemiologia i najczęstsze objawy 3. Diagnostyka alergologiczna Rodzaje metod diagnostycznych Wady i zalety testów prowokacyjnych i serologicznych 4. Zastosowanie testów serologicznych w diagnostyce chorób alergicznych Oznaczanie całkowitego IgE metodą ELISA Oznaczanie specyficznych IgE metodą LINE Blot i Allercoat 5. Jak weryfikować reakcje krzyżowe? Znaczenie antygenu CCD w diagnostyce alergologicznej 6. Najczęściej zadawane pytania 7. Alergiczne info 8. Podsumowanie 10

11 Alergia: Diagnostyka Identyfikacja alergenów na podstawie wywiadu, badania przedmiotowego oraz badań dodatkowych jest bardzo ważna dla ustalenia rozpoznania. Identyfikacja alergenów pozwala na unikanie ekspozycji, odpowiedni dobór leków i zastosowanie immunoterapii w przewidywaniu ekspozycji sezonowej. Rozpoznanie alergii nie może opierać się na samych testach. Ich wyniki powinny odpowiadać obrazowi klinicznemu. Metody diagnostyczne Diagnostyka alergii Wywiad lekarski Diagnostyka in vivo Diagnostyka in vitro Testy skórne Testy prowokacyjne Testy serologiczne Inne Punktowe Śródskórne Płatkowe Dooskrzelowe Donosowe Doustne Dospojówkowe Całkowite IgE Swoiste IgE Eozynofile Tryptaza Histamina i metylohist. Inhibitor składowej C1 dopełniacza Kompleksy immunologiczne 11

12 Rodzaje metod diagnostycznych Testy prowokacyjne polegają na bezpośrednim podaniu alergenu w celu wywołania objawów chorobowych. Służą potwierdzeniu czy podany alergen jest odpowiedzialny za występowanie u pacjenta objawów chorobowych. Ze względu na sposób podania alergenu możemy wyróżnić prowokację: Donosową Oskrzelową Pokarmową Skórną (Testy skórne) Testy serologiczne polegają na identyfikacji w surowicy pacjenta specyficznych przeciwciał klasy IgE, które skierowane są przeciwko konkretnym alergenom. Testy skórne - ograniczenia Nie mogą być wykonywane w miejscu aktywnego zapalenia skóry lub nasilonego dermografizmu Wynik ujemny może być spowodowany działaniem leków: przeciwhistaminowe I i II generacji trójpierścieniowe przeciwdepresyjne benzodiazepiny kortykosterydy doustne > 20 mg/d kortykosterydy miejscowe Reakcje skórne są słabsze u niemowląt i małych dzieci ze względu na niższe stężenie IgE i mniejszą wrażliwość na histaminę 12

13 Zalety diagnostyki serologicznej Kiedy warto wybrać testy alergiczne z krwii? Pacjent przyjmuje leki antyhistaminowe Pacjent cierpi na choroby skóry np. dermografizm, pokrzywka, atopowe zapalenie skóry, zmiany zapalne skóry Pacjentka jest w ciąży Zalety diagnostyki serologicznej Kiedy warto wybrać testy alergiczne z krwii? Pacjent ma obniżoną reaktywność skóry zwłaszcza niemowlęta, małe dzieci, osoby starsze Pacjent jest kwalifikowany do immunoterapii swoistej odczulania Pacjent obawia się testów skórnych wymagających wielu nakłuć naskórka 13

14 Zalety diagnostyki serologicznej Kiedy warto wybrać testy alergiczne z krwii? Istnieje podejrzenie, że podczas testów skórnych u Pacjenta może dojść do reakcji uogólnionej organizmy np. wstrząsu anafilaktycznego Występują niezgodności pomiędzy wywiadem lekarskim a wynikami testów skórnych Istnieje podejrzenie alergii na jady owadów lub alergii pokarmowej Plan prezentacji 1. Wstęp definicje ważnych pojęć 2. Epidemiologia i najczęstsze objawy 3. Diagnostyka alergologiczna Rodzaje metod diagnostycznych Wady i zalety testów prowokacyjnych i serologicznych 4. Zastosowanie testów serologicznych w diagnostyce chorób alergicznych Oznaczanie całkowitego IgE metodą ELISA Oznaczanie specyficznych IgE metodą LINE Blot i Allercoat 5. Jak weryfikować reakcje krzyżowe? Znaczenie antygenu CCD w diagnostyce alergologicznej 6. Nowe kierunki w diagnostyce alergii - Alergie IgG zależne i diagnostyka komponentowa 7. Najczęściej zadawane pytania 8. Alergiczne info 9. Podsumowanie 14

15 Serologiczna diagnostyka alergii Podejrzenie alergii Całkowite IgE Specyficzne IgE EUROLINE lub Specyficzne IgE Allercoat Rozpoznanie alergii nie może opierać się na samych testach. Ich wyniki powinny odpowiadać obrazowi klinicznemu. Całkowite IgE Wiek Górna granica normy < Zakres normy Alergia mało prawdopodobna > Zakres normy Prawdopodobnie alergia noworodki 1.2 IU/ml 1-6 miesięcy 7.2 IU/ml 7-12 miesięcy 12.7 IU/ml 1-5 lat 60 IU/ml 6-9 lat 155 IU/ml lat 199 IU/ml > 16 lat 100 IU/ml Wyjątki: parazytoza, immunosupresja, zakażenie wirusem HIV, poważne oparzenia (podwyższony poziom IgE) Znaczenie kliniczne swoistych IgE Im wyższe stężenie swoistych IgE w stosunku do całkowitego stężenia IgE, tym większe prawdopodobieństwo objawów klinicznych u pacjenta 15

16 Całkowite - IgE ELISA: Interpretacja Pacjent 1 swoiste IgE całkowite IgE 5 IU/ml (ku/l) 200 IU/ml swoiste IgE całkowite IgE Pacjent 2 swoiste IgE całkowite IgE 5 IU/ml (ku/l) 25 IU/ml Znaczenie kliniczne swoistych IgE Im wyższe stężenie swoistych IgE w stosunku do całkowitego stężenia IgE, tym większe prawdopodobieństwo objawów klinicznych u pacjenta Oznaczanie całkowitego IgE metoda ELISA Łatwe i szybkie wykonanie Niska granica wykrywalności (1IU/ml) Wysoka odtwarzalność (odtwarzalność: 5%) Ocena ilościowa z 4 kalibratorami (500, 100, 10, 0 IU/ml) Kalibracja na podstawie standardu WHO Automatyzacja testu ELISA 16

17 Alergenoswoiste IgE EUROLINE Charakterystyka testu: Wieloparametrowe testy, nawet z 54 różnymi alergenami + marker CCD Ocena ilościowa i półilościowa - skala EAST (szeroko stosowana w diagnostyce alergii) Grupy alegenów CCD indykator Nazwa profilu Alergenoswoiste IgE EUROLINE Charakterystyka testu: Gotowe do użycia reagenty Ocena elektroniczna za pomocą skanera i programu EuroLineScan Wygodne schematy inkubacji Grupy alegenów Optymalizacja objętości 100 µl surowicy, rozcieńczenie 1:11 Całonocna inkubacja Standardowe rynienki inkubacyjne Optymalizacja czasu 400 µl nierozcieńczonej surowicy Czas inkubacji 60 min Specjalne rynienki inkubacyjne Optymalizacja czasu i objętości 175 µl nierozcieńczonej surowicy Czas inkubacji 120 min Standardowe rynienki inkubacyjne CCD indykator Nazwa profilu 17

18 Diagnostyka alergenoswoistych IgE Ocena elektroniczna: skaner, EUROBlotCamera lub EUROBlotOne przy pomocy programu EUROLineScan Inkubacja: maualna (kołyska) lub automatyczna (EUROBlotMaster lub EUROBlotOne) Ocena półilościowa skala EAST (szeroko stosowana w diagnostyce alergii) Ocena ilościowa ku/l (możliwość wydruku na wyniku stężenia dla poszczególnych alergenów) EUROLineScan: Wynik dla Pacjenta 18

19 Przegląd profili EUROLINE Profile podstawowe bestsellery 19

20 Nowość profil atopowy 36 alergenów 36 alergenów na jednym pasku (49 włączając alergeny w mieszaninach) Profil mieszany: alergeny pokarmowe - nabiał - orzechy - warzywa - owoce - mięso, ryby alergeny wziewne - pyłki: chwastów, drzew, traw - roztocza kurzu domowego, pleśnie - alergeny zwierzęce Nowość profil atopowy Top Screen 54 alergeny na jednym pasku Profil mieszany: alergeny pokarmowe - nabiał jajko, mleko - orzechy ziemne, laskowe - warzywa pomidor, ziemniak, soja - owoce kiwi, jabłko - mięso, ryby, mąka pszenna i żytnia alergeny wziewne - pyłki: chwastów, drzew, traw - roztocza kurzu domowego, pleśnie - alergeny zwierzęce pies, kot, koń - jady owadów, - odchody karaczanów 20

21 Plan prezentacji 1. Wstęp definicje ważnych pojęć 2. Epidemiologia i najczęstsze objawy 3. Diagnostyka alergologiczna Rodzaje metod diagnostycznych Wady i zalety testów prowokacyjnych i serologicznych 4. Zastosowanie testów serologicznych w diagnostyce chorób alergicznych Oznaczanie całkowitego IgE metodą ELISA Oznaczanie specyficznych IgE metodą LINE Blot i Allercoat 5. Jak weryfikować reakcje krzyżowe? Znaczenie antygenu CCD w diagnostyce alergologicznej 6. Najczęściej zadawane pytania 7. Alergiczne info 8. Podsumowanie CCD - reagująca krzyżowo determinanta węglowodanowa Tekst 21

22 CCD - reagująca krzyżowo determinanta węglowodanowa Bardzo istotny antygen: CCD - cross-reactive carbohydrate determinant - reagująca krzyżowo determinanta węglowodanowa CCD występuje w strukturze wielu alergenów, dlatego może być przyczyną reakcji krzyżowych Przeciwciała przeciwko CCD uważa się za nieistotne klinicznie, jednakże wpływają one na wyniki testów serologicznych, dlatego obecność przeciwciał przeciwko CCD nakazuje krytycznie przeanalizować wyniki pozytywne, które nie korelują z obrazem klinicznym CCD - reagująca krzyżowo determinanta węglowodanowa U pacjenta bez objawów po ekspozycji na dany alergen (np. orzeszki ziemne, alergeny roślinne, zwierzęce, lateks, miód, jad osy) reakcje krzyżowe mogą być przyczyną pozytywnego rezultatu badania serologicznego Dodanie CCD do profilu alergicznego pozwala na wykrycie ewentualnych reakcji krzyżowych i bardziej precyzyjną interpretację wyniku przez lekarza 22

23 Kiedy badanie anty - CCD jest szczególnie istotne? Kliniczne objawy nie korelują z wynikiem badania swoistego IgE (np. pozytywny serologicznie wynik dla orzeszków ziemnych) W wielu pozytywnych wynikach swoistych IgE dla pokarmów pochodzenia roślinnego Uczulenie osób cierpiących na alergie pyłkowe na lateks bogaty w CCD bez ekspozycji związanej z pracą Wykrycie swoistych przeciwciał IgE przeciwko miodowi pszczelemu lub jadowi os bez klinicznych objawów lub pozytywnego wywiadu chorobowego Plan prezentacji 1. Wstęp definicje ważnych pojęć 2. Epidemiologia i najczęstsze objawy 3. Diagnostyka alergologiczna Rodzaje metod diagnostycznych Wady i zalety testów prowokacyjnych i serologicznych 4. Zastosowanie testów serologicznych w diagnostyce chorób alergicznych Oznaczanie całkowitego IgE metodą ELISA Oznaczanie specyficznych IgE metodą LINE Blot i Allercoat 5. Jak weryfikować reakcje krzyżowe? Znaczenie antygenu CCD w diagnostyce alergologicznej 6. Najczęściej zadawane pytania 7. Alergiczne info 8. Podsumowanie 23

24 FAQ W jakim wieku można zaczynać diagnostykę? Oczywiście, u bardzo małych dzieci wiarygodność tych badań jest niższa, ponieważ na syntezę immunoglobulin potrzeba czasu. Gdy dziecko się rodzi, poziom IgE jest bardzo niski, niemal zerowy. Synteza IgE rozpoczyna się około 6. miesiąca i potem sukcesywnie rośnie aż do okresu dojrzewania. Specyficzne przeciwciała IgE mogą również przeniknąć z krwi matki. FAQ Jak długo ważne są wyniki badań? Ok miesięcy, ponieważ w tym czasie dziecko uczulone na jeden alergen może uczulić się na kolejne alergeny, dlatego wskazane jest ponowne badanie. 24

25 FAQ Co oznacza pozytywny wynik testu? W żadnym wypadku nie oznacza klinicznej alergii! Znaczenie kliniczne ma tylko wówczas gdy współistnieją wyraźne i pasujące do wyniku objawy, bądź uzyskano potwierdzenie testem prowokacyjnym. FAQ Po jakim czasie od przebytej reakcji anafilaktycznej mogę wykonać badanie? Po przebytej reakcji anafilaktycznej zaleca się oznaczanie swoistych IgE dopiero po ok. 4 tygodniach. W przeciwnym razie wynik może być fałszywie negatytwny. 25

26 FAQ Dlaczego uzyskałem rozbieżne wyniki testu z krwi z testem skórnym? W obu testach wykrywa się różne populacje specyficznych IgE. Testy skórne wykrywają IgE związane z komórkami układu odpornościowego, które są zlokalizowane w skórze IgE związane Testy EUROLINE wykrywają wolne, krążące we krwi przeciwciała IgE. Z tego powodu w nielicznych przypadkach wyniki uzyskane obiema metodami mogą się różnić. FAQ Czy poziom specyficznych IgE spada po odczulaniu? Generalnie poziom specyficznych IgE powinien spaść po skutecznym odczulaniu. Jednak jedynym dowodem na skuteczności odczulania jest wycofanie się objawów klinicznych po prowokacji odczulanym alergenem. Po skutecznym odczulaniu specyficzne przeciwciała mogą być obecne nawet przez 12 miesięcy. 26

27 Plan prezentacji 1. Wstęp definicje ważnych pojęć 2. Epidemiologia i najczęstsze objawy 3. Diagnostyka alergologiczna Rodzaje metod diagnostycznych Wady i zalety testów prowokacyjnych i serologicznych 4. Zastosowanie testów serologicznych w diagnostyce chorób alergicznych Oznaczanie całkowitego IgE metodą ELISA Oznaczanie specyficznych IgE metodą LINE Blot i Allercoat 5. Jak weryfikować reakcje krzyżowe? Znaczenie antygenu CCD w diagnostyce alergologicznej 6. Najczęściej zadawane pytania 7. Alergiczne info 8. Podsumowanie 27

28 1. Wpisz swoją lokalizację 2. Otrzymasz: lokalizację 3 najbliższych laboratoriów dane teleadresowe dostępne profile 28

29 3. Wyszukiwanie po alergenie 4. Wyszukiwanie po profilu 29

30 Plan prezentacji 1. Wstęp definicje ważnych pojęć 2. Epidemiologia i najczęstsze objawy 3. Diagnostyka alergologiczna Rodzaje metod diagnostycznych Wady i zalety testów prowokacyjnych i serologicznych 4. Zastosowanie testów serologicznych w diagnostyce chorób alergicznych Oznaczanie całkowitego IgE metodą ELISA Oznaczanie specyficznych IgE metodą LINE Blot i Allercoat 5. Jak weryfikować reakcje krzyżowe? Znaczenie antygenu CCD w diagnostyce alergologicznej 6. Najczęściej zadawane pytania 7. Alergiczne info 8. Podsumowanie Podsumowanie Badania serologiczne w chorobach alergicznych stają się coraz bardziej popularne. Ich zaletą jest prostota wykonania oraz komfort i bezpieczeństwo pacjenta. Testy serologiczne w niektórych przypadkach stanowią jedyną możliwość diagnostyczną. 30

31 Podsumowanie: Kiedy należy przeprowadzić badanie serologiczne? U niemowląt i małych dzieci, ponieważ u dzieci poniżej 3 roku życia testy skórne są niemiarodajne Gdy istnieje ryzyko reakcji uogólnionych (np. alergie na jady owadów), wówczas testy skórne mogą być niebezpieczne dla życia Gdy pacjent przyjmuje leki przeciwalergiczne lub inne uniemożliwiające ocenę wyników testów skórnych U chorych, u których nie można wykonać testów skórnych z powodu chorób skóry lub dermografizmu Wsparcie marketingowe 31

32 Wsparcie marketingowe Wsparcie marketingowe 32

33 Wsparcie marketingowe Polub nas na facebooku 33

34 Dziękuję za uwagę 34

Nowe kierunki w diagnostyce alergii

Nowe kierunki w diagnostyce alergii Nowe kierunki w diagnostyce alergii Alergie IgG zależne i molekularna diagnostyka komponentowa mgr Paweł Krzemień 4 typy nadwrażliwość Coombs oraz Gell (1963) Typ I Typ II Typ III Typ IV Tekst Reakcja

Bardziej szczegółowo

Podstawy immunologii. Odporność. Odporność nabyta. nieswoista. swoista

Podstawy immunologii. Odporność. Odporność nabyta. nieswoista. swoista Podstawy immunologii dr n. med. Jolanta Meller Odporność nieswoista mechanizmy obronne skóry i błon śluzowych substancje biologicznie czynne: interferon, lizozym, dopełniacz leukocyty (fagocyty) swoista

Bardziej szczegółowo

PRECYZYJNE WYNIKI DLA BEZPIECZNYCH I LEPSZYCH DECYZJI DIAGNOSTYCZNYCH

PRECYZYJNE WYNIKI DLA BEZPIECZNYCH I LEPSZYCH DECYZJI DIAGNOSTYCZNYCH Klicka här för att ändra format PRECYZYJNE WYNIKI DLA BEZPIECZNYCH I LEPSZYCH DECYZJI DIAGNOSTYCZNYCH Wypełnij lukę diagnostyczną w alergii na jady pszczoły i osy Rozwiązanie dla podwójnie pozytywnego

Bardziej szczegółowo

3 MAJA MIĘDZYNARODOWY DZIEŃ ASTMY I ALERGII

3 MAJA MIĘDZYNARODOWY DZIEŃ ASTMY I ALERGII 3 MAJA MIĘDZYNARODOWY DZIEŃ ASTMY I ALERGII Astma jest przewlekłą chorobą zapalną dróg oddechowych, charakteryzującą się nawracającymi atakami duszności, kaszlu i świszczącego oddechu, których częstotliwość

Bardziej szczegółowo

Molekularna diagnostyka alergii. nowe możliwości diagnostyczne

Molekularna diagnostyka alergii. nowe możliwości diagnostyczne Molekularna diagnostyka alergii nowe możliwości diagnostyczne Diagnostyka alergii rys historyczny Czym jest biochip Biochip (mikromacierz) jest to stałe podłoże (płytka szklana, plastikowa) na której zostały

Bardziej szczegółowo

AUTOIMMUNOLOGIA- SZCZEGÓŁOWA OFERTA BADAŃ PRZETESTUJ SWOJĄ ALERGIĘ

AUTOIMMUNOLOGIA- SZCZEGÓŁOWA OFERTA BADAŃ PRZETESTUJ SWOJĄ ALERGIĘ PRZETESTUJ SWOJĄ ALERGIĘ LM stworzył specjalną ofertę skierowaną do pacjentów zainteresowanych badaniami w kierunku stwierdzenia, bądź potwierdzenia alergii. Krew pobrana od pacjenta jest poddawana badaniu

Bardziej szczegółowo

Nadwrażliwość czy alergia na leki?

Nadwrażliwość czy alergia na leki? Nadwrażliwość czy alergia na leki? Alicja Grzanka Katedra i Oddział Kliniczny Chorób Wewnętrznych, Dermatologii i Alergologii w Zabrzu Śląskiego Uniwersytetu Medycznego w Katowicach Nadwrażliwość czy alergia?

Bardziej szczegółowo

Rodzaje autoprzeciwciał, sposoby ich wykrywania, znaczenie w ustaleniu diagnozy i monitorowaniu. Objawy związane z mechanizmami uszkodzenia.

Rodzaje autoprzeciwciał, sposoby ich wykrywania, znaczenie w ustaleniu diagnozy i monitorowaniu. Objawy związane z mechanizmami uszkodzenia. Zakres zagadnień do poszczególnych tematów zajęć I Choroby układowe tkanki łącznej 1. Toczeń rumieniowaty układowy 2. Reumatoidalne zapalenie stawów 3. Twardzina układowa 4. Zapalenie wielomięśniowe/zapalenie

Bardziej szczegółowo

Jak żyć i pracować z chorobą alergiczną układu oddechowego? Jakie są najczęstsze przyczyny i objawy alergii?

Jak żyć i pracować z chorobą alergiczną układu oddechowego? Jakie są najczęstsze przyczyny i objawy alergii? Jak żyć i pracować z chorobą alergiczną układu oddechowego? Czy alergia układu oddechowego to często spotykany problem? Choroby alergiczne występują obecnie z bardzo dużą częstością. Szacuje się, że na

Bardziej szczegółowo

Draft programu Sympozjum Alergii na Pokarmy 2015

Draft programu Sympozjum Alergii na Pokarmy 2015 20.03.2015 Piątek GODZ. 12.50 13.00 GODZ. 13.00 14.30 Ceremonia Inauguracyjna Sesja Inauguracyjna Alergia pokarmowa w 2015 roku co dalej? 1. Czy rzeczywiście nastąpił wzrost alergii pokarmowych, 13.00-13.30

Bardziej szczegółowo

Alergiczne choroby oczu

Alergiczne choroby oczu Alergiczne choroby oczu Podział alergicznych chorób oczu wg obrazu klinicznego Do alergicznych chorób oczu zaliczamy obecnie następujące jednostki chorobowe (podział zaproponowany przez polskich autorów)*:

Bardziej szczegółowo

NIETOLERANCJA A ALERGIA POKARMOWA

NIETOLERANCJA A ALERGIA POKARMOWA NIETOLERANCJA A ALERGIA POKARMOWA Nietolerancja i alergia pokarmowa to dwie mylone ze sobą reakcje organizmu na pokarmy, które dla zdrowych osób są nieszkodliwe. Nietolerancja pokarmowa w objawach przypomina

Bardziej szczegółowo

PROGRAM PRZYGOTOWANY PRZEZ ZESPÓŁ PROGRAMOWY W SKŁADZIE 1

PROGRAM PRZYGOTOWANY PRZEZ ZESPÓŁ PROGRAMOWY W SKŁADZIE 1 PROGRAM PRZYGOTOWANY PRZEZ ZESPÓŁ PROGRAMOWY W SKŁADZIE 1 1. dr n. med. Małgorzata Wojciechowska Przewodnicząca Zespołu; Zakład Pielęgniarstwa Klinicznego Wydział Rehabilitacji, Akademia Wychowania Fizycznego

Bardziej szczegółowo

podręcznik chorób alergicznych

podręcznik chorób alergicznych podręcznik chorób alergicznych Gerhard Grevers Martin Rócken ilustracje Jurgen Wirth Redaktor wydania drugiego polskiego Bernard Panaszek I. Podstawy alergologii... 1 II. Diagnostyka chorób alergicznych...

Bardziej szczegółowo

Wirus zapalenia wątroby typu B

Wirus zapalenia wątroby typu B Wirus zapalenia wątroby typu B Kliniczne następstwa zakażenia odsetek procentowy wyzdrowienie przewlekłe zakażenie Noworodki: 10% 90% Dzieci 1 5 lat: 70% 30% Dzieci starsze oraz 90% 5% - 10% Dorośli Choroby

Bardziej szczegółowo

01 Co warto wiedzieć o leczeniu alergii?

01 Co warto wiedzieć o leczeniu alergii? 01 Co warto wiedzieć o leczeniu alergii? Spis treści Czym właściwie jest alergia?... 1 Dlaczego leczenie w ogóle jest konieczne?... 1 Jakie formy leczenia są możliwe?... 2 Co oznacza pojęcie "immunoterapia

Bardziej szczegółowo

Numer ogłoszenia: 306670-2014; data zamieszczenia: 15.09.2014 OGŁOSZENIE O ZMIANIE OGŁOSZENIA

Numer ogłoszenia: 306670-2014; data zamieszczenia: 15.09.2014 OGŁOSZENIE O ZMIANIE OGŁOSZENIA Strona 1 z 8 Ogłoszenie powiązane: Ogłoszenie nr 297284-2014 z dnia 2014-09-08 r. Ogłoszenie o zamówieniu - Łódź Dostawa odczynników do wykonania badań dla Centrum Medycznej Diagnostyki Laboratoryjnej

Bardziej szczegółowo

IgE specyficzne w panelach: panele pokarmowe

IgE specyficzne w panelach: panele pokarmowe IgE specyficzne w panelach: panele pokarmowe panel pokarmowy I (150,00zł) panel pokarmowy II (180,00zł) panel pokarmowy III (90,00zł) 1 f17 orzech laskowy 1 f1 białko jaja kurzego 1 f2 mleko krowie 2 f13

Bardziej szczegółowo

Część praktyczna: Metody pozyskiwania komórek do badań laboratoryjnych cz. I

Część praktyczna: Metody pozyskiwania komórek do badań laboratoryjnych cz. I Ćwiczenie 1 Część teoretyczna: Budowa i funkcje układu odpornościowego 1. Układ odpornościowy - główne funkcje, typy odpowiedzi immunologicznej, etapy odpowiedzi odpornościowej. 2. Komórki układu immunologicznego.

Bardziej szczegółowo

Wyklady IIIL 2016/ :00-16:30 środa Wprowadzenie do immunologii Prof. dr hab. med. ML Kowalski

Wyklady IIIL 2016/ :00-16:30 środa Wprowadzenie do immunologii Prof. dr hab. med. ML Kowalski III rok Wydział Lekarski Immunologia ogólna z podstawami immunologii klinicznej i alergologii rok akademicki 2016/17 PROGRAM WYKŁADÓW Nr data godzina dzień tygodnia Wyklady IIIL 2016/2017 tytuł Wykladowca

Bardziej szczegółowo

Alergia jest nadmierną reakcją układu immunologicznego organizmu na tzw. alergeny, czyli substancje, które w warunkach prawidłowych są nieszkodliwe.

Alergia jest nadmierną reakcją układu immunologicznego organizmu na tzw. alergeny, czyli substancje, które w warunkach prawidłowych są nieszkodliwe. Alergie Alergia jest nadmierną reakcją układu immunologicznego organizmu na tzw. alergeny, czyli substancje, które w warunkach prawidłowych są nieszkodliwe. Prawie wszystko może wywołać alergie: kurz domowy,

Bardziej szczegółowo

12 SQ-HDM Grupa farmakoterapeutyczna: Wyciągi alergenowe, kurz domowy; Kod ATC: V01AA03

12 SQ-HDM Grupa farmakoterapeutyczna: Wyciągi alergenowe, kurz domowy; Kod ATC: V01AA03 SUBSTANCJA CZYNNA (INN) GRUPA FARMAKOTERAPEUTYCZNA (KOD ATC) PODMIOT ODPOWIEDZIALNY NAZWA HANDLOWA PRODUKTU LECZNICZEGO, KTÓREGO DOTYCZY PLAN ZARZĄDZANIA RYZYKIEM 12 SQ-HDM Grupa farmakoterapeutyczna:

Bardziej szczegółowo

Dieta eliminacyjna czy prowokacja. dr. Agnieszka Krauze Stadion Narodowy Warszawa

Dieta eliminacyjna czy prowokacja. dr. Agnieszka Krauze Stadion Narodowy Warszawa Dieta eliminacyjna czy prowokacja dr. Agnieszka Krauze Stadion Narodowy Warszawa 14.03.2015 Alergeny pokarmowe w grupie dzieci mleko krowie jaja soja gluten ryby owoce morza orzeszki Naturalny przebieg

Bardziej szczegółowo

Alergeny wziewne. DO ZAPAMIĘTANIA Podstawowym alergenem wziewnym u psa jest roztocze z gatunku Dermatophagoides

Alergeny wziewne. DO ZAPAMIĘTANIA Podstawowym alergenem wziewnym u psa jest roztocze z gatunku Dermatophagoides 4 Alergie na alergeny wziewne Alergie na alergeny wziewne 69 DO ZAPAMIĘTANIA Podstawowym alergenem wziewnym u psa jest roztocze z gatunku Dermatophagoides W alergologii weterynaryjnej najczęstszą przyczyną

Bardziej szczegółowo

Astma oskrzelowa. Zapalenie powoduje nadreaktywność oskrzeli ( cecha nabyta ) na różne bodźce.

Astma oskrzelowa. Zapalenie powoduje nadreaktywność oskrzeli ( cecha nabyta ) na różne bodźce. Astma oskrzelowa Astma jest przewlekłym procesem zapalnym dróg oddechowych, w którym biorą udział liczne komórki, a przede wszystkim : mastocyty ( komórki tuczne ), eozynofile i limfocyty T. U osób podatnych

Bardziej szczegółowo

KOMPLEKSOWA AMBULATORYJNA OPIEKA SPECJALISTYCZNA NAD PACJENTEM Z ALERGIĄ LECZONYM IMMUNOTERAPIĄ

KOMPLEKSOWA AMBULATORYJNA OPIEKA SPECJALISTYCZNA NAD PACJENTEM Z ALERGIĄ LECZONYM IMMUNOTERAPIĄ KOMPLEKSOWA AMBULATORYJNA OPIEKA SPECJALISTYCZNA NAD PACJENTEM Z ALERGIĄ LECZONYM IMMUNOTERAPIĄ Charakterystyka problemu zdrowotnego Alergia uznawana jest za chorobę cywilizacyjną XX wieku. W wielu obserwacjach

Bardziej szczegółowo

Atopia, alergia, atopowe zapalanie skóry czy to to samo?

Atopia, alergia, atopowe zapalanie skóry czy to to samo? Atopia, alergia, atopowe zapalanie skóry czy to to samo? Czy jak mam AZS, to zawsze mam alergię? Czy każdy z atopią ma AZS? Wiele osób stara sie zrozumieć, co im właściwie dolega. Razem z Fundacją Pokonać

Bardziej szczegółowo

Wygrać z atopią. Zasady rozpoznawania i leczenia atopowego zapalenia skóry u psów, kotów i koni

Wygrać z atopią. Zasady rozpoznawania i leczenia atopowego zapalenia skóry u psów, kotów i koni Wygrać z atopią Zasady rozpoznawania i leczenia atopowego zapalenia skóry u psów, kotów i koni Koordynator projektu Ilona Rybak-Korzec Redakcja i korekta Małgorzata Chuchla Redaktor techniczny Zbigniew

Bardziej szczegółowo

Nadwrażliwość pokarmowa alergia i nietolerancja pokarmowa

Nadwrażliwość pokarmowa alergia i nietolerancja pokarmowa Nadwrażliwość pokarmowa alergia i nietolerancja pokarmowa 7 Isabel Skypala CELE DYDAKTYCZNE Po zapoznaniu się z treścią tego rozdziału czytelnik powinien: rozpoznać nadwrażliwość pokarmową ( food hypersensitivity

Bardziej szczegółowo

1.1. Słowo wstępne Patofizjologia w aspekcie historycznym Diagnostyka Leczenie... 3

1.1. Słowo wstępne Patofizjologia w aspekcie historycznym Diagnostyka Leczenie... 3 Spis treści 1. Kamienie milowe postępu wiedzy o patofizjologii i leczeniu astmy w XX wieku 1 1.1. Słowo wstępne......................... 1 1.2. Patofizjologia w aspekcie historycznym............ 1 1.3.

Bardziej szczegółowo

Pewnego razu w gabinecie. Dr hab. med. Andrea Horvath Klinika Pediatrii, WUM

Pewnego razu w gabinecie. Dr hab. med. Andrea Horvath Klinika Pediatrii, WUM Pewnego razu w gabinecie. Dr hab. med. Andrea Horvath Klinika Pediatrii, WUM Pewnego razu w gabinecie Niemowlę 10.miesięczne CII PII SN; masa ur. 3600 Wywiad rodzinny bez obciążeń Pewnego razu w gabinecie

Bardziej szczegółowo

Epidemiologia chorób alergicznych u pacjentów starszych wyzwaniem medycyny XXI wieku

Epidemiologia chorób alergicznych u pacjentów starszych wyzwaniem medycyny XXI wieku Epidemiologia chorób alergicznych u pacjentów starszych wyzwaniem medycyny XXI wieku dr hab. n. med. Andrzej Bożek 1,2 lek. Krzysztof Kołodziejczyk 2 1 Katedra i Kliniczny Oddział Chorób Wewnętrznych,

Bardziej szczegółowo

Co piąte dziecko w Polsce ma AZS. Atopowe Zapalenie Skóry to przewlekła choroba skóry o podłożu alergicznym.

Co piąte dziecko w Polsce ma AZS. Atopowe Zapalenie Skóry to przewlekła choroba skóry o podłożu alergicznym. Co piąte dziecko w Polsce ma AZS. Atopowe Zapalenie Skóry to przewlekła choroba skóry o podłożu alergicznym. Jest objawem atopii, czyli wyrazem patologicznej reakcji immunologicznej. Pojawia się najczęściej

Bardziej szczegółowo

Ulotka dla pacjenta. ALUTARD SQ (Pozwolenie Nr: 3595) Wyciągi alergenowe jadów owadów błonkoskrzydłych: 801 Jad pszczoły 802 Jad osy

Ulotka dla pacjenta. ALUTARD SQ (Pozwolenie Nr: 3595) Wyciągi alergenowe jadów owadów błonkoskrzydłych: 801 Jad pszczoły 802 Jad osy Ulotka dla pacjenta Należy zapoznać się z treścią ulotki przed zastosowaniem leku. - Należy zachować tę ulotkę, aby w razie potrzeby móc ją ponownie przeczytać. - Należy zwrócić się do lekarza lub farmaceuty,

Bardziej szczegółowo

ZAKŁAD DIAGNOSTYKI LABORATORYJNEJ I IMMUNOLOGII KLINICZNEJ WIEKU ROZOJOWEGO AM W WARSZAWIE.

ZAKŁAD DIAGNOSTYKI LABORATORYJNEJ I IMMUNOLOGII KLINICZNEJ WIEKU ROZOJOWEGO AM W WARSZAWIE. ZAKŁAD DIAGNOSTYKI LABORATORYJNEJ I IMMUNOLOGII KLINICZNEJ WIEKU ROZOJOWEGO AKADEMII MEDYCZNEJ W WARSZAWIE. ZAKŁAD DIAGNOSTYKI LABORATOTORYJNEJ WYDZIAŁU NAUKI O ZDROWIU AKADEMII MEDYCZNEJ W WARSZAWIE Przykładowe

Bardziej szczegółowo

IgE specyficzne w panelach: panele pokarmowe

IgE specyficzne w panelach: panele pokarmowe IgE specyficzne w panelach: panele pokarmowe panel pokarmowy I (0,00zł) 0 0 f f f f0 f f f f f f f f f f f f f f0 f f orzech włoski krowie krewetka panel pokarmowy II (0,00zł) 0 0 0 f f0 f f f f f f f

Bardziej szczegółowo

Przegląd pojęć. Podział reakcji z nietolerancji:

Przegląd pojęć. Podział reakcji z nietolerancji: Halina Kańtoch Plan wykładu I. Przegląd pojęć II. Najczęstsze choroby u podłoża, których leży mechanizm z nadwrażliwości III. Epidemiologia schorzeń alergologicznych u dzieci i młodzieży IV. Przyczyny

Bardziej szczegółowo

CHOROBY CYWILIZACYJNE EMILIA MUSIAŁ

CHOROBY CYWILIZACYJNE EMILIA MUSIAŁ CHOROBY CYWILIZACYJNE EMILIA MUSIAŁ CO TO SĄ CHOROBY CYWILIZACYJNE? PRZYKŁADY CHORÓB CYWILIZACYJNYCH PRZYCZYNY CHORÓB CYWILIZACYJNYCH POŚREDNIE BEZPOŚREDNIE CUKRZYCA OTYŁOŚĆ UDAR MÓZGU SPIS TREŚCI ASTMA

Bardziej szczegółowo

Poradnia Immunologiczna

Poradnia Immunologiczna Poradnia Immunologiczna Centrum Onkologii Ziemi Lubelskiej im. św. Jana z Dukli Lublin, 2011 Szanowni Państwo, Uprzejmie informujemy, że w Centrum Onkologii Ziemi Lubelskiej im. św. Jana z Dukli funkcjonuje

Bardziej szczegółowo

Agencja Oceny Technologii Medycznych

Agencja Oceny Technologii Medycznych Rekomendacja nr 21/2012 Prezesa Agencji Oceny Technologii Medycznych z dnia 11 czerwca 2011 r. w sprawie objęcia refundacją środka spożywczego specjalnego przeznaczenia żywieniowego Nutramigen 1 LGG, preparat

Bardziej szczegółowo

XI Konferencja Naukowo-Szkoleniowa ALERGIA ASTMA IMMUNOLOGIA KLINICZNA ŁÓDŹ 2011

XI Konferencja Naukowo-Szkoleniowa ALERGIA ASTMA IMMUNOLOGIA KLINICZNA ŁÓDŹ 2011 XI Konferencja Naukowo-Szkoleniowa ALERGIA ASTMA IMMUNOLOGIA KLINICZNA ŁÓDŹ 2011 Czwartek, 2 czerwca 2011 Otwarcie Konferencji 9:45-10:00 Sesja główna I 10:00-11:30 Alergia pokarmowa i anafilaksja u dzieci

Bardziej szczegółowo

Rada Przejrzystości. Agencja Oceny Technologii Medycznych

Rada Przejrzystości. Agencja Oceny Technologii Medycznych Agencja Oceny Technologii Medycznych Rada Przejrzystości Stanowisko Rady Przejrzystości nr 29/2012 z dnia 11 czerwca 2012 r. w sprawie zasadności finansowania środka spożywczego specjalnego przeznaczenia

Bardziej szczegółowo

Ulotka dołączona do opakowania: informacja dla pacjenta

Ulotka dołączona do opakowania: informacja dla pacjenta Ulotka dołączona do opakowania: informacja dla pacjenta Perosall C, roztwór do stosowania podjęzykowego. Mieszanka alergenów pyłku chwastów. Zestaw do leczenia podstawowego: 0 JS*/ ml, 00 JS/ ml, 000 JS/

Bardziej szczegółowo

1. Układ odpornościowy. Odporność humoralna

1. Układ odpornościowy. Odporność humoralna Zakres zagadnień do poszczególnych tematów zajęć Seminaria 1. Układ odpornościowy. Odporność humoralna Ludzki układ odpornościowy Składowe i mechanizmy odporności wrodzonej Składowe i mechanizmy odpowiedzi

Bardziej szczegółowo

Agencja Oceny Technologii Medycznych

Agencja Oceny Technologii Medycznych Agencja Oceny Technologii Medycznych Opinia Prezesa Agencji Oceny Technologii Medycznych nr 249/2014 z dnia 27 października 2014 r. o projekcie programu Profilaktyka i wczesna diagnostyka astmy, chorób

Bardziej szczegółowo

Znaczenie determinant węglowodanowych (CCD) w diagnostyce alergii krzyżowej

Znaczenie determinant węglowodanowych (CCD) w diagnostyce alergii krzyżowej Znaczenie determinant węglowodanowych (CCD) w diagnostyce alergii krzyżowej dr n. med. Aneta Wagner 1 mgr Emilia Majsiak 2 1 Zakład Alergologii i Rehabilitacji Oddechowej II Katedra Otolaryngologii, UM

Bardziej szczegółowo

Odczulanie w leczeniu alergii - spojrzenie na teraźniejszość, pytania o przyszłość

Odczulanie w leczeniu alergii - spojrzenie na teraźniejszość, pytania o przyszłość Odczulanie w leczeniu alergii - spojrzenie na teraźniejszość, pytania o przyszłość Napadowe kichanie, bardzo obfity wodnisty katar, uczucie zatkanego nosa, dotkliwe swędzenie nosa, drapanie w gardle, łzawienie,

Bardziej szczegółowo

Testy alergiczne Laboklin dla psów i kotów

Testy alergiczne Laboklin dla psów i kotów Testy alergiczne Laboklin dla psów i kotów Ogólne informacje dotyczące testów alergicznych Rozpoznanie alergicznego zapalenia skóry jest zawsze rozpoznaniem klinicznym popartym szczegółowym wywiadem i

Bardziej szczegółowo

DIAGNOSTYKA CHORÓB ALERGICZNYCH

DIAGNOSTYKA CHORÓB ALERGICZNYCH DIAGNOSTYKA CHORÓB ALERGICZNYCH Choroby alergiczne Nadwrażliwość oznacza powtarzalne objawy podmiotowe lub przedmiotowe, wywołane przez ekspozycję na określony bodziec w dawce tolerowanej przez osoby zdrowe.

Bardziej szczegółowo

IMMUNOCAP ISAC 112 sige ŹRÓDŁA POCHODZENIA ALERGENÓW

IMMUNOCAP ISAC 112 sige ŹRÓDŁA POCHODZENIA ALERGENÓW ŹRÓDŁA POCHODZENIA ALERGENÓW ALERGENY ROŚLINNE PYŁKI DRZEW KOMPONENT SWOISTY KOMPONENT REAGUJĄCY KRZYŻOWO Brzoza Bet v 1 Bet v 1 Bet v 2 Bet v 4 Leszczyna Cor a 1 Cor a 1 Olcha Aln g 1 Aln g 1 Cedr japoński

Bardziej szczegółowo

ISBN 978-83-7277-438-5

ISBN 978-83-7277-438-5 Copyright by Wydawnictwo ASTRUM Sp. z o.o. Wrocław 2004 Wszelkie prawa zastrzeżone Redakcja Zespół Wydawnictwa Korekta Stanisława Trela Redakcja techniczna Elżbieta Bursztynowicz Projekt okładki Andrzej

Bardziej szczegółowo

PROKALCYTONINA infekcje bakteryjne i sepsa. wprowadzenie

PROKALCYTONINA infekcje bakteryjne i sepsa. wprowadzenie PROKALCYTONINA infekcje bakteryjne i sepsa wprowadzenie CZĘŚĆ PIERWSZA: Czym jest prokalcytonina? PCT w diagnostyce i monitowaniu sepsy PCT w diagnostyce zapalenia dolnych dróg oddechowych Interpretacje

Bardziej szczegółowo

DIAGNOSTYKA SEROLOGICZNA

DIAGNOSTYKA SEROLOGICZNA DIAGNOSTYKA SEROLOGICZNA PACJENTÓW W OKRESIE OKOŁOPRZESZCZEPOWYM Katarzyna Popko Zakład Diagnostyki Laboratoryjnej i Immunologii Klinicznej Wieku Rozwojowego WUM ZASADY DOBORU DAWCÓW KOMÓREK KRWIOTWÓRCZYCH

Bardziej szczegółowo

Punktowe testy skórne najczęstsze pytania rodziców

Punktowe testy skórne najczęstsze pytania rodziców Punktowe testy skórne najczęstsze pytania rodziców Dr n. med. Anna Zawadzka- Krajewska Klinika Pneumonologii i Alergologii Wieku Dziecięcego WUM w Warszawie Kierownik Kliniki: Prof. dr hab. n. med. Marek

Bardziej szczegółowo

LECZENIE CIĘŻKIEJ ASTMY ALERGICZNEJ IGE ZALEŻNEJ (ICD-10 J 45.0) ORAZ CIĘŻKIEJ ASTMY EOZYNOFILOWEJ (ICD-10 J 45)

LECZENIE CIĘŻKIEJ ASTMY ALERGICZNEJ IGE ZALEŻNEJ (ICD-10 J 45.0) ORAZ CIĘŻKIEJ ASTMY EOZYNOFILOWEJ (ICD-10 J 45) Załącznik B.44. LECZENIE CIĘŻKIEJ ASTMY ALERGICZNEJ IGE ZALEŻNEJ (ICD-10 J 45.0) ORAZ CIĘŻKIEJ ASTMY EOZYNOFILOWEJ (ICD-10 J 45) ZAKRES ŚWIADCZENIA GWARANTOWANEGO ŚWIADCZENIOBIORCY 1. Leczenie ciężkiej

Bardziej szczegółowo

20.03.2015 Piątek. 1. Diagnostyka in vitro co trzeba wiedzieć 14.30-14.50. 2. Testy skórne przydatność i interpretacja 14.50-15.10

20.03.2015 Piątek. 1. Diagnostyka in vitro co trzeba wiedzieć 14.30-14.50. 2. Testy skórne przydatność i interpretacja 14.50-15.10 20.03.2015 Piątek GODZ. 12.50 13.00 GODZ. 13.00 14.30 Ceremonia Inauguracyjna Sesja Inauguracyjna Alergia pokarmowa w 2015 roku co dalej? Prof. Bolesław Samoliński 1. Czy rzeczywiście nastąpił wzrost alergii

Bardziej szczegółowo

Kod przedmiotu/modułu MK_39 Punkty ETCS: 6. Jednostka: Zakład Immunologii Katedry Immunologii Klinicznej, ul. Rokietnicka 5d, 60-806 Poznań

Kod przedmiotu/modułu MK_39 Punkty ETCS: 6. Jednostka: Zakład Immunologii Katedry Immunologii Klinicznej, ul. Rokietnicka 5d, 60-806 Poznań Kod przedmiotu/modułu MK_39 Punkty ETCS: 6 Nazwa przedmiotu: Immunopatologia Jednostka: Zakład Immunologii Katedry Immunologii Klinicznej, ul. Rokietnicka 5d, 60-806 Poznań Osoba odpowiedzialna za przedmiot:

Bardziej szczegółowo

ASTMA IMMUNOLOGIA KLINICZNA ŁÓDŹ,

ASTMA IMMUNOLOGIA KLINICZNA ŁÓDŹ, XVI Konferencja Naukowo-Szkoleniowa ALERGIA ASTMA IMMUNOLOGIA KLINICZNA ŁÓDŹ, 8-10 czerwca 2017 r. pod patronatem POLSKIEGO TOWARZYSTWA ALERGOLOGICZNEGO Miejsce: Centrum Konferencyjno-Wystawiennicze EXPO

Bardziej szczegółowo

GRYPA CO POWINIENEŚ WIEDZIEĆ NA TEN TEMAT? CZY WYKORZYSTAŁŚ WSZYSTKIE DOSTĘPNE ŚRODKI BY USTRZEC SIĘ PRZED GRYPĄ?

GRYPA CO POWINIENEŚ WIEDZIEĆ NA TEN TEMAT? CZY WYKORZYSTAŁŚ WSZYSTKIE DOSTĘPNE ŚRODKI BY USTRZEC SIĘ PRZED GRYPĄ? GRYPA CO POWINIENEŚ WIEDZIEĆ NA TEN TEMAT? CZY WYKORZYSTAŁŚ WSZYSTKIE DOSTĘPNE ŚRODKI BY USTRZEC SIĘ PRZED GRYPĄ? ZDOBĄDŹ INFORMACJE! ZASZCZEP SIĘ! ZDOBĄDŹ OCHRONĘ! SZCZEPIONKA PRZECIW GRYPIE CZYM JEST

Bardziej szczegółowo

11.03.2016 Piątek. 1. Alergia a nietolerancja pokarmowa co trzeba wiedzieć? 13.00-13.30

11.03.2016 Piątek. 1. Alergia a nietolerancja pokarmowa co trzeba wiedzieć? 13.00-13.30 11.03.2016 Piątek GODZ. 12.45 Ceremonia Inauguracyjna GODZ. 13.00 14.45 Sesja Inauguracyjna Alergia pokarmowa w 2016 roku co dalej? Prof. Maciej Kaczmarski 1. Alergia a nietolerancja pokarmowa co trzeba

Bardziej szczegółowo

Ulotka dołączona do opakowania: informacja dla użytkownika

Ulotka dołączona do opakowania: informacja dla użytkownika Ulotka dołączona do opakowania: informacja dla użytkownika Pharmalgen Hymenoptera venoms Wyciągi alergenowe jadów owadów błonkoskrzydłych (osy, pszczoły) 0,12 μg, 1,2 μg, 12 μg, 120 μg Proszek i rozpuszczalnik

Bardziej szczegółowo

Jesteśmy tym czym oddychamy?

Jesteśmy tym czym oddychamy? Jesteśmy tym czym oddychamy? Jak działają płuca Najczęstsze choroby płuc Dr med. Piotr Dąbrowiecki Wojskowy Instytut Medyczny Polska Federacja Stowarzyszeń Chorych na Astmę Alergię i POCHP ANATOMIA UKŁADU

Bardziej szczegółowo

Aneks III. Zmiany, które należy wprowadzić w odpowiednich punktach charakterystyki produktu leczniczego i ulotkach dla pacjenta

Aneks III. Zmiany, które należy wprowadzić w odpowiednich punktach charakterystyki produktu leczniczego i ulotkach dla pacjenta Aneks III Zmiany, które należy wprowadzić w odpowiednich punktach charakterystyki produktu leczniczego i ulotkach dla pacjenta Uwaga: Ta Charakterystyka Produktu Leczniczego, oznakowanie opakowań i ulotka

Bardziej szczegółowo

Raport końcowy z badania dotyczącego obserwacji zależności nasilenia objawów alergicznego nieżytu nosa od współwystępowania innych chorób o podłożu

Raport końcowy z badania dotyczącego obserwacji zależności nasilenia objawów alergicznego nieżytu nosa od współwystępowania innych chorób o podłożu Raport końcowy z badania dotyczącego obserwacji zależności nasilenia objawów alergicznego nieżytu nosa od współwystępowania innych chorób o podłożu alergicznym Celem badania była obserwacja zależności

Bardziej szczegółowo

Harmonogram wykładów z patofizjologii dla Studentów III roku Wydziału Farmaceutycznego kierunku Farmacja studia stacjonarne

Harmonogram wykładów z patofizjologii dla Studentów III roku Wydziału Farmaceutycznego kierunku Farmacja studia stacjonarne Harmonogram wykładów z patofizjologii dla Studentów III roku Wydziału Farmaceutycznego kierunku Farmacja studia stacjonarne Środa 15.45-17.15, ul. Medyczna 9, sala A Data Temat: Prowadzący: 05.10.16 Omówienie

Bardziej szczegółowo

CHARAKTERYSTYKA PRODUKTU LECZNICZEGO 1. NAZWA PRODUKTU LECZNICZEGO. Perosall D, roztwór do stosowania podjęzykowego Mieszanka alergenów pyłku drzew.

CHARAKTERYSTYKA PRODUKTU LECZNICZEGO 1. NAZWA PRODUKTU LECZNICZEGO. Perosall D, roztwór do stosowania podjęzykowego Mieszanka alergenów pyłku drzew. CHARAKTERYSTYKA PRODUKTU LECZNICZEGO. NAZWA PRODUKTU LECZNICZEGO Perosall D, roztwór do stosowania podjęzykowego Mieszanka alergenów pyłku drzew.. SKŁAD JAKOŚCIOWY I ILOŚCIOWY ml roztworu zawiera mieszankę

Bardziej szczegółowo

Czym jest alergia? VADEMECUM ALERGIKA

Czym jest alergia? VADEMECUM ALERGIKA Czym jest alergia?...uczulenie to nic innego jak dziwna lub omyłkowa odpowiedź układu odpornościowego. Tak, jakby organizm źle rozpoznał bodziec i zareagował na nieszkodliwą substancję w sposób wręcz...

Bardziej szczegółowo

ULOTKA DLA PACJENTA: INFORMACJA DLA UŻYTKOWNIKA. ALLERGODIL, 0,5 mg/ml, krople do oczu, roztwór Azelastini hydrochloridum

ULOTKA DLA PACJENTA: INFORMACJA DLA UŻYTKOWNIKA. ALLERGODIL, 0,5 mg/ml, krople do oczu, roztwór Azelastini hydrochloridum ULOTKA DLA PACJENTA: INFORMACJA DLA UŻYTKOWNIKA ALLERGODIL, 0,5 mg/ml, krople do oczu, roztwór Azelastini hydrochloridum Należy przeczytać uważnie całą ulotkę, ponieważ zawiera ona informacje ważne dla

Bardziej szczegółowo

Podobieństwa i różnice alergenowej immunoterapii podskórnej i podjęzykowej

Podobieństwa i różnice alergenowej immunoterapii podskórnej i podjęzykowej Podobieństwa i różnice alergenowej immunoterapii podskórnej i podjęzykowej Similarities and differences between subcutaneous and sublingual immunotherapy T E R A P I A S U M M A R Y Subcutaneous (SCIT)

Bardziej szczegółowo

ELIMINACJA ODRY/RÓŻYCZKI

ELIMINACJA ODRY/RÓŻYCZKI PAŃSTWOWY ZAKŁAD HIGIENY INSTYTUT NAUKOWO-BADAWCZY ELIMINACJA ODRY/RÓŻYCZKI PROGRAM WHO REALIZACJA W POLSCE - ZASADY - INSTRUKCJE ZAKŁAD WIRUSOLOGII UL. CHOCIMSKA 24 00-791 WARSZAWA PROGRAM ELIMINACJI

Bardziej szczegółowo

PURETHAL mieszanki alergoidów pyłków roślin, AUM zawiesina do wstrzykiwań

PURETHAL mieszanki alergoidów pyłków roślin, AUM zawiesina do wstrzykiwań Ulotka dołączona do opakowania: informacja dla pacjenta PURETHAL mieszanki alergoidów pyłków roślin, 20 000 AUM zawiesina do wstrzykiwań Należy uważnie zapoznać się z treścią ulotki przed zastosowaniem

Bardziej szczegółowo

badania laboratoryjne - alergologia i toksykologia

badania laboratoryjne - alergologia i toksykologia badania laboratoryjne - alergologia i toksykologia Antygen HLA B-27 202,50 Borany w surowicy ilościowo 94,50 CDA 166,50 Cyklosporyna 97,50 d1 roztocze kurzu domowego D. pteronyssinus 42,00 d2 roztocze

Bardziej szczegółowo

MAM HAKA NA CHŁONIAKA

MAM HAKA NA CHŁONIAKA MAM HAKA NA CHŁONIAKA CHARAKTERYSTYKA OGÓLNA Chłoniaki są to choroby nowotworowe, w których następuje nieprawidłowy wzrost komórek układu limfatycznego (chłonnego). Podobnie jak inne nowotwory, chłoniaki

Bardziej szczegółowo

zespół czynników definiowanych ogólnie jako zachodni styl ycia Alergia "O nie ycie pyłkowym"

zespół czynników definiowanych ogólnie jako zachodni styl ycia Alergia O nie ycie pyłkowym PYŁKOWICA Słowo alergia jest dzisiaj terminem ogólnie znanym. Trudno uwierzyć, że sto lat temu objawy alergii były uważane przez lekarzy za objaw zbiorowej histerii. Zupełna bezradność i niewiara lekarzy

Bardziej szczegółowo

PROFILAKTYKA PRZECIW GRYPIE

PROFILAKTYKA PRZECIW GRYPIE PROFILAKTYKA PRZECIW GRYPIE Koordynator profilaktyki : mgr piel. Anna Karczewska CELE: zwiększanie świadomości pacjenta na temat szczepionek przeciwko grypie zapobieganie zachorowań na grypę zapobieganie

Bardziej szczegółowo

DIAGNOSTYKA ALERGII. Badanie Materiał Cena Czas oczekiwania na wynik

DIAGNOSTYKA ALERGII. Badanie Materiał Cena Czas oczekiwania na wynik DIAGNOSTYKA ALERGII Badanie Materiał Cena Czas oczekiwania na wynik Test nietolerancji pokarmowej (181 antygenów) surowica 700,00 zł IgE całkowite (immunoglobulina E) surowica 40,00 zł Diaminooksydaza

Bardziej szczegółowo

Diagnostyka zakażeń EBV

Diagnostyka zakażeń EBV Diagnostyka zakażeń EBV Jakie wyróżniamy główne konsekwencje kliniczne zakażenia EBV: 1) Mononukleoza zakaźna 2) Chłoniak Burkitta 3) Potransplantacyjny zespół limfoproliferacyjny Jakie są charakterystyczne

Bardziej szczegółowo

Propedeutyka diagnostyki klinicznej Konspekty wykładów i ćwiczeń (cz.6)

Propedeutyka diagnostyki klinicznej Konspekty wykładów i ćwiczeń (cz.6) Propedeutyka diagnostyki klinicznej Konspekty wykładów i ćwiczeń (cz.6) Paulina Dumnicka 7. CHOROBY ALERGICZNE Nadwrażliwośd powtarzalne objawy wywołane przez określony bodziec, tolerowany przez osoby

Bardziej szczegółowo

Olopatadyna 1 mg/ml krople do oczu, roztwór. Abdi Farma, Unipessoal Lda

Olopatadyna 1 mg/ml krople do oczu, roztwór. Abdi Farma, Unipessoal Lda Plan zarządzania ryzykiem Olopatadyna 1 mg/ml krople do oczu, roztwór Abdi Farma, Unipessoal Lda Data: 23 maja 2013 r. NINIEJSZY DOKUMENT ZAWIERA INFORMACJE POUFNE. KOPIOWANIE I ROZPOWSZECHNIANIE BEZ PISEMNEGO

Bardziej szczegółowo

Alergie pokarmowe a diety eliminacyjne Korzyści i zagrożenia

Alergie pokarmowe a diety eliminacyjne Korzyści i zagrożenia Alergie pokarmowe a diety eliminacyjne Korzyści i zagrożenia DANUTA GAJEWSKA EWA LANGE KATEDRA DIETETYKI, WYDZIAŁ NAUK O ŻYWIENIU CZŁOWIEKA I KONSUMPCJI, SGGW Wszechnica Żywieniowa SGGW Warszawa 21 czerwca

Bardziej szczegółowo

2011-12-02. Plan prezentacji. Diagnostyka serologiczna i genetyczna celiakii. Definicja celiakii. Czym jest gluten? Klasyczne objawy u dzieci

2011-12-02. Plan prezentacji. Diagnostyka serologiczna i genetyczna celiakii. Definicja celiakii. Czym jest gluten? Klasyczne objawy u dzieci Plan prezentacji Diagnostyka serologiczna i genetyczna celiakii Paweł Krzemień, EUROIMMUN Polska Co to jest celiakia? definicja choroby i epidemiologia Rodzaje celiakii Objawy klasyczne i atypowe. Lekarze

Bardziej szczegółowo

Adres strony internetowej, na której Zamawiający udostępnia Specyfikację Istotnych Warunków Zamówienia:

Adres strony internetowej, na której Zamawiający udostępnia Specyfikację Istotnych Warunków Zamówienia: Strona 1 z 8 Adres strony internetowej, na której Zamawiający udostępnia Specyfikację Istotnych Warunków Zamówienia: www.ameryka.com.pl Olsztynek: Dostawa paneli alergenowych oraz testów skórnych Numer

Bardziej szczegółowo

NA ZAKAŻENIE HBV i HCV

NA ZAKAŻENIE HBV i HCV NA ZAKAŻENIE HBV i HCV Wojewódzka Stacja Sanitarno-Epidemiologiczna w Gdańsku 18.04.2016r. Aneta Bardoń-Błaszkowska HBV - Hepatitis B Virus Simplified diagram of the structure of hepatitis B virus, Autor

Bardziej szczegółowo

Rozpoznawanie alergii pokarmowej- jak może nam w tym pomóc badanie Sensitest?

Rozpoznawanie alergii pokarmowej- jak może nam w tym pomóc badanie Sensitest? Rozpoznawanie alergii pokarmowej- jak może nam w tym pomóc badanie Sensitest? Kiedy należy rozważać podejrzenie alergii pokarmowej? Objawy alergii pokarmowej nie są swoiste i mogą naśladować inne choroby

Bardziej szczegółowo

Odporność, stres, alergia

Odporność, stres, alergia Odporność, stres, alergia Odporność komórkowa Układ mikrofagocytarny Układ makrofagocytarny 1 Układ mikrofagocytarny Granulocyty obojętnochłonne Granulocyty kwasochłonne Granulocyty zasadochłonne Układ

Bardziej szczegółowo

Dobierając optymalny program szczepień, jesteśmy w stanie zapobiec chorobom, które mogą być zagrożeniem dla zdrowia Państwa pupila.

Dobierając optymalny program szczepień, jesteśmy w stanie zapobiec chorobom, które mogą być zagrożeniem dla zdrowia Państwa pupila. SZCZEPIENIA KOTÓW Działamy według zasady: Lepiej zapobiegać niż leczyć Wychodząc naprzeciw Państwa oczekiwaniom oraz dbając o dobro Waszych pupili opisaliśmy program profilaktyczny chorób zakaźnych psów,

Bardziej szczegółowo

Ulotka dołączona do opakowania: informacja dla pacjenta. PURETHAL mieszanki alergoidów pyłków roślin, AUM, zawiesina do wstrzykiwań

Ulotka dołączona do opakowania: informacja dla pacjenta. PURETHAL mieszanki alergoidów pyłków roślin, AUM, zawiesina do wstrzykiwań Ulotka dołączona do opakowania: informacja dla pacjenta PURETHAL mieszanki alergoidów pyłków roślin, 20 000 AUM, zawiesina do wstrzykiwań Należy uważnie zapoznać się z treścią ulotki przed zastosowaniem

Bardziej szczegółowo

Oferta diagnostyczna Instytutu Mikroekologii. Mgr Małgorzata Drobczyńska Instytut Mikroekologii Ul. Sielska 10 60-129 Poznań

Oferta diagnostyczna Instytutu Mikroekologii. Mgr Małgorzata Drobczyńska Instytut Mikroekologii Ul. Sielska 10 60-129 Poznań Oferta diagnostyczna Instytutu Mikroekologii Mgr Małgorzata Drobczyńska Instytut Mikroekologii Ul. Sielska 10 60-129 Poznań INSTYTUT MIKROEKOLOGII Najnowocześniejsza diagnostyka medyczna w leczeniu przewlekłych

Bardziej szczegółowo

STAN ZDROWIA POLSKICH DZIECI. Prof. nadzw. Teresa Jackowska Konsultant Krajowy w dziedzinie pediatrii

STAN ZDROWIA POLSKICH DZIECI. Prof. nadzw. Teresa Jackowska Konsultant Krajowy w dziedzinie pediatrii STAN ZDROWIA POLSKICH DZIECI Prof. nadzw. Teresa Jackowska Konsultant Krajowy w dziedzinie pediatrii W trosce o młode pokolenie. Jak wychować zdrowe dziecko? Konferencja prasowa 09.09.2015 Sytuacja demograficzna

Bardziej szczegółowo

Program specjalizacji

Program specjalizacji CENTRUM MEDYCZNE KSZTAŁCENIA PODYPLOMOWEGO Program specjalizacji w ALERGOLOGII Warszawa 2002 Program specjalizacji przygotował zespół ekspertów Prof.dr hab.n.med. Jerzy Kruszewski konsultant krajowy Prof.dr

Bardziej szczegółowo

PODSTAWY IMMUNOLOGII Komórki i cząsteczki biorące udział w odporności nabytej (cz. III): Aktywacja i funkcje efektorowe limfocytów B

PODSTAWY IMMUNOLOGII Komórki i cząsteczki biorące udział w odporności nabytej (cz. III): Aktywacja i funkcje efektorowe limfocytów B PODSTAWY IMMUNOLOGII Komórki i cząsteczki biorące udział w odporności nabytej (cz. III): Aktywacja i funkcje efektorowe limfocytów B Nadzieja Drela ndrela@biol.uw.edu.pl Konspekt wykładu Rozpoznanie antygenu

Bardziej szczegółowo

Alergologia. Rozdział 8. Alergeny. Alergeny powietrznopochodne (inhalacyjne, wziewne) Alergeny pokarmowe. Alergeny zwierząt. Anna Zawadzka-Krajewska

Alergologia. Rozdział 8. Alergeny. Alergeny powietrznopochodne (inhalacyjne, wziewne) Alergeny pokarmowe. Alergeny zwierząt. Anna Zawadzka-Krajewska Rozdział 8 175 Alergologia Anna Zawadzka-Krajewska Alergeny Są to antygeny wywołujące reakcję alergiczną IgE-zależną lub IgE-niezależną ( alergia). Antygeny są zwykle substancjami białkowymi pochodzenia

Bardziej szczegółowo

ORGANIZATORZY WSPÓŁUDZIAŁ NAUKOWY ZŁOTY SPONSOR

ORGANIZATORZY WSPÓŁUDZIAŁ NAUKOWY ZŁOTY SPONSOR Koleżanki i Koledzy Mam przyjemność już po raz trzynasty zaprosić Państwa na Konferencję Naukowo-Szkoleniową Alergia Astma Immunologia Kliniczna, która odbędzie się w Łodzi w dniach 12-14 czerwca 2014

Bardziej szczegółowo

Wojewódzka Stacja Sanitarno-Epidemiologiczna w Poznaniu

Wojewódzka Stacja Sanitarno-Epidemiologiczna w Poznaniu Wojewódzka Stacja Sanitarno-Epidemiologiczna w Poznaniu PROGRAM WHO ELIMINACJI ODRY/RÓŻYCZKI Program eliminacji odry i różyczki został uchwalony przez Światowe Zgromadzenie Zdrowia 28 maja 2003 roku. Realizacja

Bardziej szczegółowo

Testy dla kobiet w ciąży. Zakażenie HIV i AIDS u dzieci.

Testy dla kobiet w ciąży. Zakażenie HIV i AIDS u dzieci. Testy dla kobiet w ciąży. Zakażenie HIV i AIDS u dzieci. dr n. med. Agnieszka Ołdakowska Klinika Chorób Zakaźnych Wieku Dziecięcego Warszawski Uniwersytet Medyczny Wojewódzki Szpital Zakaźny w Warszawie

Bardziej szczegółowo

Dlaczego płuca chorują?

Dlaczego płuca chorują? Dlaczego płuca chorują? Dr med. Piotr Dąbrowiecki Wojskowy Instytut Medyczny Polska Federacja Stowarzyszeń Chorych na Astmę Alergię i POCHP Budowa płuc Płuca to parzysty narząd o budowie pęcherzykowatej

Bardziej szczegółowo

Nazwa programu: LECZENIE PIERWOTNYCH NIEDOBORÓW ODPORNOŚCI U DZIECI

Nazwa programu: LECZENIE PIERWOTNYCH NIEDOBORÓW ODPORNOŚCI U DZIECI Załącznik nr 12 do zarządzenia Nr 59/2011/DGL Prezesa NFZ z dnia 10 października 2011 roku Nazwa programu: LECZENIE PIERWOTNYCH NIEDOBORÓW ODPORNOŚCI U DZIECI ICD 10 D80 w tym D80.0, D80.1, D80.3, D80.4,

Bardziej szczegółowo

ULOTKA DLA PACJENTA. Roztwór do stosowania podjęzykowego SKŁAD

ULOTKA DLA PACJENTA. Roztwór do stosowania podjęzykowego SKŁAD ULOTKA DLA PACJENTA Należy zapoznać się z treścią ulotki przed zastosowaniem leku. - Należy zachować tę ulotkę, aby w razie potrzeby móc ją ponownie przeczytać. - Należy zwrócić się do lekarza lub farmaceuty,

Bardziej szczegółowo

2) Program profilaktyki astmy i chorób alergicznych młodzieŝy szkolnej

2) Program profilaktyki astmy i chorób alergicznych młodzieŝy szkolnej 2) Program profilaktyki astmy i chorób alergicznych młodzieŝy szkolnej Pn.: Program profilaktyczny dla dzieci i młodzieŝy szkolnej. Alergia na środowiskowe alergeny naturalne i substancje chemiczne 1.

Bardziej szczegółowo