PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA OGÓLNEGO DLA GIMNAZJÓW I SZKÓŁ PONADGIMNAZJALNYCH, KTÓRYCH UKOŃCZENIE UMOśLIWIA PRZYSTĄPIENIE DO EGZAMINU MATURALNEGO

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA OGÓLNEGO DLA GIMNAZJÓW I SZKÓŁ PONADGIMNAZJALNYCH, KTÓRYCH UKOŃCZENIE UMOśLIWIA PRZYSTĄPIENIE DO EGZAMINU MATURALNEGO"

Transkrypt

1 ZAŁĄCZNIK nr 4 PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA OGÓLNEGO DLA GIMNAZJÓW I SZKÓŁ PONADGIMNAZJALNYCH, KTÓRYCH UKOŃCZENIE UMOśLIWIA PRZYSTĄPIENIE DO EGZAMINU MATURALNEGO Po ukończeniu szkoły podstawowej, uczeń kontynuuje kształcenie ogólne na III i IV etapie edukacyjnym. Etap III realizowany jest w gimnazjum, zaś etap IV w szkole ponadgimnazjalnej. Kształcenie ogólne na III i IV etapie edukacyjnym, choć realizowane w dwóch róŝnych szkołach, tworzy programowo spójną całość i stanowi fundament wykształcenia, umoŝliwiający zdobycie zróŝnicowanych kwalifikacji zawodowych, a następnie ich późniejsze doskonalenie lub modyfikowanie. Kształcenie ogólne w gimnazjum i w szkole ponadgimnazjalnej zamyka zatem pierwszy etap indywidualnej strategii kaŝdego ucznia kształcenia się przez całe Ŝycie. Cele kształcenia Celem kształcenia ogólnego na III i IV etapie edukacyjnym jest: 1) przyswojenie przez uczniów określonego zasobu wiadomości na temat faktów, zasad, teorii i praktyk; 2) zdobycie przez uczniów umiejętności wykorzystania posiadanych wiadomości podczas wykonywania zadań i rozwiązywania problemów; 3) kształtowanie u uczniów postaw warunkujących sprawne i odpowiedzialne funkcjonowanie we współczesnym świecie. Do najwaŝniejszych umiejętności zdobywanych w trakcie kształcenia ogólnego naleŝą: 1) czytanie rozumiane jako umiejętność rozumienia, wykorzystywania i refleksyjnego przetwarzania tekstów, w tym tekstów kultury, prowadzące do osiągnięcia własnych celów, rozwoju osobowego oraz aktywnego uczestnictwa w Ŝyciu społeczeństwa; 2) myślenie matematyczne umiejętność wykorzystania narzędzi matematyki tam, gdzie wymagają tego potrzeby codziennego Ŝycia oraz formułowania sądów opartych na rozumowaniu matematycznym; 3) myślenie naukowe umiejętność wykorzystania wiedzy o charakterze naukowym do identyfikowania i rozwiązywania problemów, a takŝe formułowania wniosków opartych na obserwacjach empirycznych dotyczących przyrody lub społeczeństwa; 4) umiejętność komunikowania się w języku ojczystym i w językach obcych, zarówno w mowie, jak i w piśmie; 5) umiejętność sprawnego posługiwania się nowoczesnymi technologiami informacyjnymi i komunikacyjnymi; 6) umiejętność wyszukiwania, selekcjonowania i krytycznej analizy informacji; 7) umiejętność rozpoznawania własnych potrzeb edukacyjnych oraz uczenia się; 8) umiejętność pracy zespołowej. 1

2 Jednym z najwaŝniejszych zadań szkoły jest kształcenie umiejętności posługiwania się językiem polskim, w tym dbałość o wzbogacanie zasobu słownictwa uczniów. Wypełnianie tego zadania naleŝy do obowiązków kaŝdego nauczyciela. WaŜnym zadaniem współczesnej szkoły jest przygotowanie uczniów do Ŝycia w społeczeństwie informacyjnym. Nauczyciele powinni stwarzać uczniom warunki do nabywania umiejętności wyszukiwania, porządkowania i wykorzystywania informacji z róŝnych źródeł, z zastosowaniem technologii informacyjno-komunikacyjnych, na zajęciach z róŝnych przedmiotów. Realizację powyŝszych celów powinna wspomagać dobrze wyposaŝona biblioteka szkolna, dysponująca aktualnymi zbiorami, zarówno w postaci księgozbioru, jak i w postaci zasobów multimedialnych. Nauczyciele wszystkich przedmiotów powinni odwoływać się do zasobów biblioteki szkolnej i współpracować z nauczycielami bibliotekarzami w celu wszechstronnego przygotowania uczniów do samokształcenia i świadomego wyszukiwania, selekcjonowania i wykorzystywania informacji. PoniewaŜ środki społecznego przekazu odgrywają we współczesnym świecie coraz większą rolę, zarówno w Ŝyciu społecznym, jak i indywidualnym, kaŝdy nauczyciel powinien poświęcić duŝo uwagi edukacji medialnej, czyli wychowaniu uczniów do właściwego wykorzystania mediów. WaŜnym celem działalności szkoły jest skuteczne nauczanie języków obcych. Bardzo waŝne jest dostosowanie zajęć do poziomu przygotowania ucznia, które uzyskał na wcześniejszych etapach edukacyjnych. Konsekwentnie, zajęcia z języków obcych nowoŝytnych prowadzone są na następujących poziomach: na III etapie edukacyjnym: 1) poziom III.0 dla początkujących; 2) poziom III.1 na podbudowie wymagań dla II etapu edukacyjnego na IV etapie edukacyjnym: 3) poziom IV.0 dla początkujących; 4) poziom IV.1 na podbudowie wymagań poziomu III.0; 5) poziom IV.2 na podbudowie wymagań poziomu III.1. Szkoła powinna teŝ poświęcić duŝo uwagi efektywności kształcenia w zakresie nauk przyrodniczych i ścisłych zgodnie z priorytetami Strategii Lizbońskiej. Kształcenie w tym zakresie jest kluczowe dla rozwoju cywilizacyjnego Polski oraz Europy. WaŜnym zadaniem szkoły jest takŝe edukacja zdrowotna, której celem jest rozwijanie u uczniów postawy dbałości o zdrowie własne i innych ludzi oraz umiejętności tworzenia środowiska sprzyjającego zdrowiu. W procesie kształcenia ogólnego szkoła kształtuje u uczniów postawy sprzyjające ich dalszemu rozwojowi indywidualnemu i społecznemu, takie jak: uczciwość, wiarygodność, odpowiedzialność, wytrwałość, poczucie własnej wartości, ciekawość poznawcza, przedsiębiorczość, kreatywność, gotowość do podejmowania inicjatyw oraz do pracy zespołowej, kultura osobista. W rozwoju społecznym bardzo waŝne jest kształtowanie postawy obywatelskiej, postawy poszanowania tradycji i kultury własnego narodu, a takŝe postawy poszanowania dla innych kultur i tradycji. Szkoła podejmuje odpowiednie kroki w celu zapobiegania wszelkiej dyskryminacji. 2

3 Dalsze etapy strategii kształcenia się przez całe Ŝycie będą wymagać umiejętności podejmowania waŝnych decyzji poczynając od wyboru szkoły ponadgimnazjalnej, kierunku studiów lub konkretnej specjalizacji zawodowej, poprzez decyzje o wyborze miejsca pracy, sposobie podnoszenia oraz poszerzania swoich kwalifikacji, aŝ do ewentualnych decyzji o zmianie zawodu. Dlatego szkoła ma obowiązek przygotowania uczniów do podejmowania przemyślanych decyzji, takŝe poprzez umoŝliwianie im samodzielnego wyboru części zajęć edukacyjnych. Na III i IV etapie edukacyjnym szkoła oferuje uczniom przedmioty uzupełniające. Na III etapie edukacyjnym uczniowie mogą wybierać z oferty zajęć artystycznych oraz z oferty zajęć praktyczno-technicznych, co dla części z nich będzie stanowiło waŝny element preorientacji zawodowej. Na IV etapie edukacyjnym uczniowie mają do wyboru zajęcia: zajęcia artystyczne oraz ekonomię w praktyce. Łącznie III i IV etap edukacyjny zapewniają pełny, wspólny i jednakowy dla wszystkich zasób wiedzy w zakresie podstawowym. Kontynuacja IV etapu edukacyjnego w szkołach ponadgimnazjalnych, których ukończenie umoŝliwia przystąpienie do egzaminu maturalnego, daje ponadto uczniowi do wyboru szeroką ofertę zajęć prowadzonych w zakresie rozszerzonym o istotnie szerszych wymaganiach w stosunku do zakresu podstawowego, zapewniających gruntowne przygotowanie w wybranym profilu kształcenia. Szkoła ma obowiązek zadbać o wszechstronny rozwój kaŝdego ucznia, uzupełniając wybrany przez niego zestaw przedmiotów w zakresie rozszerzonym zajęciami harmonijnie dopełniającymi jego główne zainteresowania. Dlatego dla uczniów wybierających na IV etapie edukacyjnym pogłębione kształcenie w zakresie nauk matematyczno-przyrodnicznych przygotowano blok przedmiotowy historia i społeczeństwo, który poszerza ich wiedzę w zakresie nauk humanistycznych oraz kształtuje postawy obywatelskie. Podobnie, dla uczniów wybierających na IV etapie edukacyjnym pogłębione kształcenie w zakresie nauk humanistycznych przygotowano blok przedmiotowy przyroda, który ma na celu poszerzenie wiedzy w zakresie nauk przyrodniczych. Programy nauczania i ocenianie Podstawa programowa kształcenia ogólnego jest głównym instrumentem regulującym realizowane w szkołach programy nauczania w zakresie kształcenia ogólnego, zawartość podręczników, ocenianie wewnątrzszkolne oraz system oceniania zewnętrznego. Wiadomości i umiejętności, które uczeń zdobywa na III i IV etapie edukacyjnym opisane są, zgodnie z ideą europejskiej struktury kwalifikacji, w języku efektów kształcenia 1). Cele kształcenia sformułowane są w języku wymagań ogólnych, a treści nauczania oraz oczekiwane umiejętności uczniów sformułowane są w języku wymagań szczegółowych. Działalność szkoły jest określona przez szkolny zestaw programów nauczania oraz program wychowawczy szkoły, dostosowany do potrzeb środowiska, w którym szkoła działa. Program wychowawczy opisuje treści i działania skierowane do uczniów, nauczycieli i rodziców związane z realizacją jej misji wychowawczej oraz jej zadań w zakresie profilaktyki i opieki. 1) Zalecenie Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 23 kwietnia 2008 roku w sprawie ustanowienia europejskich ram kwalifikacji dla uczenia się przez całe Ŝycie (2008/C111/01). 3

4 Szkolny zestaw programów nauczania oraz program wychowawczy szkoły tworzą spójną całość i muszą uwzględniać wszystkie wymagania opisane w podstawie programowej. Ich przygotowanie i realizacja są zadaniem zarówno całej szkoły, jak i kaŝdego nauczyciela. Za ich zgodność z podstawą programową odpowiada dyrektor szkoły. Nauczyciele mogą przygotowywać, proponować i realizować programy obejmujące poszczególne przedmioty lub bloki dwóch lub więcej przedmiotów. W przypadku dwóch lub więcej przedmiotów, zadaniem nauczyciela jest realizacja wymagań oraz ocenianie uczniów ze wszystkich przedmiotów wchodzących w skład bloku. Szkoła i poszczególni nauczyciele zobowiązani są takŝe do podejmowania działań mających na celu zindywidualizowane wspomaganie rozwoju ucznia stosownie do jego potrzeb i moŝliwości. Egzamin przeprowadzany w klasie trzeciej gimnazjum oraz egzamin maturalny odwołują się wyłącznie do wymagań sformułowanych na koniec odpowiednio III lub IV etapu edukacyjnego oraz do wymagań dla etapów wcześniejszych. W ocenianiu wewnątrzszkolnym wymagania mogą być rozszerzone zgodnie z realizowanym programem nauczania. Przedmioty nauczania Przedmioty nauczania dzielą się na podstawowe oraz uzupełniające. Przedmioty podstawowe budują zasadniczy zasób wiedzy kaŝdego ucznia. Przedmioty uzupełniające poszerzają lub uzupełniają indywidualne zainteresowania uczniów. Przedmiot, z wyjątkiem przedmiotu uzupełniającego, moŝe być nauczany na IV etapie edukacyjnym w zakresie podstawowym lub w zakresie rozszerzonym: 1) tylko w zakresie podstawowym przedmioty: wiedza o kulturze, podstawy przedsiębiorczości, wychowanie fizyczne, przysposobienie obronne - edukacja dla bezpieczeństwa, wychowanie do Ŝycia w rodzinie, etyka, język obcy nowoŝytny na poziomach IV.0 i IV.1.oraz język regionalny język kaszubski; 2) w zakresie podstawowym i w zakresie rozszerzonym. W przypadku przedmiotów: język polski, język obcy nowoŝytny na poziomie IV.2, matematyka oraz język mniejszości narodowej lub etnicznej uczeń moŝe wybrać zakres podstawowy albo zakres rozszerzony wymagania szczegółowe dla zakresu rozszerzonego obejmują takŝe wszystkie wymagania szczegółowe dla zakresu podstawowego. Dla pozostałych przedmiotów, dla których określono obydwa zakresy kształcenia, nauczanie w zakresie rozszerzonym stanowi kontynuację nauczania danego przedmiotu w zakresie podstawowym; 3) tylko w zakresie rozszerzonym przedmioty znacznie poszerzające treści innych, nauczanych wcześniej przedmiotów: historia muzyki, historia sztuki, język łaciński i kultura antyczna, filozofia. PoniŜsza tabela zawiera listę przedmiotów nauczania na III i IV etapie edukacyjnym. Nazwy przedmiotów uzupełniających wyróŝniono kursywą. 4

5 Przedmioty nauczania na III i IV etapie edukacyjnym IV etap edukacyjny Nazwa przedmiotu III etap edukacyjny zakres podstawowy zakres rozszerzony Język polski Języki obce nowoŝytne Wiedza o kulturze Muzyka Historia muzyki Plastyka Historia sztuki Zajęcia artystyczne Język łaciński i kultura antyczna Filozofia Historia Wiedza o społeczeństwie Historia i społeczeństwo Podstawy przedsiębiorczości Ekonomia w praktyce Geografia Biologia Chemia Fizyka Przyroda Matematyka Informatyka Zajęcia praktyczno-techniczne Wychowanie fizyczne Przysposobienie obronne - edukacja dla bezpieczeństwa Wychowanie do Ŝycia w rodzinie 2) Etyka Język mniejszości narodowej lub etnicznej 3) Język regionalny język kaszubski 3) 2) Sposób nauczania przedmiotu Wychowania do Ŝycia w rodzinie określa rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 12 sierpnia 1999 r. w sprawie sposobu nauczania szkolnego oraz zakresu treści dotyczących wiedzy o Ŝyciu seksualnym człowieka, o zasadach świadomego i odpowiedzialnego rodzicielstwa, o wartości rodziny, Ŝycia w fazie prenatalnej oraz metodach i środkach świadomej prokreacji zawartych w podstawie programowej kształcenia ogólnego (Dz. U. Nr 67, poz. 756, z 2001 r. Nr 79, poz. 845 oraz z 2002 r. Nr 121, poz. 1037). 3 ) Przedmiot Język mniejszości narodowej lub etnicznej oraz język regionalny język kaszubski jest realizowany w szkołach (oddziałach) z nauczaniem języka mniejszości narodowych lub etnicznych oraz języka regionalnego języka kaszubskiego, zgodnie z rozporządzeniem Ministra Edukacji Narodowej z dnia 14 listopada 2007 r. w sprawie warunków i sposobu wykonywania przez przedszkola, szkoły i placówki publiczne zadań umoŝliwiających podtrzymywanie poczucia toŝsamości narodowej, etnicznej i językowej uczniów naleŝących do mniejszości narodowych i etnicznych oraz społeczności posługującej się językiem regionalnym (Dz. U. Nr 214, poz. 1579). 5

6 PoniŜej, kolejno dla kaŝdego przedmiotu, przedstawione są wymagania ogólne i szczegółowe w zakresie danego przedmiotu na koniec kaŝdego etapu edukacyjnego. JĘZYK POLSKI III etap edukacyjny Cele kształcenia wymagania ogólne I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie zawartych w nich informacji. Uczeń samodzielnie dociera do informacji; rozumie komunikaty o coraz bardziej skomplikowanej organizacji werbalne i niewerbalne; podejmuje refleksję nad znaczeniami słów i dąŝy do ich dokładnego rozumienia; krytycznie ocenia zawartość komunikatów. II. Analiza i interpretacja tekstów kultury. Uczeń doskonali sprawność analizy i interpretacji tekstów; zyskuje nowe narzędzia, dzięki którym jego lektura jest coraz dojrzalsza, bardziej świadoma i samodzielna; poznaje nowe gatunki i konwencje literackie; wykorzystuje poznane pojęcia w refleksji o literaturze i wartościach; czyta lektury odpowiadające charakterystycznej dla tego wieku wraŝliwości z zakresu literatury młodzieŝowej i popularnej, stopniowo zaczyna poznawać takŝe dzieła klasyczne waŝne dla kultury polskiej i światowej. III. Tworzenie wypowiedzi. Uczeń zyskuje coraz wyraźniejszą świadomość funkcji środków językowych, które słuŝą formułowaniu wypowiedzi; zdobywa wiedzę o róŝnych odmianach polszczyzny i umiejętność poprawnego wykorzystywania ich w róŝnych sytuacjach, pogłębia znajomość etyki mowy i etykiety języka; poznaje i tworzy nowe, coraz trudniejsze formy wypowiedzi. Treści nauczania i umiejętności wymagania szczegółowe 1. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie zawartych w nich informacji. 1) Czytanie i słuchanie. Uczeń: a) odbiera komunikaty pisane, mówione, w tym nadawane za pomocą środków audiowizualnych rozróŝnia informacje przekazane werbalnie oraz zawarte w dźwięku i obrazie, b) wyszukuje w wypowiedzi potrzebne informacje oraz cytuje odpowiednie fragmenty tekstu, c) porządkuje informacje w zaleŝności od ich funkcji w przekazie, d) odróŝnia informacje o faktach od opinii, e) rozpoznaje róŝnice między fikcją a kłamstwem, f) rozpoznaje wypowiedzi o charakterze emocjonalnym i perswazyjnym, g) rozpoznaje intencje wypowiedzi (aprobatę, dezaprobatę, negację, prowokację), h) dostrzega w wypowiedzi ewentualne przejawy agresji i manipulacji, i) rozpoznaje wypowiedź argumentacyjną, wskazuje tezę, argumenty i wnioski, 6

7 j) rozróŝnia gatunki publicystyczne prasowe, radiowe i telewizyjne (artykuł, wywiad, reportaŝ), k) czerpie dodatkowe informacje z przypisu; 2) Samokształcenie i docieranie do informacji. Uczeń: a) samodzielnie dociera do informacji w ksiąŝkach, prasie, mediach elektronicznych oraz w wypowiedziach ustnych, b) stosuje zasady korzystania z zasobów bibliotecznych, wyszukuje w bibliotece źródła potrzebnych mu informacji, c) korzysta ze słowników języka polskiego, poprawnej polszczyzny, frazeologicznego, wyrazów obcych, synonimów i antonimów oraz szkolnego słownika terminów literackich zarówno w formie ksiąŝkowej, jak i elektronicznej; 3) Świadomość językowa. Uczeń: a) rozumie pojęcie stylu, rozpoznaje styl potoczny, urzędowy, artystyczny i naukowy, b) rozpoznaje wyrazy wieloznaczne i ich znaczenia w tekście, c) dostrzega zróŝnicowanie słownictwa rozpoznaje słownictwo ogólnonarodowe i słownictwo o ograniczonym zasięgu (wyrazy gwarowe, terminy naukowe, archaizmy i neologizmy, eufemizmy i wulgaryzmy; dostrzega negatywne konsekwencje uŝywania wulgaryzmów); rozpoznaje wyrazy rodzime i zapoŝyczone (obce) rozumie ich funkcję w tekście, d) rozpoznaje cechy kultury i języka swojego regionu, e) rozpoznaje w zdaniach i w równowaŝnikach zdań róŝne rodzaje podmiotów, orzeczeń, dopełnień, okoliczników oraz przydawkę rozumie ich funkcje, f) rozróŝnia rodzaje zdań złoŝonych podrzędnie i współrzędnie, imiesłowowe równowaŝniki zdań, zdania bezpodmiotowe oraz rozumie ich funkcje w wypowiedzi, g) odróŝnia temat fleksyjny od końcówki, h) odróŝnia czasowniki dokonane i niedokonane; rozpoznaje tryby i strony (czynną i bierną) czasownika oraz imiesłowy wyjaśnia ich funkcje w tekście, i) rozpoznaje temat słowotwórczy i formant w wyrazach pochodnych i wskazuje funkcje formantów w nadawaniu znaczenia wyrazom pochodnym. 2. Analiza i interpretacja tekstów kultury. Uczeń zna teksty literackie i inne teksty kultury wskazanych przez nauczyciela. 1) Wstępne rozpoznanie. Uczeń: a) opisuje odczucia, które budzi w nim dzieło, b) określa problematykę utworu; 2) Analiza. Uczeń: a) przedstawia najistotniejsze treści wypowiedzi w takim porządku, w jakim występują one w tekście, b) charakteryzuje postać mówiącą w utworze, c) rozróŝnia narrację pierwszoosobową i trzecioosobową oraz potrafi określić jej funkcję w utworze, d) wskazuje funkcje uŝytych w utworze środków stylistycznych z zakresu słownictwa (neologizmów, archaizmów, zdrobnień, zgrubień, metafor), składni 7

8 (powtórzeń, pytań retorycznych, róŝnego typu zdań i równowaŝników), fonetyki (rymu, rytmu, wyrazów dźwiękonaśladowczych), e) omawia funkcje elementów konstrukcyjnych utworu (tytułu, podtytułu, motta apostrofy, puenty, punktu kulminacyjnego), f) przypisuje czytany utwór do właściwego rodzaju literackiego (epika, liryka, dramat), g) rozpoznaje czytany utwór jako: przypowieść, pamiętnik, dziennik, komedię, dramat (gatunek), tragedię, balladę, nowelę, hymn, powieść historyczną, h) rozpoznaje odmiany gatunkowe literatury popularnej: powieść lub opowiadanie obyczajowe, przygodowe, detektywistyczne, fantastycznonaukowe, fantasy, i) wskazuje elementy dramatu, takie jak akt, scena, tekst główny, tekst poboczny, monolog, dialog, j) znajduje w tekstach współczesnej kultury popularnej (np. w filmach, komiksach, piosenkach) nawiązania do tradycyjnych wątków literackich i kulturowych; wskazuje przykłady mieszania gatunków, k) uwzględnia w analizie specyfikę tekstów kultury przynaleŝnych do następujących rodzajów sztuki: literatura, teatr, film, muzyka, sztuki plastyczne, sztuki audiowizualne; 3) Interpretacja. Uczeń: a) przedstawia propozycję odczytania konkretnego tekstu kultury i uzasadnia ją, b) uwzględnia w interpretacji potrzebne konteksty, np. biograficzny, historyczny, c) interpretuje głosowo wybrane utwory literackie (recytowane w całości lub we fragmentach); 4) Wartości i wartościowanie. Uczeń: a) ze zrozumieniem posługuje się pojęciami dotyczącymi wartości pozytywnych i ich przeciwieństw oraz określa postawy z nimi związane, np. patriotyzmnacjonalizm, tolerancja-nietolerancja, piękno-brzydota, a takŝe rozpoznaje ich obecność w Ŝyciu oraz w literaturze i innych sztukach, b) omawia na podstawie poznanych dzieł literackich i innych tekstów kultury podstawowe, ponadczasowe zagadnienia egzystencjalne, np. miłość, przyjaźń, śmierć, cierpienie, lęk, nadzieja, wiara religijna, samotność, inność, poczucie wspólnoty, solidarność, sprawiedliwość, c) dostrzega zróŝnicowanie postaw społecznych, obyczajowych, narodowych, religijnych, etycznych, kulturowych i w ich kontekście kształtuje swoją toŝsamość. 3. Tworzenie wypowiedzi. 1) Mówienie i pisanie. Uczeń: a) tworzy spójne wypowiedzi ustne (monologowe i dialogowe) oraz pisemne w następujących formach gatunkowych: urozmaicone kompozycyjnie i fabularnie opowiadanie, opis sytuacji i przeŝyć, zróŝnicowany stylistycznie i funkcjonalnie opis zwykłych przedmiotów lub dzieł sztuki, charakterystyka postaci literackiej, filmowej lub rzeczywistej, sprawozdanie z lektury, filmu, spektaklu i ze zdarzenia z Ŝycia, rozprawka, podanie, Ŝyciorys i CV, list motywacyjny, dedykacja; dostosowuje odmianę i styl języka do gatunku, w którym się wypowiada, b) stosuje zasady organizacji tekstu zgodne z wymogami gatunku, tworząc spójną pod względem logicznym i składniowym wypowiedź na zadany temat, 8

9 c) tworzy plan twórczy własnej wypowiedzi, d) dokonuje starannej redakcji tekstu napisanego ręcznie i na komputerze, w tym poprawia ewentualne błędy językowe, ortograficzne i interpunkcyjne (umiejętnie formatuje tekst, dobiera rodzaj czcionki według rozmiaru i kształtu, stosuje właściwe odstępy, wyznacza marginesy i justuje tekst, dokonuje jego korekty, jednocześnie kontrolując autokorektę), e) uczestniczy w dyskusji, uzasadnia własne zdanie, przyjmuje poglądy innych lub polemizuje z nimi, f) przestrzega zasad etyki mowy w róŝnych sytuacjach komunikacyjnych, m.in. zna konsekwencje stosowania form charakterystycznych dla środków elektronicznych, takich jak SMS, , czat, blog (ma świadomość niebezpieczeństwa oszukawania i manipulacji powodowanych anonimowością uczestników komunikacji w sieci, łatwego obraŝania obcych, ośmieszania i zawstydzania innych wskutek rozpowszechniania obrazów przedstawiających ich w sytuacjach kłopotliwych, zna skutki kłamstwa, manipulacji, ironii), g) stosuje zasady etykiety językowej wie, w jaki sposób zwracać się do rozmówcy w zaleŝności od sytuacji i relacji, jaka łączy go z osobą, do której mówi (dorosły, rówieśnik, obcy, bliski), zna formuły grzecznościowe, zna konwencje językowe zaleŝne od środowiska (np. sposób zwracania się do nauczyciela, lekarza, profesora wyŝszej uczelni), ma świadomość konsekwencji uŝywania formuł niestosownych i obraźliwych, h) świadomie, odpowiedzialnie, selektywnie korzysta (jako odbiorca i nadawca) z elektronicznych środków przekazywania informacji, w tym z Internetu; 2) Świadomość językowa. Uczeń: a) rozróŝnia normę językową wzorcową oraz uŝytkową i stosuje się do ich zadań, b) sprawnie posługuje się oficjalną i nieoficjalną odmianą polszczyzny; zna granice stosowania slangu młodzieŝowego, c) tworząc wypowiedzi dąŝy do precyzyjnego wysławiania się; świadomie dobiera synonimy i antonimy dla wyraŝenia zamierzonych treści, d) stosuje związki frazeologiczne, rozumiejąc ich znaczenie, e) stosuje róŝne rodzaje wypowiedzeń we własnych tekstach; dostosowuje szyk wyrazów i wypowiedzeń składowych do wagi, jaką nadaje przekazywanym informacjom, f) wykorzystuje wiedzę o składni w stosowaniu reguł interpunkcyjnych; stosuje średnik, g) przekształca części zdania pojedynczego w zdania podrzędne i odwrotnie, przekształca konstrukcje strony czynnej w konstrukcje strony biernej i odwrotnie, zamienia formy osobowe czasownika na imiesłowy i odwrotnie ze świadomością ich funkcji i odpowiednio do celu całej wypowiedzi; zamienia mowę niezaleŝną na zaleŝną, h) wprowadza do wypowiedzi partykuły, rozumiejąc ich rolę w modyfikowaniu znaczenia składników wypowiedzi, i) wykorzystuje wykrzyknik jako część mowy w celu wyraŝenia emocji; stosuje wołacz w celu osiągnięcia efektów retorycznych, j) stosuje poprawne formy odmiany rzeczowników, czasowników (w tym imiesłowów), przymiotników, liczebników i zaimków; stosuje poprawne formy wyrazów w związkach składniowych (zgody i rządu), 9

10 Teksty kultury k) operuje słownictwem z określonych kręgów tematycznych (na tym etapie rozwijanym i koncentrującym się przede wszystkim wokół tematów: rozwój psychiczny, moralny i fizyczny człowieka; społeczeństwo i kultura; region i Polska). 1. Teksty poznawane w całości nie mniej niŝ pięć pozycji ksiąŝkowych w roku oraz wybrane przez nauczyciela teksty o mniejszej objętości: *Jan Kochanowski wybrane fraszki, Treny (V, VII, VIII); *William Szekspir Romeo i Julia; *Molier Świętoszek lub Skąpiec; *Ignacy Krasicki wybrane bajki; *Aleksander Fredro Zemsta; *Adam Mickiewicz wybrana ballada, Dziady cz. II, Reduta Ordona; Bolesław Prus lub Eliza Orzeszkowa wybrana nowela; *Henryk Sienkiewicz wybrana powieść historyczna (np. Quo vadis, KrzyŜacy, Potop); wybrane wiersze następujących poetów XX wieku: Maria Pawlikowska-Jasnorzewska, Kazimierz Wierzyński, Julian Tuwim, Czesław Miłosz, ks. Jan Twardowski, Wisława Szymborska, Zbigniew Herbert; *Aleksander Kamiński Kamienie na szaniec lub Arkady Fiedler Dywizjon 303; utwór podejmujący problematykę Holokaustu, np. wybrane opowiadanie Idy Fink; Konstanty Ildefons Gałczyński wybrane utwory; Stanisław Lem wybrane opowiadanie; Sławomir MroŜek wybrane opowiadanie; *Antoine de Saint Exupéry Mały KsiąŜę; wybrana powieść przygodowa; wybrana młodzieŝowa powieść obyczajowa (np. Małgorzaty Musierowicz, Doroty Terakowskiej lub innych współczesnych autorów podejmujących problematykę dojrzewania); wybrana powieść fantasy (np. Ursuli Le Guin, Johna Ronalda Reuela Tolkiena, Andrzeja Sapkowskiego); wybrany utwór detektywistyczny (np. Arthura Conan Doyle'a lub Agaty Christie); wybrane opowiadanie z literatury światowej XX wieku (inne niŝ wskazane wyŝej); wybrana powieść współczesna z literatury polskiej i światowej (inna niŝ wskazana wyŝej); inne lektury wskazane przez nauczyciela lub zaproponowane przez młodzieŝ (przynajmniej jedna rocznie). 2. Teksty poznawane w całości lub w części (decyzja naleŝy do nauczyciela): Homer Iliada i Odyseja lub Jan Parandowski Przygody Odyseusza; Pieśń o Rolandzie; Juliusz Słowacki Balladyna; Miron Białoszewski Pamiętnik z powstania warszawskiego; Ryszard Kapuściński wybrana ksiąŝka. *Biblia (opis stworzenia świata i człowieka z Księgi Rodzaju, przypowieść ewangeliczna, hymn św. Pawła o miłości); wybrane mity greckie. Ponadto: wybór publicystyki z prasy i innych środków społecznego przekazu; wybrany komiks; wybrane programy telewizyjne. Uwaga: nie moŝna pominąć pozycji oznaczonych gwiazdką. 10

11 JĘZYK POLSKI IV etap edukacyjny Cele kształcenia wymagania ogólne I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie zawartych w nich informacji. Uczeń rozumie teksty o skomplikowanej budowie; dostrzega sensy zawarte w strukturze głębokiej tekstu; rozpoznaje funkcje tekstu i środki językowe słuŝące ich realizacji; ma świadomość kryteriów poprawności językowej. II. Analiza i interpretacja tekstów kultury. Uczeń stosuje w analizie podstawowe pojęcia z zakresu poetyki; w interpretacji tekstu wykorzystuje wiedzę o kontekstach, w jakich moŝe być on odczytywany; poznaje niezbędne dla lektury fakty z historii literatury i innych dziedzin; odczytuje rozmaite sensy dzieła; dokonuje interpretacji porównawczej. III. Tworzenie wypowiedzi. Uczeń buduje wypowiedzi o wyŝszym stopniu złoŝoności; stosuje w nich podstawowe zasady logiki i retoryki; ma świadomość własnej kompetencji językowej. Treści nauczania i umiejętności wymagania szczegółowe ZAKRES PODSTAWOWY ZAKRES ROZSZERZONY 1. Odbiór wypowiedzi i wykorzystywanie zawartych w nich informacji 1) odczytuje sens całego tekstu (a w nim znaczenia wyrazów, związków frazeologicznych, zdań, grup zdań uporządkowanych w akapicie, odróŝnia znaczenie realne i etymologiczne) oraz wydzielonych przez siebie fragmentów; potrafi objaśnić ich sens oraz funkcję na tle całości; 2) rozpoznaje specyfikę tekstów publicystycznych (artykuł, felieton, reportaŝ), politycznych (przemówienie) i popularnonaukowych; wśród tekstów prasowych rozróŝnia wiadomość i komentarz; odczytuje zawarte w odbieranych tekstach informacje zarówno jawne, jak i ukryte; 3) rozpoznaje typ nadawcy i adresata tekstu; 4) wskazuje charakterystyczne cechy stylu danego tekstu, rozpoznaje zastosowane w nim środki językowe i ich funkcje w tekście; Czytanie i słuchanie. Uczeń: 22) czyta utwory stanowiące konteksty dla lektur poznawanych w szkole; 23) twórczo wykorzystuje wypowiedzi krytycznoliterackie i teoretycznoliterackie (np. recenzja, szkic, artykuł, esej); 24) porównuje tekst linearny i hipertekst rozumiany jako wypowiedź nieciągła, nielinearna, stanowiąca system powiązanych segmentów tekstowych, łączonych dowolnie przez uŝytkownika języka w kaŝdorazowym akcie odbioru (z tego względu cechuje się zmiennością i otwartością). Do przykładów hipertekstu zalicza się nie tylko interaktywne teksty internetowe, lecz takŝe publikacje drukowane stosujące systemy odsyłaczy i nawiązań, a obejmujące wielość róŝnych tekstów składowych, moŝliwych do odczytania w róŝnych konfiguracjach (np. słowniki, encyklopedie, podręczniki, niektóre teksty prasowe); 11

12 5) wyróŝnia argumenty, kluczowe pojęcia i twierdzenia w tekście argumentacyjnym, dokonuje jego logicznego streszczenia; 6) rozróŝnia w dialogu odpowiedzi właściwe i unikowe; 7) rozpoznaje w wypowiedzi ironię, objaśnia jej mechanizm i funkcję; 8) rozpoznaje pytania podchwytliwe i sugerujące odpowiedź; 9) rozpoznaje manipulację językową w tekstach reklamowych, w języku polityków i dziennikarzy; 10) szuka literatury przydatnej do opracowania róŝnych zagadnień; selekcjonuje ją według wskazanych kryteriów (w zasobach bibliotecznych korzysta zarówno z tradycyjnego księgozbioru, jak i z zapisów multimedialnych i elekronicznych, w tym Internetu); 11) korzysta ze słowników i leksykonów, w tym słowników etymologicznych i symboli; 12) tworzy przedmiotowe bazy danych zawierające informacje zdobywane w toku nauki; 13) sporządza opis bibliograficzny ksiąŝki i artykułu, zapisów elektronicznych, bibliografię wybranego tematu; Samokształcenie i docieranie do informacji. Uczeń: 14) analizuje i definiuje (w razie potrzeby z pomocą słowników) znaczenia słów; 15) zna pojęcia znaku i systemu znaków; uzasadnia, Ŝe język jest systemem znaków; rozróŝnia znaki werbalne i niewerbalne, ma świadomość ich róŝnych funkcji i sposobów interpretacji; 16) zna pojęcie aktu komunikacji językowej i wskazuje jego składowe (nadawca, odbiorca, kod, komunikat, kontekst), dostrzega i omawia współczesne zmiany modelu komunikacji językowej (np. róŝnice między tradycyjną komunikacją ustną lub pisaną a komunikacją przez Internet); 17) rozpoznaje i nazywa funkcje tekstu (informatywną, poetycką, ekspresywną, impresywną w tym perswazyjną); 18) wskazuje w czytanych tekstach i analizuje przykłady odmian terytorialnych, Świadomość językowa. Uczeń: 25) rozpoznaje retoryczną organizację wypowiedzi wskazuje zastosowane w niej sposoby osiągania przejrzystości i sugestywności; 26) rozpoznaje mechanizmy nowomowy charakterystyczne dla systemów totalitarnych; 27) samodzielnie wybiera do lektury teksty, stosując róŝne kryteria wyboru, które potrafi uzasadnić; 28) adiustuje tekst na poziomie elementarnym; 29) rozróŝnia i omawia na wybranych przykładach funkcje języka poznawczą (kategoryzowanie świata), komunikacyjną (tworzenie wypowiedzi i stosowanie języka w aktach komunikacji) oraz społeczną (jednoczenie grupy i budowanie toŝsamości zbiorowej regionalnej, środowiskowej, narodowej); 30) dostrzega związek języka z obrazem świata; 31) rozpoznaje i wskazuje wybrane cechy języka polskiego, które świadczą o jego przynaleŝności do rodziny języków słowiańskich; sytuuje polszczyznę na tle innych języków uŝywanych w Europie; 32) postrzega styl potoczny jako centrum systemu stylowego polszczyzny, od którego odróŝniają się inne style artystyczny, naukowy, urzędowy, publicystyczny (ma świadomość dwojakiego rozumienia stylu potocznego: 12

13 środowiskowych i zawodowych polszczyzny; 19) rozpoznaje w czytanych tekstach oraz wypowiedziach mówionych stylizację, rozróŝnia jej rodzaje (archaizację, dialektyzację, kolokwializację) i określa funkcje; 20) rozróŝnia pojęcia błędu językowego i zamierzonej innowacji językowej, poprawności i stosowności wypowiedzi; rozpoznaje i poprawia róŝne typy błędów językowych; 21) odróŝnia słownictwo neutralne od emocjonalnego i wartościującego, oficjalne od swobodnego; jako kolokwialnego wariantu języka nacechowanego swobodą i ekspresywnością i dlatego nieodpowiedniego np. w rozprawce oraz jako podstawowego wariantu języka wspólnego wszystkim uŝytkownikom polszczyzny, uŝywanego w róŝnych sytuacjach komunikacyjnych, róŝnych formach wypowiedzi; wariantu, który kształtuje się jako pierwszy w rozwoju językowym człowieka i w którym jest utrwalony naiwny obraz świata danej społeczności językowej). 2. Analiza i interpretacja tekstów kultury. Uczeń zna teksty literackie i inne teksty kultury wskazane przez nauczyciela. 1) prezentuje własne przeŝycia wynikające z kontaktu z dziełem sztuki; 2) rozpoznaje problematykę utworu; 3) rozpoznaje konwencję literacką (stałe pojawianie się danego literackiego rozwiązania w obrębie pewnego historycznie określonego zbioru utworów); Wstępne rozpoznanie. Uczeń: Analiza. Uczeń: 4) wskazuje zastosowane w utworze środki wyrazu artystycznego i ich funkcje (poznane wcześniej, a ponadto: oksymorony, synekdochy, hiperbole, elipsy, paralelizmy) oraz inne wyznaczniki poetyki danego utworu (z zakresu podstaw wersyfikacji, kompozycji, genologii) i określa ich funkcje; 5) dostrzega w czytanych utworach cechy charakterystyczne określonej epoki (średniowiecze, renesans, barok, oświecenie, romantyzm, pozytywizm, Młoda Polska, dwudziestolecie międzywojenne); 6) analizując teksty dawne, dostrzega róŝnice językowe (fonetyczne, leksykalne) wynikające ze zmian historycznych; 7) rozpoznaje w utworze sposoby kreowania świata przedstawionego i bohatera (narracja, fabuła, sytuacja liryczna, 16) wskazuje związki między róŝnymi aspektami utworu (estetycznym, etycznym i poznawczym); 17) dostrzega przemiany konwencji i praktykę ich łączenia (synkretyzm konwencji i gatunków); 18) rozpoznaje aluzje literackie i symbole kulturowe (np. biblijne, romantyczne) oraz ich funkcję ideową i kompozycyjną, a takŝe znaki tradycji, np. antycznej, judaistycznej, chrześcijańskiej, staropolskiej; 19) dostrzega w czytanych utworach: parodię, parafrazę i trawestację, wskazuje ich wzorce tekstowe; 20) rozpoznaje i charakteryzuje styl utworu, np. wiersza renesansowego, barokowego, klasycystycznego, romantycznego; 13

14 akcja); 8) porównuje utwory literackie lub ich fragmenty (dostrzega cechy wspólne i róŝne); Interpretacja. Uczeń: 9) wykorzystuje w interpretacji elementy znaczące dla odczytania sensu utworu (np. słowa-klucze, wyznaczniki kompozycji); 10) wykorzystuje w interpretacji utworu konteksty (np. literackie, kulturowe, filozoficzne, religijne); 11) porównuje funkcjonowanie tych samych motywów w róŝnych utworach literackich; 12) odczytuje treści alegoryczne i symboliczne utworu; 21) dostrzega i komentuje estetyczne wartości utworu literackiego; 22) przeprowadza interpretację porównawczą utworów literackich; 23) w interpretacji eseju i felietonu wykorzystuje wiedzę o ich cechach gatunkowych; 24) konfrontuje tekst literacki z innymi tekstami kultury np. plastycznymi, teatralnymi, filmowymi; Wartości i wartościowanie. Uczeń: 13) dostrzega związek języka z wartościami, rozumie, Ŝe język podlega wartościowaniu, (np. język jasny, prosty, zrozumiały, obrazowy, piękny), jest narzędziem wartościowania, a takŝe źródłem poznania wartości (utrwalonych w znaczeniach nazw wartości, takich jak: dobro, prawda, piękno; wiara, nadzieja, miłość; wolność, równość, braterstwo; Bóg, honor, ojczyzna; solidarność, niepodległość, tolerancja); 14) dostrzega obecne w utworach literackich oraz innych tekstach kultury wartości narodowe i uniwersalne; 15) dostrzega w świecie róŝne hierarchie wartości (np. równość i wolność, prawo i miłosierdzie) oraz rozumie źródła konfliktów wartości; 25) wskazuje róŝne sposoby wyraŝania wartościowań w tekstach. 3. Tworzenie wypowiedzi. Uczeń: Mówienie i pisanie 1) tworzy dłuŝszy tekst pisany lub mówiony (rozprawka, recenzja, referat, interpretacja utworu literackiego lub fragmentu) zgodnie z podstawowymi regułami jego organizacji, przestrzegając zasad spójności znaczeniowej i logicznej; 9) tworzy wypowiedzi ze świadomością ich funkcji sprawczej; 10) ocenia własną kompetencję językową (poprawność gramatyczną i słownikową) oraz kompetencję komunikacyjną (stosowność i 14

15 2) przygotowuje wypowiedź (wybiera formę gatunkową i odpowiedni układ kompozycyjny, analizuje temat, wybiera formę kompozycyjną, sporządza plan wypowiedzi, dobiera właściwe słownictwo); 3) tworzy samodzielną wypowiedź argumentacyjną według podstawowych zasad logiki i retoryki (stawia tezę lub hipotezę, dobiera argumenty, porządkuje je, hierarchizuje, dokonuje ich selekcji pod względem uŝyteczności w wypowiedzi, podsumowuje, dobiera przykłady ilustrujące wywód myślowy, przeprowadza prawidłowe wnioskowanie); 4) publicznie wygłasza przygotowaną przez siebie wypowiedź, dbając o dźwiękową wyrazistość przekazu (w tym takŝe tempo mowy i donośność głosu); 5) stosuje uczciwe zabiegi perswazyjne, zdając sobie sprawę z ich wartości i funkcji; wystrzega się nieuczciwych zabiegów erystycznych; 6) opracowuje redakcyjnie własny tekst (dokonuje uzupełnień, przekształceń, skrótów, eliminuje przypadkową niejednoznaczność wypowiedzi, sporządza przypisy); 7) wykonuje róŝne działania na tekście cudzym (np. streszcza, parafrazuje, sporządza konspekt, cytuje); 8) operuje słownictwem z określonych kręgów tematycznych (na tym etapie rozwijanym i koncentrującym się przede wszystkim wokół tematów: Polska, Europa, świat współczesność i przeszłość; kultura, cywilizacja, polityka). Świadomość językowa skuteczność wypowiadania się); Teksty kultury nie mniej niŝ pięć duŝych pozycji ksiąŝkowych w ciągu roku (w klasie maturalnej nie mniej niŝ trzy pozycje) oraz wybrane przez nauczyciela teksty o mniejszej objętości. Teksty poznawane w całości: Sofokles Antygona lub Król Edyp (wersja literacka lub spektakl teatralny); * Bogurodzica; Lament świętokrzyski; *Jan Kochanowski wybrane pieśni, treny (inne niŝ w gimnazjum) i psalm; Mikołaj Sęp Szarzyński wybrane sonety; William Szekspir Makbet lub Hamlet; Adam Mickiewicz wybrane sonety i inne wiersze (w tym Romantyczność), *Dziadów część Horacy wybrane liryki; Jan Kochanowski Treny (jako cykl poetycki); poezja barokowa (np. Daniel Naborowski, Jan Andrzej Morsztyn); wybrany wiersz z romantycznej poezji europejskiej; Juliusz Słowacki Kordian lub Fantazy; Zygmunt Krasiński Nie-Boska Komedia; realistyczna lub naturalistyczna powieść europejska (np. Honoriusz Balzak Ojciec Goriot, Emil Zola 15

16 III, *Pan Tadeusz; Juliusz Słowacki wybrane wiersze; Cyprian Norwid wybrane wiersze; *Bolesław Prus Lalka; Fiodor Dostojewski wybrany utwór, np. Zbrodnia i kara, Łagodna; Joseph Conrad Jądro ciemności; Jan Kasprowicz, Kazimierz Przerwa-Tetmajer, Leopold Staff wybrane wiersze; *Stanisław Wyspiański Wesele; Władysław Stanisław Reymont Chłopi (tom I Jesień); Stefan śeromski wybrany utwór (Ludzie bezdomni, Wierna rzeka, Echa leśne, lub Przedwiośnie); Bolesław Leśmian, Julian Tuwim, Jan Lechoń, Julian Przyboś, Józef Czechowicz, Konstanty Ildefons Gałczyński wybrane wiersze; Jarosław Iwaszkiewicz wybrane opowiadanie; *Bruno Schulz wybrane opowiadanie; Tadeusz Borowski wybrane opowiadanie; Krzysztof Kamil Baczyński, Tadeusz RóŜewicz, Czesław Miłosz, Wisława Szymborska, Zbigniew Herbert, Ewa Lipska, Adam Zagajewski, Stanisław Barańczak wybrane wiersze; Miron Białoszewski wybrane utwory; wybrany dramat dwudziestowieczny z literatury polskiej (np. Stanisława Ignacego Witkiewicza, Sławomira MroŜka lub Tadeusza RóŜewicza); wybrana powieść polska z XX lub XXI w. (np. Marii Kuncewiczowej Cudzoziemka, Zofii Nałkowskiej Granica, Józefa Mackiewicza Droga donikąd, Stanisława Lema Solaris, Juliana Stryjkowskiego Austeria, Tadeusza Konwickiego Kronika wypadków miłosnych); wybrana powieść światowa z XX lub XXI w. (np. Franza Kafki Proces, Alberta Camusa DŜuma, George a Orwella Rok 1984, Isaaca Bashevisa Singera Sztukmistrz z Lublina, Gabriela Garcii Marqueza Sto lat samotności, Umberto Eco Imię róŝy). Nana lub Gustaw Flaubert Pani Bovary); Stanisław Ignacy Witkiewicz Szewcy; Gustaw Herling-Grudziński wybrane opowiadanie; Michaił Bułhakow Mistrz i Małgorzata; wybrana powieść lub zbiór opowiadań z XX/XXI w. (np. Marii Dąbrowskiej, Zofii Nałkowskiej, Marii Kuncewiczowej, Józefa Wittlina, Józefa Mackiewicza, Juliana Stryjkowskiego, Andrzeja Kuśniewicza, Tadeusza Konwickiego, Stanisława Lema, Wiesława Myśliwskiego, Marka Nowakowskiego, Jerzego Pilcha, Olgi Tokarczuk, Stefana Chwina, Pawła Huellego); wybrana powieść (lub zbiory opowiadań) dwudziestowiecznych autorów z literatury światowej (np. Franza Kafki, Thomasa Manna, Vladimira Nabokova, Alberta Camusa, Isaaca Bashevisa Singera, Johna Steinbecka, Kurta Vonneguta, Gabriela Garcii Marqueza, Günthera Grassa, Umberto Eco, Milana Kundery); wybrane wiersze dwudziestowiecznych poetów polskich (innych niŝ wymienieni na poziomie podstawowym) Uwaga: nie moŝna pominąć pozycji oznaczonych gwiazdką. Teksty poznawane w całości lub w części (decyzja naleŝy do nauczyciela): wybór mitów; Dzieje Tristana i Izoldy; Miguel Cervantes Don Kichote; Jan Chryzostom Pasek Pamiętniki; Ignacy Krasicki wybrana satyra lub Monachomachia; Adam Mickiewicz Dziady część IV; Juliusz Słowacki Kordian; wybrany esej Mieczysława Jastruna lub Zygmunta Kubiaka poświęcony kulturze antycznej; Dante Alighieri Boska komedia; Johann Wolfgang Goethe Faust; Czesław Miłosz wybrany esej; Zbigniew Herbert wybrany esej; inny esej autora polskiego (np. Kazimierza Wyki, Jana Błońskiego, Marii Janion, Leszka 16

17 *Witold Gombrowicz Ferdydurke; Irit Amiel wybrane opowiadanie z tomu Osmaleni lub Hanna Krall ZdąŜyć przed Panem Bogiem; Gustaw Herling-Grudziński Inny świat; Ryszard Kapuściński PodróŜe z Herodotem. Uwaga: nie moŝna pominąć pozycji oznaczonych gwiazdką. Biblia (wybrane psalmy, fragmenty: Pieśni nad pieśniami Księgi Hioba, Apokalipsy św. Jana); Kołakowskiego czy ks. Józefa Tischnera, Jarosława Rymkiewicza, Jerzego Stempowskiego); wybrany reportaŝ autora polskiego (np. Ryszarda Kapuścińskiego, Krzysztofa Kąkolewskiego, Hanny Krall, Henryka Grynberga); dziennik (np. Marii Dąbrowskiej, Zofii Nałkowskiej, Jarosława Iwaszkiewicza, Witolda Gombrowicza); Jan Paweł II Tryptyk Rzymski. Biblia (fragmenty Starego i Nowego Testamentu jako konteksty interpretacyjne dla lektury dzieł z innych epok). Ponadto: wybrane filmy z twórczości polskich reŝyserów (np. Krzysztofa Kieślowskiego, Andrzeja Munka, Andrzeja Wajdy, Krzysztofa Zanussiego), homilia Jana Pawła II wygłoszona 2 czerwca 1979 roku w Warszawie na Placu Zwycięstwa (Piłsudskiego) nagranie telewizyjne. Ponadto: wybrane filmy z klasyki kinematografii światowej (np. Ingmara Bergmana, Charlesa Chaplina, Federico Felliniego, Akiry Kurosawy, Andrieja Tarkowskiego, Orsona Wellesa); spektakle teatralne (w tym Teatru TV) przynajmniej jeden w roku; stała lektura gazety codziennej, tygodnika opinii, miesięcznika i kwartalnika. JĘZYK OBCY NOWOśYTNY III etap edukacyjny Poziom III.0 dla początkujących Cele kształcenia wymagania ogólne I. Znajomość środków językowych. Uczeń posługuje się bardzo podstawowym zasobem środków językowych (leksykalnych, gramatycznych, ortograficznych oraz fonetycznych), umoŝliwiającym realizację pozostałych wymagań w zakresie opisanej tematyki. II. Rozumienie wypowiedzi. Uczeń rozumie bardzo proste i krótkie wypowiedzi ustne artykułowane wyraźnie i powoli, w standardowej odmianie języka, a takŝe krótkie i proste wypowiedzi pisemne na tematy wymienione w wymaganiach szczegółowych. III. Tworzenie wypowiedzi. Uczeń samodzielnie formułuje bardzo krótkie, proste i zrozumiałe wypowiedzi ustne i pisemne na typowe tematy. IV. Reagowanie na wypowiedzi. 17

18 Uczeń uczestniczy w prostej rozmowie i w typowych sytuacjach reaguje w sposób zrozumiały, adekwatnie do sytuacji komunikacyjnej, ustnie lub pisemnie, w zakresie opisanym w wymaganiach szczegółowych. V. Przetwarzanie wypowiedzi. Uczeń potrafi zmienić formę przekazu ustnego lub pisemnego w zakresie opisanym w wymaganiach szczegółowych. Treści nauczania i umiejętności wymagania szczegółowe 1. Uczeń posługuje się bardzo podstawowym zasobem środków językowych: leksykalnych, gramatycznych, ortograficznych oraz fonetycznych, umoŝliwiającym realizację pozostałych wymagań ogólnych w zakresie następujących tematów: 1) człowiek (np. dane personalne, wygląd zewnętrzny, uczucia i emocje, zainteresowania); 2) dom (np. miejsce zamieszkania, opis domu, pomieszczeń domu i ich wyposaŝenia); 3) szkoła (np. przedmioty nauczania, Ŝycie szkoły); 4) praca (np. popularne zawody i związane z nimi czynności, miejsce pracy); 5) Ŝycie rodzinne i towarzyskie (np. członkowie rodziny, koledzy, przyjaciele, czynności Ŝycia codziennego, formy spędzania czasu wolnego); 6) Ŝywienie (np. artykuły spoŝywcze, posiłki, lokale gastronomiczne); 7) zakupy i usługi (np. rodzaje sklepów, towary, sprzedawanie i kupowanie, korzystanie z usług); 8) podróŝowanie i turystyka (np. środki transportu, orientacja w terenie, informacja turystyczna, zwiedzanie); 9) kultura (np. dziedziny kultury, uczestnictwo w kulturze); 10) sport (np. popularne dyscypliny sportu, sprzęt sportowy, imprezy sportowe); 11) zdrowie (np. samopoczucie, choroby, ich objawy i leczenie); 12) technika (np. korzystanie z podstawowych urządzeń technicznych); 13) świat przyrody (np. pogoda, rośliny i zwierzęta, krajobraz); 14) elementy wiedzy o krajach obszaru nauczanego języka oraz o kraju ojczystym, z uwzględnieniem kontekstu międzykulturowego oraz tematyki integracji europerskiej. 2. Uczeń rozumie ze słuchu bardzo proste, krótkie typowe wypowiedzi (np. instrukcje, komunikaty, rozmowy) artykułowane powoli i wyraźnie, w standardowej odmianie języka oraz: 1) reaguje na polecenia; 2) określa główną myśl tekstu; 3) określa intencje nadawcy/autora tekstu; 4) znajduje w tekście określone informacje; 5) określa kontekst wypowiedzi (np. czas, miejsce, sytuację, uczestników). 3. Uczeń rozumie krótkie, proste wypowiedzi pisemne (np. napisy informacyjne, listy, ulotki reklamowe, jadłospisy, ogłoszenia, rozkłady jazdy, i proste teksty narracyjne) oraz: 1) określa główną myśl tekstu; 2) znajduje w tekście określone informacje; 18

19 3) określa intencje nadawcy/autora tekstu; 4) określa kontekst wypowiedzi (np. nadawcę, odbiorcę, formę tekstu). 4. Uczeń tworzy bardzo krótkie, proste i zrozumiałe wypowiedzi ustne: 1) opisuje ludzi, przedmioty, miejsca i czynności; 2) opowiada o wydarzeniach Ŝycia codziennego; 3) przedstawia fakty z przeszłości i teraźniejszości; 4) opisuje swoje upodobania; 5) wyraŝa swoje opinie i uczucia; 6) przedstawia intencje i plany na przyszłość. 5. Uczeń tworzy bardzo krótkie, proste i zrozumiałe wypowiedzi pisemne w formie prostych wyraŝeń i zdań (np. wiadomość, , krótki opis): 1) opisuje ludzi, przedmioty, miejsca i czynności; 2) opisuje wydarzenia Ŝycia codziennego; 3) przedstawia fakty z przeszłości i teraźniejszości; 4) opisuje swoje upodobania; 5) wyraŝa swoje opinie i uczucia; 6) opisuje intencje i plany na przyszłość. 6. Uczeń reaguje ustnie w prosty i zrozumiały sposób, w typowych sytuacjach: 1) nawiązuje kontakty towarzyskie (np. przedstawia siebie i inne osoby, wita się i Ŝegna, udziela podstawowych informacji na swój temat i pyta o dane rozmówcy i innych osób); 2) stosuje formy grzecznościowe; 3) uzyskuje i przekazuje informacje i wyjaśnienia; 4) prosi o pozwolenie, udziela i odmawia pozwolenia; 5) wyraŝa swoje opinie i Ŝyczenia, pyta o opinie i Ŝyczenia innych; 6) wyraŝa swoje emocje (np. radość, niezadowolenie, zdziwienie); 7) wyraŝa prośby i podziękowania oraz zgodę lub odmowę wykonania prośby; 8) prosi o powtórzenie bądź wyjaśnienie/sprecyzowanie tego, co powiedział rozmówca. 7. Uczeń reaguje w formie prostego tekstu pisanego (np. , wiadomość) w typowych sytuacjach: 1) nawiązuje kontakty towarzyskie (np. przedstawia siebie i inne osoby, udziela podstawowych informacji na swój temat i pyta o dane rozmówcy i innych osób); 2) uzyskuje i przekazuje proste informacje (np. wypełnia formularz); 3) prosi o pozwolenie, udziela i odmawia pozwolenia; 4) wyraŝa prośby i podziękowania oraz zgodę lub odmowę wykonania prośby. 8. Uczeń przetwarza tekst ustnie lub pisemnie: 1) przekazuje informacje zawarte w materiałach wizualnych (np. mapach, symbolach, piktogramach); 2) przekazuje w języku polskim główne myśli lub wybrane informacje z prostego tekstu w języku obcym. 19

20 9. Uczeń dokonuje samooceny (np. przy uŝyciu portfolio językowego) i wykorzystuje techniki samodzielnej pracy nad językiem (np. korzystanie ze słownika, poprawianie błędów, prowadzenie notatek, zapamiętywanie nowych wyrazów, korzystanie z tekstów kultury w języku obcym). 10. Uczeń współdziała w grupie, np. w lekcyjnych i pozalekcyjnych językowych pracach projektowych. 11. Uczeń korzysta ze źródeł informacji w języku obcym (np. encyklopedie, media, instrukcje obsługi) równieŝ za pomocą technologii informacyjno-komunikacyjnych. 12. Uczeń stosuje strategie komunikacyjne (np. domyślanie się znaczenia wyrazów z kontekstu, rozumienie tekstu zawierającego nieznane słowa i zwroty) i kompensacyjne (np. opis, zastąpienie innym wyrazem) w przypadku, gdy nie zna lub nie pamięta jakiegoś wyrazu. 13. Uczeń posiada świadomość językową (np. podobieństw i róŝnic między językami). JĘZYK OBCY NOWOśYTNY III etap edukacyjny Poziom III.1 na podbudowie wymagań dla II etapu edukacyjnego Cele kształcenia wymagania ogólne I. Znajomość środków językowych. Uczeń posługuje się podstawowym zasobem środków językowych (leksykalnych, gramatycznych, ortograficznych oraz fonetycznych), umoŝliwiającym realizację pozostałych wymagań w zakresie opisanej tematyki. II. Rozumienie wypowiedzi. Uczeń rozumie proste, krótkie typowe wypowiedzi ustne artykułowane wyraźnie, w standardowej odmianie języka, a takŝe proste, standardowe wypowiedzi pisemne na typowe tematy, w stopniu opisanym w wymaganiach szczegółowych. III. Tworzenie wypowiedzi. Uczeń samodzielnie formułuje krótkie i zrozumiałe wypowiedzi ustne, kilkuzdaniowe wypowiedzi pisemne na typowe tematy, w zakresie opisanym w wymaganiach szczegółowych. IV. Reagowanie na wypowiedzi. Uczeń uczestniczy w rozmowie i reaguje w sposób zrozumiały, adekwatnie do sytuacji komunikacyjnej, ustnie lub w formie prostego tekstu, w typowych sytuacjach, w zakresie opisanym w wymaganiach szczegółowych. V. Przetwarzanie wypowiedzi. Uczeń potrafi zmienić formę przekazu ustnego lub pisemnego w zakresie opisanym w wymaganiach szczegółowych. 20

III etap edukacyjny. (klasa I, klasa II, klasa III, w kaŝdej klasie)

III etap edukacyjny. (klasa I, klasa II, klasa III, w kaŝdej klasie) JĘZYK OBCY NOWOśYTNY JĘZYK ANGIELSKI III etap edukacyjny Poziom III.1 na podbudowie wymagań dla II etapu edukacyjnego (klasa I, klasa II, klasa III, w kaŝdej klasie) CELE KSZTAŁCENIA WYMAGANIA OGÓLNE I.

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA DLA UCZNIA Z JĘZYKA ANGIELSKIEGO KL. II poziom rozszerzony

WYMAGANIA DLA UCZNIA Z JĘZYKA ANGIELSKIEGO KL. II poziom rozszerzony 1 WYMAGANIA DLA UCZNIA Z JĘZYKA ANGIELSKIEGO KL. II poziom rozszerzony Treści nauczania 1. Poziom III.1 - na podbudowie wymagań dla II etapu edukacyjnego 1.1. Uczeń posługuje się podstawowym zasobem środków

Bardziej szczegółowo

Uczeń samodzielnie formułuje bardzo krótkie, proste i zrozumiałe wypowiedzi ustne i pisemne, w zakresie opisanym w wymaganiach szczegółowych.

Uczeń samodzielnie formułuje bardzo krótkie, proste i zrozumiałe wypowiedzi ustne i pisemne, w zakresie opisanym w wymaganiach szczegółowych. JĘZYK OBCY NOWOŻYTNY III etap edukacyjny (gimnazjum) Poziom III.0 dla początkujących Cele kształcenia wymagania ogólne I. Znajomość środków językowych. Uczeń posługuje się bardzo podstawowym zasobem środków

Bardziej szczegółowo

Poziom podstawowy w całości,

Poziom podstawowy w całości, Lektury do matury Poziom podstawowy w całości, Sofokles Antygona lub Król Edyp (wersja literacka lub spektakl teatralny); *Bogurodzica; Lament świętokrzyski; *Jan Kochanowski wybrane pieśni, treny (inne

Bardziej szczegółowo

Matura 2014 wykaz lektur liceum, technikum. Maturzyści

Matura 2014 wykaz lektur liceum, technikum. Maturzyści Matura 2014 wykaz lektur liceum, technikum Maturzyści Ponieważ temat maturalny z języka polskiego zredagowany jest w odniesieniu do tekstu literackiego, który zdający otrzymuje, tematy wypracowań na egzaminie

Bardziej szczegółowo

KALENDARZ PRZYGOTOWAŃ DO EGZAMINU GIMNAZJALNEGO z języka polskiego dla uczniów klas III Publicznego Gimnazjum w Pilźnie rok szkolny 2012/2013

KALENDARZ PRZYGOTOWAŃ DO EGZAMINU GIMNAZJALNEGO z języka polskiego dla uczniów klas III Publicznego Gimnazjum w Pilźnie rok szkolny 2012/2013 KALENDARZ PRZYGOTOWAŃ DO EGZAMINU GIMNAZJALNEGO z języka polskiego dla uczniów klas III Publicznego Gimnazjum w Pilźnie rok szkolny 2012/2013 Miesiąc Październik 2012 Nr Temat kolejnych tematów 1 O zasobach

Bardziej szczegółowo

LISTA LEKTUR DLA LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCEGO

LISTA LEKTUR DLA LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCEGO LISTA LEKTUR DLA LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCEGO KLASA I 1. Mitologia grecka i rzymska fragm. 2. Sofokles Król Edyp 3. Biblia fragm. 4. W. Szekspir Makbet KLASA II 1. A. Mickiewicz Dziadów część IV, III 2. A.

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA EDUKACYJNE Z JĘZYKA POLSKIEGO - POZIOM PODSTAWOWY

WYMAGANIA EDUKACYJNE Z JĘZYKA POLSKIEGO - POZIOM PODSTAWOWY WYMAGANIA EDUKACYJNE Z JĘZYKA POLSKIEGO - POZIOM PODSTAWOWY WIADOMOŚCI O EPOCE wiadomości Określa ramy czasowe i genezę nazwy epoki. Wymienia głównych reprezentantów omawianych kierunków literackich. Wymienia

Bardziej szczegółowo

Wymagania z języka polskiego dla klas I-III gimnazjum zawarte w podstawie programowej Treści nauczania

Wymagania z języka polskiego dla klas I-III gimnazjum zawarte w podstawie programowej Treści nauczania Wymagania z języka polskiego dla klas I-III gimnazjum zawarte w podstawie programowej Treści nauczania 1. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie zawartych w nich informacji. 1.1. Czytanie i słuchanie: 1.1.1.

Bardziej szczegółowo

Język obcy nowożytny - KLASY IV-VI. Cele kształcenia wymagania ogólne

Język obcy nowożytny - KLASY IV-VI. Cele kształcenia wymagania ogólne Wyciąg z: Podstawa programowa kształcenia ogólnego dla szkół podstawowych (str. 24 26 i str. 56) Załącznik nr 2 do: rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 23 grudnia 2008 r. w sprawie podstawy

Bardziej szczegółowo

JĘZYK OBCY NOWOŻYTNY. IV etap edukacyjny LICEUM. Poziom IV.1 dla kontynuujących naukę

JĘZYK OBCY NOWOŻYTNY. IV etap edukacyjny LICEUM. Poziom IV.1 dla kontynuujących naukę JĘZYK OBCY NOWOŻYTNY IV etap edukacyjny LICEUM Poziom IV.1 dla kontynuujących naukę Cele kształcenia wymagania ogólne ZAKRES PODSTAWOWY na podbudowie wymagań poziomu III.0 dla III etapu edukacyjnego ZAKRES

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA PROGRAMOWE PRZEDMIOTU JĘZYK POLSKI

WYMAGANIA PROGRAMOWE PRZEDMIOTU JĘZYK POLSKI WYMAGANIA PROGRAMOWE PRZEDMIOTU JĘZYK POLSKI III Etap edukacyjny (gimnazjum) IV Etap edukacyjny ( liceum) 1. Czytanie i słuchanie. 1) odbiera komunikaty pisane, mówione, w tym nadawane za pomocą środków

Bardziej szczegółowo

Szkoły ponadgimnazjalne, PODSTAWA PROGRAMOWA

Szkoły ponadgimnazjalne, PODSTAWA PROGRAMOWA Strona1 Podstawa programowa kształcenia ogólnego dla gimnazjów i szkół ponadgimnazjalnych, (str. 215 219 i 257) Załącznik nr 4 do: rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 23 grudnia 2008 r. w

Bardziej szczegółowo

Język mniejszości narodowej lub etnicznej

Język mniejszości narodowej lub etnicznej Strona1 Wyciąg z: Podstawa programowa kształcenia ogólnego dla gimnazjów i szkół ponadgimnazjalnych, których ukończenie umożliwia uzyskanie świadectwa dojrzałości po zdaniu egzaminu maturalnego (str. 204-208)

Bardziej szczegółowo

imiesłowy, a także wyjaśnia ich funkcję w tekście II. Analiza i interpretacja tekstów kultury 1. Wstępne rozpoznanie

imiesłowy, a także wyjaśnia ich funkcję w tekście II. Analiza i interpretacja tekstów kultury 1. Wstępne rozpoznanie Oczekiwane umiejętności ucznia po ukończeniu poszczególnych klas gimnazjum (Podział w oparciu o podstawę programową przedmiotu język polski) Oczekiwane umiejętności ucznia po klasie I I. Odbiór wypowiedzi

Bardziej szczegółowo

REALIZACJA PODSTAWY PROGRAMOWEJ Z JĘZYKA ANGIELSKIEGO W PRYWATNYM GIMNAZJUM NR 2 W PIASECZNIE. CEL KSZTAŁCENIA-WYMAGANIA OGÓLNE

REALIZACJA PODSTAWY PROGRAMOWEJ Z JĘZYKA ANGIELSKIEGO W PRYWATNYM GIMNAZJUM NR 2 W PIASECZNIE. CEL KSZTAŁCENIA-WYMAGANIA OGÓLNE REALIZACJA PODSTAWY PROGRAMOWEJ Z JĘZYKA ANGIELSKIEGO W PRYWATNYM GIMNAZJUM NR 2 W PIASECZNIE. CEL KSZTAŁCENIA-WYMAGANIA OGÓLNE PODSTAWA PROGRAMOWA Uczeń posługuje się podstawowym zasobem środków językowych

Bardziej szczegółowo

Przedmiotowy system oceniania z języka polskiego

Przedmiotowy system oceniania z języka polskiego Przedmiotowy system oceniania z języka polskiego 1 Wymagania szczegółowe Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie zawartych w nich informacji 1. Czytanie i słuchanie. Odbieranie, wyszukiwanie, porządkowanie informacji

Bardziej szczegółowo

WYKORZYSTANIE TECHNIK MULTIMEDIALNYCH W NAUCZANIU PRZEDMIOTÓW HUMANISTYCZNYCH

WYKORZYSTANIE TECHNIK MULTIMEDIALNYCH W NAUCZANIU PRZEDMIOTÓW HUMANISTYCZNYCH WEBQUEST DLA HUMANISTÓW WYKORZYSTANIE TECHNIK MULTIMEDIALNYCH W NAUCZANIU PRZEDMIOTÓW HUMANISTYCZNYCH HUMANISTYCZNE KONTEKSTY LITERACKIE I ARTYSTYCZNE W SŁOWACH I OBRAZACH. HIPERTEKSTOWA WIZUALIZACJA TREŚCI

Bardziej szczegółowo

Edukacja globalna na zajęciach z języka polskiego

Edukacja globalna na zajęciach z języka polskiego Edukacja globalna na zajęciach z języka polskiego Świat staje się w ostatnich latach coraz mniejszy, ale też coraz bardziej skomplikowany. Cały czas stawia przed ludźmi, także młodymi, nowe wyzwania. Lekcje

Bardziej szczegółowo

2.7. KONKURS Z JĘZYKA ANGIELSKIEGO

2.7. KONKURS Z JĘZYKA ANGIELSKIEGO 2.7. KONKURS Z JĘZYKA ANGIELSKIEGO 2.7.1. Cele edukacyjne Rozwijanie zainteresowania nauką języka angielskiego oraz zdobywanie motywacji do samodzielnego pogłębiania wiedzy i zdobywania umiejętności językowych.

Bardziej szczegółowo

Biblia wybrane psalmy Biblia fragmenty Pieśni nad Pieśniami Biblia fragmenty Księgi Hioba Biblia fragmenty Apokalipsy św. Jana. Lament świętokrzyski

Biblia wybrane psalmy Biblia fragmenty Pieśni nad Pieśniami Biblia fragmenty Księgi Hioba Biblia fragmenty Apokalipsy św. Jana. Lament świętokrzyski LEKTURY * autorów i utworów oznaczonych gwiazdką nie można pominąć LO, Technikum obecna LO, Technikum nowa podstawa podstawa programowa programowa ZAKRES PODSTAWOWY Sofokles Król Edyp Sofokles Antygona

Bardziej szczegółowo

EDUKACJA SKUTECZNA, PRZYJAZNA I NOWOCZESNA. Ministerstwo Edukacji Narodowej KSZTAŁCENIA OGÓLNEGO

EDUKACJA SKUTECZNA, PRZYJAZNA I NOWOCZESNA. Ministerstwo Edukacji Narodowej KSZTAŁCENIA OGÓLNEGO Ministerstwo Edukacji Narodowej REFORMA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA OGÓLNEGO DLACZEGO JEST POTRZEBNA? Jeśli chcemy obniŝyć wiek szkolny, to trudno o lepszy moment tys. 400 390 380 370 360 350 340 330 320 Liczba

Bardziej szczegółowo

PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA OGÓLNEGO Z JĘZYKA POLSKIEGO

PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA OGÓLNEGO Z JĘZYKA POLSKIEGO PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA OGÓLNEGO Z JĘZYKA POLSKIEGO Cele kształcenia - wymagania ogólne I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie zawartych w nich informacji. Uczeń rozumie teksty o skomplikowanej budowie;

Bardziej szczegółowo

LISTA LEKTUR SZKOLNYCH Lista lektur obowiązująca na maturze od 2015 r. (NOWA PODSTAWA PROGRAMOWA PRZEDMIOTU JĘZYK POLSKI IV ETAP EDUKACYJNY LICEUM)

LISTA LEKTUR SZKOLNYCH Lista lektur obowiązująca na maturze od 2015 r. (NOWA PODSTAWA PROGRAMOWA PRZEDMIOTU JĘZYK POLSKI IV ETAP EDUKACYJNY LICEUM) LISTA LEKTUR SZKOLNYCH Lista lektur obowiązująca na maturze od 2015 r. (NOWA PODSTAWA PROGRAMOWA PRZEDMIOTU JĘZYK POLSKI IV ETAP EDUKACYJNY LICEUM) TEKSTY KULTURY - 1. Teksty poznawane w całości (nie mniej

Bardziej szczegółowo

STANDARDY WYMAGAO EGZAMINACYJNYCH Z JĘZYKA OBCEGO NOWOŻYTNEGO

STANDARDY WYMAGAO EGZAMINACYJNYCH Z JĘZYKA OBCEGO NOWOŻYTNEGO STANDARDY WYMAGAO EGZAMINACYJNYCH Z JĘZYKA OBCEGO NOWOŻYTNEGO I. Zdający zna: 1) proste struktury leksykalno- -gramatyczne umożliwiające formułowanie wypowiedzi poprawnych pod względem fonetycznym, ortograficznym,

Bardziej szczegółowo

JĘZYK POLSKI. IV etap edukacyjny

JĘZYK POLSKI. IV etap edukacyjny JĘZYK POLSKI IV etap edukacyjny Cele kształcenia wymagania ogólne I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie zawartych w nich informacji. Uczeń rozumie teksty o skomplikowanej budowie; dostrzega sensy zawarte

Bardziej szczegółowo

Egzamin maturalny z języka polskiego od maja 2015 r. Agnieszka Jarocka

Egzamin maturalny z języka polskiego od maja 2015 r. Agnieszka Jarocka Zmiany na egzaminie dotyczą absolwentów liceum zdających maturę w maju 2015 r. Uczniowie technikum egzamin w nowej formule będą zadawać po raz pierwszy w 2016 r. Egzamin maturalny będzie przeprowadzony

Bardziej szczegółowo

Realizacja nowej podstawy programowej i przykłady ćwiczeń przygotowujących do sprawdzianu szóstoklasisty w serii Fairyland.

Realizacja nowej podstawy programowej i przykłady ćwiczeń przygotowujących do sprawdzianu szóstoklasisty w serii Fairyland. Realizacja nowej podstawy programowej i przykłady ćwiczeń przygotowujących do sprawdzianu szóstoklasisty w serii Fairyland. Tabela nr 1. Realizacja wymagań ogólnych nowej podstawy programowej kształcenia

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA EDUKACYJNE JĘZYK POLSKI KLASA III GIMNAZJUM. (ocena: dostateczny)

WYMAGANIA EDUKACYJNE JĘZYK POLSKI KLASA III GIMNAZJUM. (ocena: dostateczny) 1 WYMAGANIA EDUKACYJNE JĘZYK POLSKI KLASA III GIMNAZJUM SPRAWNOŚCI WYMAGANIA KONIECZNE PODSTAWOWE ROZSZERZONE DOPEŁNIAJĄCE (ocena: dopuszczający) (ocena: dostateczny) (ocena: dobry) (ocena: bardzo dobry)

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA EDUKACYJNE NA POSZCZEGÓLNE OCENY dla uczniów klasy III Gimnazjum nr 47 sportowego w Krakowie opracowany: przez zespół polonistów gimnazjum

WYMAGANIA EDUKACYJNE NA POSZCZEGÓLNE OCENY dla uczniów klasy III Gimnazjum nr 47 sportowego w Krakowie opracowany: przez zespół polonistów gimnazjum WYMAGANIA EDUKACYJNE NA POSZCZEGÓLNE OCENY dla uczniów klasy III Gimnazjum nr 47 sportowego w Krakowie opracowany: przez zespół polonistów gimnazjum CZYTANIE ZE ZROZUMIENIEM Obowiązuje znajomość lektur:

Bardziej szczegółowo

Wymagania edukacyjne na poszczególne oceny z języka polskiego. w Regionalnym Centrum Edukacji Zawodowej w Lubartowie. Zasadnicza Szkoła Zawodowa nr 1

Wymagania edukacyjne na poszczególne oceny z języka polskiego. w Regionalnym Centrum Edukacji Zawodowej w Lubartowie. Zasadnicza Szkoła Zawodowa nr 1 Wymagania edukacyjne na poszczególne oceny z języka polskiego w Regionalnym Centrum Edukacji Zawodowej w Lubartowie Zasadnicza Szkoła Zawodowa nr 1 Poniższe wymagania dostosowane zostały do programu nauczania

Bardziej szczegółowo

PODSTAWA PROGRAMOWA. Poziom IV.0 dla początkujących Poziom IV.1 dla kontynuujących naukę Poziom IV.2 dla oddziałów dwujęzycznych

PODSTAWA PROGRAMOWA. Poziom IV.0 dla początkujących Poziom IV.1 dla kontynuujących naukę Poziom IV.2 dla oddziałów dwujęzycznych PODSTAWA PROGRAMOWA Poziom IV.0 dla początkujących Poziom IV.1 dla kontynuujących naukę Poziom IV.2 dla oddziałów dwujęzycznych Podstawa programowa przedmiotu JĘZYK OBCY NOWOŻYTNY IV etap edukacyjny Poziom

Bardziej szczegółowo

2.8.3. Szczegółowy opis treści programowych obowiązujących na poszczególnych etapach konkursu. I. Eliminacje szkolne (60 minut, liczba punktów: 30)

2.8.3. Szczegółowy opis treści programowych obowiązujących na poszczególnych etapach konkursu. I. Eliminacje szkolne (60 minut, liczba punktów: 30) 2.8. KONKURS Z JĘZYKA NIEMIECKIEGO 2.8.1. Cele edukacyjne Poszerzenie zainteresowania nauką języka niemieckiego oraz pogłębienie motywacji do dalszego samodzielnego zdobywania wiedzy i umiejętności językowych.

Bardziej szczegółowo

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA JĘZYK FRANCUSKI (poziom III.0) DLA KLAS I-III GIMNAZJUM

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA JĘZYK FRANCUSKI (poziom III.0) DLA KLAS I-III GIMNAZJUM PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA JĘZYK FRANCUSKI (poziom III.0) DLA KLAS I-III GIMNAZJUM Opracowanie: mgr Magdalena Pikuzińska w oparciu o podstawę programową języka obcego nowożytnego oraz program nauczania

Bardziej szczegółowo

ANALIZA WYNIKÓW EGZAMINU GIMNAZJALNEGO-ROK SZKOLNY 2014/2015 Z ZAKRESU PRZEDMIOTÓW HUMANISTYCZNYCH- JĘZYK POLSKI

ANALIZA WYNIKÓW EGZAMINU GIMNAZJALNEGO-ROK SZKOLNY 2014/2015 Z ZAKRESU PRZEDMIOTÓW HUMANISTYCZNYCH- JĘZYK POLSKI ANALIZA WYNIKÓW EGZAMINU GIMNAZJALNEGO-ROK SZKOLNY 2014/2015 Z ZAKRESU PRZEDMIOTÓW HUMANISTYCZNYCH- JĘZYK POLSKI W dniu 21.04.2015r. odbył się egzamin gimnazjalny z języka polskiego. Do badania diagnostycznego

Bardziej szczegółowo

Wymagania edukacyjne dla klas I III w podstawowych działach nauczania w ramach zakresu programowego obowiązującego w poszczególnych klasach*

Wymagania edukacyjne dla klas I III w podstawowych działach nauczania w ramach zakresu programowego obowiązującego w poszczególnych klasach* Wymagania edukacyjne dla klas I III w podstawowych działach nauczania w ramach zakresu programowego obowiązującego w poszczególnych klasach* Dział nauczania I. W czytania (analizy i interpretacji) tekstów

Bardziej szczegółowo

Przedmiotowy system oceniania z języka niemieckiego w Gimnazjum nr 1 w Słubicach

Przedmiotowy system oceniania z języka niemieckiego w Gimnazjum nr 1 w Słubicach Przedmiotowy system oceniania z języka niemieckiego w Gimnazjum nr 1 w Słubicach I. Podstawa prawna wykorzystana przy opracowaniu PSO: 1. Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dn. 10 czerwca 2015

Bardziej szczegółowo

Kryteria oceniania uczniów z języka polskiego w klasie II gimnazjum

Kryteria oceniania uczniów z języka polskiego w klasie II gimnazjum Kryteria oceniania uczniów z języka polskiego w klasie II gimnazjum Ocenę CELUJĄCĄ otrzymuje uczeń, który w zakresie swych kompetencji polonistycznych spełnia wszystkie wymagania jak na ocenę bardzo dobrą,

Bardziej szczegółowo

PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA OGÓLNEGO DLA GIMNAZJÓW I SZKÓŁ PONADGIMNAZJALNYCH, JĘZYK POLSKI III etap edukacyjny

PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA OGÓLNEGO DLA GIMNAZJÓW I SZKÓŁ PONADGIMNAZJALNYCH, JĘZYK POLSKI III etap edukacyjny PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA OGÓLNEGO DLA GIMNAZJÓW I SZKÓŁ PONADGIMNAZJALNYCH, JĘZYK POLSKI III etap edukacyjny Cele kształcenia wymagania ogólne I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie zawartych w nich

Bardziej szczegółowo

KLASA I WYMAGANIA EDUKACYJNE Z JĘZYKA POLSKIEGO GIMNAZJUM. opracował zespół nauczycieli polonistów OCENA DOPUSZCZAJĄCA

KLASA I WYMAGANIA EDUKACYJNE Z JĘZYKA POLSKIEGO GIMNAZJUM. opracował zespół nauczycieli polonistów OCENA DOPUSZCZAJĄCA WYMAGANIA EDUKACYJNE Z JĘZYKA POLSKIEGO opracował zespół nauczycieli polonistów Adriana Haładuda, Justyna Kmiecik, Magdalena Spychała-Reiss, Piotr Reiss KLASA I GIMNAZJUM OCENĘ NIEDOSTATECZNĄ otrzymuje

Bardziej szczegółowo

Przedmiotowy system oceniania z języka angielskiego w Gimnazjum nr 1 w Słubicach

Przedmiotowy system oceniania z języka angielskiego w Gimnazjum nr 1 w Słubicach Przedmiotowy system oceniania z języka angielskiego w Gimnazjum nr 1 w Słubicach I. Podstawa prawna wykorzystana przy opracowaniu PSO: 1. Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dn. 10 czerwca 2015

Bardziej szczegółowo

Z języka obcego nowożytnego od roku szkolnego 2011/2012. Opracowały: mgr Katarzyna Kłunduk mgr Monika Konieczna

Z języka obcego nowożytnego od roku szkolnego 2011/2012. Opracowały: mgr Katarzyna Kłunduk mgr Monika Konieczna Z języka obcego nowożytnego od roku szkolnego 2011/2012 Opracowały: mgr Katarzyna Kłunduk mgr Monika Konieczna Część pisemna poziom podstawowy Część ustna bez określania poziomu egzaminu Część pisemna

Bardziej szczegółowo

2015-2016 PRZEDMIOTOWE ZASADY OCENIANIA Z JĘZYKA POLSKIEGO LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCE NR VII IM. K. K. BACZYŃSKIEGO

2015-2016 PRZEDMIOTOWE ZASADY OCENIANIA Z JĘZYKA POLSKIEGO LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCE NR VII IM. K. K. BACZYŃSKIEGO 2015-2016 PRZEDMIOTOWE ZASADY OCENIANIA Z JĘZYKA POLSKIEGO LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCE NR VII IM. K. K. BACZYŃSKIEGO Przedmiotowe zasady oceniania są dokumentem uzupełniającym do Wewnątrzszkolnych Zasad Oceniania,

Bardziej szczegółowo

4) praktyczne opanowanie umiejętności ogólnych i specjalistycznych, których wpojenie należy do celów nauczania przewidzianych programem nauczania,

4) praktyczne opanowanie umiejętności ogólnych i specjalistycznych, których wpojenie należy do celów nauczania przewidzianych programem nauczania, I. Przedmiotem oceny są: 1) wiadomości i umiejętności według programu nauczania z języka polskiego dla zasadniczej szkoły zawodowej w zakresie podstawowym, o programie nauczania z języka polskiego w danej

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA EDUKACYJNE Z JĘZYKA POLSKIEGO - OCENIANIE BIEŻĄCE, SEMESTRALNE I ROCZNE (2015/2016)

WYMAGANIA EDUKACYJNE Z JĘZYKA POLSKIEGO - OCENIANIE BIEŻĄCE, SEMESTRALNE I ROCZNE (2015/2016) WYMAGANIA EDUKACYJNE Z JĘZYKA POLSKIEGO - OCENIANIE BIEŻĄCE, SEMESTRALNE I ROCZNE (2015/2016) Ocena dopuszczająca: Ocenę dopuszczającą otrzymuje uczeń, który opanował wiadomości i umiejętności określone

Bardziej szczegółowo

Analiza wyników egzaminu gimnazjalnego 2013 r. Test humanistyczny język polski Test GH-P1-132

Analiza wyników egzaminu gimnazjalnego 2013 r. Test humanistyczny język polski Test GH-P1-132 Analiza wyników egzaminu gimnazjalnego 2013 r. Test humanistyczny język polski Test GH-P1-132 Zestaw zadań egzaminacyjnych z zakresu języka polskiego posłużył do sprawdzenia poziomu opanowania wiedzy i

Bardziej szczegółowo

3. Kryteria oceniania

3. Kryteria oceniania 3. Kryteria oceniania Ocenę celującą otrzymuje uczeń, który opanował wiadomości i umiejętności przewidziane dla klasy I gimnazjum w stopniu wykraczającym, a ponadto w zakresie kształcenia literacko-kulturowego

Bardziej szczegółowo

Czym się będzie różnił egzamin maturalny z języka kaszubskiego w nowej formule (2015) od dotychczas obowiązującego (2014)?

Czym się będzie różnił egzamin maturalny z języka kaszubskiego w nowej formule (2015) od dotychczas obowiązującego (2014)? Czym się będzie różnił egzamin maturalny z języka kaszubskiego w nowej (2015) od dotychczas obowiązującego (2014)? Egzamin maturalny z języka kaszubskiego Egzamin sprawdza: wiadomości i umiejętności zapisane

Bardziej szczegółowo

SPIS LEKTUR. Klasy 1-4 technikum 2014/2015 ZESPÓŁ SZKÓŁ OGÓLNOKSZTAŁCĄCYCH I ZAWODOWYCH W BOLESŁAWCU UL. KOMUNY PARYSKIEJ 6, 59-700 BOLESŁAWIEC

SPIS LEKTUR. Klasy 1-4 technikum 2014/2015 ZESPÓŁ SZKÓŁ OGÓLNOKSZTAŁCĄCYCH I ZAWODOWYCH W BOLESŁAWCU UL. KOMUNY PARYSKIEJ 6, 59-700 BOLESŁAWIEC SPIS LEKTUR Klasy 1-4 technikum 2014/2015 ZESPÓŁ SZKÓŁ OGÓLNOKSZTAŁCĄCYCH I ZAWODOWYCH W BOLESŁAWCU UL. KOMUNY PARYSKIEJ 6, 59-700 BOLESŁAWIEC Lektury w klasie 1 technikum 2014/15 STAROŻYTNOŚĆ: 1. Iliada

Bardziej szczegółowo

I. Eliminacje szkolne (60 minut, liczba punktów: 30) a) rozumienie tekstu czytanego b) test leksykalno-gramatyczny

I. Eliminacje szkolne (60 minut, liczba punktów: 30) a) rozumienie tekstu czytanego b) test leksykalno-gramatyczny 2.9. KONKURS Z JĘZYKA FRANCUSKIEGO 2.9.1. Cele edukacyjne Rozwijanie zainteresowania językiem francuskim oraz pogłębianie motywacji do dalszego samodzielnego zdobywania wiedzy i umiejętności językowych.

Bardziej szczegółowo

Bogurodzica w kontekście poezji średniowiecznej; Jan Kochanowski - pieśni i treny (wybór) poezja baroku (wybór)

Bogurodzica w kontekście poezji średniowiecznej; Jan Kochanowski - pieśni i treny (wybór) poezja baroku (wybór) Zestawienie lektur poziom podstawowy opracowanie: Izabela Haremza Małą czcionką wprowadziłam własne uwagi! ROZPORZĄDZENIE MINISTRA EDUKACJI NARODOWEJ 1 z dnia 29 sierpnia 2008 r. zmieniające rozporządzenie

Bardziej szczegółowo

Zadania dla uczestników szkolenia (sprawdzające stopień znajomości treści podstawy programowej z zakresu języka polskiego)

Zadania dla uczestników szkolenia (sprawdzające stopień znajomości treści podstawy programowej z zakresu języka polskiego) Zadania dla uczestników szkolenia (sprawdzające stopień znajomości treści podstawy programowej z zakresu języka polskiego) Zadanie 1. Proszę wymienić pisemne formy wypowiedzi uczniowskiej, które nauczyciel,

Bardziej szczegółowo

KSZTAŁCENIE LITERACKIE

KSZTAŁCENIE LITERACKIE uwagi Wymagania edukacyjne na ocenę śródroczną i roczną Rok szkolny 2008/2009 klasy szóste SP 9 Nowy Sącz WIEDZA UCZNIA OPANOWANE UMIEJĘTNOŚCI I OKRES- ocena śródroczna - celujący Uczeń przeczytał wszystkie

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA EDUKACYJNE NIEZBĘDNE DO UZYSKANIA ŚRÓDROCZNYCH I ROCZNYCH OCEN KLASYFIKACYJNYCH Z JĘZYKA POLSKIEGO W KLASIE II LICEUM

WYMAGANIA EDUKACYJNE NIEZBĘDNE DO UZYSKANIA ŚRÓDROCZNYCH I ROCZNYCH OCEN KLASYFIKACYJNYCH Z JĘZYKA POLSKIEGO W KLASIE II LICEUM 1 WYMAGANIA EDUKACYJNE NIEZBĘDNE DO UZYSKANIA ŚRÓDROCZNYCH I ROCZNYCH OCEN KLASYFIKACYJNYCH Z JĘZYKA POLSKIEGO W KLASIE II LICEUM Uczeń, który nie spełnił wymagań na ocenę dopuszczającą, otrzymuje ocenę

Bardziej szczegółowo

PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA OGÓLNEGO DLA GIMNAZJÓW I SZKÓŁ PONADGIMNAZJALNYCH, KTÓRYCH UKOŃCZENIE UMOśLIWIA PRZYSTĄPIENIE DO EGZAMINU MATURALNEGO

PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA OGÓLNEGO DLA GIMNAZJÓW I SZKÓŁ PONADGIMNAZJALNYCH, KTÓRYCH UKOŃCZENIE UMOśLIWIA PRZYSTĄPIENIE DO EGZAMINU MATURALNEGO Załącznik nr 4 PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA OGÓLNEGO DLA GIMNAZJÓW I SZKÓŁ PONADGIMNAZJALNYCH, KTÓRYCH UKOŃCZENIE UMOśLIWIA PRZYSTĄPIENIE DO EGZAMINU MATURALNEGO Po ukończeniu szkoły podstawowej, uczeń

Bardziej szczegółowo

CELE OGÓLNE. I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie zawartych w nich informacji.

CELE OGÓLNE. I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie zawartych w nich informacji. PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA OGÓLNEGO szkoła podstawowa, klasy IV-VI gimnazjum liceum poziom podstawowy liceum poziom rozszerzony CELE OGÓLNE I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie zawartych w nich informacji.

Bardziej szczegółowo

PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA OGÓLNEGO DLA GIMNAZJÓW I SZKÓŁ PONADGIMNAZJALNYCH, KTÓRYCH UKO

PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA OGÓLNEGO DLA GIMNAZJÓW I SZKÓŁ PONADGIMNAZJALNYCH, KTÓRYCH UKO Załącznik nr 4 PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA OGÓLNEGO DLA GIMNAZJÓW I SZKÓŁ PONADGIMNAZJALNYCH, KTÓRYCH UKOŃCZENIE UMOśLIWIA UZYSKANIE ŚWIADECTWA DOJRZAŁOŚCI PO ZDANIU EGZAMINU MATURALNEGO Po ukończeniu

Bardziej szczegółowo

PODSTAWA PROGRAMOWA Z JĘZYKA POLSKIEGO IV etap edukacyjny

PODSTAWA PROGRAMOWA Z JĘZYKA POLSKIEGO IV etap edukacyjny PODSTAWA PROGRAMOWA Z JĘZYKA POLSKIEGO IV etap edukacyjny Cele kształcenia wymagania ogólne I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie zawartych w nich informacji. Uczeń rozumie teksty o skomplikowanej budowie;

Bardziej szczegółowo

PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA OGÓLNEGO DLA GIMNAZJÓW I SZKÓŁ PONADGIMNAZJALNYCH, KTÓRYCH UKO

PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA OGÓLNEGO DLA GIMNAZJÓW I SZKÓŁ PONADGIMNAZJALNYCH, KTÓRYCH UKO Załącznik nr 4 PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA OGÓLNEGO DLA GIMNAZJÓW I SZKÓŁ PONADGIMNAZJALNYCH, KTÓRYCH UKOŃCZENIE UMOśLIWIA UZYSKANIE ŚWIADECTWA DOJRZAŁOŚCI PO ZDANIU EGZAMINU MATURALNEGO Po ukończeniu

Bardziej szczegółowo

Wymagania edukacyjne z języka polskiego dla klasy III gimnazjum

Wymagania edukacyjne z języka polskiego dla klasy III gimnazjum Wymagania edukacyjne z języka polskiego dla klasy III gimnazjum Słuchanie Czytanie tekstów pisanych i odbiór innych tekstów kultury Ocenę dopuszczającą otrzymuje uczeń, który: - uważnie słucha wypowiedzi

Bardziej szczegółowo

OGÓLNE KRYTERIA OCENIANIA DLA KLASY III

OGÓLNE KRYTERIA OCENIANIA DLA KLASY III OGÓLNE KRYTERIA OCENIANIA DLA KLASY III SŁUCHANIE Na poziomie podstawowym uczeń: rozumie tekst wysłuchany w różnych sytuacjach komunikacyjnych, takich jak rozmowa, dyskusja, monolog, rozpoznaje wypowiedzi

Bardziej szczegółowo

Przedmiotowy System Oceniania z języka angielskiego dla klas 0- III Szkoły Podstawowej im. ks. prałata A. Osipowicza w Warcinie

Przedmiotowy System Oceniania z języka angielskiego dla klas 0- III Szkoły Podstawowej im. ks. prałata A. Osipowicza w Warcinie Przedmiotowy System Oceniania z języka angielskiego dla klas 0- III Szkoły Podstawowej im. ks. prałata A. Osipowicza w Warcinie Obowiązujące podręczniki: Klasa 0- bez podręcznika Klasa I- New Bingo! 1A

Bardziej szczegółowo

W SZKOLE PODSTAWOWEJ NR 12 IM. MARII SKŁODOWSKIEJ-CURIE

W SZKOLE PODSTAWOWEJ NR 12 IM. MARII SKŁODOWSKIEJ-CURIE PRZEDMOTOWY SYSTEM OCENIANA Z JĘZYKA ANGIELSKIEGO W KLASACH IV-VI I. WYMANGANIA EDUKACYJNE Cele kształcenia wymagania ogólne I. Znajomośd środków językowych. W SZKOLE PODSTAWOWEJ NR 12 IM. MARII SKŁODOWSKIEJ-CURIE

Bardziej szczegółowo

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA JĘZYK ANGIELSKI JĘZYK FRANCUSKI JĘZYK NIEMIECKI JĘZYK HISZPAŃSKI

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA JĘZYK ANGIELSKI JĘZYK FRANCUSKI JĘZYK NIEMIECKI JĘZYK HISZPAŃSKI PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA JĘZYK ANGIELSKI JĘZYK FRANCUSKI JĘZYK NIEMIECKI JĘZYK HISZPAŃSKI System oceniania z języka angielskiego, francuskiego, niemieckiego i hiszpańskiego dotyczy wszystkich klas

Bardziej szczegółowo

JĘZYK POLSKI WYMAGANIA EDUKACYJNE NA POSZCZEGÓLNE OCENY ORAZ SPOSOBY SPRAWDZANIA OSIĄGNIĘĆ UCZNIA KLASA V

JĘZYK POLSKI WYMAGANIA EDUKACYJNE NA POSZCZEGÓLNE OCENY ORAZ SPOSOBY SPRAWDZANIA OSIĄGNIĘĆ UCZNIA KLASA V JĘZYK POLSKI WYMAGANIA EDUKACYJNE NA POSZCZEGÓLNE OCENY ORAZ SPOSOBY SPRAWDZANIA OSIĄGNIĘĆ UCZNIA KLASA V (ocenę wyższą otrzymuje uczeń, który spełnia wszystkie wymagania ocen niższych pozytywnych) OCENA

Bardziej szczegółowo

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA JĘZYKI OBCE TECHNIKUM ZASADNICZA SZKOŁA ZAWODOWA

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA JĘZYKI OBCE TECHNIKUM ZASADNICZA SZKOŁA ZAWODOWA Zespół Szkół Gastronomicznych im. Febronii Gajewskiej Karamać w Gorzowie Wielkopolskim PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA JĘZYKI OBCE TECHNIKUM ZASADNICZA SZKOŁA ZAWODOWA Wrzesień 2014 Przedmiotowy System Oceniania

Bardziej szczegółowo

KRYTERIA OCENIANIA UCZNIÓW Z JĘZYKA POLSKIEGO W KLASIE III SEMESTR I Opracowała: mgr Mirosława Ratajczak

KRYTERIA OCENIANIA UCZNIÓW Z JĘZYKA POLSKIEGO W KLASIE III SEMESTR I Opracowała: mgr Mirosława Ratajczak KRYTERIA OCENIANIA UCZNIÓW Z JĘZYKA POLSKIEGO W KLASIE III SEMESTR I Opracowała: mgr Mirosława Ratajczak Ocenę celującą otrzymuje uczeń, który: - samodzielnie i twórczo rozwija własne uzdolnienia i zainteresowania;

Bardziej szczegółowo

JĘZYK ANGIELSKI KL. IV. Wymagania edukacyjne obowiązujące ucznia

JĘZYK ANGIELSKI KL. IV. Wymagania edukacyjne obowiązujące ucznia 1.Uczeń zna zagadnienia gramatyczne: JĘZYK ANGIELSKI KL. IV czas present simple: zdania oznajmujące, pytające, przeczące; przedimek określony the i przedimki nieokreślone a/an zaimki wskazujące: this/that,

Bardziej szczegółowo

Wymagania edukacyjne na poszczególne śródroczne oceny klasyfikacyjne dla klasy IIIB na języku polskim w roku szkolnym 2015/2016.

Wymagania edukacyjne na poszczególne śródroczne oceny klasyfikacyjne dla klasy IIIB na języku polskim w roku szkolnym 2015/2016. Wymagania edukacyjne na poszczególne śródroczne oceny klasyfikacyjne dla klasy IIIB na języku polskim w roku szkolnym 2015/2016. Ocenę dopuszczającą otrzymuje uczeń, który: _ uważnie słucha wypowiedzi

Bardziej szczegółowo

KONCEPCJA PRACY SZKOŁY PUBLICZNEGO GIMNAZJUM NR 32 IM. KAROLA WOJTYŁY W ŁODZI

KONCEPCJA PRACY SZKOŁY PUBLICZNEGO GIMNAZJUM NR 32 IM. KAROLA WOJTYŁY W ŁODZI KONCEPCJA PRACY SZKOŁY PUBLICZNEGO GIMNAZJUM NR 32 IM. KAROLA WOJTYŁY W ŁODZI CEL OGÓLNY Wszechstronny rozwój intelektualny i osobowościowy oraz ukształtowanie właściwych postaw w celu zapewnienia sukcesu

Bardziej szczegółowo

WOLONTARIAT wyzwaniem dla wychowania XXI wieku. Dr Joanna Michalak-Dawidziuk

WOLONTARIAT wyzwaniem dla wychowania XXI wieku. Dr Joanna Michalak-Dawidziuk WOLONTARIAT wyzwaniem dla wychowania XXI wieku Dr Joanna Michalak-Dawidziuk ). PROCES STARZEJĄCEGO SIĘ ŚWIATA W 2047 roku po raz pierwszy w skali światowej liczba osób starszych (powyżej 60 lat) będzie

Bardziej szczegółowo

Charakterystyka egzaminu maturalnego

Charakterystyka egzaminu maturalnego Charakterystyka egzaminu maturalnego Absolwent przystępując do egzaminu maturalnego, zdaje obowiązkowo 1. W części ustnej egzaminy, dla których nie określa się poziomu, z następujących przedmiotów: a.

Bardziej szczegółowo

Ocenę wyższą otrzymuje uczeń, który spełnia wszystkie wymagania pozytywnych ocen niższych.

Ocenę wyższą otrzymuje uczeń, który spełnia wszystkie wymagania pozytywnych ocen niższych. Wymagania edukacyjne z języka polskiego dla kl. V Ocenę wyższą otrzymuje uczeń, który spełnia wszystkie wymagania pozytywnych ocen niższych. OCENA CELUJĄCA Wiedza ucznia znacznie wykracza poza obowiązujący

Bardziej szczegółowo

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z JĘZYKA UKRAIŃSKIEGO W SZKOLE PODSTAWOWEJ

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z JĘZYKA UKRAIŃSKIEGO W SZKOLE PODSTAWOWEJ PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z JĘZYKA UKRAIŃSKIEGO W SZKOLE PODSTAWOWEJ Opracowała: Tetyana Ouerghi I. ZASADY: 1. Każdy uczeń jest oceniany zgodnie z zasadami sprawiedliwości. 2. Ocenie podlegają wszystkie

Bardziej szczegółowo

uczniów do samokształcenia i świadomego wyszukiwania, selekcjonowania i wykorzystywania informacji.

uczniów do samokształcenia i świadomego wyszukiwania, selekcjonowania i wykorzystywania informacji. Załącznik nr 4 PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA OGÓLNEGO DLA GIMNAZJÓW I SZKÓŁ PONADGIMNAZJALNYCH, KTÓRYCH UKOŃCZENIE UMOŻLIWIA UZYSKANIE ŚWIADECTWA DOJRZAŁOŚCI PO ZDANIU EGZAMINU MATURALNEGO Po ukończeniu

Bardziej szczegółowo

Opinia dotycząca senackiego projektu ustawy o zmianie ustawy o języku polskim oraz o zmianie niektórych innych ustaw (druk nr 968)

Opinia dotycząca senackiego projektu ustawy o zmianie ustawy o języku polskim oraz o zmianie niektórych innych ustaw (druk nr 968) Opinia dotycząca senackiego projektu ustawy o zmianie ustawy o języku polskim oraz o zmianie niektórych innych ustaw (druk nr 968) Minister Edukacji Narodowej ceni każdą inicjatywę, dzięki której uczniowie

Bardziej szczegółowo

ANALIZA I INTERPRETACJA PRÓBNEGO EZAMINU Z JĘZYKA NIEMIECKIEGO PRZEPROWADZONEGO WŚRÓD UCZNIÓW KLAS III GIMNAZJUM INTEGRACYJNEGO W ZESPOLE SZKÓŁ

ANALIZA I INTERPRETACJA PRÓBNEGO EZAMINU Z JĘZYKA NIEMIECKIEGO PRZEPROWADZONEGO WŚRÓD UCZNIÓW KLAS III GIMNAZJUM INTEGRACYJNEGO W ZESPOLE SZKÓŁ ANALIZA I INTERPRETACJA PRÓBNEGO EZAMINU Z JĘZYKA NIEMIECKIEGO PRZEPROWADZONEGO WŚRÓD UCZNIÓW KLAS III GIMNAZJUM INTEGRACYJNEGO W ZESPOLE SZKÓŁ INTEGRACYJNYCH W LUBINIE STYCZEŃ 2014 ANALIZA I INTERPRETACJA

Bardziej szczegółowo

6 zna i swobodnie posługuje się słownictwem wymaganym

6 zna i swobodnie posługuje się słownictwem wymaganym Ocen a KRYTERIA OCENIANIA - JĘZYK ANGIELSKI Umiejętności ucznia 6 zna i swobodnie posługuje się słownictwem wymaganym programem nauczania (treści leksykalne w z łatwością i bezbłędnie wykorzystuje konstrukcje

Bardziej szczegółowo

LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCE IM. JAROSŁAWA IWASZKIEWICZA

LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCE IM. JAROSŁAWA IWASZKIEWICZA Nasielsk, 5 kwietnia 2013 r. Lista tematów na część ustną egzaminu maturalnego z języka polskiego w sesji wiosennej 2014 w Liceum Ogólnokształcącym im. Jarosława Iwaszkiewicza w Nasielsku LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCE

Bardziej szczegółowo

GH - Charakterystyka arkuszy egzaminacyjnych.

GH - Charakterystyka arkuszy egzaminacyjnych. GH - Charakterystyka arkuszy egzaminacyjnych. A. Arkusz standardowy GH-A, B, C oraz arkusze przystosowane: GH-A4, GH-A5, GH-A6. Zestaw zadań z zakresu przedmiotów humanistycznych, skonstruowany wokół tematu

Bardziej szczegółowo

1. KONKURSY PRZEDMIOTOWE I TEMATYCZNE DLA UCZNIÓW SZKÓŁ PODSTAWOWYCH

1. KONKURSY PRZEDMIOTOWE I TEMATYCZNE DLA UCZNIÓW SZKÓŁ PODSTAWOWYCH 1. KONKURSY PRZEDMIOTOWE I TEMATYCZNE DLA UCZNIÓW SZKÓŁ PODSTAWOWYCH 1.1. KONKURS Z JĘZYKA ANGIELSKIEGO 1.1.1. Cele edukacyjne Rozbudzanie wśród uczniów zainteresowania językiem angielskim oraz motywowanie

Bardziej szczegółowo

Wymagania edukacyjne z języka polskiego Klasa II Gimnazjum

Wymagania edukacyjne z języka polskiego Klasa II Gimnazjum Wymagania edukacyjne z języka polskiego Klasa II Gimnazjum SPRAWNOŚCI WYMAGANIA KONIECZNE PODSTAWOWE ROZSZERZONE DOPEŁNIAJĄCE (ocena: dopuszczający) (ocena: dostateczny) (ocena: dobry) (ocena: bardzo dobry)

Bardziej szczegółowo

Program nauczania języka angielskiego Kurs początkujący dla klas 1-3 gimnazjum Marianna Niesobska, Mellanie Ellis OUP

Program nauczania języka angielskiego Kurs początkujący dla klas 1-3 gimnazjum Marianna Niesobska, Mellanie Ellis OUP Program nauczania języka angielskiego Kurs początkujący dla klas 1-3 gimnazjum Poziom III.0 Marianna Niesobska, Mellanie Ellis OUP Kryteria ocenienia Koniec etapu III (gimnazjum): poziom III.0 pełny Znajomość

Bardziej szczegółowo

PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA OGÓLNEGO DLA ZASADNICZYCH SZKÓŁ ZAWODOWYCH

PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA OGÓLNEGO DLA ZASADNICZYCH SZKÓŁ ZAWODOWYCH PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA OGÓLNEGO DLA ZASADNICZYCH SZKÓŁ ZAWODOWYCH Załącznik nr 5 Celem edukacji w zasadniczej szkole zawodowej jest przygotowanie uczniów do uzyskania kwalifikacji zawodowych,

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA EDUKACYJNE Z JĘZYKA POLSKIEGO KLASA 4 SZKOŁA PODSTAWOWA

WYMAGANIA EDUKACYJNE Z JĘZYKA POLSKIEGO KLASA 4 SZKOŁA PODSTAWOWA WYMAGANIA EDUKACYJNE Z JĘZYKA POLSKIEGO KLASA 4 SZKOŁA PODSTAWOWA SZCZEGÓŁOWE KRYTERIA OCENIANIA DLA KLASY CZWARTEJ: Ocenę niedostateczną otrzymuje uczeń, który nie spełnia wymagań kryterialnych na ocenę

Bardziej szczegółowo

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA W GIMNAZJUM IM. POLSKICH NOBLISTÓW W ŁAMBINOWICACH. Przedmiotowy System Oceniania zgodny ze Statutem Szkoły.

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA W GIMNAZJUM IM. POLSKICH NOBLISTÓW W ŁAMBINOWICACH. Przedmiotowy System Oceniania zgodny ze Statutem Szkoły. PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z JĘZYKA POLSKIEGO W GIMNAZJUM IM. POLSKICH NOBLISTÓW W ŁAMBINOWICACH Przedmiotowy System Oceniania zgodny ze Statutem Szkoły. Nauczania języka polskiego w naszym gimnazjum

Bardziej szczegółowo

KRYTERIA OCENIANIA JĘZYK POLSKI

KRYTERIA OCENIANIA JĘZYK POLSKI KRYTERIA OCENIANIA JĘZYK POLSKI Kryteria ocen z języka polskiego dla uczniów kl.i-iii gimnazjum z orzeczeniem o upośledzeniu w stopniu Lekkim Kryteria ocen z języka polskiego w klasie I gimnazjum Kryteria

Bardziej szczegółowo

SZCZEGÓŁOWE KRYTERIA OCENIANIA DLA KLASY IV

SZCZEGÓŁOWE KRYTERIA OCENIANIA DLA KLASY IV SZCZEGÓŁOWE KRYTERIA OCENIANIA DLA KLASY IV Ocenę niedostateczną otrzymuje uczeń, który nie spełnia wymagań kryterialnych na ocenę dopuszczającą. Ocenę dopuszczającą otrzymuje uczeń, który: nawiązuje i

Bardziej szczegółowo

V. Przetwarzanie wypowiedzi Uczeń zmienia formę przekazu ustnego lub pisemnego w zakresie opisanym w wymaganiach szczegółowych.

V. Przetwarzanie wypowiedzi Uczeń zmienia formę przekazu ustnego lub pisemnego w zakresie opisanym w wymaganiach szczegółowych. JĘZYK ANGIELSKI Wymagania ogólne określone są następująco: I. Znajomość środków językowych Uczeń posługuje się podstawowym zasobem środków językowych (leksykalnych, gramatycznych, ortograficznych oraz

Bardziej szczegółowo

PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA OGÓLNEGO DLA SZKÓŁ PONADGIMNAZJALNYCH (fragmenty)

PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA OGÓLNEGO DLA SZKÓŁ PONADGIMNAZJALNYCH (fragmenty) PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA OGÓLNEGO DLA SZKÓŁ PONADGIMNAZJALNYCH (fragmenty) Załącznik nr 4 do Rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 23 grudnia 2008 r. w sprawie podstawy programowej wychowania

Bardziej szczegółowo

Plan wynikowy nauczania języka polskiego w klasie III OSSP

Plan wynikowy nauczania języka polskiego w klasie III OSSP Plan wynikowy nauczania języka polskiego w klasie III OSSP Kolorem szarym zaznaczono materiał, którego realizacja wiąże się z całościowym omawianiem lektur, zaś kolorem zielonym materiał, który zostanie

Bardziej szczegółowo

Wymagania edukacyjne z języka angielskiego dla klas czwartych I. Program nauczania: II. Podręcznik: III.Tematyka realizowanych modułów :

Wymagania edukacyjne z języka angielskiego dla klas czwartych I. Program nauczania: II. Podręcznik: III.Tematyka realizowanych modułów : Wymagania edukacyjne z języka angielskiego dla klas czwartych I. Program nauczania: Program nauczania języka angielskiego dla II etapu edukacyjnego (szkoła podstawowa, klasy IV VI), autorzy: Ewa Piotrowska

Bardziej szczegółowo

JĘZYK POLSKI KLASA II GIMNAZJUM UMIEJĘTNOŚCI Na poziomie podstawowym uczeń:

JĘZYK POLSKI KLASA II GIMNAZJUM UMIEJĘTNOŚCI Na poziomie podstawowym uczeń: SŁUCHANIE JĘZYK POLSKI KLASA II GIMNAZJUM UMIEJĘTNOŚCI Na poziomie podstawowym uczeń: Na poziomie ponadpodstawowym uczeń: uważnie słucha wypowiedzi nauczyciela i innych uczniów, podejmuje próby aktywnego

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA EDUKACYJNE Z JĘZYKA POLSKIEGO W KLASIE DRUGIEJ GIMNAZJUM

WYMAGANIA EDUKACYJNE Z JĘZYKA POLSKIEGO W KLASIE DRUGIEJ GIMNAZJUM WYMAGANIA EDUKACYJNE Z JĘZYKA POLSKIEGO W KLASIE DRUGIEJ GIMNAZJUM Ocenę niedostateczną otrzymuje uczeń, którego wyniki nie osiągają poziomu wymagań na ocenę dopuszczającą, w związku z tym nie jest w stanie

Bardziej szczegółowo

Elementy literatury i wiedzy o krajach anglosaskich w nauczaniu języka angielskiego

Elementy literatury i wiedzy o krajach anglosaskich w nauczaniu języka angielskiego INNOWACJA PEDAGOGICZNA w nauczaniu języka angielskiego na poziomie szkoły podstawowej Elementy literatury i wiedzy o krajach anglosaskich w nauczaniu języka angielskiego 1. AUTOR Nauczyciel kontraktowy

Bardziej szczegółowo

Motyw przewodni: Odpowiednie dać rzeczy słowo

Motyw przewodni: Odpowiednie dać rzeczy słowo Załącznik nr 8 ZAKRES WIEDZY I UMIEJĘTNOŚCI WYMAGANY NA KONKURS POLONISTYCZNY DLA UCZNIÓW GIMNAZJÓW W WOJEWÓDZTWIE ZACHODNIOPOMORSKIM W ROKU SZKOLNYM 2015/2016 Motyw przewodni: Odpowiednie dać rzeczy słowo

Bardziej szczegółowo

PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA OGÓLNEGO

PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA OGÓLNEGO PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA OGÓLNEGO WARSZAWA, 11 MAJA 2012 USTAWA z dnia 19 sierpnia 2011 r. o zmianie ustawy o systemie oświaty oraz niektórych innych ustaw Art. 1. W ustawie z dnia 7 września 1991

Bardziej szczegółowo

Forum Nauczycieli Przedmiotów Humanistycznych: Dobre praktyki 14 maja 2014 r. Opracowanie: Teresa Kozioł, LSCDN Oddział w Chełmie

Forum Nauczycieli Przedmiotów Humanistycznych: Dobre praktyki 14 maja 2014 r. Opracowanie: Teresa Kozioł, LSCDN Oddział w Chełmie Forum Nauczycieli Przedmiotów Humanistycznych: Dobre praktyki 14 maja 2014 r. Opracowanie: Teresa Kozioł, LSCDN Oddział w Chełmie Cele Upowszechnianie dobrych praktyk w zakresie realizacji podstawy programowej.

Bardziej szczegółowo