Stanisław Kłęk REALIZACJA ŻYWIENIA DOJELITOWEGO W OIT POWIKŁANIA ŻYWIENIA DOJELITOWEGO

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Stanisław Kłęk REALIZACJA ŻYWIENIA DOJELITOWEGO W OIT POWIKŁANIA ŻYWIENIA DOJELITOWEGO"

Transkrypt

1 Stanisław Kłęk REALIZACJA ŻYWIENIA DOJELITOWEGO W OIT POWIKŁANIA ŻYWIENIA DOJELITOWEGO LECZENIE ŻYWIENIOWE W ODDZIALE INTENSYWNEJ TERAPII

2 WSKAZANIA DO LECZENIA ŻYWIENIOWEGO

3 Wskazania do leczenia żywieniowego (1) utrata masy ciała (niezamierzona) > 10-15% w ciągu ostatnich 3-6 miesięcy; BMI < 17 kg/ m 2 stężenie albuminy < 3,2 g/ dl; prealbuminy < 10,0 mg/dl; transferyny < 150 mg/dl; CLL < 1000/ mm 3

4 Wskazania do leczenia żywieniowego (2) Okres pooperacyjny kontynuacja leczenia przedoperacyjnego, stany niedożywienia zdiagnozowane pooperacyjnie, powikłania (posocznica, OZT, ONN) zwiększające zapotrzebowanie na białko i energię, chorzy wymagający reoperacji z powodu powikłań związanych z operacją pierwotną (przetoka, wytrzewienie, ropień wewnątrzbrzuszny), leczenie zachowawcze przetok, jeżeli nie będzie możliwe włączenie diety doustnej pokrywającej co najmniej 60% zapotrzebowania białkowo-energetycznego w ciągu najbliższych 7 dni

5 Wskazania do leczenia żywieniowego Istnieją właściwie tylko dwa wskazania do leczenia żywieniowego: 1/ spodziewany brak możliwości włączenia diety doustnej przez ponad 7 dni 2/ obecne lub zagrażające niedożywienie

6 Wskazania do leczenia żywieniowego INTENSYWNA TERAPIA Każdy chory, u którego nie będzie można włączyć diety doustnej pokrywającej 100% zapotrzebowania w ciągu 3 dni! Każdy stabilny chory wczesne żywienie dojelitowe (<24 godzin od przyjęcia)

7 WYBÓR METODY

8 WYBÓR DROGI LECZENIA CZY CHORY MUSI BYĆ SZTUCZNIE ODŻYWIANY? (tak) Czy istnieją przeciwwskazania do żywienia dojelitowego? Czy istnieją wskazania do żywienia pozajelitowego? TAK NIE ŻYWIENIE ŻYWIENIE POZAJELITOWE DOJELITOWE Żywienie dojelitowe (enteral nutrition) = żywienie drogą przewodu pokarmowego

9 WYBÓR DROGI LECZENIA ISTNIEJĄ WSKAZANIA DO LECZENIA ŻYWIENIOWEGO? CZY DZIAŁA PRZEWÓD POKARMOWY? TAK NIE ŻYWIENIE ŻYWIENIE DOJELITOWE POZAJELITOWE < 30 dni > 30 dni < 15 dni > 15 dni zgłębnik stomia ż.obwodowa ż.centralna

10 LECZENIE ŻYWIENIOWE w WARUNKACH SZPITALNYCH Żywienie drogą przewodu pokarmowego Doustne Zgłębnik/ stomia odżywcza Wzbogacenie sip feeding żołądkowe/xiie/dojelitowe diety doustnej w cenie osobodnia dyskusja PEŁNA REFUNDACJA

11 Dostęp do przewodu pokarmowego w żywieniu dojelitowym

12 DROGA PODANIA ZGŁĘBNIK PRZETOKA ODŻYWCZA

13 Zgłębniki = sondy w zależności od głębokości: l l l żołądkowy dwunastniczy jelitowy

14 Zgłębniki (sondy) - rodzaje - tradycyjna - samowprowadzjąca: - obciążnik - wypustki - balon - spirala

15 - gumowy - PCV - silikon - poliuretan Zgłębniki (sondy) - materiał

16 PRZETOKI ODŻYWCZE

17 Technika zakładania GASTRO- i JEJUNOSTOMII Sposób klasyczny-operacyjny Sposób endoskopowy Sposób laparoskopowy

18 Gastrostomia klasyczna sposobem Janewaya/Kadera/ PEG

19 Jejunostomia

20 PEG PEJ/gastrostomia niskoprofilowa

21 METODY SPOSÓB i ZASADY PODANIA PODAŻY DIET

22 SPOSÓB PODANIA 1/ PORCJE ML 2/ MIKROPORCJE ML 3/ CIĄGŁY WLEW - GRAWITACYJNY - POMPA ENTERALNA

23 METODY ŻYWIENIA Metoda bolusów: dawki zwiększa się stopniowo, maksymalnie do ml na porcję, Każdą porcję należy podawać przez 10-30min

24 METODY ŻYWIENIA LECZENIE ROZPOCZYNAMY PRZY UŻYCIU DIETY STANDARDOWEJ!

25 Żywienie dojelitowe Zasada główna stopniowe zwiększanie stężenia i objętości I DOBA 12 godzin ml/ godz glukoza 5% 12 godzin ml/ godz dieta oligopeptydowa II DOBA 12 godzin - 50 ml/ godz dieta oligp. 12 godzin - 75 ml/ godz dieta oligp. III DOBA 100 ml/ godz dieta oligp. (1 kcal/ ml) IV DOBA 12 godzin 125 ml/ godz. dieta oligopept. (1,0 kcal/ ml) 12 godzin 150 ml/ godz

26 POWIKŁANIA ŻYWIENIA DOJELITOWEGO Metaboliczne Żołądkowo-jelitowe Mechaniczne (= tube-related)

27 POWIKŁANIA ŻD Rodzaj powikłania Częstość występowania 1. Brak możliwości realizacji ŻD 10 40% 2. Przemieszczenie zgłębnika do 50% 3. Nudności/ wymioty 10 15% 4. Biegunka 25 60% 5. Zakażenie < 1% 6. Zaburzenia metaboliczne < 1%

28 #1 Brak możliwości realizacji zamierzonego planu ŻD

29 #1 Brak możliwości realizacji planu leczenia PRZYCZYNY: - Nieprawidłowy wybór metody leczenia - Nieprawidłowy dobór diety - Nieprawidłowa techniki żywienia dojelitowego

30 #2 Aspiracja diety

31 #2 Aspiracja diety Przyczyny: - zaaspirowanie diety do dróg oddechowych u chorych nieprzytomnych (czynnik ryzyka: refluks ż-p) - bezpośrednia podaż diety przez sondę wprowadzoną do dróg oddechowych

32 Sposób postępowania: #2 Aspiracja diety kontrola radiologiczna położenia końca zgłębnika żywieniowego uniesienie wezgłowia do 30 o ocena zalegania w żołądku (przed bolusem >200 ml lub podaż ciągła >20% podaży godzinowej => przerwa lub > 1000 ml/ dobę) ostateczność: zmiana dostępu dojelitowego (mikrojejunostomia, zgłębnik nosowo-jelitowy, ŻP)

33 #3 Zatkanie zgłębnika NO FLOW!!!

34 #3: Zatkanie zgłębnika PRZYCZYNY niewłaściwe rozcieńczane odżywki nieprawidłowa dieta stosowanie leków (szczególnie w granulkach) nieprzepłukiwanie sondy pomiędzy posiłkami niestosowanie pomp dozujących

35 #3: Zatkanie zgłębnika Postępowanie w sytuacji zatkania: nieużywanie prowadnicy (ryzyko oderwania końcówki) sprawdzenie całości zestawu!

36 Zatkanie zgłębnika sprawdzenie całości zestawu

37 #3: Zatkanie zgłębnika Postępowanie w sytuacji zatkania: kontrola RTG

38 #3: Zatkanie zgłębnika Postępowanie w sytuacji zatkania: próba odsysania przy użyciu 10 ml r-ru 0,9% NaCl, przetykanie przy użyciu: napojów gazowanych: coca cola, wody gazowana,itp.) enzymów trzustkowych (?), Heparyny (?) UWAGA: roztwór gazowany musi pozostać w zgłębniku na co najmniej kilkanaście minut!

39 #3: Zatkanie zgłębnika PROFILAKTYKA: Aby nie doszło do zatkania dostępu do przewodu pokarmowego należy przed rozpoczęciem i po zakończeniu podawania diety lub leku przepłukać zgłębnik wodą ok. 50ml, nie rzadziej niż co 8 godzin, strzykawką o pojemności większej niż 20 ml.

40 #4 Odleżyny z ucisku

41 #4: Odleżyna Odleżyna błony śluzowej nosa, gardła, przełyku Przyczyny: usztywnienie zgłębnika z PCV zbyt długi okres bez zmiany Sposób postępowania: wymiana zgłębników gumowych oraz z PCV co 2 tygodnie stosowanie zgłębników z poliuretanu (PUR)

42 #5 Brak możliwości usunięcia zgłębnika

43 #5: Niemożność usunięcia zgłębnika Przyczyny: zapętlenie zgłębnika przyrośniecie/ przerośnięcie cewnika Sposób postępowania: odcięcie końcówki zgłębnika i oczekiwanie na samoistne wydalenie zgłębnika zabieg operacyjny

44 #6 BIEGUNKA

45 #6: BIEGUNKA DEFINICJA Stolec o masie > 200 (250) g w ciągu doby lub oddanie > 3 płynnych stolców w ciągu doby

46 #6: BIEGUNKA PRZYCZYNY: podaż metodą bolusów nadmierna szybkość podaży wysoka osmolarność diety zakażenie bakteryjne diety zbyt chłodna dieta rozwój bakterii w jelitach zaburzenia wchłaniania podaż leków wywołujących biegunkę (antybiotyki, leki hamujące wydzielanie żołądkowe, preparaty Mg)

47 #6: BIEGUNKA modyfikacja zleceń, odstawienie leków zastosowanie prawidłowej diety przemysłowej (np. jejunostomia dieta oligopeptydowa) zmiana metody podaży (mikrobolusy, wlew ciągły) utrzymanie prawidłowej temperatury diety (temperatura ciała) diagnostyka zakażenia bakteryjnego, zaburzeń wchłaniania

48 #7:POWIKŁANIA PRZETOK ODŻYWCZYCH

49 #7a: Wyciek treści pokarmowej 1/ wysunięcie zgłębnika 2/ burried bumper syndrome 3/ zakażenie wokół gastrostomii ze stanem zapalnym Postępowanie: - ocena lekarska - kontrola endoskopowa/rtg/kt prawidłowości położenia gastrostomii - posiewy bakteriologiczne z okolicy gastrostomii

50 #7a: Wyciek treści pokarmowej wysunięcie się zgłębnika - wyciek na zewnątrz/ do wewnątrz (z lub bez podrażnienia otrzewnej) Postępowanie: - zamiana, np. Foley na G-Tubę (w celu uszczelnienia) - replantacja - reoperacja

51 Burried bumper syndrome Tylko wymiana!

52 #7B: Powikłania przetoki odżywczej rana w powłokach: zapalenie skóry wokół zgłębnika, bujająca ziarnina konieczne wykonanie badań bakteriologicznych, antybiotykoterapia, jeżeli tylko zapalenie tk. podskórnej: maść z antybiotykiem czasowe usunięcia gastrostomii z zastosowaniem tymczasowego cewnika w celu zapewnienia dostępu do żołądka oraz utrzymania kanału skórno-żołądkowego, dzieci: często tło grzybicze

53 #7B: Powikłania przetoki odżywczej rana w powłokach: zapalenie skóry wokół zgłębnika, bujająca ziarnina Postępowanie: - najważniejsze: suche środowisko!!! - przyżeganie ziarniny (lapisowanie, azotan srebra) - chirurgiczne wycięcie lub elektrokoagulacja/ koagulacja plazmą argonową

54 #7B: ZIARNINA (pacjent BM, lat 16) Lipiec 2009

55 #7B: ZIARNINA (pacjent BM, lat 16) Wrzesień 2009

56 # 7c: ODLEŻYNA i MARTWICA POWŁOK Odleżyna wokół gastrostomii: - najczęściej wynika ze zbyt mocnego dociśnięcia gastrostomii do skóry, - kontrola umocowania gastrostomii, - zapewnienie pielęgnacji miejsca zmienionego (utrzymanie suchych warunków) Ostateczność: leczenie chirurgiczne

57 #7D: INNE POWIKŁANIA martwica przegrody nosa martwica tkanek przełyku zapalenie zatok zapalenie ucha środkowego RZADKO WYSTĘPUJĄCE!

58 #8 Nudności/ wymioty

59 #8: NUDNOŚCI I WYMIOTY Definicja zalegania żołądkowego Stwierdzenie (odessanie) przed podażą diety lub podczas kontroli rutynowej obecności >200 ml treści lub przy podaży ciągłej ponad 20% podaży godzinowej lub stwierdzenie > 1000 ml treści w ciągu doby)

60 #8: NUDNOŚCI I WYMIOTY Przyczyny zalegania żołądkowego a/ obecność chorób współistniejących, np. cukrzyca, sklerodermia, stan po wagotomii b/ leki: opiaty, leki antycholinergiczne, antybiotykoterapia, chemio- i radioterapia c/ związane z nagle występującym schorzeniem: OZT, PZT, uraz rdzenia, oparzenie, zabieg operacyjny

61 #8: NUDNOŚCI I WYMIOTY KILKA UWAG: - rozmiar żołądka zmniejsza się podczas głodzenia, dlatego lepiej podawać 6 posiłków a nie 3-4; - zmniejszenie zalegania pokarmu w żołądku np. redukcja posiłków z dużą ilością tłuszczu. - niczego nie zmieniają posiłki wysokokaloryczne oraz bogatoresztkowe one też zmniejszają pasaż z żołądka, - podobnie zmniejsza pasaż zbyt mała ilość płynów

62 #8: NUDNOŚCI I WYMIOTY Postępowanie: a/ kontrola zalegania po 2 godzinach b/ weryfikacja leczenia choroby podstawowej c/ odstawienie leków wywołujących zaleganie d/ leki propulsywne: Metoclopramid, Erytromycyna e/ diagnostyka przyczyny zalegania

63 #9 ZAPARCIA

64 #9: ZAPARCIA Sposób interwencji a/ weryfikacja występowania zaparć b/ weryfikacja planu żywienia i jego realizacji c/ weryfikacja stosowanych leków d/ właściwe nawodnienie, e/ dieta wzbogacona w błonnik f/ diagnostyka wykluczenie niedrożności g/ środki przeczyszczające

65 #10 POWIKŁANIA METABOLICZNE

66 #10: Powikłania metaboliczne Chorzy niedożywieni zespół ponownego odżywienia ( szok pokarmowy ) = refeeding syndrome Chorzy z cukrzycą: wahania glikemii Niewydolność oddechowa Niewydolność nerek Niewydolność wątroby ZABURZENIA WODNO-ELEKTROLITOWE

67 # 10: POWIKŁANIA METABOLICZNE Hiponatriemia (Na < 135 mmol/l) bardzo częsta, szczególnie w przypadku pacjentów neurologicznych Interwencja: Podaż dożylna Podaż dojelitowa a/ do diety płynnej przemysłowej b/ płyn podawany dodatkowo Najlepszy nośnik: glukoza 5%

68 # 10: POWIKŁANIA METABOLICZNE Zawartość elektrolitów w roztworach ( w mmol/l) KCl 15% 2 (ampułka 40 mmoli K) NaCl 10% MgSO 4 20% 1,7 (ampułka 17 mmoli Na) 0,8 (ampułka 8 mmoli Mg) Ca 10% 0,23 (Calcium glubionicum amp 2,3 mmole) lub 0,45 mmol/ml (CaCl 2 - amp 4,5 mmola) Cl 0,45 mmol/ml

69 # 10: POWIKŁANIA METABOLICZNE ROZTWÓR mosm/l Na K Cl Ca Mg mleczany fosforany kcal/l 0.9% NaCl Pł. Ringera Mleczan Ringera Jonosteril 4 49,1 24,9 49, 1 2,5 20 9,9 200

70 NAJWAŻNIEJSZE to ZAPOBIEGAĆ!

71 ODDZIAŁ INTENSYWNEJ OPIEKI MEDYCZNEJ - Brak możliwości rozliczania leczenia żywieniowego DODATKOWO do wykonanych procedur - Leczenie żywieniowe jest rozliczane w ramach procedur TISS ale nie jest dodatkowo płatne

72 TISS a żywienie Żywienie pozajelitowe: 3 pkt - Podaż drogą cewnika założonego do żyły centralnej substancji energetycznych oraz aminokwasów. Do punktacji nie wlicza się podaży samej glukozy oraz podaży roztworów o niskiej osmolarności drogą żył obwodowych Żywienie enteralne (sonda): 2 pkt -Żywienie przez sondę niezależnie od drogi jej wprowadzenia: przez usta, nos, PEG, stomia w objętości co najmniej 500 ml/dobę

73

74 Choroby płuc Podaż składników odżywczych: - aminokwasy: 1,2 1,5 g/kg/24 godz, - bilans azotowy +2 g/24 godziny - zapotrzebowanie energetyczne: REE x 1,3 - zwiększenie tłuszczy jako źródła energii (do 55%, ONS korzystne wyniki)

75 Choroby układu krążenia Podaż składników odżywczych: - aminokwasy: 1,2 1,5 g/kg/24 godz, - zapotrzebowanie energetyczne: REE zwiększone o około 20%, dodatkowe 10% jeżeli ciężka niewydolność krążenia - restrykcja sodu (do 2 g/dzień) - standardowa proporcja źródeł energii

76 Choroby układu krążenia Restrykcje płynowe: - niepowikłana niewydolność: 0,5 ml/kcal lub do 1500 ml/ dobę - utrzymywanie stężenie sodu ok. 140 mm/l, potasu pomiędzy 4 a 5 mm/l - monitorowanie: magnezu, wapnia, cynku

77 Choroby układu krążenia - podaż tiaminy ( mg/dobę) poprawiała funkcję lewej komory i łagodziła objawy niewydolności serca - witamina C poprawa funkcji śródbłonka - witamina D i wapń poprawa wyników leczenia u chorych z kardiomiopatią

78 Oddział intensywnej terapii Podaż energii: a/ wczesna faza choroby: kcal/kg/dobę b/ faza anaboliczna: kcal/kg/dobę c/ wyniszczeni: kcal/kg/dobę Nie powinno się podać diet immunomodulujących jeżeli chory otrzymuje < 700 ml diety w ciągu doby W czasie ŻP powinno się dodawać glutaminę 0,2-0,4 g/dzień

POWIKŁANIA. Stanisław Kłęk. Kraków, 7-9 III 2011

POWIKŁANIA. Stanisław Kłęk. Kraków, 7-9 III 2011 POWIKŁANIA DOMOWEGO śywienia DOJELITOWEGO Stanisław Kłęk Kraków, 7-9 III 2011 śołądkowo-jelitowe (8-65%) 65%): Biegunki, zaparcia, reflux, zespół poposiłkowy Powikłania Ŝywienia dojelitowego Mechaniczne

Bardziej szczegółowo

PLANOWANIE INTERWENCJI ŻYWIENIOWEJ

PLANOWANIE INTERWENCJI ŻYWIENIOWEJ Kurs Zespołów Żywieniowych PLANOWANIE INTERWENCJI ŻYWIENIOWEJ Stanisław Kłęk Polskie Towarzystwo Żywienia Pozajelitowego, Dojelitowego i Metabolizmu Szpital Specjalistyczny im. Stanley Dudrick a, Skawina

Bardziej szczegółowo

Powikłania żywienia dojelitowego i pozajelitowego

Powikłania żywienia dojelitowego i pozajelitowego Powikłania żywienia dojelitowego i pozajelitowego Dr n.med. Jacek Szopiński Poradnia Domowego Żywienia Do- i Pozajelitowego Katedra i Klinika Anestezjologii i Intensywnej Terapii Katedra i Klinika Chirurgii

Bardziej szczegółowo

Finansowanie leczenia żywieniowego

Finansowanie leczenia żywieniowego Polskie Towarzystwo Żywienia Pozajelitowego i Dojelitowego Finansowanie leczenia żywieniowego Stanisław Kłęk REFUNDOWANE LECZENIE ŻYWIENIOWE SZPITAL DOM HOSPICJUM ZOL LECZENIE ŻYWIENIOWE SZPITALNE Zarządzenie

Bardziej szczegółowo

Finansowanie żywienia dojelitowego

Finansowanie żywienia dojelitowego Polska Szkoła Żywienia Klinicznego i Metabolizmu Finansowanie żywienia dojelitowego Stanisław Kłęk Kraków, 4 II 2012 REFUNDOWANE LECZENIE ŻYWIENIOWE SZPITAL DOM HOSPICJUM ZOL LECZENIE ŻYWIENIOWE SZPITALNE

Bardziej szczegółowo

Technika zakładania zgłębnika nosowo-żołądkowego, nosowo-jelitowego oraz opieka nad zgłębnikiem. Monika Kupiec, Magdalena Sumlet

Technika zakładania zgłębnika nosowo-żołądkowego, nosowo-jelitowego oraz opieka nad zgłębnikiem. Monika Kupiec, Magdalena Sumlet Technika zakładania zgłębnika nosowo-żołądkowego, nosowo-jelitowego oraz opieka nad zgłębnikiem Monika Kupiec, Magdalena Sumlet SPRZĘT POTRZEBNY DO ZAŁOŻENIA ZGŁĘBNIKA Rękawiczki Zgłębnik Środek znieczulający,

Bardziej szczegółowo

PLANOWANIE LECZENIA ŻYWIENIOWEGO I JEGO STOPNIOWE WDRAŻANIE U DOROSŁEGO

PLANOWANIE LECZENIA ŻYWIENIOWEGO I JEGO STOPNIOWE WDRAŻANIE U DOROSŁEGO PLANOWANIE LECZENIA ŻYWIENIOWEGO I JEGO STOPNIOWE WDRAŻANIE U DOROSŁEGO Gdańsk 2011 Teresa Korta II Klinika Anestezjologii i Intensywnej Terapii Warszawski Uniwersytet Medyczny WSKAZANIA DO LECZENIA ŻYWIENIOWEGO

Bardziej szczegółowo

PLANOWANIE INTERWENCJI ŻYWIENIOWEJ

PLANOWANIE INTERWENCJI ŻYWIENIOWEJ Kurs Zespołów Żywieniowych PLANOWANIE INTERWENCJI ŻYWIENIOWEJ Stanisław Kłęk Polskie Towarzystwo Żywienia Pozajelitowego i Dojelitowego Szpital Specjalistyczny im. Stanley Dudrick a, Skawina Definicja:

Bardziej szczegółowo

Przypadek kliniczny Akademia Żywienia w Onkologii. Małgorzata Misiak

Przypadek kliniczny Akademia Żywienia w Onkologii. Małgorzata Misiak Przypadek kliniczny Akademia Żywienia w Onkologii Małgorzata Misiak Pacjentka TP l.61 Wzrost 154 cm Wyjściowa masa ciała 47 kg BMI 19.8 Hb 9.8 g/dl; Lym 1.66 G/l TP 56.2 g/l; Alb 28.5 g/l; Prealb 14.0

Bardziej szczegółowo

2 Leczenie żywieniowe

2 Leczenie żywieniowe 2 Leczenie żywieniowe Określenie planowe podawanie odpowiednio dobranych składników pożywienia. Składniki pożywienia podaje się przez przewód pokarmowy (żywienie dojelitowe) lub drogą pozajelitową (żywienie

Bardziej szczegółowo

WIEDZA. K_W01 Zna definicje, cele i metody żywienia klinicznego oraz sposoby oceny odżywienia w oparciu o metody kliniczne.

WIEDZA. K_W01 Zna definicje, cele i metody żywienia klinicznego oraz sposoby oceny odżywienia w oparciu o metody kliniczne. Opis zakładanych efektów kształcenia na studiach podyplomowych Nazwa studiów: Żywienie kliniczne Typ studiów: doskonalące Symbol Efekty kształcenia dla studiów podyplomowych WIEDZA K_W01 Zna definicje,

Bardziej szczegółowo

WSKAZANIA DO DOMOWEGO ŻYWIENIA POZA- i DOJELITOWEGO. Stanisław Kłęk

WSKAZANIA DO DOMOWEGO ŻYWIENIA POZA- i DOJELITOWEGO. Stanisław Kłęk WSKAZANIA DO DOMOWEGO ŻYWIENIA POZA- i DOJELITOWEGO Stanisław Kłęk ROZWÓJ HPN I Początek HPN: zarezerwowane wyłącznie dla nienowotworowej niewydolności jelit II Szybki wzrost ilości ośrodków i liczby chorych

Bardziej szczegółowo

Dostęp do przewodu pokarmowego

Dostęp do przewodu pokarmowego Dostęp do przewodu pokarmowego Tomasz Kowalczyk Oddział Chirurgii Ogólnej, Onkologicznej i Gastroenterologicznej, Szpital Uniwersytecki, Kraków Poradnia Żywieniowa, Nutricare, Kraków 1 Żywienie przez zgłębnik

Bardziej szczegółowo

Domowe żywienie enteralne dzieci w praktyce. dr hab. n. med. Jarosław Kierkuś

Domowe żywienie enteralne dzieci w praktyce. dr hab. n. med. Jarosław Kierkuś Domowe żywienie enteralne dzieci w praktyce. dr hab. n. med. Jarosław Kierkuś Klinika Gastroenterologii, Hepatologii, Zaburzeń Odżywiania i Pediatrii IPCZD, Warszawa HEN program domowego żywienia enteralnego

Bardziej szczegółowo

Zasady opieki nad dostępem do przewodu pokarmowego. Kupiec Monika

Zasady opieki nad dostępem do przewodu pokarmowego. Kupiec Monika Zasady opieki nad dostępem do przewodu pokarmowego Kupiec Monika Rodzaje dostępów do pp Dostęp do przewodu pokarmowego powinien umożliwiać długotrwałe podawanie diety przy minimalnym obciążeniu dla pacjenta.

Bardziej szczegółowo

Diety do żywienia medycznego do podaży przez zgłębnik

Diety do żywienia medycznego do podaży przez zgłębnik Diety do żywienia medycznego do podaży przez zgłębnik Dieta kompletna pod względem odżywczym, gotowa do użycia, zawierająca DHA/EPA, bezresztkowa, przeznaczona do stosowania przez zgłębnik Wskazania: okres

Bardziej szczegółowo

PLANOWANIE INTERWENCJI ŻYWIENIOWEJ

PLANOWANIE INTERWENCJI ŻYWIENIOWEJ Kurs Zespołów Żywieniowych PLANOWANIE INTERWENCJI ŻYWIENIOWEJ Stanisław Kłęk Polskie Towarzystwo Żywienia Pozajelitowego i Dojelitowego Szpital Specjalistyczny im. Stanley Dudrick a, Skawina Definicja:

Bardziej szczegółowo

Jak uniknąć powikłań podczas wytwarzania PEG

Jak uniknąć powikłań podczas wytwarzania PEG Jak uniknąć powikłań podczas wytwarzania PEG Krzysztof Figuła Poradnia Żywieniowa Nutricare w Krakowie. Powikłania wytwarzania PEG Miejscowe Burried bumper syndrome Przetoka żołądkowopoprzeczniczoskórna

Bardziej szczegółowo

Dostęp do przewodu pokarmowego w żywieniu dojelitowym. Systemy podaży diet. Powikłania żywienie dojelitowego

Dostęp do przewodu pokarmowego w żywieniu dojelitowym. Systemy podaży diet. Powikłania żywienie dojelitowego Dostęp do przewodu pokarmowego w żywieniu dojelitowym. Systemy podaży diet. Powikłania żywienie dojelitowego Konrad Matysiak Klinika Chirurgii Ogólnej, Onkologii Gastroenterologicznej i Chirurgii Plastycznej

Bardziej szczegółowo

Żywienie w Onkologii 2011. Wskazania do żywienia do- i pozajelitowego u chorych leczonych w szpitalu Rola szpitalnych zespołów żywieniowych

Żywienie w Onkologii 2011. Wskazania do żywienia do- i pozajelitowego u chorych leczonych w szpitalu Rola szpitalnych zespołów żywieniowych Żywienie w Onkologii 2011 Wskazania do żywienia do- i pozajelitowego u chorych leczonych w szpitalu Rola szpitalnych zespołów żywieniowych Stanisław Kłęk Polskie Towarzystwo Żywienia Pozajelitowego i Dojelitowego

Bardziej szczegółowo

PLANOWANIE INTERWENCJI ŻYWIENIOWEJ (2)

PLANOWANIE INTERWENCJI ŻYWIENIOWEJ (2) Kurs Zespołów Żywieniowych PLANOWANIE INTERWENCJI ŻYWIENIOWEJ (2) Stanisław Kłęk Polskie Towarzystwo Żywienia Pozajelitowego, Dojelitowego i Metabolizmu Szpital Specjalistyczny im. Stanley Dudrick a, Skawina

Bardziej szczegółowo

50% pacjentów z chorobą onkologiczną nie uczestniczy w żadnej formie poradnictwa dietetycznego 50% pacjentów z chorobą onkologiczną nie uczestniczy w żadnej formie poradnictwa dietetycznego 20-50% sięga

Bardziej szczegółowo

Sztuczny dostęp do przewodu pokarmowego. Krzysztof Figuła I. Katedra Chirurgii Ogólnej i Klinika Chirurgii Gastroenetrologicznej UJ CM w Krakowie

Sztuczny dostęp do przewodu pokarmowego. Krzysztof Figuła I. Katedra Chirurgii Ogólnej i Klinika Chirurgii Gastroenetrologicznej UJ CM w Krakowie Sztuczny dostęp do przewodu pokarmowego Krzysztof Figuła I. Katedra Chirurgii Ogólnej i Klinika Chirurgii Gastroenetrologicznej UJ CM w Krakowie Wskazania Chorzy u których nie jest możliwe wystarczające

Bardziej szczegółowo

Zasady opieki nad przewodem pokarmowym. Monika Kupiec, Magdalena Sumlet

Zasady opieki nad przewodem pokarmowym. Monika Kupiec, Magdalena Sumlet Zasady opieki nad przewodem pokarmowym Monika Kupiec, Magdalena Sumlet Rodzaje dostępów do przewodu pokarmowego Dostęp do przewodu pokarmowego powinien umożliwiać długotrwałe podawanie diety przy minimalnym

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ZDROWIA 1) z dnia 15 września 2011 r.

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ZDROWIA 1) z dnia 15 września 2011 r. Dziennik Ustaw Nr 206 12175 Poz. 1225 1225 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ZDROWIA 1) z dnia 15 września 2011 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu ambulatoryjnej opieki specjalistycznej

Bardziej szczegółowo

Praktyczne aspekty żywienia przez zgłębniki (sztuczny dostęp) w warunkach domowych

Praktyczne aspekty żywienia przez zgłębniki (sztuczny dostęp) w warunkach domowych Praktyczne aspekty żywienia przez zgłębniki (sztuczny dostęp) w warunkach domowych Bezpieczne żywienie przez zgłębnik Niniejsza broszura przekazuje tobie informacje na temat bardziej praktycznych aspektów

Bardziej szczegółowo

Leczenie żywieniowe NIEDOŻYWIENIE. NIEDOŻYWIENIE definicja. NIEDOŻYWIENIE konsekwencje medyczne NIEDOŻYWIENIE LECZENIE ŻYWIENIOWE.

Leczenie żywieniowe NIEDOŻYWIENIE. NIEDOŻYWIENIE definicja. NIEDOŻYWIENIE konsekwencje medyczne NIEDOŻYWIENIE LECZENIE ŻYWIENIOWE. Leczenie żywieniowe LECZENIE ŻYWIENIOWE ŻYWIENIE podaż odpowiedniej ilości jakości DZIAŁANIE FARMAKOLOGICZNE modulacja reakcji Katedra i Zakład Farmakologii Klinicznej Uniwersytetu Medycznego we Wrocławiu

Bardziej szczegółowo

ZARZĄDZENIE NR 9/2013/DSOZ PREZESA NARODOWEGO FUNDUSZU ZDROWIA. z dnia 12 marca 2013 r.

ZARZĄDZENIE NR 9/2013/DSOZ PREZESA NARODOWEGO FUNDUSZU ZDROWIA. z dnia 12 marca 2013 r. ZARZĄDZENIE NR 9/2013/DSOZ PREZESA NARODOWEGO FUNDUSZU ZDROWIA z dnia 12 marca 2013 r. zmieniające zarządzenie w sprawie określenia warunków zawierania i realizacji umów w rodzaju rehabilitacja lecznicza

Bardziej szczegółowo

Żywienie pacjenta w opiece paliatywnej przeciwdziałanie zaparciom

Żywienie pacjenta w opiece paliatywnej przeciwdziałanie zaparciom VI WARSZTATY SZKOLENIOWE 29 maja 2015 Żywienie pacjenta w opiece paliatywnej przeciwdziałanie zaparciom Agata Zając Zaspakajanie głodu należy do podstawowych potrzeb człowieka. Jedzenie jest jednak ważne

Bardziej szczegółowo

Numer ogłoszenia: 262598-2015; data zamieszczenia: 06.10.2015

Numer ogłoszenia: 262598-2015; data zamieszczenia: 06.10.2015 Ogłoszenie powiązane: Ogłoszenie nr 249398-2015 z dnia 2015-09-23 r. Ogłoszenie o zamówieniu - Zamość Dostawa preparatów żywieniowych do żywienia jelitowego i pozajelitowego wraz z dzierżawą pomp do podaży

Bardziej szczegółowo

CHARAKTERYSTYKA PRODUKTU LECZNICZEGO 1. NAZWA PRODUKTU LECZNICZEGO. PRIMENE 10% roztwór do infuzji 2. SKŁAD JAKOŚCIOWY I ILOŚCIOWY

CHARAKTERYSTYKA PRODUKTU LECZNICZEGO 1. NAZWA PRODUKTU LECZNICZEGO. PRIMENE 10% roztwór do infuzji 2. SKŁAD JAKOŚCIOWY I ILOŚCIOWY CHARAKTERYSTYKA PRODUKTU LECZNICZEGO 1. NAZWA PRODUKTU LECZNICZEGO PRIMENE 10% roztwór do infuzji 2. SKŁAD JAKOŚCIOWY I ILOŚCIOWY 100 ml roztworu do infuzji zawiera: L-Izoleucyna... L-Leucyna... L-Walina...

Bardziej szczegółowo

CENTRUM KSZTAŁCENIA PODYPLOMOWEGO PIELĘGNIAREK I POŁOŻNYCH

CENTRUM KSZTAŁCENIA PODYPLOMOWEGO PIELĘGNIAREK I POŁOŻNYCH RAMOWY PROGRAM KURSU SPECJALISTYCZNEGO ŻYWIENIE ENTERALNE I PARENTERALNE Program przeznaczony dla pielęgniarek AUTORZY WSPÓŁPRACUJĄCY Z CENTRUM KSZTAŁCENIA PODYPLOMOWEGO PIELĘGNIAREK I POŁOŻNYCH W OPRACOWANIU

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ZDROWIA 1) z dnia 15 września 2011 r.

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ZDROWIA 1) z dnia 15 września 2011 r. ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ZDROWIA 1) z dnia 15 września 2011 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu ambulatoryjnej opieki specjalistycznej Na podstawie art. 31d ustawy

Bardziej szczegółowo

Żywienie dojelitowe - wskazania

Żywienie dojelitowe - wskazania Żywienie dojelitowe - wskazania Tomasz Kowalczyk Oddział Chirurgii Ogólnej, Onkologicznej i Gastroenterologicznej, Szpital Uniwersytecki, Kraków Poradnia Żywieniowa, Nutricare, Kraków 1 Leczenie żywieniowe

Bardziej szczegółowo

WSKAZANIA DO ŻYWIENIA DOJELITOWEGO PROWADZENIE I NADZÓR ŻYWIENIA PODSTAWY DOBORU DIET

WSKAZANIA DO ŻYWIENIA DOJELITOWEGO PROWADZENIE I NADZÓR ŻYWIENIA PODSTAWY DOBORU DIET KATEDRA I KLINIKA ANESTEZJOLOGII I INTENSYWNEJ TERAPII Kierownik: dr hab.n. med. KRZYSZTOF KUSZA COLLEGIUM MEDICUM im. L.RYDYGIERA W BYDGOSZCZY UNIWERSYTETU MIKOŁAJA KOPERNIKA W TORUNIU WSKAZANIA DO ŻYWIENIA

Bardziej szczegółowo

Ocena metaboliczna chorego w OIT Kurs Doskonalący Jak żywić w OIT Gdańsk 21 września 2011

Ocena metaboliczna chorego w OIT Kurs Doskonalący Jak żywić w OIT Gdańsk 21 września 2011 Ocena metaboliczna chorego w OIT Kurs Doskonalący Jak żywić w OIT Gdańsk 21 września 2011 Katarzyna Karwowska I Klinika Anestezjologii i Intensywnej Terapii UM im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniu Po

Bardziej szczegółowo

Technika zakładania zgłębnika nosowo-żołądkowego, nosowo-jelitowego oraz opieka nad zgłębnikiem. Monika Kupiec, Magdalena Sumlet

Technika zakładania zgłębnika nosowo-żołądkowego, nosowo-jelitowego oraz opieka nad zgłębnikiem. Monika Kupiec, Magdalena Sumlet Technika zakładania zgłębnika nosowo-żołądkowego, nosowo-jelitowego oraz opieka nad zgłębnikiem Monika Kupiec, Magdalena Sumlet SPRZĘT POTRZEBNY DO ZAŁOŻENIA ZGŁĘBNIKA Rękawiczki Zgłębnik Środek znieczulający,

Bardziej szczegółowo

Spis treści. śelazo... 46 Wapń i witamina D... 47 Cynk... 47

Spis treści. śelazo... 46 Wapń i witamina D... 47 Cynk... 47 Spis treści Przedmowa... 9 1. Ustalanie zapotrzebowania energetycznego w róŝnych stanach chorobowych (Danuta Gajewska)... 11 Wiadomości ogólne... 11 Całkowita przemiana materii... 12 Wprowadzenie... 12

Bardziej szczegółowo

1.5. Zasady planowania diet leczniczych na podstawie dziennej racji pokarmowej człowieka zdrowego

1.5. Zasady planowania diet leczniczych na podstawie dziennej racji pokarmowej człowieka zdrowego DIETETYKA Dariusz Włodarek SPIS TREŚCI Rozdział I. Planowanie i organizacja żywienia dietetycznego 1.1. Zagadnienia sanitarno-higieniczne w żywieniu dietetycznym 1.2. Dobór surowców i technik przyrządzania

Bardziej szczegółowo

"Przyczyny, diagnostyka i leczenie trudnych zaparć u dzieci " Urszula Grzybowska-Chlebowczyk

Przyczyny, diagnostyka i leczenie trudnych zaparć u dzieci  Urszula Grzybowska-Chlebowczyk "Przyczyny, diagnostyka i leczenie trudnych zaparć u dzieci " Urszula Grzybowska-Chlebowczyk Evaluation and treatment of functional constipation in infants and children: Evidence Based Recommendations

Bardziej szczegółowo

Leczenie żywieniowe pacjentów to obowiązek, nie przywilej

Leczenie żywieniowe pacjentów to obowiązek, nie przywilej działy Leczenie żywieniowe pacjentów to obowiązek, nie przywilej fot istockphoto.com Leczenie żywieniowe wraz z preparatami do żywienia poza- i dojelitowego w praktyce klinicznej wprowadzono już ponad

Bardziej szczegółowo

Okresy rozwojowe. Najczęściej występujące objawy chorób u dzieci. płód i noworodek okres niemowlęcy małe dziecko okres dojrzewania

Okresy rozwojowe. Najczęściej występujące objawy chorób u dzieci. płód i noworodek okres niemowlęcy małe dziecko okres dojrzewania Ogólne zasady postępowania z chorym dzieckiem. Interpretacja podstawowych badań dodatkowych. Najczęściej występujące schorzenia w poszczególnych okresach rozwojowych. dr n. med. Jolanta Meller Okresy rozwojowe

Bardziej szczegółowo

Aktualne zasady diagnostyki i leczenia chorób zapalnych jelit

Aktualne zasady diagnostyki i leczenia chorób zapalnych jelit Instytut Pomnik Centrum Zdrowia Dziecka Odział Gastroenterologii, Hepatologii, Zaburzeń Odżywiania i Pediatrii Al. Dzieci Polskich 20, 04-730, Warszawa Aktualne zasady diagnostyki i leczenia chorób zapalnych

Bardziej szczegółowo

I DOJELITOWE W. Stanisław Kłęk. Kraków, 7-9 III 2011

I DOJELITOWE W. Stanisław Kłęk. Kraków, 7-9 III 2011 śywienie POZAJELITOWE I DOJELITOWE W WARUNKACH DOMOWYCH Stanisław Kłęk Kraków, 7-9 III 2011 SKRÓCONA HISTORIA śd StaroŜytni Grecy odŝywcze wlewki doodbytnicze 1598 Capivacceus Ŝywienia dojelitowe za pomocą

Bardziej szczegółowo

D-59. 13.Karta kwalifikacji pacjentów do przewlekłej wentylacji w warunkach stacjonarnych.

D-59. 13.Karta kwalifikacji pacjentów do przewlekłej wentylacji w warunkach stacjonarnych. Dokumenty wymagane przy kierowaniu do Zakładu Opiekuńczo - Leczniczego przy Wielospecjalistycznym Szpitalu Wojewódzkim w Gorzowie Wlkp. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością zgodnie z Rozporządzeniem

Bardziej szczegółowo

(+) ponad normę - odwodnienie organizmu lub nadmierne zagęszczenie krwi

(+) ponad normę - odwodnienie organizmu lub nadmierne zagęszczenie krwi Gdy robimy badania laboratoryjne krwi w wyniku otrzymujemy wydruk z niezliczoną liczbą skrótów, cyferek i znaków. Zazwyczaj odstępstwa od norm zaznaczone są na kartce z wynikami gwiazdkami. Zapraszamy

Bardziej szczegółowo

WYKONAWCY UBIEGAJĄCY SIĘ O UDZIELENIE ZAMÓWIENIA PUBLICZNEGO SPROSTOWANIE

WYKONAWCY UBIEGAJĄCY SIĘ O UDZIELENIE ZAMÓWIENIA PUBLICZNEGO SPROSTOWANIE Zamawiający: Wojewódzki Szpital Specjalistyczny im. Najświętszej Maryi Panny 42-200 Częstochowa, ul. Bialska 104118 tel. i faks: (034) 367-36-74 e-mail: szp@data.pl Częstochowa, dnia 26.03.2015 r. Znak

Bardziej szczegółowo

CHOROBY WEWNĘTRZNE CHOROBY UKŁADU MOCZOWEGO

CHOROBY WEWNĘTRZNE CHOROBY UKŁADU MOCZOWEGO CHOROBY WEWNĘTRZNE CHOROBY UKŁADU MOCZOWEGO Dariusz Moczulski Klinika Chorób Wewnętrznych i Nefrodiabetologii Uniwersytecki Szpital Kliniczny im. WAM ul. Żeromskiego 113, Łódź Zaburzenia gospodarki wodno

Bardziej szczegółowo

Zaawansowany. Zaliczenie trzeciego semestru z chirurgii i pielęgniarstwa chirurgicznego.

Zaawansowany. Zaliczenie trzeciego semestru z chirurgii i pielęgniarstwa chirurgicznego. Kierunek: PILĘGNIARSTWO Nazwa przedmiotu Chirurgia i pielęgniarstwo chirurgiczne Kod przedmiotu Poziom przedmiotu Rok studiów Semestr Liczba punktów Metody nauczania Język wykładowy Imię i nazwisko wykładowcy

Bardziej szczegółowo

Zasady, Kryteria Przyjęć i Wypisów Pacjentów do Oddziału Intensywnej Terapii

Zasady, Kryteria Przyjęć i Wypisów Pacjentów do Oddziału Intensywnej Terapii Dr n. med. Krzysztof Powała-Niedźwiecki Zasady, Kryteria Przyjęć i Wypisów Pacjentów do Oddziału Intensywnej Terapii Centrum Onkologii Ziemi Lubelskiej im. św. Jana z Dukli Lublin, 2011 1. Do OIT będą

Bardziej szczegółowo

Oddział Pediatryczny - ARION Szpitale sp. z o.o. Zespół Opieki Zdrowotnej w Biłgoraju

Oddział Pediatryczny - ARION Szpitale sp. z o.o. Zespół Opieki Zdrowotnej w Biłgoraju Nazwa świadczenia A59 bóle głowy A87b inne choroby układu nerwowego < 18 r.ż. C56 poważne choroby gardła, uszu i nosa C57 inne choroby gardła, uszu i nosa C56b poważne choroby gardła, uszu i nosa < 18

Bardziej szczegółowo

Żywienie w Onkologii 2011

Żywienie w Onkologii 2011 Żywienie w Onkologii 2011 Wskazania do żywienia w warunkach domowych. Wsparcie żywieniowe, poradnictwo dietetyczne, całkowite żywienie do- i pozajelitowe Stanisław Kłęk Polskie Towarzystwo Żywienia Pozajelitowego

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Wstęp... 7

Spis treści. Wstęp... 7 LUCYNA NAROJEK C iągłość i zmiana w postępowaniu dietetycznym w wybranych schorzeniach Wydawnictwo SGGW Spis treści Wstęp... 7 1. Dieta w cukrzycy... 9 Era przedinsulinowa... 9 Ograniczenie węglowodanów

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Ogólne zasady postępowania w stanach nagłych Psy i koty

Spis treści. Ogólne zasady postępowania w stanach nagłych Psy i koty Ogólne zasady postępowania w stanach nagłych Psy i koty 1 Leczenie infuzyjne (płynoterapia)....................................................... 3 Objętość płynów..................................................................................

Bardziej szczegółowo

Lp. Zakres świadczonych usług i procedur Uwagi

Lp. Zakres świadczonych usług i procedur Uwagi Choroby układu nerwowego 1 Zabiegi zwalczające ból i na układzie współczulnym * X 2 Choroby nerwów obwodowych X 3 Choroby mięśni X 4 Zaburzenia równowagi X 5 Guzy mózgu i rdzenia kręgowego < 4 dni X 6

Bardziej szczegółowo

Kurs leczenia żywieniowego dla Zespołów Żywieniowych. Kraków, 19 IV 2013

Kurs leczenia żywieniowego dla Zespołów Żywieniowych. Kraków, 19 IV 2013 Kurs leczenia żywieniowego dla Zespołów Żywieniowych Kraków, 19 IV 2013 ZESPOŁY ŻYWIENIOWE Zespół (oddział) wyspecjalizowany w leczeniu żywieniowym, powoływany w celu organizacji, prowadzenia i nadzorowania

Bardziej szczegółowo

PYTANIA I ODPOWIEDZI DO FORMULARZA ZAMÓWIENIA (FZ)

PYTANIA I ODPOWIEDZI DO FORMULARZA ZAMÓWIENIA (FZ) 15.09.2015r PYTANIA I ODPOWIEDZI DO FORMULARZA ZAMÓWIENIA (FZ) Pytanie 1. Czy Zamawiający wyrazi zgodę na zaoferowanie w pakiecie 1 pozycji 5 produktu leczniczego w opakowaniu typu fiolka? Pytanie 2. Czy

Bardziej szczegółowo

CIBA-GEIGY Sintrom 4

CIBA-GEIGY Sintrom 4 CIBA-GEIGY Sintrom 4 Sintrom 4 Substancja czynna: 3-[a-(4-nitrofenylo-)-0- -acetyloetylo]-4-hydroksykumaryna /=acenocoumarol/. Tabletki 4 mg. Sintrom działa szybko i jest wydalany w krótkim okresie czasu.

Bardziej szczegółowo

Oddział Chorób Wewnętrznych - ARION Szpitale sp. z o.o. Zespół Opieki Zdrowotnej w Biłgoraju

Oddział Chorób Wewnętrznych - ARION Szpitale sp. z o.o. Zespół Opieki Zdrowotnej w Biłgoraju Nazwa świadczenia A26 zabiegi zwalczające ból i na układzie współczulnym A31 choroby nerwów obwodowych A32 choroby mięśni A33 zaburzenia równowagi A34c guzy mózgu i rdzenia kręgowego < 4 dni A34d guzy

Bardziej szczegółowo

Przedmowa do wydania polskiego 11 Wstęp 13 Podziękowania 14

Przedmowa do wydania polskiego 11 Wstęp 13 Podziękowania 14 Spis treści Przedmowa do wydania polskiego 11 Wstęp 13 Podziękowania 14 1. Wstęp i ustalanie rozpoznania 15 Co to jest mukowiscydoza? 15 Skąd nazwa mukowiscydoza? 16 Kiedy można podejrzewać występowanie

Bardziej szczegółowo

TOPOGRAFIA JAMY BRZUSZNEJ FIZJOTERAPIA PO OPERACJACH JAMY BRZUSZNEJ DOSTĘPY DO OPERACJI JAMY BRZUSZNEJ

TOPOGRAFIA JAMY BRZUSZNEJ FIZJOTERAPIA PO OPERACJACH JAMY BRZUSZNEJ DOSTĘPY DO OPERACJI JAMY BRZUSZNEJ TOPOGRAFIA JAMY BRZUSZNEJ FIZJOTERAPIA PO OPERACJACH JAMY BRZUSZNEJ DOSTĘPY DO OPERACJI JAMY BRZUSZNEJ WPŁYW OPERACJI W OBRĘBIE JAMY BRZUSZNEJ NA CZYNNOŚĆ UKŁADU ODDECHOWEGO Okolica operacji Natężona pojemność

Bardziej szczegółowo

Szczecin: Dostawa produktów do żywienia pozajelitowego, specjalnych produktów odżywczych,

Szczecin: Dostawa produktów do żywienia pozajelitowego, specjalnych produktów odżywczych, Strona 1 Adres strony internetowej, na której Zamawiający udostępnia Specyfikację Istotnych Warunków Zamówienia: www.spwsz.sczecin.pl Szczecin: Dostawa produktów do żywienia pozajelitowego, specjalnych

Bardziej szczegółowo

Maciej Bilek, Anna Pasternakiewicz, Joanna Typek. Dietetyka. Wybrane zagadnienia

Maciej Bilek, Anna Pasternakiewicz, Joanna Typek. Dietetyka. Wybrane zagadnienia Maciej Bilek, Anna Pasternakiewicz, Joanna Typek Dietetyka Wybrane zagadnienia RZESZÓW 2014 Maciej Bilek, Anna Pasternakiewicz, Joanna Typek Dietetyka W ybrane zagadnienia WYDAWNICTWO UNIWERSYTETU RZESZOWSKIEGO

Bardziej szczegółowo

Lipno: Dostawa plynów infuzyjnych Numer ogłoszenia: 102133-2009; data zamieszczenia: 30.06.2009 OGŁOSZENIE O ZAMÓWIENIU - dostawy Zamieszczanie

Lipno: Dostawa plynów infuzyjnych Numer ogłoszenia: 102133-2009; data zamieszczenia: 30.06.2009 OGŁOSZENIE O ZAMÓWIENIU - dostawy Zamieszczanie Lipno: Dostawa plynów infuzyjnych Numer ogłoszenia: 102133-2009; data zamieszczenia: 30.06.2009 OGŁOSZENIE O ZAMÓWIENIU - dostawy Zamieszczanie ogłoszenia: obowiązkowe. Ogłoszenie dotyczy: zamówienia publicznego.

Bardziej szczegółowo

David Levy. P raktyczna OPIEKA DIABETOLOGICZNA

David Levy. P raktyczna OPIEKA DIABETOLOGICZNA David Levy P raktyczna OPIEKA DIABETOLOGICZNA David Levy m d P raktyczna OPIEKA DIABETOLOGICZNA Redakcja naukowa tłumaczenia prof. dr hab. n. med. W ALDEM AR KARNAFEL Z języka angielskiego tłumaczyła dr

Bardziej szczegółowo

1 000 szt. 500 szt. Strona 1 z 5

1 000 szt. 500 szt. Strona 1 z 5 Załącznik nr 1b do Specyfikacji Istotnych Warunków Zamówienia (pieczęć wykonawcy) znak: SW/ZP/251/N/44/2014-A Grupa 1 FORMULARZ CENOWY Dieta kompletna o wysokiej zawartości białka normo kaloryczna, klinicznie

Bardziej szczegółowo

Wytyczne Światowej Organizacji Gastroenterologicznej dotyczące otyłości, 2011 World Gastroenterology Organization Global Guidelines: Obesity 2011

Wytyczne Światowej Organizacji Gastroenterologicznej dotyczące otyłości, 2011 World Gastroenterology Organization Global Guidelines: Obesity 2011 Wytyczne Światowej Organizacji Gastroenterologicznej dotyczące otyłości, 2011 World Gastroenterology Organization Global Guidelines: Obesity 2011 Lisbeth Mathus-Vliegen, James Toouli, Michael Fried, Aamir

Bardziej szczegółowo

Odżywianie osób starszych (konspekt)

Odżywianie osób starszych (konspekt) Prof. dr hab. med. Tomasz Kostka Odżywianie osób starszych (konspekt) GŁÓWNE CZYNNIKI RYZYKA CHOROBY WIEŃCOWEJ (CHD) wg. Framingham Heart Study (Circulation, 1999, 100: 1481-1492) Palenie papierosów Nadciśnienie

Bardziej szczegółowo

Wskazania do żywienia dojelitowego. Dostęp do przewodu pokarmowego w żywieniu dojelitowym

Wskazania do żywienia dojelitowego. Dostęp do przewodu pokarmowego w żywieniu dojelitowym Zbigniew Kamocki Wskazania do żywienia dojelitowego. Dostęp do przewodu pokarmowego w żywieniu dojelitowym II Klinika Chirurgii Ogólnej i Gastroenterologicznej Uniwersytetu Medycznego w Białymstoku Kierownik

Bardziej szczegółowo

Arkusz1. Lp. Nazwa postać, dawka, opakowanie jednostkowe j.m. ilość Netto VAT brutto netto brutto producent, nazwa handlowa. op. 35. op. 10. op.

Arkusz1. Lp. Nazwa postać, dawka, opakowanie jednostkowe j.m. ilość Netto VAT brutto netto brutto producent, nazwa handlowa. op. 35. op. 10. op. Grupa IC Arkusz1 33600000-6/33661000-1/ 336613100-4/33612000-3 / 33622000-6Produkty farmaceutyczne, Produkty lecznicze dla układu nerwowego, Środki przeciwepileptyczne, Produkty lecznicze do leczenia zaburzeń

Bardziej szczegółowo

PROGRAM PRZYGOTOWANY PRZEZ ZESPÓŁ PROGRAMOWY W SKŁADZIE 1

PROGRAM PRZYGOTOWANY PRZEZ ZESPÓŁ PROGRAMOWY W SKŁADZIE 1 PROGRAM PRZYGOTOWANY PRZEZ ZESPÓŁ PROGRAMOWY W SKŁADZIE 1 1. dr n. med. Elżbieta Walewska Przewodnicząca Zespołu; Zakład Pielęgniarstwa Klinicznego Instytut Pielęgniarstwa i Położnictwa Wydział Nauk o

Bardziej szczegółowo

Leczenie cukrzycy typu 2- nowe możliwości

Leczenie cukrzycy typu 2- nowe możliwości Leczenie cukrzycy typu 2- nowe możliwości Dr n. med. Iwona Jakubowska Oddział Diabetologii, Endokrynologii i Chorób Wewnętrznych SP ZOZ Woj,. Szpital Zespolony Im. J. Śniadeckiego w Białymstoku DEFINICJA

Bardziej szczegółowo

Nazwa programu: LECZENIE PIERWOTNYCH NIEDOBORÓW ODPORNOŚCI U DZIECI

Nazwa programu: LECZENIE PIERWOTNYCH NIEDOBORÓW ODPORNOŚCI U DZIECI Załącznik nr 11 do Zarządzenia Nr 41/2009 Prezesa NFZ z dnia 15 września 2009 roku Nazwa programu: LECZENIE PIERWOTNYCH NIEDOBORÓW ODPORNOŚCI U DZIECI ICD 10 D80 w tym D80.0, D80.1, D80.3, D80.4, D80.5,

Bardziej szczegółowo

Hipoglikemia. przyczyny, objawy, leczenie. Beata Telejko

Hipoglikemia. przyczyny, objawy, leczenie. Beata Telejko Hipoglikemia przyczyny, objawy, leczenie Beata Telejko Klinika Endokrynologii, Diabetologii i Chorób Wewnętrznych Uniwersytetu Medycznego w Białymstoku Definicja hipoglikemii w cukrzycy Zespół objawów

Bardziej szczegółowo

Prowadzący: dr hab. med. Stanisław MALINGER prof. PWSZ dr Grażyna BĄCZYK mgr piel. Justyna Skrzyńska

Prowadzący: dr hab. med. Stanisław MALINGER prof. PWSZ dr Grażyna BĄCZYK mgr piel. Justyna Skrzyńska Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Gnieźnie Instytut Nauk o Zdrowiu Kierunek - Pielęgniarstwo Studia niestacjonarne

Bardziej szczegółowo

Pogłębiona ocena stanu odżywienia. Badania biochemiczne

Pogłębiona ocena stanu odżywienia. Badania biochemiczne 5 Pogłębiona ocena stanu odżywienia. Badania biochemiczne Bruno Szczygieł Badania biochemiczne są niezmiernie przydatne w roz poznawaniu niedożywienia białkowo-kalorycznego (nbk), w kwalifikowaniu chorych

Bardziej szczegółowo

FORMULARZ CENOWY załącznik nr 2 SIWZ nr SPZOZ/PN/38/2014 UWAGA :

FORMULARZ CENOWY załącznik nr 2 SIWZ nr SPZOZ/PN/38/2014 UWAGA : FORMULARZ CENOWY załącznik nr 2 SIWZ nr SPZOZ/PN/38/2014 UWAGA : W przypadku nie wypełnienia kolumny,,nazwa, przyjmuje się iż zaoferowano produkt, który widnieje w kolumnie nazwa towaru Zadanie 1 Żywienie

Bardziej szczegółowo

CHARAKTERYSTYKA PRODUKTU LECZNICZEGO. Microlaxregula, 5,9 g, proszek do sporządzania roztworu doustnego. Makrogol 3350.. 5,9 g w jednej saszetce.

CHARAKTERYSTYKA PRODUKTU LECZNICZEGO. Microlaxregula, 5,9 g, proszek do sporządzania roztworu doustnego. Makrogol 3350.. 5,9 g w jednej saszetce. CHARAKTERYSTYKA PRODUKTU LECZNICZEGO 1 NAZWA PRODUKTU LECZNICZEGO Microlaxregula, 5,9 g, proszek do sporządzania roztworu doustnego 2 SKŁAD JAKOŚCIOWY I ILOŚCIOWY Makrogol 3350.. 5,9 g w jednej saszetce.

Bardziej szczegółowo

POWIKŁANIA ŻYWIENIA POZAJELITOWEGO

POWIKŁANIA ŻYWIENIA POZAJELITOWEGO POWIKŁANIA ŻYWIENIA POZAJELITOWEGO POWIKŁANIA ŻYWIENIA POZAJELITOWEGO Związane z cewnikiem i jego obecnością w naczyniu Inne Metaboliczne Mechaniczne Septyczne POWIKŁANIA METABOLICZNE ABY ZMNIEJSZYĆ RYZYKO

Bardziej szczegółowo

Załącznik Nr 2. w wieku 1-6 lat (8-20 kg), normokaloryczna (1 kcal/ml),

Załącznik Nr 2. w wieku 1-6 lat (8-20 kg), normokaloryczna (1 kcal/ml), Załącznik Nr 2 Formularz cenowy Lp. Nazwa asortymentu/nazwa handlowa*/producent* J.m. Ilość Cena j. Wartość netto w Stawka Netto w zł. zł. (kol.4 x kol.5) podatku Wartość brutto w zł. VAT % [(kol.6xkol.7)+kol.6]

Bardziej szczegółowo

Czy zamówienie było przedmiotem ogłoszenia w Biuletynie Zamówień Publicznych: tak, numer ogłoszenia w BZP: 276629-2013r.

Czy zamówienie było przedmiotem ogłoszenia w Biuletynie Zamówień Publicznych: tak, numer ogłoszenia w BZP: 276629-2013r. Ogłoszenie powiązane: Ogłoszenie nr 276629-2013 z dnia 2013-12-19 r. Ogłoszenie o zamówieniu - Kamienna Góra Przedmiot zamówienia CPV: 33.60.00.00-6 Produkty farmaceutyczne 33.68.00.00-0 Wyroby farmaceutyczne

Bardziej szczegółowo

Ulotka dołączona do opakowania: informacja dla pacjenta

Ulotka dołączona do opakowania: informacja dla pacjenta Ulotka dołączona do opakowania: informacja dla pacjenta VITAMINUM B 12 WZF 100 mikrogramów/ml, roztwór do wstrzykiwań VITAMINUM B 12 WZF 500 mikrogramów/ml, roztwór do wstrzykiwań Cyanocobalaminum Należy

Bardziej szczegółowo

DOSTĘP DO UKŁADU NACZYNIOWEGO W ŻYWIENIU POZAJELITOWYM

DOSTĘP DO UKŁADU NACZYNIOWEGO W ŻYWIENIU POZAJELITOWYM DOSTĘP DO UKŁADU NACZYNIOWEGO W ŻYWIENIU POZAJELITOWYM Kinga Szczepanek Szpital im. S. Dudricka w Skawinie Szpital Uniwersytecki w Krakowie KRYTERIA WYBORU DOSTĘPU ŻYLNEGO Odporność naczynia na działanie

Bardziej szczegółowo

Hipoglikemia Novo Nordisk Pharma Sp. z o.o.

Hipoglikemia Novo Nordisk Pharma Sp. z o.o. Hipoglikemia Hipoglikemia Hipoglikemia, zwana inaczej niedocukrzeniem, oznacza obniżanie stężenia glukozy we krwi do wartości poniżej 55 mg/dl (3,1 mmol/l) Niekiedy objawy hipoglikemii mogą wystąpić przy

Bardziej szczegółowo

Zalecenia kliniczne dotyczące postępowania u chorych na cukrzycę 2009. Stanowisko Polskiego Towarzystwa Diabetologicznego

Zalecenia kliniczne dotyczące postępowania u chorych na cukrzycę 2009. Stanowisko Polskiego Towarzystwa Diabetologicznego Zalecenia kliniczne dotyczące postępowania u chorych na cukrzycę 2009 Stanowisko Polskiego Towarzystwa Diabetologicznego Postępowanie w stanach nagłych: I II III IV Hipoglikemia Cukrzycowa kwasica ketonowa

Bardziej szczegółowo

Wskazania do żywienia dojelitowego. Prowadzenie i nadzór żywienia. Podstawy wyboru diet.

Wskazania do żywienia dojelitowego. Prowadzenie i nadzór żywienia. Podstawy wyboru diet. Wskazania do żywienia dojelitowego. Prowadzenie i nadzór żywienia. Podstawy wyboru diet. Katedra i Klinika Gastroenterologii, Żywienia Człowieka i Chorób Wewnętrznych Uniwersytet Medyczny im. Karola Marcinkowskiego

Bardziej szczegółowo

INFORMACJA O WYBORZE NAJKORZYSTNIEJSZEJ OFERTY

INFORMACJA O WYBORZE NAJKORZYSTNIEJSZEJ OFERTY DZP/38/38-51/13 Jastrzębie-Zdrój, 1.01.014r, Do wszystkich uczestników postępowania Dotyczy: Postępowania o udzielenie zamówienia publicznego w trybie przetargu nieograniczonego na dostawy żywienia pozajelitowe

Bardziej szczegółowo

ZAKAŻENIA SZPITALNE. Michał Pytkowski Zdrowie Publiczne III rok

ZAKAŻENIA SZPITALNE. Michał Pytkowski Zdrowie Publiczne III rok ZAKAŻENIA SZPITALNE Michał Pytkowski Zdrowie Publiczne III rok REGULACJE PRAWNE WHO Ustawa z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi Rozporządzenie Ministra

Bardziej szczegółowo

Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Nowym Sączu. Karta przedmiotu. obowiązuje w roku akademickim 2012/2013

Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Nowym Sączu. Karta przedmiotu. obowiązuje w roku akademickim 2012/2013 Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Nowym Sączu Karta przedmiotu Instytut Zdrowia obowiązuje w roku akademickim 01/013 Kierunek studiów: Pielęgniarstwo Profil: Praktyczny Forma studiów: Stacjonarne Kod

Bardziej szczegółowo

TREŚCI MERYTORYCZNE ZAJĘĆ PRAKTYCZNYCH NA KIERUNKU PIELĘGNIARSTWO I STOPNIA. rok III semestr V

TREŚCI MERYTORYCZNE ZAJĘĆ PRAKTYCZNYCH NA KIERUNKU PIELĘGNIARSTWO I STOPNIA. rok III semestr V TREŚCI MERYTORYCZNE ZAJĘĆ PRAKTYCZNYCH NA KIERUNKU PIELĘGNIARSTWO I STOPNIA rok III semestr V PIELĘGNIARSTWO GERIATRYCZNE (80 godzin) (Oddział geriatrii) 1. Zasady i specyfika komunikowania się z osobą

Bardziej szczegółowo

ULOTKA DLA PACJENTA: INFORMACJA DLA UŻYTKOWNIKA. FILOMAG B 6 40 mg jonów magnezu + 5 mg, tabletki Magnesii hydroaspartas + Pyridoxini hydrochloridum

ULOTKA DLA PACJENTA: INFORMACJA DLA UŻYTKOWNIKA. FILOMAG B 6 40 mg jonów magnezu + 5 mg, tabletki Magnesii hydroaspartas + Pyridoxini hydrochloridum ULOTKA DLA PACJENTA: INFORMACJA DLA UŻYTKOWNIKA FILOMAG B 6 40 mg jonów magnezu + 5 mg, tabletki Magnesii hydroaspartas + Pyridoxini hydrochloridum Należy uważnie zapoznać się z treścią ulotki przed zastosowaniem

Bardziej szczegółowo

Żywienie chorego z chorobą nowotworową

Żywienie chorego z chorobą nowotworową Polska Szkoła Żywienia Klinicznego i Metabolizmu Żywienie chorego z chorobą nowotworową Stanisław Kłęk Tematy do dyskusji 1. Definicje: kacheksja, prekacheksja, leczenie żywieniowe (ONS) 2. Ocena stanu

Bardziej szczegółowo

Opis modułu kształcenia

Opis modułu kształcenia Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Nysie Instytut Pielęgniarstwa Opis modułu kształcenia Nazwa modułu (przedmiotu) Chirurgia i pielęgniarstwo chirurgiczne Kod podmiotu IP.1/OS -CH i PCH Kierunek studiów

Bardziej szczegółowo

Płynoterapia w anestezjologii pediatrycznej

Płynoterapia w anestezjologii pediatrycznej Płynoterapia w anestezjologii pediatrycznej Andrzej Piotrowski, Marcin Gach Kliniczny Oddział Intensywnej Terapii i Anestezjologii II Katedra Pediatrii UM w Łodzi Zmiany rozdziału płynów wg wieku Zapotrzebowanie

Bardziej szczegółowo

CHARAKTERYSTYKA PRODUKTU LECZNICZEGO. Gaviscon o smaku mięty Saszetki, (500 mg + 267 mg + 160 mg)/10 ml, zawiesina doustna

CHARAKTERYSTYKA PRODUKTU LECZNICZEGO. Gaviscon o smaku mięty Saszetki, (500 mg + 267 mg + 160 mg)/10 ml, zawiesina doustna CHARAKTERYSTYKA PRODUKTU LECZNICZEGO 1. NAZWA PRODUKTU LECZNICZEGO Gaviscon o smaku mięty Saszetki, (500 mg + 267 mg + 160 mg)/10 ml, zawiesina doustna 2. SKŁAD JAKOŚCIOWY I ILOŚCIOWY Gaviscon o smaku

Bardziej szczegółowo

Spis treści ROZDZIAŁ 1 ROZDZIAŁ 2 ROZDZIAŁ 3 ROZDZIAŁ 4. Spis Autorów Wstęp

Spis treści ROZDZIAŁ 1 ROZDZIAŁ 2 ROZDZIAŁ 3 ROZDZIAŁ 4. Spis Autorów Wstęp Spis treści Spis Autorów Wstęp ROZDZIAŁ 1 Metabolizm w chirurgii 1.1. Informacje wstępne...1 1.2. Podział ustroju...1 1.3. Prawa równowagi wodno-elektrolitowej i kwasowo-zasadowej...2 1.4. Skład elektrolitowy

Bardziej szczegółowo

Interwencje żywieniowe u dzieci otyłych aktualne spojrzenie

Interwencje żywieniowe u dzieci otyłych aktualne spojrzenie Interwencje żywieniowe u dzieci otyłych aktualne spojrzenie H. Dyląg, 1 H. Weker 1, M. Barańska 2 1 Zakład Żywienia 2 Zakład Wczesnej Interwencji Psychologicznej karmienie na żądanie 7-5 posiłków 3 posiłki

Bardziej szczegółowo

Leczenie Ŝywieniowe w warunkach domowych w świetle rozliczeń z NFZ. Piotr Szybiński, Stanisław Kłęk

Leczenie Ŝywieniowe w warunkach domowych w świetle rozliczeń z NFZ. Piotr Szybiński, Stanisław Kłęk Leczenie Ŝywieniowe w warunkach domowych w świetle rozliczeń z NFZ Piotr Szybiński, Stanisław Kłęk Zasady refundacji Narodowy Fundusz Zdrowia SZPITALNE DOMOWE Rozporządzenie Prezesa NFZ nr 19/2009 z 23.03.2009

Bardziej szczegółowo

Preparaty dojelitowe stosowane w OIT, wybór diety dla pacjenta w OIT.

Preparaty dojelitowe stosowane w OIT, wybór diety dla pacjenta w OIT. Preparaty dojelitowe stosowane w OIT, wybór diety dla pacjenta w OIT. Katedra i Klinika Gastroenterologii, Żywienia Człowieka i Chorób Wewnętrznych Uniwersytet Medyczny im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniu

Bardziej szczegółowo