A C T A U N I V E R S I T A T I S L O D Z I E N S I S FOLIA OECONOMICA 274, Stanisław Wieteska *

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "A C T A U N I V E R S I T A T I S L O D Z I E N S I S FOLIA OECONOMICA 274, 2012. Stanisław Wieteska *"

Transkrypt

1 A C T A U N I V E R S I T A T I S L O D Z I E N S I S FOLIA OECONOMICA 274, 2012 * ZAGROENIA SPOWODOWANE PRZEZ NIEKTÓRE ZWIERZTA DZIKIE, GADY, OWADY W POLSKIM OBSZARZE TERYTORIALNYM 1 1. POSTAWIENIE PROBLEMU W ustawie o ochronie przyrody art. 126 ust. 1 przewiduje odpowiedzialno Skarbu Pastwa za szkody wyrzdzone przez zwierzta dzikie 2. Jest to odpowiedzialno ograniczona dla rzeczywistych szkód i nie obejmuje utraconych korzyci. Powstaje pytanie czy kosztów, które ponosi Skarb Pastwa nie naleałoby przerzuci na zakłady ubezpiecze. Naley take zauway, e wikszo dziko yjcych zwierzt jest przedmiotem polowania. Z kolei chore upolowane zwierzta mog by zagroeniem dla ludnoci spoywajcej ich miso. W literaturze ubezpieczeniowej niewiele mówi si o ubezpieczeniu od skutków ataków zwierzyny yjcej na wolnoci (dzikiej), gadów i owadów na ludno cywiln. Przez zwierzyn dzik rozumie bdziemy: wilki, niedwiedzie, dziki, jelenie, lisy. Przez gady rozumie bdziemy jadowite we, jaszczurki i inne hodowane poza ogrodami zoologicznymi i placówkami naukowymi prowadzcymi badania nad zwierztami, a take cyrkami 3. Przez owady rozumie bdziemy: pszczoły, osy, kleszcze, komary itp. Do zagroe zaliczamy take zwierzta chore, np. na ptasi gryp, wcieklizn. W artykule prezentujemy skal w/w zagroe. * Prof. zw. dr hab., Katedra Ubezpiecze, Wydział Ekonomiczno-Socjologiczny, Uniwersytet Łódzki, Łód, ul Rewolucji 1905 r. nr Przez polski obszar terytorialny rozumie bdziemy teren wyznaczony przez granice Pastwa. 2 W. R a d e c k i, Prawo łowieckie, komentarz, Wydanie III zaktualizowane. Stan prawny na dzie 31.III.2010, Difin, Warszawa 2010, s Rozporzdzenie Ministra rodowiska z dnia 23 sierpnia 2005 r. w sprawie gatunków lub grup gatunków zwierzt niebezpiecznych dla ycia i zdrowia ludnoci, DzU 2006, nr 43, poz [141]

2 142 Zachowania zwierzt dzikich, gadów i owadów i ataki na ludno bdziemy traktowa jako zdarzenia losowe, w myl okrelenia przyjtego w ustawie o działalnoci ubezpieczeniowej. To z kolei jest podstaw dajc moliwo objcia ochron ubezpieczeniow skutków tych zdarze. 2. ZAGROENIA SPOWODOWANE ZWIERZYN DZIK Wilki: Jednym z dziko yjcych zwierzt s wilki. Przez wiele lat traktowano te zwierzta wyjtkowo okrutnie, powodujc nieograniczony odstrzał. W latach 70. populacja ta spadła do około 100 szt. W 1975 r. te drapieniki zostały wpisane na list zwierzt chronionych. Od 1995 r. wilk jest chroniony na mocy Rozporzdzenia Ministra Ochrony rodowiska, Zasobów Naturalnych i Lenictwa. Zgodnie z Ustaw z 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody, DzU 2004, nr 92, poz. 880, w art sprecyzowano wszelkie rodzaje zakazów czynnoci wobec wilka. Problem szkód spowodowanych przez wilki wystpuje wszdzie tam, gdzie znajduj si ich ostoje. Ich ataki skierowane s na zwierzta hodowlane, domowe 4, a take zwierzyn łown 5. Sporadycznie wystpuj ataki na ludzi. Terytorialne rozmieszczenie wilków na terenie Polski przedstawia rys. 1. Obecny status prawny reguluje Rozporzdzenie Ministra rodowiska z 28 wrzenia 2004 r. w sprawie gatunków dziko wystpujcych zwierzt objtych ochron. Według ogólnopolskiej inwentaryzacji wilka i rysia przez Zakład Badania Ssaków PAN i Stowarzyszenie dla Natury Wilk w Polsce yje około 700 wilków zamieszkujcych lasy gospodarcze, co oznacza ok. 2 3 wilków na 100 km 2. Szkody wilków (bez utraconych korzyci) wypłaca Skarb Pastwa na mocy Ustawy o ochronie przyrody, DzU 2004, nr 92, poz. 880 wraz z póniejszymi zmianami. Opracowane zostały zasady postpowania w przypadku stwierdzenia szkody przez wilki 6. 4 S. K o s s a k, Wilk zabójca zwierzt gospodarskich? Poradnik do rozpoznania przyczyn mierci wypasanych bez dozoru, Agencja Reklamowo-Wydawnicza A. Grzegorczyk, Warszawa S. N o w a k, R. W. M y s ł a j e k, Rola wilka w lasach. Stowarzyszenie dla Natury WILK, Grodziszka 2004, s. 3/15. 6 S. N o w a k, R. W. M y s ł a j e k, Poradnik zwierzt hodowlanych przed wilkami, Stowarzyszenie dla Natury WILK, Twardorzeczka 2006, s

3 Zagroenia spowodowane przez niektóre zwierzta 143 zachodnio pomorskie 17 lubuskie 9 wielkopolskie dolnolskie 6 8 pomorskie kujawskopomorskie 3 łódzkie warmisko-mazurskie 70 mazowieckie 3 podlaskie 130 lubelskie 153 witokrzyskie opolskie lskie 20 podkarpackie małopolskie Rys. 1. Stan liczebny * wilków w sztukach według województw w 2008 r., stan w dniu 31.XII * dane szacunkowe r ó d ł o: Ochrona rodowiska, GUS 2008, Tabl. 37(223). Bobry: Bobry powoduj liczne szkody w skarpach cieków i obwałowa. Bobry budujc nory czsto rozgałzione tworzc gniazda zagraaj bezpieczestwu budowlom hydrotechnicznym. Uszkodzenie z kolei np. wału przeciwpowodziowego przez szkody bobrowe moe stanowi powane zagroenie dla ludnoci i inwestycji w strefie zagroenia powodziowego. Naprawa wału przeciwpowodziowego w którym s szkody bobrowe nie naley do łatwych. Równie wycena szkód bobrowych stwarza szereg trudnoci 7. Bobry oddziałuj na rodowisko budujc tamy powodujce zatapianie terenów przyległych, tworzc tereny podmokłe, trudne do uprawy 8. Ponadto dziki działalnoci bobrów zmianom ulega mog kształty linii brzegowych cieków wodnych. Budowane kanały w skarpach mog by zagroeniem dla sprztu rol- 7 M. Bd z i k o w s k i, Szkody bobrowe, Inynier budownictwa 2011, nr 10, s oraz M. S t a j s z c z y k, Bóbr szansa dla Europy, Zielona planeta 2008, nr 6, s W. S t r uy s k i, M. L a t o s, Bobry i wydry Puszczy Kozienickiej, Pionki 2007, s

4 144 nego a take złamania koczyn zwierzt gospodarskich. W przypadku szlaków komunikacyjnych bobry mog skutecznie zablokowa przepusty drogowe, połczenia w drenacji pól rowów melioracyjnych a dodatkowo cinane drzewa mog uszkodzi drogi, tory kolejowe, sie energetyczn. Wydry: Wydry nie wykazuj szczególnego oddziaływania na rodowisko. Mog jednak wywoła powane szkody w rybnych stawach hodowlanych. Niedwiedzie: W 2001 r. na Podkarpaciu wiele szkód spowodowane jest w pasiekach przez niedwiedzie. Na Podlasiu wiele szkód w rolnictwie spowodowanych zostało przez bobry, wilki i ubry. Tylko w 2010 r. wypłacono 2,5 mln zł, za na Warmii i Mazurach około 1,8 mln zł. Zwierzta te s chronione, std szkody wypłaca Skarb Pastwa czy regionalne dyrekcje ochrony rodowiska CHOROBY ROZNOSZONE PRZEZ ZWIERZYN DZIK Sporadycznym zagroeniem naturalnym s choroby roznoszone przez zwierzta dzikie, np. wcieklizna, nosówka, włonica itp. Badania w latach wykazały liczne przypadki wcieklizny u zwierzt dzikich (lisów, jenotów, kotów) 10. Najwicej przypadków zarejestrowano w województwach: warmisko- -mazurskim, wielkopolskim, podkarpackim, lubelskim. Fakt ten interpretowany był rónymi przyczynami 11. Bardziej pogłbione badania i obserwacje doprowadziły do wniosku, e wystpowanie poszczególnych przypadków wcieklizny dotyczy województw wschodnich, które granicz z Obwodem Kaliningradzkim (warmisko-mazurskie), Litw (podlaskie), Białorusi (podlaskie, lubelskie), a take Ukrain (lubelskie, podkarpackie) 12. W roku 2006 stanowiło to około 79,3% wszystkich przypadków wcieklizny na terenie kraju. 9 R. K r u p a - Dbro w s k a, Zwierzta niszcz a pastwo płaci miliony, Rzeczpospolita, wrzenia 2011 r. 10 H. M ó l, Wcieklizna zwierzt w 2007 r. na tle szczepie lisów w latach w Polsce, ycie weterynaryjne 2008, nr 83/7, s Wicej na ten temat H. M o l, Wcieklizna zwierzt 2004 na tle potrzeby jej badania w Polsce, ycie weterynaryjne 2005, nr 10, s M. S m r e o z e k, P. T rb a s, J. F. m u d z iski, Wcieklizna w Polsce w 2006 r., Medycyna Weterynaryjna 2008, nr 1, s

5 Zagroenia spowodowane przez niektóre zwierzta 145 Obserwacja i badania tej choroby trwaj ju od wielu lat 13. Stan ilociowy wystpowania jej u zwierzt w Polsce w latach przedstawia tab. 1. Wcieklizna zwierzt w 2007 r. na tle szczepie lisów w latach w Polsce T a b e l a 1 Województwa Lisy Jenoty Zw. gosp. Koty Psy Kuny Borsuki Tchórze Nietoperze Sarny Inne Razem Dolnolskie Kujawsko-pomorskie Lubelskie Lubuskie Łódzkie Małopolskie Mazowieckie Opolskie Podkarpackie Podlaskie Pomorskie lskie witokrzyskie Warmisko- -mazurskie Wielkopolskie Zachodniopomorskie Razem Procentowy udział gatunku zwierzt 70,73 9,04 6,65 5,60 3,04 2,23 0,76 0,44 0,65 0,43 0,37 100,00 r ó d ł o: ycie Weterynaryjne 2008, nr 83(7). Najwiksza liczba stwierdzonych przypadków znajdowała si w województwach: lubelskim, podkarpackim, podlaskim, warmisko-mazurskim, a take wielkopolskim. 13 Por. m. in. H. M o l, Wcieklizna zwierzt w Polsce w latach , ycie weterynaryjne 2000, nr 11, s ; H. M o l, Wcieklizna zwierzt w 2006 r. w perspektywie szczepie lisów w latach , ycie weterynaryjnie 2007, nr 8, s

6 146 W latach przeprowadzono badania sanitarno-weterynaryjne zwierzt łownych 14. Badaniom sanitarno-weterynaryjnym poddano 30,9 tys. dzików; 42,6 tys. jeleni oraz ok. 135 tys. saren. W wyniku badania poubojowego stwierdzono objawy bd zmiany chorobowe u 2,77 5,69%, a uznane za niezdatne do spoycia 0,3 1,55% badanych zwierzt. Czstotliwo wystpowania przyczyn dyskwalifikacji tusz, bd ich czci róniła si znacznie u poszczególnych gatunków badanych zwierzt. Wydarzenia lat dowodz, e zagroenie przenoszeniem wirusów ze zwierzt na człowieka jest całkowicie realne. Takim zagroeniem dla człowieka i zwierzt okazała si tzw. ptasia grypa 15. Wystpowanie pandemii ptasiej grypy od grudnia 2003 r. do sierpnia 2005 r. było przyczyn 57 zgonów. Wirus pojawił si w 1996 r. u gsi (w Chinach) i dotarł do Europy, powodujc zagroenie dla ptactwa, zwierzt i ludnoci. Kontakt człowieka z rónego rodzaju ptakami, stanowi take zagroenie naturalne. Ptaki mog by nosicielami bakterii, wirusów, grzybów pasoytów zwanymi zwierzcymi lub zoonozami 16. Skutki zdrowotne zawodowej lub amatorskiej ekspozycji na ptaki, moe powodowa rónego rodzaju choroby, do których moemy zaliczy m. in.: alergie, astma, choroby zakane lub pasoytnicze itp. Ptaki drapiene mog ulec zakaeniu chwytajc lub zjadajc ptactwo wodne, powodujc tym samym choroby o etiologii wirusowej. Na skutek ptasich wdrówek wiosennych i jesiennych wirusy mog by roznoszone na znaczne odległoci. Ptactwo wodne moe przyczyni si do wystpienia chorób w fermach i gospodarstwach domowych 17. Kolejnym zagroeniem naturalnym dla ludnoci i zwierzt w Polsce jest pojawienie si włonicy u wi i zwierzt łownych 18. W roku 1968 zagroenie włonic u wi utrzymuje si prawie na tym samym poziomie 0,002 0,005%. Obserwuje si natomiast jej systematyczny wzrost u dzików od 0,11% w 1964 r. do 0,39% w 1992 r. Najwicej ognisk wystpowania włonicy u dzików stwierdzono w północno-wschodniej Polsce. W rozprzestrzenianiu si włonicy nie mona pomin nutrii. W latach w tkance miniowej nutrii stwierdzono rednio rocznie 0,008% istnienia jego wirusa. 14 H. L i s, Wyniki Sanitarno-weterynaryjne, badania zwierzt łownych w Polsce w latach , ycie Weterynaryjne 2000, nr 4, s M. W. B abura, T. D z i e c i t k o w s k i, Ptasia grypa krce zagroenie, ycie weterynaryjne 2005, nr 11, s Obszerniej na ten temat S. w i d e r s k a - K i ł b i k i i n., Zagroenia zdrowotne zwizane z zawodow ekspozycj na ptaki, Medycyna Pracy 2010, nr 61(2), s T. S t e n z e l, A. K o n c i c k i, Dzikie ptaki. Ich rola w rozprzestrzenianiu gronych dla drobiu chorób wirusowych, Weterynaria w terenie 2008, nr 1, s H. L i s, Analiza epizootiologiczna u wi i dzików, Medycyna weterynaryjna 1995, nr 7, s

7 Zagroenia spowodowane przez niektóre zwierzta 147 Zwierzta wolno yjce, a take rónego rodzaju gryzonie uszkadzaj drzewa owocowe o rónej porze roku. W niechronionych sadach szkody mog siga nawet 80 90% wszystkich drzew 19. Ogryzione albo poranione drzewka owocowe (zwłaszcza młode) mog zamiera. Najbardziej naraone s drzewka młode jabłonie i winie. Wiele szkód powoduj take norniki polne. 4. ATAKI GADÓW I PŁAZÓW Kolejnym zagroeniem dla ludnoci s przypadki ukszenia ludzi przez mije. W latach w oddziale chorób zakanych lskiej Akademii Medycznej w Bytomiu zarejestrowano 25 chorych ukszonych przez mij zygzakowat. Byli to mczyni w wieku 5 57 lat. Do ukszenia dochodziło w miesicach letnich i wiosennych. W wikszoci przypadków do uksze dochodziło podczas wycieczek do lasu w celach rekreacyjnych oraz zbierania runa lenego. Ukszenia miały charakter przypadkowy i były wynikiem ataku zaskoczonego i przestraszonego gada 20. Ukszenie przez mij zygzakowat dotycz nie tylko ludzi, ale take zwierzt 21. W szczególnoci naraone s dzieci z terenów wiejskich a take w orodkach wypoczynkowych 22. Działania stray poarnej w których przedmiotem zagroenia dla ludnoci s zwierzta, gady, płazy s ju standardowym obowizkiem tych jednostek. Wród wielu interwencji wane miejsce zajmuj miejscowe zagroenia np. przez we 23. W wikszoci przypadków w Polsce s to we yjce w naturalnym rodowisku, a take te które uciekły hodowcom z terrarium. 5. ZAGROENIE ZE STRONY OWADÓW Owady oprócz znaczenia dla przyrody stanowi take zagroenie dla ludno- ci. W okresie letnim ludno i zwierzta naraone s na dlenie pszczół. Pszczoły spotykamy w pobliu drzew owocowych, pasiek. W przypadku uczu- 19 K. J a w o r s k a, Jak zabezpieczy si przed gryzoniami i zwierzyn, Sad 2008, nr 10, s L. K e m p a, B. O c z k o - G r z e s i k, W. S t o l a r z, Przypadki uksze ludzi przez mije, obserwacje z terenu lska w latach , Przegld epidemiologiczny 2004, nr 1, s A. Maria D z i e d u s z y c k i, Pierwsza pomoc i leczenie psów ukszonych przez mij zygzakowat, SIMA, Warszawa R. R y k i e w i c z, Ukszenia dziecka przez mij zygzakowat w oparciu o materiał własny, Przegld pediatryczny 2008, nr 2, s K. J a n i c k i, Spotkanie z wem, W akcji 2009, nr 6, s

8 148 lenia na jad pszczół wymagana jest interwencja lekarza. Pszczoły atakuj w chwili znajdowania si w bliskiej odległoci. W okresie letnim spotykamy take osy i szerszenie, które potrafi atakowa i dli wielokrotnie 24. Skutecznie zakłócaj nam prac i wypoczynek komary. W szczególnoci nasilenie ataków komarów dostrzegamy w okresach mokrych lat, po powodziach, w okolicach zbiorników wodnych. W ogrodach, lasach, parkach, musimy uwaa na kleszcze. W latach ( ) spotykamy coraz wicej zachorowa na borelioz. Najwicej poszkodowanych przez kleszcze spotykamy w Polsce północno-wschodniej. Najwiksza aktywno kleszczy przypada na miesice: maj czerwiec oraz wrzesie padziernik KZM w latach I II III IV V VI VII VIII IX X XI XII Miesic zachorowania Rys. 2. Liczba zachorowa na KZM według miesica zachorowania r ó d ł o: P. S t e f a n o f f, Sytuacja epidemiologiczna kleszczowego zapalenia mózgu, Dziennik Gazeta Prawna, 18 marca 2011 r., s. D1. Typowym obszarem wystpowania s lasy liciaste, a take zwierzta lene i gryzonie. Rocznie w Polsce rozpoznaje si około 200 przypadków kleszczowego zapalenia mózgu (KZM), z których 90% wymaga pobytu w szpitalu 26. W Polsce w latach czsto zachorowa wzrosła z 0,3 do 0,9 na 24 B. B i e, Zagroenia ze strony owadów, Atest 2010, nr 9, s oraz K. Ł a n g o w - s k i, Zagroenia atakiem owadów, Przegld obrony cywilnej 2010, nr 8, s B. w i t k o w s k a, Sezonowe kleszcze, cz. 1, Przyjaciel Przy Pracy 2010, nr 6, s B. w i t k o w s k a, Sezon na kleszcze, cz. 2, Przyjaciel Przy Pracy 2010, nr 7 8, s

9 Zagroenia spowodowane przez niektóre zwierzta tys. mieszkaców. W latach około 91% zachorowa odnotowano w województwach podlaskim, warmisko-mazurskim, opolskim, podkarpackim 27. Najczciej do zachorowa dochodzi w okresie maj padziernik (rys. 2). W 2008 r. w Polsce zarejestrowano przypadków boreliozy, z czego 28,6% wymagało hospitalizacji 28. Najwiksze prawdopodobiestwo zakaenia borelioz wystpuje w lasach, trawnikach, zarolach. Do innych owadów naley zaliczy: muchy, meszki i mrówki. Kleszczowe zapalenie mózgu dotyczy praktycznie wszystkich grup wiekowych (rys. 3). 150 Liczba zachorowa w podziale na grupy wieku Grupa wiekowa Rys. 3. Kleszczowe zapalenie mózgu w latach ródło: jak do rys. 2. Najczciej ulgaj zachorowaniu mczyni (61%), a take mieszkacy wsi (około 55%). 27 P. S t e f a n o f f, Sytuacja epidemiologiczna kleszczowego zapalenia mózgu, Dziennik Gazeta Prawna, 18 marca 2011 r. 28 M. M a y k a, Kleszcze s coraz groniejsze, Atest 2010, nr 7, s oraz A. W ó j - c i k - F a t l a i i n., Choroby przenoszone przez kleszcze. Cz I, Ixodes ricinus jako rezerwuar i wektor potogenów, Zdrowie Publiczne 2009, nr 2, s

10 CZSTO SZKÓD SPOWODOWANYCH PRZEZ ZWIERZYN DZIK, GADY I OWADY Szkody spowodowane przez zwierzyn dzik mog dotyczy osób i mienia (zwierzt gospodarskich). Jak pokazuj dotychczasowe rozwaania do szkód spowodowanych przez zwierzyn dzik dochodzi sporadycznie. Do szkód dochodzi najczciej w rejonach jej przebywania, siedliskach, szlakach wdrownych. Agresja ze strony dzikich zwierzt wyzwolona najczciej bywa przez brak pokarmu, niewłaciwym zachowaniem si ludzi, wkraczaniem pojazdów na rejony ich przebywania, stresem itp. Straty finansowe z tego powodu nie s due w skali kraju w poszczególnych latach. Z kolei zagroenia chorobami ze strony zwierzt take nie s due. Badania wykazały, e w skali kraju zwierzta dzikie, u których stwierdzono zmiany bd objawy chorobowe, szacuje si na około 1 2% populacji 29. Rozkład przestrzenny nie jest równomierny. Najwicej zmian i objawów chorobowych zaobserwowano w województwach: dolnolskim, warmisko-mazurskim, zachodnio- -pomorskim i wielkopolskim. Jak dotychczas, badania weterynaryjne skutecznie przeciwdziałaj chorobom przy spoyciu misa przez ludno cywiln. Bardziej grone zjawisko dotyczy chorych zwierzt na wcieklizn. Z danych zawartych w tab. 1 wynika, e wcieklizn mog by zaraone zwierzta gospodarskie. Do nich zaliczono bydło (6,65%), koty (5,6%), psy (3,4%). Naley podkreli, e z t chorob systematycznie si walczy za pomoc obowizkowych szczepie 30. Łatwo zauway regionalne (wojewódzkie) zrónicowanie wystpowania wcieklizny w Polsce. Do sporadycznych ataków na terenie Polski dochodzi ze strony gadów, mii na ludno i zwierzta gospodarskie. Bardziej uciliwe s ataki owadów na ludno i zwierzta gospodarskie. Ataki kleszczy, pszczół, os, komarów wystpuj z du czstoci, zwłaszcza w okresach letnich. Jak dotychczas szybka pomoc lekarska skutecznie opanowuje zagroenie w tym zakresie. Warto take wspomnie, e Stra Poarna jest zobowizana do interwencji w przypadkach nietypowego zachowania si zwierzt dzikich, owadów i gadów. Liczba interwencji jednostek PSP w latach wzrosła z około 16 tys. do 83 tys. rocznie. Jest to jednak liczba interwencji obejmujca nie tylko przypadki zwierzt dzikich, gadów, płazów ale take psów, zwierzt gospodarskich, 29 H. L i s, Ocena wyników badania sanitarno-weterynaryjnego zwierzt łownych w Polsce w latach , ycie weterynaryjne 2008, nr 83(7), s Por. m. in. R. K a m i e n i a r z i i n., Wyniki szczepie lisów przeciw wcieklinie na tle danych o populacji tego gatunku w Wielkopolsce, Medycyna weterynaryjna 2008, nr 3, s

11 Zagroenia spowodowane przez niektóre zwierzta 151 zwierzt hodowanych indywidualnie przez ludno w mieszkaniach, budynkach, w terrariach. Uwolnione np. z terrariów mog by grone dla ludnoci UBEZPIECZENIOWY PUNKT WIDZENIA Szkody spowodowane przez zwierzta dzikie ponosi Skarb Pastwa. Nie jestemy w stanie oszacowa wielkoci finansowych strat. Poniewa czsto ataków zwierzt dzikich np. na zwierzta gospodarskie jest niewielka, std skala strat w skali roku jest take niezbyt dua. Std moemy postawi tez, e straty finansowe spowodowane przez zwierzta dzikie mog by objte ochron ubezpieczeniow. Ochrona ubezpieczeniowa powinna by dołczona do obowizkowego ubezpieczenia upraw i zwierzt gospodarskich (DzU 2006, nr 150, poz wraz z póniejszymi zmianami). Zupełnie inaczej przedstawia si zagroenie chorobami pochodzcymi od zwierzt dzikich, gadów i owadów. Praktycznie oprócz ubezpieczenia od nieszczliwych wypadków nie posiadamy takiej ochrony ubezpieczeniowej. Jedynie w ramach powszechnych ubezpiecze zdrowotnych moemy pokrywa szkody spowodowane przez to zagroenie. Aby mie moliwo sprecyzowania ogólnych warunków ubezpiecze w tym zakresie odpowiedzialnoci, a take obliczy stop składki, powinna by bardziej dokładna statystyka tych zagroe. 8. ZAKOCZENIE I WNIOSKI W literaturze ubezpieczeniowej wiele uwagi powica si zagroeniom spowodowanym przez zwierzta dziko yjce, gady i owady. W artykule oparto si jedynie na podstawie literatury odnoszcej si do tego zjawiska. Jak dowodz dotychczasowe rozwaania, zagroenie ze strony zwierzt i gadów jest moliwe lecz skala zjawiska jest niewielka. Wiksze zagroenie jest ze strony owadów. Poniewa ataki zwierzt dzikich, gadów, owadów nale do zdarze losowych, std powinny by produkty ubezpieczeniowe obejmujce ochron ubezpieczeniow ludzi i zwierzta gospodarskie. Przedstawiona w artykule tematyka nie została wyczerpana lecz jedynie zasygnalizowana. Konieczne s dalsze badania w tym zakresie. 31 Rozporzdzenie Ministra rodowiska z dnia 9 wrzenia 2011 r. w sprawie listy rolin i zwierzt gatunków obcych, które w przypadku uwolnienia do rodowiska przyrodniczego mog zagrozi gatunkom rodzimym lub siedliskom przyrodniczym, DzU 2011, nr 210, poz

12 152 HAZARDS CAUSED BY SOME WILD ANIMALS, REPTILES, INSECTS IN THE POLISH TERRITORIAL AREA We meet a lot of wild animals, reptiles and insects on Polish territory, which pose a threat to people and livestock. The attacks of wild animals directly to humans are becoming more common. By this reason, we are exposed to different type of bites, which entails the cost of treatment. In this article we present the scale of threats by such animals as wolves, beavers, otters, snakes, bears. Also it is discussed the diseases: rabies, bird flu and other spread by ticks, wasps, bees, mosquitoes, etc. In this article we indicate that the damage caused by wild animals, reptiles and insects can be covered by personal accident insurance. Key words: wild animals, insurance.

Ocena obecnego systemu ochrony gatunku i koncepcje zarządzania populacją bobra w Polsce

Ocena obecnego systemu ochrony gatunku i koncepcje zarządzania populacją bobra w Polsce Ocena obecnego systemu ochrony gatunku i koncepcje zarządzania populacją bobra w Polsce Departament Ochrony Przyrody Ochrona prawna - bóbr europejski Konwencja Berneńska - umieszczony w III załączniku,

Bardziej szczegółowo

Dowiadczenia z pierwszej fazy wdraania programu rolnorodowiskowego Osieck, 27.04.05. Marek Jobda, Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi

Dowiadczenia z pierwszej fazy wdraania programu rolnorodowiskowego Osieck, 27.04.05. Marek Jobda, Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi Dowiadczenia z pierwszej fazy wdraania programu rolnorodowiskowego Osieck, 27.04.05 Marek Jobda, Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi Działania Planu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2004-2006! " # $#%&

Bardziej szczegółowo

Średnia wielkość powierzchni gruntów rolnych w gospodarstwie za rok 2006 (w hektarach) Jednostka podziału administracyjnego kraju

Średnia wielkość powierzchni gruntów rolnych w gospodarstwie za rok 2006 (w hektarach) Jednostka podziału administracyjnego kraju ROLNYCH W GOSPODARSTWIE W KRAJU ZA 2006 ROK w gospodarstwie za rok 2006 (w hektarach) Województwo dolnośląskie 14,63 Województwo kujawsko-pomorskie 14,47 Województwo lubelskie 7,15 Województwo lubuskie

Bardziej szczegółowo

Gospodarka łowiecka w północno-wschodniej Polsce

Gospodarka łowiecka w północno-wschodniej Polsce Gospodarka łowiecka w północno-wschodniej Polsce Piotr Wawrzyniak Regionalna Dyrekcja Lasów Państwowych w Białymstoku RDLP Białystok w zasięgu terytorialnym ma 2 632 747ha, gdzie zarządza powierzchnią

Bardziej szczegółowo

Inwentaryzacja stanowisk bobra europejskiego (Castor fiber) na obszarze Polski.

Inwentaryzacja stanowisk bobra europejskiego (Castor fiber) na obszarze Polski. Inwentaryzacja stanowisk bobra europejskiego (Castor fiber) na obszarze Polski. Inwentaryzacja stanowisk bobra europejskiego (Castor fiber) na obszarze Polski. Etap I: statystyka szkód w latach 2011-2013.

Bardziej szczegółowo

ubezpieczenie mienia oraz odpowiedzialnoci cywilnej (CPV: 66515400-7, 66515000-3, 66516000-0)

ubezpieczenie mienia oraz odpowiedzialnoci cywilnej (CPV: 66515400-7, 66515000-3, 66516000-0) Strona 1 z 5 Chojnice: Ubezpieczenie mienia i odpowiedzialnoci cywilnej Urzdu Miejskiego w Chojnicach wraz z jednostkami organizacyjnymi Numer ogłoszenia: 194104-2012; data zamieszczenia: 08.06.2012 OGŁOSZENIE

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR IV/24/2015 RADY GMINY SZEMUD. z dnia 29 stycznia 2015 r.

UCHWAŁA NR IV/24/2015 RADY GMINY SZEMUD. z dnia 29 stycznia 2015 r. UCHWAŁA NR IV/24/2015 RADY GMINY SZEMUD z dnia 29 stycznia 2015 r. w sprawie przyjęcia programu opieki nad zwierzętami bezdomnymi oraz zapobiegania bezdomności zwierząt na terenie Gminy Szemud na rok 2015.

Bardziej szczegółowo

Ułatwianie startu młodym rolnikom

Ułatwianie startu młodym rolnikom Program Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (PROW 2007-2013) Ułatwianie startu młodym rolnikom Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju

Bardziej szczegółowo

Szacowanie i wycena szkód wyrządzanych przez zwierzęta prawnie chronione. Skuteczność stosowanych zabezpieczeń

Szacowanie i wycena szkód wyrządzanych przez zwierzęta prawnie chronione. Skuteczność stosowanych zabezpieczeń Działania podejmowane przez Regionalną Dyrekcję Ochrony Środowiska w Olsztynie zmierzające do ograniczania szkód i łagodzenia skutków działalności bobra europejskiego w województwie warmińskomazurskim

Bardziej szczegółowo

Programy łowieckie w zakresie regulacji i zarzadzania populacją dzika. Bartłomiej Popczyk

Programy łowieckie w zakresie regulacji i zarzadzania populacją dzika. Bartłomiej Popczyk Programy łowieckie w zakresie regulacji i zarzadzania populacją dzika Bartłomiej Popczyk Populacja dzika w Europie i Polsce od szeregu lat nieustannie wzrasta obecnie krajowa populacja dzika przekroczyła

Bardziej szczegółowo

Rozdział 1 Przepisy ogólne

Rozdział 1 Przepisy ogólne ROZPORZDZENIE MINISTRA FINANSÓW z dnia 17 listopada 1998 r. w sprawie ogólnych warunków obowizkowego ubezpieczenia odpowiedzialnoci cywilnej podmiotu przyjmujcego zamówienie na wiadczenia zdrowotne za

Bardziej szczegółowo

Informacje biece. Liczba osób bezrobotnych w powiatach województwa pomorskiego - stan na 30 kwietnia 2009 r.

Informacje biece. Liczba osób bezrobotnych w powiatach województwa pomorskiego - stan na 30 kwietnia 2009 r. 44 Informacje biece Według stanu na 30 kwietnia 2009 r. liczba bezrobotnych zarejestrowanych w powiatowych urzdach pracy województwa pomorskiego wyniosła 84 003 osoby (w kraju 1 719,9 tys. osób). m. SOPOT

Bardziej szczegółowo

Szkody bobrowe na terenie województwa podlaskiego oraz sposoby ich minimalizacji.

Szkody bobrowe na terenie województwa podlaskiego oraz sposoby ich minimalizacji. Szkody bobrowe na terenie województwa podlaskiego oraz sposoby ich minimalizacji. Beata Bezubik Regionalny Konserwator Przyrody Malinówka, 20 październik 2011r. Bóbr gatunek który ocalał * druga połowa

Bardziej szczegółowo

Zielona Góra: UBEZPIECZENIA KOMUNIKACYJNE POJAZDÓW Numer ogłoszenia: 252779-2010; data zamieszczenia: 15.09.2010 OGŁOSZENIE O ZAMÓWIENIU - usługi

Zielona Góra: UBEZPIECZENIA KOMUNIKACYJNE POJAZDÓW Numer ogłoszenia: 252779-2010; data zamieszczenia: 15.09.2010 OGŁOSZENIE O ZAMÓWIENIU - usługi Page 1 of 5 Zielona Góra: UBEZPIECZENIA KOMUNIKACYJNE POJAZDÓW Numer ogłoszenia: 252779-2010; data zamieszczenia: 15.09.2010 OGŁOSZENIE O ZAMÓWIENIU - usługi Zamieszczanie ogłoszenia: obowizkowe. Ogłoszenie

Bardziej szczegółowo

Informacje biece. Liczba osób bezrobotnych w powiatach województwa pomorskiego stan na 30 listopada 2008 r.

Informacje biece. Liczba osób bezrobotnych w powiatach województwa pomorskiego stan na 30 listopada 2008 r. 44 Informacje biece Według stanu na 30 listopada 2008 r. l i c z b a b e z r o b o t n y c h zarejestrowanych w powiatowych urzdach pracy województwa pomorskiego wyniosła 63 675 osób (w kraju 1 398,5 tys.

Bardziej szczegółowo

UBEZPIECZENIE MIENIA I ODPOWIEDZIALNOCI CYWILNEJ Regionalnego Centrum Krwiodawstwa i

UBEZPIECZENIE MIENIA I ODPOWIEDZIALNOCI CYWILNEJ Regionalnego Centrum Krwiodawstwa i Page 1 of 6 Zielona Góra: PRZETARG NIEOGRANICZONY NA UBEZPIECZENIE MIENIA I ODPOWIEDZIALNOCI CYWILNEJ Regionalnego Centrum Krwiodawstwa i Krwiolecznictwa w Zielonej Górze Numer ogłoszenia: 259951-2012;

Bardziej szczegółowo

SCENARIUSZ LEKCJI BIOLOGII Z WYKORZYSTANIEM TECHNOLOGII INFORMACYJNEJ. TEMAT: Zagroenia zdrowia ludzi i zwierzt we współczesnym wiecie.

SCENARIUSZ LEKCJI BIOLOGII Z WYKORZYSTANIEM TECHNOLOGII INFORMACYJNEJ. TEMAT: Zagroenia zdrowia ludzi i zwierzt we współczesnym wiecie. Boena Woniak Nauczyciel biologii w Gimnazjum Nr 1 w Konstantynowie Łódzkim SCENARIUSZ LEKCJI BIOLOGII Z WYKORZYSTANIEM TECHNOLOGII INFORMACYJNEJ TEMAT: Zagroenia zdrowia ludzi i zwierzt we współczesnym

Bardziej szczegółowo

NARODOWY PROGRAM ZDROWIA 2007-2015

NARODOWY PROGRAM ZDROWIA 2007-2015 Teresa Karwowska 1 z 6 NARODOWY PROGRAM ZDROWIA 2007-2015 1 : Okrela gówne kierunki polityki zdrowotnej pastwa Jest prób zjednoczenia wysików rónych organów administracji rzdowej, organizacji pozarzdowych

Bardziej szczegółowo

Kalendarz roku szkolnego 2014/2015

Kalendarz roku szkolnego 2014/2015 Kalendarz roku szkolnego 2014/2015 Rozpoczcie zaj dydaktyczno-wychowawczych - 1 wrzenia 2014 r. (podstawa prawna: 2 ust. 1 rozporzdzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 18 kwietnia 2002 r.

Bardziej szczegółowo

nastpujce czci (pakiety). Zamawiajcy dopuszcza moliwo złoenia oferty na dowoln liczb pakietów.

nastpujce czci (pakiety). Zamawiajcy dopuszcza moliwo złoenia oferty na dowoln liczb pakietów. 1 z 5 2014-10-14 11:41 Pozna: Usługa kompleksowego ubezpieczenia Wielkopolskiego Centrum Onkologii im. Marii Skłodowskiej - Curie w Poznaniu Numer ogłoszenia: 340136-2014; data zamieszczenia: 14.10.2014

Bardziej szczegółowo

Budownictwo mieszkaniowe a) w okresie I-II 2014 r.

Budownictwo mieszkaniowe a) w okresie I-II 2014 r. Warszawa, 17.3.214 r. Budownictwo mieszkaniowe a) w okresie I-II 214 r. Według wstępnych danych, w okresie styczeń-luty 214 r. oddano do użytkowania 2378 mieszkań, tj. o 4,9% mniej w porównaniu z analogicznym

Bardziej szczegółowo

UBEZPIECZENIE NNW. Porównanie ofert Pakiet Szkoła 2013

UBEZPIECZENIE NNW. Porównanie ofert Pakiet Szkoła 2013 Porównanie ofert Pakiet Szkoła 2013 UBEZPIECZENIE NNW Podstawowe odstpstwa/rónice midzy ofertami przedstawionymi przez Zakłady Ubezpiecze: Concordia Polska TUW Signal Iduna Polska TU S.A. PZU S.A. wiadczenia

Bardziej szczegółowo

Informacja miesiczna o rynku pracy

Informacja miesiczna o rynku pracy Informacja miesiczna o rynku pracy grudzie 2010 województwo pomorskie Opracowano w Zespole Bada i Analiz Gdask, stycze 2011 r. Informacje biece Według stanu na 31 grudnia 2010 r. liczba bezrobotnych zarejestrowanych

Bardziej szczegółowo

Dolnośląski O/W Kujawsko-Pomorski O/W Lubelski O/W. plan IV- XII 2003 r. Wykonanie

Dolnośląski O/W Kujawsko-Pomorski O/W Lubelski O/W. plan IV- XII 2003 r. Wykonanie Dolnośląski O/W Kujawsko-Pomorski O/W Lubelski O/W 14 371 13 455,56-915,44 93,63% 11 033 10 496,64-536,36 95,14% 10 905 10 760,90-144,10 98,68% 697 576,69-120,31 82,74% 441 415,97-25,03 94,32% 622 510,30-111,70

Bardziej szczegółowo

Światowy Dzień Pamięci o Zmarłych na AIDS

Światowy Dzień Pamięci o Zmarłych na AIDS Światowy Dzień Pamięci o Zmarłych na AIDS 17 maja Warszawa 2015 Międzynarodowy Dzień Pamięci o Zmarłych na AIDS obchodzony jest w trzecią niedzielę maja od 1984 roku. Inicjatorem obchodów była międzynarodowa

Bardziej szczegółowo

Badanie krajowego i zagranicznego ruchu turystycznego w Województwie Zachodniopomorskim w roku 2014 Streszczenie raportu wyniki desk research

Badanie krajowego i zagranicznego ruchu turystycznego w Województwie Zachodniopomorskim w roku 2014 Streszczenie raportu wyniki desk research Badanie krajowego i zagranicznego ruchu turystycznego w Województwie Zachodniopomorskim w roku 2014 Streszczenie raportu wyniki desk research Listopad 2014 Wielkość i rozkład przestrzenny ruchu turystycznego

Bardziej szczegółowo

KONCEPCJA UBEZPIECZENIA UPRAW ROLNYCH OD SZKÓD SPOWODOWANYCH PRZEZ ZWIERZYNĘ ŁOWNĄ W POLSKIM OBSZARZE TERYTORIALNYM

KONCEPCJA UBEZPIECZENIA UPRAW ROLNYCH OD SZKÓD SPOWODOWANYCH PRZEZ ZWIERZYNĘ ŁOWNĄ W POLSKIM OBSZARZE TERYTORIALNYM Stanisław Wieteska Uniwersytet Jana Kochanowskiego w Kielcach Filia w Piotrkowie Trybunalskim KONCEPCJA UBEZPIECZENIA UPRAW ROLNYCH OD SZKÓD SPOWODOWANYCH PRZEZ ZWIERZYNĘ ŁOWNĄ W POLSKIM OBSZARZE TERYTORIALNYM

Bardziej szczegółowo

Założenia i efekty projektu Ochrona gatunkowa rysia, wilka i niedźwiedzia w Polsce Stefan Jakimiuk, Natalia Kryt WWF Polska Warszawa, 1.10.

Założenia i efekty projektu Ochrona gatunkowa rysia, wilka i niedźwiedzia w Polsce Stefan Jakimiuk, Natalia Kryt WWF Polska Warszawa, 1.10. Założenia i efekty projektu Ochrona gatunkowa rysia, wilka i niedźwiedzia w Polsce Stefan Jakimiuk, Natalia Kryt WWF Polska Warszawa, 1.10.2014 Projekt realizowany przy wsparciu ze środków Norweskiego

Bardziej szczegółowo

Wyciąg z WIELOLETNIEGO ŁOWIECKI PLAN HODOWLANY na lata dla REJONU HODOWLANEGO NR 4 Bydgoski

Wyciąg z WIELOLETNIEGO ŁOWIECKI PLAN HODOWLANY na lata dla REJONU HODOWLANEGO NR 4 Bydgoski Wyciąg z WIELOLETNIEGO ŁOWIECKI PLAN HODOWLANY na lata 2007-2017 dla REJONU HODOWLANEGO NR 4 Bydgoski 2. DANE DOTYCZĄCE REJONU HODOWLANEGO 2.1. Opis rejonu hodowlanego Nr 4 Bydgoski Lp Województwo Nadleśnictwo

Bardziej szczegółowo

WSTĘP. Nauczanie języków obcych w klasach najmłodszych szkoły podstawowej..

WSTĘP. Nauczanie języków obcych w klasach najmłodszych szkoły podstawowej.. WSTĘP W opracowaniu tym wykorzystano dane zbierane przez System Informacji Oświatowej SIO dotyczące nauczania języków obcych w szkołach polskich na róŝnych poziomach nauczania. Głównym przedmiotem zainteresowania

Bardziej szczegółowo

Rozdział 1 Przepisy ogólne. Art. 1. Art. 2

Rozdział 1 Przepisy ogólne. Art. 1. Art. 2 Dz. U.97.60.369 USTAWA z dnia 24 kwietnia 1997 r. o zwalczaniu chorób zakaźnych zwierząt, badaniu zwierząt rzeźnych i mięsa oraz o Inspekcji Weterynaryjnej. (Dz. U z dnia 14 czerwca 1997 r.) Rozdział 1

Bardziej szczegółowo

Rozkład wyników ogólnopolskich

Rozkład wyników ogólnopolskich Rozkład wyników ogólnopolskich 10 9 8 7 procent uczniów 6 5 4 3 2 1 0 0 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 32 33 34 35 36 37 38 39 40 - wyniki niskie -

Bardziej szczegółowo

Rozkład wyników ogólnopolskich

Rozkład wyników ogólnopolskich Rozkład wyników ogólnopolskich 10 9 8 7 procent uczniów 6 5 4 3 2 1 0 0 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 32 33 34 35 36 37 38 39 40 - wyniki niskie -

Bardziej szczegółowo

ZASIŁKI. Uwagi ogólne

ZASIŁKI. Uwagi ogólne IV ZASIŁKI Uwagi ogólne 1. Świadczenia krótkoterminowe obejmują: zasiłek chorobowy, świadczenie rehabilitacyjne, zasiłek wyrównawczy, zasiłek porodowy, zasiłek macierzyński, zasiłek opiekuńczy i zasiłek

Bardziej szczegółowo

PROBLEMY OPIEKI PALIATYWNEJ W POLSCE

PROBLEMY OPIEKI PALIATYWNEJ W POLSCE PROBLEMY OPIEKI PALIATYWNEJ W POLSCE Dr n. med. Aleksandra Ciałkowska-Rysz Pracownia Medycyny Paliatywnej Katedra Onkologii Uniwersytet Medyczny w Łodzi Wrocław, 18.09.2014 Liczba świadczeniodawców Liczba

Bardziej szczegółowo

Dynamika, inwentaryzacja i struktura gatunkowa populacji zwierzyny w Polsce

Dynamika, inwentaryzacja i struktura gatunkowa populacji zwierzyny w Polsce Dynamika, inwentaryzacja i struktura gatunkowa populacji zwierzyny w Polsce Roman Dziedzic Jan Błaszczyk Zakład Ekologii Zwierząt i Łowiectwa Uniwersytet Przyrodniczy w Lublinie Zespół ds. Łowiectwa Dyrekcja

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 5 maja 2016 r. Poz. 4313 UCHWAŁA NR XIX/152/2016 RADY GMINY CZOSNÓW. z dnia 30 marca 2016 r.

Warszawa, dnia 5 maja 2016 r. Poz. 4313 UCHWAŁA NR XIX/152/2016 RADY GMINY CZOSNÓW. z dnia 30 marca 2016 r. DZIENNIK URZĘDOWY WOJEWÓDZTWA MAZOWIECKIEGO Warszawa, dnia 5 maja 2016 r. Poz. 4313 UCHWAŁA NR XIX/152/2016 RADY GMINY CZOSNÓW w sprawie określenia programu opieki nad zwierzętami bezdomnymi oraz zapobiegania

Bardziej szczegółowo

ROLNICTWO POMORSKIE NA TLE KRAJU W LICZBACH

ROLNICTWO POMORSKIE NA TLE KRAJU W LICZBACH ROLNICTWO POMORSKIE NA TLE KRAJU W LICZBACH INFORMACJE OGÓLNE (Źródło informacji ROCZNIK STATYSTYCZNY ROLNICTWA 2010 Głównego Urzędu Statystycznego) ROLNICZE UŻYTKOWANIE GRUNTÓW WEDŁUG WOJEWÓDZTW użytki

Bardziej szczegółowo

Sytuacja w zakresie zachorowań na raka szyjki macicy w woj. dolnośląskim w latach 2005-2011

Sytuacja w zakresie zachorowań na raka szyjki macicy w woj. dolnośląskim w latach 2005-2011 Sytuacja w zakresie zachorowań na raka szyjki macicy w woj. dolnośląskim w latach 25-211 Ostatnie, opublikowane w roku 212 dane dla Polski [1] wskazują, że w latach 28-29 w woj. dolnośląskim stwierdzano

Bardziej szczegółowo

II. BUDOWNICTWO MIESZKANIOWE

II. BUDOWNICTWO MIESZKANIOWE II. BUDOWNICTWO MIESZKANIOWE 1. Mieszkania oddane do eksploatacji w 2007 r. 1 Według danych Głównego Urzędu Statystycznego, w Polsce w 2007 r. oddano do użytku 133,8 tys. mieszkań, tj. o około 16% więcej

Bardziej szczegółowo

ŚREDNIE CENY GRUNTÓW W OBROCIE PRYWATNYM W WOJEWÓDZTWIE WARMIŃSKO-MAZURSKIM W I KWARTALE 2008 R., WG DANYCH GŁÓWNEGO URZĘDU STATYSTYCZNEGO

ŚREDNIE CENY GRUNTÓW W OBROCIE PRYWATNYM W WOJEWÓDZTWIE WARMIŃSKO-MAZURSKIM W I KWARTALE 2008 R., WG DANYCH GŁÓWNEGO URZĘDU STATYSTYCZNEGO W WOJEWÓDZTWIE WARMIŃSKO-MAZURSKIM W I KWARTALE 2008 R., Od dnia 01.07.2008 r. na terenie województwa warmińsko-mazurskiego obowiązują ceny gruntów rolnych stosowane Średnie ceny gruntów w obrocie prywatnym

Bardziej szczegółowo

ODPOWIEDZIALNO KARANA NIELETNICH

ODPOWIEDZIALNO KARANA NIELETNICH ODPOWIEDZIALNO KARANA NIELETNICH Odpowiedzialno karn nieletnich reguluje w zasadniczej czci ustawa o postpowaniu w sprawach nieletnich i kodeks karny. 1. USTAWA z dnia 26 padziernika 1982 r. o postpowaniu

Bardziej szczegółowo

I-VI VII-XII IV V w złotych. Pszenica... 68,21 65,95 62,37 62,54 96,6 100,3. Żyto... 50,79 51,72 54,35 53,80 108,2 99,0

I-VI VII-XII IV V w złotych. Pszenica... 68,21 65,95 62,37 62,54 96,6 100,3. Żyto... 50,79 51,72 54,35 53,80 108,2 99,0 GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Warszawa, 20.06.2016 Opracowanie sygnalne Ceny produktów rolnych w maju 2016 r. Na rynku rolnym w maju 2016 r., w porównaniu z kwietniem 2016 r., odnotowano zarówno w skupie,

Bardziej szczegółowo

Wilki Puszczy Knyszyńskiej

Wilki Puszczy Knyszyńskiej Wilki Puszczy Knyszyńskiej mgr inż. Krzysztof Bozik Alfred Wierusz-Kowalski, Wilki (W lutym na Litwie), 74,5 x 100 cm 1 K. Machczyński Mozaika wilcza 2 1 Trochę historii Alfred Wierusz-Kowalski, Wilk,

Bardziej szczegółowo

ZAKŁAD UBEZPIECZEŃ SPOŁECZNYCH DEPARTAMENT STATYSTYKI I PROGNOZ AKTUARIALNYCH ANALIZA WYNIKÓW BADANIA OKRESÓW POBIERANIA EMERYTUR

ZAKŁAD UBEZPIECZEŃ SPOŁECZNYCH DEPARTAMENT STATYSTYKI I PROGNOZ AKTUARIALNYCH ANALIZA WYNIKÓW BADANIA OKRESÓW POBIERANIA EMERYTUR ZAKŁAD UBEZPIECZEŃ SPOŁECZNYCH DEPARTAMENT STATYSTYKI I PROGNOZ AKTUARIALNYCH ANALIZA WYNIKÓW BADANIA OKRESÓW POBIERANIA EMERYTUR Warszawa 2012 Opracował: Akceptowała: Andrzej Kania Specjalista Izabela

Bardziej szczegółowo

Pszenica... 68,21 65,95 62,54 63,36 97,3 101,3. Żyto... 50,79 51,72 53,80 54,51 103,8 101,3. Jęczmień... 59,07 61,60 59,43 59,09 105,3 99,4

Pszenica... 68,21 65,95 62,54 63,36 97,3 101,3. Żyto... 50,79 51,72 53,80 54,51 103,8 101,3. Jęczmień... 59,07 61,60 59,43 59,09 105,3 99,4 GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Warszawa, 19.07.2016 Opracowanie sygnalne Ceny produktów rolnych w czerwcu 2016 r. Na rynku rolnym w czerwcu 2016 r., w porównaniu z majem 2016 r., wzrosły ceny większości produktów

Bardziej szczegółowo

Budownictwo mieszkaniowe a) w okresie I-XII 2013 r.

Budownictwo mieszkaniowe a) w okresie I-XII 2013 r. Warszawa, 17.1.214 r. Budownictwo mieszkaniowe a) w okresie I-XII 213 r. Według wstępnych danych, w okresie styczeń-grudzień 213 r. oddano do użytkowania 146122 mieszkania, tj. o 4,4% mniej niż w 212 r.

Bardziej szczegółowo

Polacy na temat łowiectwa. Raport TNS Polska dla. Polacy na temat łowiectwa

Polacy na temat łowiectwa. Raport TNS Polska dla. Polacy na temat łowiectwa Raport TNS Polska dla Spis treści 1 O badaniu 4 2 3 Aneks 13 Wyniki badania 7 2 Raport przygotowany został na zlecenie Ministerstwa Środowiska przez Zespół Badań Społecznych w TNS Polska. Projekt sfinansowany

Bardziej szczegółowo

Logo PNBT. Symbolem PNBT jest głuszec - ptak, który jeszcze niedawno licznie występował w Borach Tucholskich.

Logo PNBT. Symbolem PNBT jest głuszec - ptak, który jeszcze niedawno licznie występował w Borach Tucholskich. Powstanie Parku Park Narodowy "Bory Tucholskie" jest jednym z najmłodszych parków narodowych w Polsce. Utworzono go 1 lipca 1996 roku. Ochroną objęto powierzchnię 4 798 ha lasów, jezior, łąk i torfowisk.

Bardziej szczegółowo

ZAKŁAD UBEZPIECZEŃ SPOŁECZNYCH DEPARTAMENT STATYSTYKI ORZECZENIA USTALAJĄCE PROCENTOWY USZCZERBEK NA ZDROWIU WYDANE W 2004 ROKU

ZAKŁAD UBEZPIECZEŃ SPOŁECZNYCH DEPARTAMENT STATYSTYKI ORZECZENIA USTALAJĄCE PROCENTOWY USZCZERBEK NA ZDROWIU WYDANE W 2004 ROKU ZAKŁAD UBEZPIECZEŃ SPOŁECZNYCH DEPARTAMENT STATYSTYKI ORZECZENIA USTALAJĄCE PROCENTOWY USZCZERBEK NA ZDROWIU WYDANE W 2004 ROKU Warszawa 2005 Opracowała Akceptowała Agnieszka Sikora Hanna Markowska Wicedyrektor

Bardziej szczegółowo

DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Warszawa, dnia 30 października 2015 r. Poz. 1755 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ROLNICTWA I ROZWOJU WSI 1) z dnia 12 października 2015 r. w sprawie wysokości dostępnych

Bardziej szczegółowo

Działalność gospodarcza przedsiębiorstw o liczbie pracujących do 9 osób w 2015 r.

Działalność gospodarcza przedsiębiorstw o liczbie pracujących do 9 osób w 2015 r. GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Warszawa, 03.10.2016 r. Opracowanie sygnalne Działalność gospodarcza przedsiębiorstw o liczbie pracujących do 9 osób w 2015 r. W 2015 r. działalność gospodarczą w Polsce prowadziło

Bardziej szczegółowo

Inwentaryzacja Pomników Przyrody i Użytków Ekologicznych - element Bazy Danych CRFOP

Inwentaryzacja Pomników Przyrody i Użytków Ekologicznych - element Bazy Danych CRFOP Inwentaryzacja Pomników Przyrody i Użytków Ekologicznych - element Bazy Danych CRFOP 1 CEL PROJEKTU Jednolita w skali całego kraju baza danych dotycząca: Lech PomnikiPrzyrody Art. 40, ustawa z dnia 16

Bardziej szczegółowo

Rozkład wyników ogólnopolskich

Rozkład wyników ogólnopolskich Rozkład wyników ogólnopolskich 1 9 8 7 procent uczniów 6 5 4 3 2 1 1 2 3 4 5 6 7 8 9 1 11 12 13 14 15 16 17 18 19 2 21 22 23 liczba punktów - wyniki niskie - wyniki średnie - wyniki wysokie Parametry rozkładu

Bardziej szczegółowo

CENY PRODUKTÓW ROLNYCH W SIERPNIU 2013 r. CENY SKUPU. Pszenica... 84,88 92,05 80,62 64,86 72,3 80,5. Żyto... 81,12 72,74 53,12 44,22 60,5 83,2

CENY PRODUKTÓW ROLNYCH W SIERPNIU 2013 r. CENY SKUPU. Pszenica... 84,88 92,05 80,62 64,86 72,3 80,5. Żyto... 81,12 72,74 53,12 44,22 60,5 83,2 Warszawa,.09.19 Produkty Ziarno zbóż (bez siewnego) - za 1 dt: CENY PRODUKTÓW ROLNYCH W SIERPNIU r. 2012 I-VI VII-XII VII w złotych CENY SKUPU 2012 = 100 VII = 100 Pszenica... 84,88 92,05 80,62 64,86 72,3

Bardziej szczegółowo

Status prawny bobra europejskiego i wilka

Status prawny bobra europejskiego i wilka Status prawny bobra europejskiego i wilka Bóbr europejski podlega częściowej ochronie gatunkowej; Wilk podlega ścisłej ochronie gatunkowej; zgodnie z zał. 1 i 2 Rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia

Bardziej szczegółowo

Wilk w Polsce: sytuacja gatunku i strategia ochrony

Wilk w Polsce: sytuacja gatunku i strategia ochrony Wilk w Polsce: sytuacja gatunku i strategia ochrony Henryk Okarma Instytut Ochrony Przyrody PAN fot. Andrzej Adamczewski Status prawny gatunku Dyrektywa Siedliskowa 1. Wilk znajduje się w załączniku II

Bardziej szczegółowo

Jakość próbek do badań serologicznych w ramach monitoringu szczepień lisów przeciwko wściekliźnie. Główny Inspektorat Weterynarii

Jakość próbek do badań serologicznych w ramach monitoringu szczepień lisów przeciwko wściekliźnie. Główny Inspektorat Weterynarii Jakość próbek do badań serologicznych w ramach monitoringu szczepień lisów przeciwko wściekliźnie Główny Inspektorat Weterynarii Podstawy prawne monitoringu Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju

Bardziej szczegółowo

WOJEWÓDZTWO PODLASKIE W LICZBACH RAPORT Z WYNIKÓW NARODOWEGO SPISU POWSZECHNEGO LUDNOŚCI I MIESZKAŃ Kobiety Mężczyźni.

WOJEWÓDZTWO PODLASKIE W LICZBACH RAPORT Z WYNIKÓW NARODOWEGO SPISU POWSZECHNEGO LUDNOŚCI I MIESZKAŃ Kobiety Mężczyźni. WOJEWÓDZTWO PODLASKIE W LICZBACH RAPORT Z WYNIKÓW NARODOWEGO SPISU POWSZECHNEGO LUDNOŚCI I MIESZKAŃ 2002 Ludność według płci (w tys.) Razem 1208,6 -mężczyźni 591,2 -kobiety 617,4 W miastach (711,6): -mężczyźni

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 4 marca 2014 r. Poz. 176 KOMUNIKAT MINISTRA INFRASTRUKTURY I ROZWOJU 1) z dnia 5 lutego 2014 r.

Warszawa, dnia 4 marca 2014 r. Poz. 176 KOMUNIKAT MINISTRA INFRASTRUKTURY I ROZWOJU 1) z dnia 5 lutego 2014 r. MONITOR POLSKI DZIENNIK URZĘDOWY RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Warszawa, dnia 4 marca 2014 r. Poz. 176 KOMUNIKAT MINISTRA INFRASTRUKTURY I ROZWOJU 1) z dnia 5 lutego 2014 r. w sprawie listy programów operacyjnych

Bardziej szczegółowo

CENY PRODUKTÓW ROLNYCH WE WRZEŚNIU 2014 r I-VI VII-XII VIII IX w złotych CENY SKUPU. Pszenica... 97,02 71,59 63,81 63,71 90,4 99,8

CENY PRODUKTÓW ROLNYCH WE WRZEŚNIU 2014 r I-VI VII-XII VIII IX w złotych CENY SKUPU. Pszenica... 97,02 71,59 63,81 63,71 90,4 99,8 Warszawa, 2014.10.20 Produkty Ziarno zbóż (bez siewnego) - za 1 dt: CENY PRODUKTÓW ROLNYCH WE WRZEŚNIU 2014 r. 2013 2014 I-VI VII-XII VIII IX w złotych CENY SKUPU IX 2013 = 100 VIII 2014= 100 Pszenica...

Bardziej szczegółowo

CHOROBY ZAKAŹNE I ZATRUCIA W POLSCE W 2010 ROKU - UAKTUALNIENIE

CHOROBY ZAKAŹNE I ZATRUCIA W POLSCE W 2010 ROKU - UAKTUALNIENIE CHOROBY ZAKAŹNE I ZATRUCIA W POLSCE W 00 ROKU UAKTUALNIENIE Infectious diseases and poisonings in Poland in 00 Update Zmiany zgłoszone do Zakładu Epidemiologii NIZPPZH w okresie od października 0 r. do

Bardziej szczegółowo

Rolnictwo ekologiczne w Polsce w 2004 roku

Rolnictwo ekologiczne w Polsce w 2004 roku Główny Inspektorat Jakoci Handlowej Artykułów Rolno - Spoywczych Rolnictwo ekologiczne w Polsce w 2004 roku ZATWIERDZAM Główny Inspektor Andrzej Czubała Opracowano na podstawie wyników kontroli upowanionych

Bardziej szczegółowo

FINANSOWANIE ZE ŚRODKÓW UNIJNYCH ZWALCZANIE GATUNKÓW INWAZYJNYCH. 14 października 2015 r.

FINANSOWANIE ZE ŚRODKÓW UNIJNYCH ZWALCZANIE GATUNKÓW INWAZYJNYCH. 14 października 2015 r. FINANSOWANIE ZE ŚRODKÓW UNIJNYCH DZIAŁAŃ MAJĄCYCH NA CELU ZWALCZANIE GATUNKÓW INWAZYJNYCH 14 października 2015 r. Finansowanie projektów Możliwe finansowanie ze środków unijnych w ramach: Programu Operacyjnego

Bardziej szczegółowo

KATASTROFY BUDOWLANE w 2012 roku

KATASTROFY BUDOWLANE w 2012 roku GŁÓWNY URZĄD NADZORU BUDOWLANEGO KATASTROFY BUDOWLANE w 212 roku Warszawa, marzec 213 roku 1 1. WSTĘP Katastrofą budowlaną jest niezamierzone, gwałtowne zniszczenie obiektu budowlanego lub jego części,

Bardziej szczegółowo

Na własne oczy. Kondycja polskiej okulistyki. działy

Na własne oczy. Kondycja polskiej okulistyki. działy Kondycja polskiej okulistyki Na własne oczy Fot. istockphoto.com Celem opracowania jest przedstawienie stanu finansowania świadczeń okulistycznych w Polsce w latach 2012 2015. Zastosowanie innowacyjnych

Bardziej szczegółowo

Rozkład wyników ogólnopolskich

Rozkład wyników ogólnopolskich Rozkład wyników ogólnopolskich 15 13.5 12 1.5 procent uczniów 9 7.5 6 4.5 3 1.5 1 2 3 4 5 6 7 8 9 1 11 12 13 14 15 16 17 18 19 2 - wyniki niskie - wyniki średnie - wyniki wysokie liczba punktów Parametry

Bardziej szczegółowo

Pomorski Ośrodek Doradztwa Rolniczego w Gdańsku. Trakt Św. Wojciecha 293, Gdańsk, tel , fax ,

Pomorski Ośrodek Doradztwa Rolniczego w Gdańsku. Trakt Św. Wojciecha 293, Gdańsk, tel , fax , Pomorski Ośrodek Doradztwa Rolniczego w Gdańsku Trakt Św. Wojciecha 293, 80-001 Gdańsk, tel. 58 326-39-00, fax. 58 309-09-45, e-mail: sekretariat@podr.pl, www.podr.pl Spis treści: INFORMACJE OGÓLNE 3-8

Bardziej szczegółowo

ŚREDNIE CENY GRUNTÓW W OBROCIE PRYWATNYM W WOJEWÓDZTWIE WARMIŃSKO-MAZURSKIM W I KWARTALE 2008 R., WG DANYCH GŁÓWNEGO URZĘDU STATYSTYCZNEGO

ŚREDNIE CENY GRUNTÓW W OBROCIE PRYWATNYM W WOJEWÓDZTWIE WARMIŃSKO-MAZURSKIM W I KWARTALE 2008 R., WG DANYCH GŁÓWNEGO URZĘDU STATYSTYCZNEGO W WOJEWÓDZTWIE WARMIŃSKO-MAZURSKIM W I KWARTALE 2008 R., do ich oprocentowania, na: zakup gruntów rolnych, utworzenie lub urządzenie gospodarstw rolnych przez osoby, które nie przekroczyły 40 roku życia,

Bardziej szczegółowo

CENY PRODUKTÓW ROLNYCH we WRZEŚNIU 2010 r. CENY SKUPU

CENY PRODUKTÓW ROLNYCH we WRZEŚNIU 2010 r. CENY SKUPU Warszawa,.10.19 CENY PRODUKTÓW ROLNYCH we WRZEŚNIU r. Produkty I-VI VII-XII VIII w złotych = 100 VIII = 100 CENY SKUPU Ziarno zbóż (bez siewnego) - za 1 dt: Pszenica... 50,55 46,22 64,78 68,83 148,9 106,3

Bardziej szczegółowo

Aleksandra Rybińska, Anna ElŜbieta Strzała. 2.2. Organizacje poŝytku publicznego. 2.2.1. Profil statystyczny 1

Aleksandra Rybińska, Anna ElŜbieta Strzała. 2.2. Organizacje poŝytku publicznego. 2.2.1. Profil statystyczny 1 Aleksandra Rybińska, Anna ElŜbieta Strzała 2.2. Organizacje poŝytku publicznego 2.2.1. Profil statystyczny 1 Według stanu na dzień 31 grudnia 2007 r. w rejestrze organizacji poŝytku publicznego KRS zarejestrowanych

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 27 kwietnia 2016 r. Poz. 577

Warszawa, dnia 27 kwietnia 2016 r. Poz. 577 Warszawa, dnia 27 kwietnia 2016 r. Poz. 77 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ROLNICTWA I ROZWOJU WSI 1) z dnia 19 kwietnia 2016 r. w sprawie wykazu produktów i grup produktów, ze względu na które mogą być tworzone

Bardziej szczegółowo

Analiza poziomu frekwencji w wyborach samorządowych na poziomie powiatów województwa lubuskiego, jako jednego z mierników kapitału społecznego.

Analiza poziomu frekwencji w wyborach samorządowych na poziomie powiatów województwa lubuskiego, jako jednego z mierników kapitału społecznego. Analiza poziomu frekwencji w wyborach samorządowych na poziomie powiatów województwa lubuskiego, jako jednego z mierników kapitału społecznego. Według danych z końcu grudnia 2010 r województwo lubuskie

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 9 lipca 2013 r. Poz. 576 KOMUNIKAT MINISTRA ROZWOJU REGIONALNEGO 1) z dnia 8 lipca 2013 r.

Warszawa, dnia 9 lipca 2013 r. Poz. 576 KOMUNIKAT MINISTRA ROZWOJU REGIONALNEGO 1) z dnia 8 lipca 2013 r. MONITOR POLSKI DZIENNIK URZĘDOWY RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Warszawa, dnia 9 lipca 2013 r. Poz. 576 KOMUNIKAT MINISTRA ROZWOJU REGIONALNEGO 1) z dnia 8 lipca 2013 r. w sprawie listy programów operacyjnych

Bardziej szczegółowo

Przykład wypełnionej ankiety! Ankieta uczestnika programu reintrodukcji kuropatwy i zająca na terenie ZO PZŁ Szczecin

Przykład wypełnionej ankiety! Ankieta uczestnika programu reintrodukcji kuropatwy i zająca na terenie ZO PZŁ Szczecin Przykład wypełnionej ankiety! Ankieta uczestnika programu reintrodukcji kuropatwy i zająca na terenie ZO PZŁ Szczecin Uwaga: wypełnić i przekazać drogą elektroniczną! Dane podstawowe: Nazwa koła: Koło

Bardziej szczegółowo

W porównaniu z marcem ub. roku odnotowano na obu rynkach spadek cen produktów rolnych, z wyjątkiem cen żywca wołowego.

W porównaniu z marcem ub. roku odnotowano na obu rynkach spadek cen produktów rolnych, z wyjątkiem cen żywca wołowego. GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Warszawa, 20.04.2015 Opracowanie sygnalne Ceny produktów rolnych w marcu 2015 r. Na rynku rolnym w marcu 2015 r., w porównaniu z lutym 2015 r. odnotowano zarówno w skupie, jak

Bardziej szczegółowo

W porównaniu z kwietniem ub. roku odnotowano na obu rynkach spadek cen produktów rolnych, za wyjątkiem cen żywca wołowego na targowiskach.

W porównaniu z kwietniem ub. roku odnotowano na obu rynkach spadek cen produktów rolnych, za wyjątkiem cen żywca wołowego na targowiskach. GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Warszawa, 19.05.2015 Opracowanie sygnalne Ceny produktów rolnych w kwietniu 2015 r. Na rynku rolnym w kwietniu 2015 r., w porównaniu z marcem 2015 r. odnotowano zarówno w skupie,

Bardziej szczegółowo

Kupony rabatowe jako forma promocji w rodowisku studenckim na przykładzie kursów jzykowych

Kupony rabatowe jako forma promocji w rodowisku studenckim na przykładzie kursów jzykowych Kupony rabatowe jako forma promocji w rodowisku studenckim na przykładzie kursów jzykowych rodowisko studenckie stanowi specyficzn grup młodych konsumentów, którzy s otwarci na nowe dowiadczenia. Ci młodzi

Bardziej szczegółowo

Gospodarka łowiecka w Małopolsce

Gospodarka łowiecka w Małopolsce Gospodarka łowiecka w Małopolsce w kontekście szkód łowieckich Aneta Helak Świechowska Departament Rolnictwa i Geodezji Urząd Marszałkowski Województwa Małopolskiego Gospodarka łowiecka Ustawa z dnia 13

Bardziej szczegółowo

Wspieranie przedsięwzięć z zakresu turystyki w ramach programów operacyjnych 2007-13

Wspieranie przedsięwzięć z zakresu turystyki w ramach programów operacyjnych 2007-13 Wspieranie przedsięwzięć z zakresu turystyki w ramach programów operacyjnych 2007-13 wsparcie dla samorządów i organizacji pozarządowych Warszawa, 8 maja 2008 r. Zarys prezentacji środki finansowe na wspieranie

Bardziej szczegółowo

Departament Koordynacji Polityki Strukturalnej. Fundusze unijne. a zróżnicowanie regionalne kraju. Warszawa, 27 marca 2008 r. 1

Departament Koordynacji Polityki Strukturalnej. Fundusze unijne. a zróżnicowanie regionalne kraju. Warszawa, 27 marca 2008 r. 1 Departament Koordynacji Polityki Strukturalnej Fundusze unijne a zróżnicowanie regionalne kraju Warszawa, 27 marca 2008 r. 1 Proces konwergencji w wybranych krajach UE (zmiany w stosunku do średniego PKB

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie populacjami zwierząt: wprowadzenie do problematyki

Zarządzanie populacjami zwierząt: wprowadzenie do problematyki Zarządzanie populacjami zwierząt: wprowadzenie do problematyki Wielkie wymierania Konwencja Różnorodności Biologicznej 2002: zobowiązanie do ograniczenia tempa spadku bioróżnorodności do roku 2010 podpisane

Bardziej szczegółowo

Nadzór nad stosowaniem materiału siewnego (uprawą odmian GMO)

Nadzór nad stosowaniem materiału siewnego (uprawą odmian GMO) Nadzór nad stosowaniem materiału siewnego (uprawą odmian GMO) nowa ustawa o nasiennictwie nowe zadanie dla Inspekcji Tadeusz Kłos Główny Inspektor Ochrony Roślin i Nasiennictwa Zgodnie z art. 78 oraz art.

Bardziej szczegółowo

Minimum egzystencji w układzie przestrzennym. Komentarz do danych za 2014 r.

Minimum egzystencji w układzie przestrzennym. Komentarz do danych za 2014 r. INSTYTUT PRACY I SPRAW SOCJALNYCH INSTITUTE OF LABOUR AND SOCIAL STUDIES INSTYTUT PRACY I SPRAW SOCJALNYCH Warszawa, 4 października 2015 r. INSTITUTE OF LABOUR AND SOCIAL STUDIES Minimum egzystencji w

Bardziej szczegółowo

ROLNICTWO POMORSKIE NA TLE KRAJU W LICZBACH

ROLNICTWO POMORSKIE NA TLE KRAJU W LICZBACH ROLNICTWO POMORSKIE NA TLE KRAJU W LICZBACH PRODUKCJA ZWIERZĘCA (Źródło informacji ROCZNIK STATYSTYCZNY ROLNICTWA 2010 Głównego Urzędu Statystycznego) ZWIERZĘTA GOSPODARSKIE W PRZELICZENIOWYCH SZTUKACH

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 6 kwietnia 2012 r. Poz. 382 ROZPORZĄDZENIE RADY MINISTRÓW. z dnia 19 marca 2012 r.

Warszawa, dnia 6 kwietnia 2012 r. Poz. 382 ROZPORZĄDZENIE RADY MINISTRÓW. z dnia 19 marca 2012 r. DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Warszawa, dnia 6 kwietnia 2012 r. Poz. 382 ROZPORZĄDZENIE RADY MINISTRÓW z dnia 19 marca 2012 r. w sprawie wprowadzenia na 2012 r. programu zwalczania wścieklizny

Bardziej szczegółowo

Analiza polityki WOW NFZ w Poznaniu wobec mieszkaców regionu koniskiego

Analiza polityki WOW NFZ w Poznaniu wobec mieszkaców regionu koniskiego Analiza polityki WOW NFZ w Poznaniu wobec mieszkaców regionu koniskiego Pogarszajca si sytuacja finansowa WSZ w Koninie wymaga od osób zarzdzajcych podjcia prawidłowych działa, aby doprowadzi do stabilizacji

Bardziej szczegółowo

CENY PRODUKTÓW ROLNYCH W MAJU 2011 r I-VI VII-XII IV V w złotych CENY SKUPU. Pszenica... 47,95 67,15 94,83 99,22 210,2 104,6

CENY PRODUKTÓW ROLNYCH W MAJU 2011 r I-VI VII-XII IV V w złotych CENY SKUPU. Pszenica... 47,95 67,15 94,83 99,22 210,2 104,6 Warszawa, 211.6.17 Produkty Ziarno zbóż (bez siewnego) - za 1 dt: CENY PRODUKTÓW ROLNYCH W MAJU 211 r. 211 I-VI VII-XII IV V w złotych CENY SKUPU V = 1 IV 211= 1 Pszenica... 47,95 67,15 94,83 99,22 21,2

Bardziej szczegółowo

CHOROBY ZAKAŹNE I ZATRUCIA W POLSCE W 2009 ROKU - UAKTUALNIENIE Infectious diseases and poisonings in Poland in 2009 - Update

CHOROBY ZAKAŹNE I ZATRUCIA W POLSCE W 2009 ROKU - UAKTUALNIENIE Infectious diseases and poisonings in Poland in 2009 - Update CHOROBY ZAKAŹNE ZATRUCA W POLSCE W 00 ROKU UAKTUALNENE nfectious diseases and poisonings in Poland in 00 Update Zmiany zgłoszone do Zakładu Epidemiologii NZPPZH w okresie od października 00 r. do grudnia

Bardziej szczegółowo

Opracował: mgr inż. Krzysztof Opoczyński. Zamawiający: Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad. Warszawa, 2001 r.

Opracował: mgr inż. Krzysztof Opoczyński. Zamawiający: Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad. Warszawa, 2001 r. GENERALNY POMIAR RUCHU 2000 SYNTEZA WYNIKÓW Opracował: mgr inż. Krzysztof Opoczyński Zamawiający: Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad Warszawa, 2001 r. SPIS TREŚCI 1. Wstęp...1 2. Obciążenie

Bardziej szczegółowo

DEPARTAMENT STATYSTYKI I PROGNOZ AKTUARIALNYCH

DEPARTAMENT STATYSTYKI I PROGNOZ AKTUARIALNYCH DEPARTAMENT STATYSTYKI I PROGNOZ AKTUARIALNYCH Pomorskie Warmińsko-Mazurskie Zachodniopomorskie Podlaskie Kujawsko-Pomorskie Lubuskie Wielkopolskie Mazowieckie Łódzkie Lubelskie Dolnośląskie Opolskie Świętokrzyskie

Bardziej szczegółowo

UWAGA, WŚCIEKLIZNA! powinien nas zaniepokoić niebezpieczne jest dotykanie zwłok W pierwszym okresie choroby pojawiają się

UWAGA, WŚCIEKLIZNA! powinien nas zaniepokoić niebezpieczne jest dotykanie zwłok W pierwszym okresie choroby pojawiają się UWAGA, WŚCIEKLIZNA! Dzikie zwierzęta naszych pól i lasów boją się człowieka i zawsze uciekają na bezpieczną odległość. Zwierzęta chore na wściekliznę tracą naturalną bojaźliwość. Dlatego widok błądzącego

Bardziej szczegółowo

ZAKŁAD UBEZPIECZEŃ SPOŁECZNYCH DEPARTAMENT STATYSTYKI ORZECZENIA USTALAJĄCE PROCENTOWY USZCZERBEK NA ZDROWIU WYDANE W 2006 ROKU

ZAKŁAD UBEZPIECZEŃ SPOŁECZNYCH DEPARTAMENT STATYSTYKI ORZECZENIA USTALAJĄCE PROCENTOWY USZCZERBEK NA ZDROWIU WYDANE W 2006 ROKU ZAKŁAD UBEZPIECZEŃ SPOŁECZNYCH DEPARTAMENT STATYSTYKI ORZECZENIA USTALAJĄCE PROCENTOWY USZCZERBEK NA ZDROWIU WYDANE W 2006 ROKU Warszawa 2007 Opracowała Akceptowała Agnieszka Sikora Hanna Markowska Wicedyrektor

Bardziej szczegółowo

TRANSPROJEKT-WARSZAWA 01-793 Warszawa, ul. Rydygiera 8 bud.3a, tel.(0-22) 832-29-15, fax:832 29 13

TRANSPROJEKT-WARSZAWA 01-793 Warszawa, ul. Rydygiera 8 bud.3a, tel.(0-22) 832-29-15, fax:832 29 13 BIURO PROJEKTOWO - BADAWCZE DRÓG I MOSTÓW Sp. z o.o. TRANSPROJEKT-WARSZAWA 01-793 Warszawa, ul. Rydygiera 8 bud.3a, tel.(0-22) 832-29-15, fax:832 29 13 PRACOWNIA RUCHU I STUDIÓW DROGOWYCH GENERALNY POMIAR

Bardziej szczegółowo

Komunikat odnośnie wystąpienia warunków suszy w Polsce

Komunikat odnośnie wystąpienia warunków suszy w Polsce Komunikat odnośnie wystąpienia warunków suszy w Polsce Rok: 2015; okres: 09 (21.VI - 20.VIII) Instytut Uprawy Nawożenia i Gleboznawstwa Państwowy Instytut Badawczy w Puławach, zgodnie z wymogami Obwieszczenia

Bardziej szczegółowo

CENY PRODUKTÓW ROLNYCH W CZERWCU 2011 r I-VI VII-XII V VI w złotych CENY SKUPU. Pszenica... 47,95 67,15 99,22 99,07 186,9 99,8

CENY PRODUKTÓW ROLNYCH W CZERWCU 2011 r I-VI VII-XII V VI w złotych CENY SKUPU. Pszenica... 47,95 67,15 99,22 99,07 186,9 99,8 Warszawa,.7.2 Produkty Ziarno zbóż (bez siewnego) - za 1 dt: CENY PRODUKTÓW ROLNYCH W CZERWCU r. I-VI VII-XII V VI w złotych CENY SKUPU VI = 1 V = 1 Pszenica... 47,95 67,15 99,22 99,7 186,9 99,8 Żyto...

Bardziej szczegółowo

Nadzór farmaceutyczny. w weterynarii. dr Jacek Boruta. Główny Inspektorat Weterynarii Jachranka, maj/czerwiec 2012r.

Nadzór farmaceutyczny. w weterynarii. dr Jacek Boruta. Główny Inspektorat Weterynarii Jachranka, maj/czerwiec 2012r. Nadzór farmaceutyczny w weterynarii dr Jacek Boruta Główny Inspektorat Weterynarii Jachranka, maj/czerwiec 2012r. DEFINICJE produktem leczniczym - jest substancja lub mieszanina substancji, posiadająca

Bardziej szczegółowo

GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Departament Handlu i Usług GOSPODARKA MIESZKANIOWA W 2007 R.

GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Departament Handlu i Usług GOSPODARKA MIESZKANIOWA W 2007 R. Materiał na konferencję prasową w 23.października 2008 r. GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Departament Handlu i Usług Notatka informacyjna WYNIKI BADAŃ GUS GOSPODARKA MIESZKANIOWA W 2007 R. Na stronie internetowej

Bardziej szczegółowo

Produkt Krajowy Brutto. Rachunki Regionalne w 2014 roku

Produkt Krajowy Brutto. Rachunki Regionalne w 2014 roku WWW.OBSERWATORIUM.MALOPOLSKA.PL Produkt Krajowy Brutto. Rachunki Regionalne w 2014 roku Opracowanie: Małopolskie Obserwatorium Rozwoju Regionalnego Departament Polityki Regionalnej Urząd Marszałkowski

Bardziej szczegółowo