O rozwoju mowy dzieci w wieku przedszkolnym- dla rodziców i nauczycieli

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "O rozwoju mowy dzieci w wieku przedszkolnym- dla rodziców i nauczycieli"

Transkrypt

1 O rozwoju mowy dzieci w wieku przedszkolnym- dla rodziców i nauczycieli Obserwując rozwój mowy małego dziecka często nie zdajemy sobie sprawy jak skomplikowany i złożony to proces. Proces, dzięki któremu może poprawnie kształtować się osobowość dziecka. Cieszy nas każde nowe słowo wypowiadane przez naszą pociechę, a gdy tych słów jest coraz więcej, często przestajemy się interesować wyrazistością artykulacyjną tych wypowiedzi. Najważniejsze, że dziecko mówi, a jak mówi- to nie takie istotne- jest jeszcze małe, ma jeszcze czas, jego brat też tak długo mówił i sobie poradził - często słyszymy takie tłumaczenia rodziców. Problem zaczyna się w momencie, gdy dziecko idzie do zerówki bądź do pierwszej klasy i okazuje się, że jego rozwój artykulacyjny nie jest zakończony, a logopeda stwierdza u dziecka wady wymowy. Rozwój mowy dziecka przebiega pewnymi etapami, rozłożonymi w czasie. Dużo wcześniej niż pojawią się pierwsze słowa, u dziecka zaczyna rozwijać się rozumienie i jest ono warunkiem rozwoju kompetencji językowej (czyli opanowania języka) i kompetencji komunikacyjnej. Zakładając, że nasze dziecko ma prawidłowo rozwinięte rozumienie i potrafi posługiwać się językiem, możemy przypuszczać, że będzie ono podejmowało próby mówienia o swoich odczuciach, emocjach w celu zaspokojenia swoich potrzeb. Jeśli mowa dziecka jest niezrozumiała dla otoczenia, wyrazistość artykulacyjna jest słaba, to komunikacja ta może być zakłócona. Dziecko nie będzie potrafiło efektywnie przekazać komunikatu, bo jego wymowa nie będzie zrozumiała dla odbiorcy. W dziecku może wówczas rozwijać się nieśmiałość, pojawiać frustracja, a w konsekwencji dziecko może nawet wycofać się z podejmowania prób komunikacyjnych. Prawidłowy rozwój artykulacyjny u dziecka przekłada się więc bezpośrednio na jego rozwój społeczny. Należy pamiętać, że każde dziecko ma swój własny rytm rozwoju,

2 a różnice w rozwoju mowy i artykulacji u dzieci nawet w podobnym wieku mogą być duże, jednak należy zwrócić uwagę na pewne reguły w pojawianiu się prawidłowej artykulacji poszczególnych głosek. DZIECKO TRZYLETNIE Dziecko trzyletnie, rozpoczynające swoją przygodę w przedszkolu, zasadniczo potrafi już sprawnie komunikować o swoich potrzebach, potrafi budować zdania składające się z kilku wyrazów, w zdaniach tych zdarzają się jeszcze błędy gramatyczne, ale dziecko zaczyna coraz częściej używać w zdaniach kategorii gramatycznych i potrafi prawidłowo je różnicować. Zasób słownictwa czynnego wynosi ok słów, natomiast o wiele więcej słów dziecko rozumie. Dziecko trzyletnie potrafi prawidłowo wypowiadać wszystkie samogłoski oraz spółgłoski z wyjątkiem następujących głosek: *głoski syczące [s, z, c, dz] mogą być zastępowane głoskami ciszącymi [ś, ź, ć, dź], np. [Mamo, daj sielek] zamiast [Mamo, daj serek], uwaga: głoski ciszące powinny być realizowane prawidłowo, ich brzmienie nie może być zdeformowane; *głoski szumiące [sz, ż, cz, dż] mogą być zastępowane głoskami syczącymi [s, z, c, dz] albo ciszącymi [ś, ź, ć, dź], np. [Mamo, daj mi synkę] albo [Mamo, daj mi sinkę], zamiast [Mamo, daj mi szynkę.] *głoska [r] może być zastępowana głoską [l] albo [j], np. [Chcę iść na lowel], [Chcę iść na jowej], zamiast [Chcę iść na rower]. Twoje dziecko ma trzy lata i w jego mowie występują następujące wymiany głosek: *zamiast [k] mówi [t], np. [Tasia, tubet, tawa, tonit] zamiast [Kasia, kubek, kawa, konik]; *zamiast [g] mówi [d], np. [Daweł, dłowa, dapa, dóra] zamiast [Gaweł, głowa, gapa, góra];

3 *zamiast [k] mówi [x], np. [choń, Chasia, chawa, chot] zamiast [kawa, Kasia, kawa, kot]; bądź gdy zastępuje w mowie głoski [k, g] innymi głoskami lub zupełnie opuszcza je w wymowie. *zamiast [t] mówi [k], np. [korba, kama, Kola, kokek] zamiast [torba, tama, Tola, kotek]; *zamiast [d] mówi [g], np. [gom, guży, gama, galeko] zamiast [dom, duży, dama, daleko]; *zamiast [f] mówi [p], np. [poka, pala, sopa, pasola] zamiast [foka, fala, sofa, fasola]; *zamiast [w] mówi [b], np. [boda, bujek, baza, Bojtek] zamiast [woda, wujek, waza, Wojtek] *zamiast [f, w] mówi [ł], np. [łoda, łoka, łujek, łasola] zamiast [woda, foka, wujek, fasola] bądź gdy zastępuje w mowie głoski [f, w] innymi głoskami lub zupełnie opuszcza je w wymowie. *zamiast [s, z, c, dz] mówi [sz, ż, cz, dż], np. [szok, szala, żupa, cebula, dżwon] zamiast [sok, sala, zupa, cebula, dzwon] *zamiast [l] mówi [j], np. [jody, juty, jas, kojano] zamiast [lody, luty, las, kolano]; artykulacyjne u dzieci trzyletnich, jeśli jednak w mowie dziecka pojawią się inne danego wieku albo gdy wymowa pewnych głosek jest zdeformowana, np. głoska [s] jest wypowiadana poprzez wysuwanie języka między zęby (seplenienie międzyzębowe), należy skonsultować się z logopedą pamiętając, że każda występująca w mowie niewłaściwa realizacja głosek poprzez wielokrotne jej powtarzanie, będzie się utrwalała i dziecko nabędzie nieprawidłowym nawyków wymawianiowych, co w przyszłości może negatywnie wpłynąć np. na jego edukację w szkole. Wyobraźmy sobie, że dziecko, które zaczyna naukę w szkole będzie musiało zapisać wyraz szkoła: zamiast poprawnego zapisu może pojawić się [skoła] albo [śkoła]- w zależności od tego w jaki sposób dziecko realizuje głoskę [sz].

4 DZIECKO CZTEROLETNIE Dziecko czteroletnie doskonali system fonetyczno- fonologiczny, zadaje bardzo dużo pytań, ciągle wzbogacając swój zasób słownikowy, tworzy tzw. neologizmy dziecięce, a w jego wypowiedziach pojawia się już mniej błędów gramatycznych. W zakresie artykulacyjnym pojawiają się jeszcze uproszczenia grup spółgłoskowych. W mowie dziecka czteroletniego pojawia się prawidłowa wymowa głosek szeregu syczącego [s, z, c, dz]. Twoje dziecko ma cztery lata i w jego mowie występują następujące wymiany głosek: *zamiast [s, z, c, dz] wypowiada [ś, ź, ć, dź], np. [siok, ziupa, ciały, dźwonek] zamiast [sok, zupa, cały, dzwonek]; *zamiast [s, z, c, dz] wypowiada [sz, ż, cz, dż], np. [szok, żupa, czały, dżwonek] zamiast [sok, zupa, cały dzwonek] artykulacyjne u dzieci czteroletnich, jeśli jednak w mowie dziecka pojawią się inne danego wieku albo gdy wymowa pewnych głosek jest zdeformowana, np. głoska [s] jest wypowiadana poprzez wysuwanie języka między zęby (seplenienie międzyzębowe), należy skonsultować się z logopedą.

5 DZIECKO PIĘCIOLETNIE Dziecko pięcioletnie ma już w swoim zasobie słownikowym ok słów. Jego wypowiedzi są coraz bardziej złożone, potrafi budować opowiadania uwzględniając związki sekwencyjne i przyczynowo- skutkowe. W zakresie poprawności artykulacyjnej, zaczyna się pojawiać prawidłowa wymowa głosek szeregu szumiącego [sz, ż, cz, dż]. Powinna to być artykulacja z językiem uniesionym wysoko za górne zęby, do wałka dziąsłowego. Jeśli zauważymy, że dziecko zaczęło wypowiadać głoski szumiące z nadmiernym wysuwaniem warg do przodu i poruszając policzkami, może to być dla nas sygnał, że realizacja ta jest zdeformowana i należy wówczas skonsultować się z logopedą, który wywoła głoski w ich prawidłowym brzmieniu i nie doprowadzi do zautomatyzowania się zdeformowanej artykulacji głosek. W piątym roku życia u niektórych dzieci zaczyna się pojawiać głoska [r], jednak w mowie spontanicznej jest ona nadal zastępowana głoską [l]. Twoje dziecko ma pięć lat i w jego mowie występują następujące wymiany głosek: *głoski szumiące [sz, ż, cz, dż] są zastępowane głoskami [s, z, c, dz] albo [ś, ź, ć, dź], np. [salik, zaba, capka, dżokej] zamiast [szalik, żaba, czapka, dżokej]. *głoska [r] jest nadal zastępowana [j], np. [jyba, jyk, Jujek, toj] zamiast [ryba, ryk. Jurek, tor]. artykulacyjne u dzieci pięcioletnich, jeśli jednak w mowie dziecka pojawią się inne danego wieku albo gdy wymowa pewnych głosek jest zdeformowana, np. głoska [sz] jest

6 wypowiadana poprzez wysuwanie języka między zęby (seplenienie międzyzębowe), należy skonsultować się z logopedą. DZIECKO SZEŚCIOLETNIE Dziecko sześcioletnie rozpoczynające edukację w szkole podstawowej powinno mieć już zakończony rozwój artykulacyjny, to znaczy że do tego czasu powinno opanować prawidłową wymową wszystkich głosek języka polskiego. W szóstym roku życia utrwala się i automatyzuje prawidłowa wymowa głoski [r]. Słownik dziecka sześcioletniego zawiera już ok.4000 słów. Potrafi budować wypowiedzi złożone, poprawne pod względem gramatycznym. W mowie dziecka odzwierciedlenie znajduje jego sposób myślenia, który ma już pewne znamiona dojrzałości. Twoje dziecko ma sześć lat i w jego mowie występują następujące wymiany głosek: *głoska [r] jest zastępowana [l], np. [Lomek, lyba, choloba, pol] zamiast [Romek, ryba, choroba, por]. artykulacyjne u dzieci sześcioletnich, jeśli jednak w mowie dziecka pojawią się inne

7 danego wieku albo gdy wymowa pewnych głosek jest zdeformowana, np. głoska [r] jest wypowiadana w sposób gardłowy, należy skonsultować się z logopedą. Na koniec tego artykułu chciałabym zwrócić jeszcze uwagę na zjawisko tzw. mowy bezdźwięcznej, która polega na zastępowaniu głosek dźwięcznych, np. [w, b, d] ich odpowiednikami bezdźwięcznymi [f, p, t]. Jest to zjawisko, które może pojawić się w artykulacji na każdym etapie rozwoju i może dotyczyć głosek dźwięcznych [b, bi, d, di, g, gi, z, ź, dz, dź, w, wi, ż, dż], które zamieniane są na bezdźwięczne: [p, pi, t, ti, k, ki, s, si, c, ci, f, fi, sz, cz]. Jeśli zauważymy w mowie naszego dziecka podobne zjawisko, należy jak najszybciej skonsultować się z logopedą, by ustalić przyczynę takiego sposobu artykulacji. Pamiętajmy, że każda wada wymowy, zauważona w odpowiednim czasie może być w łatwy sposób usunięta, natomiast utrwalone zaburzenia, często nakładające się na siebie, są jednym z czynników predysponujących do wystąpienia tzw. dysleksji. Przygotowała: Katarzyna Wojtaszyk- Stachowska, logopeda, pedagog specjalny, specjalista neurologopeda kliniczny

Zabawy i ćwiczenia wspomagające rozwój mowy dziecka w wieku przedszkolnym

Zabawy i ćwiczenia wspomagające rozwój mowy dziecka w wieku przedszkolnym Zabawy i ćwiczenia wspomagające rozwój mowy dziecka w wieku przedszkolnym Wiek przedszkolny dziecka jest okresem swoistej mowy dziecięcej. Charakteryzuje się on substytucją, uproszczeniami i seplenieniem.

Bardziej szczegółowo

mgr Ewelina Gibowicz

mgr Ewelina Gibowicz mgr Ewelina Gibowicz * Zdolność do nabycia umiejętności posługiwania się mową jest WRODZONA * Warunek ujawnienia się tej zdolności: - WŁASNA AKTYWNOŚĆ DZIECKA - OTOCZENIE, KTÓRE POSŁUGUJE SIĘ JĘZYKIEM

Bardziej szczegółowo

Plan terapii logopedycznej. czyli w jaki sposób dziecko w naszej szkole trafi do logopedy?

Plan terapii logopedycznej. czyli w jaki sposób dziecko w naszej szkole trafi do logopedy? Plan terapii logopedycznej czyli w jaki sposób dziecko w naszej szkole trafi do logopedy? 1. Przygotowanie list imiennych dzieci w celu uzyskania zgody rodziców na udział ich dziecka w przesiewowych i

Bardziej szczegółowo

KAMIENIE MILOWE ROZWOJU MOWY DZIECKA OD 0 DO 6 ROKU ŻYCIA

KAMIENIE MILOWE ROZWOJU MOWY DZIECKA OD 0 DO 6 ROKU ŻYCIA KAMIENIE MILOWE ROZWOJU MOWY DZIECKA OD 0 DO 6 ROKU ŻYCIA Każde dziecko jest unikalne, jedyne w swoim rodzaju. Jego rozwój przebiega w indywidualnym tempie. Poniższe zestawienie prezentuje rozwój mowy

Bardziej szczegółowo

DRODZY RODZICE! Znajdźcie czas! Słuchajcie z uwagą opowieści Dziecka, tak jak chcielibyście, Aby ono słuchało Was!!!

DRODZY RODZICE! Znajdźcie czas! Słuchajcie z uwagą opowieści Dziecka, tak jak chcielibyście, Aby ono słuchało Was!!! DRODZY RODZICE! Znajdźcie czas! Słuchajcie z uwagą opowieści Dziecka, tak jak chcielibyście, Aby ono słuchało Was!!! Mowa jest zwierciadłem duszy człowieka i trzeba o nią dbać... Prawidłowe kształtowanie

Bardziej szczegółowo

Informator logopedyczny dla nauczycieli

Informator logopedyczny dla nauczycieli Informator logopedyczny dla nauczycieli Należy do dobrego wychowania dzieci, ażeby dobrze wykształcić narzędzie mowy, ażeby dzieci nauczyć każde słowo doskonale, wyraźnie i często wymawiać. I to będzie

Bardziej szczegółowo

Najczęściej spotykane rodzaje wad wymowy u dzieci:

Najczęściej spotykane rodzaje wad wymowy u dzieci: Zaburzenia mowy to wszelkie odstępstwo od prawidłowej mowy, od normy przyjętej w danym języku. Zaburzenia mowy ujawniaj ą si ę w postaci : nieprawidłowej wymowy głosek wady wymowy opóźnionego rozwoju mowy

Bardziej szczegółowo

Posługiwanie się mową artykułowaną nie jest czynnością wrodzoną - umiejętność ta musi być nabywana na drodze społecznych uwarunkowań, poprzez kontakt

Posługiwanie się mową artykułowaną nie jest czynnością wrodzoną - umiejętność ta musi być nabywana na drodze społecznych uwarunkowań, poprzez kontakt ETAPY ROZWOJU MOWY DZIECKA Posługiwanie się mową artykułowaną nie jest czynnością wrodzoną - umiejętność ta musi być nabywana na drodze społecznych uwarunkowań, poprzez kontakt z otoczeniem. Zanim jednak

Bardziej szczegółowo

Wymowa u dzieci w wieku przedszkolnym

Wymowa u dzieci w wieku przedszkolnym Wymowa u dzieci w wieku przedszkolnym Opracowała: mgr Anna Smardzewska Nauczyciel Przedszkola Samorządowego nr1 w Aleksandrowie Kuj. Wprowadzenie Wymowa dziecka jest przedmiotem badań różnych nauk i budzi

Bardziej szczegółowo

Czy twoje dziecko wymaga pomocy logopedycznej?

Czy twoje dziecko wymaga pomocy logopedycznej? Czy twoje dziecko wymaga pomocy logopedycznej? Przyczyną kłopotów z nauką u dzieci są bardzo często wady wymowy. Wadliwa wymowa może odzwierciedlać się w czytaniu i w pisaniu, co obniża samoocenę dziecka

Bardziej szczegółowo

NADAWANIE - MOWA ROZUMIENIE

NADAWANIE - MOWA ROZUMIENIE WIEK DZIECKA SŁYSZENIE I ROZUMIENIE NADAWANIE - MOWA 0 3 miesiąc życia Reaguje na głośne Wycisza się/śmieje, gdy do niego mówimy Przerywa płacz, gdy usłyszy głos Wzmaga/osłabia ssanie, gdy usłyszy 4 6

Bardziej szczegółowo

PORADNIK PROFILAKTYKI LOGOPEDYCZNEJ DLA RODZICÓW

PORADNIK PROFILAKTYKI LOGOPEDYCZNEJ DLA RODZICÓW PORADNIK PROFILAKTYKI LOGOPEDYCZNEJ DLA RODZICÓW WSPIERANIE ROZWOJU MOWY DZIECKA PODSTAWOWE ZASADY Karmienie piersią, czyli tzw. karmienie naturalne wspiera rozwój wszystkich narządów mowy (wargi, język,

Bardziej szczegółowo

ETAPY ROZWOJU MOWY DZIECKA

ETAPY ROZWOJU MOWY DZIECKA ETAPY ROZWOJU MOWY DZIECKA Rodzice często niepokoją się, czy rozwój mowy ich dziecka przebiega prawidłowo. Od znajomych, a często również specjalistów uzyskują informację, że nie ma się czym martwić, dziecko

Bardziej szczegółowo

Okresy rozwoju mowy dziecka na co zwrócić uwagę. w wymowie naszego dziecka

Okresy rozwoju mowy dziecka na co zwrócić uwagę. w wymowie naszego dziecka Okresy rozwoju mowy dziecka na co zwrócić uwagę w wymowie naszego dziecka Proces rozwoju mowy przebiega etapami i trwa kilka lat. Zanim dziecko nauczy się wyrażać swoje myśli, musi przejść wiele etapów,

Bardziej szczegółowo

PROGRAM TERAPII LOGOPEDYCZNEJ W PUBLICZNEJ SZKOLE PODSTAWOWEJ

PROGRAM TERAPII LOGOPEDYCZNEJ W PUBLICZNEJ SZKOLE PODSTAWOWEJ PROGRAM TERAPII LOGOPEDYCZNEJ W PUBLICZNEJ SZKOLE PODSTAWOWEJ W KRZAKACH Cele ogólne planu pracy: artykulacji oraz ich koordynacji); nie umiejętności poprawnej artykulacji wszystkich głosek; Cele szczegółowe:

Bardziej szczegółowo

Nie ma nic lepszego niż język, który jest łącznikiem życia społecznego, kluczem do wiedzy, organem prawdy i rozsądku oraz modlitwy

Nie ma nic lepszego niż język, który jest łącznikiem życia społecznego, kluczem do wiedzy, organem prawdy i rozsądku oraz modlitwy Logopedia Nie ma nic lepszego niż język, który jest łącznikiem życia społecznego, kluczem do wiedzy, organem prawdy i rozsądku oraz modlitwy (Ezop) 1 / 14 - NASZE ZAJĘCIA TRWAJĄ 20-30 MINUT - UCZYMY SIĘ

Bardziej szczegółowo

Eduterapeutica Logopedia do pracy z dziećmi wykazującymi zaburzenia rozwoju mowy

Eduterapeutica Logopedia do pracy z dziećmi wykazującymi zaburzenia rozwoju mowy Badania m.in. gotowości szkolnej sześciolatków* wskazują na potrzebę udzielania intensywnej pomocy logopedycznej około 60% dzieci. To ogromne wyzwanie dla terapeutów. Prawidłowy rozwój mowy dziecka jest

Bardziej szczegółowo

Wyniki przesiewowego badania logopedycznego u uczniów z klas pierwszych

Wyniki przesiewowego badania logopedycznego u uczniów z klas pierwszych Wyniki przesiewowego badania logopedycznego u uczniów z klas pierwszych Rok szkolny 2010/2011 Cel badania Celem logopedycznego badania przesiewowego była ocena stanu wymowy uczniów podejmujących naukę

Bardziej szczegółowo

Wiosna logopedyczna Ilona Żyła. Jak wspomagać rozwój mowy dziecka przedszkolnego

Wiosna logopedyczna Ilona Żyła. Jak wspomagać rozwój mowy dziecka przedszkolnego Wiosna logopedyczna Ilona Żyła Jak wspomagać rozwój mowy dziecka przedszkolnego Jak dzieci uczą się mówić? bocian chodził na długich czerwonych nogach i paplał po egipsku; nauczył się bowiem tego języka

Bardziej szczegółowo

Sprawozdanie z przesiewowych badań słuchu i mowy

Sprawozdanie z przesiewowych badań słuchu i mowy Sprawozdanie z przesiewowych badań słuchu i mowy 1. Zakres Badań Przesiewowych Słuchu, Wzroku i Mowy. Badania były przeprowadzana przy użyciu programów komputerowych w ramach programu Badań Przesiewowych

Bardziej szczegółowo

PROGRAM PRACY Z UCZNIEM/UCZENNICĄ NA ZAJĘCIACH Z TERAPII LOGOPEDYCZNEJ NOWA JAKOŚĆ EDUKACJI W PYSKOWICACH REALIZOWANY W RAMACH PROJEKTU:

PROGRAM PRACY Z UCZNIEM/UCZENNICĄ NA ZAJĘCIACH Z TERAPII LOGOPEDYCZNEJ NOWA JAKOŚĆ EDUKACJI W PYSKOWICACH REALIZOWANY W RAMACH PROJEKTU: PROGRAM PRACY a1 Z UCZNIEM/UCZENNICĄ NA ZAJĘCIACH Z TERAPII LOGOPEDYCZNEJ NOWA JAKOŚĆ EDUKACJI W PYSKOWICACH REALIZOWANY W RAMACH PROJEKTU: WYRÓWNYWANIA SZANS EDUKACYJNYCH UCZNIÓW Z GRUP O UTRUDNIONYM

Bardziej szczegółowo

KSIĘGA RYMOWANEK DO ĆWICZEŃ LOGOPEDYCZNYCH PRZEWODNIK DLA LOGOPEDÓW I NAUCZYCIELI

KSIĘGA RYMOWANEK DO ĆWICZEŃ LOGOPEDYCZNYCH PRZEWODNIK DLA LOGOPEDÓW I NAUCZYCIELI Teresa Bogdańska Grażyna Maria Olszewska KSIĘGA RYMOWANEK DO ĆWICZEŃ LOGOPEDYCZNYCH PRZEWODNIK DLA LOGOPEDÓW I NAUCZYCIELI Przeczytaj fragment. To systematyczny przegląd ćwiczeń wymowy wszystkich głosek

Bardziej szczegółowo

Początkowo dziecko komunikuje się z otoczeniem za pomocą krzyku, po którym można rozpoznać jego potrzeby.

Początkowo dziecko komunikuje się z otoczeniem za pomocą krzyku, po którym można rozpoznać jego potrzeby. Dziecko poznaje świat, dzięki rozumieniu mowy, a umiejętność mówienia pozwala mu wyrazić swoje spostrzeżenia, pragnienia i uczucia. Podstawową wiedzę o tym, jak rozwija się mowa dziecka powinien posiadać

Bardziej szczegółowo

CHARAKTERYSTYKA WAD WYMOWY

CHARAKTERYSTYKA WAD WYMOWY CHARAKTERYSTYKA WAD WYMOWY Czynniki wywołujące zaburzenia mowy są różne. Dzieli się je na endogenne (wewnątrzpochodne) i egzogenne (zewnątrzpochodne). Bez względu na wiek pojawienia się, wszystkie zaburzenia

Bardziej szczegółowo

Opracowała : mgr Elżbieta Książkiewicz-Mroczka

Opracowała : mgr Elżbieta Książkiewicz-Mroczka PROGRAM TERAPII LOGOPEDYCZNEJ DLA UCZNIÓW SZKOŁY PODSTAWOWEJ IM. JANA PAWŁA II W GŁOJSCACH NA ROK SZKOLNY 2015/2016 W RAMACH POMOCY PSYCHOLOGICZNO- PEDAGOGICZNEJ Opracowała : mgr Elżbieta Książkiewicz-Mroczka

Bardziej szczegółowo

Rozwój mowy dziecka i jego wspomaganie

Rozwój mowy dziecka i jego wspomaganie Rozwój mowy dziecka i jego wspomaganie Mowa nie jest umiejętnością wrodzoną, osiągnięcie prawidłowego stanu mowy uwarunkowane jest określonymi czynnikami wewnętrznymi i zewnętrznymi. Barbara Sawa zalicza

Bardziej szczegółowo

ROZWÓJ MOWY DZIECKA W WIEKU PRZEDSZKOLNYM ORAZ PROFILAKTYKA ZABURZEŃ MOWY

ROZWÓJ MOWY DZIECKA W WIEKU PRZEDSZKOLNYM ORAZ PROFILAKTYKA ZABURZEŃ MOWY ROZWÓJ MOWY DZIECKA W WIEKU PRZEDSZKOLNYM ORAZ PROFILAKTYKA ZABURZEŃ MOWY Rozwój mowy nie przebiega u wszystkich dzieci jednakowo: u jednych szybciej, u innych wolniej lub nieharmonijnie. Stopień rozwoju

Bardziej szczegółowo

Zajęcia specjalistów TERAPIA LOGOPEDYCZNA

Zajęcia specjalistów TERAPIA LOGOPEDYCZNA Zajęcia specjalistów TERAPIA LOGOPEDYCZNA Prawidłowy rozwój mowy uwarunkowany jest właściwym rozwojem intelektualnym, fizycznym i emocjonalnym. Opanowanie właściwej techniki mówienia, wyraziste wymawianie

Bardziej szczegółowo

Szanowni Rodzice, ROZWÓJ MOWY W OKRESIE PRENATALNYM. Kamila Kwiecień logopeda przedszkola

Szanowni Rodzice, ROZWÓJ MOWY W OKRESIE PRENATALNYM. Kamila Kwiecień logopeda przedszkola Szanowni Rodzice, idąc w ślad za rozporządzeniem Ministra Edukacji Narodowej w sprawie udzielania i organizacji pomocy psychologicznopedagogiczej w publicznych przedszkolach, szkołach i palcówkach z dnia

Bardziej szczegółowo

Rola rodziców w terapii mowy dziecka

Rola rodziców w terapii mowy dziecka Rola rodziców w terapii mowy dziecka Począwszy od życia płodowego dziecko rejestruje dźwięki z otoczenia, najlepiej rozpoznaje głos matki. Już w pierwszym miesiącu życia noworodek krzykiem i płaczem sygnalizuje

Bardziej szczegółowo

AKADEMIA WZOROWEJ WYMOWY

AKADEMIA WZOROWEJ WYMOWY Danuta Klimkiewicz Elżbieta Siennicka-Szadkowska AKADEMIA WZOROWEJ WYMOWY SZ Wydawnictwo Skrzat Kraków Copyright by Danuta Klimkiewicz Edycja Copyright by Księgarnia Wydawnictwo Skrzat Stanisław Porębski,

Bardziej szczegółowo

PRZEDSZKOLE PUBLICZNE NR 62

PRZEDSZKOLE PUBLICZNE NR 62 PRZEDSZKOLE PUBLICZNE NR 62 PROGRAM Z ROZWOJU MOWY SŁUCHAJĄC UCZĘ SIĘ MÓWIĆ Opracowała: mgr Grażyna Jarocka Szczecin 2013 Wstęp Wiek przedszkolny to okres intensywnego rozwoju mowy dziecka. Nie można go

Bardziej szczegółowo

Program logopedyczny przedszkola Przyjaciół Książki dla dzieci 4,5 i 6 letnich Mówimy ładnie

Program logopedyczny przedszkola Przyjaciół Książki dla dzieci 4,5 i 6 letnich Mówimy ładnie Program logopedyczny przedszkola Przyjaciół Książki dla dzieci 4,5 i 6 letnich Mówimy ładnie Opracowała: mgr Agnieszka Sokółka Wstęp Umiejętność poprawnego mówienia jest w naszych czasach szczególnie ważna.

Bardziej szczegółowo

Scenariusz zajęć logopedycznych

Scenariusz zajęć logopedycznych Scenariusz zajęć logopedycznych Rodzaj terapii: logopedyczna Czas trwania zajęć: 45 min. Etap kształcenia: szkoła podstawowa Klasa: I Forma pracy: indywidualna Diagnoza logopedyczna: Dziewczynka lat 7

Bardziej szczegółowo

OSIĄGNIĘCIA W ROZWOJU MOWY CO MOŻNA ZROBIĆ DLA DZIECKA? JAKI OKRES? CZAS OKRES PRENATALNY OD POCZĘCIA DO URODZENIA DZIECKA

OSIĄGNIĘCIA W ROZWOJU MOWY CO MOŻNA ZROBIĆ DLA DZIECKA? JAKI OKRES? CZAS OKRES PRENATALNY OD POCZĘCIA DO URODZENIA DZIECKA Rozwój mowy dziecka JAKI OKRES? CZAS OSIĄGNIĘCIA W ROZWOJU MOWY CO MOŻNA ZROBIĆ DLA DZIECKA? Następuje rozwój czytaj dziecku krótkie mózgu, połączeń bajeczki, nerwowych u dziecka, Mama powinna dobrze OKRES

Bardziej szczegółowo

Opóźniony rozwój mowy

Opóźniony rozwój mowy Opóźniony rozwój mowy Charakterystyka opóźnionego rozwoju mowy Rozwój mowy jest procesem fizjologicznym, charakteryzującym się osobliwymi zmianami ilościowymi i jakościowymi w zakresie możliwości użycia

Bardziej szczegółowo

Zaburzenia słuchu fonematycznego a wady wymowy. mgr Daria Stawicka mgr Agnieszka Szulc

Zaburzenia słuchu fonematycznego a wady wymowy. mgr Daria Stawicka mgr Agnieszka Szulc Zaburzenia słuchu fonematycznego a wady wymowy mgr Daria Stawicka mgr Agnieszka Szulc Słuch fonematyczny inaczej słuch fonemowy ność wyróżniania głosek oraz różnicowania głosek podobnych w słys słowach.

Bardziej szczegółowo

Projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego

Projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego Projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego Harmonogram realizacji wsparcia od 0. 0. 20 r. do 5. 06. 20r. Umowa nr Działanie Podziałanie Beneficjent

Bardziej szczegółowo

Metody logopedyczne: ćwiczenia usprawniające narządy mowy (język i wargi), ćwiczenia oddechowe.

Metody logopedyczne: ćwiczenia usprawniające narządy mowy (język i wargi), ćwiczenia oddechowe. Temat: Utrwalenie prawidłowej artykulacji głosek szeregu szumiącego i syczącego w wyrazach i zdaniach. Cele ogólne: utrwalenie głosek szeregu szumiącego i syczącego w nagłosie, wygłosie, śródgłosie w wyrazach

Bardziej szczegółowo

Kiedy do logopedy. Z Twoją pomocą dziecko da sobie radę. Koniecznie udaj się z dzieckiem do logopedy, gdy dziecko:

Kiedy do logopedy. Z Twoją pomocą dziecko da sobie radę. Koniecznie udaj się z dzieckiem do logopedy, gdy dziecko: Oto kilka ciekawych artykułów dla Rodziców, którzy chcą dowiedzieć się czegoś na temat prostych sposobów pracy z dzieckiem, potrzebującym pomocy logopedycznej. Myślę, że można znaleźć tu coś ciekawego

Bardziej szczegółowo

INTERWENCJA TERAPEUTYCZNA W PRZYPADKU OPÓŹNIONEGO ROZWOJU MOWY U DZIECKA W WIEKU PRZEDSZKOLNYM

INTERWENCJA TERAPEUTYCZNA W PRZYPADKU OPÓŹNIONEGO ROZWOJU MOWY U DZIECKA W WIEKU PRZEDSZKOLNYM INTERWENCJA TERAPEUTYCZNA W PRZYPADKU OPÓŹNIONEGO ROZWOJU MOWY U DZIECKA W WIEKU PRZEDSZKOLNYM OPÓŹNIONY ROZWÓJ MOWY zjawisko dotyczące wolniejszego wykształcenia się zdolności percepcyjnych lub/i ekspresyjnych

Bardziej szczegółowo

Kącik logopedyczny porady dla Rodziców

Kącik logopedyczny porady dla Rodziców Kącik logopedyczny porady dla Rodziców Przebieg prawidłowego rozwoju mowy dziecka 0-1 rok życia Dziecko głuży, czyli wydaje nieświadomie dźwięki podobne do samogłosek i spółgłosek. Głużenie występuje u

Bardziej szczegółowo

Mowa zaczyna się wtedy, kiedy schodzą się dwa obserwowane w rozwoju dziecka procesy: mówienie bez rozumienia i rozumienie bez mówienia.

Mowa zaczyna się wtedy, kiedy schodzą się dwa obserwowane w rozwoju dziecka procesy: mówienie bez rozumienia i rozumienie bez mówienia. Mowa zaczyna się wtedy, kiedy schodzą się dwa obserwowane w rozwoju dziecka procesy: mówienie bez rozumienia i rozumienie bez mówienia. Maria Zarębina Do końca drugiego roku w mowie dziecka pojawiają się

Bardziej szczegółowo

TERAPIA WAD WYMOWY ORAZ ĆWICZENIA WSPOMAGAJĄCE ARTYKULACJĘ

TERAPIA WAD WYMOWY ORAZ ĆWICZENIA WSPOMAGAJĄCE ARTYKULACJĘ TERAPIA WAD WYMOWY ORAZ ĆWICZENIA WSPOMAGAJĄCE ARTYKULACJĘ Terapia logopedyczna obejmuje: usuwanie zaburzeń mowy, przywracanie mowy w przypadku jej utraty, nauczanie mowy, która się nie wykształciła, wyrównywanie

Bardziej szczegółowo

Autor: Kamila Kwiecień logopeda przedszkola

Autor: Kamila Kwiecień logopeda przedszkola Autor: Kamila Kwiecień logopeda przedszkola ROZWÓJ MOWY A DOJRZAŁOŚĆ SZKOLNA Wielkim osiągnięciem człowieka jest umiejętność porozumiewania się za pomocą języka werbalnego. Znakami tego języka są słowa

Bardziej szczegółowo

ROZWÓJ MOWY DZIECKA W WIEKU PRZEDSZKOLNYM

ROZWÓJ MOWY DZIECKA W WIEKU PRZEDSZKOLNYM ROZWÓJ MOWY DZIECKA W WIEKU PRZEDSZKOLNYM Małe dzieci bardzo szybko dokonują postępu od wypowiedzenia pierwszego słowa w wieku ok. 12 miesięcy do płynnej, poprawnie gramatycznie mowy. Bez żadnych specjalnych

Bardziej szczegółowo

CHARAKTERYSTYKA WAD WYMOWY, SPOSÓB ICH ROZPOZNAWANIA ORAZ ZESTAW ĆWICZEŃ WSPOMAGAJĄCYCH TERAPIĘ LOGOPEDYCZNĄ KLASYFIKACJA ZABURZEŃ MOWY

CHARAKTERYSTYKA WAD WYMOWY, SPOSÓB ICH ROZPOZNAWANIA ORAZ ZESTAW ĆWICZEŃ WSPOMAGAJĄCYCH TERAPIĘ LOGOPEDYCZNĄ KLASYFIKACJA ZABURZEŃ MOWY CHARAKTERYSTYKA WAD WYMOWY, SPOSÓB ICH ROZPOZNAWANIA ORAZ ZESTAW ĆWICZEŃ WSPOMAGAJĄCYCH TERAPIĘ LOGOPEDYCZNĄ Czynniki wywołujące zaburzenia mowy są różne. Dzieli się je na wewnątrzpochodne (endogenne)

Bardziej szczegółowo

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA JĘZYK KASZUBSKI

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA JĘZYK KASZUBSKI PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA JĘZYK KASZUBSKI KLASY I VI I. Ocenianie osiągnięć uczniów w zakresie języka kaszubskiego ma na celu : - zmierzenie wyników pracy ucznia, - ujawnienie jego osiągnięć i braków,

Bardziej szczegółowo

ETAPY ROZWOJU MOWY DZIECKA

ETAPY ROZWOJU MOWY DZIECKA ETAPY ROZWOJU MOWY DZIECKA Proces rozwoju mowy przebiega etapami i trwa kilka lat. Zanim dziecko nauczy się wyrażać swoje myśli, musi przejść wiele etapów, podczas których stopniowo zdobywa umiejętność

Bardziej szczegółowo

PLAN TERAPII LOGOPEDYCZNEJ. Prowadząca: mgr Anna Skrocka

PLAN TERAPII LOGOPEDYCZNEJ. Prowadząca: mgr Anna Skrocka PLAN TERAPII LOGOPEDYCZNEJ Prowadząca: mgr Anna Skrocka WSTĘP Prawidłowy rozwój mowy stanowi, obok właściwego poziomu funkcji intelektualnych, percepcyjnych i motorycznych, bardzo istotny element dojrzałości

Bardziej szczegółowo

TERAPIA LOGOPEDYCZNA. Terapią logopedyczną objęte są dzieci z zaburzeniami mowy.

TERAPIA LOGOPEDYCZNA. Terapią logopedyczną objęte są dzieci z zaburzeniami mowy. TERAPIA LOGOPEDYCZNA Terapią logopedyczną objęte są dzieci z zaburzeniami mowy. Zajęcia odbywają się systematycznie, dostosowane są do możliwości psychofizycznych każdego ucznia. Terapia prowadzona jest

Bardziej szczegółowo

1. Czym jest mowa, jej składniki

1. Czym jest mowa, jej składniki ROLA MOWY W ŻYCIU I ROZWOJU DZIECKA Joanna Dąbrowska 1. Czym jest mowa, jej składniki 2. Czynniki warunkujące prawidłowy rozwój mowy 3. Etapy rozwoju mowy 4. Nieprawidłowości, wady wymowy 5. Wpływ wad

Bardziej szczegółowo

Kompetencje językowe i komunikacyjne dzieci z autyzmem co oceniaćżeby dobrze pomóc?

Kompetencje językowe i komunikacyjne dzieci z autyzmem co oceniaćżeby dobrze pomóc? Kompetencje językowe i komunikacyjne dzieci z autyzmem co oceniaćżeby dobrze pomóc? Prowadzenie i opracowanie: Katarzyna Siwek Węgrów, 15.11.2010r. Autyzm a funkcjonowanie językowe Zaburzenia porozumiewania

Bardziej szczegółowo

Gazetka przedszkolna nr 2 luty 2015 r.

Gazetka przedszkolna nr 2 luty 2015 r. Gazetka przedszkolna nr 2 luty 2015 r. W NUMERZE: I.Bal karnawałowy Szablony karnawałowych masek II.Jak rozwijać słuch fonematyczny u dzieci w wieku przedszkolnym? Co to jest słuch fonematyczny? Zaburzenia

Bardziej szczegółowo

Opinia o uczniu z dysleksją analiza pod kątem dostosowania wymagań edukacyjnych. Małgorzata Spendel ROME Metis

Opinia o uczniu z dysleksją analiza pod kątem dostosowania wymagań edukacyjnych. Małgorzata Spendel ROME Metis Opinia o uczniu z dysleksją analiza pod kątem dostosowania wymagań edukacyjnych Małgorzata Spendel ROME Metis W wyniku przeprowadzonych badań psychologicznopedagogicznych stwierdza się u ucznia wyższy

Bardziej szczegółowo

Aneta Nott-Bower logopeda dwujęzyczny twórczyni www.bilingualhouse.com. Strategie rozwijające kompetencje językowe u młodszych uczniów dwujęzycznych

Aneta Nott-Bower logopeda dwujęzyczny twórczyni www.bilingualhouse.com. Strategie rozwijające kompetencje językowe u młodszych uczniów dwujęzycznych Aneta Nott-Bower logopeda dwujęzyczny twórczyni www.bilingualhouse.com Strategie rozwijające kompetencje językowe u młodszych uczniów dwujęzycznych mgr Aneta Nott-Bower www.bilingualhouse.com Twórcze

Bardziej szczegółowo

Szczegółowy opis przedmiotu zamówienia

Szczegółowy opis przedmiotu zamówienia Załącznik Nr 1 Szczegółowy opis przedmiotu zamówienia Zakup pomocy dydaktycznych do zajęć logopedycznych, w ramach Zadania nr 2 : Uruchomienie zajęć dodatkowych dla dzieci uczęszczających do nowopowstałych

Bardziej szczegółowo

Program Logopedia. - opis szczegółowy. Szereg ciszący.

Program Logopedia. - opis szczegółowy. Szereg ciszący. Program Logopedia - opis szczegółowy Pakiet LOGOPEDIA daje możliwość ciągłego monitorowania terapii, pozwala na bieżącą analizę stopnia zaburzenia płynności mowy i zindywidualizowanie procesu terapeutycznego.

Bardziej szczegółowo

Jak ćwiczyć słuch fonematyczny wskazówki dla rodziców

Jak ćwiczyć słuch fonematyczny wskazówki dla rodziców Jak ćwiczyć słuch fonematyczny wskazówki dla rodziców Słuch fonematyczny to umiejętność rozróżniania najmniejszych elementów mowy - tzn. fonemów. Oznacza to, że dziecko może wyodrębnić z potoku mowy zdania,

Bardziej szczegółowo

DOJRZAŁOŚĆ SZKOLNA I OBJAWY NIEDOJRZAŁOŚCI SZKOLNEJ U DZIECKA 6 LETNIEGO

DOJRZAŁOŚĆ SZKOLNA I OBJAWY NIEDOJRZAŁOŚCI SZKOLNEJ U DZIECKA 6 LETNIEGO DOJRZAŁOŚĆ SZKOLNA I OBJAWY NIEDOJRZAŁOŚCI SZKOLNEJ U DZIECKA 6 LETNIEGO DOJRZAŁOŚĆ SZKOLNA to gotowość do podjęcia przez dziecko zadań i obowiązków jakie stawia przed nim szkoła. Dojrzałość obejmuje:

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA EDUKACYJNE Z JĘZYKA POLSKIEGO KLASA 4 SZKOŁA PODSTAWOWA

WYMAGANIA EDUKACYJNE Z JĘZYKA POLSKIEGO KLASA 4 SZKOŁA PODSTAWOWA WYMAGANIA EDUKACYJNE Z JĘZYKA POLSKIEGO KLASA 4 SZKOŁA PODSTAWOWA SZCZEGÓŁOWE KRYTERIA OCENIANIA DLA KLASY CZWARTEJ: Ocenę niedostateczną otrzymuje uczeń, który nie spełnia wymagań kryterialnych na ocenę

Bardziej szczegółowo

ROCZNY PROGRAM ROZWOJU TĘCZOWEGO PRZEDSZKOLA W DZIERZGONIU NA ROK SZKOLNY 2013/2014.

ROCZNY PROGRAM ROZWOJU TĘCZOWEGO PRZEDSZKOLA W DZIERZGONIU NA ROK SZKOLNY 2013/2014. ROCZNY PROGRAM ROZWOJU TĘCZOWEGO PRZEDSZKOLA W DZIERZGONIU NA ROK SZKOLNY 2013/2014. Adres : ul. Słowackiego 4, 82-440 Dzierzgoń, woj. pomorskie data: 02.09.2013 r. Podczas opracowywania programu uwzględniono:

Bardziej szczegółowo

MAMO, TATO CZY TWOJE DZIECKO MÓWI POPRAWNIE?

MAMO, TATO CZY TWOJE DZIECKO MÓWI POPRAWNIE? MAMO, TATO CZY TWOJE DZIECKO MÓWI POPRAWNIE? Wiedza o tym, jak rozwija się mowa dziecka jest dla rodziców bardzo istotna. Powinniśmy wiedzieć, kiedy pojawiają się w mowie przeciętnego dziecka poszczególne

Bardziej szczegółowo

Wymagania na poszczególne oceny z języka polskiego w klasie IV

Wymagania na poszczególne oceny z języka polskiego w klasie IV Wymagania na poszczególne oceny z języka polskiego w klasie IV OCENA CELUJACY BARDZO DOBRY WYMAGANIA - Twórcze oraz samodzielne rozwijanie własnych uzdolnień i zainteresowań. - Bezbłędne wypowiedzi ustne

Bardziej szczegółowo

Publiczna Szkoła Podstawowa nr 9 w Radomiu

Publiczna Szkoła Podstawowa nr 9 w Radomiu Publiczna Szkoła Podstawowa nr 9 w Radomiu RAMOWY PROGRAM TERAPII LOGOPEDYCZNEJ Opracowanie neurologopeda mgr Justyna Sambor Ramowy program terapii logopedycznej. Opracowała mgr Justyna Sambor 1 Wstęp

Bardziej szczegółowo

Program zajęć rewalidacyjnych dla ucznia klasy V z niepełnosprawnością intelektualną w stopniu lekkim

Program zajęć rewalidacyjnych dla ucznia klasy V z niepełnosprawnością intelektualną w stopniu lekkim Program zajęć rewalidacyjnych dla ucznia klasy V z niepełnosprawnością intelektualną w stopniu lekkim Indywidualny program rewalidacji został opracowany dla ucznia klasy piątej szkoły podstawowej na podstawie

Bardziej szczegółowo

Autor: mgr Barbara Grzyb, nauczyciel kształcenia zintegrowanego w Zespole Szkół Podstawowo- Gimnazjalnych im. Jana Pawła II w Łososinie Dolnej.

Autor: mgr Barbara Grzyb, nauczyciel kształcenia zintegrowanego w Zespole Szkół Podstawowo- Gimnazjalnych im. Jana Pawła II w Łososinie Dolnej. ĆWICZENIA WSPOMAGAJĄCE ARTYKULACJĘ GŁOSEK SYCZĄCYCH I GŁOSKI R Autor: mgr Barbara Grzyb, nauczyciel kształcenia zintegrowanego w Zespole Szkół Podstawowo- Gimnazjalnych im. Jana Pawła II w Łososinie Dolnej.

Bardziej szczegółowo

6 latek do szkoły czyli o gotowości szkolnej

6 latek do szkoły czyli o gotowości szkolnej 6 latek do szkoły czyli o gotowości szkolnej Poradnia Psychologiczno - Pedagogiczna Nr 1 ul. Kościuszki 31/1, 50-011 Wrocław - Stare Miasto tel./fax (71) 344 83 35 www.ppp1.wroc.pl Skrzynka pytań: www.ppp1.wroc.pl

Bardziej szczegółowo

Według L. Kaczmarka (1981) dyslalia (szeroko rozumiana jako wszystkie wady wymowy) może być:

Według L. Kaczmarka (1981) dyslalia (szeroko rozumiana jako wszystkie wady wymowy) może być: Agata Nazarewicz-Jonko Poradnia Psychologiczno Pedagogiczna Nr 2 w Lublinie Wady wymowy Wady wymowy, czyli zaburzenia artykulacji, zostały już dawno uporządkowane i przedstawione za pomocą odpowiedniej

Bardziej szczegółowo

logopedia to nauka o kształtowaniu się prawidłowej mowy, usuwaniu wad wymowy oraz nauczaniu mowy w przypadku jej braku lub utraty ( I.

logopedia to nauka o kształtowaniu się prawidłowej mowy, usuwaniu wad wymowy oraz nauczaniu mowy w przypadku jej braku lub utraty ( I. logopedia to nauka o kształtowaniu się prawidłowej mowy, usuwaniu wad wymowy oraz nauczaniu mowy w przypadku jej braku lub utraty ( I. Styczek) kształtowanie prawidłowej mowy, dbanie o jej prawidłowy i

Bardziej szczegółowo

Przedmiotowy System Oceniania (PSO)

Przedmiotowy System Oceniania (PSO) Przedmiotowy System Oceniania (PSO) dla programu nauczania języka niemieckiego w klasach 1 3 gimnazjum w oparciu o podręcznik Kompass 1 neu. Przedmiotowy system oceniania z języka niemieckiego dla klasy

Bardziej szczegółowo

III. ZAKRES WYMAGAŃ EDUKACYJNYCH NA POSZCZEGÓLNE OCENY SZKOLNE

III. ZAKRES WYMAGAŃ EDUKACYJNYCH NA POSZCZEGÓLNE OCENY SZKOLNE III. ZAKRES WYMAGAŃ EDUKACYJNYCH NA POSZCZEGÓLNE OCENY SZKOLNE Ocena bieżąca postępów ucznia uwzględnia wszystkie cztery sprawności językowe, tj.:, rozumienie ze słuchu, pisanie, czytanie, mówienie oraz

Bardziej szczegółowo

Grażyna Krzysztoszek, Małgorzata Piszczek MATERIA WYRAZOWO-OBRAZKOWY DO UTRWALANIA POPRAWNEJ WYMOWY G OSEK A, O, U, E, I, Y, A,, E,

Grażyna Krzysztoszek, Małgorzata Piszczek MATERIA WYRAZOWO-OBRAZKOWY DO UTRWALANIA POPRAWNEJ WYMOWY G OSEK A, O, U, E, I, Y, A,, E, Grażyna Krzysztoszek, Małgorzata Piszczek MATERIA WYRAZOWO-OBRAZKOWY DO UTRWALANIA POPRAWNEJ WYMOWY G OSEK A, O, U, E, I, Y, A,, E, 10 Copyright by Oficyna Wydawnicza Impuls, Kraków 2012 Korekta: Danuta

Bardziej szczegółowo

O nauce czytania i przygotowaniu do pisania

O nauce czytania i przygotowaniu do pisania 59-800 Lubań ul. Wł. Łokietka 2 tel. (075) 646 51 10 NIP 613 140 58 12 pppluban@poczta.onet.pl P O nauce czytania i przygotowaniu do pisania Dzieci pięcioletnie a nawet czteroletnie interesują się książeczkami,

Bardziej szczegółowo

Jak usprawniać wymowę dziecka dwujęzycznego

Jak usprawniać wymowę dziecka dwujęzycznego Jak usprawniać wymowę dziecka dwujęzycznego Anna GUZY (Uniwersytet Śląski w Katowicach) anna.guzy@us.edu.pl Od diagnozy do terapii.. Ocena stopnia znajomości języka (ocena percepcji mowy). Przykładowe

Bardziej szczegółowo

ZESPÓŁ DS. DZIECKA Oferta Poradni Psychologiczno Pedagogicznej nr 3 na rok szkolny 2015/2016

ZESPÓŁ DS. DZIECKA Oferta Poradni Psychologiczno Pedagogicznej nr 3 na rok szkolny 2015/2016 ZESPÓŁ DS. DZIECKA Oferta Poradni Psychologiczno Pedagogicznej nr 3 na rok szkolny 2015/2016 Skład zespołu: mgr pedagog, koordynator zespołu mgr - pedagog mgr - pedagog mgr Magdalena Górniak-Grzyb - pedagog

Bardziej szczegółowo

FILOLOGIA ANGIELSKA PRAKTYCZNA NAUKA JĘZYKA ANGIELSKIEGO FORMAT EGZAMINÓW. STUDIA I STOPNIA - egzamin osiągnięć po roku 2

FILOLOGIA ANGIELSKA PRAKTYCZNA NAUKA JĘZYKA ANGIELSKIEGO FORMAT EGZAMINÓW. STUDIA I STOPNIA - egzamin osiągnięć po roku 2 FILOLOGIA ANGIELSKA PRAKTYCZNA NAUKA JĘZYKA ANGIELSKIEGO FORMAT EGZAMINÓW STUDIA I STOPNIA - egzamin osiągnięć po roku 2 STUDIA II STOPNIA - egzamin osiągnięć po roku 1 Strona 1 z 7 STUDIA I STOPNIA EGZAMIN

Bardziej szczegółowo

Przedmiotowy System Oceniania (PSO)

Przedmiotowy System Oceniania (PSO) Przedmiotowy System Oceniania (PSO) dla programu nauczania języka niemieckiego w klasach 1 3 gimnazjum w oparciu o podręcznik Kompass 2 neu. Przedmiotowy system oceniania z języka niemieckiego dla klasy

Bardziej szczegółowo

Zabawy buzi i ję WSTĘP PROGRAM PROFILAKTYKI LOGOPEDYCZNEJ

Zabawy buzi i ję WSTĘP PROGRAM PROFILAKTYKI LOGOPEDYCZNEJ PROGRAM PROFILAKTYKI LOGOPEDYCZNEJ Zabawy buzi i ję zyczka WSTĘP Okres przedszkolny jest czasem formowania się systemu fonetycznofonologicznego oraz pojawiania się wszystkich kategorii gramatycznych oraz

Bardziej szczegółowo

PROGRAM PROFILAKTYKI LOGOPEDYCZNEJ POPRAWNIE MÓWIMY. Opracowanie: Monika Dworaczek

PROGRAM PROFILAKTYKI LOGOPEDYCZNEJ POPRAWNIE MÓWIMY. Opracowanie: Monika Dworaczek PROGRAM PROFILAKTYKI LOGOPEDYCZNEJ POPRAWNIE MÓWIMY Opracowanie: Monika Dworaczek 1 Założenia programu: Program jest skierowany do dzieci 3 letnich z grupy Żabki, rozpoczynających edukację w Samorządowym

Bardziej szczegółowo

WSPOMAGANIE DZIECKA W ROZWOJU INTELEKTUALNYM. A mowa B percepcja wzrokowa C percepcja słuchowa D myślenie E pamięć F uwaga G lateralizacja H wiedza

WSPOMAGANIE DZIECKA W ROZWOJU INTELEKTUALNYM. A mowa B percepcja wzrokowa C percepcja słuchowa D myślenie E pamięć F uwaga G lateralizacja H wiedza WSPOMAGANIE DZIECKA W ROZWOJU INTELEKTUALNYM A mowa B percepcja wzrokowa C percepcja słuchowa D myślenie E pamięć F uwaga G lateralizacja H wiedza PLANOWANE DZIAŁANIA A B - Ćwiczenia oddechowe mające na

Bardziej szczegółowo

PLAN TERAPII LOGOPEDYCZNEJ. Prowadząca: mgr Anna Skrocka

PLAN TERAPII LOGOPEDYCZNEJ. Prowadząca: mgr Anna Skrocka PLAN TERAPII LOGOPEDYCZNEJ Prowadząca: mgr Anna Skrocka WSTĘP Prawidłowy rozwój mowy stanowi, obok właściwego poziomu funkcji intelektualnych, percepcyjnych i motorycznych, bardzo istotny element dojrzałości

Bardziej szczegółowo

Jak samodzielnie tworzyć pomoce i gry logopedyczne, czyli budowanie warsztatu logopedy

Jak samodzielnie tworzyć pomoce i gry logopedyczne, czyli budowanie warsztatu logopedy ul. Kalwaryjska 69/9 30-504 Kraków telefon: +48 505 983 502 e-mail: biuro@dopasowaneszkolenia.pl www.dopasowaneszkolenia.pl Najlepszy czas na działanie jest teraz! SZKOLENIE DLA LOGOPEDÓW, TERAPEUTÓW,

Bardziej szczegółowo

PORADNIK LOGOPEDYCZNY

PORADNIK LOGOPEDYCZNY PORADNIK LOGOPEDYCZNY KIEDY DO LOGOPEDY? Rodzice często nie uświadamiają sobie tego, że ich dziecko ma wadę wymowy; są tak osłuchani z wymową dziecka, że nawet, jeśli mowę ono zniekształca, to uważają

Bardziej szczegółowo

Gotowość szkolna pomyślny start dziecka sześcioletniego w nowej rzeczywistości szkolnej. Poradnia Psychologiczno - Pedagogiczna nr 5 w Katowicach

Gotowość szkolna pomyślny start dziecka sześcioletniego w nowej rzeczywistości szkolnej. Poradnia Psychologiczno - Pedagogiczna nr 5 w Katowicach Gotowość szkolna pomyślny start dziecka sześcioletniego w nowej rzeczywistości szkolnej 1 Małe dziecko uczy się według własnego programu, dziecko w wieku szkolnym według programu nauczyciela, a przedszkolak

Bardziej szczegółowo

Logopedyczne potyczki

Logopedyczne potyczki Logopedyczne potyczki Mowa właściwa tylko ludziom pozwala nam w pełni funkcjonować w społeczeństwie. Na co dzień zwykle nie dostrzegamy jej wartości. Tego, że jest najbardziej podstawową, najważniejszą

Bardziej szczegółowo

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z JĘZYKA ANGIELSKIEGO

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z JĘZYKA ANGIELSKIEGO PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z JĘZYKA ANGIELSKIEGO Przedmiotowy system oceniania z języków obcych jest zgodny z wewnątrzszkolnym systemem oceniania w Gimnazjum numer 1 w Sanoku. 1. Formy oceniania: prace

Bardziej szczegółowo

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z JĘZYKA ANGIELSKIEGO DLA UCZNIÓW Z DYSLEKSJĄ ROZWOJOWĄ

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z JĘZYKA ANGIELSKIEGO DLA UCZNIÓW Z DYSLEKSJĄ ROZWOJOWĄ PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z JĘZYKA ANGIELSKIEGO DLA UCZNIÓW Z DYSLEKSJĄ ROZWOJOWĄ Opracowanie: Mgr Anna Borek Mgr Barbara Jakubiec Mgr Tomasz Padyjasek Spis treści: 1. Termin dysleksja. 2. Trudności

Bardziej szczegółowo

2014-11-17. Percepcja słuchowa. dr Marta Herzberg Instytut Nauk Społecznych WSG

2014-11-17. Percepcja słuchowa. dr Marta Herzberg Instytut Nauk Społecznych WSG Percepcja słuchowa dr Marta Herzberg Instytut Nauk Społecznych WSG Percepcję dźwięków umożliwia analizator słuchowy, w którego skład wchodzi: receptor (narząd Cortiego) odbierający bodźce słuchowe, droga

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA EDUKACYJNE NA POSZCZEGÓLNE OCENY dla uczniów klasy III Gimnazjum nr 47 sportowego w Krakowie opracowany: przez zespół polonistów gimnazjum

WYMAGANIA EDUKACYJNE NA POSZCZEGÓLNE OCENY dla uczniów klasy III Gimnazjum nr 47 sportowego w Krakowie opracowany: przez zespół polonistów gimnazjum WYMAGANIA EDUKACYJNE NA POSZCZEGÓLNE OCENY dla uczniów klasy III Gimnazjum nr 47 sportowego w Krakowie opracowany: przez zespół polonistów gimnazjum CZYTANIE ZE ZROZUMIENIEM Obowiązuje znajomość lektur:

Bardziej szczegółowo

Przedmiotowy System Oceniania

Przedmiotowy System Oceniania Przedmiotowy System Oceniania Liczba 1 Powtórzenie wiadomości o wypowiedzeniu złożonym SKŁADNIA Uczeń: Uczeń: Uczeń: Uczeń: potrafi wskazać w tekście zdanie złożone zna kryterium podziału zdań złożonych

Bardziej szczegółowo

Wymagania edukacyjne z języka polskiego dla klasy czwartej SP im. Jana Pawła II w Żarnowcu w roku szkolnym 2012/13

Wymagania edukacyjne z języka polskiego dla klasy czwartej SP im. Jana Pawła II w Żarnowcu w roku szkolnym 2012/13 Wymagania edukacyjne z języka polskiego dla klasy czwartej SP im. Jana Pawła II w Żarnowcu w roku szkolnym 2012/13 Prezentowane wymagania edukacyjne do wszystkich klas na poszczególne oceny w klasyfikacji

Bardziej szczegółowo

Nad czym pracuje logopeda, a o czym nie wiedzą rodzice? Wpływ rozwoju dziecka na mówienie i poprawną wymowę.

Nad czym pracuje logopeda, a o czym nie wiedzą rodzice? Wpływ rozwoju dziecka na mówienie i poprawną wymowę. Nad czym pracuje logopeda, a o czym nie wiedzą rodzice? Wpływ rozwoju dziecka na mówienie i poprawną wymowę. Kamila Czachorowska Logopeda, Neurologopeda www.logopasja.pl 1 Nad czym pracuje logopeda? 2

Bardziej szczegółowo

Stowarzyszenie na Rzecz Dzieci z Zaburzeniami Genetycznymi Wady i zaburzenia mowy a dysleksja.

Stowarzyszenie na Rzecz Dzieci z Zaburzeniami Genetycznymi Wady i zaburzenia mowy a dysleksja. http://www.logopedia.pl "Nikt nie będzie się rozwijał, jeśli stawia mu się niskie wymagania". Calvin Lloyd Kiedy wiele lat temu kończyłam studia logopedyczne, zupełnie nie zdawałam sobie sprawy, że będę

Bardziej szczegółowo

Aby zapobiec niepowodzeniom szkolnym już na starcie, musimy zadbać o to, aby dziecko przekraczając próg szkoły osiągnęło dojrzałość szkolną.

Aby zapobiec niepowodzeniom szkolnym już na starcie, musimy zadbać o to, aby dziecko przekraczając próg szkoły osiągnęło dojrzałość szkolną. Gdy dziecko idzie po raz pierwszy do szkoły, zarówno ono, jak i rodzice bardzo przeżywają ten moment. Wszyscy są pełni nadziei, ale także obaw. Aby nieco ostudzić emocje, dowiedz się czy Twoje dziecko

Bardziej szczegółowo

Uczenie się języka obcego przez dzieci Monika Madej

Uczenie się języka obcego przez dzieci Monika Madej Uczenie się języka obcego przez dzieci Monika Madej Plan prezentacji pytania: - Jak dzieci uczą się języka obcego? - Jak rodzic może uczyć języka obcego swoje dziecko? - Jak sprawić, aby dziecko polubiło

Bardziej szczegółowo

ROLA SŁUCHU FONEMATYCZNEGO

ROLA SŁUCHU FONEMATYCZNEGO ROLA SŁUCHU FONEMATYCZNEGO Od dawna było wiadomo, że to nie słowo stanowi punkt startowy dla nabywania mowy i języka, ale umiejętność różnicowania słuchowego przez niemowlę (Grimm 1995) Słuch fonematyczny

Bardziej szczegółowo

Rola dorosłych w rozwoju dziecka. Spotkanie z rodzicami Opracowanie: Paulina Lica

Rola dorosłych w rozwoju dziecka. Spotkanie z rodzicami Opracowanie: Paulina Lica Rola dorosłych w rozwoju dziecka Spotkanie z rodzicami Opracowanie: Paulina Lica Wiek przedszkolny to okres intensywnego rozwoju dziecka. Rodzicom dane jest codzienne uczestniczenie w tym procesie. Ich

Bardziej szczegółowo

Język polski. KL. VI Szkoła Podstawowa PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA

Język polski. KL. VI Szkoła Podstawowa PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Język polski KL. VI Szkoła Podstawowa PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Elementy składowe oceny z języka polskiego: 1. Odpowiedź ustna. 2. Prace pisemne: testy; dyktanda; prace klasowe; kartkówki; zadania

Bardziej szczegółowo

PROGRAM PROFILAKTYKI LOGOEPDYCZNEJ SZKOŁA POPRAWNEJ WYMOWY

PROGRAM PROFILAKTYKI LOGOEPDYCZNEJ SZKOŁA POPRAWNEJ WYMOWY Szkoła PODSTAWOWA NR 1 W BRODNICY PROGRAM PROFILAKTYKI LOGOEPDYCZNEJ SZKOŁA POPRAWNEJ WYMOWY CELE LOGOPEDYCZNE: 1. Stymulowanie rozwoju mowy i języka tak, aby wszystkie dzieci osiągnęły: sprawność strony

Bardziej szczegółowo