Jedna starość? Różne oblicza starości w tłumaczeniach Carmina I,9 Horacego

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Jedna starość? Różne oblicza starości w tłumaczeniach Carmina I,9 Horacego"

Transkrypt

1 Olga Szadkowska (Uniwersytet Warszawski) Jedna starość? Różne oblicza starości w tłumaczeniach Carmina I,9 Horacego Jedną z najbardziej znanych i bardzo chętnie tłumaczonych pieśni Horacego jest Carmina I,9, w polskich tłumaczeniach najczęściej tytułowana Do Taliarcha bądź też Vides ut alta. Jej niezaprzeczalny fenomen związany jest nie tylko z popularnością twórczości Horacego w Polsce we wszystkich epokach, ale również z tematyką podnoszoną w tym utworze. Obraz ośnieżonej góry Sorakte, którą podziwia podmiot liryczny, stał się motywem przewodnim licznych przekładów i luźnych parafraz. Co skłoniło pisarzy i poetów doby baroku, pozytywizmu, dwudziestolecia międzywojennego i czasów współczesnych, do podjęcia tematu rozpoczętego przez antycznego liryka? Odpowiedź na to pytanie kryje się w prawidłowym odczytaniu tekstu oryginalnego. Horacy w centrum Carmina I, 9 umieszcza bowiem widok Sorakte, góry białej od śniegu głębokiego. Zima, która skuła lodem krajobraz, prowokuje podmiot lityczny do wezwania swojego przyjaciela, Taliarcha i prośby o dorzucenie drwa do ogniska. Ponadto prosi on wydobądź czteroletnie wino z sabińskiej amfory dwuusznej 1. Następnie każe pozostawić wszystko bogom, nie martwić o to, co stanie się jutro i dopóki siwizna jest daleko od ciebie, który rozkwitasz 2 radzi korzystać z zabaw, śmiechu kobiet i uczęszczać na place, zgromadzenia i tańce. Tak naprawdę w tym wierszu wszystko pasuje do tradycyjnego, stereotypowego ujęcia większości pieśni Horacego: jest bowiem i nawoływanie do korzystania z życia, jest i starość, która (pozornie) jest bardzo daleko, pojawia się nawet wino i to niezmieszane z wodą (merum). Odczytanie i przekład tej pieśni wydają się więc oczywiste. Zdecydowana większość tłumaczy skoncentruje się na zasadzie mediocritas i motcie Horacego carpe diem. Niemniej jednak w tej pieśni obecny jest zdecydowanie innych duch, tak różny od horacjańskich zasad, pojawiających się w Carmina I, 21 (Dianam tenerae dicite virgines) lub w Carmina I, 31 (Quid dedicatum possit Apollinem). To powiew zimy, która zwiastuje starość i śmierć. Horacy wychodzi bowiem od opisu zimowej pustki i ukazuje mróz, który ogarnia cały świat. Oszczędność w formie i w sposobie wyrażenia podmiotu lirycznego obrazuje przerażający chłód i ciągłą obecność starości. Podmiot liryczny, to osoba starsza, mentor, ktoś, kto radzi 1 W oryginale: dissolve frigus ligna super foco/large reponens, atque benignius/ deprom quadrimum Sabina,/o Taliarche, merum diota Horatius, Carminum Liber I, IX, w: Q,Horatius Flaccus, Opera, Leipzig, 1982, v W oryginale: (...) donec virenti canities abest morosa. ibidem, v

2 młodemu (przyjacielowi, Taliarchowi), co należy robić. Figura mentora sprzyja wykonaniu swoistego rodzaju parabazy w kierunku czytelnika i wskazania mu odpowiedniej drogi. Nie, by uciec przed starością, ponieważ to jest niemożliwe. Starość nadejść musi i nie chodzi o to, by ją zagłuszyć zasadą carpe diem. Pytanie i jednocześnie wyzwanie, jakie stawia autor przed Taliarchem i czytelnikami, dotyczy złagodzenia otaczającego chłodu, a nie ucieczki przed nim. Starość, według Horacego, jest nieunikniona. Pieśń Horacego cała przeniknięta jest tchnieniem starości i zbliżajania się śmierci, a głównym doświadczeniem, które staje się udziałem czytelnika, jest doświadczenie przeszywającej pustki. Carmina I, 9 choć przy powierzchownej lekturze wydaje się radosna, lekka i opiewająca uroki życia, tak naprawdę zawiera w sobie nie tylko element grozy, ale i swoistego rodzaju udrękę, którą należy przezwyciężyć, by godnie żyć i oswoić się ze starością. Takie jest główne przesłanie pieśni Horacego, tak wygląda prawdziwe oblicze ujmowanego przez poetę motywu starości. Jak poradzili sobie z tym tematem i horacjańską formą polscy twórcy? Czy tak chętnie cytowana i przekładana pieśń, porusza główny temat obecny u Horacego, czy raczej kieruje się na bezdroża błędnej interpretacji w duchu lekceważenia starości i unikania jej? Pragnąc zrozumieć problemy, przed którymi stanęli tłumacze tej słynnej pieśni, przede wszystkim należy zastanowić się nad niebezpieczeństwami tłumaczeń Horacego w ogóle. Problem starości i sposobu jej ujęcia nie jest jedynym wyzwaniem, z którym trzeba się zmierzyć, interpretując i przekładając Horacego. Marian Hemar w przemowie do zbioru swoich tłumaczeń utworów Horacego 3 wskazuje na to, że trudności związane z oddaniem rytmicznej wersyfikacji ody zmuszają interpretatorów do stwierdzenia, iż większość przekładów Horacego realizuje się wedle zasady: liryka Horacego w oczach polskich poetów. Zakłada więc specyficzne i z góry ustalone reguły odczytania: nie jako autora rzymskiego, lecz jako poetę, na którego patrzy się przez pryzmat polskich zasad wersyfikacji, leksykologii, jak również realiów historyczno-społecznych. Co należy przez to rozumieć? Przede wszystkim dążność do ustalenia osobistej koncepcji wersyfikacyjnej, która jak widać na różnych przykładach tłumaczeń ód niewiele ma wspólnego ze strofiką rzymską. Niemniej jednak nie należy być tutaj zbyt surowym krytykiem. Znalezienie własnej koncepcji wersyfikacji i konsekwentne jej stosowanie to element konieczny, albowiem polska wersologia nie odda w zupełności strofy alcejskiej. W polskim systemie wersyfikacyjnym istnieje możliwość przełożenia jedynie strony safickiej, w przypadku innego metrum należy ustalić, która strofa najlepiej odda ducha utworu i konsekwentnie ją stosować. Andrzej Lam o trudności rytmicznostroficznej w przekładach Horacego pisał tak: te trudności można częściowo przynajmniej 3 M. Hemar, Ody Horacjusza, Londyn, 1971, s. 6. 2

3 przezwyciężyć, nie uchylając się od zmienności rytmu w strukturze strofy bez niewolniczego naśladownictwa, tak jednak, by w miarę możliwości zachowane zostały podstawowe stosunku metryczne 4. W przypadku ód Horacego problem dotyczy również oryginalności autora na gruncie poezji łacińskiej, wiernej heksametrom i pentametrom. Carmina horacjańskie wzorowane były bowiem na liryce greckiej, szczególności na Alkajosie, co wymuszało upodobnienie do muzyki, śpiewu, wręcz skandowania tekstu. Marian Hemar nazwał to specyficznego rodzaju połączeniem chłodu łaciny z żarliwością greki. Problem dla tłumaczy uosabia się we właściwym ujęciu tego pozornie paradoksalnego zjawiska: jak oddać to napięcie, które tworzy się między uporządkowaną łacińską precyzją, a grecką żonglerką rytmu? 5 Przy dokonywaniu przekładów Horacego jest to niezmiernie ważny aspekt. Polscy tłumacze próbowali poradzić sobie z tym kontrastem za pomocą stosowania różnorodnych środków stylistycznych, dodawania archaizmów, czy wręcz ludowych elementów. Niestety, przy wykwintności i szlachetności oryginału, taka pseudoludowość nie zdaje egzaminu. Lucjan Siemieński w swoim tłumaczeniu Carmina, I,9 choć pozornie zachowuje wszystkie elementy ody horacjańskiej, a jego wiersz jest najbardziej zbliżony do strofy alcejskiej, tak naprawdę przez dodanie niezliczonych substytucji językowych i zastąpieniu metafor konkretnymi obrazami, oddala się od oryginału 6. Również Marian Hemar, choć teoretycznie rozumie problematykę tłumaczeń pieśni Horacego, nie ustrzegł się przed podobnymi błędami. W swoim tłumaczeniu dokłada jedną strofę, w której przedstawia oddzielną historię. We wstępie do swoich przekładów pieśni Horacego, Marian Hemar dużo pisze o wierności oryginałowi, niemniej jednak nie mogę oprzeć się wrażeniu, że rozumie tę wierność trochę inaczej. Jego przekład zatytułowany Do Taliarcha jest niejako historią opowiedzianą swoimi słowami z zastosowaniem własnej wersyfikacji. Omawiana wcześniej śpiewność oraz oszczędna, wyrafinowana forma są zachowane, niemniej jednak akcent czy wręcz ciężar utworu, położony jest na innym aspekcie. Przekład Hemara koncentruje się na zasadzie carpe diem. Tymczasem dążenie do konkretyzacji obrazów fałszuje tak naprawdę, to, co w pieśni Horacego najpiękniejsze: prostotę, chłód, uczucie pustki. Właśnie dlatego tak trudno polskim twórcom uchwycić ducha tej konkretnej pieśni ponieważ pozornie radosna i skoczna, jest tak naprawdę manifestem nadchodzącej, nieuniknionej starości. Drugim elementem tłumaczenia starożytnego liryka jest osobista koncepcja ducha utworu. W przeciwieństwie do systemu wersyfikacyjnego, w którym może panować dowolność ze 4 A. Lam, Horacy. Dzieła wszystkie, Warszawa, 1992, s Sam Horacy w Carmina III, 3 pisze: Będą mnie pamiętali, że byłem pierwszy, co śpiewność grecką przeniósł w rytmy łacińkich wierszy. Marian Hemar zwraca uwagę, że Horacy stawia na równi śpiewność z wiernością, jest ona dla niego tak samo ważna, ustanawia dla śpiewności bardzo wysokie miejsce co jest wydarzeniem bezprecedensowym na gruncie poezji łacińskiej, której regułom wszyscy poeci byli wierni (por. M. Hemar, op. cit., s L. Siemieński, Horacego ody wybrane, Kraków, 1916, s

4 względu na tak dużą rozbieżność wersologii rzymskiej i polskiej, dodanie własnej ideologii do koncepcji horacjańskich jest już poważną ingerencją w oryginalny zamysł autora. Podział na przekład filologiczny i parafrazy jest elementem nieuniknionym każdej próby translatorskiej, niemniej jednak przekłady-parafrazy pieśni horacjańskich, w tym także dalej przytoczone przekłady Carmina, I,9 balansują na granicy improwizacji, impulsu, czy wręcz luźnej inspiracji poetą starożytnym. Oddzielny problem stanowi dążność polskich poetów do przybliżenia współczesnemu człowiekowi realiów historycznych i społecznych, a także indywidualny charakter każdego autora. Niestety, bardzo często, chęć upodobnienia realiów współczesnych autorowi do tych starożytnych wiąże się z przypisaniem autorowi innych cech niż w rzeczywistości. Z jednej strony tłumacz musi zmierzyć się z postawą pietyzmu wobec dzieł Horacego (jak podjąć się przekładu tak wielkiego liryka? Czy wszystkie chwyty są dozwolone?), z drugiej strony należy pamiętać o tym, że dbanie o upodobnienie realiów antycznego Rzymu do sarmackiej, katolickiej Polski nijak się ma do wiernego przekładu. Jak więc będzie wyglądała różnica pomiędzy poszczególnymi tłumaczeniami tej samej, względnie prostej w odbiorze ody? Jak zaznaczałam we wstępie, powstało wiele tłumaczeń dzieł Horacego. Pierwszy kompletny przekład ód i epodów powstał w Krakowie w 1609 roku. Autorem dzieła Horatius Flaccus w trudach więzienia moskiewskiego na utulenie żalów w lyrickich pieśniach zawarty był Sebastian Petrycy z Pilzna 7. Przekład ten zawierał spolszczone nazwy geograficzne, imiona, nazwy własne, przenosił w zupełności realia rzymskie na grunt XVII-wiecznej Polski. W 1773 roku Adam Naruszewicz wraz z królem Stanisławem Poniatowskim wydał najlepsze przekłady Horacego (zarówno z epoki stanisławowskiej, jak i dawniejsze), zatytułowane Pieśnie wszystkie Horacjusza przekładania różnych. Znajdują się tam najznakomitsze nazwiska m.in. Franciszek Kniaźnin, Józef Koblański, Onufry Korytyński, Franciszek Zabłocki, Adam Naruszewicz. Całościowe przekłady wszystkich dzieł Horacego przypadają na wiek XIX, wtedy bowiem powstają tłumaczenia Marcina Fijałkowskiego, w całości Horacego przekłada także Marcel Motty. Oprócz tych dwóch zbiorowych dzieł, ody tłumaczy Lucjan Siemieński, Adam Mickiewicz, Cyprian Kamil Norwid oraz Henryk Sienkiewicz. W końcówce XIX i na początku XX wieku dominują przekłady artystyczne, które są próbą ukazania własnej, poetyckiej wizji i przyłożenia niejako w języku polskim ideologii autora do wartości horacjańskich. Z kolei, wraz z dwudziestoleciem międzywojennym i rozwojem filologii klasycznej, widoczny jest zwrot ku przekładom filologicznym 8, dosłownym, takim jak całościowe tłumaczenie dzieł Horacego Jana Czubka jest to rzetelny, filologiczny przekład, w którym nie 7 Horacy. Wybór poezji, oprac. J. Krókowski, Kraków, 1971, s. XLIX. 8 W dwudziestoleciu międzywojennym ukazywały się przekłady filologiczne w Kwartalniku klasycznym oraz Przeglądzie Klasycznej, zobacz: Przekłady Horacego w Polsce, w: Horacy. Wybór poezji, oprac. J. Krókowski, Kraków, 1971, s. LII. 4

5 brak rubasznego humor, dowcipu i konkretyzacji tak bliskiej Horacemu. Wtedy też powstają tłumaczenia Juliana Tuwima, który pod względem autodyscypliny i powściągliwości bardzo upodobnił swoje przekłady do oryginału horacjańskiego. Z tłumaczeń najnowszych warto wymienić Jacka Boheńskiego, Zygmunta Kubiaka, Stefana Gołębiewskiego, jak również Andrzeja Lama 9. Nie ulega wątpliwości, że każda epoka miała swój pomysł na Horacego, dla każdej stanowił on swoistego rodzaju inspirację, a poeci wszystkich epok próbowali na różne sposoby odnieść się nie tylko do formy utworów Horacego, ale przede wszystkim do tego, co zwykło się nazywać duchem horacjańskim. Liryka Horacego, poza najważniejszymi przekładami wymienionymi wyżej, obecna była zawsze w motywach, parafrazach, nawiązaniach, obrazach najróżniejszych utworów. Jednym z najczęściej wymienianych tłumaczy i interpretatorów myśli horacjańskiej doby staropolskiej był Jan Kochanowski. Również on podjął się przełożenia Carmina I,9. Jego Pieśń XIV (Z ksiąg pierwszych) jest luźnym nawiązaniem do ody horacjańskiej 10. Przede wszystkim nie zostało nic z uczucia pustki i echa starości. Wyraźna chrystianizacja utworu Horacego ( Ostatek niechaj Bóg ma na swej pieczy! ) łączy się z pozytywnym morałem, płynącym z pieśni: Niechaj nie schodzi cało/coć się do rąk dostało 11. U Kochanowskiego to człowiek decyduje o tym, jak ma wyglądać jego życie. O tak ważnej w utworze oryginalnym starości mówi się lakonicznie: jeleniom nowe rogi wyrastają/nam, gdy raz młodość minie/już na wiek wiekom ginie(...). Przy pierwszej lekturze wydaje się, że wszystkie elementy zostały zachowane, niemniej jednak atmosfera w pieśni Kochanowskiego jest zupełnie inna. Zamiast zadumy nad nieuniknioną śmiercią i codziennie uosabiającą się starością, czytelnik dostaje porcję moralnym wskazówek, tak charakterystycznych dla Kochanowskiego. Tak naprawdę, to nie myśl Horacego jest tutaj oddana, ale jedynie jego pomysł. Ośnieżona Sorakte pozwoliła na ukazanie Kochanowskiemu własnej koncepcji na życie. Zupełnie inaczej, przedstawia się myśl horacjańskie w utworze Zbigniewa Morsztyna Z Horacego(Carmina, I,9) 12. Na pierwszy plan w tej pieśni wysuwa się przemijanie i wszechobecny bieg ku starości i śmierci. Zamiast pochwały młodości, autor wielokrotnie podkreśla przestrogę przed starością. Z jednej strony na pewno duży wpływ miała filozofia baroku, z drugiej jest to idealne oddanie ducha Horacego. Wino i zażywanie z sąsiadem biesiady to swoistego rodzaju dodatki, które mogą przynieść chwilową ulgę póki masz wiek po woli. Utwór przepełniony jest mrozem, pytaniami retorycznymi ( cóż mamy czynić ), które odbijają się głuchym echem w ośnieżonych górach, wypowiadane są słowa, po których nie pozostaje nic, prócz pustki i przemijania. Oprócz elementu schrystianizowania ( porucz to Bogu, jeśli cię co piecze ), utwór 9 Najnowsze tłumaczenie: A. Lam, Dzieła wszystkie, Pułtusk-Warszawa, J. Kochanowski, Dzieła wszystkie, oprac. M. R. Mayenowa, K. Wilczewska, t. 4, Wrocław, 1983, s Ibidem, v Z. Morsztyn, Z Horacego(Carmina I,9), w: Muza domowa, oprac. J. Durr-Durski, t.2, Warszawa, 1954, s

6 Morsztyna jest tak naprawdę doskonałym przykładem wiernego tłumaczenia ody horacjańskiej. Podąża bowiem za tym, co najważniejsze za istotą hasła memento mori, które dosłownie oznacza pamiętaj, że umierasz, nie natomiast pamiętasz, że umrzesz. Każdy umiera tak naprawdę tu i teraz, ponieważ każda minuta, o której pomyśli człowiek, jest tak naprawdę minutą minioną, należy do przeszłości. Każdy krok do przodu, jest krokiem ku starości i śmierci. Pieśń Z Horacego Morsztyna jest przesiąknięta motywem odwiecznej walki, jaką człowiek prowadzi ze widmem swojej starości. Widem, które jest bardzo realne i bardzo bliskie, choć pozornie jeszcze nie dotyczy młodego człowieka. Zupełnie inną koncepcję przyjął wspomniany już wcześniej Lucjan Siemieński. W swoim przekładzie zachęca czytelnika (...)zwiedzaj przechadzki i pole marsowe/starość od ciebie jeszcze tak daleka(...) 13. Choć utwór pod względem wersyfikacyjnym bardzo przypomina odę horacjańską, niestety zupełnie różni się od niej w warstwie interpretacyjnej. Tłumaczenie Siemieńskiego pełne deminutywów (dzionek, paluszek, dzieweczka) sprawia wrażenie lekkiej piosenki, którą idący na schadzki młodzieniec nuci pod nosem, beztrosko kopiąc kamienie na drodze. Nie ma tutaj refleksji, zadumy, nie ma przerażającego mrozu i głuchej ciszy. Z jednej strony jest i wino i carpe diem, są nawet cyprysy. Z drugiej wszystko wykorzystane jest w sposób odwrotny do zamierzeń oryginału. ` Z kolei Vides ut alta stet nive candidum, czyli przekład Juliana Tuwima, wydaje się doskonałym połączeniem horacjańskiej powściągliwości z temperamentem poety 14. Utwór bowiem zawiera w sobie cechy dytyrambu, jest dynamiczny, przywodzi na myśl Wiosnę-dytryamb, niemniej jednak dzięki swoistego rodzaju autodyscyplinie wersyfikacyjnej i rygorystycznemu podejściu do układanych wersów, bardzo przypomina połączenie chłodnego porządku łaciny z żarem i śpiewnością greki. Starość ujęta jest w sposób bliski oryginałowi, lakoniczny: ( )zanim ci przykry szron włosy przysypie, młody! jest dokładnym, wręcz filologicznym przekładem wersu łacińskiego. Tekst jest krótki, zwięzły, a jednocześnie pozbawiony frywolności, tak charakterystycznej dla twórczości Tuwima. Czytelnik może odnieść wrażenie, że dynamizm i aktywność autora przejawiają się jedynie w warstwie formalnej tekstu, w jego śpiewności i rytmiczności. Zwięzłość i swoistego rodzaju uporządkowanie tekstu wedle łacińskich reguł sprawia, że tłumaczenie to, podobnie jak Carmina, I, 9 przepełnione jest zadumą i kontemplacją ludzkiego losu, tak bardzo kruchego, przygniecionego. Potęguje to odpowiedni dobór słownictwa. Los jawi się czytelnikowi jako las pod śniegu ciężarem ugięty. Ostatnim przykładem, jaki chciałabym krótko omówić, jest tłumaczenie Stefana Gołębiowskiego, Vides ut alta. Przekład jest par excellence filologiczny. Jest dopracowany pod 13 L. Siemieński, op. cit., v J. Tuwim, Vides ut alta stet nive candidum, w: Horacy. Wybór poezji, oprac. J. Krókowski, Wrocław, 1967, s

7 względem wersyfikacyjnym, zwięzły, praktycznie literalnie przetłumaczony z łaciny. Niemniej jednak jest coś, co sprawia, że czytelnik uśmiecha się pobłażliwie. Nie ma nawet cienia widma śmierci czy starości, nie ma obecnego hasła memento mori. Rymy wewnętrzne obecne w tym przekładzie, choć zapewne nadać miały śpiewności i zbliżyć utwór do ody, tak naprawdę odebrały pewnej dostojności i majestatu temu tłumaczeniu. Wszystko wydaje się bardziej umowne, zabawne. Gołębiowski daje czytelnikowi do zrozumienia, że cała wymowa wiersza jest taka, jak pierwsze słowa drugiej strofy. Zamiast przerażającego mrozu, który przenika do kości, jest ziąb dotkliwy 15. Czy ziąb dotkliwy może być przeszywający? Jest ludowy, frywolny, tak jak zestawienie zwrotów: los łaskawy z człowiek, który nie stroni od zabawy. Do tłumaczenia, tak świetnego i wyśmienitego pod względem filologicznym, wkradła się pewnego rodzaju ludowość, żart i gra, której brak w oryginalnym tekście. Niestety, szczegóły decydują o ogólnej wymowie tłumaczenia, dlatego też ciężko o refleksję nad tym przekładem ody Horacego. Nie brakuje pułapek i niebezpieczeństw przy tłumaczeniu utworów tak specyficznych i tak silnie nacechowanych emocjami, jakimi są pieśni Horacego. Jest to zadanie równie przyjemne, jak i wymagające. Należy wziąć pod uwagę niezliczoną ilość czynników i elementów, znajdujących się zarówno w tekście źródłowych, jak i w tekstach towarzyszących. Szczególnie należy zachować ostrożność przy podejmowaniu tematów egzystencjalnych, a takim właśnie tematem jest starość, przemijanie i zbliżająca się śmierć. Może się wydawać, że ujęcie powinno być skonkretyzowane. Z drugiej strony, jak widać w omawianych przykładach przekładów ujęć tego samego tematu może być bardzo dużo. Starość może być bliżej człowieka lub zupełnie poza polem jego percepcji. Może być oswojona lub też nieznana. W końcu, może jawić się jako coś, co trzeba zagłuszyć. Albo jako nieuniknione zjawisko, któremu trzeba wyjść naprzeciw i tak właśnie ujął to sam Horacy. Jego następcy, interpretatorzy, twórcy parafraz i luźnych nawiązań usiłowali podejść do tego samego tematu w różny sposób, świadomie odchodząc od koncepcji przyjętej przez autora lub bardzo zbliżając się do jego idei. Starość w epokach literackich była jednym z najczęściej omawianych motywów, fascynowała poetów od najstarszych czasów. Starożytność ustaliła pewne kanony, wzory, z którymi należało polemizować. Czy jednak warto polemikę prowadzić na gruncie tłumaczeń, parafraz? Czy przekład to dobre miejsce, by inspirować się pomysłem i prezentować swoją koncepcję? Te pytania wydają się nierozerwalnie związane z problemem: czy uda znaleźć się kompromis pomiędzy pietyzmem wobec tradycji antycznej, a rewolucyjnym podejściem do tłumaczonego tekstu? 15 S. Gołębiowski, Vides ut alta, w: Horacy, Pieśni, Warszawa, 1980, s

TEMATY Z JĘZYKA POLSKIEGO NA MATURĘ USTNĄ na rok 2010/ 2011 w ZSP im. Orląt Lwowskich w Stopnicy

TEMATY Z JĘZYKA POLSKIEGO NA MATURĘ USTNĄ na rok 2010/ 2011 w ZSP im. Orląt Lwowskich w Stopnicy TEMATY Z JĘZYKA POLSKIEGO NA MATURĘ USTNĄ na rok 2010/ 2011 w ZSP im. Orląt Lwowskich w Stopnicy LITERATURA 1. "Żyć życiem innym niż większość". Twoje rozważania o wybranych bohaterach literackich idących

Bardziej szczegółowo

Centrum Nauki i Biznesu ŻAK w Stargardzie Szczecińskim

Centrum Nauki i Biznesu ŻAK w Stargardzie Szczecińskim LISTA TEMATÓW DO CZĘŚCI USTNEJ EGZAMINU Z JĘZYKA POLSKIEGO NA EGZAMIN MATURALNY W ROKU 2014 I. LITERATURA 1. Biografia jako klucz do odczytania twórczości pisarza. Przedstaw temat w oparciu o wybrane przykłady.

Bardziej szczegółowo

SZKOLNY ZESTAW TEMATÓW NA USTNĄ MATURĘ Z JĘZYKA POLSKIEGO W ROKU SZKOLNYM 2011/2012

SZKOLNY ZESTAW TEMATÓW NA USTNĄ MATURĘ Z JĘZYKA POLSKIEGO W ROKU SZKOLNYM 2011/2012 SZKOLNY ZESTAW TEMATÓW NA USTNĄ MATURĘ Z JĘZYKA POLSKIEGO W ROKU SZKOLNYM 2011/2012 LITERATURA 1. Porównaj obrazy domu i rodziny w literaturze, analizując 2. Literackie portrety matek. Analizując celowo

Bardziej szczegółowo

Trening analizy i interpretacji wiersza na trzech poziomach edukacji

Trening analizy i interpretacji wiersza na trzech poziomach edukacji Trening analizy i interpretacji wiersza na trzech poziomach edukacji - scenariusze lekcji opracowane przez uczestników warsztatów Celem warsztatów było poszukiwanie pomysłów na lekcje analizy i interpretacji

Bardziej szczegółowo

Lista tematów do części ustnej egzaminu maturalnego z języka polskiego w roku szkolnym 2013/2014 I. LITERATURA

Lista tematów do części ustnej egzaminu maturalnego z języka polskiego w roku szkolnym 2013/2014 I. LITERATURA II Prywatne Liceum Ogólnokształcące w Kętrzynie Lista tematów do części ustnej egzaminu maturalnego z języka polskiego w roku szkolnym 2013/2014 I. LITERATURA 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17

Bardziej szczegółowo

MATURA 2010/2011 TEMATY DO EGZAMINU USTNEGO I. LITERATURA

MATURA 2010/2011 TEMATY DO EGZAMINU USTNEGO I. LITERATURA MATURA 2010/2011 TEMATY DO EGZAMINU USTNEGO I. LITERATURA 1.Różne obrazy przyrody w literaturze. Omów sposoby ich kreowania w wybranych utworach 2.Metamorfoza bohatera literackiego i jej sens. Omów problem,

Bardziej szczegółowo

Publikacja pod patronatem wiedza24h.pl. Wypracowania Jan Kochanowski. Utwory wybrane

Publikacja pod patronatem wiedza24h.pl. Wypracowania Jan Kochanowski. Utwory wybrane Publikacja pod patronatem wiedza24h.pl Wypracowania Jan Kochanowski Utwory wybrane Wydawnictwo Psychoskok, 2013 Copyright by Wydawnictwo Psychoskok, 2013 Copyright by wiedza24h.pl Wszelkie prawa zastrzeżone.

Bardziej szczegółowo

ZESPÓŁ SZKÓŁ OGÓLNOKSZTAŁCĄCYCH NR 2

ZESPÓŁ SZKÓŁ OGÓLNOKSZTAŁCĄCYCH NR 2 ZESPÓŁ SZKÓŁ OGÓLNOKSZTAŁCĄCYCH NR 2 ul. Mickiewicza 16 33-100 Tarnów tel.(14)655-88-95 e-mail: lo2@ii-lo.tarnow.pl W roku obchodów sześćdziesiątej rocznicy śmierci autora Balu w operze zapraszamy do udziału

Bardziej szczegółowo

LISTA TEMATÓW NA USTNY EGZAMIN MATURALNY Z JĘZYKA POLSKIEGO W ROKU SZKOLNYM 2014 / 2015

LISTA TEMATÓW NA USTNY EGZAMIN MATURALNY Z JĘZYKA POLSKIEGO W ROKU SZKOLNYM 2014 / 2015 LISTA TEMATÓW NA USTNY EGZAMIN MATURALNY Z JĘZYKA POLSKIEGO W ROKU SZKOLNYM 2014 / 2015 I LITERATURA 1. Przedstaw funkcjonowanie motywów biblijnych i/lub antycznych w literaturze późniejszych epok. 2.

Bardziej szczegółowo

Tematy prezentacji na ustny egzamin maturalny w Zespole Szkół Górniczych w Łęcznej Matura 2015

Tematy prezentacji na ustny egzamin maturalny w Zespole Szkół Górniczych w Łęcznej Matura 2015 Tematy prezentacji na ustny egzamin maturalny w Zespole Szkół Górniczych w Łęcznej Matura 2015 Nauczyciel języka polskiego: mgr Eliza Szymańska mgr Marzena Golan Łęczna, dnia 7 kwietnia 2014 r. str. 1

Bardziej szczegółowo

LITERATURA tematu Temat

LITERATURA tematu Temat Nr tematu LITERATURA Temat 1 Literackie dialogi z Bogiem. Omów temat na podstawie analizy wybranych 2 Funkcjonowanie stereotypów w społeczeństwie polskim. Omów temat, analizując wybrane utwory literackie

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA EDUKACYJNE Z JĘZYKA POLSKIEGO - OCENIANIE BIEŻĄCE, SEMESTRALNE I ROCZNE (2015/2016)

WYMAGANIA EDUKACYJNE Z JĘZYKA POLSKIEGO - OCENIANIE BIEŻĄCE, SEMESTRALNE I ROCZNE (2015/2016) WYMAGANIA EDUKACYJNE Z JĘZYKA POLSKIEGO - OCENIANIE BIEŻĄCE, SEMESTRALNE I ROCZNE (2015/2016) Ocena dopuszczająca: Ocenę dopuszczającą otrzymuje uczeń, który opanował wiadomości i umiejętności określone

Bardziej szczegółowo

I. LITERATURA. 5. Wina i kara w literaturze romantyzmu i innych epok, omów na wybranych przykładach.

I. LITERATURA. 5. Wina i kara w literaturze romantyzmu i innych epok, omów na wybranych przykładach. LISTA TEMATÓW DO CZĘŚĆI USTNEJ EGZAMINU MATURALNEGO Z JĘZYKA POLSKIEGO W ROKU SZKOLNYM 2015/2016 W CENTRUM KSZTAŁCENIA ZAWODOWEGO I USTAWICZNEGO W LEGNICY I. LITERATURA 1. Wizerunek diabła i złych mocy

Bardziej szczegółowo

LISTA TEMATÓW NA USTNĄ CZĘŚĆ EGZAMINU MATURALNEGO Z JĘZYKA POLSKIEGO

LISTA TEMATÓW NA USTNĄ CZĘŚĆ EGZAMINU MATURALNEGO Z JĘZYKA POLSKIEGO LITERATURA LISTA TEMATÓW NA USTNĄ CZĘŚĆ EGZAMINU MATURALNEGO Z JĘZYKA POLSKIEGO 1. Na wybranych przykładach z różnych epok omów funkcję aluzji jako świadomego umieszczania tekstu w polu tradycji literackiej.

Bardziej szczegółowo

Sposoby nawiązania do horacjańskiej myśli Non omnis moriar w utworach literatury polskiej

Sposoby nawiązania do horacjańskiej myśli Non omnis moriar w utworach literatury polskiej Pedagogiczna Biblioteka Wojewódzka w Kielcach Sposoby nawiązania do horacjańskiej myśli Non omnis moriar w utworach literatury polskiej zestawienie bibliograficzne w wyborze Wybór i opracowanie Marta Boszczyk

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA EDUKACYJNE Z JĘZYKA POLSKIEGO - POZIOM PODSTAWOWY

WYMAGANIA EDUKACYJNE Z JĘZYKA POLSKIEGO - POZIOM PODSTAWOWY WYMAGANIA EDUKACYJNE Z JĘZYKA POLSKIEGO - POZIOM PODSTAWOWY WIADOMOŚCI O EPOCE wiadomości Określa ramy czasowe i genezę nazwy epoki. Wymienia głównych reprezentantów omawianych kierunków literackich. Wymienia

Bardziej szczegółowo

Osiągnięcia edukacyjne dla dzieci z oddziału przedszkolnego na rok szkolny 2014/2015 Oczekiwane efekty aktywności społecznej dziecka

Osiągnięcia edukacyjne dla dzieci z oddziału przedszkolnego na rok szkolny 2014/2015 Oczekiwane efekty aktywności społecznej dziecka Osiągnięcia edukacyjne dla dzieci z oddziału przedszkolnego na rok szkolny 2014/2015 Oczekiwane efekty aktywności społecznej dziecka podaje swoje dane osobowe swobodnie wypowiada się na temat swojej rodziny

Bardziej szczegółowo

Wymagania edukacyjne z języka polskiego dla klasy pierwszej technikum. I STAROŻYTNOŚĆ

Wymagania edukacyjne z języka polskiego dla klasy pierwszej technikum. I STAROŻYTNOŚĆ Wymagania edukacyjne z języka polskiego dla klasy pierwszej technikum. Wymagania na ocenę dopuszczającą. : I STAROŻYTNOŚĆ Sinusoidę Krzyżanowskiego: następstwo epok literackich i czas ich trwania. 1. Wybrane

Bardziej szczegółowo

2. Zdefiniuj pojęcie mitu. Na wybranych przykładach omów jego znaczenie i funkcjonowanie w kulturze.

2. Zdefiniuj pojęcie mitu. Na wybranych przykładach omów jego znaczenie i funkcjonowanie w kulturze. ZWIĄZKI LITERATURY Z INNYMI DZIEDZINAMI SZTUKI 1. Dawne i współczesne wzorce rodziny. Omawiając zagadnienie, zinterpretuj sposoby przedstawienia tego tematu w dziełach literackich różnych epok oraz w wybranych

Bardziej szczegółowo

Katharsis. Tyle bezimiennych wierszy, ilu poległych rycerzy Dariusz Okoń

Katharsis. Tyle bezimiennych wierszy, ilu poległych rycerzy Dariusz Okoń 1 Spis treści Od Autora......6 Katharsis...7 Zimowy wieczór......8 Cierpienie i rozpacz......9 Cel.... 10 Brat Niebieski.... 11 Czas.... 12 Opętana.... 14 * * * [Moja dusza słaba].... 16 * * * [Człowiek

Bardziej szczegółowo

EGZAMIN MATURALNY Z JĘZYKA POLSKIEGO 2013 2014. / zakresy pytań części szkolnej /

EGZAMIN MATURALNY Z JĘZYKA POLSKIEGO 2013 2014. / zakresy pytań części szkolnej / EGZAMIN MATURALNY Z JĘZYKA POLSKIEGO 2013 2014 / zakresy pytań części szkolnej / Wielka synteza epok literackich od antyku do oświecenia - ramy czasowe - podstawy filozoficzne, hasła, idee, bohaterowie

Bardziej szczegółowo

SZKOLNA LISTA TEMATÓW

SZKOLNA LISTA TEMATÓW Literatura SZKOLNA LISTA TEMATÓW do części ustnej egzaminu maturalnego z języka polskiego ( stara matura ) dla absolwentów, którzy ukończyli szkołę w 2015r. i wcześniej w roku szkolnym 2015/2016 Regionalnego

Bardziej szczegółowo

Lista tematów na egzamin wewnętrzny z języka polskiego w Technikum ZSOiZ w Mońkach w roku szkolnym 2013/2014 I. Literatura

Lista tematów na egzamin wewnętrzny z języka polskiego w Technikum ZSOiZ w Mońkach w roku szkolnym 2013/2014 I. Literatura Lista tematów na egzamin wewnętrzny z języka polskiego w Technikum ZSOiZ w Mońkach w roku szkolnym 2013/2014 I. Literatura 1. Na podstawie konkretnych przykładów omów koncepcje losu ludzkiego zawarte w

Bardziej szczegółowo

Zasady sporządzania przypisów na podstawie norm PN-78 N-01222 oraz PN-ISO 690:2002. Opracowały: Ilona Dokładna Joanna Szada - Popławska

Zasady sporządzania przypisów na podstawie norm PN-78 N-01222 oraz PN-ISO 690:2002. Opracowały: Ilona Dokładna Joanna Szada - Popławska Zasady sporządzania przypisów na podstawie norm PN-78 N-01222 oraz PN-ISO 690:2002 Opracowały: Ilona Dokładna Joanna Szada - Popławska Przypis (notka) to zasadniczy element aparatu naukowego książki. Przypisy

Bardziej szczegółowo

Charakterystyka egzaminu maturalnego

Charakterystyka egzaminu maturalnego Charakterystyka egzaminu maturalnego Absolwent przystępując do egzaminu maturalnego, zdaje obowiązkowo 1. W części ustnej egzaminy, dla których nie określa się poziomu, z następujących przedmiotów: a.

Bardziej szczegółowo

Publikacja pod patronatem wiedza24h.pl. Wypracowania Leopold Staff. Wybór wierszy - Część II

Publikacja pod patronatem wiedza24h.pl. Wypracowania Leopold Staff. Wybór wierszy - Część II Publikacja pod patronatem wiedza24h.pl Wypracowania Leopold Staff Wybór wierszy - Część II Wydawnictwo Psychoskok, 2013 Copyright by Wydawnictwo Psychoskok, 2013 Copyright by wiedza24h.pl Wszelkie prawa

Bardziej szczegółowo

Tematy prezentacji maturalnych w roku szkolnym 2009/2010:

Tematy prezentacji maturalnych w roku szkolnym 2009/2010: Tematy prezentacji maturalnych w roku szkolnym 2009/2010: 1. Porównaj wybrane kreacje bohaterów współczesnego kina z wybranymi kreacjami bohaterów literatury XIX i XX wieku. 2. Awangarda w sztuce. Omów

Bardziej szczegółowo

Tematy na wewnętrzny egzamin maturalny z języka polskiego dla Liceum Profilowanego w Górze Kalwarii w roku szkolnym 2013/2014

Tematy na wewnętrzny egzamin maturalny z języka polskiego dla Liceum Profilowanego w Górze Kalwarii w roku szkolnym 2013/2014 Tematy na wewnętrzny egzamin maturalny z języka polskiego dla Liceum Profilowanego w Górze Kalwarii w roku szkolnym 2013/2014 I. LITERATURA 1. Motyw śmierci w literaturze średniowiecza i baroku. Omów temat

Bardziej szczegółowo

Lista tematów maturalnych na egzamin ustny z języka polskiego na rok szkolny 2011/2012.

Lista tematów maturalnych na egzamin ustny z języka polskiego na rok szkolny 2011/2012. Lista tematów maturalnych na egzamin ustny z języka polskiego na rok szkolny 2011/2012. I LITERATURA 1. Miłośd i jej różne oblicza. Omów na przykładach dwóch 2. Groteska jako metoda kreowania rzeczywistości.

Bardziej szczegółowo

Lista tematów na wewnętrzny egzamin z języka polskiego w roku szkolnym 2015/2016 w Zespole Szkół Ekonomiczno-Usługowych w Świętochłowicach LITERATURA

Lista tematów na wewnętrzny egzamin z języka polskiego w roku szkolnym 2015/2016 w Zespole Szkół Ekonomiczno-Usługowych w Świętochłowicach LITERATURA Lista tematów na wewnętrzny egzamin z języka polskiego w roku szkolnym 2015/2016 w Zespole Szkół Ekonomiczno-Usługowych w Świętochłowicach LITERATURA 1. Konflikt pokoleń jako motyw literatury. Zanalizuj

Bardziej szczegółowo

ZESPÓŁ SZKÓŁ ARTYSTYCZNO PROJEKTOWYCH W TARNOWSKICH GÓRACH

ZESPÓŁ SZKÓŁ ARTYSTYCZNO PROJEKTOWYCH W TARNOWSKICH GÓRACH ZESPÓŁ SZKÓŁ ARTYSTYCZNO PROJEKTOWYCH W TARNOWSKICH GÓRACH KATALOG TEMATÓW NA CZĘŚĆ USTNĄ EGZAMINU MATURALNEGO Z JĘZYKA POLSKIEGO W ROKU SZKOLNYM 2013/14 1 Literatura 1. Różne ujęcia motywu szkoły i nauczycieli

Bardziej szczegółowo

wiosennej roku szkolnego 2011/2012 Literatura

wiosennej roku szkolnego 2011/2012 Literatura Tematy ustnych prezentacji maturalnych z języka polskiego w sesji wiosennej roku szkolnego 2011/2012 Literatura 1. Antyczne inspiracje w literaturze współczesnej. Przedstaw temat, analizując wybrane utwory

Bardziej szczegółowo

Lista tematów na ustny egzamin maturalny z języka polskiego na rok szkolny 2014/2015

Lista tematów na ustny egzamin maturalny z języka polskiego na rok szkolny 2014/2015 Lista tematów na ustny egzamin maturalny z języka polskiego na rok szkolny 2014/2015 LITERATURA 1. Historia jako czynnik determinujący ludzki los. Omów problem, analizując wybrane dzieła literatury XIX

Bardziej szczegółowo

Propozycje tematów na ustny egzamin maturalny z języka polskiego w Technikum nr 4 im. Marii Skłodowskiej Curie w Bytomiu w roku szkolnym 2013/2014

Propozycje tematów na ustny egzamin maturalny z języka polskiego w Technikum nr 4 im. Marii Skłodowskiej Curie w Bytomiu w roku szkolnym 2013/2014 Propozycje tematów na ustny egzamin maturalny z języka polskiego w Technikum nr 4 im. Marii Skłodowskiej Curie w Bytomiu w roku szkolnym 2013/2014 Literatura 1. Literackie portrety ludzi szczęśliwych.

Bardziej szczegółowo

PROPOZYCJE TEMATÓW NA EGZAMIN WEWNĘTRZNY Z JĘZYKA POLSKIEGO ROK SZKOLNY 2013/2014

PROPOZYCJE TEMATÓW NA EGZAMIN WEWNĘTRZNY Z JĘZYKA POLSKIEGO ROK SZKOLNY 2013/2014 LITERATURA PROPOZYCJE TEMATÓW NA EGZAMIN WEWNĘTRZNY Z JĘZYKA POLSKIEGO ROK SZKOLNY 2013/2014 1. Metaforyczny charakter motywu wędrówki w literaturze. Omów na wybranych 2. Dramat niespełnienia ludzkich

Bardziej szczegółowo

Publikacja pod patronatem wiedza24h.pl. Wypracowania Biblia. Najważniejsze zagadnienia cz II

Publikacja pod patronatem wiedza24h.pl. Wypracowania Biblia. Najważniejsze zagadnienia cz II Publikacja pod patronatem wiedza24h.pl Wypracowania Biblia Najważniejsze zagadnienia cz II Wydawnictwo Psychoskok, 2013 Copyright by Wydawnictwo Psychoskok, 2013 Copyright by wiedza24h.pl Wszelkie prawa

Bardziej szczegółowo

SCENARIUSZ ZAJĘĆ. Małgorzata Marcinkowska, Aleksandra Michałowska

SCENARIUSZ ZAJĘĆ. Małgorzata Marcinkowska, Aleksandra Michałowska Małgorzata Marcinkowska, Aleksandra Michałowska SCENARIUSZ ZAJĘĆ Typ szkoły: podstawowa Etap kształcenia: II, klasa V Rodzaj zajęć: lekcja języka polskiego Temat zajęć: Czym jest muzyka Fryderyka Chopina?

Bardziej szczegółowo

LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCE IM. JAROSŁAWA IWASZKIEWICZA

LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCE IM. JAROSŁAWA IWASZKIEWICZA Nasielsk, 5 kwietnia 2013 r. Lista tematów na część ustną egzaminu maturalnego z języka polskiego w sesji wiosennej 2014 w Liceum Ogólnokształcącym im. Jarosława Iwaszkiewicza w Nasielsku LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCE

Bardziej szczegółowo

LISTA TEMATÓW DO CZĘŚCI USTNEJ EGZAMINU MATURALNEGO JĘZYK POLSKI ROK SZKOLNY 2014/2015 LITERATURA:

LISTA TEMATÓW DO CZĘŚCI USTNEJ EGZAMINU MATURALNEGO JĘZYK POLSKI ROK SZKOLNY 2014/2015 LITERATURA: LISTA TEMATÓW DO CZĘŚCI USTNEJ EGZAMINU MATURALNEGO JĘZYK POLSKI ROK SZKOLNY 2014/2015 LITERATURA: 1. Omów sposób funkcjonowania motywu wędrówki w literaturze, odwołując się do 2. Odwołując się do wybranych

Bardziej szczegółowo

Co to jest wersologia?

Co to jest wersologia? Wersologia Co to jest wersologia? WERSOLOGIA to budowa wiersza; ogół zasad i właściwości systemowych i strukturalnych kształtujących mowę wierszowaną i odróżniających ją od prozy. Co to jest wiersz? WIERSZ

Bardziej szczegółowo

KRYTERIA OCENIANIA JĘZYK POLSKI

KRYTERIA OCENIANIA JĘZYK POLSKI KRYTERIA OCENIANIA JĘZYK POLSKI Kryteria ocen z języka polskiego dla uczniów kl.i-iii gimnazjum z orzeczeniem o upośledzeniu w stopniu Lekkim Kryteria ocen z języka polskiego w klasie I gimnazjum Kryteria

Bardziej szczegółowo

TEMATY NA CZĘŚĆ USTNĄ EGZAMINU MATURALNEGO W ROKU SZKOLNYM 2014/2015

TEMATY NA CZĘŚĆ USTNĄ EGZAMINU MATURALNEGO W ROKU SZKOLNYM 2014/2015 Zespół Szkół Centrum Kształcenia Rolniczego w Dobrocinie TEMATY NA CZĘŚĆ USTNĄ EGZAMINU MATURALNEGO W ROKU SZKOLNYM 2014/2015 Literatura: 1. Funkcje motywu wędrówki w utworach literackich. Rozważ temat,

Bardziej szczegółowo

Lista tematów na wewnętrzny egzamin maturalny z języka polskiego rok szkolny 2015/2016

Lista tematów na wewnętrzny egzamin maturalny z języka polskiego rok szkolny 2015/2016 Lista tematów na wewnętrzny egzamin maturalny z języka polskiego rok szkolny 2015/2016 Nr Literatura 1. Literackie wizje polskiego dworu. Omów temat w oparciu o wybrane utwory. 2. Polska, ale jaka? Przedstaw

Bardziej szczegółowo

Matura ustna z języka polskiego w 2015 r. Lista tematów na egzamin wewnętrzny z języka polskiego w Zespole Szkół Ponadgimnazjalnych nr 1 w Kępnie

Matura ustna z języka polskiego w 2015 r. Lista tematów na egzamin wewnętrzny z języka polskiego w Zespole Szkół Ponadgimnazjalnych nr 1 w Kępnie Matura ustna z języka polskiego w 2015 r. Lista tematów na egzamin wewnętrzny z języka polskiego w Zespole Szkół Ponadgimnazjalnych nr 1 w Kępnie I. Literatura 1. Rytuał śmierci świętego w literaturze

Bardziej szczegółowo

PROPOZYCJE TEMATÓW DO MATURY USTNEJ 2014

PROPOZYCJE TEMATÓW DO MATURY USTNEJ 2014 I Literatura: PROPOZYCJE TEMATÓW DO MATURY USTNEJ 2014 1. Mitologizacja i demitologizacja Polski i Polaków. Omów 2. Zdrajcy, szubrawcy, kreatury i kanalie. Na wybranych przykładach przedstaw sposoby kreowania

Bardziej szczegółowo

MATURA 2015 Lista tematów na egzamin ustny z języka polskiego. Zespół Szkół Zawodowych w Wolsztynie

MATURA 2015 Lista tematów na egzamin ustny z języka polskiego. Zespół Szkół Zawodowych w Wolsztynie MATURA 2015 Lista tematów na egzamin ustny z języka polskiego Zespół Szkół Zawodowych w Wolsztynie I LITERATURA 1. Przedstaw obrazy i określ funkcję wiosny w literaturze. Omów, analizując celowo dobrane

Bardziej szczegółowo

Piotr Lewandowski. Creative writing. publicystycznych tekstów dziennikarskich. kreatywny wywiad dziennikarski

Piotr Lewandowski. Creative writing. publicystycznych tekstów dziennikarskich. kreatywny wywiad dziennikarski Piotr Lewandowski Creative writing publicystycznych tekstów dziennikarskich kreatywny wywiad dziennikarski Copyright by Piotr Lewandowski & e-bookowo Projekt okładki: Piotr Lewandowski ISBN 978-83-7859-561-8

Bardziej szczegółowo

Matura 2014 wykaz lektur liceum, technikum. Maturzyści

Matura 2014 wykaz lektur liceum, technikum. Maturzyści Matura 2014 wykaz lektur liceum, technikum Maturzyści Ponieważ temat maturalny z języka polskiego zredagowany jest w odniesieniu do tekstu literackiego, który zdający otrzymuje, tematy wypracowań na egzaminie

Bardziej szczegółowo

Publikacja pod patronatem wiedza24h.pl. Wypracowania Biblia. Najważniejsze zagadnienia cz I

Publikacja pod patronatem wiedza24h.pl. Wypracowania Biblia. Najważniejsze zagadnienia cz I Publikacja pod patronatem wiedza24h.pl Wypracowania Biblia Najważniejsze zagadnienia cz I Wydawnictwo Psychoskok, 2013 Copyright by Wydawnictwo Psychoskok, 2013 Copyright by wiedza24h.pl Wszelkie prawa

Bardziej szczegółowo

WYKAZ TEMATÓW MATURALNYCH ROK SZKOLNY 2012/13 LITERATURA

WYKAZ TEMATÓW MATURALNYCH ROK SZKOLNY 2012/13 LITERATURA WYKAZ TEMATÓW MATURALNYCH ROK SZKOLNY 2012/13 LITERATURA 1. Kreacje bohaterów heroicznych i ich funkcje w wybranych dziełach literackich różnych epok. Wskaż na podstawie wybranych utworów najistotniejsze

Bardziej szczegółowo

21. Motyw snu i sposób jego ujęcia w literaturze różnych epok. Omów na wybranych przykładach. 22. Funkcja fantastyki literackiej. Omów zagadnienie na

21. Motyw snu i sposób jego ujęcia w literaturze różnych epok. Omów na wybranych przykładach. 22. Funkcja fantastyki literackiej. Omów zagadnienie na V Liceum Ogólnokształcące z Oddziałami Dwujęzycznymi im. Kanclerza Jana Zamoyskiego W Dąbrowie Górniczej Lista tematów na egzamin wewnętrzny z języka polskiego w roku szkolnym 2013/2014 Numer Literatura

Bardziej szczegółowo

Tematy na egzamin wewnętrzny z. języka polskiego na rok szkolny 2010/2011

Tematy na egzamin wewnętrzny z. języka polskiego na rok szkolny 2010/2011 Tematy na egzamin wewnętrzny z języka polskiego na rok szkolny 2010/2011 Zespół Szkół Kształcenia Ustawicznego w Krośnie Opracował zespół w składzie: Justyna Czekańska Elżbieta Gancarz Karolina Krężałek

Bardziej szczegółowo

Ścieżka: Kultura polska na tle tradycji śródziemnomorskich kl. I. Gimnazjum

Ścieżka: Kultura polska na tle tradycji śródziemnomorskich kl. I. Gimnazjum Ścieżka: Kultura polska na tle tradycji śródziemnomorskich kl. I. Gimnazjum Realizacje/Treści programowe. Planowane osiągnięcia Nauczyciel Realizato- -rzy Data Realizowane zagadnienia, Problemy treści

Bardziej szczegółowo

TEMATY USTNEJ PREZENTACJI MATURALNEJ Z JĘZYKA POLSKIEGO MATURA 2015

TEMATY USTNEJ PREZENTACJI MATURALNEJ Z JĘZYKA POLSKIEGO MATURA 2015 TEMATY USTNEJ PREZENTACJI MATURALNEJ Z JĘZYKA POLSKIEGO MATURA 2015 Literatura 1. Paraboliczne sposoby ujmowania ludzkiej egzystencji. Omów problem, analizując wybrane przykłady literackie. 2. Symbolika

Bardziej szczegółowo

PRZEDMIOTOWE ZASADY OCENIANIA I WYMAGANIA EDUKACYJNE Z JĘZYKA POLSKIEGO DLA KLASY VI

PRZEDMIOTOWE ZASADY OCENIANIA I WYMAGANIA EDUKACYJNE Z JĘZYKA POLSKIEGO DLA KLASY VI PRZEDMIOTOWE ZASADY OCENIANIA I WYMAGANIA EDUKACYJNE Z JĘZYKA POLSKIEGO DLA KLASY VI I. PRZEDMIOTOWE ZASADY OCENIANIA 1. Obszary podlegające ocenianiu: sprawdziany, zadania klasowe, dyktanda, kartkówki,

Bardziej szczegółowo

EGZAMIN MATURALNY Z JĘZYKA POLSKIEGO MATURA 2012/2013

EGZAMIN MATURALNY Z JĘZYKA POLSKIEGO MATURA 2012/2013 LITERATURA EGZAMIN MATURALNY Z JĘZYKA POLSKIEGO MATURA 2012/2013 1. Życie i mit. Omów problem kształtowania się legendy wokół życia i twórczości pisarza współczesnego, analizując celowo wybrane dzieła.

Bardziej szczegółowo

PISEMNY EGZAMIN DOJRZAŁOŚCI Z JĘZYKA ŁACIŃSKIEGO 2002/2003 OPIS WYMAGAŃ

PISEMNY EGZAMIN DOJRZAŁOŚCI Z JĘZYKA ŁACIŃSKIEGO 2002/2003 OPIS WYMAGAŃ Okręgowa Komisja Egzaminacyjna w Krakowie: Al. F. Focha 39, 30 119 Kraków tel. (012) 427 27 20 fax (012) 427 28 45 e-mail: oke@oke.krakow.pl http://www.oke.krakow.pl PISEMNY EGZAMIN DOJRZAŁOŚCI Z JĘZYKA

Bardziej szczegółowo

ZESTAW TEMATÓW Z JĘZYKA POLSKIEGO NA USTNY EGZAMIN MATURALNY 2013

ZESTAW TEMATÓW Z JĘZYKA POLSKIEGO NA USTNY EGZAMIN MATURALNY 2013 ZESTAW TEMATÓW Z JĘZYKA POLSKIEGO NA USTNY EGZAMIN MATURALNY 2013 Strona 1 z 5 TEMATY LITERACKIE 1. Józef Piłsudski bohaterem literackim. Ukaż różnorodne ujęcia postaci Patrona naszej szkoły w literaturze

Bardziej szczegółowo

Publikacja pod patronatem wiedza24h.pl. Wypracowania Jan Kasprowicz. Wybór wierszy

Publikacja pod patronatem wiedza24h.pl. Wypracowania Jan Kasprowicz. Wybór wierszy Publikacja pod patronatem wiedza24h.pl Wypracowania Jan Kasprowicz Wybór wierszy Wydawnictwo Psychoskok, 2013 Copyright by Wydawnictwo Psychoskok, 2013 Copyright by wiedza24h.pl Wszelkie prawa zastrzeżone.

Bardziej szczegółowo

Copyright 2015 Monika Górska

Copyright 2015 Monika Górska 1 Wiesz jaka jest różnica między produktem a marką? Produkt się kupuje a w markę się wierzy. Kiedy używasz opowieści, budujesz Twoją markę. A kiedy kupujesz cos markowego, nie zastanawiasz się specjalnie

Bardziej szczegółowo

Translatio i kultura

Translatio i kultura Uniwersytet Warszawski Wydział Lingwistyki Stosowanej Instytut Lingwistyki Stosowanej Instytut Rusycystyki zapraszają do udziału w Międzynarodowej Konferencji Naukowej nt. Translatio i kultura Warszawa,

Bardziej szczegółowo

Lista tematów na część ustną egzaminu maturalnego. z języka polskiego. w Zespole Szkół Budowlanych. im. B. Bukowskiego w Gdyni. rok szkolny 2014/2015

Lista tematów na część ustną egzaminu maturalnego. z języka polskiego. w Zespole Szkół Budowlanych. im. B. Bukowskiego w Gdyni. rok szkolny 2014/2015 Lista tematów na część ustną egzaminu maturalnego z języka polskiego w Zespole Szkół Budowlanych im. B. Bukowskiego w Gdyni rok szkolny 2014/2015 LITERATURA 1. Dramat człowieka uwikłanego w historię. Omów

Bardziej szczegółowo

LISTA TEMATÓW NA EGZAMIN WEWNĘTRZNY Z JĘZYKA POLSKIEGO W ROKU SZKONYM 2014/2015 ZESPÓŁ SZKÓŁ ZAWODOWYCH IM. STANISŁAWA STASZICA

LISTA TEMATÓW NA EGZAMIN WEWNĘTRZNY Z JĘZYKA POLSKIEGO W ROKU SZKONYM 2014/2015 ZESPÓŁ SZKÓŁ ZAWODOWYCH IM. STANISŁAWA STASZICA LISTA TEMATÓW NA EGZAMIN WEWNĘTRZNY Z JĘZYKA POLSKIEGO W ROKU SZKONYM 2014/2015 ZESPÓŁ SZKÓŁ ZAWODOWYCH IM. STANISŁAWA STASZICA LITERATURA 1. Przedstaw motyw kariery w wybranych utworach literackich różnych

Bardziej szczegółowo

SZKOLNA LISTA TEMATÓW NA WEWNĘTRZNĄ CZĘŚĆ EGZAMINU MATURALNEGO Z JĘZYKA POLSKIEGO. w roku szkolnym 2013 / 2014. w Technikum nr 2

SZKOLNA LISTA TEMATÓW NA WEWNĘTRZNĄ CZĘŚĆ EGZAMINU MATURALNEGO Z JĘZYKA POLSKIEGO. w roku szkolnym 2013 / 2014. w Technikum nr 2 SZKOLNA LISTA TEMATÓW NA WEWNĘTRZNĄ CZĘŚĆ EGZAMINU MATURALNEGO Z JĘZYKA POLSKIEGO w roku szkolnym 2013 / 2014 w Technikum nr 2 w Zespole Szkół nr 2 w Ostrowi Mazowieckiej I. Literatura 1. Moralistyka renesansowych

Bardziej szczegółowo

Edukacja globalna na zajęciach z języka polskiego

Edukacja globalna na zajęciach z języka polskiego Edukacja globalna na zajęciach z języka polskiego Świat staje się w ostatnich latach coraz mniejszy, ale też coraz bardziej skomplikowany. Cały czas stawia przed ludźmi, także młodymi, nowe wyzwania. Lekcje

Bardziej szczegółowo

SZKOLNA LISTA TEMATÓW NA USTNY EGZAMIN MATURALNY Z JĘZYKA POLSKIEGO W ROKU SZK. 2009/2010. Literatura

SZKOLNA LISTA TEMATÓW NA USTNY EGZAMIN MATURALNY Z JĘZYKA POLSKIEGO W ROKU SZK. 2009/2010. Literatura SZKOLNA LISTA TEMATÓW NA USTNY EGZAMIN MATURALNY Z JĘZYKA POLSKIEGO W ROKU SZK. 2009/2010 Literatura 1. Różne sposoby ujęcia motywu zdrady małżeńskiej. Omów zagadnienie, odwołując się do wybranych utworów

Bardziej szczegółowo

EGZAMIN MATURALNY Z JĘZYKA POLSKIEGO MATURA 2013/2014

EGZAMIN MATURALNY Z JĘZYKA POLSKIEGO MATURA 2013/2014 EGZAMIN MATURALNY Z JĘZYKA POLSKIEGO MATURA 2013/2014 LITERATURA 1. Obserwacja świata i samego siebie jako temat poetyckiej refleksji. Omów problem, analizując celowo wybrane utwory i zastosowane w nich

Bardziej szczegółowo

Zakład Historii Sztuki, Filozofii i Sportu Katedra Edukacji Artystycznej

Zakład Historii Sztuki, Filozofii i Sportu Katedra Edukacji Artystycznej Rok studiów/semestr; I, sem. 1 i 2 Cel zajęć 1. Wprowadzenie podstawowej terminologii z zakresu teorii sztuki Zapoznanie z literaturą ogólną przedmiotu 4. Zrozumienie znaczenia teorii sztuki w interpretacji

Bardziej szczegółowo

Temat : Jak czytać wiersze, czyli tworzymy poradnik interpretatora.

Temat : Jak czytać wiersze, czyli tworzymy poradnik interpretatora. Anna Balcerska nauczycielka języka polskiego w Publicznym Gimnazjum nr 7 w Łodzi Temat : Jak czytać wiersze, czyli tworzymy poradnik interpretatora. Klasa III gimnazjum Cele ogólne Przygotowanie uczniów

Bardziej szczegółowo

Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Raciborzu

Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Raciborzu Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Raciborzu KARTA PRZEDMIOTU 1. Nazwa przedmiotu: Translatoryka tekstu 2. Kod przedmiotu: FAT-21 3. Okres ważności karty: 2015-2018 4. Forma : studia pierwszego stopnia

Bardziej szczegółowo

17. Wpływ doświadczeń dzieciństwa na dorosłe życie człowieka. Zaprezentuj portrety psychologiczne wybranych bohaterów literackich. 18.

17. Wpływ doświadczeń dzieciństwa na dorosłe życie człowieka. Zaprezentuj portrety psychologiczne wybranych bohaterów literackich. 18. Tematy do przeprowadzenia ustnego egzaminu maturalnego z języka polskiego w roku 2014 obowiązujące w XX Liceum Ogólnokształcącym im. Zbigniewa Herberta w Gdańsku I LITERATURA 1. Literackie reinterpretacje

Bardziej szczegółowo

TEMATY Z JĘZYKA POLSKIEGO DO CZĘŚCI WEWNĘTRZNEJ EGZAMINU MATURALNEGO NA ROK SZKOLNY 2015/2016 LITERATURA

TEMATY Z JĘZYKA POLSKIEGO DO CZĘŚCI WEWNĘTRZNEJ EGZAMINU MATURALNEGO NA ROK SZKOLNY 2015/2016 LITERATURA TEMATY Z JĘZYKA POLSKIEGO DO CZĘŚCI WEWNĘTRZNEJ EGZAMINU MATURALNEGO NA ROK SZKOLNY 2015/2016 LITERATURA 1. Człowiek wobec ojczyzny w literaturze różnych epok. Omów na 2. Oblicza zła w literaturze XIX

Bardziej szczegółowo

Zespół Szkół Ekonomicznych im. Stefana Żeromskiego w Legnicy MATURA 2014/2015 Tematy maturalne na egzamin wewnętrzny z języka polskiego

Zespół Szkół Ekonomicznych im. Stefana Żeromskiego w Legnicy MATURA 2014/2015 Tematy maturalne na egzamin wewnętrzny z języka polskiego Zespół Szkół Ekonomicznych im. Stefana Żeromskiego w Legnicy MATURA 2014/2015 Tematy maturalne na egzamin wewnętrzny z języka polskiego LITERATURA 1. Przenikanie się obrzędów pogańskich i chrześcijańskich

Bardziej szczegółowo

P i o t r Ś l a s k i : Ł a t w e f o t o g r a f o w a n i e 1 www.e-bookowo.pl

P i o t r Ś l a s k i : Ł a t w e f o t o g r a f o w a n i e 1 www.e-bookowo.pl P i o t r Ś l a s k i : Ł a t w e f o t o g r a f o w a n i e 1 Piotr Ślaski ŁATWE FOTOGRAFOWANIE Jedyny tak prosty poradnik dla początkujących amatorów fotografii P i o t r Ś l a s k i : Ł a t w e f o

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA EDUKACYJNE JĘZYK POLSKI KLASA III GIMNAZJUM. (ocena: dostateczny)

WYMAGANIA EDUKACYJNE JĘZYK POLSKI KLASA III GIMNAZJUM. (ocena: dostateczny) 1 WYMAGANIA EDUKACYJNE JĘZYK POLSKI KLASA III GIMNAZJUM SPRAWNOŚCI WYMAGANIA KONIECZNE PODSTAWOWE ROZSZERZONE DOPEŁNIAJĄCE (ocena: dopuszczający) (ocena: dostateczny) (ocena: dobry) (ocena: bardzo dobry)

Bardziej szczegółowo

SCENARIUSZ LEKCJI JĘZYKA POLSKIEGO

SCENARIUSZ LEKCJI JĘZYKA POLSKIEGO SCENARIUSZ LEKCJI JĘZYKA POLSKIEGO DLA KLASY II GIMNAZJUM Temat : Kto ma rację w wierszu Edwarda Stachury pt. Życie to nie teatr? - Edukacja filozoficzna : człowiek jako istota wolna, szukająca prawdy,

Bardziej szczegółowo

przykładach omów funkcje bohatera negatywnego. 7. Analizując wybrane utwory, omów sposoby kształtowania świata w literaturze fantasy. literackie.

przykładach omów funkcje bohatera negatywnego. 7. Analizując wybrane utwory, omów sposoby kształtowania świata w literaturze fantasy. literackie. Tematy na maturę ustną z języka polskiego. Maj 2015 LITERATURA 1. Analizując wybrane teksty, przedstaw różne sposoby funkcjonowania motywu maski w literaturze. 2. Miasto - synonim cywilizacji i postępu

Bardziej szczegółowo

Laureat: Nagrody Nobla 80 Nagrody NIKE 98

Laureat: Nagrody Nobla 80 Nagrody NIKE 98 Laureat: Nagrody Nobla 80 Nagrody NIKE 98 Nadchodzi dla Miłosza czas przełomowy zmierzenie się ze sławą i popularnością. Milczenie krytyki polskiej na temat Miłosza ; nieśmiałe upominanie się o jego miejsce.

Bardziej szczegółowo

1 Uzależnienia jak ochronić siebie i bliskich Krzysztof Pilch

1 Uzależnienia jak ochronić siebie i bliskich Krzysztof Pilch 1 2 Spis treści Wprowadzenie......5 Rozdział I: Rodzaje uzależnień...... 7 Uzależnienia od substancji......8 Uzależnienia od czynności i zachowań.... 12 Cechy wspólne uzależnień.... 26 Rozdział II: Przyczyny

Bardziej szczegółowo

Motyw snu w literaturze

Motyw snu w literaturze Pedagogiczna Biblioteka Wojewódzka w Kielcach Motyw snu w literaturze zestawienie bibliograficzne w wyborze Wybór i opracowanie Małgorzata Pronobis Kielce 2010 2 Materiały ogólne 1. Danek, D. : Sen (marzenie

Bardziej szczegółowo

Jak napisać literaturę podmiotu:

Jak napisać literaturę podmiotu: Jak napisać literaturę podmiotu: Mamy już temat i lektury - teraz czas na bibliografię. Składa się ona z literatury podmiotu i przedmiotu. Najpierw zajmijmy się literaturą podmiotu. Ten artykuł ma za zadanie

Bardziej szczegółowo

LISTA TEMATÓW DO CZĘŚCI USTNEJ EGZAMINU MATURALNEGO Z JĘZYKA POLSKIEGO W SESJI WIOSENNEJ 2013/2014 LITERATURA

LISTA TEMATÓW DO CZĘŚCI USTNEJ EGZAMINU MATURALNEGO Z JĘZYKA POLSKIEGO W SESJI WIOSENNEJ 2013/2014 LITERATURA Zespół Szkół Ogólnokształcących Nr 11 Ul. Górnych Wałów 29 44-100 Gliwice LISTA TEMATÓW DO CZĘŚCI USTNEJ EGZAMINU MATURALNEGO Z JĘZYKA POLSKIEGO W SESJI WIOSENNEJ 2013/2014 LITERATURA 1. Krytyka wad ludzkich

Bardziej szczegółowo

PRYWATNE LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCE DLA DOROŁYCH W OLSZTYNIE TWOJA SZKOŁA

PRYWATNE LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCE DLA DOROŁYCH W OLSZTYNIE TWOJA SZKOŁA PRYWATNE LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCE DLA DOROŁYCH W OLSZTYNIE TWOJA SZKOŁA Lista tematów do części ustnej egzaminu maturalnego z języka polskiego w roku 2012 I LITERATURA 1. Różne sposoby wykorzystywania motywów

Bardziej szczegółowo

LISTA TEMATÓW NA CZĘŚĆ USTNĄ EGZAMINU MATURALNEGO Z JĘZYKA POLSKIEGO W ROKU SZKOLNYM 2014/2015- W ZESPOLE SZKÓŁ TECHNICZNYCH W OLECKU

LISTA TEMATÓW NA CZĘŚĆ USTNĄ EGZAMINU MATURALNEGO Z JĘZYKA POLSKIEGO W ROKU SZKOLNYM 2014/2015- W ZESPOLE SZKÓŁ TECHNICZNYCH W OLECKU LISTA TEMATÓW NA CZĘŚĆ USTNĄ EGZAMINU MATURALNEGO Z JĘZYKA POLSKIEGO W ROKU SZKOLNYM 2014/2015- W ZESPOLE SZKÓŁ TECHNICZNYCH W OLECKU LITERATURA 1. Symbolika żywiołów. Interpretując wybrane teksty poetyckie,

Bardziej szczegółowo

TEMATY PREZENTACJI MATURALNYCH Z JĘZYKA POLSKIEGO MATURA 2013/2014

TEMATY PREZENTACJI MATURALNYCH Z JĘZYKA POLSKIEGO MATURA 2013/2014 TEMATY PREZENTACJI MATURALNYCH Z JĘZYKA POLSKIEGO MATURA 2013/2014 I LITERATURA 1. Motyw samobójstwa w literaturze. Omów zagadnienie w oparciu o wybrane utwory literackie. 2. Rola nieszczęśliwej miłości

Bardziej szczegółowo

KRYTERIA OCENIANIA ODPOWIEDZI Próbna Matura z OPERONEM. Język polski Poziom rozszerzony

KRYTERIA OCENIANIA ODPOWIEDZI Próbna Matura z OPERONEM. Język polski Poziom rozszerzony KRYTERIA OCENIANIA ODPOWIEDZI Próbna Matura z OPERONEM Język polski Poziom rozszerzony Listopad 2013 W niniejszym schemacie oceniania zadań otwartych są prezentowane przykładowe poprawne odpowiedzi. W

Bardziej szczegółowo

PUBLIKACJE O TEMATYCE

PUBLIKACJE O TEMATYCE PUBLIKACJE O TEMATYCE FUNDUSZY INWESTYCYJNYCH Poznań, 22 grudnia 2010, 10:15 CZ.1 Zbliżają się Święta. Zbliża się Mikołaj. Od ponad półtora roku na szkoleniach o tematyce funduszy inwestycyjnych pomijam

Bardziej szczegółowo

I MIĘDZYPOWIATOWY KONKURS POEZJI ŚPIEWANEJ

I MIĘDZYPOWIATOWY KONKURS POEZJI ŚPIEWANEJ I MIĘDZYPOWIATOWY KONKURS POEZJI ŚPIEWANEJ KATEGORIA: młodzież gimnazjalna KATEGORIA: młodzież ponadgimnazjalna MIASTO I GMINA WIELUŃ POWIAT PAJĘCZAŃSKI Działoszyn 2011 REGULAMIN I MIĘDZYPOWIATOWEGO KONKURSU

Bardziej szczegółowo

Tematy na wewnętrzną część egzaminu maturalnego. w Zespole Szkól Ekonomicznych, w Skarżysku Kamiennej w roku szkolnym 2013 / 2014

Tematy na wewnętrzną część egzaminu maturalnego. w Zespole Szkól Ekonomicznych, w Skarżysku Kamiennej w roku szkolnym 2013 / 2014 Tematy na wewnętrzną część egzaminu maturalnego w Zespole Szkól Ekonomicznych, w Skarżysku Kamiennej w roku szkolnym 2013 / 2014 LITERATURA 1. Różne sposoby funkcjonowania tradycji homeryckiej w literaturze

Bardziej szczegółowo

LEMoniada - konkurs literacki i filmowy, inspirowany twórczością Stanisława Lema

LEMoniada - konkurs literacki i filmowy, inspirowany twórczością Stanisława Lema LEMoniada - konkurs literacki i filmowy, inspirowany twórczością Stanisława Lema Stanisław Lem jest patronem Gimnazjum nr 12 w Szczecinie. Życie, rozległa twórczość i działalność Stanisława Lema człowieka,

Bardziej szczegółowo

Lista tematów prezentacji na ustny egzamin maturalny z języka polskiego

Lista tematów prezentacji na ustny egzamin maturalny z języka polskiego Lista tematów prezentacji na ustny egzamin maturalny z języka polskiego -w sesji wiosennej 2011r.- Zespół Szkół Budowlanych im. gen. J. Bema we Wrocławiu Tematy prezentacji matura ustna z języka polskiego

Bardziej szczegółowo

Test b Druga połowa XVIII wieku Test podsumowujący rozdział I... Imię i nazwisko

Test b Druga połowa XVIII wieku Test podsumowujący rozdział I... Imię i nazwisko Test b Druga połowa XVIII wieku Test podsumowujący rozdział I............................................ Imię i nazwisko.................................... Data Klasa 1. Czytaj uważnie tekst i zadania.

Bardziej szczegółowo

I. LITERATURA. literatury współczesnej.

I. LITERATURA. literatury współczesnej. Tematy do prezentacji maturalnej z języka polskiego w roku szkolnym 2014/2015 Zespół Szkół Zawodowych i Centrum Kształcenia Ustawicznego w Ostródzie tylko klasy TECHNIKUM I. LITERATURA 1. Omów portret

Bardziej szczegółowo

Dr Barbara Klassa Zakład Metodologii Historii i Historii Historiografii Instytut Historii Uniwersytet Gdański

Dr Barbara Klassa Zakład Metodologii Historii i Historii Historiografii Instytut Historii Uniwersytet Gdański Dr Barbara Klassa Zakład Metodologii Historii i Historii Historiografii Instytut Historii Uniwersytet Gdański 1. Przedmiot: Historia historiografii Rok: IV Semestr: VII Studia: stacjonarne 2. Ilość godzin:

Bardziej szczegółowo

TEMATY NA USTNĄ CZĘŚĆ EGZAMINU MATURALNEGO Z JĘZYKA POLSKIEGO MATURA 2015 IV LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCE W GRUDZIĄDZU

TEMATY NA USTNĄ CZĘŚĆ EGZAMINU MATURALNEGO Z JĘZYKA POLSKIEGO MATURA 2015 IV LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCE W GRUDZIĄDZU TEMATY NA USTNĄ CZĘŚĆ EGZAMINU MATURALNEGO Z JĘZYKA POLSKIEGO MATURA 2015 IV LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCE W GRUDZIĄDZU LITERATURA 1. Motywy animalistyczne w literaturze. Omów zagadnienie na wybranym materiale

Bardziej szczegółowo

Miłosz Łuczyński. Miejsca Miłosza. instalacja immersive

Miłosz Łuczyński. Miejsca Miłosza. instalacja immersive Miłosz Łuczyński Miejsca Miłosza instalacja immersive Plac Szczepański Kraków, 9-25 maja 2011 Miejsca Miłosza to intermedialny projekt artystyczny łączący literaturę, sztuki wizualne, muzykę i nowe media.

Bardziej szczegółowo

J LIU I SZ S S Ł S OW

J LIU I SZ S S Ł S OW JULIUSZ SŁOWACKI propozycje rozwiązań metodycznych do wybranych utworów Rok 2009 Rokiem Juliusza Słowackiego UCHWAŁA Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 9 stycznia 2009 r. w sprawie ogłoszenia roku

Bardziej szczegółowo

Analiza wyników egzaminu gimnazjalnego 2013 r. Test humanistyczny język polski Test GH-P1-132

Analiza wyników egzaminu gimnazjalnego 2013 r. Test humanistyczny język polski Test GH-P1-132 Analiza wyników egzaminu gimnazjalnego 2013 r. Test humanistyczny język polski Test GH-P1-132 Zestaw zadań egzaminacyjnych z zakresu języka polskiego posłużył do sprawdzenia poziomu opanowania wiedzy i

Bardziej szczegółowo