Magazyn dla piszących po polsku

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Magazyn dla piszących po polsku"

Transkrypt

1 Co brzmi w trzcinie? Magazyn dla piszących po polsku 2004 Nr 2 wrzesień Nr Drodzy Czytelnicy, Witamy po wakacjach i zapraszamy do lektury drugiego numeru naszej gazetki. Pierwszy spotkał się z bardzo miłym przyjęciem wybór Waszych reakcji zamieściliśmy w dziale Listy. Serdecznie dziękujemy. Miło nam poinformować, że zwiększyło się grono naszych czytelników. Gazetka trafi teraz również do kolegów w Komitecie Regionów i Komitecie Ekonomiczno-Społecznym. Zainteresowanie nią wyrazili także tłumacze i firmy wykonujące tłumaczenia w ramach kontraktów z Komisją. Gazetka będzie więc zamieszczana na specjalnie dla nich przeznaczonej stronie internetowej Komisji. Nie zapominamy wreszcie o tych nowych czytelnikach, którzy przybyli do naszych instytucji w ostatnich miesiącach. Serdecznie Was witamy i liczymy na Wasz wkład w tworzenie Co brzmi w trzcinie?" w przyszłości. W tym numerze skoncentrowaliśmy się na legislacji i jej języku. Joanna Spray z OPOCE (obecnie tłumaczka w KE) pisze o strukturze aktów prawnych, Marek Kaduczak (SJ) zwraca uwagę na specyfikę języka prawnego, a Agnieszka Kwasów (PE) podpowiada gdzie znaleźć obowiązujące wersje aktów prawnych. Oprócz tego Anna Kiejna (PE) rozwiewa wątpliwości co do odmieniania nazwiska nowego Przewodniczącego Komisji, zaś Włodek Dietrich (PE) pomaga stawiać pierwsze kroki w luksemburskim. W dalszym ciągu czekamy na Wasze listy. Chętnie zamieścimy Wasze pytania i wątpliwości. Chcielibyśmy, aby nasze łamy posłużyły za forum wymiany o tłumaczeniu trudnych terminów i sformułowań, o terminologii w nowych dziedzinach, w których tłumaczeń jeszcze nie ma, itp. Chcemy pisać o dobrych książkach i stronach internetowych a także ostrzegać przed złymi. Piszcie zatem na adres: Przyjemnej lektury! W NUMERZE: : TTeerrmi innool llooggi iaa Z jakich części składa się akt prawny i jakie standardowe formułki zwiera? O konwencjach, które przyjął OPOCE w publikacji aktów prawnych po polsku pisze Joanna Spray z OPOCE (obecnie tłumacz w Komisji). W odpowiedzi na list czytelnika, Wojtek Kowalski (KE) pisze więcej o budżecie UE. ZZ kkąącci ikkaa pprraawwnni ikkaa Czym różni się język prawny od języka literackiego? A czym od języka prawniczego. Marek Kaduczak ze Służby Prawnej KE przekonuje, że to co jest cnotą w jednym nie zawsze jest dobre w drugim. Oddppoowwi ieeddnni iee ddaaćć rrzzeecczzyy Nazwiska ludzi z 24 obcych krajów stanowią nie lada problem w polskim tekście. Anna Kiejna z PE przypomina, jak je odmieniać. ZZaassoobbyy Agnieszka Kwasow z PE odsyła czytelników do stron z zatwierdzonymi i obowiązującymi wersjami aktów prawnych. CCoo bbrrzzmi i ww BBeenneel lluukkssi iee Włodek Dietrich z EP proponuje pierwszą lekcję luksemburskiego. Natomiast Justyna Bocian (KE) próbuje usystematyzować języki używane w Luksemburgu. Wasze listy na razie Redakcja ZZł łoottee myyśśl lli i Trochę humoru bez wskazywania palcem.

2 terminologia - Słów kilka o Dzienniku Urzędowym - Ponieważ każdy tłumacz prędzej czy później będzie miał do czynienia z Dziennikiem Urzędowym, chciałabym przedstawić przyjęte zasady związane z tą publikacją oraz uściślić terminy używane w przekładzie. Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej (przed wejściem w życie Traktatu z Nicei zwany Dziennikiem Urzędowym Wspólnot Europejskich) składa się z trzech serii: serii L (Legislacja), serii C (Informacje i zawiadomienia) oraz serii S (Suplement do Dziennika Urzędowego). Zazwyczaj wszystkie akty publikowane w Dzienniku mają jednolitą strukturę i układ na stronie we wszystkich wersjach językowych, dzięki czemu czytelnik może bez problemu odnaleźć potrzebną mu informację w wybranym przez siebie języku i porównać ją z inną wersją. Akty składają się z tytułu rozpisanego na trzy linie, zawierającego nazwę aktu (np. decyzja, rozporządzenie, opinia) i instytucję, która go wydała (Komisja, Rada, Parlament), datę oraz temat. Poniżej tytułu mogą znajdować się dodatkowe informacje, np. Notyfikowana(-e) jako dokument nr C(1999) 496 (Notified under document number C(1999) 496) lub Tekst mający znaczenie dla EOG (Text with EEA relevance). Po tytule następuje preambuła składająca się z umocowania (ang. citations) i motywów (ang. recitals). Jest to część zaczynająca się od wymienienia instytucji i organów biorących udział w procesie legislacyjnym. Potem następują umocowania zaczynające się słowem uwzględniając (ang. having regard to), pisane małą literą i zakończone przecinkiem. Czasami zamiast having regard to pojawia się in accordance with, które tłumaczymy jako stanowiąc zgodnie z. Po umocowaniu następują motywy, które w wersji polskiej wprowadzone są zdaniem a także mając na uwadze, co następuje:. Jest to o tyle ważne, że zdanie to nie pojawia się w wersji angielskiej i tłumacz musi dopisać je sam. Motywy w wersji angielskiej zaczynają się zawsze od słowa whereas, a w wersji polskiej każdy motyw zaczyna się inaczej. Zgodnie z nową konwencją od 2000 r. motywy są numerowane, pisane wielką literą i zakończone kropką. Tylko ostatni motyw zakończony jest przecinkiem. Przedtem motywy nie były numerowane, zaczynały się małą literą, a kończyły średnikiem, oprócz ostatniego, który zakończony był przecinkiem. przyjmuje niniejszą dyrektywę (bądź opinię, rozporządzenie, zależnie od rodzaju aktu). Po tej formule stawiamy dwukropek. Część normatywna składa się z artykułów. Jeśli jest tylko jeden artykuł (ang. Sole Article), w wersji polskiej tłumaczy się to po prostu jako Artykuł. Oprócz nagłówka i początku zdania, we wszystkich aktach (z wyjątkiem umów międzynarodowych) nazwy: artykuł, ustęp, punkt, litera itd., podajemy w formie skróconej, tj. art., ust., pkt, lit. Przy powoływaniu się na dany fragment artykułu po kolejnych jednostkach redakcyjnych nie stawiamy przecinka, np. Zgodnie z art. 53 ust. 2 pkt. 3 dyrektywy 78/660/EWG niniejsze rozporządzenie nie jest stosowane na terenie Francji. Przez pewien czas emocje budziło tłumaczenie słowa indent (fr. tiret). Wybrano tiret (drugą opcją był myślnik ). W kombinacjach z liczebnikami używamy go następująco: tiret pierwsze, ale: w pierwszym tiret. Część normatywna kończy się datą i podpisami, przy czym w przypadku daty należy zwrócić uwagę na jednolity format, zgodnie z poniższym wzorem: Sporządzono w Brukseli, dnia 5 września 2002 r. (Done at Brussels, 5 September 2002). Wyjątkiem są umowy - gdzie datę pisze się słownie: Sporządzono w Brukseli, dnia piątego września dwa tysiące drugiego roku. Akty mogą być uzupełnione załącznikami. Jeśli jest tylko jeden załącznik i jeśli w tekście aktu znajdują się do niego odniesienia, piszemy go wielką literą (np. Europejska aprobata techniczna jest opracowywana zgodnie z formatem ogólnym, przewidzianym w Załączniku do niniejszej decyzji ). Jeśli załączników jest kilka, w tekście aktu piszemy je małą literą (np. Uwzględniając dyrektywę Rady, w szczególności jej załącznik II ). Zwracam także uwagę, że istnieją dwa tłumaczenia terminu annex. Tłumaczy się go jako załącznik, gdy jest on wydany jednocześnie z dokumentem głównym oraz jest ściśle z nim związany (zazwyczaj zawiera pewne uściślenia natury technicznej, które ze względu na przejrzystość tekstu nie są umieszczone w części normatywnej aktu prawnego). Termin ten tłumaczy się jednak jako aneks, gdy dotyczy on dokumentu zmieniającego postanowienia porozumienia lub umowy (np. aneks do umowy ). Szczegółowe zasady dla Dziennika Urzędowego znajdują się we Wskazówkach redakcyjnych : Więcej o Urzędzie Publikacji można się dowiedzieć na stronie: Joanna Spray (OPOCE / KE-DGT) tel.: Po preambule następuje część normatywna, zaczynająca się zdaniem pisanym wersalikiem - 2 -

3 - Jeszcze raz o budżecie - Wojtku, Z uwagą przeczytałem artykuł [o terminologii budżetowej] i obawiam się, ze nie mogę się zgodzić z pewnymi rozwiązaniami, które przyjąłeś. Polski system budżetowy wyróżnia zarówno dochody jak i przychody. Dochody to wpływy z podatków, cel, odsetek, NBP, etc. Natomiast przychody to wpływy z kredytów, pożyczek, prywatyzacji majątku SP, emisji papierów wartościowych. Ponadto należy mieć na uwadze, że dochody maja charakter bezzwrotny. Dlatego też wydaje mi się, iż bardziej by pasowało tłumaczenie: revenue przychody; income dochody stosuje się różnie w zależności od kontekstu, w jakim występują. Tak się składa, że w przypadku budżetu UE zastosowanie to jest dokładnie odwrotne niż np. w bilansach firm komercyjnych. Konsultowałem to rozumowanie z kilkoma ekonomistami (sam jestem tylko skromnym anglistą). Jednak jeśli znajdą się inne autorytatywne źródła potwierdzające Twoją teorię jak najbardziej jestem skłonny wprowadzić do tłumaczenia odpowiednie zmiany. Wojtek Kowalski (KE) tel.: z kącika prawnika Zbigniew Raczkiewicz (PE) Zbyszku! Zasadniczo zgadzam się z powyższym rozróżnieniem przychodów i dochodów, i z całą pewnością użyłbym tych właśnie terminów w tłumaczeniu budżetu krajowego, w którym występuje zarówno zestawienie dochodów i wydatków, jak i przychodów i rozchodów. Jak słusznie zauważyłeś, na przychody polskiego budżetu składają się zasadniczo wpływy, które trzeba będzie kiedyś zwrócić (kredyty, obligacje, pożyczki), zaś ich podstawową funkcją jest finansowanie deficytu budżetowego. Budżet UE jest jednak nieco odmienny. Jedną z zasadniczych różnic jest obowiązująca w nim zasada równowagi budżetowej, która zabrania występowania w budżecie UE deficytu. W związku z tym zawiera on tylko jedno zestawienie: revenue (i expenditure), czyli na pozór dziwną hybrydę. Budżet UE składa się z wpływów z ceł, opłat rolnych i podatku VAT oraz ze składek Państw Członkowskich wszystkie bezzwrotne które w całości wystarczają na finansowanie przewidzianych w nim wydatków. Dlatego też, mimo że angielski termin revenue zasadniczo tłumaczymy jako przychody, w przypadku budżetu UE wszystko to, co znajduje się pod tym tytułem, to de facto dochody i stąd właśnie to tłumaczenie. Jeżeli chodzi natomiast o pojawiający się gdzieniegdzie w budżecie UE termin income, to dotyczy on zasadniczo wpływów z usług świadczonych odpłatnie przez niektóre instytucje (np. sprzedaż publikacji OPOCE czy Eurostatu). W polskim budżecie mówi się wówczas o przychodach z działalności. O dochodach jednostek mowa jest jedynie wówczas, gdy chodzi o ustalenie podstawy opodatkowania CIT co w przypadku instytucji UE nie ma naturalnie miejsca. Stąd zastosowanie w tym kontekście właśnie terminu przychody. Z powyższego wynika, że mimo utartych słownikowych definicji, słowa "dochód" i "przychód" Język prawny a język literacki Język prawny ma swoje specyficzne cechy, które wymagają od tłumacza specyficznego podejścia. Warto jednak pamiętać o rozróżnieniu między językiem prawnym a językiem prawniczym. W języku prawnym formułowane są akty prawne. Jest on więc, może wbrew pozorom, odmianą języka potocznego i tłumacz powinien starać się w miarę możliwości aby był to język zrozumiały dla przeciętnego obywatela. Czym innym jest język prawniczy czyli rodzaj specjalistycznego żargonu, w którym teoretycy i praktycy prawa wypowiadają się na temat kwestii prawnych. Może on być dużo bardziej skomplikowany i hermetyczny niż język prawny. Zachowując w tłumaczeniu tekstu prawnego specyfikę i ścisłość jego terminologii i stylu, nie należy ulegać pokusie popadania w żargon prawniczy. Zostawmy go specjalistycznym czasopismom. W Komisji widoczne jest coraz silniejsze dążenie, aby prawo było pisane w sposób jak najprostszy i jak najbardziej zrozumiały. Efekty nie są może jeszcze zachwycające, ale do poprawy mogą przyczynić się tak tłumacze, jak i prawnicy czy eksperci w poszczególnych obszarach działalności UE. Pewne cechy języka prawnego należy jednak oczywiście zachować. Dotyczy to szczególnie terminologii i stylu. Niezależność znaczenia To samo słowo może mieć jedno znaczenie w języku potocznym, a inne w języku prawnym. Np. ang. consideration - to rozwaga, przemyślenie, ale w tekstach prawnych jest to świadczenie wzajemne (bliższe zresztą etymologii słowa), czyli czynność prawna, w której strony wzajemnie przekazują sobie jakieś korzyści materialne (co wyklucza np. darowiznę). Ponieważ współcześnie chodzi tu zwykle - 3 -

4 po prostu o zakup (produkt/usługa w zamian za pieniądze), więc service provided for consideration to usługa świadczona odpłatnie. Mogą istnieć także inne formy consideration. Na przykład share issued for consideration other than cash to akcja aportowa, akcja założycielska (DE: Apportaktie, Einbringungsaktie, Sacheinlageaktie; FR: action d'apport), czyli akcja (lub udział) w spółce akcyjnej (lub z o.o.) wydawana w zamian za wniesiony majątek (np. grunt). W pierwszym przypadku mamy do czynienia z terminem poprawnym ( umowa ) obok prawniczo niepoprawnego kontraktu (w prawie występuje tylko kontraktacja jest to specyficzna umowa między rolnikiem a przetwórcą/hurtownikiem dotycząca zakupu przyszłych produktów rolnych). W drugim przypadku zarówno raport jak i sprawozdanie mogłyby być terminami poprawnymi, ale po przyjęciu jednej z wersji należy się jej trzymać konsekwentnie, żeby nie powiedzieć - niewolniczo. Uszczegółowienie znaczenia Wyrażenia używane zamiennie w języku potocznym mogą mieć ściśle rozróżnione znaczenie w języku prawnym. Należy więc wystrzegać się poszukiwania synonimów dla uniknięcia powtórzeń, nawet jeśli tekst będzie sprawiał wrażenie ciężkawego. Często w ten sposób myli się terminy postanowienie i przepis, o których pisałem ostatnio. Inny przykład urozmaicania pojawił się w pierwszej wersji tłumaczenia aktu 31999R0481: Środki przewidziane w umowie są wdrażane w ciągu 12 miesięcy od dnia podpisania kontraktu przez obie strony, z zastrzeżeniem przedłużenia tego okresu autoryzowanego przez Komisję. ( ) Jeżeli kontrakt przewiduje wdrażanie środków w innym Państwie Członkowskim, właściwy organ powiadamia władze tego Państwa o podpisaniu umowy. Jeżeli dodamy do tego kalkę składniową i nieuważne stosowanie końcówek, to zdanie zaczyna być wzorem niejasności: ( ) wewnętrzny raport oceniający uzyskane wyniki, sporządzony przez wykonawcę, sprawdzalny w dniu wydania sprawozdania, oraz możliwościach ich wykorzystania. Konkurs - rozwiązanie Prawidłowe odpowiedzi: 1. Umowa rzymska to oczywiście Traktat Rzymski przetłumaczony z niemieckiego, gdzie Vertrag oznacza słownikowo zarówno umowę jak i traktat. Monotonia stylu Charakterystyczne dla stylu aktów prawnych, zwłaszcza wspólnotowych, są częste powtórzenia tych samych wyrażeń, formuł, a nawet całych zdań. Nie należy się tego obawiać. Wręcz przeciwnie - to co w języku literackim świadczyłoby o ciężkości i monotonii stylu, w przypadku tekstów prawnych jest cnotą, gdyż zapewnia, że w sytuacjach, w których stosujemy identyczne formuły, mamy również identyczne skutki prawne. Natomiast użycie wyrażeń z pozoru synonimicznych, czy też konstrukcji równoważnych, ale nieco odmiennych, zmusza prawnika do analizowania, czy za tymi drobnymi odmiennościami językowymi nie kryją się odmienności prawne. Takie podejście do tekstu powinno też ogromnie ułatwiać pracę tłumaczowi skomputeryzowanemu, gdyż mnóstwo jest fraz, które można po prostu przeklejać z jednego dokumentu do drugiego. Nie należy jednak przy tym tracić czujności. Zawsze warto porównać, czy przypadkiem dwa z pozoru identyczne teksty nie różnią się jakimś drobnym, dorzuconym tu i ówdzie terminem. Marek Kaduczak (KE - SJ) tel.: odpowiednie dać rzeczy 2. Kampania marketingowa to przemieszana kalka francuskiej campagne i angielskiego marketing year, które w przypadku produkcji rolnej tłumaczy się jako rok gospodarczy. 3. Rada podejmuje decyzje anonimowo to pochopne tłumaczenie angielskiego unanimously, czyli jednomyślnie (acting by unanimity on a proposal stanowiąc jednomyślnie na wniosek ). Dziękujemy za wszystkie odpowiedzi! Chcielibyśmy wyróżnić p. Pawła Zimeckiego (prosimy Pana o adres pocztowy) i p. Annę Komorowską. Komisja Barroso czy Barrosa? czyli o odmianie nazwisk niepolskich Komisja Kultury Języka już kilka lat temu, dostrzegając pilną konieczność uczulenia użytkowników języka na szerzącą się modę nieodmieniania nazwisk, zwróciła uwagę, że w różnego rodzaju oficjalnych i nieoficjalnych tekstach ich autorzy coraz częściej zachowują formę mianownikową nazwiska - także tam, gdzie należałoby je odmienić. Niepokój budzą szczególnie błędy - 4 -

5 spotykane w prasie, ponieważ to one w największym stopniu przyczyniają się do upowszechnienia niewłaściwych wzorców. Ustawa o języku polskim mówi, iż "język polski stanowi podstawowy element narodowej tożsamości" i podkreśla konieczność obrony jego odrębności w procesie globalizacji. Wydaje się, że temat niniejszego artykułu doskonale koresponduje z ideą zawartą w przytoczonym cytacie: kwestia odmieniania, a czasami - niestety! - nieodmieniania nazwisk w rodzimym języku, szczególnie nazwisk niepolskich, jest ciężkim orzechem do zgryzienia dla wszystkich, którzy chcą się posługiwać poprawną polszczyzną. Trudność ta niejednokrotnie wpływa na pokusę obrania łatwiejszej drogi i rezygnacji z odmiany bardziej skomplikowanych nazwisk. Owszem, zdarzają się czasem sytuacje urzędowe, gdzie np. sposób sformułowań nie pozwala na zastosowanie poprawnościowej formy, ale na ogół obowiązuje nakaz odmiany. Nazwiska to temat rzeka, i dlatego skupię się na kilku przykładach, które mogą się przydać w pracy tłumacza unijnych tekstów, szczególnie zważywszy na dominację tekstów z niełatwymi nazwiskami francuskimi i angielskimi. Zasadniczo odmieniać! Pamiętajmy przede wszystkim, że wymagania polskiej fleksji nakazują nam odmienianie obcych nazwisk według modeli deklinacyjnych rzeczowników lub przymiotników. Choć istnieje kilka grup nazwisk, które zawsze pozostawiamy w mianowniku ze względu na niemożność dopasowania ich do rodzimych wzorców (patrz Słownik poprawnej polszczyzny), to ogólna zasada głosi, że nazwiska zakończone w mianowniku na głoskę -a, -o lub spółgłoskę odmieniają się w liczbie pojedynczej jak rzeczowniki, natomiast te zakończone na -i, -y, -e - jak przymiotniki. Przy odmianie nazwisk obcych, zwłaszcza męskich (bo to one właśnie sprawiają najwięcej trudności), decydującą rolę odgrywają dodatkowo dwa wyznaczniki: "geograficzny" (czy osoba nosząca nazwisko jest narodowości słowiańskiej czy innej) czy ostatnia litera jest wymawiana w oryginale. Pierwszy wyznacznik nie powinien sprawiać kłopotu: rosyjskie czy czeskie nazwiska zakończone na -cki, - ski, -sky instynktownie przyporządkowujemy do polskiej odmiany przymiotnikowej i odmieniamy przez przypadki nie stosując apostrofu. W przypadku osób, które noszą nazwiska pochodzenia słowiańskiego, ale są obywatelami państw niesłowiańskich, apostrof stosujemy wedle uznania: dopuszczalne są na przykład formy Chomsky'ego oraz Chomskiego (choć ta druga cieszy się większą popularnością). Po co apostrof? Nazwiska niesłowiańskie wymagają zawsze zastanowienia się, czy wzorzec ich odmiany i wymowy nie nakazuje użycia apostrofu. Podstawowa rola apostrofu polega na zaznaczeniu, że poprzedzająca go litera lub dwuznak są nieme (np. Frye - Frye'a, Descartes - Descartes'a). Apostrof stosujemy także wtedy, gdy chcemy zachować oryginalną formę nazwiska, ponieważ jej odtworzenie na podstawie formy odmienionej mogłoby budzić dwuznaczność (np. gdyby dopełniacz od nazwiska Harry zapisać w wersji zbliżonej do fonetycznej - Harriego - można by odnieść wrażenie, że forma mianownikowa to Harri; użycie apostrofu, Harry'ego, jednoznacznie wskazuje na końcówkę "y" w mianowniku). Decyzję o zastosowaniu lub nie apostrofu dyktuje zawsze końcówka nazwiska męskiego w mianowniku. Niewymawiana litera -e (również jeśli znajduje się po niej niewymawiana spółgłoska, np. zakończenie -es) automatycznie nakazuje nam zastosować apostrof. Piszemy: Ingres'a, Descartes'owi, z Barthes'em, o Braille'u. Nazwiska francuskie takie jak Monnet, Rimbaud są wprawdzie zakończone na niewymawianą w mianowniku spółgłoskę, ale poprzedzająca ją samogłoska jest wymawiana. W takich nazwiskach w przypadkach zależnych uwzględniamy więc niesłyszaną spółgłoskę i nie używamy apostrofu. Nazwisko ojca Unii Europejskiej, J. Monneta, w dopełniaczu może i nie wygląda przekonująco, ale jest jak najbardziej poprawne. Jedynym wyjątkiem dopuszczalności nieodmieniania są nazwiska obce kończące się na o. Wynika to z ich słabej znajomości w społeczeństwie. Ponieważ jednak poziom osłuchania z danym nazwiskiem jest kwestią subiektywną, lepiej je odmienić. Dlatego też proponuję Komisję Barrosa (odmiana rzeczownikowa, jak Picasso lub Canaletto). Co zrobić z iksem? Dużo emocji budzi także kwestia zmiany liter (c na k, tt na tc oraz x na ks) w przypadkach zależnych. Dwa bodajże najpopularniejsze przykłady z tłumaczeń unijnych, to poprawne formy nazwiska Chirac oraz Cox. Piszemy: o J. Chiracu, ale z J. Chirakiem itp. oraz o P. Coksie, P. Coksa czy P. Coksie. Równie złożone i niekiedy trudne do przełknięcia są poprawne formy nazwisk dwuczłonowych, głównie hiszpańskich, gdzie powinno się odmieniać oba człony. Bywa to przyczyną licznych wątpliwości, zwłaszcza, gdy jeden człon odmienia się według odmiany żeńskiej, drugi natomiast męskiej, jak ma to miejsce np. w przypadku Garcii Marqueza. Niemniej jednak zawsze należy kierować się zasadą nadrzędności reguł języka polskiego, a nie "graficznym" wyglądem odmienionej formy. Jak ujęła to w tytule swego artykułu prof. I. Bajer, wstyd nie odmieniać nazwisk! - 5 -

6 I na koniec drobna uwaga: w języku polskim właściwy szyk to najpierw imię, potem nazwisko. Szyk odwrotny może być stosowany jedynie w różnego typu urzędowych spisach i wykazach, a jego stosowanie w innych sytuacjach jest oznaką braku obycia, a nawet... wykształcenia. Pomocy przy odmianie nazwisk polecam szukać w Słowniku poprawnej polszczyzny oraz Słowniku wyrazów kłopotliwych. (np. wpisanie transport+ pozwoli znaleźć transportation, transporting itp.). Kolejnym narzędziem o nieocenionym znaczeniu dla tłumacza jest możliwość jednoczesnego wyświetlenia dwóch wersji językowych, co pozwala na łatwe i szybkie ich porównanie. Pozostaje nam tylko czekać, aż do bazy dodany zostanie język polski... EUR-Lex zasoby Anna Kiejna (PE) tel.: Prawo europejskie: gdzie go szukać?- Akty prawne są w pracy tłumacza bardzo przydatne, często wręcz niezbędne. Dzieje się tak z różnych względów: czasem teksty, które tłumaczymy są tekstami prawnymi bądź prawniczymi, czasem znajdujemy w nich odwołanie do aktów prawnych, a może po prostu chcemy z nich zaczerpnąć terminologię. Gdzie zatem szukać potrzebnych dokumentów? CELEX Najczęściej w naszych tłumaczeniach niezbędne jest skorzystanie z odpowiednich aktów prawa europejskiego. W takim przypadku, profesjonalnym i wszechstronnym narzędziem jest baza danych CELEX (http://europa.eu.int/celex), stworzona i prowadzona przez OPOCE. Korzystanie z tej bazy jest płatne, ale dla pracowników Instytucji UE baza jest dostępna w Intranecie. CELEX umożliwia dostęp do Dziennika Urzędowego serii L i C, orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości, tekstów będących w przygotowaniu, zapytań poselskich, jak również do innych dokumentów wydawanych przez Instytucje. CELEX obejmuje około dokumentów w 11 oficjalnych językach UE i jest codziennie aktualizowany. Istnieje wiele możliwości wyszukiwania dokumentów przez Menu search i Expert search. Dla tłumacza szczególnie przydatne wydaje się wyszukiwanie według terminu. Istnieje możliwość wyszukania interesującego nas terminu w tytule dokumentu, bądź w całym tekście. Można również przeprowadzić wyszukiwanie kilku terminów występujących łącznie, natomiast dodanie do części wyrazu znaku + pozwala na wyszukanie różnych form danego wyrazu Inną bazą aktów prawa europejskiego, tym razem bezpłatną i ogólnie dostępną na stronie internetowej: jest EUR- Lex. Możemy w niej znaleźć: Traktaty, Dziennik Urzędowy (z wieloma opcjami wyszukiwania dokumentów, m.in. według numeru, daty publikacji, wybranych słów itp.), prawodawstwo obowiązujące i znajdujące się w przygotowaniu, orzecznictwo oraz zapytania poselskie. Baza EUR-Lex umożliwia również wyszukiwanie dokumentów według dziedziny, co może być bardzo przydatne dla tłumacza poszukującego terminologii w danym zakresie. Ponadto w sekcji Enlargement stopniowo dodawane są dokumenty w językach nowych Państw Członkowskich. Dokumenty w języku polskim, które znajdują się w bazie EUR-Lex to teksty sfinalizowane przez służby prawne Rady oraz Komisji. Polskie strony www Tłumacza poszukującego polskiej wersji aktów prawnych UE odsyłam na stronę UKIE: Pod specjalną zakładką znajdziemy tu tłumaczenia Traktatów. Pozostałe akty prawne można wyszukiwać w bazie danych, która zawiera teksty zweryfikowane przez UKIE. Istnieje możliwość wyszukiwania według frazy bądź wyrazu. Ostatnia baza, o której chcę wspomnieć, znajduje się na stronie Sejmu (www.sejm.gov.pl) pod zakładką PRAWO, gdzie pośród innych przydatnych dokumentów, takich jak Konstytucja RP, Zasady etyki poselskiej, czy też Regulamin Sejmu, znajdziemy dostęp do Internetowego Systemu Aktów Prawnych. Baza (bezpośredni dostęp pod adresem: zawiera opisy aktów prawnych opublikowanych w Dzienniku Ustaw i w Monitorze Polskim od roku 1918 oraz ujednolicone teksty ustaw. Wyszukiwać można według adresu publikacji, tytułu, hasła, rocznika itp. Życzę miłych i owocnych poszukiwań!!! Agnieszka Kwasow (PE) tel:

7 co brzmi w Beneluksie - Język urzędowy Luksemburga Przybywających do Luksemburga uderza naturalna wielojęzyczność tego kraju. Luksemburczycy posługują się co najmniej trzema językami, a ludność napływowa (obecnie około 1/3 ludności Wielkiego Księstwa), wywodząca się głównie z imigracji portugalskiej i włoskiej, posługuje się dodatkowo swoimi językami ojczystymi. Jaki jest jednak język urzędowy Luksemburga? Konstytucja luksemburska (z 1868 r.) nie zawiera postanowień dotyczących reżimu językowego na terytorium Wielkiego Księstwa. Kwestia ta jest regulowana ustawą z 24 lutego 1984 r., której art. 1 stanowi, iż językiem narodowym Luksemburczyków jest język luksemburski. Pozostałe artykuły wymienionej ustawy określają iż ustawodawstwo luksemburskie sporządzane jest w języku francuskim, a wszystkie trzy języki luksemburski, francuski i niemiecki mają równy status w administracji i sądownictwie. Zatem z prawnego punktu widzenia żaden z języków będących w użyciu w Luksemburgu nie jest jego językiem urzędowym, mimo iż za takie są one powszechnie uważane. Odrębną kwestią pozostaje użycie języków w życiu codziennym (gazetach, telewizji, w sklepach i na ulicy) i wynikające z tego naturalne lub sztuczne podziały. Więcej informacji na ten temat pod adresem: rg/langues.html forma powitania, odpowiednia dla szefa i kolegi i niekoniecznie związana z porą dnia. Wieczorem możemy ją zastąpić Owend lub gudden Owend [guden owend], w skrócie n'owend dobry wieczór, ale tak jak i po polsku granica czasowa jest bardzo płynna. Starając się ją uściślić, uzgodniłem z sąsiadem, że po szóstej wieczorem należy już mówić Owend. Dałem temu jednak spokój po wielu Moien, które słyszałem w odpowiedzi na moje n'owend. Jeśli nie chce nam się uczyć form luksemburskich, zawsze możemy użyć francuskiego bonjour i bonsoir. Nie popełnimy grzechu przesuwając akcent na pierwszą sylabę. Ci, którzy mieli okazję pracować w niemieckojęzycznym środowisku, wiedzą, że dzień dzieli się na trzy pory i pomiędzy guten Morgen i guten Abend jest jeszcze Mahlzeit, pora dnia niepozbawiona pewnych zalet. Niemieckie Mahlzeit (dosłownie: pora posiłku, używane w znaczeniu smacznego! ) to po luksembursku Moolzecht [molceśt], jednakże w znaczeniu niemieckiego powitania w porze obiadowej użyjemy raczej słowa Mëtteg [metteś] południe. Wychodząc z pracy mówimy kolegom do jutra, co po luksembursku brzmi bis Muer lub bis Mueren. Późnym wieczorem żegnamy się mówiąc gutt(gudd) Nuecht lub Nuecht [nueśt], czyli dobranoc. Odpowiednikiem polskiego cześć (na powitanie) jest salü albo äddi (na pożegnanie). Jak leci? to po luksembursku Wei ass et? [wej az et]. Wspomnijmy może przy okazji o porach dnia w znaczeniu ogólnym; mueres/moies to rano, rankiem ; owends to wieczorem, stąd vu mueres/moies bis owends od rana do wieczora. Mueres czy moies, mär czy mir ( my ), zależy od różnic regionalnych, z którymi spotykamy się w tym stosunkowo niewielkim kraju. Justyna Bocian (KE) tel: Lëtzebuergesch Lekcja 1 - Här Redakter, Dir Dammen an Dir Hären, Léif [lejf] Kolleejen (Kollegen) [kolezien], Léif Lieser [ljezer], Léif Frënn [fren] Panie Redaktorze, szanowni Państwo, drodzy Koledzy, drodzy Czytelnicy, drodzy Przyjaciele... tak może rozpocznie się kiedyś uroczysta akademia z okazji ukazania się setnego numeru naszej gazetki i setnego odcinka poświęconego językowi luksemburskiemu. Dziś jednak przywitam się z Wami powszechnie używanym gudde Moien [gude mojen], dzień dobry, lub po prostu Moien. Jest to najczęściej stosowana SŁOWNICZEK gudde Moien [gude mojen] dzień dobry gudden Owend [guden owend] dobry wieczór salü [salu] cześć bis Muer [bis muer] do jutra gudd Nuecht [gud nueśt] dobranoc äddi [adi] do widzenia Wei ass et? [wej az et] Jak się masz? léif [lejf] drogi, szanowny Kolleeg [koleź] kolega Frënd [frend] przyjaciel Włodek Dietrich (EP) Współpraca: Agnieszka Dietrich tel:

8 złote myśli Zapraszamy do zgłaszania propozycji złotych myśli pod adresem: zbudowanie pomostu nad luką pomiędzy... bridging the gap between może lepiej: zbliżenie lub zapewnienie większej spójności poprawa dobrobytu i powodzenia increasing wealth and prosperity zwiększanie zamożności i dobrobytu Jeżeli wnosicie Państwo petycję w formie pisemnej, nie musicie ( ) przestrzegać standardowych form. Czy aby na pewno, pisząc do deputowanego Geremka, możemy napisać Witaj Bronku!? dostarczanie usług ludzkich provision of human services świadczenie usług dla ludności lub ewentualnie zależnie od kontekstu zapewnienie opieki społecznej W większości Państw Członkowskich istnieje już odpowiednie ustawodawstwo, zatem konieczne jest dodatkowe ustawodawstwo karne. Since most Member States already have adequate legislation, there is no need for any further criminal law provisions. Propozycja: Zważywszy, że większość Państw Członkowskich posiada już odpowiednie ustawodawstwo, nie jest konieczne wprowadzanie dodatkowych uregulowań w prawie karnym. potwierdzić mój rozkaz confirm my order (na stronie internetowej) potwierdzenie zamówienia Działania dodatkowe mogą okazać się konieczne, gdy nabierze się pewnego dystansu do skutków wdrażanej dyrektywy. Additional measures might need to be introduced when the impact of the implementation of the Regulation can be assessed. Kiedy możliwa będzie ocena skutków wdrażania tego rozporządzenia, konieczne może okazać się wprowadzenie dodatkowych środków. Dla wszystkich tych powodów For all those reasons Mając na uwadze powyższe względy", Dlatego też" Pierwszy numer naszego pisma spotkał się z miłym przyjęciem. Poniżej fragmenty Waszych listów. Czekamy na kolejne. I unfortunately do not (...yet!) understand a single word of Polish, but I personally would like to congratulate you and your team on this brilliant contribution to the cohesion of the Polish linguists in DGT and across Institutions. Good luck for the next 1000 issues of the Co brzmi " newsletter to come. Valeria Darò (Secrétariat Comité Interinstitutionnel de la Traduction et de l'iinterprétation) Although I cannot understand your language it looks very impressive and interesting! Congratulations to all of you who achieved it! It should be an example for the other new languages as well! Kostas Zacharis (p.o. Szefa Departamentu Polskiego) W imieniu PUNTOYCOMA przesyłam Wam najserdeczniejsze gratulacje z okazji publikacji pierwszego numeru Co brzmi...". Życzę dalszych sukcesów! Miguel Á. Navarrete (KE DGT) Witam serdecznie w Komisji i życzę nowym kolegom i koleżankom z Polski wszystkiego najlepszego. Mam nadzieję, że kontakt i współpraca między wami i nami, tłumaczami z polskiego na inne język,i pracującymi w Brukseli, będą możliwa mimo nieobecności polskich jednostek tutaj. Wasza pomoc będzie dla nas niezbędna! Simon Robson (KE DGT jednostka angielska) Właśnie skończyłam czytać pierwszy numer pisma i jestem zachwycona!!! Pomysł świetny, realizacja znakomita i bardzo dużo ciekawej treści. Dziękuję bardzo za tekst o budżecie (z przyjemnością dobiorę się do bazy TMX, choć nie mam dostępu do tego serwera), uśmiałam się przy konkursie i z ciekawością przeczytałam o "odnośnie". Marysia Cywińska-Milonas (KE - DGT, Warszawa) Pismo, którego wydawanie rozpoczęliście jest pilnie potrzebne. Pilnie, ponieważ nie można dopuścić, aby okrzepły fatalne tłumaczenia licznych terminów unijnych. Przykładów chyba nie muszę podawać. Już czekam na kolejne wydanie. Paweł Zimecki Co brzmi w trzcinie? Wojciech Kowalski (Komisja Europejska); tel.: Anna Kiejna (Parlament Europejski); tel.: Niniejsza publikacja ma charakter informacyjny. Redakcja dokłada wszelkich starań, aby zamieszczone tu informacje były jak najbardziej dokładne. Redakcja nie ponosi jednak odpowiedzialności za ewentualne skutki ich wykorzystania. Opinie wyrażone w niniejszej publikacji niekoniecznie odzwierciedlają poglądy instytucji UE

Polityka językowa Unii Europejskiej. Łódź 14 maja 2012

Polityka językowa Unii Europejskiej. Łódź 14 maja 2012 Polityka językowa Unii Europejskiej Łódź 14 maja 2012 Wielojęzyczna Europa od 1958 r. Pierwsze rozporządzenie Rady nr 1/58 stanowi, że oficjalnymi i roboczymi językami są języki państw członkowskich Traktat

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE DELEGOWANE KOMISJI (UE) NR

ROZPORZĄDZENIE DELEGOWANE KOMISJI (UE) NR 28.5.2014 L 159/41 ROZPORZĄDZENIA ROZPORZĄDZENIE DELEGOWANE KOMISJI (UE) NR 574/2014 z dnia 21 lutego 2014 r. zmieniające załącznik III do rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 305/2011

Bardziej szczegółowo

INFORMACJA o zakresie i wynikach przeprowadzonego postępowania uzgadniającego

INFORMACJA o zakresie i wynikach przeprowadzonego postępowania uzgadniającego MINISTER INFRASTRUKTURY Cezary Grabarczyk Warszawa, dnia czerwca 2011 r. INFORMACJA o zakresie i wynikach przeprowadzonego postępowania uzgadniającego Ósmy Protokół dodatkowy do Konstytucji Światowego

Bardziej szczegółowo

System IMI: podstawowe informacje

System IMI: podstawowe informacje System IMI: podstawowe informacje 1. WSTĘP... 2 2. INFORMACJE OGÓLNE... 3 2.1. CZYM JEST SYSTEM IMI?... 3 2.2. JAK DZIAŁA SYSTEM IMI?... 3 2.3. PONAD BARIERAMI JĘZYKOWYMI... 3 2.4. KTO ODPOWIADA ZA CO

Bardziej szczegółowo

PROCEDURA TRANSPOZYCJI AKTÓW PRAWNYCH UNII EUROPEJSKIEJ,

PROCEDURA TRANSPOZYCJI AKTÓW PRAWNYCH UNII EUROPEJSKIEJ, PROCEDURA TRANSPOZYCJI AKTÓW PRAWNYCH UNII EUROPEJSKIEJ, W TYM WYKONYWANIA ZOBOWIĄZAŃ LEGISLACYJNYCH WYNIKAJĄCYCH Z ORZECZEŃ TRYBUNAŁU SPRAWIEDLIWOŚCI UNII EUROPEJSKIEJ I POSTĘPOWAŃ KOMISJI EUROPEJSKIEJ

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 30 czerwca 2015 r.

Warszawa, dnia 30 czerwca 2015 r. Warszawa, dnia 30 czerwca 2015 r. Opinia do ustawy o zmianie ustawy o zmianie ustawy Prawo zamówień publicznych oraz ustawy o zmianie ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz niektórych innych ustaw

Bardziej szczegółowo

Darmowy artykuł, opublikowany na: www.fluent.com.pl

Darmowy artykuł, opublikowany na: www.fluent.com.pl Copyright for Polish edition by Bartosz Goździeniak Data: 4.06.2013 Tytuł: Pytanie o czynność wykonywaną w czasie teraźniejszym Autor: Bartosz Goździeniak e-mail: bgozdzieniak@gmail.com Darmowy artykuł,

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE DELEGOWANE KOMISJI (UE) / z dnia 9.7.2015 r.

ROZPORZĄDZENIE DELEGOWANE KOMISJI (UE) / z dnia 9.7.2015 r. KOMISJA EUROPEJSKA Bruksela, dnia 9.7.2015 r. C(2015) 4625 final ROZPORZĄDZENIE DELEGOWANE KOMISJI (UE) / z dnia 9.7.2015 r. uzupełniające rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1304/2013

Bardziej szczegółowo

Wskazówki redakcyjne w procesie pisania prac magisterskich:

Wskazówki redakcyjne w procesie pisania prac magisterskich: Dr hab. Robert Grzeszczak Wskazówki redakcyjne w procesie pisania prac magisterskich: I. Budowa pracy magisterskiej (dyplomowej) struktura pracy powinna mieć następującą kolejność: pierwsza strona strona

Bardziej szczegółowo

PARLAMENT EUROPEJSKI

PARLAMENT EUROPEJSKI PARLAMENT EUROPEJSKI 2004 Komisja Petycji 2009 20.03.2009 KOMUNIKAT DLA POSŁÓW Dotyczy: Petycji 0858/2007, którą złożył Paul Stierum (Holandia), w sprawie problemów związanych z przywozem pojazdów z Niemiec

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 18 stycznia 2012 r.

Warszawa, dnia 18 stycznia 2012 r. Warszawa, dnia 18 stycznia 2012 r. Opinia do ustawy o zmianie ustawy o ostateczności rozrachunku w systemach płatności i systemach rozrachunku papierów wartościowych oraz zasadach nadzoru nad tymi systemami,

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA EDUKACYJNE NA POSZCZEGÓLNE OCENY Z JĘZYKA NIEMIECKIEGO DLA UCZNIÓW KLASY I GIMNAZJUM

WYMAGANIA EDUKACYJNE NA POSZCZEGÓLNE OCENY Z JĘZYKA NIEMIECKIEGO DLA UCZNIÓW KLASY I GIMNAZJUM WYMAGANIA EDUKACYJNE NA POSZCZEGÓLNE OCENY Z JĘZYKA NIEMIECKIEGO DLA UCZNIÓW KLASY I GIMNAZJUM ROK SZKOLNY: 2012/2013 opracowała: Iwona Chmielecka Rozdział I. KONTAKTE formy powitania i pożegnania stosownie

Bardziej szczegółowo

Wniosek DYREKTYWA RADY

Wniosek DYREKTYWA RADY KOMISJA EUROPEJSKA Bruksela, dnia 7.8.2013 COM(2013) 577 final 2013/0280 (CNS) C7-0268/13 Wniosek DYREKTYWA RADY zmieniająca dyrektywy 2006/112/WE i 2008/118/WE w odniesieniu do francuskich regionów najbardziej

Bardziej szczegółowo

DYREKTYWA RADY. z dnia 14 października 1991 r.

DYREKTYWA RADY. z dnia 14 października 1991 r. DYREKTYWA RADY z dnia 14 października 1991 r. w sprawie obowiązku pracodawcy dotyczącym informowania pracowników o warunkach stosowanych do umowy lub stosunku pracy (91/533/EWG) RADA WSPÓLNOT EUROPEJSKICH,

Bardziej szczegółowo

Niniejsza ustawa wdraża dyrektywę (Niniejsza ustawa wdraża dyrektywy: dyrektywę, dyrektywę oraz dyrektywę )

Niniejsza ustawa wdraża dyrektywę (Niniejsza ustawa wdraża dyrektywy: dyrektywę, dyrektywę oraz dyrektywę ) Dobre praktyki legislacyjne 23 Odnośniki do tytułu aktu normatywnego informujące o wdrożeniu prawa unijnego Tezy: 1. Odnośniki informujące o wdrażanych dyrektywach powinny wskazywać zakres wdrożenia dyrektywy

Bardziej szczegółowo

32003L0035. Dziennik Urzędowy L 156, 25/06/2003 P. 0017-0025

32003L0035. Dziennik Urzędowy L 156, 25/06/2003 P. 0017-0025 32003L0035 Dziennik Urzędowy L 156, 25/06/2003 P. 0017-0025 Dyrektywa 2003/35/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 26 maja 2003 r. przewidująca udział społeczeństwa w odniesieniu do sporządzania niektórych

Bardziej szczegółowo

Szanowni Państwo. Zespół, Łatała i Wspólnicy Doradztwo Podatkowe Sp. z o.o.

Szanowni Państwo. Zespół, Łatała i Wspólnicy Doradztwo Podatkowe Sp. z o.o. Szanowni Państwo Zapraszamy do lektury wakacyjnego wydania newslettera podatkowego. Znajdą w nim Państwo informacje o aktualnych zmianach w przepisach podatkowych, ważnych orzeczeniach organów podatkowych

Bardziej szczegółowo

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 5.2.2015 L 29/3 ROZPORZĄDZENIE WYKONAWCZE KOMISJI (UE) 2015/171 z dnia 4 lutego 2015 r. w sprawie niektórych aspektów procedury wydawania licencji przedsiębiorstwom kolejowym (Tekst mający znaczenie dla

Bardziej szczegółowo

Darmowy fragment www.bezkartek.pl

Darmowy fragment www.bezkartek.pl Karolina Jekielek Samouczek języka angielskiego w zdaniach do tłumaczenia Poziom elementary Samouczek języka angielskiego w zdaniach do tłumaczenia 3 Copyright by Karolina Jekielek & e-bookowo Projekt

Bardziej szczegółowo

WSKAZÓWKI DLA AUTORÓW

WSKAZÓWKI DLA AUTORÓW WSKAZÓWKI DLA AUTORÓW Uprzejmie prosimy Autorów o zapoznanie się z poniższymi wskazówkami edytorskimi i stosowanie ich w pracy, co pozwoli usprawnić proces wydawniczy. 1. Dokument należy zapisać do pliku

Bardziej szczegółowo

Wymagania na poszczególne oceny do podręcznika Steps Forward -klasa IV język angielski

Wymagania na poszczególne oceny do podręcznika Steps Forward -klasa IV język angielski Wymagania na poszczególne oceny do podręcznika Steps Forward -klasa IV język angielski Ocena celująca First steps dobrą. Zna wszystkie wyrazy z zakresu:żywność,ubrania, kolory,przybory szkolne, liczby

Bardziej szczegółowo

Szczecin, dnia 01 grudnia 2011 r.

Szczecin, dnia 01 grudnia 2011 r. Szczecin, dnia 01 grudnia 2011 r. Szanowna Pani dr n. med. Agnieszka Ruchała-Tyszler Wiceprezes Okręgowej Rady Lekarskiej Okręgowa Izba Lekarska w Szczecinie w miejscu OPINIA PRAWNA wydana na zlecenie

Bardziej szczegółowo

Kluczowe dane dotyczące nauczania języków w szkołach w Europie

Kluczowe dane dotyczące nauczania języków w szkołach w Europie Informacje prasowe sieci Eurydice Kluczowe dane dotyczące nauczania języków w szkołach w Europie Ján Figel, komisarz UE ds. edukacji, kształcenia, kultury i młodzieży, powiedział: Chociaż obserwujemy pewne

Bardziej szczegółowo

L 66/38 Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 8.3.2006

L 66/38 Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 8.3.2006 L 66/38 Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 8.3.2006 UMOWA pomiędzy Wspólnotą Europejską i Królestwem Danii w sprawie kryteriów i mechanizmów określania Państwa Członkowskiego właściwego dla rozpatrywania

Bardziej szczegółowo

uwzględniając ostateczne roczne sprawozdanie finansowe Europejskiej Fundacji Kształcenia za rok budżetowy 2010,

uwzględniając ostateczne roczne sprawozdanie finansowe Europejskiej Fundacji Kształcenia za rok budżetowy 2010, 17.10.2012 Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej L 286/239 REZOLUCJA PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO z dnia 10 maja 2012 r. zawierająca uwagi stanowiące integralną część decyzji w sprawie absolutorium z wykonania

Bardziej szczegółowo

Przedmiotowy system oceniania w Publicznej Szkole Podstawowej nr 52 Fundacji Familijny Poznań w Poznaniu z przedmiotu j.niemiecki w klasie IV-VI

Przedmiotowy system oceniania w Publicznej Szkole Podstawowej nr 52 Fundacji Familijny Poznań w Poznaniu z przedmiotu j.niemiecki w klasie IV-VI Przedmiotowy system oceniania w Publicznej Szkole Podstawowej nr 52 Fundacji Familijny Poznań w Poznaniu z przedmiotu j.niemiecki w klasie IV-VI opracowanie: Krzysztof Maliszewski 1 PRZEDMIOT: JĘZYK NIEMIECKI

Bardziej szczegółowo

W sieci po angielsku

W sieci po angielsku W sieci po angielsku Aż 48% użytkowników Internetu w UE używa języka angielskiego do czytania lub przeglądania treści w Internecie. 29% stwierdziło, że do komunikacji w Internecie wykorzystuje język inny

Bardziej szczegółowo

KOMUNIKAT DLA POSŁÓW

KOMUNIKAT DLA POSŁÓW PARLAMENT EUROPEJSKI 2009-2014 Komisja Petycji 27.05.2014 KOMUNIKAT DLA POSŁÓW Przedmiot: Petycja 0436/2012, którą złożył Mark Walker (Wielka Brytania) w sprawie transgranicznego doradztwa prawnego 1.

Bardziej szczegółowo

Lekcja 1 Przedstawianie się

Lekcja 1 Przedstawianie się Lekcja 1 Przedstawianie się i poznawanie innych 2 Wysłuchaj dialogów, najpierw w wersji oryginalnej, później z tłumaczeniem. Powtarzaj poszczególne kwestie za lektorami. Dialog 1 Przedstawianie się w sytuacji

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE DELEGOWANE KOMISJI (UE) nr / z dnia 21.8.2013 r.

ROZPORZĄDZENIE DELEGOWANE KOMISJI (UE) nr / z dnia 21.8.2013 r. KOMISJA EUROPEJSKA Bruksela, dnia 21.8.2013 C(2013) 5405 final ROZPORZĄDZENIE DELEGOWANE KOMISJI (UE) nr / z dnia 21.8.2013 r. zmieniające rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1169/2011

Bardziej szczegółowo

KOMISJA. L 267/54 Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 14.8.2004

KOMISJA. L 267/54 Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 14.8.2004 L 267/54 Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 14.8.2004 KOMISJA DECYZJA KOMISJI z dnia 13 sierpnia 2004 r. w sprawie wkładu finansowego Wspólnoty w wytępienie klasycznego pomoru świń w Luksemburgu w 2003

Bardziej szczegółowo

W stronę piękna. Prawne problemy estetyzacji przestrzeni publicznej. Ujęcie interdyscyplinarne

W stronę piękna. Prawne problemy estetyzacji przestrzeni publicznej. Ujęcie interdyscyplinarne W stronę piękna. Prawne problemy estetyzacji przestrzeni publicznej. Ujęcie interdyscyplinarne Katedra Prawa Administracyjnego WPiA UG 1. Liczba znaków Wszystkie teksty należy pisać czcionką TIMES NEW

Bardziej szczegółowo

Obsługa prawniczych baz danych Zajęcia nr 2

Obsługa prawniczych baz danych Zajęcia nr 2 Obsługa prawniczych baz danych Zajęcia nr 2 http://www.dziennikiurzedowe.gov.pl/ Prace legislacyjne Polski System Prawny semestr zimowy 2015/2016 Dr Sylwia Kotecka CBKE WPAiE, UWr System źródeł prawa Wejdź

Bardziej szczegółowo

Organizacja informacji

Organizacja informacji Organizacja informacji 64 CZYTANIE ARTYKUŁU Z GAZETY To zadanie ma nauczyć jak: wybierać tematy i rozpoznawać słowa kluczowe; analizować tekst, aby go zrozumieć i pamiętać; przygotowywać sprawozdanie;

Bardziej szczegółowo

DYREKTYWA WYKONAWCZA KOMISJI 2012/25/UE

DYREKTYWA WYKONAWCZA KOMISJI 2012/25/UE 10.10.2012 Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej L 275/27 DYREKTYWY DYREKTYWA WYKONAWCZA KOMISJI 2012/25/UE z dnia 9 października 2012 r. ustanawiająca procedury przekazywania informacji w związku z wymianą

Bardziej szczegółowo

(Akty o charakterze nieustawodawczym) ROZPORZĄDZENIA

(Akty o charakterze nieustawodawczym) ROZPORZĄDZENIA 14.5.2014 L 139/1 II (Akty o charakterze nieustawodawczym) ROZPORZĄDZENIA ROZPORZĄDZENIE DELEGOWANE KOMISJI (UE) NR 492/2014 z dnia 7 marca 2014 r. uzupełniające rozporządzenie Parlamentu Europejskiego

Bardziej szczegółowo

WYJAŚNIENIA I ZMIANA TREŚCI SPECYFIKACJI ISTOTNYCH WARUNKÓW ZAMÓWIENIA

WYJAŚNIENIA I ZMIANA TREŚCI SPECYFIKACJI ISTOTNYCH WARUNKÓW ZAMÓWIENIA SĄD OKRĘGOWY w LUBLINIE ul. Krakowskie Przedmieście 43 20-076 Lublin Lublin, dnia 18 grudnia 2013 r. D.ZP-2820/20/13 WYJAŚNIENIA I ZMIANA TREŚCI SPECYFIKACJI ISTOTNYCH WARUNKÓW ZAMÓWIENIA Do Zamawiającego

Bardziej szczegółowo

Rada Unii Europejskiej Bruksela, 16 grudnia 2015 r. (OR. en) Jeppe TRANHOLM-MIKKELSEN, Sekretarz Generalny Rady Unii Europejskiej

Rada Unii Europejskiej Bruksela, 16 grudnia 2015 r. (OR. en) Jeppe TRANHOLM-MIKKELSEN, Sekretarz Generalny Rady Unii Europejskiej Rada Unii Europejskiej Bruksela, 16 grudnia 2015 r. (OR. en) Międzyinstytucjonalny numer referencyjny: 2015/0296 (CNS) 15373/15 FISC 191 PISMO PRZEWODNIE Od: Data otrzymania: 14 grudnia 2015 r. Do: Nr

Bardziej szczegółowo

KRYTERIA OCENIANIA Z JĘZYKA ANGIELSKIEGO W KLASACH I-III GIMNAZJUM

KRYTERIA OCENIANIA Z JĘZYKA ANGIELSKIEGO W KLASACH I-III GIMNAZJUM KRYTERIA OCENIANIA Z JĘZYKA ANGIELSKIEGO W KLASACH I-III GIMNAZJUM Zgodnie z własnym Programem nauczania w Gimnazjum Specjalnym Nr 100 w Warszawie dla uczniów z upośledzeniem umysłowym w stopniu lekkim

Bardziej szczegółowo

NAUKA JAK UCZYĆ SIĘ SKUTECZNIE (A2 / B1)

NAUKA JAK UCZYĆ SIĘ SKUTECZNIE (A2 / B1) NAUKA JAK UCZYĆ SIĘ SKUTECZNIE (A2 / B1) CZYTANIE A. Mówi się, że człowiek uczy się całe życie. I jest to bez wątpienia prawda. Bo przecież wiedzę zdobywamy nie tylko w szkole, ale również w pracy, albo

Bardziej szczegółowo

DECYZJE KOMISJA. (Wersja skodyfikowana) (Tekst mający znaczenie dla EOG) (2007/846/WE) uwzględniając dyrektywę Rady 90/429/EWG z dnia 26 czerwca

DECYZJE KOMISJA. (Wersja skodyfikowana) (Tekst mający znaczenie dla EOG) (2007/846/WE) uwzględniając dyrektywę Rady 90/429/EWG z dnia 26 czerwca L 333/72 Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 19.12.2007 II (Akty przyjęte na mocy Traktatów WE/Euratom, których publikacja nie jest obowiązkowa) DECYZJE KOMISJA DECYZJA KOMISJI z dnia 6 grudnia 2007 r.

Bardziej szczegółowo

1. Opis merytoryczny

1. Opis merytoryczny WNIOSEK O PORTFOLIO: Opracowanie koncepcji wielojęzycznych generatorów gramatycznych pełniących rolę narzędzi informatycznych typu Machine-Aided Human Translation Autorzy: Mirosław Gajer, Zbigniew Handzel,

Bardziej szczegółowo

Senator Sprawozdawca Stanisław Iwan: Dziękuję bardzo. Panie Marszałku! Wysoki Senacie!

Senator Sprawozdawca Stanisław Iwan: Dziękuję bardzo. Panie Marszałku! Wysoki Senacie! Senator Sprawozdawca Stanisław Iwan: Dziękuję bardzo. Panie Marszałku! Wysoki Senacie! Mam zaszczyt przedstawić sprawozdanie Komisji Gospodarki Narodowej oraz Komisji Ustawodawczej o uchwalonej przez Sejm

Bardziej szczegółowo

KLUCZ PUNKTOWANIA ZADAŃ

KLUCZ PUNKTOWANIA ZADAŃ Egzamin maturalny maj 2009 JĘZYK ANGIELSKI POZIOM PODSTAWOWY KLUCZ PUNKTOWANIA ZADAŃ ZADANIA ZAMKNIĘTE Zadanie 1. Obszar standardów ze słuchu 1.1. E 1.2. A 1.3. Zdający selekcjonuje informacje (II. 1 d)

Bardziej szczegółowo

(Akty ustawodawcze) DYREKTYWY

(Akty ustawodawcze) DYREKTYWY 16.12.2011 Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej L 334/1 I (Akty ustawodawcze) DYREKTYWY DYREKTYWA PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY 2011/91/UE z dnia 13 grudnia 2011 r. w sprawie oznaczeń lub oznakowań identyfikacyjnych

Bardziej szczegółowo

Kryteria ocen - język angielski - klasa V Project 2

Kryteria ocen - język angielski - klasa V Project 2 Kryteria ocen - język angielski - klasa V Project 2 Ocena celująca Introduction bezbłędnie wita się i żegna przedstawia się, płynnie podaje swoje dane personalne bezbłędnie pyta o umiejętności; mowi, co

Bardziej szczegółowo

uwzględniając Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską, a w szczególności jego art. 93, uwzględniając wniosek Komisji,

uwzględniając Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską, a w szczególności jego art. 93, uwzględniając wniosek Komisji, Źródło: http://www.ure.gov.pl/pl/prawo/prawo-wspolnotowe/dyrektywy/1275,dzu-l-157-z-3042004.html Wygenerowano: Sobota, 18 czerwca 2016, 23:57 Dz.U. L 157 z 30.4.2004 Dyrektywa Rady 2004/74/WE z dnia 29

Bardziej szczegółowo

1. LET S COMMUNICATE! LEKCJA

1. LET S COMMUNICATE! LEKCJA Wymagania edukacyjne na poszczególne oceny, sposoby sprawdzania osiągnięć edukacyjnych oraz warunki i tryb uzyskania oceny wyższej niż przewidywana Język angielski podręcznik Voices 1, wyd.macmillan Nr

Bardziej szczegółowo

USTAWA z dnia 14 kwietnia 2000 r. o umowach międzynarodowych. Rozdział 1 Przepisy ogólne

USTAWA z dnia 14 kwietnia 2000 r. o umowach międzynarodowych. Rozdział 1 Przepisy ogólne Kancelaria Sejmu s. 1/8 USTAWA z dnia 14 kwietnia 2000 r. o umowach międzynarodowych Rozdział 1 Przepisy ogólne Opracowano na podstawie: Dz. U. z 2000 r. Nr 39, poz. 443, z 2002 r. Nr 216, poz. 1824, z

Bardziej szczegółowo

EGZAMIN MATURALNY 2011 JĘZYK ANGIELSKI

EGZAMIN MATURALNY 2011 JĘZYK ANGIELSKI Centralna Komisja Egzaminacyjna w Warszawie EGZAMIN MATURALNY 2011 JĘZYK ANGIELSKI POZIOM PODSTAWOWY MAJ 2011 2 Egzamin maturalny z języka angielskiego poziom podstawowy ZADANIA ZAMKNIĘTE Zadanie 1. Obszar

Bardziej szczegółowo

Warszawa: Tłumaczenia pisemne (znak: BDG.741.001.2015) Numer ogłoszenia: 31006-2015; data zamieszczenia: 11.02.2015 OGŁOSZENIE O ZAMÓWIENIU - usługi

Warszawa: Tłumaczenia pisemne (znak: BDG.741.001.2015) Numer ogłoszenia: 31006-2015; data zamieszczenia: 11.02.2015 OGŁOSZENIE O ZAMÓWIENIU - usługi Warszawa: Tłumaczenia pisemne (znak: BDG.741.001.2015) Numer ogłoszenia: 31006-2015; data zamieszczenia: 11.02.2015 OGŁOSZENIE O ZAMÓWIENIU - usługi Zamieszczanie ogłoszenia: obowiązkowe. Ogłoszenie dotyczy:

Bardziej szczegółowo

Dziennik Ustaw Nr 117 7078 Poz. 676 USTAWA. z dnia 4 marca 2011 r.

Dziennik Ustaw Nr 117 7078 Poz. 676 USTAWA. z dnia 4 marca 2011 r. Dziennik Ustaw Nr 117 7078 Poz. 676 Art. 1. W ustawie z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych (Dz. U. z 2010 r. Nr 17, poz. 95) wprowadza się następujące

Bardziej szczegółowo

Rządowy Proces Legislacyjny

Rządowy Proces Legislacyjny Rządowe Centrum Legislacji Rządowy Proces Legislacyjny Opis działania Pomocnik użytkownika Warszawa, 2015 r. Spis treści Kto zamieszcza informacje w systemie RPL... 4 Podstawowy sposób korzystania z systemu

Bardziej szczegółowo

SEJM RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ VI kadencja Prezes Rady Ministrów RM 10-98-09. Pan Bronisław Komorowski Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej

SEJM RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ VI kadencja Prezes Rady Ministrów RM 10-98-09. Pan Bronisław Komorowski Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej SEJM RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ VI kadencja Prezes Rady Ministrów RM 10-98-09 Druk nr 2241 Warszawa, 6 sierpnia 2009 r. Szanowny Panie Marszałku Pan Bronisław Komorowski Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁ A SENATU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ. z dnia 12 grudnia 2012 r. w sprawie ustawy o odpadach

UCHWAŁ A SENATU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ. z dnia 12 grudnia 2012 r. w sprawie ustawy o odpadach UCHWAŁ A SENATU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ z dnia 12 grudnia 2012 r. w sprawie ustawy o odpadach Senat, po rozpatrzeniu uchwalonej przez Sejm na posiedzeniu w dniu 23 listopada 2012 r. ustawy o odpadach,

Bardziej szczegółowo

URZĄD DOBORU KADR WSPÓLNOT EUROPEJSKICH (EPSO)

URZĄD DOBORU KADR WSPÓLNOT EUROPEJSKICH (EPSO) 20.5.2009 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej C 115 A/1 V (Ogłoszenia) PROCEDURY ADMINISTRACYJNE URZĄD DOBORU KADR WSPÓLNOT EUROPEJSKICH (EPSO) OGŁOSZENIE O KONKURSIE OTWARTYM (2009/C 115 A/01) Urząd

Bardziej szczegółowo

L 67/14 Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 12.3.2009

L 67/14 Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 12.3.2009 L 67/14 Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 12.3.2009 ROZPORZĄDZENIE KOMISJI (WE) NR 192/2009 z dnia 11 marca 2009 r. w sprawie wykonania rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 177/2008

Bardziej szczegółowo

(Tekst mający znaczenie dla EOG)

(Tekst mający znaczenie dla EOG) 10.4.2014 L 107/39 ROZPORZĄDZENIE KOMISJI (UE) NR 361/2014 z dnia 9 kwietnia 2014 r. ustanawiające szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1073/2009 w odniesieniu

Bardziej szczegółowo

Rzeczpospolita Polska zawarła umowy w sprawie opodatkowania przychodów (dochodów) z oszczędności osób fizycznych, 2) urzędowi skarbowemu, którym

Rzeczpospolita Polska zawarła umowy w sprawie opodatkowania przychodów (dochodów) z oszczędności osób fizycznych, 2) urzędowi skarbowemu, którym Uzasadnienie W związku z implementacją Dyrektywy Rady nr 2003/48/WE z dnia 3 czerwca 2003 r. w sprawie opodatkowania dochodów z oszczędności w formie wypłacanych odsetek (Dz. Urz. WE L 157 z dnia 26.06.2003

Bardziej szczegółowo

PARLAMENT EUROPEJSKI

PARLAMENT EUROPEJSKI C 164/12 Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 24.6.2010 V (Ogłoszenia) POSTĘPOWANIA ADMINISTRACYJNE PARLAMENT EUROPEJSKI Zaproszenie do składania ofert IX-2011/01 Dotacje dla partii politycznych na poziomie

Bardziej szczegółowo

Wniosek DECYZJA WYKONAWCZA RADY

Wniosek DECYZJA WYKONAWCZA RADY KOMISJA EUROPEJSKA Bruksela, dnia 30.8.2013 COM(2013) 609 final 2013/0299 (NLE) Wniosek DECYZJA WYKONAWCZA RADY upoważniająca Republikę Włoską do dalszego stosowania szczególnego środka stanowiącego odstępstwo

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY (WE) NR 2232/96. z dnia 28 października 1996 r.

ROZPORZĄDZENIE PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY (WE) NR 2232/96. z dnia 28 października 1996 r. Dz.U.UE.L.96.299.1 Dz.U.UE-sp.13-18-42 ROZPORZĄDZENIE PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY (WE) NR 2232/96 z dnia 28 października 1996 r. ustanawiające wspólnotową procedurę dla substancji aromatycznych używanych

Bardziej szczegółowo

Wymogi dotyczące przygotowania prac licencjackich i magisterskich UKŁAD PRACY

Wymogi dotyczące przygotowania prac licencjackich i magisterskich UKŁAD PRACY Radom, 13.10.2014 Wymogi dotyczące przygotowania prac licencjackich i magisterskich UKŁAD PRACY 1. Układ pracy powinien być logiczny i poprawny pod względem metodologicznym oraz odpowiadać wymaganiom stawianym

Bardziej szczegółowo

Standardy pracy licencjackiej dla Instytutu Humanistycznego PWSZ w Głogowie

Standardy pracy licencjackiej dla Instytutu Humanistycznego PWSZ w Głogowie Standardy pracy licencjackiej dla Instytutu Humanistycznego PWSZ w Głogowie Trzy egzemplarze pracy + wersja elektroniczna na płycie CD (rtf. doc.) + praca w kopercie. Oprawa miękka, przeźroczysta. Grzbiety

Bardziej szczegółowo

EUROPEJSKI BANK CENTRALNY

EUROPEJSKI BANK CENTRALNY 22.2.2014 Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej C 51/3 III (Akty przygotowawcze) EUROPEJSKI BANK CENTRALNY OPINIA EUROPEJSKIEGO BANKU CENTRALNEGO z dnia 19 listopada 2013 r. w sprawie wniosku dotyczącego

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA EDUKACYJNE JĘZYK NIEMIECKI. OSIĄGNIĘCIA UCZNIA NA STOPIEŃ: dopuszczający dostateczny dobry bardzo dobry celujący

WYMAGANIA EDUKACYJNE JĘZYK NIEMIECKI. OSIĄGNIĘCIA UCZNIA NA STOPIEŃ: dopuszczający dostateczny dobry bardzo dobry celujący WYMAGANIA EDUKACYJNE JĘZYK NIEMIECKI I. GRAMATYKA I SŁOWNICTWO uczeń opanował niewiele zagadnień gramatycznych określonych w rozkładzie uczeń potrafi budować zdania, ale przeważnie niespójne, z dużą ilością

Bardziej szczegółowo

ZASADY REDAGOWANIA PRACY LICENCJACKIEJ

ZASADY REDAGOWANIA PRACY LICENCJACKIEJ 1 ZASADY REDAGOWANIA PRACY LICENCJACKIEJ ZASADY OGÓLNE Praca licencjacka pisana jest samodzielnie przez studenta. Format papieru: A4. Objętość pracy: 40-90 stron. Praca drukowana jest dwustronnie. Oprawa:

Bardziej szczegółowo

Decyzja ramowa Rady w sprawie zwalczania przestępczości zorganizowanej: Jak można wzmocnić unijne ustawodawstwo w tym zakresie?

Decyzja ramowa Rady w sprawie zwalczania przestępczości zorganizowanej: Jak można wzmocnić unijne ustawodawstwo w tym zakresie? DYREKCJA GENERALNA DS. POLITYKI WEWNĘTRZNEJ DEPARTAMENT TEMATYCZNY C: PRAWA OBYWATELSKIE I SPRAWY KONSTYTUCYJNE WOLNOŚCI OBYWATELSKIE, SPRAWIEDLIWOŚĆ I SPRAWY WEWNĘTRZNE Decyzja ramowa Rady w sprawie zwalczania

Bardziej szczegółowo

L 75/60 Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 22.3.2005

L 75/60 Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 22.3.2005 L 75/60 Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 22.3.2005 DECYZJA NR 2/2004 KOMITETU DS. TRANSPORTU LĄDOWEGO WSPÓLNOTA/SZWAJCARIA z dnia 22 czerwca 2004 r. zmieniająca załącznik 1 do porozumienia między Wspólnotą

Bardziej szczegółowo

Zasady przyjmowania i publikacji tekstów w KPP

Zasady przyjmowania i publikacji tekstów w KPP Zasady przyjmowania i publikacji tekstów w KPP 1. Tematyka publikacji W Kwartalniku Prawa Prywatnego publikowane są artykuły, materiały oraz recenzje dotyczące polskiego, europejskiego i obcego prawa cywilnego

Bardziej szczegółowo

(Tekst mający znaczenie dla EOG)

(Tekst mający znaczenie dla EOG) 30.9.2014 L 284/9 ROZPORZĄDZENIE WYKONAWCZE KOMISJI (UE) NR 1029/2014 z dnia 26 września 2014 r. zmieniające rozporządzenie (UE) nr 73/2010 ustanawiające wymagania dotyczące jakości danych i informacji

Bardziej szczegółowo

Niektóre zasady pisania prac dyplomowych

Niektóre zasady pisania prac dyplomowych Niektóre zasady pisania prac dyplomowych Praca dyplomowa licencjacka/inżynierska Wymaga samodzielnego rozwiązania problemu zawodowego, technicznego lub badawczego w zakresie wiedzy zdobytej podczas studiów.

Bardziej szczegółowo

(wyciąg według stanu prawnego na dzień 31 stycznia 2009 r.)

(wyciąg według stanu prawnego na dzień 31 stycznia 2009 r.) Dobre praktyki legislacyjne 7 Obowiązywanie rozporządzenia w sytuacji pośredniej zmiany przepisu upoważniającego do jego wydania Teza Utrata mocy obowiązującej rozporządzenia następuje nie tylko w sytuacji

Bardziej szczegółowo

Seminarium szkoleniowe Warszawa 14 grudnia 2007 r.

Seminarium szkoleniowe Warszawa 14 grudnia 2007 r. KRAJOWE CENTRUM INFORMACYJNE DS. REACH Seminarium szkoleniowe Warszawa 14 grudnia 2007 r. Rafał Brykowski Biuro do Spraw Substancji i Preparatów Chemicznych Rozporządzenie REACH - podstawa prawna funkcjonowania

Bardziej szczegółowo

Kryteria oceniania z j. angielskiego. Klasy I-III. Klasa I

Kryteria oceniania z j. angielskiego. Klasy I-III. Klasa I Kryteria oceniania z j. angielskiego Klasy I-III Klasa I W klasie I uczeń nabywa sprawności mówienia i rozumienia ze słuchu. 1) rozumienie prostych poleceń a) celujący : rozumie wszystkie polecenia używane

Bardziej szczegółowo

OCHRONA DANYCH OSOBOWYCH

OCHRONA DANYCH OSOBOWYCH Luty 2016 issn 2391-5781 nr 17 OCHRONA DANYCH OSOBOWYCH Praktyczne porady Instrukcje krok po kroku Wzory Podstawa prawna powołania ASI Nadzorowanie opracowania i aktualizowanie dokumentacji Dobre prognozy

Bardziej szczegółowo

PRZEDMIOTOWE ZASADY OCENIANIA JĘZYK ANGIELSKI POZIOM POCZĄTKUJĄCY GIMNAZJUM - KLASA I

PRZEDMIOTOWE ZASADY OCENIANIA JĘZYK ANGIELSKI POZIOM POCZĄTKUJĄCY GIMNAZJUM - KLASA I PRZEDMIOTOWE ZASADY OCENIANIA JĘZYK ANGIELSKI POZIOM POCZĄTKUJĄCY 6 celujący 5 bardzo dobry GIMNAZJUM - KLASA I ZAKRES KOMPETENCJI UCZNIA - posiada wiedzę i umiejętności znacznie wykraczające poza obowiązujący

Bardziej szczegółowo

Szanowni Państwo, Zapraszamy do lektury newslettera czerwcowego, poświęconego podatkom. Zespół, Łatała i Wspólnicy Doradztwo Podatkowe Sp. z o.o.

Szanowni Państwo, Zapraszamy do lektury newslettera czerwcowego, poświęconego podatkom. Zespół, Łatała i Wspólnicy Doradztwo Podatkowe Sp. z o.o. Szanowni Państwo, Zapraszamy do lektury newslettera czerwcowego, poświęconego podatkom. Zespół, Łatała i Wspólnicy Doradztwo Podatkowe Sp. z o.o. NOWE INTERPRETACJE OGÓLNE WYDANE PRZEZ MINISTRA FINANSÓW

Bardziej szczegółowo

FILM - W INFORMACJI TURYSTYCZNEJ (A2 / B1)

FILM - W INFORMACJI TURYSTYCZNEJ (A2 / B1) FILM - W INFORMACJI TURYSTYCZNEJ (A2 / B1) Turysta: Dzień dobry! Kobieta: Dzień dobry panu. Słucham? Turysta: Jestem pierwszy raz w Krakowie i nie mam noclegu. Czy mogłaby mi Pani polecić jakiś hotel?

Bardziej szczegółowo

KRYTERIA OCEN Z JĘZYKA POLSKIEGO W KLASIE IV

KRYTERIA OCEN Z JĘZYKA POLSKIEGO W KLASIE IV KRYTERIA OCEN Z JĘZYKA POLSKIEGO W KLASIE IV OCENĘ CELUJĄCĄ, otrzymuje uczeń, którego wiedza znacznie wykracza poza obowiązujący program nauczania. - twórczo i samodzielnie rozwija własne uzdolnienia i

Bardziej szczegółowo

SERWIS PRAWO I ZDROWIE PLATINUM PRACA Z PROGRAMEM

SERWIS PRAWO I ZDROWIE PLATINUM PRACA Z PROGRAMEM SERWIS PRAWO I ZDROWIE PLATINUM PRACA Z PROGRAMEM Opracowanie: Jacek Tkacz Gdańsk, 12 marca 2015 r. 1. Strona główna programu nowości Rubryka od redakcji to informacje dotyczące najnowszych zmian w prawie

Bardziej szczegółowo

Wniosek DECYZJA RADY

Wniosek DECYZJA RADY KOMISJA EUROPEJSKA Bruksela, dnia 22.9.2011 KOM(2011) 577 wersja ostateczna 2011/0248 (CNS) C7-0311/11 PL Wniosek DECYZJA RADY zmieniająca decyzję 2007/659/WE w odniesieniu do okresu jej stosowania oraz

Bardziej szczegółowo

KOMISJA WSPÓLNOT EUROPEJSKICH. Wniosek DECYZJA RADY

KOMISJA WSPÓLNOT EUROPEJSKICH. Wniosek DECYZJA RADY PL PL PL KOMISJA WSPÓLNOT EUROPEJSKICH Wniosek DECYZJA RADY Bruksela, dnia 30.10.2009 KOM(2009)605 wersja ostateczna 2009/0168 (CNS) w sprawie zawarcia Porozumienia między Wspólnotą Europejską a Republiką

Bardziej szczegółowo

Struktura i stawki akcyzy stosowane do wyrobów tytoniowych *

Struktura i stawki akcyzy stosowane do wyrobów tytoniowych * C 117 E/226 Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 6.5.2010 Struktura i stawki akcyzy stosowane do wyrobów tytoniowych * P6_TA(2009)0160 Rezolucja legislacyjna Parlamentu Europejskiego z dnia 24 marca 2009

Bardziej szczegółowo

Opinia do ustawy o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz niektórych innych ustaw. (druk nr 721)

Opinia do ustawy o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz niektórych innych ustaw. (druk nr 721) Warszawa, dnia 10 października 2014 r. Opinia do ustawy o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz niektórych innych ustaw (druk nr 721) I. Cel i przedmiot ustawy Ustawa wprowadza zasadę

Bardziej szczegółowo

w składzie: J.C. Bonichot (sprawozdawca), prezes izby, A. Arabadjiev i J.L. da Cruz Vilaça, sędziowie,

w składzie: J.C. Bonichot (sprawozdawca), prezes izby, A. Arabadjiev i J.L. da Cruz Vilaça, sędziowie, WYROK TRYBUNAŁU (siódma izba) z dnia 18 grudnia 2014 r.(*) Uchybienie zobowiązaniom państwa członkowskiego Dyrektywa 2006/112/WE Podatek VAT Stawka obniżona Artykuły przeznaczone na cele ochrony przeciwpożarowej

Bardziej szczegółowo

Przed letnimi wakacjami UE przypomina o europejskim numerze alarmowym 112

Przed letnimi wakacjami UE przypomina o europejskim numerze alarmowym 112 IP/08/836 Bruksela, dnia 3 czerwca 2008 r. Przed letnimi wakacjami UE przypomina o europejskim numerze alarmowym 112 Komisja Europejska wzmogła dzisiaj działania mające na celu spopularyzowanie w UE bezpłatnego

Bardziej szczegółowo

First Steps OCENA BARDZO DOBRA DOBRA DOSTATECZNA DOPUSZCZAJĄCA

First Steps OCENA BARDZO DOBRA DOBRA DOSTATECZNA DOPUSZCZAJĄCA Steps Forward 1 Wymagania edukacyjne na poszczególne oceny z języka angielskiego dla klas 4 Rok szkolny 2015/2016 Nauczyciele prowadzący: mgr Beata Dańda, mgr Joanna Gabriel First Steps PODSTAWY rozdziale

Bardziej szczegółowo

(Akty przyjęte przed dniem 1 grudnia 2009 r. na mocy Traktatu WE, Traktatu o UE i Traktatu Euratom)

(Akty przyjęte przed dniem 1 grudnia 2009 r. na mocy Traktatu WE, Traktatu o UE i Traktatu Euratom) 16.1.2010 Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej L 11/7 IV (Akty przyjęte przed dniem 1 grudnia 2009 r. na mocy Traktatu WE, Traktatu o UE i Traktatu Euratom) DECYZJA KOMISJI z dnia 17 czerwca 2009 r. w sprawie

Bardziej szczegółowo

Wymagania edukacyjne na poszczególne oceny z języka angielskiego dla klas VI szkoły podstawowej.

Wymagania edukacyjne na poszczególne oceny z języka angielskiego dla klas VI szkoły podstawowej. Wymagania edukacyjne na poszczególne oceny z języka angielskiego dla klas VI szkoły podstawowej. 1. Skala ocen : GRAMATYKA I SŁOWNICTWO 6 Uczeń bardzo swobodnie operuje strukturami gramatycznymi określonymi

Bardziej szczegółowo

Opracował: Piotr Wachowiak wykorzystując materiał Adama Wolańskiego

Opracował: Piotr Wachowiak wykorzystując materiał Adama Wolańskiego Opracował: Piotr Wachowiak wykorzystując materiał Adama Wolańskiego ZASADY EDYCJI TEKSTÓW NAUKOWYCH Wskazówki pomocne przy pisaniu pracy dyplomowej, magisterskiej i doktorskiej I. Formatowanie tekstu:

Bardziej szczegółowo

KRYTERIA OCENIANIA Z JĘZYKA ANGIELSKIEGO W KLASACH IV - VI

KRYTERIA OCENIANIA Z JĘZYKA ANGIELSKIEGO W KLASACH IV - VI KRYTERIA OCENIANIA Z JĘZYKA ANGIELSKIEGO W KLASACH IV - VI Ocena celująca: uczeń swobodnie operuje strukturami gramatycznymi określonymi w rozkładzie materiału z łatwością buduje spójne zdania proste i

Bardziej szczegółowo

Opinia do ustawy o zmianie ustawy o cudzoziemcach oraz niektórych innych ustaw (druk nr 1021)

Opinia do ustawy o zmianie ustawy o cudzoziemcach oraz niektórych innych ustaw (druk nr 1021) Warszawa, dnia 15 listopada 2010 r. Opinia do ustawy o zmianie ustawy o cudzoziemcach oraz niektórych innych ustaw (druk nr 1021) I. Cel i przedmiot ustawy Opiniowana ustawa zmienia ustawę z dnia 13 czerwca

Bardziej szczegółowo

e-mail Technologia Informacyjna Lekcja 5

e-mail Technologia Informacyjna Lekcja 5 e-mail Technologia Informacyjna Lekcja 5 List elektroniczny (e-mail) E-mail to informacja tekstowa przeznaczona dla konkretnego odbiorcy i wysłana z wykorzystaniem technologii komunikacyjnej. Do listu

Bardziej szczegółowo

(Akty o charakterze nieustawodawczym) ROZPORZĄDZENIA

(Akty o charakterze nieustawodawczym) ROZPORZĄDZENIA PL 27.8.2011 Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej L 222/1 II (Akty o charakterze nieustawodawczym) ROZPORZĄDZENIA ROZPORZĄDZENIE WYKONAWCZE KOMISJI (UE) NR 842/2011 z dnia 19 sierpnia 2011 r. ustanawiające

Bardziej szczegółowo

Nadzwyczajne spotkanie sekretarzy generalnych Bruksela, 7 grudnia 2009 STRESZCZENIE I KONKLUZJE NA TEMAT IPEX

Nadzwyczajne spotkanie sekretarzy generalnych Bruksela, 7 grudnia 2009 STRESZCZENIE I KONKLUZJE NA TEMAT IPEX Nadzwyczajne spotkanie sekretarzy generalnych Bruksela, 7 grudnia 2009 Prezydencja szwedzka UE 1 lipca 31 grudnia 2009 STRESZCZENIE I KONKLUZJE NA TEMAT IPEX 9 grudnia 2009 Streszczenie Sekretarze generalni

Bardziej szczegółowo

OPINIA EUROPEJSKIEGO BANKU CENTRALNEGO

OPINIA EUROPEJSKIEGO BANKU CENTRALNEGO PL OPINIA EUROPEJSKIEGO BANKU CENTRALNEGO z dnia 6 sierpnia 2010 r. w sprawie zmian przepisów prawnych dotyczących finansowania systemu gwarantowania depozytów (CON/2010/64) Wprowadzenie i podstawa prawna

Bardziej szczegółowo

Ochrona wynalazków za granicą w praktyce

Ochrona wynalazków za granicą w praktyce Ochrona wynalazków za granicą w praktyce Joanna Bocheńska rzecznik patentowy Warszawa, 09.10.2013 Terytorialność ochrony Uzyskana ochrona skutkuje wyłącznie na tym terytorium, na którym została udzielona

Bardziej szczegółowo

(Tekst mający znaczenie dla EOG)

(Tekst mający znaczenie dla EOG) 14.6.2014 L 175/9 ROZPORZĄDZENIE KOMISJI (UE) NR 634/2014 z dnia 13 czerwca 2014 r. zmieniające rozporządzenie (WE) nr 1126/2008 przyjmujące określone międzynarodowe standardy rachunkowości zgodnie z rozporządzeniem

Bardziej szczegółowo