Temperatura czarnej kulki umieszczonej w ognisku soczewki i ogrzanej promieniami słonecznymi zadanie z XXIX Olimpiady fizycznej 1979/1980 1

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Temperatura czarnej kulki umieszczonej w ognisku soczewki i ogrzanej promieniami słonecznymi zadanie z XXIX Olimpiady fizycznej 1979/1980 1"

Transkrypt

1 6 FOTON 130, Jeień 015 Temperatura czarnej kulki umiezczonej w ogniku oczewki i ogrzanej promieniami łonecznymi zaanie z XXIX Olimpiay fizycznej 1979/ Taeuz Molena topień III, zaanie teoretyczne Dana jet oczewka cienka o śrenicy = 5 cm i ognikowej = 10 cm. Za pomocą tej oczewki, przez zognikowanie promieni łonecznych, chcemy makymalnie ogrzać ciało okonale czarne w potaci kulki o promieniu r. Wyznacz zależność temperatury, o której możemy ogrzać kulkę, o jej promienia r. Zakłaamy, że oczewka przepuzcza całe paające nań światło i że proce ognikowania zachozi w powietrzu w temperaturze T 0 = 300 K. Zakłaamy ponato, że kulka okonale przewozi ciepło, zięki czemu w każej chwili temperatura w każym jej punkcie jet taka ama. Dane: 1) tała łoneczna ) tała tefana-boltzmanna 3) temperatura powierzchni łońca 1360,8 W m W 8 5,67 10 m K T = 6000 K 1 Zaanie zotało uotępnione z bazy zaań Olimpiay Fizycznej w zczecinie i la Fotonu przygotowane przez przewoniczącego Komitetu Okręgowego OF w zczecinie ra Taeuza Molenę. Zaanie wraz z rozwiązaniem zotało opublikowane w czaopiśmie Fizyka w zkole nr 1, 1981 r. przez ówczenego ekretarza naukowego Walemara Gorzkowkiego i kierownika organizacyjnego Anrzeja Kotlickiego z Komitetu Głównego Olimpiay Fizycznej, natępnie w zbiorze Olimpiaa Fizyczna XXIX XXXI, WiP, Warzawa 1986, , przez: Anrzej Naolny (pełnił funkcję ekretarza naukowego KGOF), Krytyna Pniewka (była kierownikiem organizacyjnym KGOF) też jako za. nr 95 w zbiorze Wybrane zaania z 3 olimpia fizycznych, MAGIPPA, Warzawa 199, przez: Włozimierz Ungier (pełnił funkcję ekretarza naukowego la za. teoretycznych KGOF) i Miroław Hamera (był kierownikiem organizacyjnym KGOF). Zaania z olimpia fizycznych ą na ogół oryginalne. Pomyły pochozą z różnych źróeł, m.in. kłaanych przez nauczycieli i amych zawoników olimpiay. Propozycje zaań ą zmieniane w wyniku ykuji w Komitecie Głównym OF i częto nie przypominają tektu pomyłoawcy (przyp. Taeuz Molena, Intytut Fizyki, Uniwerytet zczecińki).

2 FOTON 130, Jeień Uwaga: Całkowita energia wypromieniowania w ciągu 1 przez 1 m powierzchni ciała okonale czarnego, zgonie z prawem tefana-boltzmanna, wynoi T, gzie oznacza tałą tefana-boltzmanna, a T temperaturę bezwzglęną ciała. Rozwiązanie Obrazem łońca, który powtaje okłanie w płazczyźnie ognikowej oczewki (ry. 1), jet koło o promieniu r 0 takim, że: r 0 tg, (1) f gzie oznacza promień kątowy łońca wizianego z Ziemi. Ponieważ kąt jet mały, można z obrym przybliżeniem przyjąć, że tg, a zatem: r f 0. Ry. 1. Kiey na kulkę okonale czarną nie paa światło łoneczne, wówcza pozotaje ona w równowaze termicznej z otoczeniem, tzn. wypromieniowuje ona w jenotce czau tyle energii, ile jej pochłania z otoczenia. zybkość wypromieniowania tej energii (moc) zgonie z prawem tefana-boltzmanna wynoi: E πr T, () p 0 t gzie T 0 jet temperaturą w tanie równowagi termicznej. Gy na kulkę kierujemy wiązkę światła łonecznego, wtey pochłania ona energię tego światła. Jeżeli promień kulki r jet więkzy niż r 0, wówcza cała ognikowana energia jet pochłaniana przez kulkę. Energia tego promieniowania ochoząca w ciągu jenej ekuny wynoi 1 π. Oprócz tego kulka aborbuje, tak jak poprzenio, promieniowanie termiczne z otoczenia.

3 8 FOTON 130, Jeień 015 Opowiaający temu opływ energii w ciągu jenej ekuny zgonie z () wynoi πr T 0. Z rugiej trony kulka mając temperaturę T, wypromieniowuje w czaie jenej ekuny energię πr T. Ponieważ kulka okonale czarna w tanie utalonej temperatury emituje tyle energii, ile jej pochłania, bilan energii można więc zapiać w potaci: tą πr T πr T 1 0 π, r f. (3) T r T0. () Jeżeli promień kulki jet mniejzy o r 0 = f, to bęzie paać na nią tylko część energii kupianej przez oczewkę, która wynoi: czyli r r 0 1 π 1 r π. f Bilan energii w tym przypaku jet natępujący: tą 1 π π 0 π r r T r T, r f. f T T0 Tgr. f Zauważmy, że temperatura ta jet tała i alze zmniejzanie rozmiarów kulki nie zwiękza T. Jet to temperatura graniczna T gr. Wykre zależności T(r) poany jet na ry.. Dykuję przypaku, gy śrenica kulki przekracza śrenicę oczewki pozotawiamy Czytelnikowi. Ozacujmy temperaturę graniczną T gr. Zauważmy, że łońce z barzo obrym przybliżeniem możemy traktować jako ciało okonale czarne i wówcza zgonie z prawem tefana-boltzmanna energia wypromieniowana przez powierzchnię łońca w ciągu jenej ekuny zgonie z () wynoi E t, (5) (6) π R T. (7)

4 FOTON 130, Jeień Ry. tała łoneczna to energia, jaką promieniowanie łoneczne przenoi w ciągu jenej ekuny przez powierzchnię 1 m utawioną protopale o kierunku Ziemia łońce, w oległości o łońca równej oległości Ziemia łońce, tą możemy zapiać πr T, (8) πr gzie T temperatura powierzchni łońca, R promień łońca, R Z oległość Ziemia łońce. Ponieważ promień kątowy łońca wynoi tą otrzymany związek: R R Z z, T. (9) Po potawieniu (9) o (6), otrzymujemy wzór na temperaturę graniczną kulki w potaci: gr 0. T T T T f f (10) Do tego amego rozwiązania, gy promień kulki jet mniejzy o r 0 = f, można ojść toując omienną metoę. Zauważmy, że powierzchnię łońca z kulki wiać wewnątrz tożka o kącie rozwarcia, gzie: tg tzn. w kącie bryłowym 1 π(1 co ), zaś otoczenie o temperaturze T 0 wiać w kącie bryłowym π(1 co ). f

5 50 FOTON 130, Jeień 015 W jenotce czau na kulkę, z kąta bryłowego 1 paa promieniowanie łoneczne o energii 1r T (T temperatura powierzchni łońca), a z kąta bry- łowego promieniowanie otoczenia o energii r T0 (T 0 temperatura otoczenia). Kulka po ogrzaniu ię o temperatury T emituje w jenotce czau promieniowanie o energii π r T. W tanie równowagi termicznej bilan energetyczny ma potać πr T r T r T 1 0 Potawiając wielkości 1 oraz otrzymamy πr T π(1 co ) r T π(1 co ) r T. 0 Drugie wyrażenie można pominąć w porównaniu z pierwzym, gyż T jet znacznie więkze o T 0. tą można wyznaczyć temperaturę kulki 1 co T T T in. (11) Jet to wielkość tała, niezależna o promienia kulki. Dla małych kątów można przyjąć tą otrzymujemy in (1) f Tgr T in T. (13) f Uzykany wzór jet ientyczny z poprzenio wyprowazonym wzorem (10). Jak z niego wiać, temperatura graniczna uzykiwana przez kulkę zależy o parametrów oczewki, nie może jenak przekroczyć temperatury łońca T. Dla cienkiej oczewki 1, zatem nie można uzykać temperatury blikiej temperaturze łońca. f W nazym przypaku 1 f, tą temperatura graniczna 8 T 100 K. gr Zauważmy, że promień kątowy łońca 0,003 ra. Wynika tą, że temperaturę taką można teoretycznie uzykać la r 0,0 mm (bo r 0 f). Praktycznie way oczewek powoują rozmyte ognikowanie i nie oberwujemy aż tak wyokiej temperatury. Niemniej wiaomo, że w ogniku oczewki na kutek kupiania ię tam promieni łonecznych można zapalić zapałkę.

1. Ćwiczenia laboratoryjne z fizyki. Cz II praca zbiorowa pod redakcją I. Kruk i J. Typka. Wydawnictwo Uczelniane PS. Szczecin 2007.

1. Ćwiczenia laboratoryjne z fizyki. Cz II praca zbiorowa pod redakcją I. Kruk i J. Typka. Wydawnictwo Uczelniane PS. Szczecin 2007. Ćwiczenie Nr 556: Wyznaczanie prękości ali ltraźwięków w cieczy metoą optyczną. I. Literatra;. Ćwiczenia laboratoryjne z izyki. Cz II praca zbiorowa po reakcją I. Krk i J. Typka. Wyawnictwo Uczelniane

Bardziej szczegółowo

LVII OLIMPIADA FIZYCZNA ZAWODY III STOPNIA

LVII OLIMPIADA FIZYCZNA ZAWODY III STOPNIA Zaanie 1 Na poziome płaszczyźnie znaue sie enorony, cienki, początkowo nieruchomy krążek o promieniu R i masie M. W chwili t 0 = 0 z punktu P na te płaszczyźnie, oległego o o śroka krążka S, est wystrzeliwany

Bardziej szczegółowo

WYZNACZANIE MODUŁU SPRĘŻYSTOŚCI POSTACIOWEJ G ORAZ NAPRĘŻEŃ SKRĘCAJĄCYCH METODĄ TENSOMETRYCZNĄ

WYZNACZANIE MODUŁU SPRĘŻYSTOŚCI POSTACIOWEJ G ORAZ NAPRĘŻEŃ SKRĘCAJĄCYCH METODĄ TENSOMETRYCZNĄ Ćwiczenie 7 WYZNACZANIE ODUŁU SPRĘŻYSTOŚCI POSTACIOWEJ G ORAZ NAPRĘŻEŃ SKRĘCAJĄCYCH ETODĄ TENSOETRYCZNĄ A. PRĘT O PRZEKROJU KOŁOWY 7. WPROWADZENIE W pręcie o przekroju kołowym, poddanym obciążeniu momentem

Bardziej szczegółowo

Blok 2: Zależność funkcyjna wielkości fizycznych

Blok 2: Zależność funkcyjna wielkości fizycznych Blok : Zależność funkcyjna wielkości fizycznych ZESTAW ZADAŃ NA ZAJĘCIA 1. Na podtawie wykreu oblicz średnią zybkość ciała w opianym ruchu.. Na ryunku przedtawiono wykre v(t) pewnego pojazdu jadącego po

Bardziej szczegółowo

Instrukcja do ćwiczeń laboratoryjnych. Sterowanie dławieniowe-równoległe prędkością ruchu odbiornika hydraulicznego

Instrukcja do ćwiczeń laboratoryjnych. Sterowanie dławieniowe-równoległe prędkością ruchu odbiornika hydraulicznego Intrukcja o ćwiczeń laboratoryjnych Sterowanie ławieniowe-równoległe rękością ruchu obiornika hyraulicznego Wtę teoretyczny Niniejza intrukcja oświęcona jet terowaniu ławieniowemu równoległemu jenemu ze

Bardziej szczegółowo

Wyk lad 3 Grupy cykliczne

Wyk lad 3 Grupy cykliczne Wyk la 3 Grupy cykliczne Definicja 3.1. Niech a bezie elementem grupy (G,, e). Jeżeli istnieje liczba naturalna k taka, że a k = e, to najmniejsza taka liczbe naturalna k nazywamy rzeem elementu a. W przeciwnym

Bardziej szczegółowo

Drobiną tą jest: A) proton B) neutron C) atom wodoru D) elektron

Drobiną tą jest: A) proton B) neutron C) atom wodoru D) elektron ŁÓDZKIE CENTRUM DOSKONALENIA NAUCZYCIELI I KSZTAŁCENIA PRAKTYCZNEGO Kod pracy Wypełnia Przewodniczący Wojewódzkiej Koiji Wojewódzkiego Konkuru Przediotowego z Fizyki Iię i nazwiko ucznia... Szkoła... Punkty

Bardziej szczegółowo

ZADANIA TEORETYCZNE. E e = hc λ

ZADANIA TEORETYCZNE. E e = hc λ LV Olimpiaa Fizyczna(2005/2006) Etap I Część II(Rozwiązane) 1 ZADANIA TEORETYCZNE Zaanie 1 Jena z okłaek konensatora płaskiego jest oświetlana(poprzez mały otwór w rugiej okłace) światłem lasera o ługości

Bardziej szczegółowo

UŻYWAJ HAMULCA Z GŁOWĄ

UŻYWAJ HAMULCA Z GŁOWĄ UŻYWAJ AULCA Z GŁOWĄ Czasami są takie sytuacje, że mamy na kiju rybę życia, która nam ojeżża, hamulec kołowrotka gwiżże na całego, żyłki ubywa z kołowrotka aż tu nagle luz. Pękła żyłka. Po rzuceniu kilku

Bardziej szczegółowo

SPRĘŻYNA DO RUCHU HARMONICZNEGO V 6 74

SPRĘŻYNA DO RUCHU HARMONICZNEGO V 6 74 Pracownia Dydaktyki Fizyki i Atronoii, Uniwerytet Szczecińki SPRĘŻYNA DO RUCHU HARMONICZNEGO V 6 74 Sprężyna jet przeznaczona do badania ruchu drgającego protego (haronicznego) na lekcji fizyki w liceu

Bardziej szczegółowo

Sterowanie jednorodnym ruchem pociągów na odcinku linii

Sterowanie jednorodnym ruchem pociągów na odcinku linii Sterowanie jednorodnym ruchem pociągów na odcinku linii Miroław Wnuk 1. Wprowadzenie Na odcinku linii kolejowej pomiędzy kolejnymi pociągami itnieją odtępy blokowe, które zapewniają bezpieczne prowadzenie

Bardziej szczegółowo

ĆWICZENIE 41 WYZNACZANIE WSPÓŁCZYNNIKA ZAŁAMANIA ŚWIATŁA ZA POMOCĄ MIKROSKOPU. Kraków, luty 2004 - kwiecień 2015

ĆWICZENIE 41 WYZNACZANIE WSPÓŁCZYNNIKA ZAŁAMANIA ŚWIATŁA ZA POMOCĄ MIKROSKOPU. Kraków, luty 2004 - kwiecień 2015 Józef Zapłotny, Maria Nowotny-Różańska Zakła Fizyki, Uniwersytet Rolniczy Do użytku wewnętrznego ĆWICZENIE 41 WYZNACZANIE WSPÓŁCZYNNIKA ZAŁAMANIA ŚWIATŁA ZA POMOCĄ MIKROSKOPU Kraków, luty 2004 - kwiecień

Bardziej szczegółowo

Optyka 2. Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego

Optyka 2. Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego Optka Projekt współinansowan przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funuszu Społecznego Optka II Promień świetln paając na powierzchnię zwierciała obija się zgonie z prawem obicia omówionm w poprzeniej

Bardziej szczegółowo

ENERGOOSZCZĘDNY NAPĘD Z SILNIKIEM SYNCHRONICZNYM O MAGNESACH TRWAŁYCH Z ŁAGODNYM STARTEM

ENERGOOSZCZĘDNY NAPĘD Z SILNIKIEM SYNCHRONICZNYM O MAGNESACH TRWAŁYCH Z ŁAGODNYM STARTEM POZNAN UNIVE RSITY OF TE CHNOLOGY ACADE MIC JOURNALS No 75 Electrical Engineering 213 Tomaz PAJCHROWSKI* ENERGOOSZCZĘDNY NAPĘD Z SILNIKIEM SYNCHRONICZNYM O MAGNESACH TRWAŁYCH Z ŁAGODNYM STARTEM W artykule

Bardziej szczegółowo

KOOF Szczecin: www.of.szc.pl

KOOF Szczecin: www.of.szc.pl LVIII OLIMPIADA FIZYCZNA (2008/2009). Stopień II, zaanie oświaczalne D. Źróło: Autor: Nazwa zaania: Działy: Słowa kluczowe: Komitet Główny Olimpiay Fizycznej. Ernest Groner Komitet Główny Olimpiay Fizycznej,

Bardziej szczegółowo

Przekształtniki tyrystorowe (ac/dc)

Przekształtniki tyrystorowe (ac/dc) Przekztałtniki tyrytorowe (ac/c) Struktury (najczęściej toowane) Uprozczona analiza ( L 0, i cont ) Przebiegi napięć, prąów i mocy Wzory na wartości śrenie, kuteczne, harmoniczne Komutacja ( L > 0, i cont

Bardziej szczegółowo

Metody systemowe i decyzyjne w informatyce

Metody systemowe i decyzyjne w informatyce Metody ytemowe i decyzyjne w informatyce Ćwiczenia lita zadań nr 1 Prote zatoowania równań różniczkowych Zad. 1 Liczba potencjalnych użytkowników portalu połecznościowego wynoi 4 miliony oób. Tempo, w

Bardziej szczegółowo

Zad. 4 Oblicz czas obiegu satelity poruszającego się na wysokości h=500 km nad powierzchnią Ziemi.

Zad. 4 Oblicz czas obiegu satelity poruszającego się na wysokości h=500 km nad powierzchnią Ziemi. Grawitacja Zad. 1 Ile muiałby wynoić okre obrotu kuli ziemkiej wokół włanej oi, aby iła odśrodkowa bezwładności zrównoważyła na równiku iłę grawitacyjną? Dane ą promień Ziemi i przypiezenie grawitacyjne.

Bardziej szczegółowo

WOJEWÓDZKI KONKURS FIZYCZNY [ETAP SZKOLNY] ROK SZKOLNY

WOJEWÓDZKI KONKURS FIZYCZNY [ETAP SZKOLNY] ROK SZKOLNY MIEJSCE NA KOD UCZESTNIKA KONKURSU WOJEWÓDZKI KONKURS FIZYCZNY [ETAP SZKOLNY] ROK SZKOLNY 2010/2011 Cza trwania: 90 inut Tet kłada ię z dwóch części. W części pierwzej az do rozwiązania 15 zadań zakniętych,

Bardziej szczegółowo

Przekształcenie całkowe Fouriera

Przekształcenie całkowe Fouriera Przekształcenie całkowe Fouriera Postać zespolona szeregu Fouriera Niech ana bęzie funkcja f spełniająca w przeziale [, ] warunki Dirichleta. Wtey szereg Fouriera tej funkcji jest o niej zbieżny, tj. przy

Bardziej szczegółowo

Wpływ czynników zewnętrznych na obciążalność kabli

Wpływ czynników zewnętrznych na obciążalność kabli Wpływ czynników zewnętrznych na obciążalność kabli Wybrane zaganienia Franciszek Spyra ZPBE Energopomiar Elektryka Gliwice Wstęp W artykule przestawiono wpływ czynników zewnętrznych na obciążalność kabli.

Bardziej szczegółowo

l l' Przy oznaczeniach z rysunku, ró nica dróg optycznych promieni rozproszo- ', gdzie oznacza długo fali wiatła. Otrzymujemy równanie d sin α sinα

l l' Przy oznaczeniach z rysunku, ró nica dróg optycznych promieni rozproszo- ', gdzie oznacza długo fali wiatła. Otrzymujemy równanie d sin α sinα 64 FOTON 103, Zima 2008 Ogłosy z jaskini (11) Siatka obiciowa Aam Smólski Tym razem b to raczej oblaski z jaskini. Prze opuszczeniem lwi tkowej piwniczki na Benarskiej postanowiłem przebaa jeszcze raz

Bardziej szczegółowo

WYZNACZANIE MODUŁU YOUNGA METODĄ STRZAŁKI UGIĘCIA

WYZNACZANIE MODUŁU YOUNGA METODĄ STRZAŁKI UGIĘCIA aboratorium z Fizyki Materiałów 010 Ćwiczenie WYZNCZNIE MODUŁU YOUNG METODĄ STRZŁKI UGIĘCI Zadanie: 1.Za pomocą przyrządów i elementów znajdujących ię w zetawie zmierzyć moduł E jednego pręta wkazanego

Bardziej szczegółowo

Zadania do rozdziału 3. Zad.3.1. Rozważmy klocek o masie m=2 kg ciągnięty wzdłuż gładkiej poziomej płaszczyzny

Zadania do rozdziału 3. Zad.3.1. Rozważmy klocek o masie m=2 kg ciągnięty wzdłuż gładkiej poziomej płaszczyzny Zadania do rozdziału 3. Zad.3.1. Rozważy klocek o aie kg ciągnięty wzdłuż gładkiej pozioej płazczyzny przez iłę P. Ile wynoi iła reakcji F N wywierana na klocek przez gładką powierzchnię? Oblicz iłę P,

Bardziej szczegółowo

1 W ruchu jednostajnym prostoliniowym droga:

1 W ruchu jednostajnym prostoliniowym droga: TEST z działu: Kineatyka iię i nazwiko W zadaniac 8 każde twierdzenie lub pytanie a tylko jedną prawidłową odpowiedź Należy ją zaznaczyć data W rucu jednotajny protoliniowy droga: 2 jet wprot proporcjonalna

Bardziej szczegółowo

EGZAMIN MATURALNY Z FIZYKI I ASTRONOMII

EGZAMIN MATURALNY Z FIZYKI I ASTRONOMII Miejce na naklejkę z kodem zkoły dylekja MFA-PAP-06 EGZAMIN MAURALNY Z FIZYKI I ASRONOMII POZIOM PODSAWOWY Cza pracy 0 minut Intrukcja dla zdającego. Sprawdź, czy arkuz egzaminacyjny zawiera 3 tron (zadania

Bardziej szczegółowo

KO OF Szczecin:

KO OF Szczecin: 55OF D KO OF Szczecin: www.of.zc.pl L OLMPADA FZYZNA (005/006). Stopień, zadanie doświadczalne D Źródło: Komitet Główny Olimpiady Fizycznej A. Wymołek; Fizyka w Szkole nr 3, 006. Autor: Nazwa zadania:

Bardziej szczegółowo

Modele odpowiedzi i punktacji

Modele odpowiedzi i punktacji Próbny egzain aturalny z fizyki i atronoii pozio rozzerzony (0) Moele opoiezi i punktacji Zaanie. Bryła lou ( pkt). Napianie arunku rónoagi HS ρ g= hsρ g l gzie h to yokość zanurzonej części protopałościanu.

Bardziej szczegółowo

3. RUCHY CIAŁ (KINEMATYKA) Pojęcie ruchu, układ odniesienia, tor, droga, przemieszczenie

3. RUCHY CIAŁ (KINEMATYKA) Pojęcie ruchu, układ odniesienia, tor, droga, przemieszczenie 3. RUCHY CIAŁ (KINEMATYKA) Zakre wiadomości Pojęcie ruchu, układ odnieienia, tor, droga, przemiezczenie Względność ruchu Klayfikacja ruchów Prędkość średnia i chwilowa Ruch jednotajny protoliniowy (równanie

Bardziej szczegółowo

ARKUSZ PRÓBNEJ MATURY Z OPERONEM FIZYKA I ASTRONOMIA

ARKUSZ PRÓBNEJ MATURY Z OPERONEM FIZYKA I ASTRONOMIA Miejce na identyfikację zkoły ARKUSZ PRÓBNEJ MATURY Z OPERONEM FIZYKA I ASTRONOMIA POZIOM ROZSZERZONY LISTOPAD 03 Cza pracy: 50 inut Intrukcja dla zdającego. Sprawdź, czy arkuz egzainacyjny zawiera tron

Bardziej szczegółowo

2. Metody wyznaczania współczynnika k oparte na próbach pompowania.

2. Metody wyznaczania współczynnika k oparte na próbach pompowania. 260 czynnik, mogący być określony pecjalnym przyrządem Zunker'a przyczem jet on zależny od średnicy ziarn, mianowicie: gdzie O jet umą powierzchni w gramie gruntu wyrażoną w cm 2.. Wartość u dla pewnych

Bardziej szczegółowo

Estymacja punktowa - Estymacja przedziałowa

Estymacja punktowa - Estymacja przedziałowa Etymacja punktowa - Etymacja przedziałowa 1. Wyjaśnij pojęcia: parametr, tatytyka z próby, etymator i ocena (zacunek). Jakie związki zachodzą między nimi? O d p o w i e d ź. Parametrem (populacji) nazywa

Bardziej szczegółowo

POLITYKA DYWIDENDY. Podstawowy dylemat: ile zysku przeznaczyć na dywidendy, a ile zatrzymać w firmie i przeznaczyć na potrzeby jej dalszego rozwoju?

POLITYKA DYWIDENDY. Podstawowy dylemat: ile zysku przeznaczyć na dywidendy, a ile zatrzymać w firmie i przeznaczyć na potrzeby jej dalszego rozwoju? POLITYKA DYWIDENDY Treść wyładu politya dywidendy jao element trategii formy wypłaty dywidendy teorie polityi politya dywidendowa polich półe Polityę dywidendą oreśla ię jao decyzje roztrzygające o tym,

Bardziej szczegółowo

1 Renty życiowe. 1.1 Podstawowe renty życiowe

1 Renty życiowe. 1.1 Podstawowe renty życiowe Renty życiowe Renta życiowa jest serią płatności okonywanych w czasie życia ubezpieczonego Jej wartość teraźniejsza jest zienną losową (bo zależy o przyszłego czasu życia T, oznaczaną Y Postawowe renty

Bardziej szczegółowo

OKREŚLENIE NOŚNOŚCI PODŁOŻA GRUNTOWEGO

OKREŚLENIE NOŚNOŚCI PODŁOŻA GRUNTOWEGO OKREŚLENIE NOŚNOŚCI PODŁOŻA GRUNTOWEGO OBIEKT BUDOWLANY: Budynek Markoniówka LOKALIZACJA: Muzeum Pałacu Króla Jana III w Wilanowie ul. Staniława Kotki Potockiego 10/16 02-958 Warzawa WYKONAWCA: INVESTHOME

Bardziej szczegółowo

Bryła sztywna - zadanka

Bryła sztywna - zadanka Bryła ztywna - zadanka 1. Hantla kłada ię z dwóch kul o maach m 1 = 1kg i m = kg połączonych prętem o długości l = 0.5m maie dużo mniejzej niż may tych kul. Wyznacz środek ciężkości tej haltli. Trzy kule

Bardziej szczegółowo

Zestaw 8 Podsumowanie

Zestaw 8 Podsumowanie Zetaw 8 Podumowanie Zadanie 1. Sprinter przebiegł dytan 100 m z prędkością średnią równą 10 ~ a rowerzyta przejechał odległość 2 km z prędkością średnią 18 k;;. W każ poprawną odpowiedź. Który z nich poruzał

Bardziej szczegółowo

OGŁOSZENIE O ZMIANACH STATUTU MM PRIME AKCJI FIZ

OGŁOSZENIE O ZMIANACH STATUTU MM PRIME AKCJI FIZ Warszawa, nia 18 września 2014 r. OGŁOSZENIE O ZMIANACH STATUTU MM PRIME AKCJI FIZ Niniejszym MM Prime Towarzystwo Funuszy Inwestycyjnych Spółka Akcyjna z siezibą w Warszawie ogłasza poniższe zmiany statutu

Bardziej szczegółowo

BADANIE ZALEŻNOŚCI PRĘDKOŚCI DŹWIĘKU OD TEMPERATURY

BADANIE ZALEŻNOŚCI PRĘDKOŚCI DŹWIĘKU OD TEMPERATURY Ć w i c z e n i e 30 BADANIE ZALEŻNOŚCI PRĘDKOŚCI DŹWIĘKU OD EMPERAURY 30.1 Wtęp teoretyczny 30.1.1. Prędkość dźwięku. Do bardzo rozpowzechnionych proceów makrokopowych należą ruchy określone wpólną nazwą

Bardziej szczegółowo

Rozdział 8: Podstawowe zadania geodezyjne z rachunku współrzędnych

Rozdział 8: Podstawowe zadania geodezyjne z rachunku współrzędnych 183 Rozział 8: ostawowe zaania geoezyjne z rachunku współrzęnych 8.1. Orientacja pomiarów geoezyjnych W rozziale 1 przestawiliśmy krótką charakterystykę ukłaów współrzęnych stosowanych w geoezji, w tym

Bardziej szczegółowo

1 Przekształcenie Laplace a

1 Przekształcenie Laplace a Przekztałcenie Laplace a. Definicja i podtawowe właności przekztałcenia Laplace a Definicja Niech dana będzie funkcja f określona na przedziale [,. Przekztałcenie (tranformatę Laplace a funkcji f definiujemy

Bardziej szczegółowo

Projekt 2 studium wykonalności. 1. Wyznaczenie obciążenia powierzchni i obciążenia ciągu (mocy)

Projekt 2 studium wykonalności. 1. Wyznaczenie obciążenia powierzchni i obciążenia ciągu (mocy) Niniejzy projekt kłada ię z dwóch części: Projekt 2 tudium wykonalności ) yznaczenia obciążenia powierzchni i obciążenia ciągu (mocy) przyzłego amolotu 2) Ozacowania koztów realizacji projektu. yznaczenie

Bardziej szczegółowo

POMIAR WSPÓŁCZYNNIKA PRZEWODNOŚCI CIEPLNEJ ALUMINIUM

POMIAR WSPÓŁCZYNNIKA PRZEWODNOŚCI CIEPLNEJ ALUMINIUM POMIAR WSPÓŁCZYNNIKA PRZEWODNOŚCI CIEPLNEJ ALUMINIUM I. Cel ćwiczenia: pomiar współczynnika przewoności cieplnej aluminium. II. Przyrząy: III. Literatura: zestaw oświaczalny złożony z izolowanego aluminiowego

Bardziej szczegółowo

POLITECHNIKA OPOLSKA WYDZIAŁ MECHANICZNY Katedra Technologii Maszyn i Automatyzacji Produkcji POMIAR ZARYSÓW O ZŁOŻONYCH KSZTAŁTACH

POLITECHNIKA OPOLSKA WYDZIAŁ MECHANICZNY Katedra Technologii Maszyn i Automatyzacji Produkcji POMIAR ZARYSÓW O ZŁOŻONYCH KSZTAŁTACH POLITECNIKA OPOLSKA WYDZIAŁ MECANICZNY Katera Technologii Maszyn i Automatyzacji Proukcji Ćwiczenie nr 6 TEMAT: POMIA ZAYSÓW O ZŁOŻONYC KSZTAŁTAC ZADANIA DO WYKONANIA:. stosując metoę pomiaru pośreniego

Bardziej szczegółowo

WPŁYW OSZCZĘDNOŚCI W STRATACH ENERGII NA DOBÓR TRANSFORMATORÓW ROZDZIELCZYCH SN/nn

WPŁYW OSZCZĘDNOŚCI W STRATACH ENERGII NA DOBÓR TRANSFORMATORÓW ROZDZIELCZYCH SN/nn Elżbieta Niewiedział, Ryzard Niewiedział Wyżza Szkoła Kadr Menedżerkich w Koninie WPŁYW OSZCZĘDNOŚCI W STRATACH ENERGII NA DOBÓR TRANSFORMATORÓW ROZDZIELCZYCH SN/nn Strezczenie: W referacie przedtawiono

Bardziej szczegółowo

Politechnika Śląska w Gliwicach Instytut Maszyn i Urządzeń Energetycznych Zakład Podstaw Konstrukcji i Eksploatacji Maszyn Energetycznych

Politechnika Śląska w Gliwicach Instytut Maszyn i Urządzeń Energetycznych Zakład Podstaw Konstrukcji i Eksploatacji Maszyn Energetycznych Politechnika Śląka w Gliwicach Intytut Mazyn i Urządzeń Energetycznych Zakład Podtaw Kontrukcji i Ekploatacji Mazyn Energetycznych Ćwiczenie laboratoryjne z wytrzymałości materiałów Temat ćwiczenia: Wyboczenie

Bardziej szczegółowo

motocykl poruszał się ruchem

motocykl poruszał się ruchem Tet powtórzeniowy nr 1 W zadaniach 1 19 wtaw krzyżyk w kwadracik obok wybranej odpowiedzi Inforacja do zadań 1 5 Wykre przedtawia zależność prędkości otocykla od czau Grupa B 1 Dokończ zdanie, określając,

Bardziej szczegółowo

MODEL ODPOWIEDZI I SCHEMAT OCENIANIA ARKUSZA II. Zdający może rozwiązać zadania każdą poprawną metodą. Otrzymuje wtedy maksymalną liczbę punktów.

MODEL ODPOWIEDZI I SCHEMAT OCENIANIA ARKUSZA II. Zdający może rozwiązać zadania każdą poprawną metodą. Otrzymuje wtedy maksymalną liczbę punktów. MODEL ODOWEDZ SCHEMAT OCENANA AKUSZA Zdający może rozwiązać zadania każdą poprawną metodą. Otrzymuje wtedy makymalną liczbę punktów. Numer zadania Czynności unktacja Uwagi. Amperomierz należy podłączyć

Bardziej szczegółowo

Gazy wilgotne i suszenie

Gazy wilgotne i suszenie Gazy wilgotne i uzenie Teoria gazów wilgotnych dotyczy gazów, które w ąiedztwie cieczy wchłaniają ary cieczy i tają ię wilgotne. Zmiana warunków owoduje, że część ary ulega kroleniu. Najbardziej tyowym

Bardziej szczegółowo

Zadanie 1. Podaj model matematyczny układu jak na rysunku: a) w postaci transmitancji, b) w postaci równań stanu (równań różniczkowych).

Zadanie 1. Podaj model matematyczny układu jak na rysunku: a) w postaci transmitancji, b) w postaci równań stanu (równań różniczkowych). Zadanie Podaj model matematyczny uładu ja na ryunu: a w potaci tranmitancji, b w potaci równań tanu równań różniczowych. a ranmitancja operatorowa LC C b ównania tanu uładu di dt i A B du c u c dt i u

Bardziej szczegółowo

INSTRUKCJA. Ćwiczenie A2. Wyznaczanie współczynnika sprężystości sprężyny metodą dynamiczną.

INSTRUKCJA. Ćwiczenie A2. Wyznaczanie współczynnika sprężystości sprężyny metodą dynamiczną. INSRUKCJA Ćwiczenie A Wyznaczanie wpółczynnia prężytości prężyny metodą dynamiczną. Przed zapoznaniem ię z intrucją i przytąpieniem do wyonania ćwiczenia należy zapoznać ię z natępującymi zagadnieniami:

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI SPIS TREŚCI 1 EDUKACJA TEMAT NUMERU KOMPUTER NAUCZANIE MATEMATYKI MATERIAŁY Z OSTATNIEJ ŁAWKI

SPIS TREŚCI SPIS TREŚCI 1 EDUKACJA TEMAT NUMERU KOMPUTER NAUCZANIE MATEMATYKI MATERIAŁY Z OSTATNIEJ ŁAWKI SPIS TREŚCI EDUKACJA Andrzej Dąbrowki: Staniny i inne kale... 2 Rudolf Łoś: Co wynika z tych planów... 5 Klaówka po zkole podtawowej... 6 Mam pomył... 8 TEMAT NUMERU KOMPUTER Elżbieta Bulczyńka: Powtórzenie

Bardziej szczegółowo

UNIWESRYTET EKONOMICZNY WE WROCŁAWIU HOSSA ProCAPITAL WYCENA OPCJI. Sebastian Gajęcki WYDZIAŁ NAUK EKONOMICZNYCH

UNIWESRYTET EKONOMICZNY WE WROCŁAWIU HOSSA ProCAPITAL WYCENA OPCJI. Sebastian Gajęcki WYDZIAŁ NAUK EKONOMICZNYCH UNIWESRYTET EKONOMICZNY WE WROCŁAWIU HOSSA ProCAPITAL WYCENA OPCJI Sebastian Gajęcki WYDZIAŁ NAUK EKONOMICZNYCH WPROWADZENIE Opcje są instrumentem pochonym, zatem takim, którego cena zależy o ceny instrumentu

Bardziej szczegółowo

Maksymalny błąd oszacowania prędkości pojazdów uczestniczących w wypadkach drogowych wyznaczonej różnymi metodami

Maksymalny błąd oszacowania prędkości pojazdów uczestniczących w wypadkach drogowych wyznaczonej różnymi metodami BIULETYN WAT VOL LV, NR 3, 2006 Makymalny błąd ozacowania prędkości pojazdów uczetniczących w wypadkach drogowych wyznaczonej różnymi metodami BOLESŁAW PANKIEWICZ, STANISŁAW WAŚKO* Wojkowa Akademia Techniczna,

Bardziej szczegółowo

Materiał dydaktyczny - dr inż. Dariusz Sobala ŚWIATŁO PRZEPUSTU Przykład obliczeń dla przepustu o niezatopionym wlocie i wylocie

Materiał dydaktyczny - dr inż. Dariusz Sobala ŚWIATŁO PRZEPUSTU Przykład obliczeń dla przepustu o niezatopionym wlocie i wylocie Materiał dydaktyczny - dr inż. Dariuz Sobala ŚWIATŁO PRZEPUSTU Przykład obliczeń dla przeputu o niezatopionym wlocie i wylocie Piśmiennictwo: 1.. ROZPORZĄDZENIE MINISTRA TRANSPORTU I GOSPODARKI MORSKIEJ

Bardziej szczegółowo

Koncepcja zastosowania metody CBR oraz algorytmów genetycznych w systemie obsługującym windykację ubezpieczeniową

Koncepcja zastosowania metody CBR oraz algorytmów genetycznych w systemie obsługującym windykację ubezpieczeniową Rozdział monografii: 'Bazy Danych: truktury, Algorytmy, Metody', Kozielki., Małyiak B., Kaprowki P., Mrozek D. (red.), WKŁ 2006 Rozdział 40 Koncepca zatoowania metody CBR oraz algorytmów genetycznych w

Bardziej szczegółowo

(U.5) Zasada nieoznaczoności

(U.5) Zasada nieoznaczoności 3.0.2004 26. (U.5) Zasaa nieoznaczoności 42 Rozział 26 (U.5) Zasaa nieoznaczoności 26. Pakiet falowy minimalizujący zasaę nieoznaczoności 26.. Wyprowazenie postaci pakietu Stan kwantowo-mechaniczny (lub

Bardziej szczegółowo

Plan prezentacji. 1. Pomiary bezpośrednie za pomocą: 1.1. Kątomierza i poziomnicy kątowej 1.2. Mikroskopu z okularem goniometrycznym 1.3.

Plan prezentacji. 1. Pomiary bezpośrednie za pomocą: 1.1. Kątomierza i poziomnicy kątowej 1.2. Mikroskopu z okularem goniometrycznym 1.3. Plan prezentacji. Pomiary bezpośrenie za pomocą:.. Kątomierza i poziomnicy kątowej.. Mikrokopu z okularem goniometrycznym.3. Projektora. Pomiary pośrenie za pomocą:.. Liniału inuowego i czujnika.. Wałeczków

Bardziej szczegółowo

Algorytmy ewolucyjne (2)

Algorytmy ewolucyjne (2) Algorytmy ewolucyjne (2) zajecia.jakubw.pl/nai/ ALGORYTM GEETYCZY Cel: znaleźć makimum unkcji. Założenie: unkcja ta jet dodatnia. 1. Tworzymy oobników loowych. 2. Stoujemy operacje mutacji i krzyżowania

Bardziej szczegółowo

SYSTEMY ZABEZPIECZEŃ OGNIOCHRONNYCH SYSTEM CONLIT 150 DO ZABEZPIECZEŃ KONSTRUKCJI STALOWYCH R 30-240

SYSTEMY ZABEZPIECZEŃ OGNIOCHRONNYCH SYSTEM CONLIT 150 DO ZABEZPIECZEŃ KONSTRUKCJI STALOWYCH R 30-240 SYSTEMY ZABEZPIECZEŃ OGNIOCHRONNYCH SYSTEM CONLIT 0 DO ZABEZPIECZEŃ KONSTRUKCJI STALOWYCH R 0-0 Zabezpieczenia oniocronne kontrukcji talowyc ytemem CONLIT 0 ELEMENTY SYSTEMU: a) płyty z wełny mineralnej

Bardziej szczegółowo

9. DZIAŁANIE SIŁY NORMALNEJ

9. DZIAŁANIE SIŁY NORMALNEJ Część 2 9. DZIŁIE SIŁY ORMLEJ 1 9. DZIŁIE SIŁY ORMLEJ 9.1. ZLEŻOŚCI PODSTWOWE Przyjmiemy, że materiał pręta jet jednorodny i izotropowy. Jeśli ponadto założymy, że pręt jet pryzmatyczny, to łuzne ą wzory

Bardziej szczegółowo

ĆWICZENIE NR 2 Badanie jakości betonu w konstrukcji metodą ultradźwiękową

ĆWICZENIE NR 2 Badanie jakości betonu w konstrukcji metodą ultradźwiękową ĆWICZENIE NR kontrukcji etodą 1 1. CEL ĆWICZENIA Cele ćwiczenia jet praktyczne zapoznanie ię ze poobe kontroli jakości betonu w kontrukcji etodą.. PROGRAM ĆWICZENIA. 1. Dokonać przygotowania i kalibracji

Bardziej szczegółowo

WAHADŁO FIZYCZNE ZE ZMIENNĄ OSIĄ ZAWIESZENIA

WAHADŁO FIZYCZNE ZE ZMIENNĄ OSIĄ ZAWIESZENIA WAHADŁO FIZYCZNE ZE ZMIENNĄ OSIĄ ZAWIESZENIA I. Cel ćwiczenia: zapoznanie z własnościami ruchu rająceo w oparciu o wahało fizyczne, wyznaczenie przyspieszenia ziemskieo i ramienia bezwłaności wahała. II.

Bardziej szczegółowo

KONKURS FIZYCZNY DLA UCZNIÓW GIMNAZJUM

KONKURS FIZYCZNY DLA UCZNIÓW GIMNAZJUM Konkury w województwie podkarpacki w roku zkolny 2005/2006... pieczątka nagłówkowa zkoły... kod pracy ucznia KONKURS FIZYCZNY DLA UCZNIÓW GIMNAZJUM ETAP SZKOLNY Drogi Uczniu, Witaj na I etapie konkuru

Bardziej szczegółowo

Zasada ruchu środka masy i zasada d Alemberta 6

Zasada ruchu środka masy i zasada d Alemberta 6 Zaada ruchu środka ay i zaada d Aleerta 6 Wprowadzenie Zaada ruchu środka ay Środek ay układu punktów aterialnych poruza ię tak, jaky w ty punkcie yła kupiona cała aa układu i jaky do teo punktu przyłożone

Bardziej szczegółowo

Przekształcenia własnościowe

Przekształcenia własnościowe Fundacja Młodzieżowej Przediębiorczości Minitertwo Skarbu Pańtwa wiedza o połeczeńtwie podtawy przediębiorczości lekcje do dypozycji wychowawcy przedmioty ekonomiczne 30 minut Cel ćwiczenia Rozróżnianie

Bardziej szczegółowo

Analiza spektralna widma gwiezdnego

Analiza spektralna widma gwiezdnego Analiza spektralna widma gwiezdnego JG &WJ 13 kwietnia 2007 Wprowadzenie Wprowadzenie- światło- podstawowe źródło informacji Wprowadzenie- światło- podstawowe źródło informacji Wprowadzenie- światło- podstawowe

Bardziej szczegółowo

Techniczne podstawy promienników

Techniczne podstawy promienników Techniczne podstawy promienników podczerwieni Technical Information,, 17.02.2009, Seite/Page 1 Podstawy techniczne Rozdz. 1 1 Rozdział 1 Zasady promieniowania podczerwonego - Podstawy fizyczne - Widmo,

Bardziej szczegółowo

Pole temperatury - niestacjonarne (temperatura zależy od położenia elementu ciała oraz czasu)

Pole temperatury - niestacjonarne (temperatura zależy od położenia elementu ciała oraz czasu) PODSAWY WYMIANY CIEPŁA. Postawowe pojęcia w wymianie ciepła Sposoby transportu ciepła: przewozenie konwekcja - swobona - wymuszona promieniowanie ransport ciepła w ciałach stałych obywa się na roze przewozenia.

Bardziej szczegółowo

Łukasz Kowalik, ASD 2003: Algorytmy grafowe 1

Łukasz Kowalik, ASD 2003: Algorytmy grafowe 1 Łukaz Kowalik, ASD 2003: Algorytmy grafowe Algorytmy grafowe Przypomnienie. Graf możemy reprezentować w pamięci na dwa pooby: macierz ąiedztwa lity ąiedztwa W algorytmach nie będziemy jawnie odwoływać

Bardziej szczegółowo

Część 1 9. METODA SIŁ 1 9. METODA SIŁ

Część 1 9. METODA SIŁ 1 9. METODA SIŁ Część 1 9. METOD SIŁ 1 9. 9. METOD SIŁ Metoda ił jet poobem rozwiązywania układów tatycznie niewyznaczalnych, czyli układów o nadliczbowych więzach (zewnętrznych i wewnętrznych). Sprowadza ię ona do rozwiązania

Bardziej szczegółowo

Geometria Różniczkowa II wykład dziesiąty

Geometria Różniczkowa II wykład dziesiąty Geometria Różniczkowa II wykła ziesiąty Wykła ziesiąty rozpoczyna serię wykłaów poświęconych geometrii symplektycznej. Zajmować się bęziemy głównie zastosowaniami geometrii symplektycznej w mechanice,

Bardziej szczegółowo

Programy CAD w praktyce inŝynierskiej

Programy CAD w praktyce inŝynierskiej Katedra Mikroelektroniki i Technik Informatycznych Politechniki Łódzkiej Programy CAD w praktyce inŝynierkiej Wykład IV Filtry aktywne dr inż. Piotr Pietrzak pietrzak@dmc dmc.p..p.lodz.pl pok. 54, tel.

Bardziej szczegółowo

SPRAWDZIAN z działu: Dynamika. TEST W zadaniach 1 33 każde twierdzenie lub pytanie ma tylko jedną prawidłową odpowiedź. Należy ją zaznaczyć.

SPRAWDZIAN z działu: Dynamika. TEST W zadaniach 1 33 każde twierdzenie lub pytanie ma tylko jedną prawidłową odpowiedź. Należy ją zaznaczyć. SPRAWDZIAN z działu: Dynamika TEST W zadaniach 1 33 każde twierdzenie lub pytanie ma tylko jedną prawidłową odpowiedź. Należy ją zaznaczyć....... imię i nazwiko... klaa 1. Które z poniżzych zdań tanowi

Bardziej szczegółowo

Analiza stateczności zbocza

Analiza stateczności zbocza Przewodnik Inżyniera Nr 8 Aktualizacja: 02/2016 Analiza tateczności zbocza Program powiązany: Stateczność zbocza Plik powiązany: Demo_manual_08.gt Niniejzy rozdział przedtawia problematykę prawdzania tateczności

Bardziej szczegółowo

Regulamin Opcje na stopy procentowe

Regulamin Opcje na stopy procentowe Regulamin Opcje na stopy procentowe Warszawa, Listopa 2013 mank.pl Spis treści: Rozział I Postanowienia ogólne...3 Rozział II Warunki transakcji sprzeaży opcji na stopy procentowe...4 Rozział III Zasay

Bardziej szczegółowo

Badania eksperymentalne zestawu do przewozu cięŝkiej techniki wojskowej dla manewru podwójnej zmiany pasa ruchu

Badania eksperymentalne zestawu do przewozu cięŝkiej techniki wojskowej dla manewru podwójnej zmiany pasa ruchu ARCHIWUM MOTORYZACJI 1, pp. 59-68 (2010) Badania ekperymentalne zetawu do przewozu cięŝkiej techniki wojkowej dla manewru podwójnej zmiany paa ruchu GRZEGORZ MOTRYCZ, PRZEMYSŁAW SIMIŃSKI, PIOTR STRYJEK

Bardziej szczegółowo

Problemy optyki geometrycznej. Zadania problemowe z optyki

Problemy optyki geometrycznej. Zadania problemowe z optyki . Zadania problemowe z optyki I LO im. Stefana Żeromskiego w Lęborku 3 lutego 2012 Zasada Fermata Sens fizyczny zasady Zasada, sformułowana przez Pierre a Fermata w 1650 roku dotyczy czasu przejścia światła

Bardziej szczegółowo

Pole temperatury - niestacjonarne (temperatura zależy od położenia elementu ciała oraz czasu)

Pole temperatury - niestacjonarne (temperatura zależy od położenia elementu ciała oraz czasu) PODSAWY WYMIANY CIEPŁA. Postawowe pojęcia w wymianie ciepła Sposoby transportu ciepła: przewozenie konwekcja - swobona - wymuszona promieniowanie ransport ciepła w ciałach stałych obywa się na roze przewozenia.

Bardziej szczegółowo

Obiegi termodynamiczne

Obiegi termodynamiczne Obiegi termo / Obiegi termoynamiczne. nformacje ogólne Obiegiem termoynamicznym nazyamy zespół kolejnych przemian termoynamicznych, yających się kłazie zamkniętym lb zespole maszyn (trbiny, sprężarki,

Bardziej szczegółowo

Charakterystyka statyczna diody półprzewodnikowej w przybliŝeniu pierwszego stopnia jest opisywana funkcją

Charakterystyka statyczna diody półprzewodnikowej w przybliŝeniu pierwszego stopnia jest opisywana funkcją 1 CEL ĆWCZEN Celem ćwiczenia jet zapoznanie ię z: przebiegami tatycznych charakterytyk prądowo-napięciowych diod półprzewodnikowych protowniczych, przełączających i elektroluminecencyjnych, metodami pomiaru

Bardziej szczegółowo

Maszyny Elektryczne i Transformatory st. st. sem. III (zima) 2012/2013

Maszyny Elektryczne i Transformatory st. st. sem. III (zima) 2012/2013 Kolokwium poprawkowe Wariant C azyny Elektryczne i Tranormatory t. t. em. III (zima) 01/013 azyna Aynchroniczna Trójazowy ilnik indukcyjny pierścieniowy ma natępujące dane znamionowe: P 13 kw n 147 or/min

Bardziej szczegółowo

STRENGTHENING OF THE STEEL AFTER HEAT TREATING WITH THE MATRIX OF DIFFERENT STRUCTURE

STRENGTHENING OF THE STEEL AFTER HEAT TREATING WITH THE MATRIX OF DIFFERENT STRUCTURE Leopold BERKOWSKI, Jacek BOROWSKI, Zbigniew RYBAK Politechnika Poznańka, Intytut Mazyn Roboczych i Pojazdów Samochodowych ul. Piotrowo 3, 6-965 Poznań (Poland) e-mail: office_wmmv@put.poznan.pl STRENGTHENING

Bardziej szczegółowo

Zeszyty Problemowe Maszyny Elektryczne Nr 75/2006 47

Zeszyty Problemowe Maszyny Elektryczne Nr 75/2006 47 ezyty Problemowe Mazyny Elektryczne Nr 75006 47 Maria J. ielińka Wojciech G. ielińki Politechnika Lubelka Lublin POŚLIGOWA HARAKTERYSTYKA ADMITANJI STOJANA SILNIKA INDUKYJNEGO UYSKANA PRY ASTOSOWANIU SYMULAJI

Bardziej szczegółowo

SPRAWNOŚĆ PRZESYŁANIA DANYCH W PIERŚCIENIOWYCH LOKALNYCH SIECIACH KOMPUTEROWYCH DATA TRANSFER EFFICIENCY IN LOCAL AREA RING NETWORKS

SPRAWNOŚĆ PRZESYŁANIA DANYCH W PIERŚCIENIOWYCH LOKALNYCH SIECIACH KOMPUTEROWYCH DATA TRANSFER EFFICIENCY IN LOCAL AREA RING NETWORKS JERZY BIAŁAS *1 SPRAWNOŚĆ PRZESYŁANIA DANYCH W PIERŚCIENIOWYCH LOKALNYCH SIECIACH KOMPUTEROWYCH DATA TRANSFER EFFICIENCY IN LOCAL AREA RING NETWORKS Streszczenie Abstract Pierścieniowe lokalne sieci komputerowe

Bardziej szczegółowo

Podstawowe układy pracy tranzystora bipolarnego

Podstawowe układy pracy tranzystora bipolarnego L A B O A T O I U M U K Ł A D Ó W L I N I O W Y C H Podtawowe układy pracy tranzytora bipolarnego Ćwiczenie opracował Jacek Jakuz 4. Wtęp Ćwiczenie umożliwia pomiar i porównanie parametrów podtawowych

Bardziej szczegółowo

Kawałek cegły waży więcej niż kawałek drewna takich samych rozmiarów. Wynika to z mniejszej gęstości drewna w porównaniu do materiału cegły.

Kawałek cegły waży więcej niż kawałek drewna takich samych rozmiarów. Wynika to z mniejszej gęstości drewna w porównaniu do materiału cegły. .6 Przykład pomiaru fizycznego - gęstość Jako praktyczny przykład pomiaru fizycznego i stosowanyc jednostek spróbujemy wyznaczyć gęstość kilku ciał. Pojęcie gęstości zostało wprowadzone przez Arcimedesa.

Bardziej szczegółowo

Pomiar rezystancji. Rys.1. Schemat układu do pomiaru rezystancji metodą techniczną: a) poprawnie mierzonego napięcia; b) poprawnie mierzonego prądu.

Pomiar rezystancji. Rys.1. Schemat układu do pomiaru rezystancji metodą techniczną: a) poprawnie mierzonego napięcia; b) poprawnie mierzonego prądu. Pomiar rezytancji. 1. Cel ćwiczenia: Celem ćwiczenia jet zapoznanie ię z najważniejzymi metodami pomiaru rezytancji, ich wadami i zaletami, wynikającymi z nich błędami pomiarowymi, oraz umiejętnością ich

Bardziej szczegółowo

PRĘDKOŚCI KOSMICZNE OPRACOWANIE

PRĘDKOŚCI KOSMICZNE OPRACOWANIE PRĘDKOŚCI KOSMICZNE OPRACOWANIE I, II, III pędkość komiczna www.iwiedza.net Obecnie, żyjąc w XXI wieku, wydaje ię nomalne, że człowiek potafi polecieć w komo, opuścić Ziemię oaz wylądować na Kiężycu. Poza

Bardziej szczegółowo

Wyznaczanie stałej Stefana-Boltzmanna [27B]

Wyznaczanie stałej Stefana-Boltzmanna [27B] yznaczanie stałej Stefana-Boltzmanna [27B] Marcin Polkowski marcin@polkowski.eu 25 lutego 2008 Streszczenie Celem wykonanego doświadczenia było wyznaczenie stałej Stefana-Boltzmanna. 1 stęp teoretyczny

Bardziej szczegółowo

Testy dotyczące wartości oczekiwanej (1 próbka).

Testy dotyczące wartości oczekiwanej (1 próbka). ZASADY TESTOWANIA HIPOTEZ STATYSTYCZNYCH. TESTY DOTYCZĄCE WARTOŚCI OCZEKIWANEJ Przez hipotezę tatytyczną rozumiemy, najogólniej mówiąc, pewną wypowiedź na temat rozkładu intereującej na cechy. Hipotezy

Bardziej szczegółowo

Arkusze maturalne poziom podstawowy

Arkusze maturalne poziom podstawowy Akusze matualne poziom postawowy zaania zamknięte N zaania 5 7 8 9 0 Pawiłowa opowieź a c a b c b a Liczba punktów zaania otwate N zaania Pawiłowa opowieź Punkty Q mg 00 N Z III zasay ynamiki wynika, że

Bardziej szczegółowo

Podstawy Konstrukcji Maszyn

Podstawy Konstrukcji Maszyn otawy Kontrukcji azyn Wykła 1 ołączenia kztałtowe Dr inŝ. Jacek Czarnigowki ołączenia w kontrukcji mazyn ołączenia Spoczynkowe ołączenie w którym elementy nie poruzają ię wzglęem iebie w czaie obciąŝenia

Bardziej szczegółowo

KONSTRUKCJE STALOWE W EUROPIE. Wielokondygnacyjne konstrukcje stalowe Część 3: Oddziaływania

KONSTRUKCJE STALOWE W EUROPIE. Wielokondygnacyjne konstrukcje stalowe Część 3: Oddziaływania KONSTRUKCJE STALOWE W EUROPIE Wielokondygnacyjne kontrukcje talowe Część 3: Oddziaływania Wielokondygnacyjne kontrukcje talowe Część 3: Oddziaływania 3 - ii PRZEDMOWA Niniejza publikacja tanowi trzecią

Bardziej szczegółowo

U L T R A ZAKŁAD BADAŃ MATERIAŁÓW

U L T R A ZAKŁAD BADAŃ MATERIAŁÓW U L T R A ZAKŁAD BADAŃ MATERIAŁÓW Zał 1 instr Nr02/01 str. 53-621 Wrocław, Głogowska 4/55, tel/fax 071 3734188 52-404 Wrocław, Harcerska 42, tel. 071 3643652 www.ultrasonic.home.pl tel. kom. 0 601 710290

Bardziej szczegółowo

IDENTYFIKACJA MODELU MATEMATYCZNEGO ROBOTA INSPEKCYJNEGO

IDENTYFIKACJA MODELU MATEMATYCZNEGO ROBOTA INSPEKCYJNEGO MODELOWANIE INśYNIERSKIE ISSN 896-77X 36,. 87-9, liwice 008 IDENTYFIKACJA MODELU MATEMATYCZNEO ROBOTA INSPEKCYJNEO JÓZEF IERIEL, KRZYSZTOF KURC Katedra Mechaniki Stoowanej i Robotyki, Politechnika Rzezowka

Bardziej szczegółowo

METODY WYZNACZANIA CHARAKTERYSTYK PRZEPŁYWOWYCH DŁAWIKÓW HYDRAULICZNYCH

METODY WYZNACZANIA CHARAKTERYSTYK PRZEPŁYWOWYCH DŁAWIKÓW HYDRAULICZNYCH METODY WYZNACZANIA CHARAKTERYSTYK PRZEPŁYWOWYCH DŁAWIKÓW HYDRAULICZNYCH Małgorzata SIKORA 1 1. WPROWADZENIE Łożyska oraz prowanice hyrostatyczne jako ukłay hyrauliczne zasilane olejem o stałym ciśnieniu

Bardziej szczegółowo

XLIII OLIMPIADA FIZYCZNA ETAP II Zadanie doświadczalne

XLIII OLIMPIADA FIZYCZNA ETAP II Zadanie doświadczalne XLIII OLIMPIADA FIZYCZNA ETAP II Zadanie doświadczalne ZADANIE D1 Nazwa zadania: Współczynnik załamania cieczy wyznaczany domową metodą Masz do dyspozycji: - cienkościenne, przezroczyste naczynie szklane

Bardziej szczegółowo