Spis treści. Słowo Redaktora. Prawo. Fizjoterapia. Kultura. Redakcja:

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Spis treści. Słowo Redaktora. Prawo. Fizjoterapia. Kultura. Redakcja:"

Transkrypt

1 Spis treści Prawo Warunkowe umorzenie postępowania... / 2 Nietrzeźwy przestępca... / 4 Napadli Cię? Broń się! / 7 Zawód: komornik / 10 Znajomość aktu normatywnego / 11 Fizjoterapia Termografia... / 13 Kultura Lubię sztukę, po której... / 15 Słowo Redaktora Cumujemy po wakacjach. To określenie najlepiej oddaje fakt, że ruszył kolejny rok akademicki kolejne nieprzespane noce spędzone nad książkami, ale i kolejne sukcesy. Z pierwszym dniem października dla studenta zaczynają się nowe plany, nowe wyzwania, nowe treści. Łódka na okładce oznacza nie tylko to, że cumujemy do stałego lądu, jakim są dla nas studia. Łódź ma także pokazać, że już zdążyliśmy się zakotwiczyć w czasopiśmie. Każdy znalazł swój dział, swoje miejsce. Jest tu trochę kultury wyższej, trochę fizjoterapii i w dalszym ciągu artykuły prawnicze: o obronie koniecznej, nietrzeźwych przestępcach czy zawodzie komornika. Życzę sukcesów! Redaktor naczelny Jak z komedii zrobić... / 17 Redakcja: Redaktor naczelny: Paweł Nycz Zastępca redaktora naczelnego: Marcin Śliwa Redaktorzy: Dominika Kinel, Katarzyna Kiszka, Teresa Kmieć, Jolanta Mroczka, Kamil Pawlik Korekta: Anna Radziszewska Skład i łamanie: Mateusz Miernik Strona internetowa: Dominika Kinel

2 M. Ś l i w a Warunkowe umorzenie postępowania a funkcja sprawiedliwościowa (retrybutywna) prawa karnego Marcin Śliwa Od niepamiętnych czasów wykroczenie poza panujące w określonej społeczności reguły rodziło skutek w postaci ukarania jego sprawcy. Bardzo dobrze ukazują ten stan rzeczy już najstarsze prawodawstwa, jak Kodeks Hammurabiego czy starotestamentowe prawo żydowskie, hołdujące zasadzie talionu oko za oko, ząb za ząb. Jak słusznie zauważa J. Kochanowski: szkoda wyrządzona w jakimkolwiek porządku społecznym zawsze wymagała sankcji, jako gwarancji ładu, bezpieczeństwa i więzi społecznej, sankcji, która jest środkiem przywracającym zaufanie i autorytet dla naruszonych przez przestępstwo reguł 1. Przyjmuje się powszechnie, że zależność pomiędzy przestępstwem i karą, była efektem ludzkiej interpretacji świata, która panowała aż do czasów wielkich filozofów prawa natury. Zgodnie z nią większość zjawisk przyrodniczych i społecznych pojmowana była według kategorii retrybutywnych, gdzie pewne wydarzenie przyciągało drugie zgodnie z regułą wewnętrznej wzajemności 2. W efekcie tego zauważono także, że dobre postępowanie było nagradzane, a złe wymagało kary, co traktowane było również jako wyraz sprawiedliwości. W tym miejscu warto postawić jednak za H.L.A Hartem pytanie: Dzięki to jakiej tajemniczej alchemii moralnej dzieje się tak, że dodajemy cierpienie do cierpienia i otrzymujemy dobro moralne? 3. Sprawiedliwość ze swej istoty stanowi bowiem wartość pozytywną. Wykroczenie poza reguły rządzące daną społecznością (czego najczęstszym efektem jest krzywda wyrządzona innym, jak i zadawane jej sprawcy cierpienie będące następstwem tego występku) odczytywane jest jednak jako zło. W odniesieniu do kary jako zło konieczne, ale jednak zło. W odpowiedzi na te wątpliwości w nauce prawa wypracowano szereg koncepcji filozoficznych w tym przedmiocie, jak chociażby teorie symetrii sprawiedliwości dystrybutywnej i wyrównawczej czy teorie komunikacyjne kary 4. Poglądy te w większości uzasadniać miały konieczność zachowania funkcji retrybutywnej prawa karnego, zakładającej konieczność ukarania sprawcy czynu zabronionego za przestępstwo, które popełnił 5. W tym miejscu warto wspomnieć, iż konieczność uzasadnienia sensu kary wynika obecnie z krytyki, z jaką tradycyjne prawo karne spotkało się ze strony ruchu abolicjonistycznego. Przedstawiciele tego poglądu zarzucają, współczesnemu systemowi karnemu, że bezzasadnie przywłaszczył sobie prawo do podejmowania decyzji w przedmiocie konfliktu za jego strony, co w konsekwencji powoduje, iż proces stosowania kar pozbawiony jest jakiegokolwiek konstruktywnego sensu. Najradykalniejsi przedstawiciele tego ruchu postulują więc nawet całkowite zniesienie kar. W tym miejscu podnieść jednak należy, że sprawiedliwość naprawcza, której hołdują abolicjoniści, kładąca głównie nacisk na rozwiązanie konfliktu pomiędzy sprawcą a ofiarą przestępstwa, nie spowoduje tego, iż wywołujące ten konflikt przestępstwo można uznać za niebyłe. Czyny zabronione wywołują bowiem różnorodne i często nieodwracalne skutki. Stąd też ich napra- 2

3 P r a w o wienie bywa niejednokrotnie niemożliwe. Rozpatrując powyższe zagadnienie, warto też wskazać, że to właśnie relacja pomiędzy karą a zachowaniem godzącym w pewne ważne dla danej społeczności dobra, spowodowała, iż zbiór norm zabraniających takich zachowań nazwany został prawem karnym. Biorąc pod uwagę ten fakt oraz to, że sama nauka prawa karnego wykształciła się długo po wypracowaniu pierwszych jego norm, może się zrodzić pytanie, czy poszukiwanie uzasadnienia dla istnienia kary kryminalnej i funkcji retrybutywnej prawa karnego jest w ogóle zabiegiem potrzebnym. Może konieczność odpłaty dla sprawcy przestępstwa jest niejako wpisana w ludzką naturę? Przecież można dostrzec, iż czasami dynamiczny rozwój myśli człowieka zamiast odkrywać, opisywać i urzeczywistniać pewne obiektywne prawidłowości, staje się raczej punktem wyjścia do wypaczania podstawowych dla człowieka pojęć i tworzonych przez niego zbiorowości 6. Do tego jak zauważył I. Kant, obserwacja pewnych zjawisk często nie wystarcza w pełni do wytłumaczenia relacji między pewnymi zdarzeniami, z uwagi na to, że świadomość konieczności związku między nimi jest dla człowieka niejako uprzednia w stosunku do nabytej wiedzy 7. Warto przy tym dodać, iż rozumienie to koreluje z tym, co o idei sprawiedliwości pisał A. Kość, który stwierdził, że jako idea wartości sprawiedliwość przedstawia wartość powinności, którą człowiek doświadcza w głosie swojego sumienia, i to w sensie zobowiązania, aby ją urzeczywistniać w ludzkich relacjach życiowych 8. Możliwe jest zatem co przyjmowano od wieków iż kara stanowi naturalne następstwo popełnienia przestępstwa właśnie dlatego, że odpowiada względom sprawiedliwości. Przechodząc do zagadnienia związanego z relacją pomiędzy warunkowym umorzeniem postępowania a funkcją sprawiedliwością prawa karnego. Należy zauważyć, że warunkowe umorzenie postępowania jako środek reakcji karnej na popełnione przestępstwo wzorowane na angielskiej probation stanowi szansę dla sprawców na uniknięcie odpowiedzialności karnej sensu stricto, która związana jest z wymierzeniem kary i stygmatyzacją w społeczeństwie. Stąd też często zarzuca się tej praktyce podobnie jak pozostałym środkom probacyjnym że stanowi wyraz abolicjonistycznych i oportunistycznych tendencji w prawie karnym. Zarzuty te wydają się jednak niesłuszne, ponieważ właściwe zastosowanie warunkowego umorzenia postępowania nie oznacza wcale, że sprawca unika odpowiedzialności karnej. Oczywiście nie zostaje on skazany na karę w rozumieniu art. 32 k.k., ale nie można także powiedzieć, że nie poniesie on odpowiedzialności karnej w ogóle. Warunkowe umorzenie postępowania wiąże się bowiem również z pewnymi dolegliwościami. Z reguły funkcja sprawiedliwościowa utożsamiana jest ze sprawiedliwą odpłatą. Warto jednak wskazać, że odpłata sprawiedliwa to nie taka, której dolegliwość będzie tożsama z wyrządzoną przez przestępstwo krzywdą. Sprawiedliwa odpłata zakłada bowiem konieczność wymierzenia sprawcy takiej dolegliwości, która będzie współmierna do wagi danego przestępstwa, okoliczności jego popełnienia, jak i stopnia winy sprawcy. Szansa zaś, jaką niesie ze sobą warunkowe umorzenie postępowania, nie jest oferowana wszystkim osobom dopuszczającym się przestępstw. Skorzystanie z niej wymaga spełnienia szeregu przesłanek dotyczących zarówno sprawcy, jak i popełnionego przez niego czynu 9. I tak warunkowe sierpień październik 3

4 M. Ś l i w a umorzenie postępowania możliwe jest wyłącznie wobec tych sprawców, dla których popełnienie czynu zabronionego stanowiło jedynie niefortunny, życiowy incydent, a przy tym stopień ich winy nie jest znaczny. Zastosowanie warunkowego umorzenia postępowania uzasadnione będzie też jedynie w przypadkach czynów zabronionych zaliczanych do tzw. drobnej przestępczości. Decydującym wyznacznikiem umożliwiającym kwalifikację konkretnego czynu do tej grupy jest zaś ustawowe zagrożenie karą. Ze względu na to ustawodawca zadecydował o ograniczeniu możliwości orzekania warunkowego umorzenia postępowania zasadniczo jedynie do czynów zabronionych pod groźbą kary nieprzekraczającej 3 lat pozbawienia wolności (wyjątkowo przy zaistnieniu jednej z przesłanek wymienionych przez ustawodawcę w art k.k., warunkowe umorzenie postępowania możliwe jest w razie popełnienia czynu zabronionego zagrożonego sankcją nie wyższą od 5 lat pozbawienia wolności). Podsumowując rozważania w przedmiocie funkcji sprawiedliwościowej prawa karnego, należy stwierdzić, że warunkowe umorzenie postępowania, pomimo tego, iż nie jest karą sensu stricto, jako środek reakcji karnej znajdujący zastosowanie jedynie w enumeratywnie wymienionych przez ustawodawcę sytuacjach, realizuje tę pierwotną i podstawową funkcję prawa karnego. 1 J. Kochanowski, Subiektywne granice sprawstwa i odpowiedzialności karnej, Warszawa 1985, s M. Królikowski, Sprawiedliwość karania w społeczeństwach liberalnych. Zasada proporcjonalności, Warszawa 2005, s Cyt. za: Tamże, s Zob. szerzej: Tamże, s Zob. szerzej: A. Grześkowiak (red.), Prawo karne, Warszawa 2009, s M. Królikowski, dz. cyt., s Cyt. za: Tamże, s A. Kość, Podstawy teorii i filozofii prawa, Lublin 2005, s M. Królikowski, dz. cyt., s Nietrzeźwy przestępca przestępca niepoczytalny? Jolanta Mroczka Zgodnie z danymi prezentowanymi przez Komendę Główną Policji liczba wypadków spowodowanych przez nietrzeźwych kierowców (w tym prowadzących pojazd pod wpływem narkotyków) w roku 2013 jest niższa niż w latach ubiegłych 1. Jednak skala problemu tej kategorii przestępstw jest wciąż ogromna. Niemalże codziennie słyszymy medialne doniesienia o kolejnych tragediach, których przyczyną był właśnie alkohol, często także w połączeniu z substancjami odurzającymi. Niewątpliwie o społecznej szkodliwości zjawiska (w szczególności przestępstw przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji) świadczy fakt, iż sprawcami przestępstw są osoby z różnych warstw społecznych: zarówno te z tzw. nizin społecznych, gdzie odsetek przestępczości jest oczywiście wyższy, jak również osoby wykształcone, wysocy urzędnicy państwowi, osoby publiczne. Często sami sprawcy przyjmują linię obrony, w której podpierają się argu- 4

5 P r a w o mentem wyłączenia świadomości lub jej znacznego ograniczenia. Wskazują, iż stan upojenia wpłynął na zdolność rozpoznania czynu i możliwość pokierowania swoim zachowaniem. Popełnienie przestępstwa w stanie nietrzeźwości rodzi natychmiast trudny problem rozstrzygania o poczytalności, a w konsekwencji o winie i karze. Na gruncie prawa karnego i Kodeksu karnego z 1997 roku niepoczytalność jest stanem psychicznym, w którym sprawca w czasie popełnienia czynu zabronionego nie ma możności rozpoznania znaczenia tego czynu i kierowania swoim postępowaniem 2. Artykuł 31 par. 1 k.k. wymienia przyczyny niepoczytalności: chorobę psychiczną, upośledzenie umysłowe lub inne zakłócenie czynności psychicznych. W takim przypadku jest to okoliczność wyłączająca winę sprawcy i automatycznie odpowiedzialność karną. Przepis określa: Nie popełnia przestępstwa.... W konsekwencji takiemu sprawcy nie można postawić zarzutów. W tym miejscu należy dookreślić sformułowanie inne zakłócenie czynności psychicznych. Są to zaburzenia związane z patologicznymi procesami biologicznymi zachodzącymi w organizmie, jak np.: zapalenie opon mózgowych, upojenie patologiczne, afekt patologiczny, a także zaburzenia niepatologiczne, jak: wysoka gorączka, skrajne przemęczenie, zatrucie, stany pośpiączkowe, stan nietrzeźwości, odurzenie narkotyczne, hipnoza itp. Pomiędzy stanem poczytalności i niepoczytalności doktryna prawa karnego wyróżnia również tzw. poczytalność ograniczoną (art. 31 par. 2 k.k.). Wobec sprawcy, u którego w momencie popełniania czynu zabronionego stwierdzono ograniczenie poczytalności, sąd może zastosować nadzwyczajne złagodzenie kary. W tym miejscu w odniesieniu do instytucji wyłączenia winy należy postawić pytanie o relację pomiędzy stanem niepoczytalności lub poczytalności ograniczonej a stanem odurzenia alkoholem lub narkotykami. Z powyższych rozważań oraz z art. 31 par. 1 i 2 wynika, iż jeśli ze stanu upojenia bądź odurzenia wynika wyłączenie możliwości rozpoznania znaczenia czynu i możliwości pokierowania swoim postępowaniem, to sprawca nie popełniania przestępstwa ze względu na brak winy. Na szczęście Kodeks karny przewiduje wobec nich zastosowanie par. 3, wyłączającego odniesienie paragrafów poprzednich. Zdaniem profesora Kaczmarka mamy tu do czynienia z postacią tzw. winy obiektywnej: [ ] zawarte w nim (art. 31 par. 3) rozwiązanie jest czytelne, transparentne oraz rezygnujące z niepotrzebnych wysiłków szukania winy tam, gdzie niepodobna jej odnaleźć. Elementy pewnej subiektywnej, personalnej zarzucalności, łączonej z winą moralną, a nie z winą w znaczeniu prawnym, odnoszą się do dobrowolnego, pozbawionego przymusu czy podstępu wprawienia się przez samego sprawcę w taki stan nietrzeźwości lub odurzenia, który spowodował wyłączenie jego poczytalności, a z której możliwości wyłączenia dorosły zdrowy psychicznie sprawca zwykle zdaje sobie sprawę, wprawiając się w stan nietrzeźwości. Można tu mówić o domniemaniu faktycznym opartym na zwykłym doświadczeniu życiowym. To domniemanie jako wzruszalne może być oczywiście obalone przez dowód przeciwny 3. Ten pogląd na gruncie nauki prawa karnego i prawa w ogóle wydaje się być bardzo kontrowersyjny, ponieważ godzi w dogmat zasady nullum crimen sine culpa 4, która zawarta jest w art. 1 par. 3. sierpień październik 5

6 J. M r o c z k a Nie można mu jednak odmówić racjonalności. Z pewnością, mając na uwadze literalną wykładnię tego przepisu, możemy stwierdzić, iż Kodeks karny przewiduje zastosowanie odpowiedzialności na zasadach ogólnych, przy kumulatywnym zaistnieniu dwóch przesłanek: sprawca sam wprawił się w stan nietrzeźwości lub odurzenia oraz przewidywał albo mógł przewidzieć, że alkohol czy też środki odurzające spowodują u niego wyłączenie lub ograniczenie poczytalności. O uznaniu niepoczytalności jako stanu psychicznego sprawcy w momencie popełniania czynu zabronionego możemy mówić wyłącznie w sytuacji, gdy sprawca spożył alkohol niedobrowolnie. Taka sytuacja będzie miała miejsce, gdy będzie działał pod wpływem groźby, przymusu lub pomyłki i w sposób nieświadomy pił alkohol lub brał narkotyki. Jako przykład można podać coraz częstsze i niezwykle niebezpieczne sytuacje dosypywania substancji psychoaktywnych do drinków w klubach, co stanowi niezwykle niepokojący trend szczególnie w środowiskach ludzi młodych. Kolejną szczególną sytuacją dopuszczającą niepoczytalność pijanego sprawcy jest tzw. patologiczne upojenie alkoholowe. Jest to jedna z psychoz alkoholowych. Może być spowodowana zatruciem alkoholowym lub spożyciem stosunkowo niewielkiej ilości alkoholu u osób predysponowanych (wyczerpanych fizycznie, zestresowanych, niewyspanych, osłabionych po chorobie itp.). Ma cechy zespołu pomrocznego, to znaczy charakteryzuje się zerwaniem więzi z rzeczywistością, zmąceniem świadomości, przeżywaniem gwałtownych emocji. Mając na uwadze stanowisko Sądu Najwyższego, również w tych przypadkach konieczne jest indywidualne zbadanie sprawy, gdyż nie można wyżej wymienionych okoliczności traktować jako kolejnych przesłanek automatycznie wyłączających winę: O niepoczytalności i ograniczonej poczytalności należy mówić w powiązaniu z konkretnym czynem sprawcy. Może się bowiem zdarzyć, że dany sprawca w odniesieniu do czynu wcześniej dokonanego miał ograniczoną zdolność rozpoznania znaczenia tego czynu i pokierowania swym postępowaniem, a w odniesieniu do czynu późniejszego posiada zachowaną poczytalność 5. Poza tymi dwoma sytuacjami sprawca nie może bronić się argumentem niepoczytalności. Owszem, skutki upicia się, odurzenia z pewnością od strony klinicznej pokrywają się z przesłankami do stwierdzenia niepoczytalności. Jednak jeśli sprawca sam wprawił się w ten stan, czyli działał świadomie i dobrowolnie, to ponosi odpowiedzialność za czyn zabroniony, a jego wina nie jest wyłączona. Sprawca człowiek, na którego oddziałuje proces socjalizacji, korzystając z doświadczenia życiowego, powinien przewidywać, jakie skutki powoduje spożycie alkoholu lub narkotyków. Treść art. 31 par. 3 stanowi wyjątek od zasady winy (nullum crimen sine culpa). Przyjęcie takiej konstrukcji odpowiedzialności jest usprawiedliwione potrzebami związanymi z realizacją funkcji ochronnej prawa karnego 6. Niedopuszczalna byłaby sytuacja, w której prawo ustępuje przed bezprawiem. Na zakończenie warto poddać refleksji statystykę policyjną opublikowaną w lutym 2013 roku: Nietrzeźwi podejrzani pod wpływem alkoholu lub narkotyków. Czytamy w niej: Wśród podejrzanych o przestępstwa drogowe, pod wpływem alkoholu było osób dorosłych i 788 nieletnich, a pod wpływem 6

7 P r a w o narkotyków 873 dorosłych i 5 nieletnich 7. Te liczby mówią same za siebie... Co decyduje o pladze nietrzeźwych za kierownicą? Głupota, przecenianie własnych umiejętności, lekceważenie prawa? A może należy się zgodzić ze zdaniem Ministra spraw wewnętrznych Bartłomiejem Sienkiewiczem, który twierdzi, iż w Polsce występuje społeczne przyzwolenie na jazdę po pijaku : [...] Kluczem jest jednak zachowanie ludzi. Prawo nie zbuduje granicy między dobrem a złem Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny, Dz.U. 1997, nr 88, poz T. Kaczmarek, Spory wokół charakteru odpowiedzialności karnej sprawców przestępstw popełnionych w warunkach zawinionej niepoczytalności, PiP 2004, s Łac. Nie ma przestępstwa bez winy. 5 Wyrok SN z dnia 13 stycznia 1978 r., V KR 183/77, OSNPG 1978, nr 7, poz A. Grześkowiak, Prawo karne, wyd. 4, Warszawa ,Nietrzezwi-podejrzani-podwplywem-alkoholu-lub-narkotykow.html Napadli Cię? Broń się! Paweł Nycz Nie popełnia przestępstwa, kto w obronie koniecznej odpiera bezpośredni, bezprawny zamach na jakiekolwiek dobro chronione prawem 1 to mówi artykuł 25 1 Kodeksu karnego. Jaką obronę zapewnia ludziom ten artykuł? Na właściwych organach państwowych spoczywa obowiązek zapewnienia bezpieczeństwa obywatelom. Jednak zdarza się, że w chwili niebezpieczeństwa ich obecność jest niemożliwa bądź sprawca tak sprowokował sytuację, aby ich celowo nie było. Z racji na to, że każdy ma prawo bronić swojej własności, przysługuje nam obrona konieczna. Warto jednak znać jej granice bądź przynajmniej potrafić je wyznaczyć, aby w łatwy sposób nie przerodziła się w atak i nie była nieadekwatna do zaistniałego zagrożenia. Celem przepisu o obronie koniecznej jest zarówno obrona własności, jak i przeciwdziałanie samosądom i samodzielnemu wymierzaniu sprawiedliwości. Dlatego artykuł 25 Kodeksu karnego wzbudza tak wiele dylematów i pytań. Obrona konieczna jest okolicznością wyłączającą odpowiedzialność karną sprawcy czynu. Wynika z tego, że kiedy zostaniemy zaatakowani przez napastnika i chcąc odeprzeć atak, obronimy się (wypełniając przy tym znamiona strony przedmiotowej czynu zabronionego), nie zostaniemy pociągnięci za niego do odpowiedzialności. Jeśli, dajmy na to, bronimy się przed nożownikiem i zdążyliśmy mu wykręcić rękę, uszkadzając przy tym jego stawy bądź łamiąc kości, to w świetle przepisu o obronie koniecznej nie będziemy pociągnięci do odpowiedzialności za ten czyn. Należy pamiętać jednak o tym, że obrona musi być współmierna, gdyż w przypadku ekscesu, czyli niewspółmierności obrony do niebezpieczeństwa zamachu, sąd może pociągnąć osobę broniącą się do odpowiedzialności. Ale o cesze współmierności później. Aby uznać, że sprawca czynu działał w obronie koniecznej, należy stwierdzić występowanie w danej sytuacji łącznie sierpień październik 7

8 P. N y c z kilku elementów, tzw. znamion. Mianowicie, zamach musi być skierowany przeciwko jakiemukolwiek dobru chronionemu prawem, musi być bezpośredni, bezprawny oraz rzeczywisty. Pod pojęciem zamachu prawo karne rozumie takie zachowanie człowieka (jak i również zaniechanie), któremu przez wiek bądź niepoczytalność nie możemy przypisać winy i czyn może nie być karalny. Pojęcie to musi być rozumiane wyłącznie jako rzeczywiste i niebezpieczne zdarzenie, czyli związane ze stosowaniem przymusu fizycznego stanowiącego potencjalne niebezpieczeństwo dla zdrowia czy życia ludzkiego. Według wyroku Sądu Najwyższego zamachem może być również zachowanie bierne: wypowiadanie obelżywych słów i gróźb wobec innej osoby 2. Bezpośredniość zamachu charakteryzuje się wysokim prawdopodobieństwem spowodowania uszczerbku na dobru prawnym. Oznacza to, że nie podejmowanie działań obronnych prowadzi do unicestwienia dobra jeśli nie wykręcimy ręki napastnikowi z nożem bądź nie powstrzymamy go w inny sposób, to zostaniemy ugodzeni. Ważny przy cesze bezpośredniości jest bliski związek czasowy pomiędzy zamachem a obroną. Powinno się ją podjąć wręcz natychmiast, tj. w takim czasie, w którym zachowanie napastnika wciąż jeszcze zagraża atakowanemu dobru. Należy zatem wykluczyć wszelkie akty odwetu występujące po pewnym czasie od zamachu kiedy prócz wykręcenia ręki napastnikowi z nożem, dotkliwie go pobijemy. Wspomnieć tutaj należy także o działaniach uprzedzających zamach. Tak więc przy bezpośredniości decydujące są dwa elementy: dobro, które jest naruszane oraz okoliczności, w jakich to się odbywa. Kolejną cechą jest bezprawność, czyli w skrócie: sprzeczność z normą prawną. Chodzi tutaj o zachowanie przeciwko jakiejkolwiek normie prawa (zarówno prawa cywilnego, administracyjnego, jak i karnego). Nie zrobi różnicy to, czy sprawca jest nieletni bądź niepoczytalny, jeśli jego działanie jest sprzeczne z prawem. W rozumieniu tej cechy dylematem może być zachowanie osób, które mają odpowiednie kompetencje (uprawnienia rozumiane przez ustawowy obowiązek), np. funkcjonariusz publiczny, który w czasie zatrzymania podejrzanego i zakładania kajdanek, wykręca mu ręce. Działania takich osób nie można uznać za bezprawne, nawet kiedy jest formalnie prawne ale merytorycznie niewłaściwe, np. kiedy skierowane jest do niewłaściwej osoby 3. Wyjątkiem od tego jest zachowanie grożące nieodwracalnymi konsekwencjami kiedy policjant strzela do osoby niewinnej, myląc ją z napastnikiem (nieodwracalną konsekwencją w tym wypadku może być utrata życia). By można było mówić o obronie koniecznej, zamach musi realnie istnieć, czyli posiadać charakter przedmiotowy, a nie podmiotowy. Cecha ta nie występuje bezpośrednio w przepisie, ale należy ją z niego wywnioskować, gdyż zamach musi istnieć w rzeczywistości (mieć charakter obiektywny), a nie w wyobraźni rzekomo napadniętego. W przeciwnym wypadku zachowanie takiej osoby jest rozpatrywane na płaszczyźnie błędu (obrona urojona) 4. Po etapie zamachu następuje jego odparcie, które powinno być konieczne, ale w sposób samoistny, nie subsydiarny. Należy to rozumieć jako możliwość odparcia takiego zamachu, nawet wtedy, kiedy ma się możliwość uniknąć go w inny sposób, np. przez ucieczkę. Subsydiarność zaś wskazuje, że obrona można nastąpić dopiero wtedy, gdy inne sposoby uniknięcia niebezpieczeństwa okazały się nieskuteczne albo nie było innego 8

9 P r a w o sposobu uratowania dobra. Stąd też subsydiarność nie jest przyjęta, chociaż stosowana w drodze wyjątku na mocy Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, która uznaje, że nikt nie może być umyślnie pozbawiony życia. Rozumieć przez to należy, że granicą obrony koniecznej jest uśmiercenie napastnika, co będzie rozpatrywane na dalszym etapie już jako ewentualny eksces. Mimo cechy samoistności należy pamiętać o konieczności miarkowania obrony gdyż obok konieczności odparcia ataku idzie współmierność jego sposobu. Obrona ma być niezbędna, skuteczna oraz nie może wyrządzić większej szkody niż to jest potrzebne do odniesienia jej efektywności, np. wobec osoby, która nas znieważa (art. 216 k.k.), niewspółmierne jest zastosowanie obrony w postaci jej uderzenia. Przy obronie koniecznej prócz wyłączenia subsydiarności nie stosuje się proporcjonalności dóbr. Chodzi o niemożność wykluczenia wykorzystania niebezpiecznych przedmiotów, jeśli miałby przyczynić się do skutecznego uniknięcia ataku. Według tej zasady osobę atakującą nas nożem moglibyśmy obezwładnić np. metalowym prętem. Należy zwrócić również uwagę na to, że można poświęcić dobro napastnika na rzecz wartości dobra chronionego. Ograniczenie w tej kwestii dotyczy jedynie sposobu obrony, która ma być współmierna do niebezpieczeństwa zamachu złodziej, który kradnie torebkę kobiecie, może zostać potraktowany gazem pieprzowym. Niebezpiecznymi zjawiskami przy obronie koniecznej są jej spaczenia, czyli zachowania społecznie szkodliwe: zemsta, samosąd, chuligaństwo czy akty wandalizmu, jak również brak woli obrony, gdzie celem jest rozmyślne prowokowanie pokrzywdzonego, aby móc ugodzić napastnika. Ważnym zagadnieniem na tle obrony koniecznej jest powoływanie się na nią w bójce (starciu co najmniej trzech osób, w którym każdy ma dwie role: atakującego i broniącego). W jej czasie nie przysługuje możliwość powoływania się na ten artykuł, gdyż każdy z uczestników godzi się na to, aby być zarówno atakującym, jak i broniącym się. Tutaj występują trzy wyjątki. Pierwszy z nich daje możliwość powoływania się na obronę konieczną osobie, która w sposób definitywny z niej się wycofała, drugi zaś temu, kto jest jej likwidatorem, trzeci gdy jeden z uczestników naruszył jej reguły. W razie przekroczenia granic obrony koniecznej, w szczególności gdy sprawca zastosował sposób obrony niewspółmierny do niebezpieczeństwa zamachu, sąd może zastosować nadzwyczajne złagodzenie kary, a nawet odstąpić od jej wymierzenia. Może, choć nie musi. Osoba, która przekroczyła granice obrony koniecznej na skutek strachu lub wzburzenia usprawiedliwionych okolicznościami zamachu (noc, zaskoczenie, obawa o życie) nigdy nie podlega karze. Sąd weźmie pod uwagę wszystkie okoliczności zdarzenia, które ów strach lub wzburzenie mogły wywołać i wyda wyłączną ocenę 5. Mam jednak nadzieję, że nigdy nie staniesz w sytuacji obrony koniecznej. A nawet jeśli to wiesz już, co ci wolno. 1 Ustawa z dnia 2 sierpnia 1997 r. Kodeks karny (T.j. Dz. U. z 2014 r., poz. 538). 2 Orzeczenie Sądu Najwyższego z dnia 22 sierpnia 1996 r. Izba Karna (sygnatura akt: IV KKN 48/96). 3 Kodeks karny. Część ogólna. Komentarz, red. J. Giezek, wyd. II, stan sierpień październik 9

10 D. K i n e l prawny na rok. Dostępne w SIP LEX. 4 M. Gałązka, Okoliczności wyłączające bezprawność (kontratypy), [w:] Prawo karne, red. A. Grześkowiak, Warszawa 2012, str Orzeczenie Sądu Najwyższego z dnia 5 listopada 2002 r. Izba Karna (sygnatura akt: II KKN 50/2001). Zawód: komornik Dominika Kinel Wśród zawodów prawniczych, które wymienia się z dumą i szacunkiem, jak sędzia, prokurator, adwokat czy radca prawny, komornik często traktowany jest jako zawód drugiej kategorii. A nie ma do tego żadnych, poza przekonaniami społecznymi, podstaw. Zgodnie z art. 1 komornik sądowy, zwany dalej komornikiem, jest funkcjonariuszem publicznym działającym przy sądzie rejonowym 1. Przy wykonywaniu swoich czynności komornik podlega orzeczeniom sądu rejonowego, przy którym działa i prezesowi tego sądu. Komornik jest zobowiązany postępować zgodnie z przepisami prawa, złożonym ślubowaniem i zasadami etyki zawodowej oraz podnosić kwalifikacje zawodowe 2. Dwa główne zarzuty kierowane w stronę osób pełniących ten zawód to brak skuteczności i ogromne zarobki, niewspółmierne do jakości i ilości świadczonej pracy. Co jednak powoduje, że komornicy są nieskuteczni i że zarabiają więcej niż sędzia Sądu Najwyższego? Zgodnie z ustawą regulującą pracę komorników istnieje możliwość wyboru przez wierzyciela dowolnego komornika na terytorium RP, jeśli nie jest to sprawa o egzekucję z nieruchomości 3. Co za tym idzie? Chcemy przecież mieć przedstawiciela z dużego miasta, z prestiżowej kancelarii, a to powoduje, że ma ona mnóstwo spraw staje się więc mało efektywna. Jak wynika z badań przeprowadzonych przez Lecha Kujawskiego z Katedry Ekonometrii Uniwersytetu Gdańskiego, w ciągu ostatnich lat to zjawisko znacznie przybiera na sile. Coraz więcej spraw tzw. z wyboru trafia właśnie do największych kancelarii, które mają niewielką skuteczność. Te same badania pokazują, że efektywność egzekucji spraw z wyboru w każdym roku była niższa niż spraw, które komornicy rozpoznawali w swoich rewirach. W przyszłości mają być wprowadzone zmiany, które ograniczałyby możliwość wyboru komornika. Przyjęcie sprawy spoza swojego rejonu byłoby uzależnione od skuteczności danej kancelarii, a tylko te najmniejsze działałyby bez ograniczeń. Krajowa Rada Komornicza nie wyklucza jednak jeszcze większych obostrzeń 4. W związku z planami nowelizacji ustawy regulującej pracę komorników prowadzono także badania nad ich dochodami. Raport Instytutu Wymiaru Sprawiedliwości pokazał, że tylko mały procent z nich zarabia mniej niż sędzia Sądu Najwyższego, pozostali często wielokrotnie więcej, a wszystko przy niekoniecznie wysokiej skuteczności. Nie wzrasta ona nawet mimo ubywania spraw komorniczych i wzrostu liczby kancelarii. Komornicy skupiają się jedynie na tych rodzajach egzekucji, które przynoszą im odpowiednie zyski. Planowane zmiany w ustawie mają skupić się na tym, by nie tylko zatrzymać tę praktykę, ale także by opłaty odpowiadały nakładom pracy komorników 5. Komornicy kwestionują powyższy raport, powołując się m.in. na to, że dochód 10

11 P r a w o komornika pokrywa w części przyszłe inwestycje. Według nich nie powinno się brać pod uwagę średniej, ale medianę, ze względu na bardzo zróżnicowane zarobki komorników (choćby patrząc na obejmowany przez nich rewir). Ponadto uważają, że obniżenie opłat dla wielu kancelarii będzie oznaczało ich zamknięcie, gdyż raport ze względu na błędy i zbyt duże uogólnienia nie bierze pod uwagę sytuacji wszystkich komorników 6. Jak widać, każdy medal ma dwie strony. Oczywiście można znaleźć mnóstwo przykładów wykorzystywania swojej pozycji przez komorników. Ale należy też zwrócić uwagę, jak wiele jest małych kancelarii, prowadzonych w miasteczkach, gdzie dochody wcale nie są duże i gdzie faktycznie prowadzi się rzetelnie przyznane sprawy. Warto też uczciwie przyznać, że nie raz spotykamy się z nieuczciwością pozostałych, tak przez nas chwalonych, docenianych i często wymarzonych zawodów prawniczych. Czy więc nie warto wśród nich wymieniać również komornika? Tak po prostu, nie ważąc jego wartości. 1 Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. o komornikach sądowych i egzekucji, Dz.U. z. 2011, nr 231, poz Art. 16 tamże. 3 Art. 8 tamże. 4 Marek Domagalski, Miejscowy komornik skuteczniejszy [dostępny Marek Domagalski, Nie stać nas na luksus komorników [dostępny ht- tp://prawo.rp.pl/artykul/757745, Nie-stac-nas-na-luksusy-komornikow.html]. 6 Artykuł dostępny online: nicy--nie-mozna-porownywac-dochodu- komornika-i-sedziego.html?referer=redpol [dostępny ]. Znajomość budowy i treści aktu normatywnego sposób na efektywniejszą pracę Kamil Pawlik Akt normatywny przejrzyste źródło informacji, a może udręka dnia codziennego? Jak uczynić pracę prawnika efektywniejszą? Akt normatywny jako podstawowy budulec sytemu prawnego funkcjonuje w świadomości każdego obywatela. Stanowi podstawę istnienia systemu prawnego oraz jego działania. Wydawać by się mogło, iż akt normatywny jest czymś, co znamy jak przysłowiową własną kieszeń. Owszem, jeśli jego znajomość sprowadzimy do umiejętności podania definicji, to faktycznie większość z nas będzie w stanie to zrobić. Jednak gdy postawimy pytanie o budowę aktu, często zauważymy w oczach zapytanej osoby zdezorientowanie. O ile można wybaczyć niewiedzę przeciętnemu Kowalskiemu, o tyle w przypadku studenta prawa dla którego jest to chleb powszedni taki brak wiedzy jest niedopuszczalny. Czy możemy sobie wyobrazić, że prawnik, który ma szybko i skutecznie pomagać ludziom, nie wie, gdzie szukać odpowiedzi na nurtujące go pytania? W związku z tym będzie marnował czas na przekopywanie setek stron w poszukiwaniu odpowiedzi. Myślę, że nikt nie chciałby trafić na takiego eksperta. Z tego też powodu w poniższym sierpień październik 11

12 K. P a w l i k artykule przedstawię panaceum na tego typu problemy. Wbrew pozorom rozwiązanie jest banalnie proste. To znajomość budowy aktu normatywnego. W celu zachowania pewnego porządku, warto na wstępie wymieć trzonowe części aktu normatywnego, jakimi są: tytuł aktu, przepisy merytoryczne, nowelizujące, przejściowe i dostosowujące oraz końcowe, a także podpis. Przejdę do omówienia każdego z tych elementów. Tytuł aktu normatywnego składa się z 3 składników, a każdy z nich zamieszcza się w oddzielnych wierszach. Pierwszy informuje, z jakim rodzajem aktu mamy do czynienia, a więc może to być rozporządzenie, ustawa czy zarządzenie. Drugi człon zawiera datę wydania aktu, a ostatni wskazuje na ogólne określenie przedmiotu aktu prawnego. Wyjątek stanowią akty o charakterze wykonawczym, ponieważ po tytule umieszcza się podstawę prawną jego wydania, czyli przepis upoważniający do unormowania danym aktem określonej dziedziny spraw. Niekiedy po tytule pojawia się uroczysty wstęp, tzw. preambuła. Jej celem jest przedstawienie motywów wydania aktu, określenie jego celów oraz wskazanie, jakich wartości ma on chronić. Kolejnym podstawowym elementem struktury aktu są przepisy merytoryczne. W tym przypadku również możemy dokonać pewnego podziału na przepisy ogólne i szczegółowe. Ta klasyfikacja dotyczy głównie aktów normujących całe kompleksy stosunków społecznych, np. Kodeksy cywilnego. W przepisach merytorycznych części ogólnej zamieszcza się treści dotyczące podmiotów, które ustawa obejmuje oraz podmiotów wyłączonych spod regulacji ustawowej. Mogą tam się znaleźć również objaśnienia pojęć i skrótów użytych w tekście ustawy, a także odniesienia do innej ustawy (jeśli ma ona zasadniczy związek z wydawanym aktem). W części szczegółowej przepisów merytorycznych regulowane są sprawy zarówno o charakterze ogólnym (z wyłączeniem tych, które zostały dogłębnie przedstawione w części ogólnej), jak i wyjątki od nich. Przepisy te umieszcza się w następującym porządku: przepisy prawa materialnego (kto, jak i w jakich okolicznościach powinien się zachować), przepisy o organach (dotyczące tworzenia organów, ich zadań, kompetencji oraz tego, jakim podmiotom podlegają lub jakie podmioty pełnią nad nimi nadzór), przepisy o postępowaniu przed organami (krótko mówiąc: przedstawiają procedury postępowania przed konkretnym organem czy instytucją), przepisy o odpowiedzialności karnej (zamieszczane wówczas, jeśli żaden z kodeksów nie ma możliwości nałożenia kary w skutek naruszenia przepisów zawartych w ustawie). Warto zwrócić uwagę na fakt, iż w części przeznaczonej dla przepisów merytorycznych, zarówno ogólnych, jak i szczegółowych, mogą zostać zamieszczone odesłania do załączników stanowiących część ustawy bądź rozporządzenia(tabele, wykres). Trzecim komponentem aktu normatywnego są przepisy nowelizujące. Jak sama nazwa wskazuje, dotyczą one zastępowania starych przepisów przez nowe o innej treści bądź brzmieniu. Przepisy te obejmują również sytuacje, w której do obowiązującego przepisu zostają dodane nowe treści. Kolejnym składnikiem aktu normatywnego, bez którego w świecie prawa zapanowałby chaos, są przepisy przejściowe i dostosowujące. Celem przepisów przejściowych jest łagodzenie procesu zmiany istniejących przepisów. Głównie więc odnoszą się do tego, w jaki sposób sprawy, które nie zostały rozstrzygnięte do dnia uchylenia dotychczasowych przepisów, maja zostać zakończone. Te normy mogą także wskazać organy uprawnione do zakończenia postę- 12

13 F i z j o t e r a p i a powania. Zaznaczają również czy i w jakim zakresie oraz na jaki czas utrzymują się w mocy instytucje prawne, co do zasady zniesione przez nowe przepisy. Poza tym mogą określać zakres uprawnień, obowiązków oraz kompetencji organów powstałych w czasie obowiązywania uchylanych przepisów. Dodatkowo ustanawiają, czy dokonane przez nich czynności są skuteczne. Dzieje się to wtedy, gdy ustawodawca nie chce zachować powstałych uprawnień,obowiązków i kompetencji, ponieważ mają być one zmienione. Na miejsce zniesionych organów ustawa wprowadza nowe instytucje oraz określa sposoby przekształcenia instytucji i organów powstałych na mocy starej ustawy w organy i instytucje działające na gruncie ustawy wprowadzanej poprzez przepisy dostosowujące. Przepisy dostosowujące determinują, jak ma wyglądać likwidacja organów lub instytucji znoszonych nową ustawą i jak należy zagospodarować ich mienie oraz dotyczą uprawnień i obowiązków dotychczasowych pracowników. Każdy akt normatywny zakończony jest przepisami końcowymi, które mogą przybrać postać przepisów derogacyjnych lub wprowadzających. W zależności od intencji ustawodawcy przepisy te mogą uchylać konkretne przepisy wraz z wejściem nowej ustawy bądź przeciwnie określać termin początku obowiązywania nowych przepisów. Czynnikiem zwieńczającym akt normatywny jako całość, czyli podpis upoważnionego organu. Tak pokrótce przedstawia się budowa i treść aktu normatywnego. Znajomość budowy, jak i treści aktu, prawdopodobnie nie uczyni z Ciebie radcy prawnego czy adwokata, ale niewątpliwe usprawni Twoja pracę z aktem, co zapewne zaprocentuje w niedalekiej przyszłości. Od dziś znalezienie interesujących Cię treści będzie łatwe i przyjemne jak nigdy, a praca z kilkusetstronicowym dokumentem przestanie być udręką. Termografia jedna z metod diagnostyki obrazowej* Katarzyna Kiszka Współczesna medycyna oferuje pacjentom wiele metod diagnostycznych. Jednym z działów diagnostyki medycznej zajmującym się obrazowaniem zmian fizjologicznych i patologicznych zachodzących w ludzkim organizmie jest diagnostyka obrazowa. Dział ten obejmuje m.in. badanie RTG, tomografię komputerową, pozytynową tomografię emisyjną, jądrowy rezonans magnetyczny, ultrasonografię i właśnie termografię. Wśród wyżej wymienionych metod termografia jako jedyna nie oddziałuje w żaden sposób na organizm człowieka. Metoda ta polega bowiem na rejestracji i wizualizacji za pomocą kamer termowizyjnych promieniowania podczerwonego, które emitowane jest z powierzchni ciała poddanego badaniu. Wykorzystanie pomiaru temperatury ciała jako jeden ze sposobów diagnostyki sięga już czasów starożytnych. Już wtedy uważano, iż temperatura ludzkiego ciała może stanowić wyznacznik stanu zdrowia człowieka. Pierwsze próby badania rozkładu temperatury podejmował już Hipokrates 400 lat p.n.e., nakładając mokrą glinę na ciało pacjenta i sprawdzając, gdzie wysycha ona najszybciej. W 1595 roku Galileusz skonstruował urządzenie do ilościowego po- sierpień październik 13

14 K. K i s z k a miaru temperatury 1. Przełomem dla badań w tej dziedzinie było zaś stworzenie termometru rtęciowego, którego powszechne wykorzystanie w praktyce lekarskiej zapoczątkował Carl Wunderlich w latach Na początku pierwszej połowy XX wieku zaobserwowano, iż rozkład temperatury na powierzchni ciała człowieka posiada duże znaczenie diagnostyczne. Ze względu na ograniczone możliwości termometru rtęciowego badanie takie umożliwił dopiero rozwój technik półprzewodnikowych, pozwalających na bezstykowy pomiar temperatury. Od roku 1961 badania termograficzne weszły do praktyki klinicznej 2. Na wykorzystanie termografii w diagnostyce pozwoliło zachowanie różnego rodzaju ognisk chorobowych. Mogą one powodować wzrost temperatury bądź też zmieniać właściwości chemiczne tkanek, co ma wpływ na przewodnictwo cieplne. Oba te przypadki związane są z odchyleniami od normalnego rozkładu temperatur skóry, które jest w stanie zarejestrować termograf 3. W związku z powyższym termografia jest doskonałą pomocą w diagnozie raka piersi, gdyż umożliwia wykrycie zmian pomiędzy tkankami zdrowymi a nowotworowymi. Wykazano nawet, że termokamery i metody analizujące obraz termograficzny są bardziej czułe we wczesnym wykrywaniu nowotworów piersi aniżeli techniki rentgenowskie 4. Kolejnym powszechnym zastosowaniem tej metody jest wykrywanie zmian w układzie krążenia. Termografia pozwala na wykrycie zakrzepów oraz przetok tętniczo-żylnych 5. Umożliwia ona także określenie głębokości oparzenia i jego rozległości, ocenę przeszczepów oraz strat ciepła organizmu ludzkiego, jak i monitoring testów alergicznych. Pomocna jest również w wykrywaniu zmian reumatycznych oraz łuszczycowych. Innym przykładem wykorzystania kamer termo-wizyjnych są operacje kardiochirurgiczne wykonywane w hipotermii. Wówczas służą ocenie stanu ukrwienia jam serca oraz tętnic wieńcowych, a także ułatwiają odnalezienie tętnic poddanych zabiegowi. Po zakończeniu zabiegu pozwalają poddać krytyce jego skuteczność 6. Ważnym dla fizjoterapeutów zastosowaniem termografii jest wykrywanie i monitorowanie stanów zapalnych stawów, co pomaga w ocenie efektywności zabiegów rehabilitacyjnych danego stawu 7. Reasumując, badania termograficzne mieszczą się w nielicznych, szybkich, nieinwazyjnych i zupełnie bezpiecznych, a ponadto stosunkowo niedrogich metodach, które pozwalają na diagnozowanie chorób różnego pochodzenia. Należy jednak podkreślić, że diagnoza ta nie jest pełna. Z uwagi na to termografia może stanowić jedynie pomocniczą rolę w stosunku do badań RTG, USG, tomografii komputerowej i mammografii, ponieważ pozwala jedynie na wykrycie nieprawidłowości, nie zaś na ich identyfikację. * Niniejszy artykuł ukazał się 10 września na stronie internetowej naszego czasopisma. 1 Cyt. za: T. Rok, Wykorzystanie termografii w diagnostyce i terapii, strona internetowa (dostęp online: ). 2 F. Jaroszyk, Biofizyka. Podręcznik dla studentów, Warszawa 2001, s Tamże. 4 W. Minkina, P. Rutkowski, W. Wild, Podstawy pomiarów termowizyjnych, Pomiary. Automatyka. Kontrola 2000, nr 46, s F. Jaroszyk, dz. cyt., s J. Bauer, Postępy obrazowania termicznego w medycynie praca poświęcona 14

15 K u l t u r a osobie Profesora Antoniego Nowakowskiego, Inżynieria Biomedyczna 2013, vol. 19, nr 3, s K. Truszkiewicz, Termografia bezpieczna alternatywa dla badań RTG?, strona internetowa (dostęp online: ). Lubię sztukę, po której chce się żyć 1 Teresa Kmieć O sobie mówi: Czuję się twórcą coraz mniej dojrzałym i coraz trudniejsze staje się dla mnie komponowanie (...). Czuję się coraz bardziej odpowiedzialny za każdą nutę postawioną na papierze. Mam teraz jakby nowe spojrzenie na muzykę, stałem się o wiele bardziej krytyczny w stosunku do siebie 2. Klarnecista i kompozytor Paweł Mykietyn urodził się 20 maja 1971 roku w Oławie. W 1997 ukończył Akademię Muzyczną w Warszawie w klasie kompozycji Włodzimierza Kotońskiego. Ciekawie wspomina ten okres: Poza bardzo miło wspominanymi seminariami u prof. Kotońskiego, które były rodzinne, ciepłe i często inspirujące, studia niemal nic mi nie dały. Wydawać by się mogło, że uczelnia stworzona jest nie dla studentów, ale dla swoich pracowników, którzy są kompozytorami i uczą komponowania, a częstokroć w niewielkim tylko stopniu funkcjonują w zawodzie. Akademia to szkółka jeśli chodzi o mój rozwój ogólny i muzyczny, o wiele więcej dało mi liceum muzyczne we Wrocławiu 3. Mimo wszystko należy jednak przyznać, że studia otworzyły artyście drogę do błyskotliwej muzycznej kariery w Europie. Oczywiście nic by mu one nie dały, gdyby nie jego niezaprzeczalny talent. Już w 1990 roku otrzymał II nagrodę w Konkursie Kompozytorskim im. Andrzeja Krzanowskiego 4, a w 1992 roku, mając zaledwie 21 lat, skomponował cykl fortepianowy Cztery preludia. Pisze o nich Tomasz Jeż w komentarzu do płyty je zawierającej: Mykietyn podchodzi do tradycji historii w zupełnie inny sposób, idąc jeszcze dalej niż wielu XX-wiecznych awangardzistów. [ ] Żywiołowa, niekiedy wręcz agresywna pasja twórcy może wzbudzać różne emocje w słuchaczu: postawionych przez kompozytora pytań o sprawy zasadnicze nie sposób jednak uznać za bezzasadne. Trudno też zbyć milczeniem to stopniowe milknięcie narracji, która przecież skądś wynika i dokądś prowadzi. Tylko dokąd? W 1994 roku na zamówienie Polskiego Radia Mykietyn napisał utwór 3 dla 13 przeznaczony dla 13 wykonawców. Rok później to dzieło zajęło I miejsce na Międzynarodowej Trybunie Kompozytorów UNESCO w Paryżu w kategorii kompozytorów młodych (do 30 lat) 6. Jednak sam artysta bardziej ceni Epiforę utwór na fortepian i taśmę napisany w 1996 roku, o którym wypowiada się bardzo radykalnie: Nie płakałabym, gdyby wszystkie moje napisane przed «Epiforą» utwory zostały wycofane z sal koncertowych. [...] «Epifora» jest utworem w pełni moim. W nim pozbyłem się «bezpośrednich wpływów». Wiadomo, że do pewnego momentu człowiek jest naśladowcą. Nie ukrywam swoich muzycznych fascynacji i ostatnią wielką fascynacją była dla mnie muzyka Pawła Szymańskiego. W pewnym momencie zbliżyłem się do niego na dosyć niebezpieczną odległość utwór «3 dla 13» jest za blisko Pawła. «Epiforę» lubię w całości i czuję się odpowiedzialny za każdą milisekundę tego utworu. Jest w nim sierpień październik 15

16 T. K m i e ć pewna warstwa pozamuzyczna, mówiąca o rzeczach doniosłych. I wbrew pozorom uważam, że jest to utwór budujący. W ogóle lubię sztukę, po której chce się żyć i bardzo mnie boli, że mnóstwo doniosłych filmów i spektakli to takie, po których żyć się odechciewa 7. Zresztą dzięki Epiforze, która również powstała na zamówienie Polskiego Radia, Mykietyn zajął I miejsce w kategorii utworów kompozytorów młodych na IV Międzynarodowej Trybunie Muzyki Elektroakustycznej UN- ESCO w Amsterdamie, a kompozycja znalazła się wśród dzieł rekomendowanych w kategorii ogólnej 8. Nie bez znaczenia jest fakt, iż została napisana z myślą o konkretnym pianiście Macieju Grzybowskim. Muzyk tłumaczy: Do Maćka mam stosunek emocjonalny i wiem, że jest dużo prawdy w tym człowieku i w tym, co on robi. Denerwowało mnie kiedyś, że na pięć minut przed koncertem mówił: Nie wiem, jak ja to dzisiaj zagram. Ale rzeczywiście ciągle mnie zaskakuje, każde wykonanie jest zupełnie inne. Mimo że wszystko jest ściśle zapisane w nutach i on ten zapis realizuje. Jednak oczywiście nie jest tak, by Maciek, czy ktokolwiek miał wyłączność na moją muzykę 9. W wywiadzie z 1997 twórca mówił o swoim wielkim pragnieniu: Poza muzyką autonomiczną, która też się rozwija, jest jeszcze mnóstwo dziedzin, sposobów łączenia elementów obrazu z dźwiękiem, z ruchem... Moim największym marzeniem jest obecnie napisanie opery. Oczywiście nie byłaby to tradycyjna opera, raczej jakaś śpiewana nowa forma sceniczno-muzyczna. Uważam, że jest tu mnóstwo do zrobienia 10. Marzenie to spełniło się 2000 roku, kiedy wystawiono jego operę Ignorant i szaleniec w reżyserii Krzysztofa Warlikowskiego. W tym samym roku Mykietyn został też laureatem Paszportu Polityki 11. Oprócz komponowania artysta gra też na klarnecie w zespole Nonstrom, którego jest założycielem. Kwartet z fortepianem, puzonem i wiolonczelą specjalizuje się w muzyce współczesnej. Zdaniem Małgorzaty Kosińskiej jego muzyka ma żywiołowy, nieraz nawet agresywny charakter i wyrazistą strukturę. Kompozytor ostentacyjnie korzysta z harmoniki dur-moll, wprowadzając fragmenty tonalne na zmianę z odcinkami o swobodnej harmonii. Sięga też po tradycyjne struktury melodyczne, przekształcając je na swój sposób. Mykietyn wydaje się być wzorcowym przykładem twórcy postmodernistycznego, bez żadnych kompleksów czerpiącego zarówno inspirację, jak i materiał z wszelkich możliwych źródeł. Komponowanie jest w znacznej mierze układaniem puzzli z gotowych elementów. Muzyka Mykietyna budzi wiele emocji. Jej entuzjastami są zwłaszcza młodsi słuchacze, których fascynują mocne brzmienia i ostre rytmy 12. Na koniec warto zadać pytanie, co w polskim świecie muzycznym chciałby zmienić Paweł Mykietyn? Autor odpowiada: Od dawna obserwuję niepokojące zjawisko muzycy mają tendencję do zamykania się w takim swoim getcie. I to nawet nie w jednym swoje getto mają puzoniści, swoje pianiści, swoje kompozytorzy. Myślę, że artysta musi mieć możliwość konfrontacji swoich poglądów z rozmaitymi ludźmi. Ja miałem szczęście zetknąć się z Witoldem Lutosławskim, rozmawiałem z Henrykiem Mikołajem Góreckim, przyjaźnię się z Pawłem Szymańskim. Mógłbym też wymienić kilka autorytetów spoza środowiska, których zdanie jest dla mnie bardzo cenne. Trzeba się tylko otworzyć, po prostu 16

17 K u l t u r a nie bać się. Wyjść na ulicę i rozmawiać z ludźmi, pojechać do Kazimierza i rozmawiać z tzw. prostym człowiekiem, potem pojechać do większego ośrodka i rozmawiać z twórcą czy filozofem. Wyjść z getta Słowa Pawła Mykietyna z wywiadu. Zob. M. Kosińska, Paweł Mykietyn, Culture.pl [dostęp online : tresc/- /eo_event_asset_publisher/ean5/content/p awel-mykietyn]. 2 A. Ignatowicz, Anna Ignatowicz przedstawia: Paweł Mykietyn, Ruch Muzyczny 13 (1997), s Tamże, s M. Kosińska, dz. cyt. 5 Komentarz Tomasza Jeża ukazał się w: Paweł Mykietyn, Piano preludes, CD- ROM, Warszawa 2009, s M. Kosińska, dz. cyt. 7 A. Ignatowicz, dz. cyt., s M. Kosińska, dz. cyt. 9 A. Ignatowicz, dz. cyt., s Tamże. 11 M. Kosińska, dz. cyt. 12 Tamże. 13 A. Ignatowicz, dz. cyt., s. 12. Jak z komedii zrobić jeszcze większą komedię Teresa Kmieć Kiedy sztuka kończy swoją karierę i schodzi z afisza na emeryturę, kiedy po raz ostatni prezentuje się publiczności, żegna się ją z należnymi jej honorami. A że teatr to często rzeczywistość pokazana w krzywym zwierciadle, to i honory bywają przewrotne. Zamiast kwiatów, bankietu i łez wzruszenia sztuka jest wykpiwana, przedstawiana prześmiewczo, aktorzy robią sobie nawzajem kawały na scenie i sprawdzają wytrzymałość współtowarzyszy na rozśmieszanie. Gdy gra się tragedię lub inny poważny spektakl, sprawa jest prosta łatwo przerysować dramat, wyśmiać patos, zrobić coś głupiego czy niepasującego do konwencji i w ten sposób puścić oko do widza, zażartować z niego i z nim. To trochę tak, jakby aktorzy mówili: Byliśmy poważni grając to samo kilkaset razy, ale ileż można? Ile razy jeszcze Romeo nabierze się na udawaną śmierć Julii, goście weselni dadzą się wciągnąć do chocholego tańca, a Edyp nie rozpozna swojego ojca? Przecież to tak naiwne, że nikt w to setny raz nie uwierzy. Skoro już przeżywamy te wszystkie tragedie, to choć raz zróbmy to inaczej śmieszniej i prawdziwiej. Ale jak zakpić z komedii, która przecież sama ze swej istoty bawi, żartuje, kpi? Jak uczynić ten ostatni, zielony spektakl wyjątkowym? Co jeszcze można zrobić, by widz odróżnił gagi scenariuszowe od tych wymyślonych na poczekaniu, zrealizowanych pod wpływem nastroju chwili? By je rozpoznał i docenił? O tym, jak trudne to zadanie, można było przekonać się na ostatnim wykonaniu Komedii Teatralnej w teatrze im. Juliusza Osterwy w Lublinie. Właściwie niewiele różniło się ono od poprzednich, granych przez trzy lata od premiery w 2011 roku. Lekkie zatrzymania akcji, parę kwestii dołożonych w dialogach jeśli sierpień październik 17

18 T. K m i e ć ktoś oglądałby tę sztukę po raz pierwszy, to prawdopodobnie nie zorientowałby się, które fragmenty wypływały ze scenariusza, a które z inicjatywy aktorów, zwłaszcza że Komedia to właściwie teatr w teatrze i nawet rozmowy toczone niby na serio, poza przedstawieniem, okazywały się nim być, więc wszystkie pomyłki można było wziąć za wyreżyserowane. Oczywiście aplauz nagradzający niejako całokształt trzyletnich występów był odpowiednio dłuższy niż w szeregowych wystawieniach spektaklu. Po co wyróżniać ostatnie granie komedii, zmieniać ją, ośmieszać, wyciągać z niej jeszcze więcej humoru, skoro sama w sobie jest już śmieszna? Może, idąc tropem odbijania rzeczywistości jak we wklęsłym zwierciadle, należałoby ostatni raz komedię zagrać smutno, bardzo poważnie na zasadzie kontrastu? Tylko czy da się taki temat uczynić wyłącznie inspiracją do zadumy i refleksji? Przecież dużo prościej wyśmiać niż wynieść na piedestał 18

WINA jako element struktury przestępstwa

WINA jako element struktury przestępstwa WINA jako element struktury przestępstwa Art. 1 k.k. 1 Odpowiedzialności karnej podlega ten tylko, kto popełnia czyn zabroniony pod groźbą kary przez ustawę obowiązującą w czasie jego popełnienia. 2. Nie

Bardziej szczegółowo

Temat: Granice obrony koniecznej w orzecznictwie Sądu Najwyższego

Temat: Granice obrony koniecznej w orzecznictwie Sądu Najwyższego Temat: Granice obrony koniecznej w orzecznictwie Sądu Najwyższego Obrona konieczna przez polski kodeks karny została ujęta na czołowym miejscu wśród okoliczności wyłączających odpowiedzialność karną. 1

Bardziej szczegółowo

Prawo karne intertemporalne obowiązywanie ustawy karnej w aspekcie czasowym. Pojęcie prawa intertemporalnego Obowiązywanie ustawy karnej

Prawo karne intertemporalne obowiązywanie ustawy karnej w aspekcie czasowym. Pojęcie prawa intertemporalnego Obowiązywanie ustawy karnej Prawo karne intertemporalne obowiązywanie ustawy karnej w aspekcie czasowym Pojęcie prawa intertemporalnego Obowiązywanie ustawy karnej Formy zmiany ustawy karnej Penalizacja Depenalizacja Depenalizacja

Bardziej szczegółowo

Co to jest termografia?

Co to jest termografia? Co to jest termografia? Słowo Termografia Pochodzi od dwóch słów "termo" czyli ciepło i "grafia" rysować, opisywać więc termografia to opisywanie przy pomocy temperatury zmian zachodzących w naszym organiźmie

Bardziej szczegółowo

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ. SSN Waldemar Płóciennik (przewodniczący) SSN Eugeniusz Wildowicz (sprawozdawca) SSN Włodzimierz Wróbel

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ. SSN Waldemar Płóciennik (przewodniczący) SSN Eugeniusz Wildowicz (sprawozdawca) SSN Włodzimierz Wróbel Sygn. akt II KK 326/12 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sąd Najwyższy w składzie: Dnia 12 grudnia 2012 r. SSN Waldemar Płóciennik (przewodniczący) SSN Eugeniusz Wildowicz (sprawozdawca) SSN Włodzimierz

Bardziej szczegółowo

POSTANOWIENIE. SSN Michał Laskowski (przewodniczący) SSN Rafał Malarski SSN Andrzej Stępka (sprawozdawca) Protokolant Łukasz Biernacki

POSTANOWIENIE. SSN Michał Laskowski (przewodniczący) SSN Rafał Malarski SSN Andrzej Stępka (sprawozdawca) Protokolant Łukasz Biernacki Sygn. akt III KK 257/15 POSTANOWIENIE Sąd Najwyższy w składzie: Dnia 27 sierpnia 2015 r. SSN Michał Laskowski (przewodniczący) SSN Rafał Malarski SSN Andrzej Stępka (sprawozdawca) Protokolant Łukasz Biernacki

Bardziej szczegółowo

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ. SSN Henryk Gradzik (przewodniczący) SSN Andrzej Ryński (sprawozdawca) SSN Józef Szewczyk

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ. SSN Henryk Gradzik (przewodniczący) SSN Andrzej Ryński (sprawozdawca) SSN Józef Szewczyk Sygn. akt V KK 359/14 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sąd Najwyższy w składzie: Dnia 10 grudnia 2014 r. SSN Henryk Gradzik (przewodniczący) SSN Andrzej Ryński (sprawozdawca) SSN Józef Szewczyk

Bardziej szczegółowo

Odpowiedzialność prawna nieletnich

Odpowiedzialność prawna nieletnich Odpowiedzialność prawna nieletnich Referat poniższy ma charakter działań profilaktycznych i edukacyjnych. Mamy nadzieję, że nigdy nie wystąpi sytuacja z udziałem naszych wychowanek, w której będziemy musieli

Bardziej szczegółowo

Termografia. Podstawy fizyczne, zastosowanie i wykorzystanie w medycynie. Rafał Pompka Tomasz Rosmus

Termografia. Podstawy fizyczne, zastosowanie i wykorzystanie w medycynie. Rafał Pompka Tomasz Rosmus Termografia Podstawy fizyczne, zastosowanie i wykorzystanie w medycynie Rafał Pompka Tomasz Rosmus Termografia Termografia to proces obrazowania w paśmie średniej podczerwieni (długości fali od ok. 0,9

Bardziej szczegółowo

Zbycie broni palnej i amunicji a takie innych rodzajów broni może się odbywać tylko w następujących trybach.

Zbycie broni palnej i amunicji a takie innych rodzajów broni może się odbywać tylko w następujących trybach. Podstawowe ograniczenia prawne posiadania broni i amunicji. UPRAWNIENIA POSIADACZA POZWOLENIA NA BROŃ. Posiadacz broni może w szczególności: 1. Użyć broni w obronie koniecznej lub w stanie wyższej konieczności.

Bardziej szczegółowo

F AKTURY W PODATKU OD

F AKTURY W PODATKU OD F AKTURY W PODATKU OD TOWARÓW I USŁUG Sankcje za wadliwe wystawianie faktur Gdynia, 10 lutego 2014 RODZAJE ODPOWIEDZIALNO CI Odpowiedzialność podatkowa Odpowiedzialność karna skarbowa ODPOWIEDZIALNO Ć

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA Z DNIA 26 WRZEŚNIA 2002 R. I KZP 20/02

UCHWAŁA Z DNIA 26 WRZEŚNIA 2002 R. I KZP 20/02 UCHWAŁA Z DNIA 26 WRZEŚNIA 2002 R. I KZP 20/02 Dopuszczalne jest orzeczenie na podstawie art. 42 1 k.k. zakazu prowadzenia pojazdów określonego rodzaju, kierowanie którymi nie wymaga posiadania uprawnień

Bardziej szczegółowo

ELEMENTY PRAWA KARNEGO Przestępstwo

ELEMENTY PRAWA KARNEGO Przestępstwo Przestępstwo PRZESTĘPSTWO jest czynem zabronionym pod groźbą kary o znamionach ustawowych opisanych przez ustawę karną obowiązującą w czasie i miejscu popełnienia przestępstwa, czynem wywołującym niebezpieczeństwo

Bardziej szczegółowo

TESTY NA APLIKACJE CZĘŚĆ 3. Warszawa 2011. Aplikacja adwokacko-radcowska Aplikacja komornicza Aplikacja notarialna Aplikacja ogólna

TESTY NA APLIKACJE CZĘŚĆ 3. Warszawa 2011. Aplikacja adwokacko-radcowska Aplikacja komornicza Aplikacja notarialna Aplikacja ogólna 2011 TESTY NA APLIKACJE CZĘŚĆ 3 Aplikacja adwokacko-radcowska Aplikacja komornicza Aplikacja notarialna Aplikacja ogólna Warszawa 2011 Spis treści Spis treści Wykaz skrótów.................................................

Bardziej szczegółowo

Publikujemy cz. I artykułu na temat odpowiedzialności karnej członków zarządu sp. z o.o.

Publikujemy cz. I artykułu na temat odpowiedzialności karnej członków zarządu sp. z o.o. Publikujemy cz. I artykułu na temat odpowiedzialności karnej członków zarządu sp. z o.o. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością jest spółką handlową, nabywającą osobowość prawną z chwilą wpisu do Krajowego

Bardziej szczegółowo

Karno-prawna ochrona funkcjonariusza publicznego

Karno-prawna ochrona funkcjonariusza publicznego ROMAN TOMASZEWSKI Karno-prawna ochrona funkcjonariusza publicznego Zasadniczym pojęciem, do którego odwołuje się obowiązujący obecnie kodeks karny przy opisywaniu istoty przestępstw przeciwko prawidłowemu

Bardziej szczegółowo

DEK KARNY. PRZESŁANKI ORZEKANIA

DEK KARNY. PRZESŁANKI ORZEKANIA Temat opracowania: Autor opracowania: ZAKAZ PROWADZENIA POJAZDÓW JAKO ŚRO- DEK KARNY. PRZESŁANKI ORZEKANIA aplikant adwokacki Paweł Dziekański Data: 01.08.2014 r. A. WSTĘP Zakaz prowadzenia pojazdów jest

Bardziej szczegółowo

Prawo w psychiatrii. Marcin Wojnar

Prawo w psychiatrii. Marcin Wojnar Prawo w psychiatrii Marcin Wojnar Ustawa o ochronie zdrowia psychicznego (z dnia 19 sierpnia 1994 r.) Art. 22 1. Przyjęcie osoby z zaburzeniami psychicznymi do szpitala psychiatrycznego następuje za jej

Bardziej szczegółowo

Art. 35. [Formy kary ograniczenia wolności] 1. 2. Art. 36. [Obowiązki przy karze ograniczenia wolności] 1. 2.

Art. 35. [Formy kary ograniczenia wolności] 1. 2. Art. 36. [Obowiązki przy karze ograniczenia wolności] 1. 2. Część ogólna Art. 35. [Formy kary ograniczenia wolności] 1. Nieodpłatna, kontrolowana praca na cele społeczne jest wykonywana w wymiarze od 20 do 40 godzin w stosunku miesięcznym. 2. W stosunku do osoby

Bardziej szczegółowo

Odpowiedzialność karna lekarza

Odpowiedzialność karna lekarza Sławomir Turkowski Odpowiedzialność karna lekarza Zakres i skuteczne ograniczenie odpowiedzialności karnej Warszawa 2012 2 Odpowiedzialność karna lekarza Zakres i skuteczne ograniczenie odpowiedzialności

Bardziej szczegółowo

TRUDNOŚCI DOWODOWE W PRZYPADKU ROSZCZEŃ O ZADOŚĆUCZYNIENIE ZA KRZYWDĘ POWSTAŁĄ W DALEKIEJ PRZESZŁOŚCI

TRUDNOŚCI DOWODOWE W PRZYPADKU ROSZCZEŃ O ZADOŚĆUCZYNIENIE ZA KRZYWDĘ POWSTAŁĄ W DALEKIEJ PRZESZŁOŚCI TRUDNOŚCI DOWODOWE W PRZYPADKU ROSZCZEŃ O ZADOŚĆUCZYNIENIE ZA KRZYWDĘ POWSTAŁĄ W DALEKIEJ PRZESZŁOŚCI Zdzisława Cwalińska-Weychert Ubezpieczeniowy Fundusz Gwarancyjny Problematyka zadośćuczynienia pieniężnego

Bardziej szczegółowo

USTAWA z dnia 16 listopada 2006 r. o zmianie ustawy Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw. Art. 1.

USTAWA z dnia 16 listopada 2006 r. o zmianie ustawy Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw. Art. 1. USTAWA z dnia 16 listopada 2006 r. o zmianie ustawy Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw Art. 1. W ustawie z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny (Dz. U. Nr 88, poz. 553, z późn. zm.) wprowadza się

Bardziej szczegółowo

Mediacja w sprawach karnych

Mediacja w sprawach karnych Mediacja w sprawach karnych Etapy mediacji selekcja spraw i skierowanie sprawy do mediacji spotkanie mediatora osobno ze stronami wspólne spotkanie sprawcy i pokrzywdzonego w obecności mediatora kontrola

Bardziej szczegółowo

POSTANOWIENIE. Sygn. akt V KK 176/13. Dnia 13 sierpnia 2013 r. Sąd Najwyższy w składzie:

POSTANOWIENIE. Sygn. akt V KK 176/13. Dnia 13 sierpnia 2013 r. Sąd Najwyższy w składzie: Sygn. akt V KK 176/13 POSTANOWIENIE Sąd Najwyższy w składzie: Dnia 13 sierpnia 2013 r. SSN Andrzej Stępka (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Andrzej Ryński SSN Roman Sądej Protokolant Anna Kowal na posiedzeniu

Bardziej szczegółowo

Hard Cases. Walidacyjna i derogacyjna funkcja moralności.

Hard Cases. Walidacyjna i derogacyjna funkcja moralności. Hard Cases. Walidacyjna i derogacyjna funkcja moralności. HARD CASE tzw. trudny przypadek stosowania prawa > brak jednoznacznej normy, która została wytworzona przez określony autorytet >przypadki trudności

Bardziej szczegółowo

Uwagi szczegółowe do ustawy o zmianie ustawy Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw. (druk nr 824)

Uwagi szczegółowe do ustawy o zmianie ustawy Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw. (druk nr 824) Warszawa, 24 lutego 2015 r. Uwagi szczegółowe do ustawy o zmianie ustawy Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw (druk nr 824) 1) W przedłożonej Senatowi ustawie w art. 1 w pkt 3 nowe brzmienie uzyskują

Bardziej szczegółowo

określenie stanu sprawy/postępowania, jaki ma być przedmiotem przepisu

określenie stanu sprawy/postępowania, jaki ma być przedmiotem przepisu Dobre praktyki legislacyjne 13 Przepisy przejściowe a zasada działania nowego prawa wprost Tezy: 1. W polskim porządku prawnym obowiązuje zasada działania nowego prawa wprost. Milczenie ustawodawcy co

Bardziej szczegółowo

Warszawa, marca 2014 roku. RZECZPOSPOLITA POLSKA / Rzecznik Praw Dziecka. Marek Michalak

Warszawa, marca 2014 roku. RZECZPOSPOLITA POLSKA / Rzecznik Praw Dziecka. Marek Michalak Pan ZSRI5 OO/4/20 14/MM Marek Michalak Kwestię uregulowania treści wokandy sądowej określa zarządzenie Ministra Sprawiedliwości z 12 grudnia 2003 roku w sprawie organizacji i zakresu działania salą, w

Bardziej szczegółowo

Spis treści. w którym stosuje się szczególne środki lecznicze lub rehabilitacyjne, w zakładzie zamkniętym sprawcy przestępstwa

Spis treści. w którym stosuje się szczególne środki lecznicze lub rehabilitacyjne, w zakładzie zamkniętym sprawcy przestępstwa Przedmowa do 2. wydania... V Przedmowa... VII Wykaz skrótów... XV Rozdział I. Istota środków zabezpieczających.... 1 1. Pojęcie i istota środków zabezpieczających.... 3 2. Środki zabezpieczające a kary

Bardziej szczegółowo

WYROK Z DNIA 4 MARCA 2009 R. III KK 322/08

WYROK Z DNIA 4 MARCA 2009 R. III KK 322/08 WYROK Z DNIA 4 MARCA 2009 R. III KK 322/08 Przepis art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 18 grudnia 1998 r. o Instytucie Pamięci Narodowej Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu w pierwotnym brzmieniu

Bardziej szczegółowo

WZÓR NR 106 WNIOSEK O WARUNKOWE PRZEDTERMINOWE ZWOLNIENIE Z ODBYWANIA RESZTY KARY POZBAWIENIA WOLNOŚCI. Wałbrzych, 8 września 2008 r.

WZÓR NR 106 WNIOSEK O WARUNKOWE PRZEDTERMINOWE ZWOLNIENIE Z ODBYWANIA RESZTY KARY POZBAWIENIA WOLNOŚCI. Wałbrzych, 8 września 2008 r. WZÓR NR 106 WNIOSEK O WARUNKOWE PRZEDTERMINOWE ZWOLNIENIE Z ODBYWANIA RESZTY KARY POZBAWIENIA WOLNOŚCI Wałbrzych, 8 września 2008 r. Do Sądu Okręgowego Wydział Penitencjarny w Świdnicy Osadzony: Edward

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 10 czerwca 2010 r.

Warszawa, dnia 10 czerwca 2010 r. BAS-WAL-923/10 Warszawa, dnia 10 czerwca 2010 r. Opinia prawna w sprawie konsekwencji braku przepisów prawnych w Prawie budowlanym, regulujących lokalizację i budowę farm wiatrowych I. Teza opinii Brak

Bardziej szczegółowo

PRAWO KARNE MATERIALNE POSTĘPOWANIE KARNE PRAWO KARNE WYKONAWCZE PRAWO KARNE SKARBOWE PRAWO WYKROCZEŃ POSTĘPOWANIE W SPRAWACH O WYKROCZENIA

PRAWO KARNE MATERIALNE POSTĘPOWANIE KARNE PRAWO KARNE WYKONAWCZE PRAWO KARNE SKARBOWE PRAWO WYKROCZEŃ POSTĘPOWANIE W SPRAWACH O WYKROCZENIA PRAWO KARNE MATERIALNE POSTĘPOWANIE KARNE PRAWO KARNE WYKONAWCZE PRAWO KARNE SKARBOWE PRAWO WYKROCZEŃ POSTĘPOWANIE W SPRAWACH O WYKROCZENIA 1. Adwokat w postępowaniu przygotowawczym - przebieg czynności

Bardziej szczegółowo

Handlem ludźmi jest werbowanie, transport, dostarczanie, przekazywanie, przechowywanie lub przyjmowanie osoby z zastosowaniem:

Handlem ludźmi jest werbowanie, transport, dostarczanie, przekazywanie, przechowywanie lub przyjmowanie osoby z zastosowaniem: Źródło: http://handelludzmi.eu/hl/baza-wiedzy/przepisy-prawne/polskie/6283,kompilacja-najwazniejszych-przepisow-prawa-polskiego -zwiazanych-z-problematyka-h.html Wygenerowano: Niedziela, 7 lutego 2016,

Bardziej szczegółowo

! Cotygodniowa audycja w każdą środę po godz. 11:00 w Programie 1 Polskiego Radia.

! Cotygodniowa audycja w każdą środę po godz. 11:00 w Programie 1 Polskiego Radia. Czy rzeczywiście polskie przepisy łagodnie traktują pijanych kierowców? Czy tylko za spożycie alkoholu czeka nas odpowiedzialność karna? Jakiego rodzaju zachowania na drogach kodeks karny oraz kodeks wykroczeń

Bardziej szczegółowo

Odpowiedzialność pielęgniarki i położnej

Odpowiedzialność pielęgniarki i położnej Odpowiedzialność pielęgniarki i położnej Dr n. med. Grażyna Rogala-Pawelczyk Uniwersytet Medyczny w Lublinie Warszawa 09.04.2011 ZAWÓD System czynności czy prac, który jest wewnętrznie spójny, skierowany

Bardziej szczegółowo

Uchwała z dnia 22 czerwca 2005 r., III CZP 23/05

Uchwała z dnia 22 czerwca 2005 r., III CZP 23/05 Uchwała z dnia 22 czerwca 2005 r., III CZP 23/05 Sędzia SN Iwona Koper (przewodniczący, sprawozdawca) Sędzia SN Teresa Bielska-Sobkowicz Sędzia SN Jan Górowski Sąd Najwyższy w sprawie z powództwa Jadwigi

Bardziej szczegółowo

Ustawa. z dnia. 2014 r. o zmianie ustawy - Kodeks karny. Art. 1

Ustawa. z dnia. 2014 r. o zmianie ustawy - Kodeks karny. Art. 1 Ustawa z dnia. 2014 r. o zmianie ustawy - Kodeks karny Art. 1 W ustawie z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny (Dz. U. 1997 Nr 88 poz. 553 z późn. zm.) wprowadza się następujące zmiany: 1) W art. 44 6 otrzymuje

Bardziej szczegółowo

POSTANOWIENIE. z dnia 16 lutego 2000 r. Sygn. Ts 97/99

POSTANOWIENIE. z dnia 16 lutego 2000 r. Sygn. Ts 97/99 20 POSTANOWIENIE z dnia 16 lutego 2000 r. Sygn. Ts 97/99 Trybunał Konstytucyjny w składzie: Lech Garlicki przewodniczący Wiesław Johann sprawozdawca Biruta Lewaszkiewicz-Petrykowska po rozpoznaniu na posiedzeniu

Bardziej szczegółowo

Postępowania karne i cywilne związane z wypadkiem lotniczym z punktu widzenia biegłego sądowego

Postępowania karne i cywilne związane z wypadkiem lotniczym z punktu widzenia biegłego sądowego System zarządzania bezpieczeństwem. w organizacjach lotnictwa cywilnego Uczelnia Łazarskiego, Warszawa, 18 marca 2014 Postępowania karne i cywilne związane z wypadkiem lotniczym z punktu widzenia biegłego

Bardziej szczegółowo

Art. 88. - konkretyzacja: - ustawa z dnia 20 lipca 2000 r. ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych

Art. 88. - konkretyzacja: - ustawa z dnia 20 lipca 2000 r. ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych OBOWIĄZYWANIE PRAWA I. Zasady konstytucyjne: 1. Zasada państwa prawa i jej konsekwencje w procesie stanowienia prawa: niezwykle ważna dyrektywa w zakresie stanowienia i stosowania prawa wyrok 9 V 2005

Bardziej szczegółowo

KLUB POSELSKI RUCH PALIKOTA

KLUB POSELSKI RUCH PALIKOTA KLUB POSELSKI RUCH PALIKOTA ul. Wiejska 4/6/8 00 902 Warszawa Warszawa, dnia 22 marca 2012 r. Grupa Posłów na Sejm RP Klubu Poselskiego Ruch Palikota Szanowna Pani Ewa Kopacz Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej

Bardziej szczegółowo

Wyrok z dnia 4 grudnia 2003 r. I PK 72/03

Wyrok z dnia 4 grudnia 2003 r. I PK 72/03 Wyrok z dnia 4 grudnia 2003 r. I PK 72/03 Zasady skracania urlopu dla poratowania zdrowia określone w art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. - Karta Nauczyciela (jednolity tekst: Dz.U. z 2003

Bardziej szczegółowo

Ośrodek Badań, Studiów i Legislacji

Ośrodek Badań, Studiów i Legislacji Warszawa, dnia 1 października 2015 r. Stanowisko Ośrodka Badań, Studiów i Legislacji w sprawie tajemnicy zawodowej w związku z żądaniem komornika w trybie art. 761 KPC 1. Komornik wystąpił do Kancelarii

Bardziej szczegółowo

Klauzula sumienia lekarza W wyroku z dnia 7 października Trybunał Konstytucyjny stwierdził niezgodność art. 39: zdanie pierwsze ustawy o zawodach

Klauzula sumienia lekarza W wyroku z dnia 7 października Trybunał Konstytucyjny stwierdził niezgodność art. 39: zdanie pierwsze ustawy o zawodach Klauzula sumienia lekarza W wyroku z dnia 7 października Trybunał Konstytucyjny stwierdził niezgodność art. 39: zdanie pierwsze ustawy o zawodach lekarza i lekarza dentysty z Konstytucją. Tym samym zauważa

Bardziej szczegółowo

USTAWA z dnia 10 września 1999 r. Przepisy wprowadzające Kodeks karny skarbowy. Rozdział I Przepisy ogólne

USTAWA z dnia 10 września 1999 r. Przepisy wprowadzające Kodeks karny skarbowy. Rozdział I Przepisy ogólne Kancelaria Sejmu s. 1/1 USTAWA z dnia 10 września 1999 r. Przepisy wprowadzające Kodeks karny skarbowy Opracowano na podstawie: Dz.U. z 1999 r. Nr 83, poz. 931; 2004 r. Nr 68, poz. 623, z 2005 r. Nr 25,

Bardziej szczegółowo

Materiał dodatkowy do konsultacji eksperckiej nt. odpowiedzialności. karnej członków zarządu w stowarzyszeniu lub fundacji.

Materiał dodatkowy do konsultacji eksperckiej nt. odpowiedzialności. karnej członków zarządu w stowarzyszeniu lub fundacji. Materiał dodatkowy do konsultacji eksperckiej nt. odpowiedzialności karnej członków zarządu w stowarzyszeniu lub fundacji Grzegorz Małyniuk Ta praca objęta jest licencją Creative Commons Uznanie autorstwa-użycie

Bardziej szczegółowo

Ustawa z dnia 2015 r. o zmianie ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii oraz ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej

Ustawa z dnia 2015 r. o zmianie ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii oraz ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej Projekt Ustawa z dnia 2015 r. o zmianie ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii oraz ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej Art. 1. W ustawie z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii (Dz. U.

Bardziej szczegółowo

Niewykonany kontrakt może zrealizować ktoś inny

Niewykonany kontrakt może zrealizować ktoś inny Niewykonany kontrakt może zrealizować ktoś inny Wierzyciel może wystąpić do sądu o upoważnienie go do wykonania konkretnej czynności, np. otynkowania warsztatu, na koszt jego dłużnika. Po udzieleniu takiego

Bardziej szczegółowo

BL-112-133-TK/13 Warszawa, 30 grudnia 2013 r.

BL-112-133-TK/13 Warszawa, 30 grudnia 2013 r. BL-112-133-TK/13 Warszawa, 30 grudnia 2013 r. INFORMACJA PRAWNA O WYROKU TRYBUNAŁU KONSTYTUCYJNEGO Z DNIA 24 WRZEŚNIA 2013 R. (SYGN. AKT K 35/12) DOTYCZĄCYM USTAWY O SYSTEMIE OŚWIATY I. METRYKA ORZECZENIA

Bardziej szczegółowo

UGODA Z PROKURATOREM, CZYLI SKAZANIE BEZ ROZPRAWY - CZY TO MOŻLIWE?

UGODA Z PROKURATOREM, CZYLI SKAZANIE BEZ ROZPRAWY - CZY TO MOŻLIWE? UGODA Z PROKURATOREM, CZYLI SKAZANIE BEZ ROZPRAWY - CZY TO MOŻLIWE? Co oznacza tzw. dobrowolne poddanie się karze? Dobrowolne poddanie się karze, to rozwiązanie dające podejrzanemu możliwość uzgodnienia

Bardziej szczegółowo

Wyrok. Sądu Najwyższego. z dnia 2 grudnia 2011 r. II UK 73/11

Wyrok. Sądu Najwyższego. z dnia 2 grudnia 2011 r. II UK 73/11 Wyrok Sądu Najwyższego z dnia 2 grudnia 2011 r. II UK 73/11 nietezowane LEX nr 1130385 1130385 Skład orzekający Przewodniczący: Sędzia SN Jerzy Kuźniar (sprawozdawca). Sędziowie SN: Romualda Spyt, Jolanta

Bardziej szczegółowo

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sygn. akt SDI 22/15 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sąd Najwyższy w składzie: Dnia 18 grudnia 2015 r. SSN Andrzej Siuchniński (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Józef Dołhy SSN Kazimierz Klugiewicz

Bardziej szczegółowo

Opinia prawna w sprawie pytania prawnego Sądu Rejonowego w Poznaniu skierowanego do Trybunału Konstytucyjnego (sygn akt. P. 28/02)

Opinia prawna w sprawie pytania prawnego Sądu Rejonowego w Poznaniu skierowanego do Trybunału Konstytucyjnego (sygn akt. P. 28/02) Warszawa, dnia 16 grudnia 2002 r. Opinia prawna w sprawie pytania prawnego Sądu Rejonowego w Poznaniu skierowanego do Trybunału Konstytucyjnego (sygn akt. P. 28/02) Stosownie do zlecenia z dnia 18 listopada

Bardziej szczegółowo

Druk nr 2783 Warszawa, 2 kwietnia 2004 r.

Druk nr 2783 Warszawa, 2 kwietnia 2004 r. SEJM RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ IV kadencja Prezes Rady Ministrów RM 10-116-03 Druk nr 2783 Warszawa, 2 kwietnia 2004 r. Pan Marek Borowski Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej Na podstawie art. 118

Bardziej szczegółowo

Zakres rozszerzony - moduł 36 Prawa człowieka. Janusz Korzeniowski

Zakres rozszerzony - moduł 36 Prawa człowieka. Janusz Korzeniowski Zakres rozszerzony - moduł 36 Prawa człowieka Opracowanie: Janusz Korzeniowski nauczyciel konsultant ds. edukacji obywatelskiej w Zachodniopomorskim Centrum Doskonalenia Nauczycieli 1 Spis slajdów Idea

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA Z DNIA 27 PAŹDZIERNIKA 2005 R. I KZP 32/05

UCHWAŁA Z DNIA 27 PAŹDZIERNIKA 2005 R. I KZP 32/05 UCHWAŁA Z DNIA 27 PAŹDZIERNIKA 2005 R. I KZP 32/05 Przedmiotem ochrony przepisu art. 45 ustawy z dnia 24 kwietnia 1997 r. o przeciwdziałaniu narkomanii (Dz. U. Nr 75, poz. 468, w brzmieniu przed nowelizacją

Bardziej szczegółowo

Karna Cywilna Dyscyplinarna

Karna Cywilna Dyscyplinarna Karna Cywilna Dyscyplinarna ukończone 17 lat czyn zabroniony, bezprawny, zawiniony, o stopniu szkodliwości społecznej większym niż znikomy wina umyślna wina nieumyślna (lekkomyślność świadomie narusza

Bardziej szczegółowo

Problem wykonywania obowiązku osobistego stawiennictwa w przypadku wyjazdu skazanego bądź ukaranego za granicę.

Problem wykonywania obowiązku osobistego stawiennictwa w przypadku wyjazdu skazanego bądź ukaranego za granicę. Katedra Prawa Karnego UJ Adam Janisławski Problem wykonywania obowiązku osobistego stawiennictwa w przypadku wyjazdu skazanego bądź ukaranego za granicę. Obowiązek osobistego stawiennictwa w jednostce

Bardziej szczegółowo

STRONA PODMIOTOWA CZYNU ZABRONIONEGO

STRONA PODMIOTOWA CZYNU ZABRONIONEGO STRONA PODMIOTOWA CZYNU ZABRONIONEGO I. UMYŚLNOŚĆ Art. 9. 1 k.k. Czyn zabroniony popełniony jest umyślnie, jeżeli sprawca ma zamiar jego popełnienia, to jest chce go popełnić albo przewidując możliwość

Bardziej szczegółowo

OPINIA PRAWNA. skierowane przez Zleceniodawcę w dniu 17 września 2015 r. o godzinie 12:02 w ramach abonamentu Lex Secure Twoja Opieka Prawna

OPINIA PRAWNA. skierowane przez Zleceniodawcę w dniu 17 września 2015 r. o godzinie 12:02 w ramach abonamentu Lex Secure Twoja Opieka Prawna Sopot, dnia 18 września 2015 r. Sygn.: W-0000001 OPINIA PRAWNA skierowane przez Zleceniodawcę w dniu 17 września 2015 r. o godzinie 12:02 w ramach abonamentu Lex Secure Twoja Opieka Prawna Przedmiot odpowiedzi:

Bardziej szczegółowo

WNIOSEK SKAZANEGO o udzielenie przerwy w wykonaniu kary ograniczenia wolności UZASADNIENIE

WNIOSEK SKAZANEGO o udzielenie przerwy w wykonaniu kary ograniczenia wolności UZASADNIENIE WZÓR NR 105 WNIOSEK O UDZIELENIE PRZERWY W WYKONANIU KARY OGRANICZENIA WOLNOŚCI Wałbrzych, 8 września 2008 r. Do Sądu Rejonowego Wydział II Karny w Wałbrzychu Skazany: Edward Biłograj, Zakład Karny w Świdnicy

Bardziej szczegółowo

POMOC PRAWNA W POSTĘPOWANIU KARNYM

POMOC PRAWNA W POSTĘPOWANIU KARNYM Ministerstwo Sprawiedliwości POMOC PRAWNA W POSTĘPOWANIU KARNYM Co to jest? Jak z niej korzystać? Publikacja przygotowana dzięki wsparciu finansowemu Unii Europejskiej 2 Jesteś pokrzywdzonym, podejrzanym

Bardziej szczegółowo

JAK ZMINIMALIZOWAĆ KOSZTY ZWIĄZANE Z DŁUGIEM? (odsetki, koszty procesu, koszty egzekucji komorniczej)

JAK ZMINIMALIZOWAĆ KOSZTY ZWIĄZANE Z DŁUGIEM? (odsetki, koszty procesu, koszty egzekucji komorniczej) Radca Prawny Mateusz Data ul. św. Maksymiliana Kolbe 2 64-100 Leszno NIP 697-211-85-19 Pz-3775 JAK ZMINIMALIZOWAĆ KOSZTY ZWIĄZANE Z DŁUGIEM? (odsetki, koszty procesu, koszty egzekucji komorniczej) Wprowadzenie.

Bardziej szczegółowo

NOWE PRAWA KONSUMENTA. Zwrot towaru zakupionego przez internet

NOWE PRAWA KONSUMENTA. Zwrot towaru zakupionego przez internet NOWE PRAWA KONSUMENTA Zwrot towaru zakupionego przez internet Sprzedaż towarów i usług przez Internet, ze względu na swoje walory praktyczne, ma coraz większe znaczenie dla klienta także tego, a może przede

Bardziej szczegółowo

POSTANOWIENIE. w sprawie nieletniej Sandry K. urodzonej 6 października 1992 r. o czyn karalny przewidziany w art. 190 1 k.k. oraz art. 280 1 k.k.

POSTANOWIENIE. w sprawie nieletniej Sandry K. urodzonej 6 października 1992 r. o czyn karalny przewidziany w art. 190 1 k.k. oraz art. 280 1 k.k. Sygn. akt V CZ 64/10 POSTANOWIENIE Sąd Najwyższy w składzie : Dnia 15 października 2010 r. SSN Krzysztof Pietrzykowski (przewodniczący) SSN Zbigniew Kwaśniewski SSN Marta Romańska (sprawozdawca) w sprawie

Bardziej szczegółowo

Opinia prawna z dnia 6.02.2012 r.

Opinia prawna z dnia 6.02.2012 r. Opinia prawna z dnia 6.02.2012 r. dla Okręgowej Izby Lekarskiej w Płocku w sprawie : czy w obecnym stanie prawnym tj. wobec wejścia w życie z dniem 01 lipca 2011 r. nowelizacji art. 53 ustawy z dnia 05

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 15 czerwca 2007 r.

Warszawa, dnia 15 czerwca 2007 r. Warszawa, dnia 15 czerwca 2007 r. Opinia do ustawy o zmianie ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych oraz ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym

Bardziej szczegółowo

Orzeczenie z dnia 4 listopada 1998 r. III SZ 1/98

Orzeczenie z dnia 4 listopada 1998 r. III SZ 1/98 Orzeczenie z dnia 4 listopada 1998 r. III SZ 1/98 Lekarz medycyny nie może godzić się na wykorzystywanie swojego nazwiska i tytułu przy wykonywaniu przez spółkę cywilną, której jest wspólnikiem, działalności

Bardziej szczegółowo

OGÓLNOPOLSKA OLIMPIADA WIEDZY O PAŃSTWIE I PRAWIE 2015/2016 ETAP II

OGÓLNOPOLSKA OLIMPIADA WIEDZY O PAŃSTWIE I PRAWIE 2015/2016 ETAP II OGÓLNOPOLSKA OLIMPIADA WIEDZY O PAŃSTWIE I PRAWIE 2015/2016 ETAP II NR IDU ADNOTACJE KOMISJI TEST JEDNOKROTNEGO WYBORU 6 ust 6.3. II Etap ma formę pisemną. Uczestnicy odpowiadają na 50 pytań testowych

Bardziej szczegółowo

Kryminologiczna i prawna problematyka środków odurzających. Temat XVII Ustawa o przeciwdziałaniu narkomanii, Część 3

Kryminologiczna i prawna problematyka środków odurzających. Temat XVII Ustawa o przeciwdziałaniu narkomanii, Część 3 Kryminologiczna i prawna problematyka środków odurzających Temat XVII Ustawa o przeciwdziałaniu narkomanii, Część 3 Alternatywy lecznicze alternatywy lecznicze pozostające w dyspozycji sądu: w fazie wyrokowania;

Bardziej szczegółowo

OPINIA PRAWNA. w przedmiocie wniosku Pana... o wszczęcie postępowania dyscyplinarnego w zakresie odpowiedzialności dyscyplinarnej w budownictwie

OPINIA PRAWNA. w przedmiocie wniosku Pana... o wszczęcie postępowania dyscyplinarnego w zakresie odpowiedzialności dyscyplinarnej w budownictwie Warszawa, dnia 16 czerwca 2015 r. OPINIA PRAWNA w przedmiocie wniosku Pana... o wszczęcie postępowania dyscyplinarnego w zakresie odpowiedzialności dyscyplinarnej w budownictwie Pana... opracowana przez

Bardziej szczegółowo

I. Kierowanie na przymusowe leczenie odwykowe osób uzależnionych od alkoholu

I. Kierowanie na przymusowe leczenie odwykowe osób uzależnionych od alkoholu PRZYMUSOWE LECZENIE OSÓB UZALEŻNIONYCH. I. Kierowanie na przymusowe leczenie odwykowe osób uzależnionych od alkoholu Artykuł 21.2. ustawy z dnia 26 października 1982r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu

Bardziej szczegółowo

Tekst ustawy przekazany do Senatu zgodnie z art. 52 regulaminu Sejmu. USTAWA z dnia 8 stycznia 2010 r.

Tekst ustawy przekazany do Senatu zgodnie z art. 52 regulaminu Sejmu. USTAWA z dnia 8 stycznia 2010 r. Tekst ustawy przekazany do Senatu zgodnie z art. 52 regulaminu Sejmu USTAWA z dnia 8 stycznia 2010 r. o zmianie ustawy - Kodeks karny, ustawy - Kodeks karny wykonawczy oraz ustawy - Prawo ochrony środowiska

Bardziej szczegółowo

- o zmianie ustawy o Rzeczniku Praw Dziecka oraz niektórych innych ustaw (druk nr 2266).

- o zmianie ustawy o Rzeczniku Praw Dziecka oraz niektórych innych ustaw (druk nr 2266). SEJM RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ VI kadencja Prezes Rady Ministrów DSPA-140-154(5)/09 Warszawa, 18 lutego 2010 r. Pan Bronisław Komorowski Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej Przekazuję przyjęte przez

Bardziej szczegółowo

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ. SSN Dorota Rysińska (przewodniczący) SSN Józef Dołhy (sprawozdawca) SSN Dariusz Świecki

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ. SSN Dorota Rysińska (przewodniczący) SSN Józef Dołhy (sprawozdawca) SSN Dariusz Świecki Sygn. akt III KK 54/14 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sąd Najwyższy w składzie: Dnia 17 lipca 2014 r. SSN Dorota Rysińska (przewodniczący) SSN Józef Dołhy (sprawozdawca) SSN Dariusz Świecki

Bardziej szczegółowo

Zakończone zostało śledztwo nadzorowane przez Prokuraturę Okręgową w Legnicy od grudnia 2008 roku p-ko lekarzom podejrzanym o poświadczanie nieprawdy

Zakończone zostało śledztwo nadzorowane przez Prokuraturę Okręgową w Legnicy od grudnia 2008 roku p-ko lekarzom podejrzanym o poświadczanie nieprawdy S p r a w a l e k a r s k a z a k o ń c z o n a Zakończone zostało śledztwo nadzorowane przez Prokuraturę Okręgową w Legnicy od grudnia 2008 roku p-ko lekarzom podejrzanym o poświadczanie nieprawdy w dokumentacji

Bardziej szczegółowo

I. Zarys historii polskiego nowożytnego prawa karnego

I. Zarys historii polskiego nowożytnego prawa karnego I. Zarys historii polskiego nowożytnego prawa karnego 1. Zabór austriacki 1787 Józefina 1797 ustawa karna dla Galicji Zachodniej 1804 Franciszkana 1852 Kodeks karny 1878 węgierski kodeks karny (tereny

Bardziej szczegółowo

Etapy postępowania karnego. 1. Postępowanie przygotowawcze 2. Postępowanie sądowe 3. Postępowanie wykonawcze

Etapy postępowania karnego. 1. Postępowanie przygotowawcze 2. Postępowanie sądowe 3. Postępowanie wykonawcze Etapy postępowania karnego 1. Postępowanie przygotowawcze 2. Postępowanie sądowe 3. Postępowanie wykonawcze Postępowanie przygotowawcze Zawiadomienie o popełnieniu przestępstwa lub wszczęcie postępowania

Bardziej szczegółowo

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ. SSN Włodzimierz Wróbel (przewodniczący) SSN Krzysztof Cesarz SSN Kazimierz Klugiewicz (sprawozdawca)

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ. SSN Włodzimierz Wróbel (przewodniczący) SSN Krzysztof Cesarz SSN Kazimierz Klugiewicz (sprawozdawca) Sygn. akt II KK 27/15 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sąd Najwyższy w składzie: Dnia 18 lutego 2015 r. SSN Włodzimierz Wróbel (przewodniczący) SSN Krzysztof Cesarz SSN Kazimierz Klugiewicz (sprawozdawca)

Bardziej szczegółowo

POSTANOWIENIE. SSN Michał Laskowski. po rozpoznaniu w Izbie Karnej w dniu 5 listopada 2013 r.,

POSTANOWIENIE. SSN Michał Laskowski. po rozpoznaniu w Izbie Karnej w dniu 5 listopada 2013 r., Sygn. akt III KK 217/13 POSTANOWIENIE Sąd Najwyższy w składzie: Dnia 5 listopada 2013 r. SSN Michał Laskowski na posiedzeniu w trybie art. 535 3 k.p.k. po rozpoznaniu w Izbie Karnej w dniu 5 listopada

Bardziej szczegółowo

2. Formy popełnienia przestępstwa... 19 2.1. Stadialne formy popełnienia przestępstwa... 19 2.2. Zjawiskowe formy popełnienia przestępstwa...

2. Formy popełnienia przestępstwa... 19 2.1. Stadialne formy popełnienia przestępstwa... 19 2.2. Zjawiskowe formy popełnienia przestępstwa... Spis treści Wstęp... 7 1. Definicja i struktura przestępstwa... 9 1.1. Definicja przestępstwa... 9 1.2. Elementy przestępstwa... 9 1.3. Ustawowe znamiona czynu zabronionego... 10 1.4. Podział przestępstw...

Bardziej szczegółowo

POSTANOWIENIE. SSN Zbigniew Korzeniowski

POSTANOWIENIE. SSN Zbigniew Korzeniowski Sygn. akt I UK 402/11 POSTANOWIENIE Sąd Najwyższy w składzie : Dnia 22 marca 2012 r. SSN Zbigniew Korzeniowski w sprawie z odwołania S. P. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych o odszkodowanie, po

Bardziej szczegółowo

BL-112-233-TK/15 Warszawa, 28 maja 2015 r.

BL-112-233-TK/15 Warszawa, 28 maja 2015 r. BL-112-233-TK/15 Warszawa, 28 maja 2015 r. INFORMACJA PRAWNA O WYROKU TRYBUNAŁU KONSTYTUCYJNEGO Z 10 LUTEGO 2015 R. (SYGN. AKT P 10/11) DOTYCZĄCYM USTAWY Z DNIA 20 LISTOPADA 1999 R. O ZMIANIE USTAWY O

Bardziej szczegółowo

OSOBISTA ODPOWIEDZIALNOŚĆ CZŁONKÓW ZARZĄDU SPÓŁKI Z O.O.

OSOBISTA ODPOWIEDZIALNOŚĆ CZŁONKÓW ZARZĄDU SPÓŁKI Z O.O. OSOBISTA ODPOWIEDZIALNOŚĆ CZŁONKÓW ZARZĄDU SPÓŁKI Z O.O. Zauważalny wzrost bezskutecznych egzekucji prowadzonych przeciwko spółkom z ograniczoną odpowiedzialnością spowodował, iż wierzyciele coraz częściej

Bardziej szczegółowo

Wniosek. Rzecznika Praw Obywatelskich. Na podstawie art. 264 2 w związku z art. 15 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia

Wniosek. Rzecznika Praw Obywatelskich. Na podstawie art. 264 2 w związku z art. 15 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia RZECZPOSPOLITA POLSKA Rzecznik Praw Obywatelskich Irena LIPOWICZ RPO-675468-V-ll/ST 00-090 Warszawa Tel. centr. 22 551 77 00 Al. Solidarności 77 Fax 22 827 64 53 Naczelny Sąd Administracyjny Izba Ogólnoadministracyjna

Bardziej szczegółowo

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ. Protokolant Dorota Szczerbiak

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ. Protokolant Dorota Szczerbiak Sygn. akt IV KK 255/13 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sąd Najwyższy w składzie: Dnia 8 stycznia 2014 r. SSN Wiesław Kozielewicz (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Rafał Malarski SSA del. do

Bardziej szczegółowo

Spis treści. 4 S t r o n a

Spis treści. 4 S t r o n a Spis treści POZNAJ POSTĘPOWANIE SĄDOWE... 7 Sąd powszechny, sąd polubowny - co wybrać?... 8 Sąd polubowny... 8 Sąd powszechny... 9 Jaki wybór?... 9 Właściwy tryb postępowania A raczej, czy zawsze będzie

Bardziej szczegółowo

Warszawa, 25 lipca 2001 r.

Warszawa, 25 lipca 2001 r. Warszawa, 25 lipca 2001 r. Opinia na temat wniosku Stowarzyszenia Związek Polskich Artystów Plastyków do Trybunału Konstytucyjnego o stwierdzenie niezgodności art. 34 ust. 1 pkt 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami

Bardziej szczegółowo

ZAGADNIENIE PRAWNE. W sprawie o zapłatę na skutek apelacji pozwanego od wyroku Sądu Rejonowego z dnia 26 maja 2015 r.

ZAGADNIENIE PRAWNE. W sprawie o zapłatę na skutek apelacji pozwanego od wyroku Sądu Rejonowego z dnia 26 maja 2015 r. Sygn. akt III CZP 16/16 ZAGADNIENIE PRAWNE W sprawie o zapłatę na skutek apelacji pozwanego od wyroku Sądu Rejonowego z dnia 26 maja 2015 r. Czy zakładowi ubezpieczeń, który wypłacił odszkodowanie z tytułu

Bardziej szczegółowo

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ. Protokolant Dorota Szczerbiak

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ. Protokolant Dorota Szczerbiak Sygn. akt IV KK 413/14 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sąd Najwyższy w składzie: Dnia 15 kwietnia 2015 r. SSN Wiesław Kozielewicz (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Kazimierz Klugiewicz SSA del.

Bardziej szczegółowo

ODPOWIEDZIALNOŚĆ KARNA LEKARZA

ODPOWIEDZIALNOŚĆ KARNA LEKARZA GENOWEFA REJMAN ODPOWIEDZIALNOŚĆ KARNA LEKARZA Wydawnictwa Uniwersytetu Warszawskiego Warszawa 11 Spis treści Wstęp 7 Rozdział I Pojęcie odpowiedzialności i różne jej formy 9 1. Analiza odpowiedzialności

Bardziej szczegółowo

POSTANOWIENIE. SSN Maciej Pacuda

POSTANOWIENIE. SSN Maciej Pacuda Sygn. akt III SK 23/14 POSTANOWIENIE Sąd Najwyższy w składzie: Dnia 3 grudnia 2014 r. SSN Maciej Pacuda w sprawie z powództwa Elektrociepłowni Z. S.A. z siedzibą w Z. przeciwko Prezesowi Urzędu Regulacji

Bardziej szczegółowo

W praktyce jest to używanie w stosunku do pielęgniarki i położnej słów wulgarnych, powszechnie uznanych za obelżywe, gesty.

W praktyce jest to używanie w stosunku do pielęgniarki i położnej słów wulgarnych, powszechnie uznanych za obelżywe, gesty. Załącznik Nr 1 do Uchwały Nr 34/2014 Okręgowej Rady Pielęgniarek i Położnych w Kaliszu z dnia 11.06.2014 r. w sprawie przyjęcia postępowania pielęgniarki/położnej objętej ochroną przewidzianą dla funkcjonariusza

Bardziej szczegółowo

Zagrożenie przestępczością, związaną z przemocą w rodzinie wśród funkcjonariuszy Policji za okres od dnia 1 stycznia do 30 czerwca 2014 roku.

Zagrożenie przestępczością, związaną z przemocą w rodzinie wśród funkcjonariuszy Policji za okres od dnia 1 stycznia do 30 czerwca 2014 roku. Zagrożenie przestępczością, związaną z przemocą w rodzinie wśród funkcjonariuszy Policji za okres od dnia 1 stycznia do 30 czerwca 2014 roku. Przemoc w rodzinie stanowi niewątpliwie problem wstydliwy i

Bardziej szczegółowo

Na wniosek Helsińskiej Fundacji Praw Człowieka w Biurze Rzecznika Praw

Na wniosek Helsińskiej Fundacji Praw Człowieka w Biurze Rzecznika Praw RZECZPOSPOLITA POLSKA Rzecznik Praw Obywatelskich RPO-632772-XVIII/12/GK 00-090 Warszawa Tel. centr. 22 551 77 00 Al. Solidarności 77 Fax 22 827 64 53 Pan Bartłomiej Sienkiewicz Minister Spraw Wewnętrznych

Bardziej szczegółowo

ZAŻALENIE. na postanowienie o umorzeniu dochodzenia z dnia ( )

ZAŻALENIE. na postanowienie o umorzeniu dochodzenia z dnia ( ) Katowice, dnia ( ) r. L.Dz.W../2015 Sygn. RO-12/UPR4/2014/AF Sąd Rejonowy Zamiejscowy z siedzibą w P. za pośrednictwem: Prokuratura Rejonowa w T. Ośrodek Zamiejscowy w P. sygn. akt. 5 Ds 234/15 ZAŻALENIE

Bardziej szczegółowo

Wyrok z dnia 13 lutego 2003 r. III RN 13/02

Wyrok z dnia 13 lutego 2003 r. III RN 13/02 Wyrok z dnia 13 lutego 2003 r. III RN 13/02 Przepis art. 30 ust. 7 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (jednolity tekst: Dz.U. z 1993 r. Nr 90, poz. 416 ze zm.) od dnia

Bardziej szczegółowo

1 Agresja Katarzyna Wilkos

1 Agresja Katarzyna Wilkos 1 2 Spis treści Wstęp 6 Rozdział I: Ujęcie wiktymologiczne przestępstw z użyciem przemocy 9 1. Rodzaje przestępstw z użyciem przemocy 9 Podział według J. Bafii 12 2. Psychospołeczne funkcjonowanie ofiar

Bardziej szczegółowo

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ. SSN Waldemar Płóciennik (przewodniczący) SSN Michał Laskowski SSN Eugeniusz Wildowicz (sprawozdawca)

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ. SSN Waldemar Płóciennik (przewodniczący) SSN Michał Laskowski SSN Eugeniusz Wildowicz (sprawozdawca) Sygn. akt II KK 185/14 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sąd Najwyższy w składzie: Dnia 3 grudnia 2014 r. SSN Waldemar Płóciennik (przewodniczący) SSN Michał Laskowski SSN Eugeniusz Wildowicz (sprawozdawca)

Bardziej szczegółowo