Choroby układu mięśniowo szkieletowego pracowników zatrudnionych przy ręcznym przenoszeniu ciężarów. Lek. med. Marek Andrzejewski

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Choroby układu mięśniowo szkieletowego pracowników zatrudnionych przy ręcznym przenoszeniu ciężarów. Lek. med. Marek Andrzejewski"

Transkrypt

1 Choroby układu mięśniowo szkieletowego pracowników zatrudnionych przy ręcznym przenoszeniu ciężarów r Lek. med. Marek Andrzejewski

2 Ręczne prace transportowe ROZPORZĄDZENIE MINISTRA PRACY I POLITYKI SPOŁECZNEJ z dnia 14 marca 2000 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy przy ręcznych pracach transportowych. (Dz. U. Nr 26, poz. 313) 2 pkt.1 Każdy rodzaj transportowania lub podtrzymywania przedmiotów, ładunków lub materiałów przez jednego lub więcej pracowników, w tym przemieszczanie ich poprzez: - unoszenie - podnoszenie - układanie - pchanie - ciągnięcie - przenoszenie - przesuwanie - przetaczanie lub przewożenie

3 Ręczne prace transportowe zawodowo

4 Ręczne prace transportowe poza pracą

5 Transport ręczny charakteryzuje się występowaniem zarówno obciążenia dynamicznego, jak i statycznego. Często towarzyszy mu znaczny wydatek energetyczny. Jeśli nie można go wyeliminować z procesu pracy, powinien się odbywać zgodnie z zaleceniami i normami określonymi przepisami prawa Obciążenie dynamiczne związane jest z aktywnością ruchową podczas pracy (skurcze mięśni - ruch) Obciążenie statyczne wywołane jest długotrwałym napięciem mięśni spowodowanym utrzymywaniem przez dłuższy czas ciała lub przedmiotów w tej samej pozycji, a zwłaszcza w wymuszonej pozycji ciała (napięcie mięśni pozycja ciała) Miarą obciążenia fizycznego (ciężkości pracy) jest wartość wydatkowanej energii, czyli wydatek energetyczny określający ilość energii zużytej do wykonania pracy (w kcal lub kj)

6 Wysiłek fizyczny to każdy rodzaj aktywności ruchowej, czyli wykonywanie czynności przez określone grupy mięśniowe zarówno wykonywanie ciężkich prac fizycznych (np. podczas ręcznego przemieszczania ciężarów, zamiatania), jak i obciążenia statyczne (np. długotrwałe przebywanie w pozycji stojącej lub siedzącej). Smakzdrowia blogspot.pl

7 Choroby układu mięśniowo-szkieletowego (MSD) (Musculoskeletal Disorders ) mogą mieć wpływ na: mięśnie, stawy, ścięgna, wiązadła, kości i nerwy. polki.pl Większość chorób układu mięśniowo-szkieletowego związanych z pracą rozwija się z biegiem czasu i jest spowodowane wykonywaną pracą lub środowiskiem pracy. Mogą je również powodować wypadki, np. złamania i zwichnięcia. Choroby układu mięśniowo-szkieletowego zazwyczaj dotykają: pleców, szyi, ramion i kończyn górnych, rzadziej dotyczą kończyn dolnych.

8 Czwarte europejskie badanie warunków pracy (European Working Conditions Survey (EWCS), Parent-Thirion, Fernández Macías, Hurley i Vermeylen, 2007) wykazało, że w 2005 r. niemal 46 procent polskich pracowników uskarżało się na związany z pracą ból pleców. Raport Aktywność ekonomiczna ludności Polski (GUS, 2008) wskazuje, że praca zawodowa była przyczyną bądź czynnikiem nasilającym objawy co najmniej 1,7 miliona przypadków bólu pleców w 2006 r. Parent-Thirion i in. (2007) stwierdzili, że 44 procent [polskich] pracowników uskarżało się na bóle mięśni karku, ramion i kończyn (średnia unijna: 22,8 procent). Zgodnie z raportem Aktywność ekonomiczna ludności Polski w latach niemal milion polskich pracowników uskarżało się na związane z pracą bóle mięśni karku, ramion, rąk i dłoni (GUS, 2008). cyt.zdolni do pracy? Choroby układu mięśniowo-szkieletowego a rynek pracy w Polsce 2011 fitt for work

9 Według ankietowego badania zdrowia - bóle pleców są najczęściej występującą dolegliwością zdrowotną / chorobą przewlekłą* Mężczyźni w % Kobiety w % Bóle pleców 18,5 Bóle pleców 24,4 Wysokie ciśnienie krwi 18,0 Wysokie ciśnienie krwi 23,1 Bóle szyi 8,2 Zapalenie kości i stawów 14,8 Choroba wieńcowa 7,9 Bóle szyi 14,5 Zapalenie kości i stawów 7,5 Choroba wieńcowa 11,2 *GUS Departament Badań społecznych, Europejskie Ankietowe Badanie Zdrowia w 2009r. Opracowanie A.Zajenkowska Kozłowska, M.Piekarzewska. Badaniem objęto 24,5 tys. gospodarstw domowych zamieszkałych w wylosowanych mieszkaniach, w których zbadano osób, mieszkających na obszarach wiejskich i miejskich całego kraju.

10 Choroby MSD związane z pracą pośrednio związane z pracą związane bez związku z pracą choroby zawodowe choroby parazawodowe ze sportem samoistne

11 Definicja choroby zawodowej Kodeks pracy Art Za chorobę zawodową uważa się chorobę, wymienioną w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że została ona spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy, zwanych narażeniem zawodowym Art Rozpoznanie choroby zawodowej u pracownika lub byłego pracownika może nastąpić w okresie jego zatrudnienia w narażeniu zawodowym albo po zakończeniu pracy w takim narażeniu, pod warunkiem wystąpienia udokumentowanych objawów chorobowych w okresie ustalonym w wykazie chorób zawodowych.

12 Choroby zawodowe Pozycja19 wykazu: Przewlekłe choroby układu ruchu wywołane sposobem wykonywania pracy 1) przewlekłe zapalenie ścięgna i jego pochewki 2) przewlekłe zapalenie kaletki maziowej 3) przewlekłe uszkodzenie łąkotki u osób wykonujących pracę w pozycji klęcznej lub kucznej 4) przewlekłe zapalenie okołostawowe barku 5) przewlekłe zapalenie nadkłykcia kości ramiennej Okres, w którym wystąpienie udokumentowanych objawów chorobowych upoważnia do rozpoznania choroby zawodowej pomimo wcześniejszego zakończenia pracy w narażeniu zawodowym 1 rok 1 rok 1 rok 1 rok 1 rok 6) zmęczeniowe złamanie kości 1 rok

13 Choroby zawodowe Pozycja 20 wykazu: Przewlekłe choroby obwodowego układu nerwowego wywołane sposobem wykonywania pracy 1) zespół cieśni w obrębie nadgarstka 2) zespół rowka nerwu łokciowego Okres, w którym wystąpienie udokumentowanych objawów chorobowych upoważnia do rozpoznania choroby zawodowej pomimo wcześniejszego zakończenia pracy w narażeniu zawodowym 1 rok 1 rok 3) zespół kanału de Guyona 1 rok 4) uszkodzenie nerwu strzałkowego wspólnego u osób wykonujących pracę w pozycji kucznej 1 rok Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 roku w sprawie chorób zawodowych Dz.U.2009 nr.105 poz.869

14 Choroby pośrednio związane z pracą Tzw.choroby parazawodowe - to choroby, w powstaniu których warunki pracy stanowią jeden z możliwych czynników ryzyka, wpływających na ujawnienie, przyśpieszenie bądź pogorszenie choroby. Do rozpoznania choroby pośrednio związanej z pracą konieczne jest udokumentowanie i wykazanie niekorzystnego wpływu warunków lub sposobu wykonywania pracy na powstanie lub przebieg choroby. Choroby te nie są określone aktami prawnymi. - zespoły przeciążeniowe kręgosłupa - choroba niedokrwienna serca - nadciśnienie tętnicze - choroba wrzodowa żołądka i dwunastnicy - zaburzenia nerwicowe, depresje

15 Czynniki przyczyniające się do powstania lub pogłębienia dolegliwości mięśniowo-szkieletowych Czynniki związane z wysiłkiem: - przemieszczana masa - powtarzalność czynności - pozycja ciała - kształt przedmiotu, stabilność - odległość przemieszczania Czynniki osobnicze: - płeć - wiek - predyspozycje genetyczne - sprawność fizyczna - stan psychiczny - doświadczenie, edukacja Czynniki organizacyjne: - wpływ na sposób i tempo pracy - możliwość współpracy - wyposażenie w środki pomocnicze - widoczność na trasie przemieszczania - charakter podłoża - motywacja - mikroklimat - odzież robocza

16 Czynniki wywołujące przeciążenie układu ruchu monotypia ruchów, wymuszona pozycja ciała, obciążenie statyczne i dynamiczne mięśni, nadmierny wysiłek fizyczny, ucisk lub rozciąganie elementów czynnościowych tego układu podnoszenie i przenoszenie znacznych ciężarów, powtarzające się mikrourazy. wibracja praca w zmiennym mikroklimacie

17 Czynniki mające wpływ na wielkość obciążenia układu mięśniowo-szkieletowego siła wywierana w czasie wykonywania czynności czas jej trwania powtarzalność zadań czas przerw miedzy nimi rytm pracy (monotypowość) o pracy monotypowej mówimy wtedy gdy czynności powtarzają się w odstępach krótszych niż 5 minut. Przy częstotliwości powtarzania czynności większej niż 40 x /min. mięśnie nie mają możliwości odnowy swojej zdolności do skurczu.

18 Układ mięśniowo-szkieletowy

19 Budowa kręgosłupa

20 Staw kolanowy

21 Kaletka maziowa (łac. bursa synovialis) rodzaj wytworu błony maziowej, mający postać zbudowanego z tkanki łącznej worka o pęcherzykowatym kształcie, zwykle komunikującą się z jamą stawową i wytwarzającą maź stawową. Dzięki temu posiadają one gładką i wilgotną powierzchnię. kaletka

22 Mięśnie

23 Rodzaje skurczów mięśni triceps.poznan.pl Izometryczny: wzrasta napięcie mięśnia przy stałej długości (wynikiem nie jest ruch, ale utrzymanie części ciała w stałym położeniu) Izotoniczny : gdy zmienia się długość mięśnia przy stałym poziomie napięcia mięśniowego (wynikiem skurczu jest ruch)

24 Jak ręczne przemieszczanie ciężarów może wpływać na zdrowie pracowników? Ręczne przemieszczanie ciężarów może powodować: - skumulowane zaburzenia wynikające ze stopniowego i postępującego pogarszania się stanu układu mięśniowoszkieletowego wskutek ciągłego wykonywania czynności podnoszenia i przemieszczania ciężarów np. bóle pleców, bóle lędźwiowego odcinka kręgosłupa, bóle barku. - nagłe urazy, takie jak zranienia lub złamania, powstałe wskutek wypadku.

25 Urazy układu ruchu - stłuczenia - skręcenia - zwichnięcia - złamania - zmiażdżenia - pęknięcia - zerwania - naderwania - naciągnięcia - rozerwania pinger.pl

26 Stłuczenie jest to uszkodzenie tkanki podskórnej w z uszkodzeniem naczyń krwionośnych. Widoczny jest wówczas krwawy wylew podskórny. Uraz niekiedy może sięgać włókien i warstw głębokich mięśnia niekiedy dochodzących aż do samej kości. By doszło do stłuczenia musi zadziałać bezpośrednia siłauderzenie, upadek itp. Im mniej napięty mięsień w trakcie owego urazu tym stłuczenie jest głębsze. helgates.cba.pl

27 Skręcenia: Są spowodowane nadmiernym rozciągnięciem i rozerwaniem więzadeł. Skręcenia mogą obejmować rozerwanie nielicznych włókien, ale również całkowite rozerwanie układu więzadeł. Skutkiem skręcenia jest ból,tkliwość oraz obrzęk tkanek miękkich. pl.wikipedia.org

28 Zwichnięcia: Zwichnięciem nazywamy przemieszczenie tworzących staw kości tak, że powierzchnie stawowe nie stykają się ze sobą zwykle towarzyszy mu rozerwanie torebki i aparatu więzadłowego. Jeżeli przemieszczenie nie jest całkowite określa się je mianem podwichnięcia

29 Złamania: całkowite przerwanie ciągłości kości (gdy dochodzi do przerwania niecałkowitego mówimy o nadłamaniu). złamania dzielimy na: - złamania otwarte - są to złamania w których odłamy kostne sterczą na zewnątrz przez ranę w skórze - złamania zamknięte doktorzy24.pl

30 Zespoły przeciążeniowe powstają wskutek zaburzenia równowagi pomiędzy eksploatacją tkanek a ich regeneracją Dolegliwości mięśniowo-szkieletowe są najbardziej rozpowszechnionym problemem zdrowotnym związanym z pracą w Europie. 39% pracowników z nowych państw UE skarży się na bóle kręgosłupa, a 36% na bóle mięśniowe. W krajach dawnej 15 tki proporcje te są o pkt procentowych niższe.

31 Uszkodzenia powysiłkowe Naciągnięcie- jest to uraz do którego dochodzi na skutek zadziałania siły pośredniej. Zazwyczaj ma miejsce w przypadku dźwignięcia ciężaru nieproporcjonalnego względem siły danego mięśnia. Dochodzi wówczas do silnego rozciągnięcia mięśnia. W wyniku gwałtownej siły mięsień nie jest w stanie zareagować skurczem obronnym i dochodzi do rozerwania włókien mięśniowych wraz z powstaniem tzw. krwiaka śród mięsnego Naciągnięcie może mieć miejsce bezpośrednio na brzuścu danego mięśnia ale także w miejscu przejścia mięśnia w ścięgno. Naderwanie - ciężko jest ukazać jakąś bezwzględną granicę między naciągnięciem a naderwaniem. Przyjmuje się, że naciągnięcie dotyczy niewielkiej grupy włókien mięśniowych. Naderwanie jest to z kolei uraz typu średniego, gdzie liczba włókien uszkodzonych jest znaczna. Może tutaj dojść niekiedy do całkowitego rozwłóknienia tychże włókienek, w niektórych miejscach. Rozerwanie - jest to najcięższy uraz mięśnia / ścięgna. Dochodzi do całkowitego rozwłóknienia włókien i przerwania ciągłości tkanki.

32 BOLESNY BARK Zespół samoistnego bólu i dysfunkcji barku na tle sumowania się przeciążeń i przedwczesnego zużycia struktur tkankowych dooktor.pl

33 BOLESNY BARK Przyczyny wewnętrzne zespół ciasnoty podbarkowej, uszkodzenie pierścienia rotatorów zapalenie kaletki podbarkowej niestabilność urazy tkanek miękkich i złamania zmiany zwyrodnieniowe zapalenie ścięgien zapalenie torebki stawowej guzy uszkodzenia naczyń i nerwów problemy psychologiczne

34 BOLESNY BARK Przyczyny zewnętrzne zwyrodnienie kręgosłupa szyjnego zmiany krążka międzykręgowego uszkodzenie splotu ramiennego neuropatie uciskowe zespół wylotu klatki piersiowej jamistość rdzenia nowotwory płuc choroba niedokrwienna serca

35 ZESPÓŁ CIASNOTY PODBARKOWEJ I USZKODZENIE PIERŚCIENIA ROTATORÓW. Pierścień rotatorów: ścięgna czterech mięśni, których przyczepy początkowe znajdują się na łopatce, a przyczep końcowy to guzek większy i mniejszy kości ramiennej podłopatkowy podgrzebieniowy obły mniejszy nadgrzebieniowy Widok od strony bocznej stawu - ścięgna 4 mięśni opłaszczają głowę kości ramiennej przypominając stożek.

36 ZESPÓŁ CIASNOTY PODBARKOWEJ I USZKODZENIE PIERŚCIENIA ROTATORÓW. Stopień uszkodzeń 1 - stan obrzęków, wylewów krwawych i zapalenia kaletek 2 włóknienie na skutek stanu zapalnego 3 - całkowite przerwanie pierścienia rotatorów i / lub ścięgna głowy długiej mięśnia dwugłowego 4 - zmiany kostne w wyrostku barkowym, odwapnienia, wyrośla kostne 5 - artropatia całego stawu ramiennego również ze zmianami w chrząstce

37 ZESPÓŁ CIASNOTY PODBARKOWEJ I USZKODZENIE PIERŚCIENIA ROTATORÓW. Stadium I - jest to zapalenie kaletki maziowej - bóle występują przy ustawieniach ramienia powodujących konflikt tkankowy. Stadium II - dołącza się zapalenie, które obejmuje już torebkę i ścięgna (stożek rotatorów i obwodowy odcinek stożka rotatorów oraz ścięgno głowy długiej m. dwugłowego ramienia) ból pojawia się przy wykonywaniu zwykłych czynności dnia codziennego. Stadium III - zostają uszkodzone stożek rotatorów i/lub ścięgno głowy długiej m. dwugłowego ramienia. Do bólu dołącza się utrata siły lub wypadnięcie funkcji ww. mięśni. Nierzadko dochodzi do paradoksalnego ustąpienia bólu!

38 ZESPÓŁ CIASNOTY PODBARKOWEJ I USZKODZENIE PIERŚCIENIA ROTATORÓW. Obraz kliniczny w wywiadzie: ból przy ruchu odwodzenia lub zginania, często ból samoistny ograniczenie lub brak czynnego odwodzenia lub zginania wiek powyżej 40 lat wykonywanie pracy ponad głową wychudzenie mięśni obręczy barkowej ból często w nocy, przy spaniu na chorym barku

39 Określenie sprawności rotatorów przez dotykanie kciukiem wyrostków kolczystych kręgosłupa

40 ZESPÓŁ CIASNOTY PODBARKOWEJ I USZKODZENIE PIERŚCIENIA ROTATORÓW. Leczenie nieoperacyjne farmakologiczne fizykoterapia kinezyterapia- ograniczenie wysiłku fizycznego, odwodzenie i zginanie do 60 st., ćwiczenia wzmacniające mięśnie obręczy barkowej i zwiększające zakres ruchu profilaktyka operacyjne brak poprawy po 6-9 miesiącach nasilanie się dolegliwości w ciągu kilku tygodni mimo leczenia zachowawczego całkowite zerwanie pierścienia rotatorów.

41 BARK ZAMROŻONY Ograniczenie ruchów barku spowodowane przykurczem struktur tworzących staw wtórny- pourazowy pierwotny- idiopatyczny Częstym powodem może być przedłużające się unieruchomienie z powodu innych przyczyn np. urazy, niedowłady, unieruchomienie po zabiegach operacyjnych, długotrwałe unieruchomienie barku np. po złamaniu przedramienia i założeniu opatrunku gipsowego. Ale i choroby układowe, cukrzyca, choroby neurologiczne, reumatologiczne.

42 ZERWANIE ŚCIĘGNA MIĘŚNIA DWUGŁOWEGO - GŁOWY DŁUGIEJ ścięgno zwykle bywa zmienione zapalnie lub zwyrodnieniowo i nagły ruch z dużym obciążeniem może doprowadzić do samoistnego zerwania Objawy krótkotrwały, silny ból związany z nagłym ruchem pod dużym obciążeniem zmniejszenie lub ustąpienie dolegliwości po kilku tygodniach osłabienie siły mięśniowej m. dwugłowego wybrzuszenie w połowie ramienia dotyczy zwykle mężczyzn po 40 r. życia orthomedyk.pl

43 ZESPÓŁ GÓRNEGO OTWORU KLATKI PIERSIOWEJ- ZESPÓŁ WYLOTU KLATKI PIERSIOWEJ Thoracic outlet syndrome (TOS) Zespołem uciskowym górnego otworu klatki piersiowej określa się patologiczne objawy neurologiczne i naczyniowe (tętnicze i żylne), występujące w obrębie kończyn górnych, a wywołane uciskiem na splot ramienny, tętnicę podobojczykową i pachową oraz żyłę podobojczykową w obszarze górnego otworu klatki piersiowej. Ucisk ten dotyczy zwykle wszystkich elementów pęczka naczyniowo-nerwowego W obrazie klinicznym najczęściej obserwuje się objawy wynikające z ucisku na nerwy, następnie tętnice, a do rzadkości należą objawy kompresji żylnej

44 Zespół górnego otworu klatki piersiowej (TOS) spowodowany jest nieprawidłowymi stosunkami anatomicznymi w obrębie górnego otworu klatki piersiowej. Splot ramienny biegnie przez trzy cieśnie anatomiczne: szczelinę mięśni pochyłych, przestrzeń między pierwszym żebrem i obojczykiem oraz przestrzeń pod mięśniem piersiowym mniejszym Wyróżnia się więc kilka wariantów TOS w zależności od miejsca i przyczyny ucisku - zespół żebra szyjnego - zespół mięsni pochyłych - zespół żebrowo obojczykowy - zespół mięśnia piersiowego mniejszego

45 ZESPÓŁ GÓRNEGO OTWORU KLATKI PIERSIOWEJ - ZESPÓŁ WYLOTU KLATKI PIERSIOWEJ Objawy bóle i parestezje promieniujące od szyi do barku, przedramienia lub ręki bóle nocne, podczas pracy, przy podnoszeniu ciężaru szybka męczliwość mięśni k. górnej zaburzenia koordynacji brak możliwości wykonywania pracy z rękami ponad głową

46 Objawy neurologiczne Najczęściej dochodzi do ucisku nerwów wychodzących ze splotu barkowego. Przyjęcie określonej pozycji skręcenie głowy do boku czy uniesienie ramienia wyzwala lub potęguje objawy. Pojawić się mogą także inne objawy neurologiczne ból barku, osłabienie siły mięśni całej kończyny górnej, a także zaburzenia czucia na skórze oraz drętwienie palców. Niepracujące mięsnie powoli ulegają zanikowi, toteż obwód chorej kończyny ulega zmniejszeniu, staje się ona szczuplejsza i wątlejsza. Objawy niedokrwienne Objawy wynikające z niedokrwienia kończyny górnej poprzez ucisk na tętnicę podobojczykową stanowią drugą grupę najczęstszych symptomów. Kiedy krew nie dociera do mięśni i skóry ręki, staje się ona chłodna, a po wykonaniu większych ruchów zaczyna boleć. Objawy znacznie przybierają na sile, kiedy chory uniesie rękę lub odwróci głowę w chorą stronę. Ponadto tętno na tętnicach kończyny jest słabe lub niewyczuwalne, a różnica ciśnień zmierzonych na zdrowym i chorym ramieniu jest znaczna. Objawy z zastoju krwi Najrzadziej występują objawy związane z zablokowaniem odpływu krwi z ręki poprzez ucisk na żyłę podobojczykową. Pojawia się wówczas obrzęk całej kończyny górnej, który najczęściej występuje o poranku. Może także dojść do niebezpiecznego wykrzepienia się krwi w żyle.

47 Zespoły bólowe kręgosłupa najczęściej dotyczą odcinka lędźwio-krzyżowego, rzadziej szyjnego, wyjątkowo piersiowego Czynniki mające wpływ na występowanie bólów kręgosłupa to: - ciężka praca fizyczna - podnoszenie i przenoszenie ciężarów - wymuszone statyczne pozycje ciała - praca w pozycjach ze skręceniem tułowia - praca w pochyleniu - praca w narażeniu na wibrację. Czynniki pozazawodowe - wiek - płeć - masa ciała - sytuacja społeczno ekonomiczna - kondycja psychofizyczna

48 Najczęściej bóle kręgosłupa są związane z: - przeciążeniem lub uszkodzeniem mięśni i więzadeł - wadami postawy - procesami zapalnymi w obrębie stawów kręgosłupa lub krążków międzykręgowych - przepukliną krążka międzykręgowego ( wypadnięcie dysku, dyskopatia) - zmianami zwyrodnieniowymi związanymi z fizjologicznymi procesami starzenia w obrębie krążków, stawów kręgosłupa i wrodzonymi wadami kręgosłupa - chorobami organów wewnętrznych. 75% pracowników transportu lądowego podnosi ciężary w codziennej pracy 27% pracowników przemysłu metalowego Bardzo częste u pracowników służby zdrowia IMP Łódź 2011

49 przeciążenia kręgosłupa mikrourazy i ich kumulacja zmiany zwyrodnieniowe i degeneracyjne osłabienie struktur (mięśnie, więzadła, krążki stawowe) czynnik zewnętrzny nadwyrężenie, naderwanie, zerwanie, pęknięcie, wypadnięcie

50 Choroba krążka międzykręgowego - dyskopatia Jest to choroba mechaniczna uszkodzenie krążka międzykręgowego (dysku). Przeważnie występuje w odcinku lędźwiowym kręgosłupa (70%), rzadziej w szyjnym i sporadycznie w piersiowym. Występujące zwykle u osób w wieku rż. Szczególnie często (około 90% populacji) występuje w krajach wysokorozwiniętych. U około 1/3 z nich występuje rwa kulszowa, która jest bólem kręgosłupa lędźwiowego promieniującym do kończyn dolnych. Inne nazwy: mechaniczne uszkodzenie dysku, przepuklina dysku.

51 Mechanizm powstania Do uszkodzenia dysku dochodzi zwykle w wyniku niewielkiego urazu, którym przeważnie jest nagłe zgięcie, podniesienie ciężaru lub długotrwałe siedzenie. W związku z urazem dochodzi do przerwania pierścienia włóknistego.w powstałą szczelinę wnika jądro miażdżyste. Ten etap nazywamy uszkodzeniem wewnątrzdyskowym. Następnie dochodzi do uwypuklenia uszkodzonego pierścienia włóknistego powstaje przepuklina dysku. Jeżeli proces uszkodzenia nie zostanie zahamowany, fragment jądra miażdżystego zostaje wypchnięty do kanału kręgowego i powstaje sekwestr. Uwypuklony dysk lub sekwestr w odcinku lędźwiowym mogą uciskać worek oponowy i/lub korzenie nerwowe. fridamedical.pl

52 Objawy dyskopatii w odcinku lędźwiowo - krzyżowym - Lokalny ból pleców nad uszkodzonym odcinkiem kręgosłupa wszystkie 3 stadia uszkodzenia dysku - Ból udzielony ból kręgosłupa z rozlanym bólem pośladka i uda wszystkie 3 stadia uszkodzenia dysku - Ból promieniujący, korzeniowy, rwa kulszowa ból promieniujący do kończyny (pośladek, udo podudzie i stopa) zgodny z topografią danego korzenia nerwowego (np. L4, L5 lub S1) z, lub bez bólu kręgosłupa wskazuje na obecność ucisku korzenia, powstaje tylko w przypadku istnienia przepukliny lub sekwestru Częstym objawem ucisku lub uszkodzenia korzenia nerwowego są parestezje (drętwienie, pieczenie, zaburzenia czucia) oraz osłabienie siły mięśni.

53 Leczenie Część pacjentów odczuwa samoistną poprawę, jednak problemem są nawroty dolegliwości. - leczenie rehabilitacyjnie stosując ćwiczenia kinezyterapię - leki przeciwbólowe - leki sterydowe - leki zmniejszające napięcie mięśniowe - leki wspomagające regenerację korzeni nerwowych. Jednak w pewnych przypadkach leczenie nieoperacyjne zawodzi. Wtedy chorego operujemy. Wskazania do leczenia operacyjnego choroby dyskowej; 1.Ból trwający ponad 3-6 miesięcy mimo prawidłowo prowadzonego leczenia nieoperacyjnego. 2.Występowanie ubytkowych objawów neurologicznych: parestezje, osłabienie czucia, osłabienie siły mięśni. 3.Nagłe wystąpienie zespołu ogona końskiego.

54 Rwa kulszowa (łac.ischias) zespół objawów związanych z uciskiem na nerwy rdzeniowe L4,L5 lub S1 tworzące nerw kulszowy lub na przebiegu samego nerwu kulszowego rwakulszowa-poznan.pl Objawy nagły ból okolicy lędźwiowej promieniujący do pośladka, tylnej powierzchni uda lub do łydki lub stopy. Drętwienie, zaburzenia czucia, osłabienie siły mięśniowej.

55 Choroba zwyrodnieniowa kręgosłupa lędźwiowego - spondyloartroza Jest to choroba degeneracyjna wszystkich struktur kręgosłupa. Zajęte są stawy, dyski i otaczające je struktury. Związana z wiekiem lub przeciążeniami kręgosłupa. Uszkodzenie stawów i dysków kręgosłupa lędźwiowego prowadzi do zwężenia kanału kręgowego i otworów międzykręgowych, powstawania niestabilności i deformacji kręgosłupa.

56 Leczenie Przeważnie wystarczające jest leczenie nieoperacyjne polegające na stosowaniu kinezyterapii (ćwiczeń rehabilitacyjnych), fizykoterapii (zabiegów np. krioterapia, TENS, jonoforeza), leków przeciwbólowych i niesterydowych przeciwzapalnych (NLPZ), stosowaniu sznurówek ortopedycznych itp. Leczenie operacyjne Leczeni operacyjne podejmuje się gdy leczenie zachowawcze jest nieskuteczne. Celem operacji jest uwolnienie pacjenta od bólu i umożliwienie mu normalnego, codziennego funkcjonowania. Ogólne założenia zabiegu operacyjnego opierają się na odbarczeniu uciśniętych struktur nerwowych oraz ustabilizowaniu zajętych procesem artrozy segmentów.

57 Profilaktyka MATERIAŁY CIOP

58 Podnoszenie i obniżanie ciężarów w tempie 30 szt. na godz. Health and Safety Executive Dodatkowo wartości podane na rysunku należy zmniejszyć o 10%, jeśli przy podnoszeniu ciężkich przedmiotów należy się obracać w bok o 45º a o 20% przy obrocie o 90º i odpowiednio przy zwiększaniu ilości podnoszonych przedmiotów na godzinę o 30% gdy 1-2 x na min; o 50% gdy 5-8 x na min; o 80% gdy ponad 12 x na min.

59 materiały PIP

60 Koszty MSD Koszty bezpośrednie obejmujące koszty medyczne takie jak koszty profilaktyki, diagnostyki, leczenia, rehabilitacji i opieki długoterminowej oraz bieżące wydatki medyczne i prywatne. Wśród nich często rozróżnia się koszty medyczne występujące w sektorze ochrony zdrowia oraz koszty pozamedyczne pojawiające się w innych sektorach (Lundkvist, Kastäng i Kobelt, 2008); Koszty pośrednie, do których należą gorsze wyniki w pracy spowodowane ograniczoną zdolnością do wykonywania poszczególnych czynności zawodowych: zmniejszona produktywność, utracone zarobki, utracone szanse rozwoju członków rodziny, utracone zarobki członków rodziny oraz niższe wpływy z podatków; Koszty o charakterze niematerialnym obejmujące psychospołeczne obciążenia wynikające z obniżenia standardu życia, w tym stres związany z wykonywaną pracą, napięcia i cierpienie psychiczne o podłożu ekonomicznym lub związane z sytuacją rodzinną (WHO, 2003). cyt.zdolni do pracy? Choroby układu mięśniowo-szkieletowego a rynek pracy w Polsce 2011 fitt for work

61 Wydatki na świadczenia związane z niezdolnością do pracy poniesione w 2012 r. według wybranych, niektórych grup chorobowych będących przyczyną niezdolności do pracy i płci świadczeniobiorców ( dane stat.zus ) Grupy chorobowe kwota wypłat razem mężczyźni kobiety w tys.zł w % w tys.zł w % w tys.zł w % Zaburzenia psychiczne ,5 16, ,9 15, ,6 17,7 Choroby układu krążenia ,1 15, ,8 21, ,3 7,1 Choroby ukł.mięśniowego kostno-stawowego i tkanki łącznej ,2 12, ,8 13, ,4 11,7 Ciąża i połóg ,2 10, ,2 24,1 Choroby ukł.nerwowego ¹ ,5 9, ,8 10, ,7 8,3 Choroby ukł.oddechow ,0 7, ,7 6, ,3 7,8 Nowotwory ,4 5, ,5 4, ,9 5,5 ogółem , , ,8 100 ¹ obejmuje choroby centralnego i obwodowego układu nerwowego

62 Podobnie jak w wielu innych krajach, również w Polsce panuje niska świadomość co do zakresu i skutków MSD, ale zgromadzone dane wskazują na to, że w najbliższych latach wzrośnie odsetek populacji w wieku produkcyjnym dotkniętej tymi schorzeniami. Wydaje się jednak, że brakuje spójnej analizy i wspólnych działań rządu, klinicystów i pracodawców, koncentrujących się na postrzeganiu pacjentów z MSD z perspektywy ich aktywności zawodowej. Odpowiednie rozwiązania ustawowe oraz partnerska współpraca wszystkich zainteresowanych stron stanowią pierwsze kroki na drodze do obniżenia kosztów społecznych MSD. cyt: raport Zdolni do pracy? Choroby układu mięśniowo-szkieletowego a rynek pracy w Polsce 2011 Ksenia Zheltoukhova, Stephen Beaven, Anna Reich

63 samouzdrawianie.pl

Aspekt techniczny (narażenie) i formalny (procedura) stwierdzenia choroby zawodowej. Michał Langer WSSE Poznań

Aspekt techniczny (narażenie) i formalny (procedura) stwierdzenia choroby zawodowej. Michał Langer WSSE Poznań Aspekt techniczny (narażenie) i formalny (procedura) stwierdzenia choroby zawodowej. Michał Langer WSSE Poznań Za chorobę zawodową uważa się chorobę, wymienioną w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku

Bardziej szczegółowo

Dyskopatia & co dalej? Henryk Dyczek 2010

Dyskopatia & co dalej? Henryk Dyczek 2010 Dyskopatia & co dalej? Henryk Dyczek 2010 Definicja - 1 Dyskopatia szerokie pojęcie obejmujące schorzenia krążka międzykręgowego. W większości przypadków jest to pierwszy z etapów choroby zwyrodnieniowej

Bardziej szczegółowo

Zespoły bólowe kręgosłupa

Zespoły bólowe kręgosłupa Zespoły bólowe kręgosłupa W około 70-80% przypadków pierwszego spotkania pacjenta i lekarza nie daje ustalić się dokładnie przyczyny bólów kręgosłupa. Świadczy to o złożoności tego problemu. Mimo tego

Bardziej szczegółowo

Niestabilność kręgosłupa

Niestabilność kręgosłupa Niestabilność kręgosłupa Niestabilność kręgosłupa jest to nadmierna ruchomość kręgosłupa wykraczająca poza fizjologiczne zakresy ruchu, wywołująca dolegliwości bólowe lub objawy neurologiczne, również

Bardziej szczegółowo

Przygotowanie do samodzielnej pracy z pacjentem masaż w dyskopatii jako jedna z metod neurorehabilitacji

Przygotowanie do samodzielnej pracy z pacjentem masaż w dyskopatii jako jedna z metod neurorehabilitacji Przygotowanie do samodzielnej pracy z pacjentem masaż w dyskopatii jako jedna z metod neurorehabilitacji Czym jest dyskopatia? Jest to szerokie pojęcie obejmujące schorzenia krążka międzykręgowego. W większości

Bardziej szczegółowo

Etiopatogeneza: Leczenie kręgozmyków z dużym ześlizgiem

Etiopatogeneza: Leczenie kręgozmyków z dużym ześlizgiem Leczenie kręgozmyków z dużym ześlizgiem Physiotherapy & Medicine www.pandm.org Definicja: Kręgozmyk prawdziwy jest to wada chorobowa polegająca na ześlizgu kręgów w obrębie kręgoszczeliny na poziomie L5-

Bardziej szczegółowo

ul. Belgradzka 52, 02-795 Warszawa-Ursynów tel. kom. +48 794 207 077 www.fizjoport.pl

ul. Belgradzka 52, 02-795 Warszawa-Ursynów tel. kom. +48 794 207 077 www.fizjoport.pl Coraz większa liczba pacjentów zgłasza się do fizjoterapeutów z problemami bólowymi w obrębie kręgosłupa. Często postawiona diagnoza dyskopatia, wywołuje niepokój o własne zdrowie i wątpliwości w jaki

Bardziej szczegółowo

- obrzęk po złamaniu kości oraz zwichnięciach i skręceniach stawów, - ostre zapalenie tkanek miękkich okołostawowych (ścięgien, torebki stawowej,

- obrzęk po złamaniu kości oraz zwichnięciach i skręceniach stawów, - ostre zapalenie tkanek miękkich okołostawowych (ścięgien, torebki stawowej, Fizykoterapia jest działem lecznictwa, w którym stosuje się występujące w przyrodzie naturalne czynniki fizyczne, jak czynniki termiczne, promieniowanie Słońca oraz czynniki fizyczne wytworzone przez różnego

Bardziej szczegółowo

ZŁAMANIA KOŚCI. Objawy złamania: Możliwe powikłania złamań:

ZŁAMANIA KOŚCI. Objawy złamania: Możliwe powikłania złamań: moduł V foliogram 28 ZŁAMANIA KOŚCI Złamanie kości jest to całkowite lub częściowe przerwanie ciągłości kości. Dochodzi do niego po zadziałaniu sił przekraczających elastyczność i wytrzymałość tkanki kostnej.

Bardziej szczegółowo

Wpływ pozycji siedzącej na organizm człowieka

Wpływ pozycji siedzącej na organizm człowieka Wpływ pozycji siedzącej na organizm człowieka Rozwój gospodarczy, dokonujący się we wszystkich obszarach życia ludzi, wiąże się nieodzownie ze zmianą dominującej pozycji ciała człowieka. W ciągu doby,

Bardziej szczegółowo

Zamrożony staw barkowy (zespół bolesnego barku, zespół Duplaya) terapia doświadczenia własne. Henryk Dyczek 2008

Zamrożony staw barkowy (zespół bolesnego barku, zespół Duplaya) terapia doświadczenia własne. Henryk Dyczek 2008 Zamrożony staw barkowy (zespół bolesnego barku, zespół Duplaya) terapia doświadczenia własne Henryk Dyczek 2008 Zespół bolesnego barku (ZBB) określa zmiany zwyrodnieniowe dotyczące przestrzeni podbarkowej.

Bardziej szczegółowo

OBCIĄŻENIE NARZĄDÓW RUCHU U PRACOWNIKÓW BUDOWNICTWA

OBCIĄŻENIE NARZĄDÓW RUCHU U PRACOWNIKÓW BUDOWNICTWA II KONFERENCJA OBCIĄŻENIE NARZĄDÓW RUCHU U PRACOWNIKÓW BUDOWNICTWA Zbigniew W. Jóźwiak Łódź, 29 października 2014 r. Rodzaje uszkodzeń narządów ruchu spowodowane brakiem przestrzegania zasad ergonomii

Bardziej szczegółowo

Kręgozmyk, choroba Bechterowa, reumatyzm stawów, osteoporoza

Kręgozmyk, choroba Bechterowa, reumatyzm stawów, osteoporoza Kręgozmyk, choroba Bechterowa, reumatyzm stawów, osteoporoza Kręgozmyk (spondylolisteza) - jest to zsunięcie się kręgu do przodu (w kierunku brzucha) w stosunku do kręgu położonego poniżej. Dotyczy to

Bardziej szczegółowo

Anatomia kończyny dolnej

Anatomia kończyny dolnej Podstawy chirurgii i diagnostyki chorób kończyn dolnych dr n. med. Adam Węgrzynowski Anatomia kończyny dolnej Kości i więzadła Mięśnie i ścięgna Naczynia żylne Naczynia tętnicze Naczynia limfatyczne Nerwy

Bardziej szczegółowo

ORTEZY STAWU BARKOWEGO

ORTEZY STAWU BARKOWEGO ORTEZY STAWU BARKOWEGO to grupa ortez stabilizujących i odciążających staw ramienny i barkowo-obojczykowy, a w części modeli także staw łokciowy, ramię i przedramię. Ortezy A-KOB, A-SOB-02 i A-SOB-03 utrzymują

Bardziej szczegółowo

Zaopatrzenie ortopedyczne

Zaopatrzenie ortopedyczne Zaopatrzenie ortopedyczne ZAOPATRZENIE KOŃCZYNY GÓRNEJ Sprężynowa szyna odwodząca staw ramienny (szyna podpiera staw ramienny wraz z ramieniem i ręką) Wskazania W ostrych zespołach bólowych i urazach barku.

Bardziej szczegółowo

ZABIEGI DOSTĘPNE W STREFIE POPRAWY ZDROWIA

ZABIEGI DOSTĘPNE W STREFIE POPRAWY ZDROWIA ZABIEGI DOSTĘPNE W STREFIE POPRAWY ZDROWIA Zabiegi w tej strefie dobierane są na podstawie badania fizjoterapeutycznego. ELEKTROTERAPIA Metoda fizjoterapeutyczna, polegająca na oddziaływaniu prądem elektrycznym

Bardziej szczegółowo

Kręgozmyk. Typowy obraz kręgozmyku L5-S1. Czerwoną linią zaznaczona wielkość przesunięcia. Inne choroby mylone z kręgozmykiem:

Kręgozmyk. Typowy obraz kręgozmyku L5-S1. Czerwoną linią zaznaczona wielkość przesunięcia. Inne choroby mylone z kręgozmykiem: Kręgozmyk Kręgozmyk (inaczej - spondylolisteza) jest to forma przewlekłej niestabilności kręgosłupa. Polega ona na przesunięciu (podwichnięciu) kręgów względem siebie (wyższy kręg ulega podwichnięciu do

Bardziej szczegółowo

Urazy i uszkodzenia w sporcie

Urazy i uszkodzenia w sporcie Artur Dziak, Samer Tayara Urazy i uszkodzenia w sporcie Kraków Artur Dziak, Samer Tayara Urazy i uszkodzenia w sporcie Wydawnictwo Kasper Kraków Spis treści 5 Spis treści Przedmowa... 3 Wstęp...11 I. Specyfika

Bardziej szczegółowo

KURS ROZWIJAJĄCY DLA TERAPEUTÓW Z I STOPNIEM KOMPETENCJI PROGRAM KURSU

KURS ROZWIJAJĄCY DLA TERAPEUTÓW Z I STOPNIEM KOMPETENCJI PROGRAM KURSU KURS ROZWIJAJĄCY DLA TERAPEUTÓW Z I STOPNIEM KOMPETENCJI PROGRAM KURSU WERSJA 2014 Moduł I TMH w ortopedii Dysfunkcje i deformacje stóp dzieci i dorośli pierwotne wtórne zasady korekcji czynnej korekcja

Bardziej szczegółowo

Kończyny Dolne. Orteza stawu kolanowego z fiszbinami ortopedycznymi i zapięciem krzyżowym AM-OSK-Z/S-X. Zastosowanie: www.reh4mat.com.

Kończyny Dolne. Orteza stawu kolanowego z fiszbinami ortopedycznymi i zapięciem krzyżowym AM-OSK-Z/S-X. Zastosowanie: www.reh4mat.com. Kończyny Dolne Orteza stawu kolanowego z fiszbinami ortopedycznymi i zapięciem krzyżowym AM-OSK-Z/S-X po przebytych urazach stawu kolanowego, niewymagających unieruchomienia stawu kolanowego (skręcenia

Bardziej szczegółowo

Diagnostyka USG a potwierdzenie rozpoznania w artroskopii

Diagnostyka USG a potwierdzenie rozpoznania w artroskopii Diagnostyka USG a potwierdzenie rozpoznania w artroskopii Tomasz Poboży Szpital Medicover Klinika Lek-Med Czy w dobie powszechnej dostępności MR jest miejsce dla USG w ocenie patologii stawu ramiennego?

Bardziej szczegółowo

Teraz już tylko wystarczy jednorazowy większy osiowy wysiłek (np. dźwignięcie z pozycji skłonu siedziska tapczanu lub innego ciężaru),

Teraz już tylko wystarczy jednorazowy większy osiowy wysiłek (np. dźwignięcie z pozycji skłonu siedziska tapczanu lub innego ciężaru), Odcinek lędźwiowy Ten odcinek, pozbawiony żeber, dzięki wysokim krążkom międzykręgowym i wyprofilowanej powierzchni stawów międzykręgowych ma dość duży zakres ruchów we wszystkich kierunkach, w tym również

Bardziej szczegółowo

5dni / 35godzin (7h zajęć / 1h na lunch w sumie 8h dziennie) pon-pt; godz. 09:00-17:00

5dni / 35godzin (7h zajęć / 1h na lunch w sumie 8h dziennie) pon-pt; godz. 09:00-17:00 William Huhn Method - Advanced Clinical Trigger Point From Understanding to Implementing [ Od zrozumienia do realizacji ] TRIGGER POINT COURSE - www.rehabilitacja-warszawa.pl Punkty spustowe - kurs w Warszawie

Bardziej szczegółowo

OKOŁOPORODOWE USZKODZENIE SPLOTU RAMIENNEGO

OKOŁOPORODOWE USZKODZENIE SPLOTU RAMIENNEGO OKOŁOPORODOWE USZKODZENIE SPLOTU RAMIENNEGO o czym warto wiedzieć gdzie szukać pomocy Jedyna w Polsce fundacja o statusie organizacji pożytku publicznego otaczająca opieką osoby dotknięte uszkodzeniem

Bardziej szczegółowo

Urazy i kontuzje w młodzieżowej piłce nożnej - charakterystyka,pierwsza pomoc, diagnostyka i leczenie

Urazy i kontuzje w młodzieżowej piłce nożnej - charakterystyka,pierwsza pomoc, diagnostyka i leczenie Urazy i kontuzje w młodzieżowej piłce nożnej - charakterystyka,pierwsza pomoc, diagnostyka i leczenie Autor: lek. Jacek Burda Eskulap-Med sp.z o.o. Ostrowiec Świętokrzyski No pain,no gain Bez bólu nie

Bardziej szczegółowo

MECHANIKA KOŃCZYNY GÓRNEJ OBRĘCZ I STAW ŁOKCIOWY

MECHANIKA KOŃCZYNY GÓRNEJ OBRĘCZ I STAW ŁOKCIOWY MECHANIKA KOŃCZYNY GÓRNEJ OBRĘCZ I STAW ŁOKCIOWY POŁĄCZENIA KOŃCZYNY GÓRNEJ OBRĘCZ KOŃCZYNY GÓRNEJ Kończyna górna jest połączona ze szkieletem tułowia za pomocą obręczy. W tym połączeniu znajdują się trzy

Bardziej szczegółowo

ZASTOSOWANIE MD-SHOULDER W LECZENIU ZESPOŁU CIEŚNI PODBARKOWEJ

ZASTOSOWANIE MD-SHOULDER W LECZENIU ZESPOŁU CIEŚNI PODBARKOWEJ Dolegliwości bólowe w obrębie obręczy barkowej to problem, który dotyczy coraz większej liczby osób, niestety coraz młodszych. Dawniej typowym pacjentem zgłaszającym się z bólem barku była osoba starsza,

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA SPRAWIEDLIWOŚCI

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA SPRAWIEDLIWOŚCI Stan na 27 października 2015 r. ROZPORZĄDZENIE MINISTRA SPRAWIEDLIWOŚCI z dnia 11 sierpnia 2010 r. w sprawie wykazu chorób, z tytułu których funkcjonariuszowi Służby Więziennej przysługuje jednorazowe

Bardziej szczegółowo

Ocena ogólna: Raport całkowity z okresu od 04.05.2007 do 15.11.2007

Ocena ogólna: Raport całkowity z okresu od 04.05.2007 do 15.11.2007 W Niepublicznym Zakładzie Opieki Zdrowotnej ABC medic Praktyka Grupowa Lekarzy Rodzinnych w Zielonej Górze w okresie od 04.05.2007-15.11.2007 została przeprowadzona ocena efektów klinicznych u pacjentów

Bardziej szczegółowo

Zastosowanie neuromobilizacji w leczeniu uszkodzeń nerwów obwodowych. Piotr Pietras Michał Dwornik

Zastosowanie neuromobilizacji w leczeniu uszkodzeń nerwów obwodowych. Piotr Pietras Michał Dwornik Zastosowanie neuromobilizacji w leczeniu uszkodzeń nerwów obwodowych Piotr Pietras Michał Dwornik Terapia manualna - wstęp Medycyna manualna jest nauką o diagnozowaniu i leczeniu odwracalnych zaburzeń

Bardziej szczegółowo

TABELA NORM USZCZERBKU NA ZDROWIU EDU PLUS

TABELA NORM USZCZERBKU NA ZDROWIU EDU PLUS Załącznik nr do Ogólnych Warunków Ubezpieczenia Edu Plus zatwierdzonych uchwałą 0/04/03/204 Zarządu InterRisk TU S.A. Vienna Insurance Group z dnia 04.03.204 r. I. USZKODZENIA GŁOWY. ZŁAMANIE KOŚCI POKRYWY

Bardziej szczegółowo

PROGRAM PROFILAKTYKI ZESPOŁÓW BÓLOWYCH KRĘGOSŁUPA U PERSONELU PIELĘGNIARSKIEGO

PROGRAM PROFILAKTYKI ZESPOŁÓW BÓLOWYCH KRĘGOSŁUPA U PERSONELU PIELĘGNIARSKIEGO Zarząd Oddziału PTP w Białymstoku PROGRAM PROFILAKTYKI ZESPOŁÓW BÓLOWYCH KRĘGOSŁUPA U PERSONELU PIELĘGNIARSKIEGO okres realizacji 2014-2016 BIAŁYSTOK 2015 I. INFORMACJE O PROGRAMIE Istotą programu jest

Bardziej szczegółowo

DOLEGLIWOŚCI SUBIEKTYWNE

DOLEGLIWOŚCI SUBIEKTYWNE DOLEGLIWOŚCI SUBIEKTYWNE Dolegliwości subiektywne to objawy zgłaszane przez poszkodowanego, które nie znajdują odzwierciedlenia w nieprawidłowym wyniku badania fizykalnego oraz w wynikach badań dodatkowych.

Bardziej szczegółowo

źle METODYKA ERGONOMICZNEGO WYKONYWANIA ĆWICZEŃ SIŁOWYCH

źle METODYKA ERGONOMICZNEGO WYKONYWANIA ĆWICZEŃ SIŁOWYCH Podnoszenie jest bezpieczne wówczas, gdy rzut środka ciężkości układu, osoba podnosząca i obiekt podnoszony mieści się wewnątrz powierzchni ograniczonej stopami (czworobok podparcia). Stopy powinny być

Bardziej szczegółowo

Przykłady wybranych fragmentów prac egzaminacyjnych z komentarzami technik masażysta 322[12]

Przykłady wybranych fragmentów prac egzaminacyjnych z komentarzami technik masażysta 322[12] Przykłady wybranych fragmentów prac egzaminacyjnych z komentarzami technik masażysta 322[12] Zadanie egzaminacyjne Do gabinetu masażu w zakładzie opieki zdrowotnej zgłosiła się pacjentka ze skierowaniem

Bardziej szczegółowo

Funkcjonowanie narządu ruchu. Kinga Matczak

Funkcjonowanie narządu ruchu. Kinga Matczak Funkcjonowanie narządu ruchu Kinga Matczak Narząd ruchu zapewnia człowiekowi utrzymanie prawidłowej postawy ciała, dowolne zmiany pozycji i przemieszczanie się w przestrzeni. Ze względu na budowę i właściwości

Bardziej szczegółowo

Zespół rowka nerwu. i leczenie

Zespół rowka nerwu. i leczenie Zespół rowka nerwu łokciowego - diagnostyka i leczenie Zespół rowka nerwu łokciowego( zrnł) jest drugą pod względem częstości występowania opisywaną neuropatią uciskową kończyny górnej. Historia leczenia

Bardziej szczegółowo

www.pandm.prv.pl Uszkodzenia tkanek miękkich (więzadła, łąkotki) Powstają w wyniku :

www.pandm.prv.pl Uszkodzenia tkanek miękkich (więzadła, łąkotki) Powstają w wyniku : Uszkodzenia tkanek miękkich (więzadła, łąkotki) Powstają w wyniku : - dużego urazu - sumowania mikrourazów - złego leczenia ; zwichnięć, stłuczeń, skręceń - zbyt intensywny trening (przerost uk.dynamicznego

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Podziękowania...V

Spis treści. Podziękowania...V Spis treści Podziękowania...V O autorze... VI Dorobek naukowy Robina McKenziego... VIII Wstęp: Przypadkowe odkrycie... XIII Wstęp do wydania polskiego... XVII Rozdział 1: Kark, czyli szyjny odcinek kręgosłupa...

Bardziej szczegółowo

INŻYNIERIA REHABILITACYJNA Materiały dydaktyczne 3

INŻYNIERIA REHABILITACYJNA Materiały dydaktyczne 3 INŻYNIERIA REHABILITACYJNA Materiały dydaktyczne 3 ZAOPATRZENIE ORTOTYCZNE Ortozą nazywamy każde urządzenie kompensujące dysfunkcję układu senso-motorycznego (Wooldrige 1972) Ortoza jest urządzeniem techniczny,

Bardziej szczegółowo

Kręgosłup składa się z 33, 34 kości, zbudowanych symetrycznie i ściśle ze sobą połączonych.

Kręgosłup składa się z 33, 34 kości, zbudowanych symetrycznie i ściśle ze sobą połączonych. Wstęp Aby zrozumieć dolegliwości bólowe krzyża, niezbędne jest minimum wiedzy z dziedziny anatomii, fizjologii, biomechaniki i patologii narządu ruchu człowieka. Każdy ból grzbietu jest objawem, zaistniałych

Bardziej szczegółowo

PROGRAM KURSU. Terapia Manualna Holistyczna Tkanek Miękkich

PROGRAM KURSU. Terapia Manualna Holistyczna Tkanek Miękkich PROGRAM KURSU Terapia Manualna Holistyczna Tkanek Miękkich MODUŁ I Koncepcja Terapii Manualnej Holistycznej. Miednica, stawy biodrowe, segmenty ruchowe kręgosłupa lędźwiowego i przejścia piersiowo-lędźwiowego.

Bardziej szczegółowo

Schemat stosowania poszczególnych CMD

Schemat stosowania poszczególnych CMD Schemat stosowania poszczególnych CMD 13 produktów do stosowania osobno lub w połączeniu w zależności od przypadku klinicznego ZABIEGI w przypadku bólu kręgosłupa: MD-Neck, MD-Thoracic, MD-Lumbar: do stosowania

Bardziej szczegółowo

Dr hab. med. Paweł Hrycaj

Dr hab. med. Paweł Hrycaj Dr hab. med. Paweł Hrycaj Chory z dolegliwościami reumatycznymi Zakład Reumatologii i Immunologii Klinicznej Katedra Immunologii Klinicznej Uniwersytet Medyczny im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniu Mała

Bardziej szczegółowo

Przemysław Kubala. Katedra Medycyny Sportu i Fizykoterapii AWF w Poznaniu

Przemysław Kubala. Katedra Medycyny Sportu i Fizykoterapii AWF w Poznaniu PROFILAKTYKA URAZÓW TKANEK MIEKKICH, NARZADU, RUCHU Przemysław Kubala Katedra Medycyny Sportu i Fizykoterapii AWF w Poznaniu Mięśnie brzucha Prosty brzucha Przyczep bliŝszy - wyrostek mieczykowaty mostka

Bardziej szczegółowo

ODCINKA SZYJNEGO KRĘGOSŁUPA

ODCINKA SZYJNEGO KRĘGOSŁUPA OCENA EFEKTÓW FIZJOTERAPII PACJENTÓW ZE SPONDYLOZĄ ODCINKA SZYJNEGO KRĘGOSŁUPA mgr. Radosław Grzywacz dr n. med. Marek Kiljański mgr. Radosław Raźniewski PRACA WYGŁOSZONA NA VII OGÓLNOPOLSKIEJ KONFERENCJI

Bardziej szczegółowo

OBWODOWY UKŁAD NERWOWY

OBWODOWY UKŁAD NERWOWY KRĘGOSŁUP Cechy dzięki którym chroni rdzeń : Elastyczność połączeń międzykręgowych sprężystości krążków Krzywizny kręgosłupa Obszerne światło kanału kręgowego i OBWODOWY UKŁAD NERWOWY Nerwy łączą się z

Bardziej szczegółowo

www.pandm.prv.pl REHABILITACJA RĘKI

www.pandm.prv.pl REHABILITACJA RĘKI REHABILITACJA RĘKI Funkcjonalność ręki to: 1. jakość chwytu zdolność dostosowania ręki do trzymanego przedmiotu, zależy od ruchomości stawów, 2. wartość chwytu zdolność do pokonywania obciążeń, ciężarów

Bardziej szczegółowo

PZWL. Spis treści. I Korekta. Wykaz skrótów Wstęp Dariusz Białoszewski

PZWL. Spis treści. I Korekta. Wykaz skrótów Wstęp Dariusz Białoszewski Spis treści Wykaz skrótów Wstęp Dariusz Białoszewski CZĘŚĆ OGÓLNA 1. Zasady stosowania metod fizjoterapii w ortopedii i traumatologii narządu ruchu Dariusz Białoszewski, Magdalena Czajkowska, Izabela Korabiewska,

Bardziej szczegółowo

WYBRANE RUCHY W STAWACH KOŃCZYNY GÓRNEJ - ZARYS CZYNNOŚCI MIĘŚNI

WYBRANE RUCHY W STAWACH KOŃCZYNY GÓRNEJ - ZARYS CZYNNOŚCI MIĘŚNI WYBRANE RUCHY W STAWACH KOŃCZYNY GÓRNEJ - ZARYS CZYNNOŚCI MIĘŚNI Uwagi: 1. W prezentowanym zestawieniu czynność mięśni opisana jest w ujęciu klasycznym rozpatrywane są jedynie mięśnie bezpośrednio działające

Bardziej szczegółowo

JAK ZADBAĆ O STANOWISKO PRACY UCZNIA

JAK ZADBAĆ O STANOWISKO PRACY UCZNIA JAK ZADBAĆ O STANOWISKO PRACY UCZNIA 1 Ważnym elementem dla ucznia jest zapewnienie mu stanowiska pracy dostosowanego do wymagań ergonomii. Ma to odzwierciedlenie w obowiązujących przepisach prawnych,

Bardziej szczegółowo

FORMULARZ MEDYCZNY PACJENTA

FORMULARZ MEDYCZNY PACJENTA Data wypełnienia: FORMULARZ MEDYCZNY PACJENTA NAZWISKO i IMIĘ PESEL ADRES TELEFON Nazwisko i imię opiekuna/osoby upoważnionej do kontaktu: Telefon osoby upoważnionej do kontaktu: ROZPOZNANIE LEKARSKIE

Bardziej szczegółowo

Lp. Zakres świadczonych usług i procedur Uwagi

Lp. Zakres świadczonych usług i procedur Uwagi Choroby układu nerwowego 1 Zabiegi zwalczające ból i na układzie współczulnym * X 2 Choroby nerwów obwodowych X 3 Choroby mięśni X 4 Zaburzenia równowagi X 5 Guzy mózgu i rdzenia kręgowego < 4 dni X 6

Bardziej szczegółowo

JAK ZADBAĆ O STANOWISKO PRACY UCZNIA 2013-09-18 ODDZIAŁ EDUKACJI ZDROWOTNEJ I HIGIENY DZIECI I MŁODZIEŻY

JAK ZADBAĆ O STANOWISKO PRACY UCZNIA 2013-09-18 ODDZIAŁ EDUKACJI ZDROWOTNEJ I HIGIENY DZIECI I MŁODZIEŻY JAK ZADBAĆ O STANOWISKO PRACY UCZNIA 1 Ważnym elementem dla ucznia jest zapewnienie mu stanowiska pracy dostosowanego do wymagań ergonomii. Ma to odzwierciedlenie w obowiązujących przepisach prawnych,

Bardziej szczegółowo

SZCZEGÓŁOWE WSKAZANIA I PRZECIWWSKAZANIA DO REHABILITACJI UZDROWISKOWEJ W POSZCZEGÓLNYCH RODZAJACH ZAKŁADÓW LECZNICTWA UZDROWISKOWEGO

SZCZEGÓŁOWE WSKAZANIA I PRZECIWWSKAZANIA DO REHABILITACJI UZDROWISKOWEJ W POSZCZEGÓLNYCH RODZAJACH ZAKŁADÓW LECZNICTWA UZDROWISKOWEGO Załącznik nr 2 SZCZEGÓŁOWE WSKAZANIA I PRZECIWWSKAZANIA DO REHABILITACJI UZDROWISKOWEJ W POSZCZEGÓLNYCH RODZAJACH ZAKŁADÓW LECZNICTWA UZDROWISKOWEGO I. Choroby ortopedyczno-urazowe a) S12 następstwa złamań

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA SPRAWIEDLIWOŚCI

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA SPRAWIEDLIWOŚCI Wykaz chorób, z tytułu których funkcjonariuszowi Służby Więziennej przysługuje jednorazowe odszkodowanie. Dz.U.2010.147.989 z dnia 2010.08.12 Status: Akt obowiązujący Wersja od: 27 października 2015 r.

Bardziej szczegółowo

Plan Szkolenia Medical Personal Trainer

Plan Szkolenia Medical Personal Trainer Plan Szkolenia Medical Personal Trainer Zjazd I Dzień 1. (10-18) Pierwszy zjazd poświęcony jest wadom postawy oraz dolegliwościom kręgosłupa. Uczestnicy szkolenia uczą się jak zapobiegać powstawaniu dolegliwości

Bardziej szczegółowo

ERGONOMIA. Cz. 5 ZASADY ORGANIZACJI PRACY I STANOWISK PRACY

ERGONOMIA. Cz. 5 ZASADY ORGANIZACJI PRACY I STANOWISK PRACY ERGONOMIA Cz. 5 ZASADY ORGANIZACJI PRACY I STANOWISK PRACY 1 OGÓLNE ZASADY KSZTAŁTOWANIA STANOWISK PRACY Zapobiegać lub redukować konsekwencje związane z przeciążeniami można poprzez: 1. Unikanie pochylania

Bardziej szczegółowo

Rola kręgosłupa w powstawaniu chorób

Rola kręgosłupa w powstawaniu chorób Rola kręgosłupa w powstawaniu chorób Prawdopodobnie żaden system w organizmie człowieka nie odgrywa tak ważnej roli dla ludzkiego zdrowia oraz długiego i aktywnego życia, jak kręgosłup. Kręgosłup tworzy

Bardziej szczegółowo

Reumatoidalne zapalenie stawów

Reumatoidalne zapalenie stawów 9 Reumatoidalne zapalenie stawów W praktyce reumatologicznej uznaje się reumatoidalne zapalenie stawów za pospolite schorzenie. Jest to symetryczna artropatia kośćca obwodowego bez uszkodzenia kośćca osiowego

Bardziej szczegółowo

Ból w klatce piersiowej. Klinika Hipertensjologii i Chorób Wewnętrznych PUM

Ból w klatce piersiowej. Klinika Hipertensjologii i Chorób Wewnętrznych PUM Ból w klatce piersiowej Klinika Hipertensjologii i Chorób Wewnętrznych PUM Patomechanizm i przyczyny Źródłem bólu mogą być wszystkie struktury klatki piersiowej, z wyjątkiem miąższu płucnego: 1) serce

Bardziej szczegółowo

Ból z tkanki nerwowej a ból odbierany przez tkankę nerwową - dwa sposoby terapeutyczne

Ból z tkanki nerwowej a ból odbierany przez tkankę nerwową - dwa sposoby terapeutyczne Ból z tkanki nerwowej a ból odbierany przez tkankę nerwową - dwa sposoby terapeutyczne Dr n. med. Michał Dwornik Ból z tkanki nerwowej Rdzeń kręgowy Zwoje współczulne Korzenie rdzeniowe Nerwy rdzeniowe

Bardziej szczegółowo

FIZJOTERAPIA W PRAKTYCE

FIZJOTERAPIA W PRAKTYCE PROGRAM STUDIÓW FIZJOTERAPIA W PRAKTYCE MODUŁ I. Kompleks barkowo-ramienny 20 godzin struktur stawowych i okołostawowych MODUŁ II. Kompleks barkowo-ramienny, kręgosłup szyjny (staw szczytowo-potyliczny

Bardziej szczegółowo

Podstawowe wiadomości z zakresu leczenia urazowych uszkodzeń narządu ruchu

Podstawowe wiadomości z zakresu leczenia urazowych uszkodzeń narządu ruchu Katedra i Oddział Kliniczny Ortopedii Ś. A. M w Katowicach WSS nr 5 im. Św. Barbary w Sosnowcu Podstawowe wiadomości z zakresu leczenia urazowych uszkodzeń narządu ruchu Definicje Uraz: działanie czynnika

Bardziej szczegółowo

Dyskopatia. Opracowanie: dr n. med. Bogdan Bakalarek www.ortopeda.biz.pl Strona: 1 /9

Dyskopatia. Opracowanie: dr n. med. Bogdan Bakalarek www.ortopeda.biz.pl Strona: 1 /9 Dyskopatia Dyskopatia jest chorobą powszechną. Śmiało można powiedzieć, że dotyczy, lub będzie dotyczyć niemal każdego z nas. Jest jedną z najczęstszych przyczyn dolegliwości bólowych kręgosłupa. Dotyczy

Bardziej szczegółowo

MIGRENY. Henryk Dyczek 2010

MIGRENY. Henryk Dyczek 2010 MIGRENY Henryk Dyczek 2010 Wstęp http://zdrowie.flink.pl/migrenowe_bole_glowy.php Migrenowe bóle głowy stanowią problem epidemiologiczny, diagnostyczny i terapeutyczny. Powszechnie występuje niedostateczna

Bardziej szczegółowo

Spis Tabel i rycin. Spis tabel

Spis Tabel i rycin. Spis tabel Spis Tabel i rycin Spis tabel 1. Podział stawów ze względu na ilość osi ruchów i ukształtowanie powierzchni stawowych. 20 2. Nazwy ruchów w stawach człowieka w pozycji anatomicznej..... 21 3. Zestawienie

Bardziej szczegółowo

Układ mięśniowo-szkieletowy

Układ mięśniowo-szkieletowy WE Układ mięśniowo-szkieletowy Klasyfikuj prace ogólne dotyczące układu mięśniowo-szkieletowego i chorób narządów ruchu u dzieci w WS 270. Klasyfikuj prace: Pielęgniarstwo w chorobach układu mięśniowoszkieletowego

Bardziej szczegółowo

Chirurgia - klinika. złamania krętarzowe wyciąg szkieletowy na 8-10 tyg.; operacja

Chirurgia - klinika. złamania krętarzowe wyciąg szkieletowy na 8-10 tyg.; operacja złamania szyjki kości udowej podwieszenie na taśmach wyciągowych na 6 tyg.; proteza metalowa; leczenie operacyjne złamania krętarzowe wyciąg szkieletowy na 8-10 tyg.; operacja złamania trzonu kości udowej

Bardziej szczegółowo

Zmiany zwyrodnieniowe kręgosłupa (spondyloartroza)

Zmiany zwyrodnieniowe kręgosłupa (spondyloartroza) Zmiany zwyrodnieniowe kręgosłupa (spondyloartroza) Przyczyny i istota patologii Choroba polega na przedwczesnym zużyciu i zwyrodnieniu tkanek tworzących funkcjonalne połączenie kręgów - czyli krążka wraz

Bardziej szczegółowo

Złamania urazowe kręgosłupa

Złamania urazowe kręgosłupa Złamania urazowe kręgosłupa Złamania kręgosłupa często prowadzą do porażeń czy niedowładów kończyn i wskutek tego dramatycznie mogą zmienić dalsze życie chorego. Skutkami tych neurologicznych uszkodzeń

Bardziej szczegółowo

Kinezjologiczna analiza łucznictwa

Kinezjologiczna analiza łucznictwa Treść Schemat mięśni szkieletowych Kinezjologiczna analiza łucznictwa Neuromuskularne podstawy ruchów ciała Anatomia górnych części ciała Mięśnie zaangażowane w łucznictwie Mięśnie podczas pracy 1 UTRZYMYWANIE

Bardziej szczegółowo

Katalog usług AZ MED Sp. z o.o.

Katalog usług AZ MED Sp. z o.o. Katalog usług AZ MED Sp. z o.o. Oferujemy leczenie bólu bez względu na jego pochodzenie i przyczyny AZ MED Informacje ogólne W zakresie działaności AZ MED Sp. z o.o. działają poradnie: leczenia bólu (neurologia,ortopedia

Bardziej szczegółowo

PROGRAM PRAKTYK ZAWODOWYCH W WYBRANYCH SPECJALIZACJIACH KLINICZNYCH

PROGRAM PRAKTYK ZAWODOWYCH W WYBRANYCH SPECJALIZACJIACH KLINICZNYCH PROGRAM PRAKTYK ZAWODOWYCH W WYBRANYCH SPECJALIZACJIACH KLINICZNYCH Student w ramach realizacji praktyki klinicznej w danej specjalizacji dostępnej w wybranej placówce medycznej, powinien odbywać ją w

Bardziej szczegółowo

Recommendations for rehabilitation of patients with osteoporosis

Recommendations for rehabilitation of patients with osteoporosis Recommendations for rehabilitation of patients with osteoporosis Zalecenia rehabilitacyjne dla pacjentów z osteoporozą Wojciech Roczniak, Magdalena Babuśka-Roczniak, Anna Roczniak, Łukasz Rodak, Piotr

Bardziej szczegółowo

Informacja dla pacjentów

Informacja dla pacjentów info Informacja dla pacjentów ze szpiczakiem mnogim leczonych bortezomibem Polineuropatia indukowana bortezomibem Konsultacja merytoryczna: Prof. dr hab. Lidia Usnarska-Zubkiewicz Katedra i Klinika Hematologii,

Bardziej szczegółowo

Tematy prac dyplomowych seminaria 2012-2013 Promotor Dr hab. med. prof. nadzw. Zbigniew Deskur

Tematy prac dyplomowych seminaria 2012-2013 Promotor Dr hab. med. prof. nadzw. Zbigniew Deskur Promotor Dr hab. med. prof. nadzw. Zbigniew Deskur 1. Ocena wpływu fizjoterapii (kinezyterapii, fizykoterapii) na stan zdrowia osób z chorobami układu oddechowego (np. astmy). 2. Ocena wpływu fizjoterapii

Bardziej szczegółowo

Zespół kanału nadgarstka to neuropatia nerwu pośrodkowego na poziomie nadgarstka.

Zespół kanału nadgarstka to neuropatia nerwu pośrodkowego na poziomie nadgarstka. Zespół kanału nadgarstka - diagnostyka i leczenie Zespół kanału nadgarstka to neuropatia nerwu pośrodkowego na poziomie nadgarstka. Objawy zespołu kanału nadgarstka (zkn) Objawy zespołu kanału nadgarstka

Bardziej szczegółowo

Rehabilitacja w stanach zapalnych w obrębie nadgarstka i ręki Rozdział 4/9

Rehabilitacja w stanach zapalnych w obrębie nadgarstka i ręki Rozdział 4/9 4/9 REHABILITACJA W STANACH ZAPALNYCH W OBRĘBIE NADGARSTKA I RĘKI Głównym zadaniem ścięgien jest przenoszenie siły wyzwolonej w brzuścu mięśnia, co umożliwia wykonywanie ruchów w stawach. O ich prawidłowej

Bardziej szczegółowo

Anna Słupik. Układ czucia głębokiego i jego wpływ na sprawność ruchową w wieku podeszłym

Anna Słupik. Układ czucia głębokiego i jego wpływ na sprawność ruchową w wieku podeszłym Anna Słupik Układ czucia głębokiego i jego wpływ na sprawność ruchową w wieku podeszłym 16.05.2007 Struktura układu czucia głębokiego Receptory w strukturach układu ruchu: mięśnie + ścięgna więzadła torebka

Bardziej szczegółowo

PZWL. Spis treści. 1. Wprowadzenie Damian Kusz... 11

PZWL. Spis treści. 1. Wprowadzenie Damian Kusz... 11 Spis treści 1. Wprowadzenie Damian Kusz... 11 2. Uraz, zaburzenia metaboliczne po urazie, fizjologia zrostu kostnego Henryk Guzik, Damian Kusz... 15 Uraz... 15 Zamknięte obrażenia tkanek miękkich... 15

Bardziej szczegółowo

ORTOPEDIA Z ELEMENTAMI RADIOLOGII. Witold Miecznikowski

ORTOPEDIA Z ELEMENTAMI RADIOLOGII. Witold Miecznikowski ORTOPEDIA Z ELEMENTAMI RADIOLOGII Witold Miecznikowski DEFINICJA Ortopedia (gr. orthos prosty, prawidłowy oraz paideía wychowanie, wykształcenie) Co obejmuje? Choroby i urazy kości, stawów, aparatu więzadłowego,

Bardziej szczegółowo

BIOMECHANIKA NARZĄDU RUCHU CZŁOWIEKA

BIOMECHANIKA NARZĄDU RUCHU CZŁOWIEKA Praca zbiorowa pod redakcją Dagmary Tejszerskiej, Eugeniusza Świtońskiego, Marka Gzika BIOMECHANIKA NARZĄDU RUCHU CZŁOWIEKA BIOMECHANIKA narządu ruchu człowieka Praca zbiorowa pod redakcją: Dagmary Tejszerskiej

Bardziej szczegółowo

dzieli się na dwie grupy:

dzieli się na dwie grupy: ORTEZY TUŁOWIA dzieli się na dwie grupy: I. ORTEZY ĘDŹWIOWO-KRZYŻOWE: 1. sznurówki ortopedyczne, 2. niskie ortezy lędźwiowo-krzyżowe, 3. ortezy lędźwiowo-krzyżowe typu Hohmanna. 1. Sznurówki ortopedyczne

Bardziej szczegółowo

Informacja przygotowana na posiedzenie Rady Ochrony Pracy Styczeń 2013 r.

Informacja przygotowana na posiedzenie Rady Ochrony Pracy Styczeń 2013 r. dr med. Joanna Bugajska Centralny Instytut Ochrony Pracy Państwowy Instytut Badawczy Informacja przygotowana na posiedzenie Rady Ochrony Pracy Styczeń 2013 r. Plan prezentacji: Wprowadzenie Występowanie

Bardziej szczegółowo

PLECY OKRĄGŁE choroba kręgosłupa

PLECY OKRĄGŁE choroba kręgosłupa PLECY OKRĄGŁE To choroba kręgosłupa, której cechą charakterystyczną jest nadmierne wygięcie kręgosłupa ku tyłowi w odcinku piersiowym i krzyżowym. Nieleczona kifoza może nie tylko się pogłębić i doprowadzić

Bardziej szczegółowo

METODYKA BADANIA RTG URAZÓW OBRĘCZY BARKOWEJ I WYBRANYCH STAWÓW. Lek. med. Dorota Szlezynger-Marcinek

METODYKA BADANIA RTG URAZÓW OBRĘCZY BARKOWEJ I WYBRANYCH STAWÓW. Lek. med. Dorota Szlezynger-Marcinek METODYKA BADANIA RTG URAZÓW OBRĘCZY BARKOWEJ I WYBRANYCH STAWÓW Lek. med. Dorota Szlezynger-Marcinek ANATOMIA 2 Jedne z najczęstszych urazów w zależności od wieku można je uszeregować następująco -dzieci-obojczyk

Bardziej szczegółowo

POŁĄCZENIA KOŃCZYNY GÓRNEJ

POŁĄCZENIA KOŃCZYNY GÓRNEJ Slajd 1 Slajd 2 Slajd 3 POŁĄCZENIA KOŃCZYNY GÓRNEJ POŁĄCZENIE Z TUŁOWIEM Kończyna górna jest połączona z kośćcem tułowia za pomocą obręczy złożonej z obojczyka i łopatki. W tym połączeniu znajdują się

Bardziej szczegółowo

Spis treści ZASADY WYKONYWANIA REGIONALNYCH BLOKAD NERWÓW. Przedmowa... Przedmowa do wydania polskiego... Wstęp... Autorzy...

Spis treści ZASADY WYKONYWANIA REGIONALNYCH BLOKAD NERWÓW. Przedmowa... Przedmowa do wydania polskiego... Wstęp... Autorzy... Spis treści Przedmowa................................................ Przedmowa do wydania polskiego.............................. Wstęp.................................................... Autorzy...................................................

Bardziej szczegółowo

Nadwyrężenia, skręcenia i naciągnięcia mięśni oraz więzadeł.

Nadwyrężenia, skręcenia i naciągnięcia mięśni oraz więzadeł. Nadwyrężenia, skręcenia i naciągnięcia mięśni oraz więzadeł. Dochodzi do nich, gdy mięśnie lub stawy zmuszone są do ruchu wykraczającego poza normalne ograniczenia. Kończy się to uszkodzeniem włókien mięśni

Bardziej szczegółowo

Opis usług komercyjnych Poradni Rehabilitacji

Opis usług komercyjnych Poradni Rehabilitacji Opis usług komercyjnych Poradni Rehabilitacji Promieniowanie podczerwone IR wykonywane przy pomocy lampy sollux. Jest to zabieg polegający na działaniu ciepła, które powoduje: Rozszerzenie naczyń włosowatych

Bardziej szczegółowo

Bóle w klatce piersiowej. Katedra i Klinika Chorób Wewnętrznych i Nadciśnienia Tętniczego

Bóle w klatce piersiowej. Katedra i Klinika Chorób Wewnętrznych i Nadciśnienia Tętniczego Bóle w klatce piersiowej Katedra i Klinika Chorób Wewnętrznych i Nadciśnienia Tętniczego Bóle w klatce piersiowej Najczęstsza przyczyna konsultacji szpitalnych Największy niepokój chorego Najczęstsza po

Bardziej szczegółowo

www.pandm.org Testy napięciowe nerwów : -sprawdzamy czy uzyskana reakcja jest podobna do objawów opisywanych przez pacjenta NERW POŚRODKOWY

www.pandm.org Testy napięciowe nerwów : -sprawdzamy czy uzyskana reakcja jest podobna do objawów opisywanych przez pacjenta NERW POŚRODKOWY NEUROMOBILIZACJA Metoda Butlera Cechy : - bada oraz likwiduje zaburzenia przesuwalności tk.nerwowej w stosunku do innych tkanek - jest to metoda leczenia zaburzeń poślizgowych struktur uk.nerwowego - stosowanie

Bardziej szczegółowo

KARTA BADANIA LEKARSKIEGO Data badania. Data urodzenia. Płeć 1) Rok uzyskania uprawnienia do. kierowania pojazdami kod pocztowy.

KARTA BADANIA LEKARSKIEGO Data badania. Data urodzenia. Płeć 1) Rok uzyskania uprawnienia do. kierowania pojazdami kod pocztowy. (oznaczenie jednostki przeprowadzającej badanie) KARTA BADANIA LEKARSKIEGO Data badania Dzień Miesiąc Rok 1. DANE IDENTYFIKACYJNE OSOBY BADANEJ Imię i nazwisko Data urodzenia Dzień Miesiąc Rok Numer PESEL

Bardziej szczegółowo

Akademia Wychowania Fizycznego i Sportu w Gdańsku

Akademia Wychowania Fizycznego i Sportu w Gdańsku Akademia Wychowania Fizycznego i Sportu w Gdańsku Katedra Sportu Powszechnego Zakład Fitness i Sportów Siłowych Fitness Osoby prowadzące przedmiot: 1. Zarębska Aleksandra, adiunkt, olazarebska@o2.pl 2.

Bardziej szczegółowo

1. Funkcje układu mięśniowego:

1. Funkcje układu mięśniowego: 1. Funkcje układu mięśniowego: Organizm człowieka buduje około 600 mięśni. Stanowią one prawie połowę ciężaru ciała. Do najważniejszych funkcji mięśni należą: przemieszczanie kości, co powoduje wykonywanie

Bardziej szczegółowo

ARCUS. OFERTA DLA FIRM by. Ul. Wysłouchów 51/u2, 30-611 Kraków Telefon 012 654 89 87 Kom 601 95 65 25 www.arcus.strefa.pl

ARCUS. OFERTA DLA FIRM by. Ul. Wysłouchów 51/u2, 30-611 Kraków Telefon 012 654 89 87 Kom 601 95 65 25 www.arcus.strefa.pl OFERTA DLA FIRM by ARCUS 2011r Szanowni Państwo Cieszę się, że mogę zapoznać Państwa z działalnością usługową Firmy ARCUS. Jestem przekonany, że firma posiadając szerokie spektrum usług będzie odpowiednim

Bardziej szczegółowo

Zakres umiejętności praktycznych studentów Ortopedia wieku rozwojowego

Zakres umiejętności praktycznych studentów Ortopedia wieku rozwojowego TEMAT ĆWICZEŃ Zakres umiejętności praktycznych studentów Ortopedia wieku rozwojowego ĆWICZENIA (20 godzin) poniedziałek- piątek 8.30-9.45 oraz 10.15-11.30 Miejsce prowadzenia zajęć oddział II D, osoba

Bardziej szczegółowo

KARTA BADANIA LEKARSKIEGO

KARTA BADANIA LEKARSKIEGO ... (oznaczenie jednostki przeprowadzającej badanie) KARTA BADANIA LEKARSKIEGO Data badania dzień Miesiąc rok 1. DANE IDENTYFIKACYJNE OSOBY BADANEJ Imiona i nazwisko Data urodzenia Płeć 1) dzień miesiąc

Bardziej szczegółowo