Dodatek do Biuletynu informacyjnego Solidarnoœæ Zarz¹du Regionu Œl¹ska Opolskiego Nr 3 (298) 2009 r.

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Dodatek do Biuletynu informacyjnego Solidarnoœæ Zarz¹du Regionu Œl¹ska Opolskiego Nr 3 (298) 2009 r."

Transkrypt

1 Dodatek do Biuletynu informacyjnego Solidarnoœæ Zarz¹du Regionu Œl¹ska Opolskiego Nr 3 (298) 2009 r. Emerytury pomostowe - wczeœniejsze emerytury, w tym dla zatrudnionych w szczególnych warunkach lub szczególnym charakterze 1. Zmiana przepisów o emeryturach pomostowych - podstawowe za³o enia Ustawa o emeryturach pomostowych z dnia 19 grudnia 2008r. (Dz.U. Nr 237, poz.1656) wesz³a w ycie z dniem 1 stycznia 2009r. Przewiduje ona wczeœniejsze emerytury dla osób urodzonych po 31 grudnia 1948r., które nie mog³y ich otrzymaæ na podstawie dotychczasowych przepisów. Chodzi wiêc o osoby urodzone po tej dacie, które przed dniem wejœcia w ycie ustawy, a wiêc przed 1 stycznia 2009r. nie spe³ni³y warunków do uzyskania wczeœniejszej emerytury na starych zasadach i nie spe³niaj¹ równie warunków do przyznania emerytury na podstawie art. 184 ustawy emerytalnej, poniewa do koñca 1998r nie zdo³a³y udowodniæ wymaganego przepisami sta u pracy. Tak wiêc pracownicy wykonuj¹cy prace w warunkach szczególnych lub w szczególnym charakterze, którzy stracili prawo do uzyskania wczeœniejszej emerytury na podstawie dotychczasowych przepisów mog¹ staraæ siê o emerytury pomostowe, jeœli zatrudnienie w tych warunkach rozpoczê³y przed 1 stycznia 1999r. Œwiadczenie to zostanie obliczone w ca³oœci wed³ug nowych zasad. 2. Wczeœniejsze emerytury na starych zasadach Przepisy ustawy o emeryturach i rentach z FUS dotycz¹ce wczeœniejszych emerytur dla ró nych grup zawodowych, nie przesta³y obowi¹zywaæ z koñcem 2008r., Dziêki temu wielu pracowników wci¹ mo e przejœæ na wczeœniejsze emerytury na starych, korzystniejszych zasadach. O wczeœniejsz¹ emeryturê pracownicz¹ mog¹ ubiegaæ siê mê czyÿni urodzeni w latach i kobiety urodzone w latach Wniosek musz¹ z³o yæ przed zakoñczeniem powszechnego wieku emerytalnego, wynosz¹cego 60 lat dla kobiet i 65 lat dla mê czyzn Podstawowe zasady Osoby urodzone przed dniem 1 stycznia 1949 r. zachowuj¹ uprawnienia do wczeœniejszej emerytury, tj. przyznawanej przed osi¹gniêciem powszechnego wieku emerytalnego. Dla tych osób nie istnieje adna data graniczna, do której powinni spe³niæ warunki uprawniaj¹ce do wczeœniejszej emerytury. Natomiast osoby urodzone po dniu 31 grudnia 1948 r. równie mog¹ skorzystaæ z prawa do wczeœniejszej emerytury, wed³ug zasad dotychczasowych. Jednak e warunki wymagane do przyznania tej emerytury dotycz¹ce sta u pracy i wieku powinni spe³niæ do dnia 31 grudnia 2008r. 2.2 Wczeœniejsza emerytura dla osób pozostaj¹cych ostatnio w ubezpieczeniu pracowniczym. W dotychczasowych przepisach mê czyzna urodzony przed dniem 1 stycznia 1949 r., zgodnie z przepisami ustawy o emeryturach i rentach z FUS - móg³ przejœæ na wczeœniejsz¹ emeryturê po osi¹gniêciu wieku 60 lat, je eli udowodni³ co najmniej 25-letni okres sk³adkowy i niesk³adkowy oraz zosta³ uznany za ca³kowicie niezdolnego do pracy. Jednak e na podstawie dokonanej z dniem 8 maja 2008 r. nowelizacji przepisów, tj. art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach w zakresie tym wprowadzono istotne zmiany. 1/ Mê czyzna urodzony przed dniem 1 stycznia 1949 r. mo e przejœæ na emeryturê po osi¹gniêciu wieku 60 lat, je eli udowodni³ co najmniej 35-letni okres sk³adkowy i niesk³adkowy a w przypadku niezdolnoœci do pracy 25 letni okres takiego sta u. Przepisy nie wprowadzaj¹ tu ju adnych innych ograniczeñ czasowych zwi¹zanych ze spe³nieniem warunków sta owych lub dotycz¹cych niezdolnoœci do - 1 -

2 pracy, tak jak wczeœniej. Osoby te ju na zawsze pozostan¹ w starym systemie emerytalnym 2/ Kobieta urodzona po dniu 31 grudnia 1948 r. mo e przejœæ na wczeœniejsz¹ emeryturê, jednak e: - najpóÿniej do dnia 31 grudnia 2008 r. powinna osi¹gn¹æ wiek 55 lat - do 31 grudnia 2008r. musi posiadaæ wymagany okres sk³adkowy i niesk³adkowy wynosz¹cy 30 lat lub 20 lat w przypadku powstania przed dniem 1 stycznia 2009 r. ca³kowitej niezdolnoœci do pracy - wniosek o przyznanie emerytury z ZUS winna z³o yæ przed osi¹gniêciem powszechnego wieku emerytalnego, tj.60 lat. Natomiast pozosta³e warunki, a wiêc: - pozostawanie przed zg³oszeniem wniosku o emeryturê w ubezpieczeniu pracowniczym, oraz - pozostawanie w stosunku pracy przez co najmniej 6 miesiêcy w okresie ostatnich 24 miesiêcy podlegania ubezpieczeniu spo³ecznemu lub ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym - mog¹ byæ spe³nione po dniu 31 grudnia 2008 r., z tym e w okresie poprzedzaj¹cym zg³oszenie wniosku o emeryturê. Pamiêtaæ jednak nale y, i omawiana emerytura mo e byæ przyznana kobietom urodzonym po dniu 31 grudnia 1948 r., które nie przyst¹pi- ³y do otwartego funduszu emerytalnego albo z³o- y³y wniosek o przekazanie œrodków zgromadzonych na rachunku w OFE, za poœrednictwem ZUS, na dochody bud etu pañstwa. Warunki dodatkowe: Wszystkie osoby staraj¹ce siê o wczeœniejsz¹ emeryturê musz¹ spe³niæ jeszcze i inne warunki: - ostatnim ubezpieczeniem, jakiemu musia³a podlegaæ przed zg³oszeniem wniosku osoba ubiegaj¹ca siê o emeryturê musi byæ ubezpieczenie pracownicze. Warunek ten nale y uznaæ za spe³niony tak e wówczas, gdy ubezpieczony ostatnio pobiera³ np. zasi³ek dla bezrobotnych lub œwiadczenie (zasi³ek) przedemerytalny, rentê z tytu³u niezdolnoœci do pracy, rentê rodzinn¹, gwarantowany zasi³ek z pomocy spo³ecznej, je eli w okresie poprzedzaj¹cym pobieranie tych œwiadczeñ by³ ubezpieczony jako pracownik. Te œwiadczenia musia³y jednak byæ przyznane bezpoœrednio po zakoñczeniu umowy o pracê, a takie osoby nie mog³y w trakcie je lub prowadziæ dzia³alnoœci gospodarczej. - podczas ostatnich 24 miesiêcy podlegania ubezpieczeniom spo³ecznym pozostawa³ w stosunku pracy co najmniej przez 6 miesiêcy. Nie wymaga siê spe³nienia warunku pozostawania w stosunku pracy przez okres co najmniej 6 miesiêcy w okresie ostatnich 24 miesiêcy ubezpieczenia, je eli w dniu zg³oszenia wniosku o emeryturê wnioskodawca by³ uprawniony do renty z tytu³u niezdolnoœci do pracy. Tak e osoba, która przechodzi z renty na emeryturê nie musi legitymowaæ siê szeœciomiesiêcznym okresem ubezpieczenia pracowniczego, o którym mowa wy ej. W takim przypadku wystarczy jakikolwiek okres ubezpieczenia pracowniczego. Ubezpieczenie pracownicze musi byæ jednak ostatnim ubezpieczeniem, jakiemu podlega³ rencista. Warunku pozostawania ostatnio w stosunku pracy oraz warunku dotycz¹cego 6 miesiêcznego ubezpieczenia pracowniczego w okresie ostatnich 24 miesiêcy podlegania ubezpieczeniu spo³ecznemu lub ubezpieczeniom emerytalnym i rentowym nie wymaga siê od wnioskodawcy, który podlega³ ubezpieczeniu spo³ecznemu lub ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowemu z tytu³u pozostawania w stosunku pracy - przez ca³y okres wymagany do przyznania emerytury. Chodzi o osoby, które sta niezbêdny do uzyskania wczeœniejszej emerytury wypracowa³y na tzw. etacie. Regulacja ta ma wiêc zastosowanie np. do 55-letniej kobiety, która ostatnio wykonywa³a pozarolnicz¹ dzia³alnoœæ gospodarcz¹, i udowodni³a 30-letni lub 20- letni (w razie ca³kowitej niezdolnoœci do pracy) okres ubezpieczenia pracowniczego. W przypadku 60-letniego mê czyzny okres ten wynosi 35 lat lub 25 (przy stwierdzeniu ca³kowitej niezdolnoœci do pracy). Poni ej przyk³adowe pytania obrazuj¹ce powy - sze sytuacje: Czy kobiecie, która ukoñczy³a 55 lat w 2008 r. i posiada 30 lat okresów sk³adkowych i niesk³adkowych, ZUS przyzna emeryturê tak e na wniosek zg³oszony w 2009 czy 2010 r.? Tak. W przypadku tej emerytury istotne jest, aby do dnia 31 grudnia 2008 r. ubezpieczona osi¹gnê³a wiek (55 lat) i sta pracy - 30 lat, a w przypadku ca³kowitej niezdolnoœci do pracy 20 lat. Natomiast wniosek o emeryturê mo e byæ zg³oszony tak e w póÿniejszych latach. Aby wysokoœæ emerytury zosta³a obliczona na starych zasadach konieczne jest - 2 -

3 zg³oszenie wniosku przed ukoñczeniem pe³nego wieku emerytalnego, tj. 60 roku ycia. Nale y tak e pamiêtaæ, e ostatnim zatrudnieniem przed zg³oszeniem wniosku musi byæ zatrudnienie w ramach stosunku pracy, a okres tego zatrudnienia musi wynosiæ co najmniej 6 miesiêcy w ostatnich 24 miesi¹cach podlegania ubezpieczeniu spo³ecznemu. Czy dla uzyskania wczeœniejszej emerytury kobieta urodzona po 1948 r. musia³a zg³osiæ wniosek o emeryturê i rozwi¹zaæ stosunek pracy przed dniem 31 grudnia 2008r.? Nie. Rozwi¹zanie stosunku pracy nie jest w tym przypadku warunkiem wymaganym do przyznania emerytury. Nie ma równie potrzeby sk³adania wniosku w 2008 r. Uprawnienia do tej emerytury nie przepadaj¹, ale pamiêtaæ nale y o tym, e z³o enie wniosku przed ukoñczeniem 60. roku ycia oznacza obliczenie jej wysokoœci wg starych zasad. Mê czyzna w wieku 60 lat ma przepracowane 40 lat. Nie zamierza przerywaæ pracy, tym bardziej, e osi¹ga bardzo wysokie zarobki (ok z³ miesiêcznie). Czy przepadnie mu prawo do wczeœniejszej emerytury, jeœli wniosek z³o y w 2011 r. Czy wniosek ten musi z³o yæ przed ukoñczeniem 65 lat?. Nie. Ubezpieczony nie utraci prawa do wczeœniejszej emerytury, jeœli wniosek z³o y w 2011 r., a wiêc przed ukoñczeniem 65 lat. Natomiast w przypadku z³o enia tego wniosku po ukoñczeniu 65 lat zmieni siê podstawa prawna przyznania œwiadczenia (bêdzie ni¹ art. 27, a nie art. 29 ustawy emerytalnej). Nie zmieni siê natomiast sposób obliczenia wysokoœci emerytury. Ponadto w przypadku zg³oszenia wniosku po raz pierwszy po ukoñczeniu 65. roku ycia, jeœli po osi¹gniêciu tego wieku ubezpieczony nadal pracowa³ bêdzie móg³ zg³osiæ wniosek o sprawdzenie, czy korzystniejsze jest obliczenie wysokoœci emerytury wed³ug nowych, czy te wed³ug starych zasad. Okresy sk³adkowe wymienione w ustawie o emeryturach i rentach z FUS to takie okresy, w których dana osoba pracowa³a i op³acane by³y za ni¹ sk³adki na ZUS, a tak e niektóre okresy za które sk³adka nie by³a op³acana, bo nie by³o takiego obowi¹zku. Natomiast okresy niesk³adkowe to okresy braku aktywnoœci zawodowej, za które nie by³y op³acane sk³adki na ubezpieczenie spo³eczne, w tym. m.in. okresy pobierania wynagrodzenia za okres niezdolnoœci do pracy, zasi³ków z ubezpieczenia spo³ecznego czy te okresy nauki w szko³ach wy szych. Przy ustalaniu sta u emerytalnego obowi¹zuje ogólna zasada, e okresy niesk³adkowe mog¹ byæ uwzglêdnione jedynie w wymiarze nie przekraczaj¹cym 1/3 udowodnionych okresów sk³adkowych. Dotyczy ona równie emerytur pomostowych Warunek rozwi¹zania stosunku pracy Nowelizacja ustawy o emeryturach i rentach z FUS z 2005r. znios³a warunek rozwi¹zania stosunku pracy, jako niezbêdny do przyznania prawa do wczeœniejszej emerytury pracowniczej. Zatem osoby kontynuuj¹ce zatrudnienie mog¹ nabyæ prawo do emerytury, a od 08 stycznia ZUS mo e zacz¹æ j¹ wyp³acaæ, niezale nie od tego czy stosunek pracy zosta³ rozwi¹zany, czy nie. Z dniem 8 stycznia 2009r. zosta³ bowiem uchylony przepis zobowi¹zuj¹cy do zawieszenia emerytury bez wzglêdu na wysokoœæ przychodu uzyskiwanego przez emeryta z tytu³u kontynuowania zatrudnienia u pracodawcy, z którym pozostawa³ on w stosunku pracy. Przepis ten wymusza³ dotychczas rozwi¹zanie umowy o pracê choæby na jeden dzieñ. Osoby, którym ZUS zawiesi³ emeryturê z powodu nie rozwi¹zania stosunku pracy i kontynuowania zatrudnienia, bêd¹ obecnie mog³y zg³osiæ wniosek o podjêcie wyp³aty œwiadczenia. Jeœli jednak nie ukoñczy³y jeszcze powszechnego wieku emerytalnego, emerytura bêdzie im wyp³acana pod warunkiem, e uzyskiwany z tytu³u zatrudnienia przychód nie przekroczy³ okreœlonej wysokoœci, albowiem przekroczenie okreœlonych progów przychodu mo e nawet spowodowaæ zawieszenie prawa do emerytury. Przepisy przewiduj¹ od 1 marca 2009 r., i przy przychodzie: - do kwoty 2167,60 z³, emerytura nie ulega zmniejszeniu - pow. kwoty 2167,60 z³, ulega zmniejszeniu o kwotê 467,09 z³ - pow. kwoty 4025,60 z³, emerytura ulega zawieszeniu. Powy sze ograniczenia dotycz¹ równie emerytur pomostowych. Przyk³ad: Pracownica zamierza zg³osiæ wniosek o emeryturê z tytu³u ukoñczenia powszechnego wieku eme

4 rytalnego w lutym 2009r. Nie zamierza jednak rezygnowaæ z pracy, któr¹ obecnie wykonuje w ramach umowy o pracê zawartej na czas nieokreœlony. Po z³o eniu wniosku ZUS jej przyzna emeryturê. Z uwagi na to, e ukoñczy³a ona powszechny wiek emerytalny /60 lat/ - otrzyma emeryturê niezale nie od wysokoœci osi¹ganych dochodów. Odmienne zasady w zakresie obowi¹zku rozwi¹zywania umów o pracê w celu uzyskania wczeœniejszej emerytury dotycz¹ nauczycieli. Warunkiem nabycia do niej prawa z tytu³u pracy w szczególnym charakterze jest nadal uprzednie rozwi¹zanie stosunku pracy na podstawie wypowiedzenia z³o onego przez nauczyciela, b¹dÿ tak e na jego wniosek - na podstawie porozumienia stron. Jeœli nauczyciel wykonuje prace w szczególnym charakterze, bêd¹c zatrudnionym w kilku szko³ach lub placówkach, w celu nabycia prawa do emerytury na podstawie art.88 ust.1 Karty Nauczyciela musi rozwi¹zaæ stosunek pracy we wszystkich szko³ach (placówkach). Jeœli natomiast wykonuje prace na podstawie umowy zawartej na czas okreœlony, nabêdzie prawo do emerytury, je eli z³o y wniosek o jej rozwi¹zanie przed up³ywem okresu, na który umowa by³a zawarta. Podobne ograniczenia dotycz¹ tak e pracowników samorz¹dowych oraz pracowników urzêdów pañstwowych urodzonych przed 1949r. Przyk³ad: Pracownica urodzona w 1953r. maj¹ca 32 lata okresów sk³adkowych i niesk³adkowych, w tym od ponad 25 lat wykonuje prace nauczycielsk¹ w roku 2009 bêdzie chcia³a w yst¹piæ o emeryturê bez wzglêdu na wiek, przewidzian¹ w Karcie nauczyciela. ZUS przyzna jej to œwiadczenie i bêdzie wyp³aca³, pod warunkiem, e wczeœniej rozwi¹ e stosunek pracy nauczycielskiej w sposób przewidziany w Karcie Nauczyciela Wczeœniejsza emerytura dla osób zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze. Zasady nabywania prawa do emerytury z tytu³u pracy w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze okreœlaj¹ przepisy ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeñ Spo³ecznych ( Dz. U. z 2004 r. nr 39, poz. 353 ze zm). Natomiast wiek emerytalny, wymagany do nabycia prawa sta pracy oraz rodzaje prac okreœlaj¹ przepisy rozporz¹dzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze (Dz. U. Nr 8, poz. 43 ze zm.), które nadal zachowuje aktualnoœæ. W wykazach A i B stanowi¹cych za³¹cznik do powo³anego rozporz¹dzenia, wymienione s¹ rodzaje prac wykonywanych w szczególnych warunkach. Natomiast szczegó³owy wykaz stanowisk prac wykonywanych w szczególnych warunkach zawarty jest w zarz¹dzeniach resortowych wydanych przez w³aœciwych ministrów, kierowników urzêdów centralnych oraz przez centralne zwi¹zki spó³dzielcze. Osoby urodzone przed dniem 1 stycznia 1949 r. po spe³nieniu wymaganych przepisami warunków, mog¹ przejœæ na wczeœniejsz¹ emeryturê z tytu³u pracy w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze w ka dym czasie. Dla tych osób nie istnieje bowiem adna data graniczna, do której nale a³oby spe³niæ warunki, aby uzyskaæ prawo do takiej emerytury. W innej sytuacji s¹ osoby urodzone po dniu 31 grudnia 1948 r., które aby móc przejœæ na tak¹ emeryturê, warunki dotycz¹ce wymaganego sta u pracy i osi¹gniêcia obni onego wieku musia³y spe³niæ do koñca 2008 r. Osoby te mog¹ skorzystaæ z prawa do wczeœniejszej emerytury, je eli nie przyst¹pi³y do otwartego funduszu emerytalnego albo z³o y³y wniosek o przekazanie œrodków zgromadzonych na rachunku w takim funduszu, za poœrednictwem ZUS, na dochody bud etu pañstwa. Dla osób urodzonych po dniu 31 grudnia 1948 r. posiadaj¹cych okresy pracy w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze istnieje mo liwoœæ przejœcia na wczeœniejsz¹ emeryturê, w oparciu o art. 184 ustawy emerytalnej. Zgodnie z tym przepisem, je eli wymienione osoby na dzieñ 1 stycznia 1999 r. posiada³y okres sk³adkowy i niesk³adkowy wynosz¹cy dla kobiet co najmniej 20 lat, a dla mê czyzn 25 lat, w tym co najmniej 15-letni (niekiedy 10-letni) okres pracy w szczególnych warunkach, mog¹ przejœæ na wczeœniejsz¹ emeryturê po osi¹gniêciu obni onego wieku emerytalnego. Przepis ten odnosi siê przede wszystkim do mê czyzn, którzy do 31 grudnia 2008 r. nie spe³nili warunku ukoñczenia - 4 -

5 ni szego wieku emerytalnego. O przyznanie takiej emerytury mog¹ ubiegaæ siê te osoby, które; - nie przyst¹pi³y do otwartego funduszu emerytalnego albo z³o y³y wniosek o przekazanie œrodków zgromadzonych na rachunku w otwartym funduszu emerytalnym, za poœrednictwem ZUS, na dochody bud etu pañstwa - rozwi¹za³y stosunek pracy Warunki do uzyskania wczeœniejszej emerytury z tytu³u pracy w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze Warunki jakie nale y spe³niæ, aby uzyskaæ prawo do wczeœniejszej emerytury z tytu³u pracy w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze s¹ zró nicowane, a podstawowym kryterium tych ró nic jest rodzaj, charakter wykonywanej pracy. Przyk³ad: mê czyzna, który by³ zatrudniony jako kierowca samochodu ciê arowego o dopuszczalnym ciê arze ca³kowitym powy ej 3,5 tony (rodzaj tej pracy jest wymieniony w wykazie A) mo e przejœæ na emeryturê w wieku 60 lat, je eli ma co najmniej 25- letni okres sk³adkowy i niesk³adkowy, w tym 15-letni okres pracy w szczególnych warunkach. Do tego 15- letniego okresu pracy mo e byæ równie wliczony ka dy inny rodzaj pracy w szczególnych warunkach. Natomiast mê czyzna, który wykonywa³ pracê w szczególnych warunkach wymienion¹ w dziale IV wykazu B np. pracê przy produkcji o³owiu i kadmu oraz przetwórstwie tych metali mo e przejœæ na emeryturê w wieku 55 lat, je eli posiada co najmniej 25-letni okres sk³adkowy i niesk³adkowy, w tym co najmniej 10-letni okres takiej pracy. Muzyk graj¹cy na instrumentach smyczkowych, perkusyjnych oraz klawiszowych przejdzie na emeryturê w wieku 60 lat je eli ma co najmniej 25-letni okres sk³adkowy i niesk³adkowy, w tym co najmniej 15-letni okres wymienionej dzia³alnoœci artystycznej. W niektórych przypadkach okreœlonych przepisami, prawo do emerytury uzale nione jest od osi¹gniêcia ni szego wieku emerytalnego w czasie wykonywania prac w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze, b¹dÿ w czasie innej pracy, do której wykonywania skierowano pracownika ze wzglêdów zdrowotnych. Przyk³adowo warunek ten dotyczy pracowników, którzy wykonywali w hutnictwie prace w szczególnych warunkach wymienione w dziale III wykazu B stanowi¹cego za³¹cznik do rozporz¹dzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983r. Pocz¹wszy od 24 czerwca 2004r., tj. od dnia og³oszenia wyroku Trybuna³u Konstytucyjnego Konstytucyjnego dnia 14 czerwca 2004r. ( sygn.p 17/03, Dz.U. Nr 144, poz.1530 ) z prawa do emerytury pomostowej z tytu³u wykonywania pracy w szczególnych warunkach mog¹ skorzystaæ tak e pracownicy zatrudnieni u prywatnych pracodawców. 3. Kto ma prawo do emerytury pomostowej Prawo do emerytury przys³uguje pracownikom urodzonym po 31 grudnia 1948 r., którzy przed 1 stycznia 1999r. wykonywali prace w szczególnych warunkach i w szczególnym charakterze. ZUS przyzna im to œwiadczenie po osi¹gniêciu obni onego wieku emerytalnego, udowodnieniu ogólnego i szczególnego sta u pracy oraz po rozwi¹zaniu stosunku pracy. Ustawa o emeryturach pomostowych z 19 grudnia 2008r. (Dz.U. z 2008r. nr 237, poz.1656) w art. 3 ust.1 i ust.3 definiuje pojêcie pracy w szczególnych warunkach i pracy i o szczególnym charakterze i przywo³uje wykazy prac wykonywanych w tych warunkach w Za³¹cznikach Nr 1 i 2. Zastrzega, i za pracowników wykonuj¹cych prace w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze uwa a siê pracowników wykonuj¹cych po dniu wejœcia w ycie ustawy prace w wymienione wymiarze tych wykazach w pe³nym wymiarze czasu pracy. Ustawa nie nak³ada obowi¹zku sporz¹dzania wykazów tych prac w odrêbnym trybie w zak³adach pracy. Do ich ustalenia nale y bowiem œciœle stosowaæ przepisy ustawy. Porozumienia zak³adowe podejmowane w tej sprawie nie mog¹ bowiem zakresu tych prac ani zawê aæ ani ograniczaæ. W myœl przepisów ustawy pracownik bêdzie móg³ przejœæ na emeryturê pomostow¹ po osi¹gniêciu wieku co najmniej 55 lat przez kobietê i co najmniej 60 lat przez mê czyznê, je eli spe³ni ³¹cznie nastêpuj¹ce warunki: 1) ma okres pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze, wynosz¹cy co najmniej 15 lat, 2) ma okres sk³adkowy i niesk³adkowy (uwzglêdnio

6 ny w wymiarze nie wiêkszym ni 1/3 udowodnionego okresu sk³adkowego), wynosz¹cy co najmniej 20 lat dla kobiet i co najmniej 25 lat dla mê czyzn, 3) przed dniem 1 stycznia 1999 r. wykonywa³ (co najmniej przez 1 dzieñ) prace: a) w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze w rozumieniu art. 32 ustawy o emeryturach i rentach z FUS, a wiêc ustalone na podstawie przepisów obowi¹zuj¹cych przed dniem 1 stycznia 2009 r. - nawet je eli praca taka nie zosta³a wymieniona w nowych wykazach prac w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze albo b) w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze, wymienione w nowych wykazach prac. 4) po dniu 31 grudnia 2008 r. wykonywa³ (co najmniej przez 1 dzieñ) prace w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze, wymienione w nowych wykazach prac, obowi¹zuj¹cych od 1 stycznia 2009 r., 5) rozwi¹za³ stosunek pracy. Osoby ubiegaj¹ce siê o emeryturê pomostow¹ na podstawie jednego z przepisów wskazanych wy ej, tj. w pkt 2 5, musz¹ spe³niæ, oprócz warunków tam wskazanych, tak e dodatkowe warunki w tym m.in. w zakresie: - wykonywania przez okres 15 lat lub w niektórych przypadkach przez okres 10 lat - okreœlonej w przepisach pracy lub prac wymienionych w nowych wykazach, - uzyskania w niektórych przypadkach orzeczenia lekarskiego o niezdolnoœci do wykonywania okreœlonych prac (wskazanych w poszczególnych przepisach). Ustawa przewiduje równie mo liwoœæ uzyskania przez ubezpieczonego urodzonego po dniu 31 grudnia 1948 r. prawa do emerytury pomostowej w wieku ni - szym ni 55 lat dla kobiety i 60 lat dla mê czyzny. Warunki te dla poszczególnych zawodów s¹ okreœlone w art ustawy o emeryturach pomostowych. Prawo do emerytury pomostowej uzyskali równie pracownicy urodzeni po dniu 31 grudnia 1948 r., wykonuj¹cy prace górnicze, o których mowa w ustawie o emeryturach i rentach z FUS. Nabywaj¹ oni prawo do tej emerytury w wieku 55 lat (kobieta) i 60 lat (mê - czyzna), je eli spe³niaj¹ warunki wskazane wy ej w pkt 2 5 i wykonywali prace górnicze przez co najmniej 15 lat. Przy ustalaniu, czy zosta³ spe³niony warunek co najmniej 15-letniego okresu pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze uwzglêdnia siê zarówno okresy, w których by³y wykonywane prace ustalone na podstawie przepisów obowi¹zuj¹cych przed dniem 1 stycznia 2009 r., jak te okresy, w których wykonywane by³y prace w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze, wymienione w nowych wykazach prac. Okresy te podlegaj¹ sumowaniu. Nowa ustawa pozwala na zaliczenie do tych okresów wy- ³¹cznie pracy wykonywanej w ramach stosunku pracy i tylko w pe³nym wymiarze czasu pracy. Tak jak dot¹d, ZUS nie uwzglêdnia okresów niewykonywania pracy, za które pracownik otrzymuje wynagrodzenie lub œwiadczenie z ubezpieczenia spo³ecznego w razie choroby i macierzyñstwa. Nie zaliczane s¹ równie okresy urlopu wychowawczego i bezp³atnego oraz okresy s³u by wojskowej. Zaliczane s¹ natomiast okresy urlopu wypoczynkowego. Przyk³ady : Pracownik przepracowa³ 15 lat w szczególnych warunkach przy pracach wymienionych w Za³. Nr 1 do ustawy o emeryturach pomostowych. Ponadto udowodni³ jeszcze 6 lat niesk³adkowych oraz 4 lata op³acania sk³adek na ubezpieczenie spo³eczne rolników. Dla wykazania 25 letniego okresu sk³adkowego do emerytury pomostowej ustawa nie pozwala na zaliczenie do wymaganego sta u sk³adkowego i niesk³adkowego okresów uzupe³niaj¹cych / rolnych/ wymienionych w art.10 ustawy emerytalnej. W analizowanej sprawie pracownik móg³by do ogólnego sta u uwzglêdniæ jedynie 15 lat sk³adkowych i 5 lat niesk³adkowych /a wiêc 1/3 z 15 lat sk³adkowych/, tj. ogó³em 20 lat pracy. Nie spe³nia wiêc wymogów do uzyskania emerytury pomostowej. Pracownica udowodni³a 22 lata sk³adkowe oraz jeden rok niesk³adkowy, w tym 16 lat wykonywania pracy w warunkach szczególnych, na stanowisku wymienionym w Za³. nr 1 do ustawy o emeryturach pomostowych. W ci¹gu tego 16 letniego okresu przez dwa miesi¹ce przebywa³a na zwolnieniach lekarskich, przez 3 miesiàce przebywaùa na urlopie bezpùatnym a przez póù roku na urlopie wychowawczym. Ponadto przez póù roku wykonywaùa pracæ w warunkach szczególnych w wymiarze ½ etatu. ZUS w takiej sytuacji wyùàczy okres pobierania úwiadczeñ chorobowych, urlop bezp³at

7 ny, urlop wychowawczy i zatrudnienie w niepe³nym wymiarze ³¹cznie 1 rok i 5miesiêcy. W zwi¹zku z tym pracownica udowodni³a 14 lat i 7 miesiêcy wykonywania pracy w szczególnych warunkach, co nie pozwoli jej na uzyskanie prawa do emerytury. a Ustawa gwarantuje tak e uzyskanie prawa do emerytury pomostowej ubezpieczonym urodzonym po dniu 31 grudnia 1948 r., którzy wprawdzie po dniu 31 grudnia 2008 r. nie wykonywali pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze, wymienionej w nowych wykazach prac, ale spe³nili inne warunki okreœlone w ustawie dla uzyskania prawa do emerytury pomostowej. Jednym z tych warunków jest posiadanie w dniu 1 stycznia 2009 r. wymaganego w przepisach reguluj¹cych nabycie uprawnieñ do emerytury pomostowej, okresu pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze, wymienionej w nowych wykazach prac. Przyk³ady : Pracownik po ukoñczeniu 60 lat zamierza wyst¹piæ o emeryturê pomostow¹. Od 1 stycznia roku 1995 wykonuje nieprzerwanie prace w warunkach szczególnych wymienion¹ w dziale IX wykazu A w charakterze kominiarza. Praca ta nie zosta³a wymieniona w nowych wykazach do ustawy o emeryturach pomostowych. Oznacza to, e pracownik ten nie spe³nia wymogu wykonywania po 31 grudnia 2008r. pracy w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze z nowego wykazu, chyba e po tej dacie zatrudni siê przy wykonywaniu pracy przewidzianej w nowym wykazie / przepisy nie okreœlaj¹ na jak d³ugo/. Od powy szej zasady istnieje jednak wyj¹tek. Osoba, która 1 stycznia 2009r. mia³a wymagany okres pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze wymienionej w nowych wykazach prac, mo e nabyæ prawo do emerytury pomostowej po spe³nieniu pozosta³ych warunków wymienionych w art.4 pkt 1-5 i 7, art.5 12 ustawy o emeryturach pomostowych, mimo e po 31 grudnia 2008r. nie wykonywa³a ju takiej pracy wg art. 49 ustawy o emeryturach pomostowych. Pracownik ubiega siê o przyznanie emerytury pomostowej. Udowodni³ 26 lat sk³adkowych i niesk³adkowych w tym: - okres zatrudnienia w warunkach szczególnych wg wykazu A od r. do 31 grudnia 1996r. - okres zatrudnienia na kolei od r. do r. - okres pracy w szczególnych warunkach wymienionej w Za³. Nr 1 do ustawy o emeryturach pomostowych od r. i nadal pozostaje w stosunku pracy, wykonuj¹c tê sam¹ pracê. Ustalaj¹c 15 letni okres zatrudnienia w szczególnych warunkach ZUS zaliczy zarówno okres pracy wymienionej w wykazie A, ³¹cznie z prac¹ na kolei, jak równie okres wykonywania pracy wymienionej w Za³. Nr 1 do ustawy o emeryturach pomostowych. Pracownica w maju 2009r. ukoñczy 55 lat. Udowodni³a 22 lata okresów sk³adkowych. Przez 17 lat, do 31 grudnia 2008r. by³a zatrudniona jako nauczycielka w oœrodku szkolno-wychowawczym przy wykonywaniu prac wymienionych w rozporz¹dzeniu w sprawie wieku emerytalnego oraz w Za³. Nr 2 do ustawy o emeryturach pomostowych. Nie wykonywa³a pracy w tym charakterze po 1 stycznia 2009r. Poniewa jednak na 1 stycznia 2009r. udowodni³a wymagany okres takiego zatrudnienia, uzyska prawo do emerytury pomostowej. Pracownica przed 1 stycznia 1999r. wykonywa³a prace w szczególnych warunkach wymienion¹ w wykazie A przez 7 lat. Od 1 stycznia 2000r. zatrudniona zosta³a w szczególnych warunkach przy pracach wymienionych w wykazie Nr 1 ustawy o emeryturach pomostowych. Po odliczeniu zwolnieñ lekarskich 15 letni okres zatrudnienia w warunkach szczególnych spe³ni³a w dniu 8 stycznia 2009r. i z tym dniem rozwi¹za³a stosunek pracy, poniewa ukoñczy³a 55 lat. Wykaza³a zatem 26 lat i 7 miesiêcy okresów sk³adkowych i niesk³adkowych. Naby- ³a wiêc prawo do emerytury pomostowej, poniewa spe³ni³a warunek wykonywania pracy w szczególnych warunkach po 31 grudnia 2008r. Z chwil¹ nabycia uprawnieñ do emerytury pomostowej, postêpowanie wszczyna siê na wniosek osoby ubiegaj¹cej siê o jej przyznanie, zg³oszony bezpoœrednio w ZUS lub za poœrednictwem p³atnika sk³adek. Do wniosku musz¹ byæ do³¹czone dokumenty potwierdzaj¹ce spe³nienie warunków nabycia prawa do emerytury pomostowej. Decyzjê w sprawie emerytury pomostowej wydaje i emeryturê tê wyp³aca w³aœciwa jednostka ZUS, a od - 7 -

8 tej decyzji osobie zainteresowanej przys³uguje odwo- ³anie do s¹du na zasadach przyjêtych dla emerytur i rent. Prawo do emerytury pomostowej ulega zawieszeniu bez wzglêdu na wysokoœæ uzyskiwanego przychodu w razie podjêcia przez uprawnionego pracy w szczególnych warunkach lub szczególnym charakterze wymienionej w art. 3 ust. 1 i 3 ustawy do emerytury pomostowej. Jednak e po dniu od którego przyznano emeryturê pomostow¹ uprawniony bêdzie móg³ nadal pracowaæ, z tym e musi jednak zmieniæ miejsce i rodzaj pracy. Wi¹ e siê to niekiedy ze zmian¹ zawodu. Jeœli z niego nie zrezygnuje - ZUS zawiesi emeryturê pomostow¹, bez wzglêdu na wysokoœæ zarobków. Nast¹pi to tak e gdy zatrudni siê w nowym zawodzie daj¹cym prawo do emerytury pomostowej. Natomiast emerytura pomostowa zostanie zmniejszona o 440 z³, gdy uprawniony uzyska w ca³kiem innym zawodzie przychody przekraczaj¹ce 2078 z³, a ca³kowicie zawieszona, gdy przekroczy limit 3859,20 z³. Prawo do emerytury pomostowej przys³uguje do czasu przyznania innej zwyk³ej emerytury nie d³u ej ni do osi¹gniêcia powszechnego wieku emerytalnego. W razie zbiegu prawa do emerytury pomostowej prawem do renty, uposa enia w stanie spoczynku, zasi³ku przedemerytalnego, œwiadczenia przedemerytalnego lub innego œwiadczenia o charakterze emerytalnym lub rentowym, ustalonym na podstawie odrêbnych ustaw, przys³uguje tylko jedno z tych œwiadczeñ wy sze lub wybrane przez uprawnionego. 3.1 Wysokoœæ emerytury pomostowej Emerytura pomostowa stanowi równowartoœæ kwoty bêd¹cej wynikiem podzielenia podstawy obliczenia emerytury, ustalonej w taki sposób, w jaki ustalana jest podstawa obliczenia emerytury z Funduszu Ubezpieczeñ Spo³ecznych, przez œrednie dalsze trwanie ycia dla osób w wieku 60 lat, ustalone wed³ug obowi¹zuj¹cych w dniu zg³oszenia wniosku o przyznanie emerytury pomostowej - tablic œredniego trwania ycia, s³u- ¹cych do obliczenia emerytury z FUS. Podstawê obliczenia emerytury pomostowej stanowi kwota sk³adek na ubezpieczenie emerytalne, z uwzglêdnieniem ich waloryzacji, zewidencjonowanych na koncie ubezpieczonego do koñca miesi¹ca, poprzedzaj¹cego miesi¹c, od którego przys³uguje wyp³ata emerytury oraz zwaloryzowanego kapita³u pocz¹tkowego. Kwota emerytury pomostowej nie mo e byæ ni sza ni kwota najni szej emerytury, o której mowa w ustawie o emeryturach i rentach z FUS. Je eli po dniu, od którego przyznano emeryturê pomostow¹, uprawniony podlega³ ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym, wysokoœæ emerytury pomostowej ulega ponownemu ustaleniu na zasadach przyjêtych dla emerytury z Funduszu Ubezpieczeñ Spo³ecznych. 3.2 Rekompensata dla pracuj¹cych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze, którzy nie spe³niaj¹ warunków do uzyskania prawa do emerytury pomostowej. Rekompensata przys³uguje ubezpieczonemu urodzonemu po dniu 31 grudnia 1948 r., je eli przed dniem 1 stycznia 2009 r. wykonywa³ przez co najmniej 15 lat prace w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze w rozumieniu przepisów ustawy o emeryturach i rentach z FUS. Do 15-letniego okresu pracy uwzglêdnia siê tylko tak¹ pracê w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze, która by³a wykonywana stale i w pe³nym wymiarze czasu pracy. Przy ustalaniu okresów tej pracy pomija siê okresy niezdolnoœci do pracy, za które wyp³acono mu wynagrodzenie lub œwiadczenie z ubezpieczenia spo³ecznego w razie choroby i macierzyñstwa, np. zasi³ek chorobowy. Rekompensata bêdzie ustalona po z³o eniu wniosku o now¹ emeryturê z Funduszu Ubezpieczeñ Spo- ³ecznych przez osobê maj¹c¹ 60 lat (kobieta) i 65 lat (mê czyzna) i bêdzie stanowi³a dodatek do kapita³u pocz¹tkowego, który jest sk³adnikiem podstawy obliczenia nowej emerytury. Pamiêtaæ nale y e ZUS doliczy rekompensatê tylko na wniosek emeryta. Osoba, która bêdzie ubiega³a siê o przyznanie nowej emerytury z FUS, powinna przed³o yæ dokumentacjê potwierdzaj¹c¹ wykonywanie przed dniem 1 stycznia 2009 r. pracy w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze, o ile wczeœniej dokumentacja taka nie zosta³a przed³o ona organowi rentowemu. Rekompensata nie przys³uguje osobie, która naby³a prawo do emerytury na podstawie przepisów o emeryturach i rentach z FUS. Opracowa³a: Helena Rajczuk w konsultacji z Oddzia³em ZUS w Opolu - 8 -

SPIS TREŒCI. Wprowadzenie. Wykaz skrótów. Rozdzia³ I. System ubezpieczeñ spo³ecznych

SPIS TREŒCI. Wprowadzenie. Wykaz skrótów. Rozdzia³ I. System ubezpieczeñ spo³ecznych 9 13 17 Wprowadzenie Wykaz skrótów Rozdzia³ I. System ubezpieczeñ spo³ecznych 22 1. Podstawowe pojêcia... 1 23 2. Zasady ogólne... 21 25 3. Zasady podlegania ubezpieczeniom spo³ecznym... 26 96 4. Zbieg

Bardziej szczegółowo

- 70% wg starych zasad i 30% wg nowych zasad dla osób, które. - 55% wg starych zasad i 45% wg nowych zasad dla osób, które

- 70% wg starych zasad i 30% wg nowych zasad dla osób, które. - 55% wg starych zasad i 45% wg nowych zasad dla osób, które Oddział Powiatowy ZNP w Gostyninie Uprawnienia emerytalne nauczycieli po 1 stycznia 2013r. W związku napływającymi pytaniami od nauczycieli do Oddziału Powiatowego ZNP w Gostyninie w sprawie uprawnień

Bardziej szczegółowo

ZMIANY W EMERYTURACH Z FUNDUSZU UBEZPIECZEŃ SPOŁECZNYCH OD DNIA 01.01.2013R.

ZMIANY W EMERYTURACH Z FUNDUSZU UBEZPIECZEŃ SPOŁECZNYCH OD DNIA 01.01.2013R. ZMIANY W EMERYTURACH Z FUNDUSZU UBEZPIECZEŃ SPOŁECZNYCH OD DNIA 01.01.2013R. 1 Proces wydłużenia wieku emerytalnego Ustawa z dnia 11 maja 2012r. o zmianie ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń

Bardziej szczegółowo

8. Podstawa wymiaru œwiadczeñ dla ubezpieczonych niebêd¹cych pracownikami

8. Podstawa wymiaru œwiadczeñ dla ubezpieczonych niebêd¹cych pracownikami 8. PODSTAWA WYMIARU ŒWIADCZEÑ DLA UBEZPIECZONYCH NIEBÊD CYCH PRACOWNIKAMI 563 ŒWIADCZENIA Z UBEZPIECZENIA CHOROBOWEGO W RAZIE CHOROBY I MACIERZYÑSTWA wyr. SN z 14 lipca 2005 r., II UK 314/04 ( Niewyp³acenie

Bardziej szczegółowo

Regulamin wynagradzania pracowników niepedagogicznych zatrudnionych w Publicznym Gimnazjum im. Tadeusza Kościuszki w Dąbrówce. I. Postanowienia ogóle

Regulamin wynagradzania pracowników niepedagogicznych zatrudnionych w Publicznym Gimnazjum im. Tadeusza Kościuszki w Dąbrówce. I. Postanowienia ogóle Załącznik nr 1 do Zarządzenia nr 6/09/10 z dnia 17 grudnia 2009 r. Dyrektora Publicznego Gimnazjum im. Tadeusza Kościuszki w Dąbrówce Regulamin wynagradzania pracowników niepedagogicznych zatrudnionych

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN WYNAGRADZANIA

REGULAMIN WYNAGRADZANIA Za³¹cznik do Zarz¹dzenia Nr 01/2009 Przewodnicz¹cego Zarz¹du KZG z dnia 2 kwietnia 2009 r. REGULAMIN WYNAGRADZANIA pracowników samorz¹dowych zatrudnionych w Komunalnym Zwi¹zku Gmin we W³adys³awowie Regulamin

Bardziej szczegółowo

Stowarzyszenie na Rzecz Dzieci z Zaburzeniami Genetycznymi Urlop bezpłatny a prawo do zasiłków związanych z chorobą i macierzyństwem

Stowarzyszenie na Rzecz Dzieci z Zaburzeniami Genetycznymi Urlop bezpłatny a prawo do zasiłków związanych z chorobą i macierzyństwem Źródło: http://podatki.pl Co o urlopie bezpłatnym stanowi Kodeks pracy Zgodnie z Kodeksem pracy pracodawca może udzielić pracownikowi, na jego pisemny wniosek, urlopu bezpłatnego (art. 174 kp). Pracodawca,

Bardziej szczegółowo

Zmiany te polegają na:

Zmiany te polegają na: Z dniem 1 stycznia 2013 r. wejdzie w życie ustawa z dnia 11 maja 2012 r. o zmianie ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 6 czerwca 2012

Bardziej szczegółowo

ZASADY USTALANIA PODSTAWY WYMIARU SKŁADEK NA UBEZPIECZENIA EMERYTALNE I RENTOWE OSÓB PRZEBYWAJĄCYCH NA URLOPACH WYCHOWAWCZYCH

ZASADY USTALANIA PODSTAWY WYMIARU SKŁADEK NA UBEZPIECZENIA EMERYTALNE I RENTOWE OSÓB PRZEBYWAJĄCYCH NA URLOPACH WYCHOWAWCZYCH ZASADY USTALANIA PODSTAWY WYMIARU SKŁADEK NA UBEZPIECZENIA EMERYTALNE I RENTOWE OSÓB PRZEBYWAJĄCYCH NA URLOPACH WYCHOWAWCZYCH (aktualizacja od 1 września 2013 r.) Do 31 sierpnia 2013 r. podstawę wymiaru

Bardziej szczegółowo

ZARZĄDZENIE Nr 18/2009 WÓJTA GMINY KOŁCZYGŁOWY z dnia 4 maja 2009 r.

ZARZĄDZENIE Nr 18/2009 WÓJTA GMINY KOŁCZYGŁOWY z dnia 4 maja 2009 r. ZARZĄDZENIE Nr 18/2009 WÓJTA GMINY KOŁCZYGŁOWY z dnia 4 maja 2009 r. w sprawie ustalenia Regulaminu Wynagradzania Pracowników w Urzędzie Gminy w Kołczygłowach Na podstawie art. 39 ust. 1 i 2 ustawy z dnia

Bardziej szczegółowo

ROZPORZÑDZENIE RADY MINISTRÓW. z dnia 18 marca 2009 r. w sprawie wynagradzania pracowników samorzàdowych

ROZPORZÑDZENIE RADY MINISTRÓW. z dnia 18 marca 2009 r. w sprawie wynagradzania pracowników samorzàdowych Dziennik Ustaw Nr 50 4541 Poz. 398 398 ROZPORZÑDZENIE RADY MINISTRÓW z dnia 18 marca 2009 r. w sprawie wynagradzania pracowników samorzàdowych Na podstawie art. 37 ust. 1 ustawy z dnia 21 listopada 2008

Bardziej szczegółowo

Vademecum zmian w przepisach emerytalnych

Vademecum zmian w przepisach emerytalnych Vademecum zmian w przepisach emerytalnych Autor: Hanna Wiśniewska 01.02.2009. Portal finansowy IPO.pl Ostatnie miesiące 2008 r. obfitowały w doniesienia o nowelizacji obowiązujących przepisów emerytalnych

Bardziej szczegółowo

Miejski Ośrodek Pomocy Rodzinie w Koninie

Miejski Ośrodek Pomocy Rodzinie w Koninie Informacja dotycząca opłacania składek na ubezpieczenie emerytalno - rentowe za rolnika, pobierającego świadczenie pielęgnacyjne, w związku z nowelizacją ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników Składki

Bardziej szczegółowo

Dziennik Urzêdowy. zawodników amatorów osi¹gaj¹cych wysokie wyniki sportowe we wspó³zawodnictwie miêdzynarodowym lub krajowym

Dziennik Urzêdowy. zawodników amatorów osi¹gaj¹cych wysokie wyniki sportowe we wspó³zawodnictwie miêdzynarodowym lub krajowym Województwa Wielkopolskiego Nr 127 13535 2351 UCHWA A Nr XVIII/152/08 RADY POWIATU GOSTYÑSKIEGO z dnia 26 czerwca 2008 r. w sprawie: zasad i trybu przyznawania, wstrzymywania i cofania oraz wysokoœci stypendiów

Bardziej szczegółowo

USTAWA. z dnia 6 grudnia 2008 r. o zmianie ustawy Kodeks pracy oraz niektórych innych ustaw 1)

USTAWA. z dnia 6 grudnia 2008 r. o zmianie ustawy Kodeks pracy oraz niektórych innych ustaw 1) Dziennik Ustaw Nr 237 13670 Poz. 1654 1654 USTAWA z dnia 6 grudnia 2008 r. o zmianie ustawy Kodeks pracy oraz niektórych innych ustaw 1) Art. 1. W ustawie z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (Dz. U.

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN WYNAGRADZANIA BIAŁOŁĘCKIEGO OŚRODKA KULTURY (tekst jednolity) Rozdział I Przepisy wstępne

REGULAMIN WYNAGRADZANIA BIAŁOŁĘCKIEGO OŚRODKA KULTURY (tekst jednolity) Rozdział I Przepisy wstępne REGULAMIN WYNAGRADZANIA BIAŁOŁĘCKIEGO OŚRODKA KULTURY (tekst jednolity) Rozdział I Przepisy wstępne Podstawę prawną Regulaminu Wynagradzania Białołęckiego Ośrodka Kultury stanowią przepisy: 1. Kodeksu

Bardziej szczegółowo

Polemiki i refleksje. Taksa notarialna i op³aty s¹dowe w zwi¹zku ze sporz¹dzeniem umowy przeniesienia w³asnoœci celem uzyskania renty strukturalnej

Polemiki i refleksje. Taksa notarialna i op³aty s¹dowe w zwi¹zku ze sporz¹dzeniem umowy przeniesienia w³asnoœci celem uzyskania renty strukturalnej Ryszard Stawowy, Taksa notarialna i op³aty s¹dowe... Rejent * rok 14 * nr 12(164) grudzieñ 2004 r. Polemiki i refleksje Taksa notarialna i op³aty s¹dowe w zwi¹zku ze sporz¹dzeniem umowy przeniesienia w³asnoœci

Bardziej szczegółowo

1. Od kiedy i gdzie należy złożyć wniosek?

1. Od kiedy i gdzie należy złożyć wniosek? 1. Od kiedy i gdzie należy złożyć wniosek? Wniosek o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego będzie można składać w Miejskim Ośrodku Pomocy Społecznej w Puławach. Wnioski będą przyjmowane od dnia

Bardziej szczegółowo

ROZDZIAŁ I POSTANOWIENIA OGÓLNE

ROZDZIAŁ I POSTANOWIENIA OGÓLNE ZASADY PRZYZNAWANIA REFUNDACJI CZĘŚCI KOSZTÓW PONIESIONYCH NA WYNAGRODZENIA, NAGRODY ORAZ SKŁADKI NA UBEZPIECZENIA SPOŁECZNE SKIEROWANYCH BEZROBOTNYCH DO 30 ROKU ŻYCIA PRZEZ POWIATOWY URZĄD PRACY W JAWORZE

Bardziej szczegółowo

ustawêz dnia 21 listopada 2008 r. o pracownikach samorz¹dowych,

ustawêz dnia 21 listopada 2008 r. o pracownikach samorz¹dowych, Za³¹cmik do Zarz¹dzenia Nr 03/2010 Przewodnicz¹cego Zarz¹du ZMZP z dnia 8 marca 2010 r. REGULAMIN WYNAGRADZANIA pracowników samorz¹dowych zatrudnionych w Zwi¹zku Miêdzygminnym Zatoki Puckiej we W³adys³awowie

Bardziej szczegółowo

1 Wg komunikatu Prezesa GUS z 25 marca 2008 r. w sprawie tablicy redniego dalszego trwania ycia kobiet i

1 Wg komunikatu Prezesa GUS z 25 marca 2008 r. w sprawie tablicy redniego dalszego trwania ycia kobiet i Zasady czenia wiadcze emerytalnych ze zreformowanego powszechnego systemu emerytalnego i systemu ubezpieczenia spo ecznego rolników obowi zuj ce od 8 stycznia 2009 r. 1. Geneza 8 stycznia 2009 r. wesz

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN WYNAGRADZANIA PRACOWNIKÓW

REGULAMIN WYNAGRADZANIA PRACOWNIKÓW Załącznik Nr 1 do Zarządzenia REGULAMIN WYNAGRADZANIA PRACOWNIKÓW Centrum Administracyjnego Placówek Opiekuńczo-Wychowawczych w Sępólnie Krajeńskim z siedzibą w Więcborku Na podstawie art. 77 2 Kodeksu

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN WYNAGRADZANIA pracowników Zakładu Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej w Świeszynie

REGULAMIN WYNAGRADZANIA pracowników Zakładu Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej w Świeszynie REGULAMIN WYNAGRADZANIA pracowników Zakładu Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej w Świeszynie I. PRZEPISY WSTĘPNE 1 Regulamin określa zasady i warunki wynagradzania za pracę oraz świadczenia związane

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŒCI. Przedmowa...

SPIS TREŒCI. Przedmowa... SPIS TREŒCI Spis Wykaz treœci skrótów... Przedmowa... XIII XIX Rozdzia³ I. ród³a prawa pracy... 1 1. Zagadnienia ogólne... 2 2. Charakter prawny norm prawa pracy... 3 3. ród³a prawa pracy... 4 I. ród³a

Bardziej szczegółowo

Regulamin Wynagradzania Pracowników Urz du Gminy Pi tek.

Regulamin Wynagradzania Pracowników Urz du Gminy Pi tek. Regulamin Wynagradzania Pracowników Urz du Gminy Pi tek. Regulamin wynagradzania, zwany dalej regulaminem zosta ustalony na podstawie : art.77² ustawy z 26 czerwca 1974r. Kodeks pracy ( Dz. U. z 1998r.

Bardziej szczegółowo

Rolnik - Przedsiębiorca

Rolnik - Przedsiębiorca Rolnik - Przedsiębiorca Pojawiły się nowe zasady podlegania ubezpieczeniom społecznym i wymiaru składek w Kasie Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (KRUS) dotyczące rolników prowadzących dodatkową działalność

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA SPRAWIEDLIWOŚCI. z dnia... 2010 r.

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA SPRAWIEDLIWOŚCI. z dnia... 2010 r. projekt z dnia 19.05.2010 r. ROZPORZĄDZENIE MINISTRA SPRAWIEDLIWOŚCI z dnia... 2010 r. w sprawie przekazywania składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe funkcjonariuszy Służby Więziennej zwolnionych

Bardziej szczegółowo

Opracowała: Karolina Król-Komarnicka, kierownik działu kadr i płac w państwowej instytucji

Opracowała: Karolina Król-Komarnicka, kierownik działu kadr i płac w państwowej instytucji OPUBLIKOWANO: 1 SIERPNIA 2013 ZAKTUALIZOWANO: 12 KWIETNIA 2016 Urlop rodzicielski aktualizacja Opracowała: Karolina Król-Komarnicka, kierownik działu kadr i płac w państwowej instytucji Ustawa z dnia 26

Bardziej szczegółowo

Przyznanie niemieckiej emerytury

Przyznanie niemieckiej emerytury Emerytura, renta, pomostowe niemieckie świadczenia emerytalne są w zasięgu Polaków pracujących w Niemczech. Aby jednak otrzymać świadczenie, to pierwszym krokiem jest ustalenie kapitału początkowego, a

Bardziej szczegółowo

Na czym polegała reforma emerytalna z 1999 r.?

Na czym polegała reforma emerytalna z 1999 r.? Na czym polegała reforma emerytalna z 1999 r.? Do 1998 roku funkcjonował w Polsce repartycyjny system emerytalny o zdefiniowanym świadczeniu. W systemach repartycyjnych składki osób pracujących finansują

Bardziej szczegółowo

w sprawie zorganizowania i finansowania prac interwencyjnych

w sprawie zorganizowania i finansowania prac interwencyjnych Umowa / w sprawie zorganizowania i finansowania prac interwencyjnych zawarta w dniu.. pomiędzy: Powiatowym Urzędem Pracy z siedzibą w Gdyni ul. Kołłątaja 8 reprezentowanym przez Dyrektora Joannę Siwicką

Bardziej szczegółowo

Jak mogę zrezygnować ze składek ubezpieczeniowych w ZUS?

Jak mogę zrezygnować ze składek ubezpieczeniowych w ZUS? Pytanie nr 1 Jak mogę zrezygnować ze składek ubezpieczeniowych w ZUS? Zasady podlegania w Polsce ubezpieczeniom społecznym określone są w ustawie z dnia 13.10.1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych

Bardziej szczegółowo

U S T A W A. z dnia. o zmianie ustawy o ułatwieniu zatrudnienia absolwentom szkół. Art. 1.

U S T A W A. z dnia. o zmianie ustawy o ułatwieniu zatrudnienia absolwentom szkół. Art. 1. P r o j e k t z dnia U S T A W A o zmianie ustawy o ułatwieniu zatrudnienia absolwentom szkół. Art. 1. W ustawie z dnia 18 września 2001 r. o ułatwieniu zatrudnienia absolwentom szkół (Dz.U. Nr 122, poz.

Bardziej szczegółowo

POWIATOWY URZĄD PRACY

POWIATOWY URZĄD PRACY POWIATOWY URZĄD PRACY ul. Piłsudskiego 33, 33-200 Dąbrowa Tarnowska tel. (0-14 ) 642-31-78 Fax. (0-14) 642-24-78, e-mail: krda@praca.gov.pl Załącznik Nr 3 do Uchwały Nr 5/2015 Powiatowej Rady Rynku Pracy

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN WSPARCIA FINANSOWEGO CZŁONKÓW. OIPiP BĘDĄCYCH PRZEDSTAWICIELAMI USTAWOWYMI DZIECKA NIEPEŁNOSPRAWNEGO LUB PRZEWLEKLE CHOREGO

REGULAMIN WSPARCIA FINANSOWEGO CZŁONKÓW. OIPiP BĘDĄCYCH PRZEDSTAWICIELAMI USTAWOWYMI DZIECKA NIEPEŁNOSPRAWNEGO LUB PRZEWLEKLE CHOREGO Załącznik nr 1 do Uchwały Okręgowej Rady Pielęgniarek i Położnych w Opolu Nr 786/VI/2014 z dnia 29.09.2014 r. REGULAMIN WSPARCIA FINANSOWEGO CZŁONKÓW OIPiP BĘDĄCYCH PRZEDSTAWICIELAMI USTAWOWYMI DZIECKA

Bardziej szczegółowo

Adres strony internetowej, na której Zamawiający udostępnia Specyfikację Istotnych Warunków Zamówienia: www.mcs-przychodnia.pl

Adres strony internetowej, na której Zamawiający udostępnia Specyfikację Istotnych Warunków Zamówienia: www.mcs-przychodnia.pl Adres strony internetowej, na której Zamawiający udostępnia Specyfikację Istotnych Warunków Zamówienia: www.mcs-przychodnia.pl Warszawa: Dostawa materiałów i wypełnień stomatologicznych dla Mazowieckiego

Bardziej szczegółowo

Fundusz Pracy. Zwolnienia z obowiązkowych składek.

Fundusz Pracy. Zwolnienia z obowiązkowych składek. Fundusz Pracy. Zwolnienia z obowiązkowych składek. Podstawowe pytania, które pojawiają się podczas omawiania zwolnień dotyczących podatków, opłat czy też obowiązkowych składek ubezpieczeniowych, dotyczą

Bardziej szczegółowo

Rejestracja firmy i obowi zki przedsi biorcy

Rejestracja firmy i obowi zki przedsi biorcy Rejestracja firmy i obowi zki Jakie s obowi zki pocz tkuj cego? 1 2 Rejestracja firmy Zg oszenie dzia alno ci gospodarczej w gminie i tym samym zg oszenie p atnika sk adek w ZUS (wniosek CEIDG 1, który

Bardziej szczegółowo

KARTA INFORMACYJNA USŁUGI PRZYZNANIE DODATKU AKTYWIZACYJNEGO

KARTA INFORMACYJNA USŁUGI PRZYZNANIE DODATKU AKTYWIZACYJNEGO URZĄD PRACY Węgierska 146, 33-300 Nowy Sącz, Tel. 0048 18 442-91-08, 442-91-10, 442-91-13, Fax.0048 18 442-99-84, e-mail: krno@praca.gov.pl http://www.sup.nowysacz.pl, NIP 734-102-42-70, REGON 492025071,

Bardziej szczegółowo

Wiek emerytalny od 1 pa dziernika 2017 r. Sprawd, co si zmieni i jakie masz uprawnienia

Wiek emerytalny od 1 pa dziernika 2017 r. Sprawd, co si zmieni i jakie masz uprawnienia Wiek emerytalny od 1 pa dziernika 2017 r. Sprawd, co si zmieni i jakie masz uprawnienia Od 1 pa dziernika 2017 r. powszechny wiek emerytalny b dzie wynosi : t 60 lat dla kobiet, t 65 lat dla m czyzn. Je

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN WYNAGRADZANIA PRACOWNIKÓW W URZĘDZIE GMINY W MOKRSKU

REGULAMIN WYNAGRADZANIA PRACOWNIKÓW W URZĘDZIE GMINY W MOKRSKU REGULAMIN WYNAGRADZANIA PRACOWNIKÓW W URZĘDZIE GMINY W MOKRSKU Rozdział 1 Przepisy ogólne 1 Regulamin określa zasady i warunki wynagradzania za pracę oraz świadczenia związane z pracą i warunki ich przyznawania.

Bardziej szczegółowo

Formy zatrudnienia zarządu spółki kapitałowej. Aspekty prawne, podatkowe i ubezpieczeniowe. Zawiera wzory pism

Formy zatrudnienia zarządu spółki kapitałowej. Aspekty prawne, podatkowe i ubezpieczeniowe. Zawiera wzory pism Formy zatrudnienia zarządu spółki kapitałowej. Aspekty prawne, podatkowe i ubezpieczeniowe. Zawiera wzory pism Agnieszka Kowalska,,, Artur Kowalski Publikacja stanowi kompendium wiedzy na 2010 rok dotyczące

Bardziej szczegółowo

ROZDZIAŁ I Zatrudnianie pracowników 1. Zgłoszenie pracodawcy - zmiany w przepisach 2. Dokumentowanie podjęcia pracy przez pracownika 3.

ROZDZIAŁ I Zatrudnianie pracowników 1. Zgłoszenie pracodawcy - zmiany w przepisach 2. Dokumentowanie podjęcia pracy przez pracownika 3. ROZDZIAŁ I Zatrudnianie pracowników 1. Zgłoszenie pracodawcy - zmiany w przepisach 2. Dokumentowanie podjęcia pracy przez pracownika 3. Akta osobowe 4. Umowy o pracę 4.1. Umowa o pracę na czas określony

Bardziej szczegółowo

Ogólne Warunki Ubezpieczenia PTU ASSISTANCE I.

Ogólne Warunki Ubezpieczenia PTU ASSISTANCE I. Ogólne Warunki Ubezpieczenia PTU ASSISTANCE I 1. 2. 3. 1. 1 Niniejsze Ogólne Warunki Ubezpieczenia PTU ASSISTANCE I, zwane dalej OWU, stosuje siê w umowach ubezpieczenia PTU ASSISTANCE I zawieranych przez

Bardziej szczegółowo

Powiatowy Urząd Pracy w Ostrołęce

Powiatowy Urząd Pracy w Ostrołęce imię i nazwisko PESEL...,... miejscowość, data adres zamieszkania, telefon kontaktowy data rejestracji w Powiatowym Urzędzie Pracy w Ostrołęce Powiatowy Urząd Pracy w Ostrołęce nazwa uprzednio ukończonej

Bardziej szczegółowo

WNIOSEK O USTALENIE PRAWA DO ZASI KU RODZINNEGO ORAZ DODATKÓW DO ZASI KU RODZINNEGO

WNIOSEK O USTALENIE PRAWA DO ZASI KU RODZINNEGO ORAZ DODATKÓW DO ZASI KU RODZINNEGO Nazwa podmiotu realizuj¹cego œwiadczenia rodzinne: Adres: WNIOSEK O USTALENIE PRAWA DO ZASI KU RODZINNEGO ORAZ DODATKÓW DO ZASI KU RODZINNEGO Czêœæ I 1. Dane osoby ubiegaj¹cej siê Imiê i nazwisko PESEL*

Bardziej szczegółowo

WNIOSEK O USTALENIE PRAWA DO ZASIŁKU DLA OPIEKUNA

WNIOSEK O USTALENIE PRAWA DO ZASIŁKU DLA OPIEKUNA Nazwa organu właściwego prowadzącego postępowanie w sprawie zasiłku dla opiekuna: Adres: WNIOSEK O USTALENIE PRAWA DO ZASIŁKU DLA OPIEKUNA przysługującego na podstawie z ustawy z dnia 4 kwietnia 2014 r.

Bardziej szczegółowo

Zarządzenie nr 1/2013. Dyrektora Gminnego Przedszkola Pod Stumilowym Lasem w Pęclinie. z dnia 16 stycznia 2013r.

Zarządzenie nr 1/2013. Dyrektora Gminnego Przedszkola Pod Stumilowym Lasem w Pęclinie. z dnia 16 stycznia 2013r. Zarządzenie nr 1/2013 Dyrektora Gminnego Przedszkola Pod Stumilowym Lasem w Pęclinie z dnia 16 stycznia 2013r. w sprawie ustalenia Regulaminu wynagradzania pracowników niepedagogicznych Gminnego Przedszkola

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN WYNAGRADZANIA PRACOWNIKÓW URZĘDU GMINY I MIASTA W GRYFOWIE ŚLĄSKIM

REGULAMIN WYNAGRADZANIA PRACOWNIKÓW URZĘDU GMINY I MIASTA W GRYFOWIE ŚLĄSKIM Załącznik do Zarządzenia nr 48/2009 Burmistrza Gminy i Miasta Gryfów Śląski REGULAMIN WYNAGRADZANIA PRACOWNIKÓW URZĘDU GMINY I MIASTA W GRYFOWIE ŚLĄSKIM Na podstawie art. 39 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 21

Bardziej szczegółowo

Protokół kontroli. Upoważnienie do przeprowadzenia kontroli doręczono dnia 23 października 2014 r. płatnikowi składek: Mieczysław Walasik.

Protokół kontroli. Upoważnienie do przeprowadzenia kontroli doręczono dnia 23 października 2014 r. płatnikowi składek: Mieczysław Walasik. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Wydział Kontroli Płatników Składek w Radomiu Czachowskiego 21 A 26-600 Radom Znak pisma: 312014100012PR0001 Znak sprawy: 312014100012 Dane identyfikacyjne NIP: 7981013335

Bardziej szczegółowo

Szpital Iłża: Udzielenie i obsługa kredytu długoterminowego w wysokości 800 000 zł na sfinansowanie bieżących zobowiązań.

Szpital Iłża: Udzielenie i obsługa kredytu długoterminowego w wysokości 800 000 zł na sfinansowanie bieżących zobowiązań. Szpital Iłża: Udzielenie i obsługa kredytu długoterminowego w wysokości 800 000 zł na sfinansowanie bieżących zobowiązań. Numer ogłoszenia: 159554-2012; data zamieszczenia: 17.05.2012 OGŁOSZENIE O ZAMÓWIENIU

Bardziej szczegółowo

USTAWA. z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy. 1) (tekst jednolity)

USTAWA. z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy. 1) (tekst jednolity) Dz.U.98.21.94 1998.09.01 zm. Dz.U.98.113.717 art. 5 1999.01.01 zm. Dz.U.98.106.668 art. 31 2000.01.01 zm. Dz.U.99.99.1152 art. 1 2000.04.06 zm. Dz.U.00.19.239 art. 2 2001.01.01 zm. Dz.U.00.43.489 art.

Bardziej szczegółowo

I. 2) RODZAJ ZAMAWIAJĄCEGO:

I. 2) RODZAJ ZAMAWIAJĄCEGO: Wrocław: Sukcesywna dostawa odczynników chemicznych Numer ogłoszenia: 52649-2012; data zamieszczenia: 06.03.2012 OGŁOSZENIE O ZAMÓWIENIU - dostawy Zamieszczanie ogłoszenia: obowiązkowe. Ogłoszenie dotyczy:

Bardziej szczegółowo

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sygn. akt I UK 377/10 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sąd Najwyższy w składzie : Dnia 22 kwietnia 2011 r. SSN Józef Iwulski (przewodniczący) SSN Roman Kuczyński (sprawozdawca) SSN Jolanta Strusińska-Żukowska

Bardziej szczegółowo

I. POSTANOWIENIE OGÓLNE

I. POSTANOWIENIE OGÓLNE Załącznik do Zarządzenia Nr 26/2015 Rektora UKSW z dnia 1 lipca 2015 r. REGULAMIN ZWIĘKSZENIA STYPENDIUM DOKTORANCKIEGO Z DOTACJI PODMIOTOWEJ NA DOFINANSOWANIE ZADAŃ PROJAKOŚCIOWYCH NA UNIWERSYTETCIE KARDYNAŁA

Bardziej szczegółowo

ZARZĄDZENIE NR 5/2013 WÓJTA GMINY LIPUSZ z dnia 08.01.2013r.

ZARZĄDZENIE NR 5/2013 WÓJTA GMINY LIPUSZ z dnia 08.01.2013r. ZARZĄDZENIE NR 5/2013 WÓJTA GMINY LIPUSZ z dnia 08.01.2013r. w sprawie wprowadzenie w Urzędzie Gminy Lipusz regulaminu wynagradzania pracowników samorządowych zatrudnionych na podstawie umowy o pracę.

Bardziej szczegółowo

Adres strony internetowej, na której Zamawiający udostępnia Specyfikację Istotnych Warunków Zamówienia: www.zsb.iq.pl

Adres strony internetowej, na której Zamawiający udostępnia Specyfikację Istotnych Warunków Zamówienia: www.zsb.iq.pl Adres strony internetowej, na której Zamawiający udostępnia Specyfikację Istotnych Warunków Zamówienia: www.zsb.iq.pl Braniewo: Pełnienie funkcji Koordynatora Projektu Priorytet: IX Rozwój wykształcenia

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŒCI. Wprowadzenie. Wykaz skrótów. Wykaz rozporz¹dzeñ. Rozdzia³ I. System ubezpieczeñ spo³ecznych

SPIS TREŒCI. Wprowadzenie. Wykaz skrótów. Wykaz rozporz¹dzeñ. Rozdzia³ I. System ubezpieczeñ spo³ecznych 15 17 21 29 Wprowadzenie Wykaz skrótów Wykaz rozporz¹dzeñ Rozdzia³ I. System ubezpieczeñ spo³ecznych 30 1. Podstawowe pojêcia... 1 31 2. Zasady ogólne... 21 33 3. Zasady podlegania ubezpieczeniom spo³ecznym...

Bardziej szczegółowo

ZAKŁAD UBEZPIECZEŃ SPOŁECZNYCH NIEZDOLNOŚCI DO PRACY

ZAKŁAD UBEZPIECZEŃ SPOŁECZNYCH NIEZDOLNOŚCI DO PRACY ZAKŁAD UBEZPIECZEŃ SPOŁECZNYCH RENTA Z TYTUŁU NIEZDOLNOŚCI DO PRACY Warunki nabywania prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy oraz zasady ustalania jej wysokości określa ustawa z dnia 17 grudnia

Bardziej szczegółowo

Zapytanie ofertowe nr 3

Zapytanie ofertowe nr 3 I. ZAMAWIAJĄCY STUDIUM JĘZYKÓW OBCYCH M. WAWRZONEK I SPÓŁKA s.c. ul. Kopernika 2 90-509 Łódź NIP: 727-104-57-16, REGON: 470944478 Zapytanie ofertowe nr 3 II. OPIS PRZEDMIOTU ZAMÓWIENIA Przedmiotem zamówienia

Bardziej szczegółowo

I. 1) NAZWA I ADRES: Gmina Miasto Rzeszowa, Rynek 1, 35-064 Rzeszów, woj. podkarpackie, tel. 017 8754636, faks 017 8754634.

I. 1) NAZWA I ADRES: Gmina Miasto Rzeszowa, Rynek 1, 35-064 Rzeszów, woj. podkarpackie, tel. 017 8754636, faks 017 8754634. Rzeszów: Organizacja i przeprowadzenie szkoleń dla pracowników samorządowych Urzędu Miasta Rzeszowa w ramach projektu Nowoczesny Urzędnik - Kompetentny Urzędnik. Program szkoleniowy dla pracowników samorządowych

Bardziej szczegółowo

UMOWA O UDZIELENIE PODSTAWOWEGO WSPARCIA POMOSTOWEGO OBEJMUJĄCEGO POMOC KAPITAŁOWĄ W TRAKCIE PROWADZENIA DZIAŁALNOŚCI GOSPODARCZEJ

UMOWA O UDZIELENIE PODSTAWOWEGO WSPARCIA POMOSTOWEGO OBEJMUJĄCEGO POMOC KAPITAŁOWĄ W TRAKCIE PROWADZENIA DZIAŁALNOŚCI GOSPODARCZEJ Załącznik nr 10 WZÓR UMOWA O UDZIELENIE PODSTAWOWEGO WSPARCIA POMOSTOWEGO OBEJMUJĄCEGO POMOC KAPITAŁOWĄ W TRAKCIE PROWADZENIA DZIAŁALNOŚCI GOSPODARCZEJ w ramach Działania 6.2 Programu Operacyjnego Kapitał

Bardziej szczegółowo

DZIENNIK URZÊDOWY WOJEWÓDZTWA MA OPOLSKIEGO

DZIENNIK URZÊDOWY WOJEWÓDZTWA MA OPOLSKIEGO DZIENNIK URZÊDOWY WOJEWÓDZTWA MA OPOLSKIEGO Kraków, dnia 26 sierpnia 2008 r. Nr 557 TREŒÆ: Poz.: Str. DECYZJA PREZESA URZÊDU REGULACJI ENERGETYKI: 3634 z dnia 12 sierpnia 2008 r. w sprawie zatwierdzenia

Bardziej szczegółowo

Rozdział I. Zawarcie umowy zlecenia i umowy o dzieło... 1 1. Oferta zawarcia umowy... 2 2. Podpis... 4

Rozdział I. Zawarcie umowy zlecenia i umowy o dzieło... 1 1. Oferta zawarcia umowy... 2 2. Podpis... 4 Wykaz skrótów... Wykaz literatury... Wprowadzenie... XIII XVII XIX Rozdział I. Zawarcie umowy zlecenia i umowy o dzieło... 1 1. Oferta zawarcia umowy... 2 2. Podpis... 4 Rozdział II. Charakterystyka umowy

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA Nr XIX/170/2012 RADY MIEJSKIEJ w KOZIENICACH z dnia 29 marca 2012 r.

UCHWAŁA Nr XIX/170/2012 RADY MIEJSKIEJ w KOZIENICACH z dnia 29 marca 2012 r. UCHWAŁA Nr XIX/170/2012 RADY MIEJSKIEJ w KOZIENICACH z dnia 29 marca 2012 r. w sprawie zasad udzielania stypendiów o charakterze motywującym ze środków Gminy Kozienice. Na podstawie art. 18 ust. 2 pkt

Bardziej szczegółowo

Vademecum dla osób niepełnosprawnych- przewodnik zawodowy Część III. Rynek pracy. Uprawnienia zatrudnianych osób niepełnosprawnych

Vademecum dla osób niepełnosprawnych- przewodnik zawodowy Część III. Rynek pracy. Uprawnienia zatrudnianych osób niepełnosprawnych Vademecum dla osób niepełnosprawnych- przewodnik zawodowy Część III. Rynek pracy Uprawnienia zatrudnianych osób niepełnosprawnych SPIS TREŚCI: Zatrudnianie osób niepełnosprawnych str. 3 Obowiązek przedstawiania

Bardziej szczegółowo

Regulamin wynagradzania pracowników Zespołu Oświaty Samorządowej w Świeszynie

Regulamin wynagradzania pracowników Zespołu Oświaty Samorządowej w Świeszynie Regulamin wynagradzania pracowników Zespołu Oświaty Samorządowej w Świeszynie Postanowienia wstępne 1. Regulamin wynagradzania pracowników zatrudnionych w Zespole Oświaty Samorządowej w Świeszynie, zwany

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŒCI. Pismo w sprawie korzystania z pomocy finansowej ze œrodków funduszu restrukturyzacji banków spó³dzielczych.

SPIS TREŒCI. Pismo w sprawie korzystania z pomocy finansowej ze œrodków funduszu restrukturyzacji banków spó³dzielczych. SPIS TREŒCI Uchwa³a nr 5/2003 Rady Bankowego Funduszu Gwarancyjnego z dnia 20 lutego 2003 r. zmieniaj¹ca uchwa³ê w sprawie okreœlenia zasad, form, warunków i trybu udzielania pomocy finansowej podmiotom

Bardziej szczegółowo

Powiatowy Urząd Pracy... w Kłobucku (pieczęć firmowa pracodawcy/przedsiębiorcy)

Powiatowy Urząd Pracy... w Kłobucku (pieczęć firmowa pracodawcy/przedsiębiorcy) Powiatowy Urząd Pracy... w Kłobucku (pieczęć firmowa pracodawcy/przedsiębiorcy) WNIOSEK O DOFINANSOWANIE WYNAGRODZENIA ZA ZATRUDNIENIE SKIEROWANEGO BEZROBOTNEGO, KTÓRY UKOŃCZYŁ 50 ROK ŻYCIA Na zasadach

Bardziej szczegółowo

z dnia... 2008 r. Projekt

z dnia... 2008 r. Projekt Projekt ROZPORZĄDZENIE MINISTRA SPRAW WEWNĘTRZNYCH I ADMINISTRACJI 1) z dnia... 2008 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie rodzaju i zakresu świadczeń socjalnych i bytowych przysługujących policjantom

Bardziej szczegółowo

Pomoc, o której mowa w tytule udzielana jest na podstawie:

Pomoc, o której mowa w tytule udzielana jest na podstawie: Powiatowy Urząd Pracy w Jarocinie ul. Zaciszna2,63-200 Jarocin Tel. 062 747 35 79, fax 062 747 73 88 e-mail:sekretariat@pup.jarocin.pl ZASADY OKRESLAJACE PRZYZNANIE DOFINANSOWANIA WYNAGRODZENIA, NAGRODY

Bardziej szczegółowo

Uchwała Nr XXII / 242 / 04 Rady Miejskiej Turku z dnia 21 grudnia 2004 roku

Uchwała Nr XXII / 242 / 04 Rady Miejskiej Turku z dnia 21 grudnia 2004 roku Informacja dotycząca Stypendiów Burmistrza Miasta Turku za wyniki w nauce, stypendia za osiągnięcia sportowe oraz stypendia za osiągnięcia w dziedzinie kultury i działalności artystycznej. Urząd Miejski

Bardziej szczegółowo

WYROK z dnia 9 marca 2011 r. III AUa 1544/10

WYROK z dnia 9 marca 2011 r. III AUa 1544/10 WYROK z dnia 9 marca 2011 r. III AUa 1544/10 Sk³ad orzekaj¹cy:ssa Ma³gorzata Wêgrzynowska-Czajewska (przewodnicz¹cy, sprawozdawca) SSA Elwira M³ynarczyk SSA Jerzy Andrzejewski Teza Art. 43 ustawy o emeryturach

Bardziej szczegółowo

Gertruda Uœciñska* Ubezpieczenie wypadkowe nowe regulacje prawne

Gertruda Uœciñska* Ubezpieczenie wypadkowe nowe regulacje prawne Gertruda Uœciñska* Ubezpieczenie wypadkowe nowe regulacje prawne Gertruda Ubezpieczenie Uœciñska Zgodnie wypadkowe z przepisami nowe regulacje ustawy z 13 prawne paÿdziernika 1998 r. o systemie ubezpieczeñ

Bardziej szczegółowo

Adres strony internetowej, na której Zamawiający udostępnia Specyfikację Istotnych Warunków Zamówienia: www.bzp.uni.wroc.pl

Adres strony internetowej, na której Zamawiający udostępnia Specyfikację Istotnych Warunków Zamówienia: www.bzp.uni.wroc.pl Adres strony internetowej, na której Zamawiający udostępnia Specyfikację Istotnych Warunków Zamówienia: www.bzp.uni.wroc.pl Wrocław: SUKCESYWNE DOSTAWY MATERIAŁÓW KOMPUTEROWYCH ORAZ ŚWIADCZENIE USŁUG INFORMATYCZNYCH

Bardziej szczegółowo

KOMISJA NADZORU FINANSOWEGO WNIOSEK O ZATWIERDZENIE ANEKSU NR 8 DO PROSPEKTU EMISYJNEGO

KOMISJA NADZORU FINANSOWEGO WNIOSEK O ZATWIERDZENIE ANEKSU NR 8 DO PROSPEKTU EMISYJNEGO Aneks nr 8 do Prospektu Emisyjnego Cyfrowy Polsat S.A. KOMISJA NADZORU FINANSOWEGO PLAC POWSTAÑCÓW WARSZAWY 1, 00-950 WARSZAWA WNIOSEK O ZATWIERDZENIE ANEKSU NR 8 DO PROSPEKTU EMISYJNEGO zatwierdzonego

Bardziej szczegółowo

Nazwisko. Ulica Numer domu Numer mieszkania.... (imię i nazwisko) Data urodzenia:... numer PESEL... Kod pocztowy: Ulica. Numer domu. Telefon...

Nazwisko. Ulica Numer domu Numer mieszkania.... (imię i nazwisko) Data urodzenia:... numer PESEL... Kod pocztowy: Ulica. Numer domu. Telefon... Nazwa organu właściwego prowadzącego postępowanie w sprawie świadczeń rodzinnych: Adres: Część I Dane osoby ubiegającej się WNIOSEK O USTALENIE i WYPŁATĘ ZASIŁKU DLA OPIEKUNA Imię Nazwisko Numer PESEL

Bardziej szczegółowo

Dziennik Ustaw Nr 82 4828 Poz. 923 ROZPORZÑDZENIE PREZESA RADY MINISTRÓW. z dnia 29 wrzeênia 2000 r.

Dziennik Ustaw Nr 82 4828 Poz. 923 ROZPORZÑDZENIE PREZESA RADY MINISTRÓW. z dnia 29 wrzeênia 2000 r. Dziennik Ustaw Nr 82 4828 Poz. 923 923 ROZPORZÑDZENIE PREZESA RADY MINISTRÓW z dnia 29 wrzeênia 2000 r. w sprawie okreêlenia wzoru wniosku o ustalenie prawa do jednorazowego dodatku rodzinnego w 2000 r.

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN FINANSOWANIA ZE ŚRODKÓW FUNDUSZU PRACY KOSZTÓW STUDIÓW PODYPLOMOWYCH

REGULAMIN FINANSOWANIA ZE ŚRODKÓW FUNDUSZU PRACY KOSZTÓW STUDIÓW PODYPLOMOWYCH REGULAMIN FINANSOWANIA ZE ŚRODKÓW FUNDUSZU PRACY KOSZTÓW STUDIÓW PODYPLOMOWYCH ROZDZIAŁ I POSTANOWIENIA OGÓLNE 1 Na podstawie art. 42 a ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach

Bardziej szczegółowo

Czy ofiary wypadków mogą liczyć na pomoc ZUS

Czy ofiary wypadków mogą liczyć na pomoc ZUS Czy ofiary wypadków mogą liczyć na pomoc ZUS Autor: Bożena Wiktorowska Ze względu na to, że podwładny uległ wypadkowi przy pracy, za okres niezdolności do pracy spowodowanej tym wypadkiem nie zachowuje

Bardziej szczegółowo

Urlopy rodzicielskie i zasiłki macierzyńskie

Urlopy rodzicielskie i zasiłki macierzyńskie Urlopy rodzicielskie i zasiłki macierzyńskie Zasady przyznawania, dokumentowania i wypłacania Bożena Lenart, Renata Tonder Darmowy dostęp do modułu Kadry i płace w firmie otrzymasz po zakupie książki i

Bardziej szczegółowo

Adres strony internetowej, na której Zamawiający udostępnia Specyfikację Istotnych Warunków Zamówienia: www.ncn.gov.pl/bip

Adres strony internetowej, na której Zamawiający udostępnia Specyfikację Istotnych Warunków Zamówienia: www.ncn.gov.pl/bip 1 z 5 2012-06-13 15:30 Adres strony internetowej, na której Zamawiający udostępnia Specyfikację Istotnych Warunków Zamówienia: www.ncn.gov.pl/bip Kraków: Świadczenie usług rezerwacji, zakupu i dostarczania

Bardziej szczegółowo

Ochrona pracujących kobiet

Ochrona pracujących kobiet Ochrona pracujących kobiet Szczególna ochrona pracy kobiet wynika z ich właściwości psychofizycznych oraz konieczności ochrony ich funkcji prokreacyjnych i macierzyńskich. Ochrona ta przejawia się m.in.

Bardziej szczegółowo

Polska-Warszawa: Usługi w zakresie napraw i konserwacji taboru kolejowego 2015/S 061-107085

Polska-Warszawa: Usługi w zakresie napraw i konserwacji taboru kolejowego 2015/S 061-107085 1/6 Niniejsze ogłoszenie w witrynie TED: http://ted.europa.eu/udl?uri=ted:notice:107085-2015:text:pl:html Polska-Warszawa: Usługi w zakresie napraw i konserwacji taboru kolejowego 2015/S 061-107085 Przewozy

Bardziej szczegółowo

4. Zatrudnianie kobiet i młodocianych

4. Zatrudnianie kobiet i młodocianych 4. Zatrudnianie kobiet i młodocianych 4.1. Ochrona pracy kobiet 4.2. Zatrudnianie młodocianych Informacja: Rozwinięcie powyższej tematyki m.in. na Serwis PEN-Asystent BHP i Prawo pracy pendrive żółty.

Bardziej szczegółowo

Adres strony internetowej, na której Zamawiający udostępnia Specyfikację Istotnych Warunków Zamówienia: www.opera.krakow.pl

Adres strony internetowej, na której Zamawiający udostępnia Specyfikację Istotnych Warunków Zamówienia: www.opera.krakow.pl 1 2015-07-09 12:06 Adres strony internetowej, na której Zamawiający udostępnia Specyfikację Istotnych Warunków Zamówienia: www.opera.krakow.pl Kraków: Druk materiałów reklamowych według bieżącego zapotrzebowania

Bardziej szczegółowo

Powiatowy Urząd Pracy w Rawie Mazowieckiej

Powiatowy Urząd Pracy w Rawie Mazowieckiej ...... pieczęć firmowa wnioskodawcy (miejscowość i data) Powiatowy Urząd Pracy w Rawie Mazowieckiej WNIOSEK PRACODAWCY O PRZYZNANIE ŚRODKÓW Z KRAJOWEGO FUNDUSZU SZKOLENIOWEGO NA KSZTAŁCENIE USTAWICZNE

Bardziej szczegółowo

Adres strony internetowej, na której Zamawiający udostępnia Specyfikację Istotnych Warunków Zamówienia: zrd.poznan.pl; bip.poznan.

Adres strony internetowej, na której Zamawiający udostępnia Specyfikację Istotnych Warunków Zamówienia: zrd.poznan.pl; bip.poznan. Adres strony internetowej, na której Zamawiający udostępnia Specyfikację Istotnych Warunków Zamówienia: zrd.poznan.pl; bip.poznan.pl Poznań: Dostawa w formie leasingu operacyjnego fabrycznie nowej frezarki

Bardziej szczegółowo

Adres strony internetowej, na której Zamawiający udostępnia Specyfikację Istotnych Warunków Zamówienia: www.mf.gov.pl

Adres strony internetowej, na której Zamawiający udostępnia Specyfikację Istotnych Warunków Zamówienia: www.mf.gov.pl Strona 1 z 9 Adres strony internetowej, na której Zamawiający udostępnia Specyfikację Istotnych Warunków Zamówienia: www.mf.gov.pl Warszawa: Prenumerata prasy krajowej i zagranicznej na 2016 rok Numer

Bardziej szczegółowo

SEKCJA III: INFORMACJE O CHARAKTERZE PRAWNYM, EKONOMICZNYM, FINANSOWYM I TECHNICZNYM

SEKCJA III: INFORMACJE O CHARAKTERZE PRAWNYM, EKONOMICZNYM, FINANSOWYM I TECHNICZNYM Jaraczewo: Dostawa i montaż mebli na potrzeby Młodzieżowego Ośrodka Wychowawczego w Cerekwicy. Numer ogłoszenia: 200094-2011; data zamieszczenia: 14.07.2011 OGŁOSZENIE O ZAMÓWIENIU - dostawy Zamieszczanie

Bardziej szczegółowo

Uchwała Rady Miejskiej Kalisza z dnia 22 lutego 2007 roku

Uchwała Rady Miejskiej Kalisza z dnia 22 lutego 2007 roku Uchwała Rady Miejskiej Kalisza z dnia 22 lutego 2007 roku w sprawie wyrażenia woli realizacji projektu w ramach Działania 1.3 schemat a) Sektorowego Programu Operacyjnego Rozwój Zasobów Ludzkich 2004-2006,

Bardziej szczegółowo

Zasiłki rodzinne wraz z dodatkami przyznawane są na okres zasiłkowy trwający od 1 listopada do 31 października następnego roku.

Zasiłki rodzinne wraz z dodatkami przyznawane są na okres zasiłkowy trwający od 1 listopada do 31 października następnego roku. Ś W I A D C Z E N I A R O D Z I N N E Od 1 maja 2004 r. Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej w Lubinie ustala uprawnienia do świadczeń rodzinnych na podstawie ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach

Bardziej szczegółowo

Adres strony internetowej, na której Zamawiający udostępnia Specyfikację Istotnych Warunków Zamówienia: ops-targowek.waw.pl

Adres strony internetowej, na której Zamawiający udostępnia Specyfikację Istotnych Warunków Zamówienia: ops-targowek.waw.pl Adres strony internetowej, na której Zamawiający udostępnia Specyfikację Istotnych Warunków Zamówienia: ops-targowek.waw.pl Warszawa: przeprowadzenie szkolenia realizowanego w ramach projektu Aktywny Targówek

Bardziej szczegółowo

3 4 5 Zasady udzielania urlopów 6 7 8

3 4 5 Zasady udzielania urlopów 6 7 8 Zarządzenie nr 143 z dnia 27 listopada 2012 Dyrektora Centrum Medycznego Kształcenia Podyplomowego w sprawie zasad wykorzystania urlopów wypoczynkowych przez nauczycieli akademickich Na podstawie 27 ust

Bardziej szczegółowo

Regulamin wynagradzania pracowników Zakładu Ekonomiczno - Finansowej Obsługi Placówek Oświatowych w Piekarach Śląskich.

Regulamin wynagradzania pracowników Zakładu Ekonomiczno - Finansowej Obsługi Placówek Oświatowych w Piekarach Śląskich. Regulamin wynagradzania pracowników Zakładu Ekonomiczno - Finansowej Obsługi Placówek Oświatowych w Piekarach Śląskich. Podstawą regulaminu wynagradzania stanowią przepisy: 1. art. 39 ustawy z dnia 21

Bardziej szczegółowo

WNIOSEK O PRZYZNANIE STYPENDIUM SZKOLNEGO

WNIOSEK O PRZYZNANIE STYPENDIUM SZKOLNEGO Załącznik Nr 1 do Regulaminu Udzielania Pomocy Materialnej o Charakterze Socjalnym stanowiącego Załącznik Nr 1 do Uchwały Rady Gminy Pomiechówek Nr XXXIX/219/09, z dn.28.10.2009r.. WNIOSEK O PRZYZNANIE

Bardziej szczegółowo

TABELA ZGODNOŚCI. W aktualnym stanie prawnym pracodawca, który przez okres 36 miesięcy zatrudni osoby. l. Pornoc na rekompensatę dodatkowych

TABELA ZGODNOŚCI. W aktualnym stanie prawnym pracodawca, który przez okres 36 miesięcy zatrudni osoby. l. Pornoc na rekompensatę dodatkowych -...~.. TABELA ZGODNOŚCI Rozporządzenie Komisji (UE) nr 651/2014 z dnia 17 czerwca 2014 r. uznające niektóre rodzaje pomocy za zgodne z rynkiem wewnętrznym w zastosowaniu art. 107 i 108 Traktatu (Dz. Urz.

Bardziej szczegółowo

SPRAWOZDANIE RZECZOWO-FINANSOWE O ZADANIACH Z ZAKRESU WIADCZE RODZINNYCH ZREALIZOWANYCH

SPRAWOZDANIE RZECZOWO-FINANSOWE O ZADANIACH Z ZAKRESU WIADCZE RODZINNYCH ZREALIZOWANYCH Wojewoda/Gmina ) SPRAWOZDANIE RZECZOWO-FINANSOWE O ZADANIACH Z ZAKRESU WIADCZE RODZINNYCH ZREALIZOWANYCH ZE RODKÓW BUD ETU PA STWA ORAZ BUD ETÓW GMIN ) za II kwarta r. A. Wydatki na wiadczenia rodzinne

Bardziej szczegółowo

Temat zajęć: Rozrachunki z pracownikami z tyt. wynagrodzeń

Temat zajęć: Rozrachunki z pracownikami z tyt. wynagrodzeń Kompleksowe materiały do wykorzystania na zajęciach z przedmiotu Rachunkowość przedsiębiorstw w klasie III Technikum Ekonomicznego lub w klasie II Policealnego Studium Ekonomicznego. Temat zajęć: Rozrachunki

Bardziej szczegółowo