POLITYKA INWESTYCYJNA SAMORZĄDU TERYTORIALNEGO JAKO NARZEDZIE KSZTAŁTOWANIA ROZWOJU REGIONU Wstęp

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "POLITYKA INWESTYCYJNA SAMORZĄDU TERYTORIALNEGO JAKO NARZEDZIE KSZTAŁTOWANIA ROZWOJU REGIONU Wstęp"

Transkrypt

1 Marta Juchnicka POLITYKA INWESTYCYJNA SAMORZĄDU TERYTORIALNEGO JAKO NARZEDZIE KSZTAŁTOWANIA ROZWOJU REGIONU Wstęp Reforma administracji publicznej wprowadzona z dniem 1 stycznia 1999r. stworzyła spójny system samorządności terytorialnej na trzech poziomach zarządzania. System samorządowy został zatem oparty na pełnej autonomii jednostek samorządowych, co umożliwiła podejmowanie samodzielnych decyzji dotyczących regionu. W obecnym dziesięcioleciu, co raz większy wpływ na rozwój regionów wywierają decyzje i przedsięwzięcia podejmowane przez władze szczebla samorządowego. Kluczem do zrozumienia polityki inwestycyjnej w regionie, a więc faktycznie rozwoju, gdyż ten ostatni wiąże się z koniecznością inwestowania, jest identyfikacja grup interesu, wywierających największy wpływ na proces planowania. Na zagadnienie to zwraca uwagę R. Domański, który twierdzi, iż na przebieg procesów przestrzennych szczególny wpływ wywiera sposób percepcji przestrzeni przez osoby zajmujące wysokie stanowiska społeczno-gospodarcze i z tego tytułu przygotowujące i podejmujące decyzje. 1 Szczególne znaczenie ma grupa osób zatrudnionych w administracji, bezpośrednio wpływające na proces planowania miejscowego oraz wydająca decyzje lokalizacyjne. 2 Władza lokalna stara się kształtować, zatem zachowania podmiotów gospodarujących pod kątem osiągania celów strategii rozwoju. 3 Z punktu widzenia władzy ważne są uprawnienia, jakimi dysponuje samorząd, gdyż podejmowanie decyzji musi być zgodne z literą prawa. Niniejszy artykuł stanowi próbę odpowiedzi na pytanie, jaki wpływ na rozwój regionu posiada odpowiednio prowadzona polityka inwestycyjna władz samorządowych. Rozważania dotyczące wpływu inwestycji podejmowanych przez samorządy na rozwój regionalny rozpoczęto od analizy uprawnień ustawowych przyznanych poszczególnym szczeblom samorządu. Białostocka Fundacja Kształcenia Kadr 1 Domański R., Teoretyczne podstawy geografii ekonomicznej, Państwowe Wydawnictwo Ekonomiczne, Warszawa, 1982r. 2 Puchalski K., Atrakcyjność społeczno-gospodarcza jako czynnik rozwoju miast, IGiPZ PAN,1987r., s Trojanek M., Władza lokalna a efektywność inwestycji, (w:) Wysocka E., Przedsiębiorczość w gminach. Stymulowanie inwestycji, Zachodnie Centrum Organizacji, Warszawa Poznań Zielona Góra 1996r., s. 11

2 2 Marta Juchnicka Uprawnienia ustawowe jednostek samorządowych a finansowanie inwestycji Podstawami prawnymi, regulującymi zakres kompetencji jednostek samorządu terytorialnego, są ustawy: z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym 4, z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie województwa 5 oraz z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym 6. Istotnymi z punktu widzenia rozwoju regionalnego są uprawnienia nadane samorządowi terytorialnemu i możliwości finansowania zadań inwestycyjnych. Zadania inwestycyjne są to zadania, które służą powiększaniu majątku, podnoszeniu konkurencyjności i atrakcyjności inwestycyjnej regionu. Dla rozwoju regionu ważne jest, aby następował stały wzrost inwestycji. Jest on siłą napędową rozwoju gospodarczego, wpływającym na ogólny dobrobyt. Realizacja wydatków inwestycyjnych jest możliwa w przypadku, gdy samorząd potrafi wygospodarować nadwyżkę dochodów nad wydatkami związanymi z realizacją obligatoryjnych zadań własnych oraz zadań zleconych ustawowo i przejętych w drodze porozumień. 7 Wielkość wpływów budżetowych oraz proces dystrybucji dochodów ma ogromny wpływ na sfinansowanie podjętych decyzji oraz promowanie rozwoju. Posiadanie środków finansowych wiąże się z możliwością ich wydatkowania na cele, które według władz samorządowych, są najważniejsze. Samorząd terytorialny prowadzi samodzielną gospodarkę finansową na podstawie budżetów, ma więc istotny wpływ na jakie cele i kierunki zostaną przekazane środki. 8 Możliwości inwestycyjne województw w Polsce są zróżnicowane (porównaj mapa 1).Przeważająca większość (dziesięć województw) posiada niski potencjał inwestycyjny szacowany na mln zł. Na możliwości inwestycyjne poszczególnych regionów wpływa ich aktualna zamożność. Regiony o większych dochodach jednostek samorządowych per capita mają na ogół większe możliwości inwestowania. Większy udział dochodów własnych pozwala samorządom na relatywnie swobodniejsze dysponowanie środkami i stwarza możliwość przeznaczania stosunkowo większych kwot na inwestycje. Z kolei mniejszy udział dochodów własnych oznacza większą ilość zadań finansowanych pośrednio z budżetu państwa. 9 W 2004 r., w porównaniu do 2003 r. udział dochodów własnych wzrósł prawie 4-krotnie, natomiast zmniejszył się ok. 2-krotnie udział dotacji i 4 Dz. U. z 2001r., Nr 142, poz Dz. U. z 2001r., Nr 142, poz Dz. U. z 2001r., Nr 142, poz Strategia rozwoju województwa podkarpackiego na lata , maj 2005r. 8 Bagdziński S.L., Konkel J.A., Instrumenty promowania i wspierania rozwoju lokalnego i przedsiębiorczości, op. cit., s Kaczor K, Tomalak M, Potencjał inwestycyjny samorządów terytorialnych, op. cit. s. 6

3 Polityka inwestycyjna samorządu terytorialnego jako narzędzie kształtowania rozwoju regionu 3 subwencji ogólnej. Oznacza to, iż zadania województw finansowane były głównie z dochodów własnych. W strukturze dochodów własnych województw w 2004 r. dominowały dochody z tytułu udziału we wpływach z podatku dochodowego od osób prawnych. 10 Mapa 1 Prognozowany potencjał inwestycyjny samorządów w latach Źródło: Kaczor K, Tomalak M, Potencjał inwestycyjny samorządów terytorialnych, Samorządy województw (por. tabela 1) zaplanowały na 2004 r. dochody z tytułu dotacji celowych w wysokości tys. zł. W 2004 r. dotacje te zostały zrealizowane w wysokości tys. zł, co stanowiło 77,0 % planu rocznego, z tego: dotacje celowe z budżetu państwa na zadania inwestycyjne (własne, z zakresu administracji rządowej oraz realizowane na podstawie porozumień z organami administracji rządowej) zrealizowane zostały w wysokości tys. zł, czyli 72,5% planu rocznego, dotacje celowe na zadania inwestycyjne wykonywane na podstawie porozumień między jednostkami samorządu terytorialnego zrealizowane zostały w wysokości tys. zł, co stanowiło 99,7% planu rocznego, zaś dotacje z funduszy 10 Sprawozdanie z wykonania budżetu państwa za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2004 r. Informacja o wykonaniu budżetów jednostek samorządu terytorialnego, Tom II, Rada Ministrów Warszawa, 2005

4 4 Marta Juchnicka celowych na zadania inwestycyjne zrealizowane zostały w wysokości tys. zł, co stanowiło 94,6% planu rocznego. Tabela 1 Struktura dochodów województw (w %) Wyszczególnienie 2003r. 2004r. Ogółem z tego: Dochody własne Dotacje celowe Subwencja ogólna 100,0 15,9 51,0 33,1 100,0 59,1 22,4 18,5 Źródło: Sprawozdanie z wykonania budżetu państwa za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2004 r. Informacja o wykonaniu budżetów jednostek samorządu terytorialnego, Tom II, Rada Ministrów Warszawa, 2005 Z ogólnej kwoty zrealizowanych dotacji celowych w wysokości tys. zł, na dotacje na zadania inwestycyjne przeznaczono tys. zł, czyli 77,1% planowanej dotacji na ten cel. Planowane na 2004 r. dochody samorządów województw z tytułu dotacji z budżetu państwa na dofinansowanie zadań własnych wyniosły tys. zł. W 2004 r., dochody z tytułu dotacji, przekazanych na realizację zadań własnych, zostały wykonane w wysokości tys. zł, co stanowiło 60,3% planu rocznego tych dotacji, przy czym: dotacje celowe na realizację zadań inwestycyjnych wyniosły tys. zł, co stanowiło 60,2% ich planu. Łączne wydatki województw na 2004 r. zostały zrealizowane w wysokości tys. zł, tj. 90,4% planu i były wyższe niż w 2003 roku o 24,4%. W łącznej kwocie wykonanych przez województwa wydatków wydatki majątkowe w kwocie tys. zł, stanowiły 79,7 % planowanych. W przeliczeniu na 1 mieszkańca w roku 2004r. wydatki inwestycyjne województw kształtowały się na poziomie 44,2 zł ( o 3,7 zł więcej niż w 2003r.). 11 W strukturze dochodów ogółem, dochody własne powiatów (por. tabela 2) stanowiły 24,9%. Udział dochodów własnych w dochodach ogółem wzrósł o 13,6 punktu procentowego w stosunku do roku Z łącznej kwoty dotacji celowych otrzymanych przez powiaty w wysokości tys. zł, na zadania inwestycyjne zostało przeznaczone tys. zł, tj. 12,3% tej kwoty. Zaplanowane przez powiaty na 2004 r. dochody z tytułu dotacji celowych wynosiły tys. zł, a zostały zrealizowane w wysokości tys. zł, czyli w 97,4%, z tego: dotacje celowe z budżetu państwa na zadania inwestycyjne (własne, zlecone z zakresu administracji rządowej oraz 11 Sprawozdanie z wykonania budżetu państwa, op.cit.

5 Polityka inwestycyjna samorządu terytorialnego jako narzędzie kształtowania rozwoju regionu 5 realizowane na podstawie porozumień z organami administracji rządowej) zrealizowano w kwocie tys. zł, co stanowiło 88,4% planu, dotacje celowe na zadania inwestycyjne wykonywane na podstawie porozumień między jednostkami samorządu terytorialnego zrealizowano w wysokości tys. zł, co stanowiło 93,9% planu, dotacje z funduszy celowych na zadania inwestycyjne zrealizowano w wysokości tys. zł, co stanowiło 95,5% planu. W ramach dotacji na zadania inwestycyjne z zakresu administracji rządowej przekazano powiatom tys. zł. Planowane dotacje celowe z budżetu państwa na finansowanie lub dofinansowanie zadań własnych powiatów zrealizowano ogółem w wysokości tys. zł, co stanowiło 97,4% planu rocznego. Z ogólnej kwoty dotacji na zadania własne, dotacje do zadań inwestycyjnych w kwocie tys. zł, stanowiły 14,9%. Dotacje na zadania własne stanowiły 12,1% zrealizowanych dochodów ogółem, z tego dotacje do zadań inwestycyjnych 1,8%. Powiaty zrealizowały w 2004 r. wydatki w wysokości tys. zł, co stanowiło 97,2% wydatków zaplanowanych na ten rok. Wydatki majątkowe niemal w całości przeznaczone zostały na realizację zadań inwestycyjnych (89,6%). 12 Tabela 2 Struktura dochodów powiatów (w %) Wyszczególnienie Ogółem z tego: Dochody własne Dotacje celowe Subwencja ogólna 100,0 11,3 32,6 56,1 100,0 24,9 24,3 50,8 Źródło: Sprawozdanie z wykonania budżetu państwa za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2004 r. Informacja o wykonaniu budżetów jednostek samorządu terytorialnego, Tom II, Rada Ministrów Warszawa, 2005 W 2004 r., podobnie jak w budżetach województw i powiatów, najistotniejszą pozycję w strukturze dochodów ogółem gmin stanowiły dochody własne 48,2%. Nie zanotowano natomiast tak dynamicznego wzrostu w porównaniu do roku 2004, jak miało to miejsce w przypadku województw (w stosunku do 2003 r., udział dochodów własnych w strukturze dochodów ogółem gmin zwiększył się o 0,9 punktu). Planowane przez gminy na 2004 rok dochody z tytułu dotacji celowych w wysokości tys. zł zostały zrealizowane w kwocie tys. zł, co stanowiło 96,6% planu, z tego: dotacje celowe z budżetu państwa na zadania inwestycyjne zrealizowano w kwocie tys. zł, co stanowiło 89,3% planu, dotacje celowe na zadania inwestycyjne wykonywane na podstawie porozumie między jednostkami samorządu 12 Sprawozdanie z wykonania budżetu państwa, op. cit.

6 6 Marta Juchnicka terytorialnego zrealizowano w wysokości tys. zł, co stanowiło 89,5% planu, zaś dotacje z funduszy celowych na zadania inwestycyjne zrealizowano w wysokości tys. zł, co stanowiło 89,1% planu. Z ogólnej kwoty dotacji przeznaczono na zadania inwestycyjne tys. zł, co stanowiło 97,5% planu rocznego. Na dotacje celowe z budżetu państwa na finansowanie lub dofinansowanie własnych zadań inwestycyjnych gmin, przekazano kwotę tys. zł, co stanowiło 88,0% planu tych dotacji. 13 Możliwości inwestycyjne różnią się bardzo pomiędzy poszczególnymi szczeblami samorządu. Wyszczególnienie Ogółem z tego: Dochody własne Dotacje celowe Subwencja ogólna Tabela 3 Struktura dochodów gmin (w %) Gminy Ogółem Wiejskie pozostałe ,0 100,0 100,0 100,0 100,0 100,0 47,3 10,5 42,2 48,2 12,5 39,3 39,7 10,0 50,3 39,6 12,2 48,3 45,7 10,8 43,5 54,9 12,8 32,3 Źródło: Sprawozdanie z wykonania budżetu państwa za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2004 r. Informacja o wykonaniu budżetów jednostek samorządu terytorialnego, Tom II, Rada Ministrów Warszawa, 2005 Gminy wydają 87% środków przeznaczonych na inwestycje samorządowe w Polsce, podczas gdy na województwa i powiaty przypada pozostałe 13% wydatków inwestycyjnych. Z drugiej strony to właśnie województwa przeznaczały największy odsetek swoich wydatków na inwestycje, ma to jednak niewielki wpływ na politykę inwestycyjną samorządów łącznie, ze względu na rozmiar środków pozostających w gestii województw. W efekcie polityka inwestycyjna gmin i miast na prawach powiatu ma decydujące znaczenie dla kształtowania tempa i kierunków rozwoju infrastruktury w polskich regionach. 14 Od aktywności inwestycyjnej samorządów terytorialnych zależą perspektywy rozwoju poszczególnych regionów, a co za tym idzie ich atrakcyjność dla potencjalnych inwestorów. Środki, które samorządy kierują na zadania inwestycyjne są głównie środkami własnymi, mogą one zaś być uzupełnione o środki pochodzące z budżetu państwa, z funduszy strukturalnych 13 Sprawozdanie z wykonania budżetu państwa, op. cit. 14 Kaczor K, Tomalak M, Potencjał inwestycyjny samorządów terytorialnych,

7 Polityka inwestycyjna samorządu terytorialnego jako narzędzie kształtowania rozwoju regionu 7 Unii Europejskiej, z funduszy prywatnych 15. Uzupełnieniem źródeł inwestycji są również kredyty i pożyczki. Z perspektywy inwestora najważniejsze są inwestycje dokonywane w konkretnej miejscowości, co zatem idzie istotne są plany i decyzje wydawane na szczeblu lokalnym, w danej gminie. Możliwości oddziaływania władz na decyzje inwestycyjne podmiotów gospodarczych W rozważaniach dotyczących polityki inwestycyjnej należy także zwrócić uwagę na wzajemne zależności pomiędzy procesem inwestowania a rozwojem społeczno-ekonomicznym regionu. Z jednej strony procesy inwestycyjne w naturalny sposób stymulują rozwój regionu, z drugiej zaś odpowiedni poziom tego rozwoju może być decydującym czynnikiem, którym kieruje się przedsiębiorca przy wyborze miejsca lokalizacji. Decyzje inwestycyjne odnoszą się do przyszłości, zatem niezbędne jest przewidywanie zmian jakie mogą zajść w regionie. Alokacja zasobów inwestycyjnych dokonuje się przede wszystkim pod wpływem impulsów płynących z rynku i zależy także od polityki władz, zarówno szczebla centralnego jak i regionalnego. 16 Impulsy, które płyną z regionu mają swoje odzwierciedlenie w decyzjach podejmowanych przez przedsiębiorców. Proces podejmowania decyzji inwestycyjnych podmiotu gospodarczego i jego zewnętrzne środowisko działalności gospodarczej oraz charakteryzuje warunki niezbędne, jakie muszą być spełnione, aby je podjąć, przedstawia rys. 1. Nie zawsze dzieje się tak, iż podmiot prawidłowo odbiera impulsy z rynku. Wynika to stąd, iż mechanizm rynkowy charakteryzuje bieżące warunki gospodarowania, natomiast decyzje inwestycyjne odnoszą się do przyszłości. Dlatego też podejmowanie decyzji gospodarczych jest procesem złożonym. Zawiera on w sobie element ryzyka i niepewności. Zależą one głownie od rodzaju planowanej działalności i ogólnych warunków ekonomicznych. Ryzyko odzwierciedla niepewność wynikającą z niestabilnych rozwiązań systemowych, powoduje, iż podmiot nie może być pewny licznych parametrów, takich jak cen surowców, preferencji konsumentów, konkurencji itp. 17 Proces podejmowania decyzji inwestycyjnych RYSUNEK 1 15 Art. 4 ustawy z dnia 13 listopada 2003 r. o dochodach jednostek samorządu terytorialnego, op. cit., 16 Janasz W., (red.), Decyzje inwestycyjne, (w:) Podstawy ekonomiki przemysłu, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 1997r., s Tamże, op. cit. s. 176

8 8 Marta Juchnicka Środowisko polityki gospodarczej Żądane warunki Przewidywanie Cel Żądane informacje Inwestycyjne kryteria Polityka władz Ryzyko i niepewność Decyzyjne dane Decyzje Inwestycyjne wydatki Dostarczanie informacji Dostarczanie warunków Przewidywanie Środowisko polityki gospodarczej Źródło: Hay D.A., Morris D. J., Industrial Economics and Organization. Theory and Evidence, Oxford University Press, Oxford, 1992r., s. 434, (za:) Janasz W., (red.), Decyzje inwestycyjne, (w:) Podstawy ekonomiki przemysłu, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 1997r., s. 175 Samo podejmowanie decyzji inwestycyjnej dzielone jest na trzy etapy. W pierwszym etapie wyznaczany jest region. Inwestor oczekuje od potencjalnego miejsca maksymalizacji popytu, wykonywane są analizy regionalnego popytu, regionalne i międzyregionalne tabele nakładów i wyników, programowanie liniowe. W drugim etapie następuje wybór skończonej liczby możliwości miejsc lokalizacji. Wybór ten dokonywany jest pod kątem minimalizacji kosztów. W trzecim etapie następuje ostateczny wybór miejsca lokalizacji. 18 Rola władz w kształtowaniu atrakcyjności inwestycyjnej, a co za tym idzie w wyborze miejsca lokalizacji inwestycji jest niekwestionowana. Jak zatem władza może realizować cel, jakim jest podniesienie poziomu 18 Stafford H.A., The geography of manufacturers, Progress in geography 4, 1972r., (za:) Walmsley D.J., Lewis G.J., Geografia człowieka. Podejście behawioralne, PWN, Warszawa, 1997r., (w:) Swianiewicz P., Dziemianowicz W., Atrakcyjność inwestycyjna miast, IBnGR, Transformacja gospodarki, Nr 95, Warszawa, 1998r., s.7

9 Polityka inwestycyjna samorządu terytorialnego jako narzędzie kształtowania rozwoju regionu 9 atrakcyjności regionu dla potencjalnych inwestorów? Po pierwsze władze mogą podjąć indywidualne dążenia do lokalizacji inwestycji na ich terenie. Sposób ten jako strategia szukaj i znajdź (seek and find) opiera się na oddolnych inicjatywach władz lokalnych. Z reguły inicjatywy te odnoszą się do szukania inwestorów zewnętrznych, którzy chcieliby otworzyć filie na terenie miasta czy gminy. Zaletami tak objętej strategii postępowania są: działalność na własną rękę, na podstawie rozeznania potrzeb i aktywów regionu, pokonanie bariery barku środków kapitałowych, możliwość rozwoju zapóźnionych gospodarczo terenów, które posiadają cenne walory dla inwestorów. Rozwiązanie takie posiada także wady. Do najważniejszych zaliczymy: niebezpieczeństwo, iż uruchamiane przez inwestorów zewnętrznych przedsięwzięcia nie przyniosą oczekiwanych efektów, które mogłyby działać mnożnikowo na rozwój obszaru oraz przypadkowe efekty w ogólnym rozwoju prowadzące do pogłębienia różnic terytorialnych w gospodarce. Po drugie władze lokalne mogą zastosować strategię maksymalnego ułatwiania dla istniejących i nowo powstających rodzimych firm. Jest to tzw. strategia wylęgarni i centrów postępu technicznego (incubators and technology centers). Ideą tej strategii jest tworzenie ułatwień szczególnie w początkowym okresie funkcjonowania firmy. Zaletą tej metody jest możliwość dywersyfikacji gospodarki, wadą zaś, że inkubatory nie mogą świadczyć swojej pomocy przez cały okres trwania firmy oraz nie mogą pomóc w przypadku braku kapitału podstawowego. Trzeci sposób to ożywienie gospodarki na zasadzie podjęcia kompleksowego programu władz centralnych i samorządowych w kierunku innowacji. 19 Władze samorządowe realizując swoją strategię mogą tworzyć warunki do podejmowania określonych działań w gminie. Oznacza to podejmowanie działań mających na celu pozyskiwanie inwestorów przez stosowanie różnych ułatwień sprzężonych z realizacją bieżących potrzeb społeczności lokalnej. Do działań tych należą: tworzenie pozytywnego wizerunku gminy przez publikowanie w prasie i telewizji ofert zachęcających do podjęcia działalności gospodarczej. Ten sposób działania władz samorządowych został nazwany marketingiem miejskim. Zgodnie z tą koncepcją miasto jest traktowane jako pewne dobro, które ma wiele cech o zróżnicowanej przydatności dla przyszłych użytkowników. Biorąc je pod uwagę władze lokalne wyznaczają taką strategię marketingową, która w końcu powinna przynieść sukces w trwającej rywalizacji o inwestycje. Drugim sposobem realizacji strategii jest stymulacja pożądanych zachowań różnych podmiotów gospodarujących. 20 Pozwala to samorządom 19 Wojtasiewicz L., Czynniki rozwoju lokalnego nowe ujęcia metodologiczne, (w:) Maik W., Problematyka rozwoju lokalnego w warunkach transformacji systemowej, Biuletyn KPZK PAN, zeszyt 177, Warszawa, 1997r., s Trojanek W., Sterowanie rozwojem gospodarczym regionu, Ruch Prawniczy, Ekonomiczny i socjologiczny, z. 2, 1994r., s. 63

10 10 Marta Juchnicka terytorialnym pośrednio wpływać na zachowania podmiotów gospodarczych. Uruchomienie wielu instrumentów ekonomicznych ułatwia kształtowanie zachowań osób, instytucji i organizacji gospodarczych działających w regionie. Można tu wymienić: stosowanie aktywnej polityki finansowej w stosunku do pożądanych działań podejmowanych przez podmioty gospodarcze, stosowanie ulg podatkowych w stosunku do podmiotów podejmujących,, zróżnicowanie opłat za korzystanie ze środowiska i kar za jego ponadnormatywne zanieczyszczanie, wprowadzanie zróżnicowań w: podatkach od nieruchomości, cenach za tereny budowlane, opłatach za dzierżawę gruntów, czynszach za lokale, podatkach rolnych. 21 Z punktu widzenia inwestora wielkie znaczenie odgrywa jakość środowiska lokalnego, w tym zagospodarowania przestrzennego i zasobów ludzkich, poziom innowacyjności oraz wiedzy i kwalifikacji. Ograniczoność kapitałów sugeruje, iż to władze lokalne powinny zabiegać świadomie o inwestorów. Tworzenie instytucji, rozwijanie alternatywnych rodzajów przemysłu, wpływanie na przedsiębiorczość w celu dywersyfikacji i ulepszania produkcji, pomoc w rozpoznawaniu nowych rynków, transferze wiedzy, wspomaganie nowych firm i przedsiębiorstw, przyciąganie inwestorów kapitałowych to działania leżące w gestii samorządów lokalnych w celu pobudzania lokalnego rozwoju ekonomicznego. 22 Niestety obecnie panuje przekonanie, iż zmiana sytuacji ekonomicznej danego regionu, z uwagi na skromność środków ekonomicznych jest niewielka. Mimo to nie można kwestionować roli samorządów lokalnych w procesie promowania i wspierania rozwoju lokalnego. 23 Wpływ władz samorządowych na czynniki i bariery jest w większości przypadków ograniczony lub znikomy (por. rys. 2). Władze lokalne nie mają wpływu na położenie geograficzne. Mogą natomiast wpływać na poprawę połączeń komunikacyjnych swojej gminy z otoczeniem. Jest to jednak słabe oddziaływanie, ponieważ w kompetencjach 21 Konkol J.A., Niektóre problemy polityki gospodarczej władz samorządowych, (w:) Bardziński S.L., (red.), Rozwój lokalny i polityka gospodarcza władz samorządowych na przykładzie województwa wrocławskiego, Włocławek, 1995r., s Blakely E., Planning Local Economic Development: Theory and Practice, Sage publication, London N.Delhi, 1989r., s. 59 (za:) Bagdziński S.L., Konkel J.A., Instrumenty promowania i wspierania rozwoju lokalnego i przedsiębiorczości, (w:) Maik W., Problematyka rozwoju lokalnego w warunkach transformacji systemowej, Biuletyn KPZK PAN, zeszyt 177, Warszawa, 1997r., s Bagdziński S.L., Konkel J.A., Instrumenty promowania i wspierania rozwoju lokalnego i przedsiębiorczości, op. cit. s. 22

11 Polityka inwestycyjna samorządu terytorialnego jako narzędzie kształtowania rozwoju regionu 11 samorządu gminnego czy powiatowego znajdują się mniej istotne dla inwestorów połączenia. 24 RYSUNEK 2 Czynniki lokalizacji a możliwości władz samorządowych Źródło: Dziemianowicz W., Rola władz samorządowych w stymulowaniu napływu bezpośrednich inwestycji zagranicznych, (w:) Olesiński Z., Bezpośrednie inwestycje zagraniczne w Polsce, PWE, Warszawa, 1998r., s. 225 Samorząd wojewódzki ma większy wpływ na jakość połączeń, jednak nie można obserwować jego znaczącego wpływu na przebieg autostrad i lokalizację lotnisk międzynarodowych. Dlatego też samorząd gminny troszczy się o zapewnienie jak najlepszych połączeń dróg lokalnych z trasami krajowymi i międzynarodowymi. Duży rynek zbytu jest także czynnikiem, na który władze nie mają znaczącego wpływu. Wpływ ten jest raczej pośredni tzn. przejawia się wspieraniem rozwoju przedsiębiorczości. Kolejnymi czynnikami są czynniki związane z zasobami pracy tzn. podaż, jakość (wykwalifikowanie pracowników) 24 Dziemianowicz W., Jałowiecki B., Polityka miejska a inwestycje zagraniczne w polskich metropoliach, Centrum Europejskich Studiów Regionalnych i Lokalnych UW, Wydawnictwo Naukowe Scholar, Warszawa, 2004r., s

12 12 Marta Juchnicka oraz koszt siły roboczej. Gmina ma najlepszą pozycję, aby zorganizować współpracę z różnymi instytucjami, w tym z rejonowym urzędem pracy. Rolą gminy jest pozyskanie środków finansowych na łagodzenie skutków bezrobocia. Gmina może stymulować ten rynek poprzez działania zmierzające do rozwiązania konkretnych problemów rynku pracy. Najlepsze jednak efekty może przynieść stymulowanie szkoleń i przekwalifikowań, poprzez które władze mogą wpływać pośrednio na poziom wykwalifikowania pracowników. Innym sposobem wpływania na rynek pracy jest organizowanie komunikacji umożliwiającej dojazd do pracy (tym razem poprzez wpływanie na zasięg rynku) 25. Największy wpływ władza wywierać może na stan infrastruktury technicznej. Inwestorzy nie są zainteresowani stanem infrastruktury technicznej możliwym do osiągnięcia za kilka lat, toteż samorządy koncentrują swoją uwagę na infrastrukturze bezpośrednio związanej z ich aktualną ofertą inwestycyjną. Część inwestorów kieruje się podażą wolnych pomieszczeń biurowych. Oddziaływania władz na tym polu są raczej pasywne, prym za to wiodą firmy deweloperskie. Związki partnerów zagranicznych z firmami w regionie mogą owocować przyciągnięciem nowych inwestorów np. poprzez promocję regionu z wykorzystaniem wizerunku i marki firmy. 26 Wnioski Istotnymi z punktu widzenia podnoszenia atrakcyjności regionu są uprawnienia nadane samorządowi terytorialnemu i możliwości finansowania zadań inwestycyjnych ze środków własnych. Samorządy terytorialne mogą wpływać na atrakcyjność inwestycyjną przez tworzenie korzystnych warunków dla inwestycji, promowanie regionu, politykę proinwestycyjną, wydatkowanie większych środków finansowych na cele inwestycyjne, nie na zaś bieżące. Oznacza to, że istotnym elementem podnoszącym konkurencyjność regionu jest odpowiednio prowadzona polityka rozwoju regionu. Władza lokalna może oddziaływać na zachowanie poszczególnych podmiotów, tak aby był realizowany rozwój społeczno-gospodarczy regionu. Może to zostać osiągnięte poprzez stworzenie warunków i podejmowanie działań sprzyjających racjonalizacji procesów inwestowania na danym obszarze. Władze samorządowe powinny być zainteresowane zatem prowadzeniem własnych inwestycji oraz lokowaniem ich przez inne podmioty na ich terenie, ponieważ: 25 Bończak-Kucharczyk E., Herbst K., Chmura K., Jak władze lokalne mogą wspierać przedsiębiorczość, Fundacja Inicjatyw Społeczno-Ekonomicznych, Polska Fundacja Promocji Małych i Średnich Przedsiębiorstw, Warszawa, 1998r. s Dziemianowicz W., Jałowiecki B., Polityka miejska a inwestycje zagraniczne w polskich metropoliach, op. cit. s

13 Polityka inwestycyjna samorządu terytorialnego jako narzędzie kształtowania rozwoju regionu Dobrze zaplanowane inwestycje infrastrukturalne powodują kolejne inwestycje (np. uzbrojenie terenów pod budownictwo przyciąga inwestorów budowlanych). 2. Inwestycje finansowane przez gminę dają pracę lokalnym firmom, a więc tworzą koniunkturę na rynku usług budowlanych. 3. Inwestycje są najskuteczniejszą (i w zasadzie jedyną) metodą zapobiegania bezrobociu spirala inwestycyjna tworzy lokalny rynek pracy. 4. Inwestycje infrastrukturalne i inne inwestycje komunalne podnoszą na stałe standard życia mieszkańców gminy. Powstaje coś, z czego długie lata mieszkańcy będą korzystać wodociągi, kanalizacja, drogi itd. 5. Bez dokonania pewnych inwestycji rozwój niektórych dziedzin działalności gospodarczej nie jest możliwy. Brak inwestycji (np. w dziedzinie telekomunikacji, zaopatrzenia w energię, wodę itp.) stanowi niebezpieczną barierę w rozwoju gospodarczym. 6. Brak niezbędnych inwestycji w dziedzinie ochrony środowiska jest barierą rozwoju zrównoważonego i może na trwałe pogorszyć jakość życia mieszkańców. 7. Brak inwestycji w niektórych dziedzinach (np. w budownictwie mieszkaniowym) powoduje, że nie zaspokojone zostają podstawowe potrzeby mieszkańców wywołujące niezadowolenie społeczne. 8. Największe znaczenie mają inwestycje infrastrukturalne, których brak jest poważną przeszkodą dla wielu innych inwestycji i może w istotny sposób zahamować rozwój gospodarczy, a także znacznie pogorszyć warunki funkcjonowania podmiotów gospodarczych na terenie gminy 27. Władze samorządowe mogą zatem wpływać na rozwój regionu poprzez prowadzenie własnych inwestycji i zachęcania do ich lokowania, poprzez odpowiednio prowadzoną politykę. Inwestycje dokonywane przez gminę odgrywają istotną rolę w realizowaniu zadań własnych i świadczeniu usług przez gminy. Do inwestycji istotnych z tego punktu widzenia zaliczamy: inwestycje infrastrukturalne, inwestycje w infrastrukturę społeczną, inwestycje poprawiające usługi komunalne i obsługę ludności. Aby gmina mogła być dobrym inwestorem i partnerem w inwestowaniu powinna określić priorytety inwestycyjne i na tej podstawie rozpocząć współpracę z inwestorami. Literatura: 1. Bagdziński S.L., Konkel J.A., Instrumenty promowania i wspierania rozwoju lokalnego i przedsiębiorczości, 27 Bończak-Kucharczyk E., Herbst K., Chmura K., Jak władze lokalne mogą wspierać przedsiębiorczość, Fundacja Inicjatyw Społeczno-Ekonomicznych, Polska Fundacja Promocji Małych i Średnich Przedsiębiorstw, Warszawa, 1998r. s. 34

14 14 Marta Juchnicka 2. Blakely E., Planning Local Economic Development: Theory and Practice, Sage publication, London N.Delhi, 1989r., (za:) Bagdziński S.L., Konkel J.A., Instrumenty promowania i wspierania rozwoju lokalnego i przedsiębiorczości, (w:) Maik W., Problematyka rozwoju lokalnego w warunkach transformacji systemowej, Biuletyn KPZK PAN, zeszyt 177, Warszawa, 1997r., s Bończak-Kucharczyk E., Herbst K., Chmura K., Jak władze lokalne mogą wspierać przedsiębiorczość, Fundacja Inicjatyw Społeczno- Ekonomicznych, Polska Fundacja Promocji Małych i Średnich Przedsiębiorstw, Warszawa, 1998r. 4. Domański R., Teoretyczne podstawy geografii ekonomicznej, Państwowe Wydawnictwo Ekonomiczne, Warszawa, 1982r., s. 5. Dziemianowicz W., Jałowiecki B., Polityka miejska a inwestycje zagraniczne w polskich metropoliach, Centrum Europejskich Studiów Regionalnych i Lokalnych UW, Wydawnictwo Naukowe Scholar, Warszawa, 2004r., 6. Janasz W., (red.), Decyzje inwestycyjne, (w:) Podstawy ekonomiki przemysłu, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 1997r. 7. Kaczor K, Tomalak M, Potencjał inwestycyjny samorządów terytorialnych, IBnGR, 8. Konkol J.A., Niektóre problemy polityki gospodarczej władz samorządowych, (w:) Bardziński S.L., (red.), Rozwój lokalny i polityka gospodarcza władz samorządowych na przykładzie województwa wrocławskiego, Włocławek, 1995r., 9. Puchalski K., Atrakcyjność społeczno-gospodarcza jako czynnik rozwoju miast, IGiPZ PAN,1987r. 10. Stafford H.A., The geography of manufacturers, Progress in geography 4, 1972r., (za:) Walmsley D.J., Lewis G.J., Geografia człowieka. Podejście behawioralne, PWN, Warszawa, 1997r., (w:) Swianiewicz P., Dziemianowicz W., Atrakcyjność inwestycyjna miast, IBnGR, Transformacja gospodarki, Nr 95, Warszawa, 1998r., 11. Sprawozdanie z wykonania budżetu państwa za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2004 r. Informacja o wykonaniu budżetów jednostek samorządu terytorialnego, Tom II, Rada Ministrów Warszawa, Strategia rozwoju województwa podkarpackiego na lata , maj 2005r. 13. Ustawa z dnia 13 listopada 2003 r. o dochodach jednostek samorządu terytorialnego Dz. U. Nr 203, poz Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym Dz. U. z 2001r., Nr 142, poz.1591

15 Polityka inwestycyjna samorządu terytorialnego jako narzędzie kształtowania rozwoju regionu Ustawa z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie województwa Dz. U. z 2001r., Nr 142, poz Ustawa z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym Dz. U. z 2001r., Nr 142, poz Trojanek W., Sterowanie rozwojem gospodarczym regionu, Ruch Prawniczy, Ekonomiczny i socjologiczny, z. 2, 1994r. 18. Trojanek M., Władza lokalna a efektywność inwestycji, (w:) Wysocka E., Przedsiębiorczość w gminach. Stymulowanie inwestycji, Zachodnie Centrum Organizacji, Warszawa Poznań Zielona Góra 1996r. 19. Wojtasiewicz L., Czynniki rozwoju lokalnego nowe ujęcia metodologiczne, (w:) Maik W., Problematyka rozwoju lokalnego w warunkach transformacji systemowej, Biuletyn KPZK PAN, zeszyt 177, Warszawa, 1997r.

S P R A W O Z D A N I E Z W Y K O N A N I A W R O K U

S P R A W O Z D A N I E Z W Y K O N A N I A W R O K U S P R A W O Z D A N I E Z W Y K O N A N I A B U D Ż E T U P O W I A T U P I A S E C Z Y Ń S K I E G O W 2 0 1 5 R O K U Rada Powiatu Piaseczyńskiego uchwaliła budżet powiatu na 2015 rok w dniu 29 stycznia

Bardziej szczegółowo

Objaśnienia wartości przyjętych w Wieloletniej Prognozie Finansowej Gminy Miejskiej Kamienna Góra na lata

Objaśnienia wartości przyjętych w Wieloletniej Prognozie Finansowej Gminy Miejskiej Kamienna Góra na lata Objaśnienia wartości przyjętych w Wieloletniej Prognozie Finansowej Gminy Miejskiej Kamienna Góra na lata 2015-2020 Zgodnie z art. 227 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 roku o finansach publicznych wieloletnia

Bardziej szczegółowo

Finanse jednostek samorządu terytorialnego w Polsce w latach Gminy, powiaty, miasta na prawach powiatu oraz województwa.

Finanse jednostek samorządu terytorialnego w Polsce w latach Gminy, powiaty, miasta na prawach powiatu oraz województwa. Finanse jednostek samorządu terytorialnego w Polsce w latach 2011 2014. Gminy, powiaty, miasta na prawach powiatu oraz województwa. Kraków, sierpień 2015 Polski Instytut Credit Management KRS 0000540469

Bardziej szczegółowo

Skąd mamy i na co wydajemy pieniądze

Skąd mamy i na co wydajemy pieniądze Skąd mamy i na co wydajemy pieniądze PRZEJRZYSTA POLSKA Informator został przygotowany przez pracowników Urzędu Gminy w Dobromierzu w ramach udziału w akcji społecznej Przejrzysta Polska Chcąc przybliżyć

Bardziej szczegółowo

Rozdział 1. Inwestycje samorządu terytorialnego i ich rola w rozwoju społecznogospodarczym

Rozdział 1. Inwestycje samorządu terytorialnego i ich rola w rozwoju społecznogospodarczym OCENA EFEKTYWNOŚCI I FINANSOWANIE PROJEKTÓW INWESTYCYJNYCH JEDNOSTEK SAMORZĄDU TERYTORIALNEGO WSPÓŁFINANSOWANYCH FUNDUSZAMI UNII EUROPEJSKIEJ Autor: Jacek Sierak, Remigiusz Górniak, Wstęp Jednostki samorządu

Bardziej szczegółowo

ZAŁOŻENIA PRZYJĘTE DO OPRACOWANIA PROJEKTU BUDŻETU POWIATU PIASECZYŃSKIEGO NA 2016 ROK

ZAŁOŻENIA PRZYJĘTE DO OPRACOWANIA PROJEKTU BUDŻETU POWIATU PIASECZYŃSKIEGO NA 2016 ROK 5 ZAŁOŻENIA PRZYJĘTE DO OPRACOWANIA PROJEKTU BUDŻETU POWIATU PIASECZYŃSKIEGO NA 2016 ROK Projekt budżetu powiatu piaseczyńskiego na 2016 rok został opracowany na podstawie informacji wstępnych Ministra

Bardziej szczegółowo

Budżety jednostek samorządu terytorialnego w województwie lubuskim w 2011 r.

Budżety jednostek samorządu terytorialnego w województwie lubuskim w 2011 r. UWAGI OGÓLNE Niniejsze opracowanie zawiera informacje o dochodach, wydatkach i wynikach budżetów jednostek samorządu terytorialnego w województwie lubuskim w 2011 r. przygotowane na podstawie sprawozdań

Bardziej szczegółowo

Możliwość budżetu do inwestycji

Możliwość budżetu do inwestycji 21 22 23 24 25 26 27 28 29 21 211 212 213 Sytuacja finansowa Gminy Karczew w latach 21-213 Odzwierciedleniem sytuacji ekonomicznej jednostki samorządu terytorialnego jest budżet. Analiza budżetu pozwala

Bardziej szczegółowo

Objaśnienia do Wieloletniej Prognozy Finansowej na lata 2014-2023

Objaśnienia do Wieloletniej Prognozy Finansowej na lata 2014-2023 Objaśnienia do Wieloletniej Prognozy Finansowej na lata 2014-2023 Wieloletnią Prognozę Finansową dla Gminy Sulmierzyce opracowano na lata 2014-2023 zgodnie z obowiązującymi przepisami, a mianowicie: -

Bardziej szczegółowo

Informacje dotyczące budżetów jednostek samorządu terytorialnego opracowano w Głównym Urzędzie Statystycznym na podstawie sprawozdań Ministerstwa Finansów. Podstawę prawną gospodarki finansowej jednostek

Bardziej szczegółowo

URZĄD STATYSTYCZNY W WARSZAWIE ul. 1 Sierpnia 21, 02-134 Warszawa BUDŻETY JEDNOSTEK SAMORZĄDU TERYTORIALNEGO W WOJEWÓDZTWIE MAZOWIECKIM W 2013 R.

URZĄD STATYSTYCZNY W WARSZAWIE ul. 1 Sierpnia 21, 02-134 Warszawa BUDŻETY JEDNOSTEK SAMORZĄDU TERYTORIALNEGO W WOJEWÓDZTWIE MAZOWIECKIM W 2013 R. URZĄD STATYSTYCZNY W WARSZAWIE ul. 1 Sierpnia 21, 02-134 Warszawa Informacja sygnalna Data opracowania 30.09.2014 r. Kontakt: e-mail: sekretariatuswaw@stat.gov.pl tel. 22 464 23 15 faks 22 846 76 67 Internet:

Bardziej szczegółowo

BUDŻETY JEDNOSTEK SAMORZĄDU TERYTORIALNEGO

BUDŻETY JEDNOSTEK SAMORZĄDU TERYTORIALNEGO ` URZĄD STATYSTYCZNY W RZESZOWIE 35-959 Rzeszów, ul. Jana III Sobieskiego 10 tel.: 17 85 35 210, 17 85 35 219; fax: 17 85 35 157 www.stat.gov.pl/rzesz; e-mail: SekretariatUSRze@stat.gov.pl Opracowania

Bardziej szczegółowo

Sprawozdanie z wykonania budżetu miasta Zgierza za 20l0 rok

Sprawozdanie z wykonania budżetu miasta Zgierza za 20l0 rok Załącznik do uchwały Nr X/86/11 Rady Miasta Zgierza z dnia 30 czerwca 2011 r. Sprawozdanie z wykonania budżetu miasta Zgierza za 20l0 rok Id: IORNV-WMGVW-WDBSQ-RKBYQ-DQKSC. Podpisany Strona 2 z 142 Sprawozdanie

Bardziej szczegółowo

UZASADNIENIE. Objaśnienia przyjętych wartości do Wieloletniej Prognozy Finansowej Gminy Rewal. na lata

UZASADNIENIE. Objaśnienia przyjętych wartości do Wieloletniej Prognozy Finansowej Gminy Rewal. na lata UZASADNIENIE Objaśnienia przyjętych wartości do Wieloletniej Prognozy Finansowej Gminy Rewal na lata 2017-2022. Obowiązek sporządzenia Wieloletniej Prognozy Finansowej jest jedną z zasadniczych zmian wprowadzonych

Bardziej szczegółowo

KONSULTACJE SPOŁECZNE Budżet Miasta Szczecin na rok 2013 > PROCEDURA BUDŻETOWA <

KONSULTACJE SPOŁECZNE Budżet Miasta Szczecin na rok 2013 > PROCEDURA BUDŻETOWA < KONSULTACJE SPOŁECZNE Budżet Miasta Szczecin na rok 2013 > PROCEDURA BUDŻETOWA < Szczecin, wrzesień 2012 r. PROCEDURA BUDŻETOWA Projekt Budżetu Miasta jest tworzony na podstawie: przepisów ustawy o finansach

Bardziej szczegółowo

w tym: udział w podatku dochodowym od osób fizycznych 2 353 342 zł dotacje celowe na zadania zlecone gminie

w tym: udział w podatku dochodowym od osób fizycznych 2 353 342 zł dotacje celowe na zadania zlecone gminie Objaśnienia do Wieloletniej Prognozy Finansowej na lata 2014-2024 Wieloletnią Prognozę Finansową dla Gminy Sulmierzyce opracowano na lata 2014-2024 zgodnie z obowiązującymi przepisami, a mianowicie: -

Bardziej szczegółowo

Nadwyżka operacyjna w jednostkach samorządu terytorialnego w latach

Nadwyżka operacyjna w jednostkach samorządu terytorialnego w latach Nadwyżka operacyjna w jednostkach samorządu terytorialnego w latach 2013-2015 Warszawa, wrzesień 2016 Spis treści Wprowadzenie... 2 Część I Wykonanie budżetów jednostek samorządu terytorialnego... 4 1.

Bardziej szczegółowo

CHARAKTERYSTYKA OPISOWA PROJEKTU BUDŻETU MIASTA SŁUPSKA - INFORMACJE OGÓLNE

CHARAKTERYSTYKA OPISOWA PROJEKTU BUDŻETU MIASTA SŁUPSKA - INFORMACJE OGÓLNE 2.2.1. CHARAKTERYSTYKA OPISOWA PROJEKTU BUDŻETU MIASTA SŁUPSKA - INFORMACJE OGÓLNE I. REGULACJE PRAWNE Tryb prac nad budżetem jednostki samorządu terytorialnego reguluje ustawa o finansach publicznych

Bardziej szczegółowo

Rola Mazowieckiego Systemu Informacji Przestrzennej w programowaniu i monitorowaniu rozwoju województwa

Rola Mazowieckiego Systemu Informacji Przestrzennej w programowaniu i monitorowaniu rozwoju województwa Rola Mazowieckiego Systemu Informacji Przestrzennej w programowaniu i monitorowaniu rozwoju województwa KRZYSZTOF MĄCZEWSKI ANETA STANIEWSKA BIURO GEODETY WOJEWÓDZTWA MAZOWIECKIEGO STRATEGIA ROZWOJU WOJEWÓDZTWA

Bardziej szczegółowo

Priorytet 5: Rozwój obszarów wiejskich. Analiza SWOT

Priorytet 5: Rozwój obszarów wiejskich. Analiza SWOT 72 Priorytet 5: Rozwój obszarów wiejskich Analiza SWOT MOCNE STRONY 1. Możliwość rozwoju produkcji żywności wysokiej jakości. 2. Korzystna struktura wielkości gospodarstw. 3. Korzystne warunki przyrodnicze

Bardziej szczegółowo

Priorytet 5: Rozwój obszarów wiejskich. Analiza SWOT

Priorytet 5: Rozwój obszarów wiejskich. Analiza SWOT 80 Priorytet 5: Rozwój obszarów wiejskich Analiza SWOT MOCNE STRONY 1. Możliwość rozwoju produkcji żywności wysokiej jakości. 2. Korzystna struktura wielkości gospodarstw. 3. Korzystne warunki przyrodnicze

Bardziej szczegółowo

Rozwój lokalnych rynków pracy a strategie powiatów ziemskich

Rozwój lokalnych rynków pracy a strategie powiatów ziemskich Rozwój lokalnych rynków pracy a strategie powiatów ziemskich Maciej Tarkowski Sympozjum Wsi Pomorskiej. Obszary wiejskie - rozwój lokalnego rynku pracy - przykłady, szanse, bariery 31 maja - 1 czerwca

Bardziej szczegółowo

Wykład II Zagadnienia prawne systemu finansów JST

Wykład II Zagadnienia prawne systemu finansów JST Podstawy prawne finansów lokalnych Wykład II Zagadnienia prawne systemu finansów JST Dr Izabella Ewa Cech Materiały wewnętrzne PWSZ Głogów Wstęp - zakres wykładu - Pojęcie i kształt systemu finansowoprawnego

Bardziej szczegółowo

SKĄD MAMY PIENIĄDZE I NA CO JE WYDAJEMY?

SKĄD MAMY PIENIĄDZE I NA CO JE WYDAJEMY? SKĄD MAMY PIENIĄDZE I NA CO JE WYDAJEMY? Broszura informacyjna Urzędu Miasta i Gminy Wschowa Marzec 2006 WSTĘP Szanowni Państwo Już drugi raz przekazujemy na Państwa ręce publikację pt.: Skąd mamy pieniądze

Bardziej szczegółowo

Załącznik do Uchwały Nr 651/XLIV/09 Rady Miasta Płocka z dnia 29 grudnia 2009 roku. Wieloletni Plan Inwestycyjny Miasta Płocka na lata 2010-2014

Załącznik do Uchwały Nr 651/XLIV/09 Rady Miasta Płocka z dnia 29 grudnia 2009 roku. Wieloletni Plan Inwestycyjny Miasta Płocka na lata 2010-2014 Załącznik do Uchwały Nr 651/XLIV/09 Rady Miasta Płocka z dnia 29 grudnia 2009 roku Wieloletni Plan Inwestycyjny Miasta Płocka na lata 2010-2014 Płock, grudzień 2009 Działy opracowania: I. Wprowadzenie.

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR XV/100/11 RADY GMINY W BAĆKOWICACH. z dnia 30 grudnia 2011 r. w sprawie uchwalenia budżetu Gminy Baćkowice na 2012 rok

UCHWAŁA NR XV/100/11 RADY GMINY W BAĆKOWICACH. z dnia 30 grudnia 2011 r. w sprawie uchwalenia budżetu Gminy Baćkowice na 2012 rok UCHWAŁA NR XV/100/11 RADY GMINY W BAĆKOWICACH z dnia 30 grudnia 2011 r. w sprawie uchwalenia budżetu Gminy Baćkowice na 2012 rok Na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 4, pkt 9 lit. d, i ustawy z dnia 8 marca

Bardziej szczegółowo

OPONENCI POLITYKA REGIONALNA JAKO DETERMINANTA ROZWOJU PRZEDSIĘBIORCZOŚCI I INNOWACYJNOŚCI W POLSCE

OPONENCI POLITYKA REGIONALNA JAKO DETERMINANTA ROZWOJU PRZEDSIĘBIORCZOŚCI I INNOWACYJNOŚCI W POLSCE działań ochronnych co zarządzający tymi obszarami, przyrodnicy lub organizacje pozarządowe. Jasno zdefiniowane cele różnych partnerów w procesie planowania reprezentują tylko różne aspekty tego samego

Bardziej szczegółowo

Andrzej Sobczyk PLANOWANIE STRATEGICZNE ANALIZA EKONOMICZNO-SPOŁECZNA

Andrzej Sobczyk PLANOWANIE STRATEGICZNE ANALIZA EKONOMICZNO-SPOŁECZNA Andrzej Sobczyk PLANOWANIE STRATEGICZNE ANALIZA EKONOMICZNO-SPOŁECZNA PLANOWANIE STRATEGICZNE ANALIZA EKONOMICZNO-SPOŁECZNA Terytorium i mieszkańcy Jeżeli rozwój lokalny dotyczy zarówno jednostek, jak

Bardziej szczegółowo

PROMOCJA JEDNOSTEK SAMORZĄDU TERYTORIALNEGO CZĘŚD I. dr hab. Wojciech Dziemianowicz

PROMOCJA JEDNOSTEK SAMORZĄDU TERYTORIALNEGO CZĘŚD I. dr hab. Wojciech Dziemianowicz PROMOCJA JEDNOSTEK SAMORZĄDU TERYTORIALNEGO CZĘŚD I dr hab. Wojciech Dziemianowicz PROMOCJA DEFINICJA _... _... _... _... _... CZYM JEST PROMOCJA JEDNOSTKI SAMORZĄDU TERYTORIALNEGO? PŁASZCZYZNY KONKURENCJI

Bardziej szczegółowo

S P R A W O Z D A N I E Z W Y K O N A N I A B U D Ż E T U P O W I A T U P I A S E C Z Y Ń S K I E G O W R O K U

S P R A W O Z D A N I E Z W Y K O N A N I A B U D Ż E T U P O W I A T U P I A S E C Z Y Ń S K I E G O W R O K U S P R A W O Z D A N I E Z W Y K O N A N I A B U D Ż E T U P O W I A T U P I A S E C Z Y Ń S K I E G O W 201 1 R O K U Rada Powiatu Piaseczyńskiego uchwaliła budżet powiatu na 2011 rok w dniu 10 lutego

Bardziej szczegółowo

Objaśnienia wartości przyjętych w projekcie Wieloletniej Prognozy Finansowej Miasta Koszalina na lata

Objaśnienia wartości przyjętych w projekcie Wieloletniej Prognozy Finansowej Miasta Koszalina na lata 12 Objaśnienia wartości przyjętych w projekcie Wieloletniej Prognozy Finansowej Miasta Koszalina na lata 2015-2033 Założenia ogólne 1. Wartości przyjęte w WPF są zgodne z projektem budżetu na 2015 rok.

Bardziej szczegółowo

Sprawozdanie. Województwa Wielkopolskiego za 2011 rok

Sprawozdanie. Województwa Wielkopolskiego za 2011 rok Zarząd Województwa Wielkopolskiego Sprawozdanie roczne z wykonania budżetu Województwa Wielkopolskiego za 2011 rok Poznań, marzec 2012 r. Spis treści Załącznik Nr 1 Dochody budżetu Województwa Wielkopolskiego

Bardziej szczegółowo

OBJAŚNIENIA PRZYJĘTYCH WARTOŚCI DO UCHWAŁY NR XV/108/2012

OBJAŚNIENIA PRZYJĘTYCH WARTOŚCI DO UCHWAŁY NR XV/108/2012 OBJAŚNIENIA PRZYJĘTYCH WARTOŚCI DO UCHWAŁY NR XV/108/2012 Rady Gminy w Jasienicy Rosielnej z dnia 25 stycznia 2012 r. w sprawie wieloletniej prognozy finansowej Gminy Jasienica Rosielna na lata 2012-2025

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Wykaz skrótów Wstęp... 13

Spis treści. Wykaz skrótów Wstęp... 13 Spis treści Wykaz skrótów...................................................... 11 Wstęp............................................................. 13 ROZDZIAŁ I. Teoretycznoprawne zagadnienia stosunków

Bardziej szczegółowo

Festiwal Promocji Gospodarczej Warmii i Mazur. Działdowo, 27-28 listopada 2014

Festiwal Promocji Gospodarczej Warmii i Mazur. Działdowo, 27-28 listopada 2014 Festiwal Promocji Gospodarczej Warmii i Mazur Działdowo, 27-28 listopada 2014 Perspektywy inwestycyjne. Co przyciąga inwestorów zagranicznych i polskich? prognozy i trendy Ocena działań gmin w celu przyciągnięcia

Bardziej szczegółowo

Uchwała Nr... Rady Miejskiej w Słupsku. z dnia r. w sprawie kierunkowych założeń polityki budżetowej miasta Słupska na 2017 rok.

Uchwała Nr... Rady Miejskiej w Słupsku. z dnia r. w sprawie kierunkowych założeń polityki budżetowej miasta Słupska na 2017 rok. Druk Nr 26/7 Uchwała Nr... z dnia... 2016 r. w sprawie kierunkowych założeń polityki budżetowej miasta Słupska na 2017 rok. Na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie

Bardziej szczegółowo

Dochody transferowe JST

Dochody transferowe JST Dochody transferowe JST Dochodami transferowymi są: - Subwencje ogólne - Dotacje celowe Subwencje: Transfer środków pieniężnych przekazywanych z budżetu państwa w celu zwiększenia zasobów finansowych JST

Bardziej szczegółowo

OBJAŚNIENIA DO WIELOLETNIEJ PROGNOZY FINANSOWEJ GMINY SZCZAWIN KOŚCIELNY NA LATA

OBJAŚNIENIA DO WIELOLETNIEJ PROGNOZY FINANSOWEJ GMINY SZCZAWIN KOŚCIELNY NA LATA OBJAŚNIENIA DO WIELOLETNIEJ PROGNOZY FINANSOWEJ GMINY SZCZAWIN KOŚCIELNY NA LATA 2014-2022 I. GŁÓWNE ZAŁOŻENIA PRZYJĘTE DO OPRACOWANIA WPF Wieloletnia Prognoza Finansowa została sporządzona zgodnie z art.

Bardziej szczegółowo

Zadania samorządu terytorialnego. Rodzaje zadań samorządu terytorialnego oraz sposoby ich wykonywania

Zadania samorządu terytorialnego. Rodzaje zadań samorządu terytorialnego oraz sposoby ich wykonywania Zadania samorządu terytorialnego Rodzaje zadań samorządu terytorialnego oraz sposoby ich wykonywania Zadania samorządu terytorialnego RODZAJE ZADAŃ SAMORZĄDU TERYTORIALNEGO Rodzaje zadań samorządu terytorialnego

Bardziej szczegółowo

Bezpośrednie inwestycje zagraniczne w wybranych województwach Polski analiza porównawcza

Bezpośrednie inwestycje zagraniczne w wybranych województwach Polski analiza porównawcza Bezpośrednie inwestycje zagraniczne w wybranych województwach Polski analiza porównawcza Spotkanie partnerów projektu badawczego Miejsce spotkania: Urząd Marszałkowski Województwa Kujawsko-Pomorskiego

Bardziej szczegółowo

PLANOWANIE PRZESTRZENNE W KSZTAŁTOWANIU ŚRODOWISKA

PLANOWANIE PRZESTRZENNE W KSZTAŁTOWANIU ŚRODOWISKA PLANOWANIE PRZESTRZENNE W KSZTAŁTOWANIU ŚRODOWISKA PROBLEM LOKOWANIA INWESTYCJI PLANOWANIE PRZESTRZENNE A LOKALIZACJA INWESTYCJI Koherencja lokalizacyjna każdej działalności właściwe miejsce (poszukiwanie

Bardziej szczegółowo

Proponowane tematy prac dyplomowych

Proponowane tematy prac dyplomowych KATEDRA ANALIZY SYSTEMOWEJ I FINANSÓW 1. Podatki i opłaty lokalne jako źródło dochodów własnych gminy 2. Analiza dochodów budżetowych jednostek samorządów terytorialnych na przykładzie gminy... w latach...

Bardziej szczegółowo

P Zal. I Zk zarządzaniu 3. Matematyka P Zk 4. Ekonomia P E 5. Podstawy zarządzania

P Zal. I Zk zarządzaniu 3. Matematyka P Zk 4. Ekonomia P E 5. Podstawy zarządzania KIERUNEK: GOSPODARKA PRZESTRZENNA Specjalność: Gospodarka lokalna i globalna Lp. Nazwa przedmiotu Grupa I ROK STUDIÓW 1. Geografia ekonomiczna P 2 20 - Zal 2. Technologie informacyjne \ Informatyka w I

Bardziej szczegółowo

OBJAŚNIENIA DO WIELOLETNIEJ PROGNOZY FINANSOWEJ GMINY STRZYŻEWICE NA LATA 2013-2018.

OBJAŚNIENIA DO WIELOLETNIEJ PROGNOZY FINANSOWEJ GMINY STRZYŻEWICE NA LATA 2013-2018. OBJAŚNIENIA DO WIELOLETNIEJ PROGNOZY FINANSOWEJ GMINY STRZYŻEWICE NA LATA 2013-2018. Obowiązek opracowania Wieloletniej Prognozy Finansowej w skrócie WPF wynika z art. 230 Ustawy z dnia 27 sierpnia 2009

Bardziej szczegółowo

Analiza Sprawozdań z wykonania budżetu gminy Kolbudy w latach

Analiza Sprawozdań z wykonania budżetu gminy Kolbudy w latach STRATEGIA ROZWOJU GMINY KOLBUDY Analiza Sprawozdań z wykonania budżetu gminy Kolbudy w latach 2005-2009 Dla gminy Kolbudy opracował: Adam Rodziewicz sierpień 2010 A-BAN Adam Rodziewicz ul. Morenowe Wzgórze

Bardziej szczegółowo

Park Naukowo-Technologiczny Uniwersytetu Zielonogórskiego

Park Naukowo-Technologiczny Uniwersytetu Zielonogórskiego Park Naukowo-Technologiczny Uniwersytetu Zielonogórskiego Lubuski Park Przemysłowo - Technologiczny Lubuski Park Przemysłowo Technologiczny (LPPT) składa się z trzech stref: Parku Naukowo - Technologicznego

Bardziej szczegółowo

zmieniające rozporządzenie w sprawie kamiennogórskiej specjalnej strefy ekonomicznej

zmieniające rozporządzenie w sprawie kamiennogórskiej specjalnej strefy ekonomicznej Projekt z 21-03-2012 Wersja 1.1. ROZPORZĄDZENIE RADY MINISTRÓW z dnia..2012 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie kamiennogórskiej specjalnej strefy ekonomicznej Na podstawie art. 4 ust. 1 ustawy z dnia

Bardziej szczegółowo

OBJAŚNIENIA przyjętych wartości wieloletniej prognozy finansowej (w.p.f.) gminy Mogilno

OBJAŚNIENIA przyjętych wartości wieloletniej prognozy finansowej (w.p.f.) gminy Mogilno OBJAŚNIENIA przyjętych wartości wieloletniej prognozy finansowej (w.p.f.) gminy Mogilno Zgodnie z art. 230 ust. 6 ustawy o finansach publicznych uchwałę w sprawie wieloletniej prognozy finansowej organ

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR II/5/2014 RADY GMINY MICHAŁOWICE. z dnia 9 grudnia 2014 r. w sprawie zmian w budżecie Gminy Michałowice na 2014 rok

UCHWAŁA NR II/5/2014 RADY GMINY MICHAŁOWICE. z dnia 9 grudnia 2014 r. w sprawie zmian w budżecie Gminy Michałowice na 2014 rok UCHWAŁA NR II/5/2014 RADY GMINY MICHAŁOWICE z dnia 9 grudnia 2014 r. w sprawie zmian w budżecie Gminy Michałowice na 2014 rok Na podstawie art. 18, ust 2, pkt. 4 i pkt 9 lit c ustawy z dnia 8 marca 1990

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR III/15/2010 RADY GMINY BODZECHÓW. z dnia 28 grudnia 2010 r. w sprawie wprowadzenia zmian do budżetu gminy na 2010 rok.

UCHWAŁA NR III/15/2010 RADY GMINY BODZECHÓW. z dnia 28 grudnia 2010 r. w sprawie wprowadzenia zmian do budżetu gminy na 2010 rok. UCHWAŁA NR III/15/2010 RADY GMINY BODZECHÓW w sprawie wprowadzenia zmian do budżetu gminy na 2010 rok. Na podstawie art.18 ust.2 pkt 4 ustawy z dnia 8 marca 1990 roku o samorządzie gminnym / Dz.U. z 2001

Bardziej szczegółowo

OBJAŚNIENIA DO WIELOLETNIEJ PROGNOZY FINANSOWEJ GMINY IŁŻA NA LATA 2012-2018

OBJAŚNIENIA DO WIELOLETNIEJ PROGNOZY FINANSOWEJ GMINY IŁŻA NA LATA 2012-2018 OBJAŚNIENIA DO WIELOLETNIEJ PROGNOZY FINANSOWEJ GMINY IŁŻA NA LATA 2012-2018 I. GŁÓWNE ZAŁOŻENIA PRZYJĘTE DO OPRACOWANIA WPF. Wieloletnia Prognoza Finansowa obejmuje lata 2012-2018 Podstawą do opracowania

Bardziej szczegółowo

POWIATOWY PROGRAM PRZECIWDZIAŁANIA BEZROBOCIU ORAZ AKTYWIZACJI LOKALNEGO RYNKU PRACY

POWIATOWY PROGRAM PRZECIWDZIAŁANIA BEZROBOCIU ORAZ AKTYWIZACJI LOKALNEGO RYNKU PRACY Załącznik do Uchwały Nr X/71/2003 Rady Powiatu Polickiego z dnia 28 sierpnia 2003 roku POWIATOWY PROGRAM PRZECIWDZIAŁANIA BEZROBOCIU ORAZ AKTYWIZACJI LOKALNEGO RYNKU PRACY Police Czerwiec 2003 Podstawa

Bardziej szczegółowo

STREFA AKTYWNOŚCI GOSPODARCZEJ W NOWYM TARGU

STREFA AKTYWNOŚCI GOSPODARCZEJ W NOWYM TARGU STREFA AKTYWNOŚCI GOSPODARCZEJ W NOWYM TARGU NOWOTARSKA STREFA AKTYWNOŚCI GOSPODARCZEJ Uwarunkowania dla Miasta Nowy Targ Miasto Nowy Targ jest obszarem o znacznym potencjale sprzyjającym rozwojowi gospodarki.

Bardziej szczegółowo

OBJAŚNIENIA do przyjętych wartości wieloletniej prognozy finansowej (w.p.f.) gminy Mogilno

OBJAŚNIENIA do przyjętych wartości wieloletniej prognozy finansowej (w.p.f.) gminy Mogilno OBJAŚNIENIA do przyjętych wartości wieloletniej prognozy finansowej (w.p.f.) gminy Mogilno Zgodnie z art. 230 ust. 6 ustawy o finansach publicznych uchwałę w sprawie wieloletniej prognozy finansowej organ

Bardziej szczegółowo

5.1. Własny potencjał dochodowy

5.1. Własny potencjał dochodowy Grupa dochodów własnych jst obejmujących podatki, opłaty, wpływy z czynszów i dzierżawy powiększyła się o dochody z udziałów w PIT i CIT oraz ze źródeł związanych ze środkami unijnymi. Zmiany w ustawie

Bardziej szczegółowo

1. Założenia makroekonomiczne

1. Założenia makroekonomiczne UZASADNIENIE Objaśnienia przyjętych wartości do Wieloletniej Prognozy Finansowej Gminy Rewal na lata 2016-2022. Obowiązek sporządzenia Wieloletniej Prognozy Finansowej jest jedną z zasadniczych zmian wprowadzonych

Bardziej szczegółowo

Ustawa z dnia r. o zmianie ustawy o gospodarce komunalnej, ustawy o samorządzie województwa oraz ustawy o samorządzie powiatowym

Ustawa z dnia r. o zmianie ustawy o gospodarce komunalnej, ustawy o samorządzie województwa oraz ustawy o samorządzie powiatowym Ustawa z dnia...2009 r. o zmianie ustawy o gospodarce komunalnej, ustawy o samorządzie województwa oraz ustawy o samorządzie powiatowym Art. 1. W ustawie z dnia 20 grudnia 1996 r. o gospodarce komunalnej

Bardziej szczegółowo

Opracował: Wydział Budżetu Miasta Urzędu Miasta Katowice na podstawie sprawozdań budżetowych i opisowych pod kierunkiem Skarbnika Miasta.

Opracował: Wydział Budżetu Miasta Urzędu Miasta Katowice na podstawie sprawozdań budżetowych i opisowych pod kierunkiem Skarbnika Miasta. PREZYDENT MIASTA KATOWICE INFORMACJA Z WYKONANIA BUDŻETU MIASTA KATOWICE ZA 3 KWARTAŁY 2014 ROKU Katowice, listopad 2014 r. INFORMACJA Z WYKONANIA BUDŻETU MIASTA KATOWICE ZA 3 KWARTAŁY 2014 ROKU Zatwierdzam:

Bardziej szczegółowo

Projekt na 2016 rok BUDŻET WIELOLETNIA PROGNOZA FINANSOWA WOJEWÓDZTWA POMORSKIEGO

Projekt na 2016 rok BUDŻET WIELOLETNIA PROGNOZA FINANSOWA WOJEWÓDZTWA POMORSKIEGO Projekt na 2016 rok BUDŻET oraz WIELOLETNIA PROGNOZA FINANSOWA WOJEWÓDZTWA POMORSKIEGO, 30 listopada 2015 Główne założenia na 2016 rok Budżet województwa jest opracowywany na podstawie Wieloletniej Prognozy

Bardziej szczegółowo

Objaśnienia do projektu uchwały w sprawie Wieloletniej Prognozy Finansowej Miasta Orzesze

Objaśnienia do projektu uchwały w sprawie Wieloletniej Prognozy Finansowej Miasta Orzesze Załącznik nr 3 do Uchwały Rady Miejskiej Orzesze Nr IV/23/15.z dnia 22 stycznia 2015r. Objaśnienia do projektu uchwały w sprawie Wieloletniej Prognozy Finansowej Miasta Orzesze I. Dochody Szacunek dochodów

Bardziej szczegółowo

R A D Y M I N I S T R Ó W. z dnia 23 lipca 2013 r.

R A D Y M I N I S T R Ó W. z dnia 23 lipca 2013 r. RM-110-90-12 R O Z P O R ZĄDZENIE R A D Y M I N I S T R Ó W z dnia 23 lipca 2013 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie pomorskiej specjalnej strefy ekonomicznej Na podstawie art. 4 ust. 1 ustawy z dnia

Bardziej szczegółowo

CHARAKTERYSTYKA OPISOWA PROJEKTU BUDŻETU MIASTA SŁUPSKA - INFORMACJE OGÓLNE I. REGULACJE PRAWNE

CHARAKTERYSTYKA OPISOWA PROJEKTU BUDŻETU MIASTA SŁUPSKA - INFORMACJE OGÓLNE I. REGULACJE PRAWNE 2.2.1. CHARAKTERYSTYKA OPISOWA PROJEKTU BUDŻETU MIASTA SŁUPSKA - INFORMACJE OGÓLNE I. REGULACJE PRAWNE Tryb prac nad budżetem jednostki samorządu terytorialnego reguluje ustawa o finansach publicznych

Bardziej szczegółowo

BUDŻET GMINY NASIELSK NA PRZESTRZENI LAT

BUDŻET GMINY NASIELSK NA PRZESTRZENI LAT BUDŻET GMINY NASIELSK NA PRZESTRZENI LAT W wielu środowiskach lokalnych panuje przekonanie, że budżet gminny to wielka tajemnica, rządki cyferek i liczb, o których pojęcie mają tylko finansiści, a które

Bardziej szczegółowo

CHARAKTERYSTYKA OPISOWA PROJEKTU BUDŻETU MIASTA SŁUPSKA - INFORMACJE OGÓLNE I. REGULACJE PRAWNE

CHARAKTERYSTYKA OPISOWA PROJEKTU BUDŻETU MIASTA SŁUPSKA - INFORMACJE OGÓLNE I. REGULACJE PRAWNE 2.2.1. CHARAKTERYSTYKA OPISOWA PROJEKTU BUDŻETU MIASTA SŁUPSKA - INFORMACJE OGÓLNE I. REGULACJE PRAWNE Tryb prac nad budżetem jednostki samorządu terytorialnego reguluje ustawa o finansach publicznych

Bardziej szczegółowo

Informacje, o których mowa w 1 przedstawia się Radzie Miejskiej Kalisza oraz Regionalnej Izbie Obrachunkowej w Poznaniu.

Informacje, o których mowa w 1 przedstawia się Radzie Miejskiej Kalisza oraz Regionalnej Izbie Obrachunkowej w Poznaniu. Zarządzenie Nr 382/2015 Prezydenta Miasta Kalisza z dnia 31 sierpnia 2015 r. w sprawie przyjęcia informacji o przebiegu wykonania budżetu za I półrocze 2015 r. oraz informacji o kształtowaniu się wieloletniej

Bardziej szczegółowo

Wydatkowanie czy rozwój

Wydatkowanie czy rozwój Wydatkowanie czy rozwój priorytety Polityki Spójności 2014-2020 i nowego RPO Województwa Łódzkiego Agnieszka Dawydzik Dyrektor Departamentu Koordynacji Strategii i Polityk Rozwoju Łódź, 27 maja 2015 r.

Bardziej szczegółowo

Informacja z wykonania budżetu miasta Konina za I kwartał 2014 roku

Informacja z wykonania budżetu miasta Konina za I kwartał 2014 roku Informacja z wykonania budżetu miasta Konina za I Wykonanie dochodów budżetu miasta Konina za I kwartał 2014 rok według źródeł powstawania w złotych Lp. % wskaźnik % struktura DOCHODY GMINY I. PODATKI,

Bardziej szczegółowo

Objaśnienia wartości przyjętych w Wieloletniej Prognozie Finansowej Gminy Pruszcz Gdański

Objaśnienia wartości przyjętych w Wieloletniej Prognozie Finansowej Gminy Pruszcz Gdański Objaśnienia wartości przyjętych w Wieloletniej Prognozie Finansowej Gminy Pruszcz Gdański Wieloletnia prognoza finansowa sporządzana jest w celu przeprowadzenia oceny sytuacji finansowej jednostki samorządu

Bardziej szczegółowo

OBJAŚNIENIA DO WIELOLETNIEJ PROGNOZY FINANSOWEJ GMINY SABNIE NA LATA

OBJAŚNIENIA DO WIELOLETNIEJ PROGNOZY FINANSOWEJ GMINY SABNIE NA LATA Załącznik nr 3 do Uchwały Nr XLII/235/2014 Rady Gminy w Sabniach z dnia 28 stycznia 2014 r. OBJAŚNIENIA DO WIELOLETNIEJ PROGNOZY FINANSOWEJ GMINY SABNIE NA LATA 2014 2022 I. GŁÓWNE ZAŁOŻENIA PRZYJĘTE DO

Bardziej szczegółowo

Zarządzenie Nr 150/15

Zarządzenie Nr 150/15 Zarządzenie Nr 150/15 Wójta Gminy Mrągowo z dnia 30 października 2015 r. w sprawie: podania do publicznej wiadomości informacji o wykonaniu budżetu za III kwartał 2015 roku. Na podstawie art. 37 ust.1

Bardziej szczegółowo

BUDŻET GMINY IZABELIN NA 2013 ROK

BUDŻET GMINY IZABELIN NA 2013 ROK BUDŻET GMINY IZABELIN NA 2013 ROK Podstawowe wielkości budżetowe Dochody bieżące majątkowe Wydatki bieżące majątkowe Wynik budżetu (deficyt) Spłata pożyczek i kredytów Deficyt po uwzględnieniu rozchodów

Bardziej szczegółowo

dr Andrzej Poszewiecki Malbork, r.

dr Andrzej Poszewiecki Malbork, r. Czy władze gminne, powiatowe i regionalne w Woj. Pomorskim sprzyjajągospodarce? Regionalny monitoring swobody działalności gospodarczej. Ocena III kwartału 2010r. dr Andrzej Poszewiecki Malbork, 16.11.2010

Bardziej szczegółowo

Objaśnienia przyjętych wartości.

Objaśnienia przyjętych wartości. Załącznik Nr 2 do Uchwały Nr III/13/2010 Rady Gminy Sieroszewice z dnia 29 grudnia 2010 Objaśnienia przyjętych wartości. Do opracowania WPF wykorzystano historyczne materiały źródłowe dotyczące wykonania

Bardziej szczegółowo

Objaśnienia przyjętych wartości do Wieloletniej Prognozy Finansowej Gminy Santok na lata

Objaśnienia przyjętych wartości do Wieloletniej Prognozy Finansowej Gminy Santok na lata Załącznik Nr 2 do UCHWAŁY Nr XVI/114/15 RADY GMINY SANTOK z dnia 29 grudnia 2015 r. Objaśnienia przyjętych wartości do Wieloletniej Prognozy Finansowej Gminy Santok na lata 2016-2020. Obowiązek sporządzenia

Bardziej szczegółowo

ROZDZIAŁ 18 POLITYKA DOCHODOWA GMINY JAKO NARZĘDZIE INTERWENCJONIZMU SAMORZĄDOWEGO

ROZDZIAŁ 18 POLITYKA DOCHODOWA GMINY JAKO NARZĘDZIE INTERWENCJONIZMU SAMORZĄDOWEGO Marcin Brol ROZDZIAŁ 18 POLITYKA DOCHODOWA GMINY JAKO NARZĘDZIE INTERWENCJONIZMU SAMORZĄDOWEGO Transformacja systemowa rozpoczęta w Polsce w 1989 roku wymusiła utworzenie podmiotów zdolnych do wykreowania

Bardziej szczegółowo

DZIENNIK URZĘDOWY WOJEWÓDZTWA ŁÓDZKIEGO

DZIENNIK URZĘDOWY WOJEWÓDZTWA ŁÓDZKIEGO DZIENNIK URZĘDOWY WOJEWÓDZTWA ŁÓDZKIEGO Łódź, dnia 6 września 2013 r. Poz. 4191 UCHWAŁA NR XXXVII/393/13 RADY MIASTA ZGIERZA z dnia 27 czerwca 2013 r. w sprawie zatwierdzenia sprawozdania z wykonania budżetu

Bardziej szczegółowo

Uchwała Nr 53/2012 Składu Orzekającego Nr 4 Regionalnej Izby Obrachunkowej w Bydgoszczy z dnia 25 kwietnia 2012 roku

Uchwała Nr 53/2012 Składu Orzekającego Nr 4 Regionalnej Izby Obrachunkowej w Bydgoszczy z dnia 25 kwietnia 2012 roku Uchwała Nr 53/2012 Składu Orzekającego Nr 4 Regionalnej Izby Obrachunkowej w Bydgoszczy z dnia 25 kwietnia 2012 roku w sprawie: wyrażenia opinii o przedłożonym przez Wójta Gminy Lubicz sprawozdaniu z wykonania

Bardziej szczegółowo

ZINTEGROWANY ROZWÓJ PRZEWORSKO- DYNOWSKIEGO OBSZARU WSPARCIA

ZINTEGROWANY ROZWÓJ PRZEWORSKO- DYNOWSKIEGO OBSZARU WSPARCIA ZINTEGROWANY ROZWÓJ PRZEWORSKO- DYNOWSKIEGO OBSZARU WSPARCIA projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego w ramach Programu Operacyjnego Pomoc Techniczna

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR... RADY MIASTA SKARŻYSKA-KAMIENNEJ. z dnia... 2015 r.

UCHWAŁA NR... RADY MIASTA SKARŻYSKA-KAMIENNEJ. z dnia... 2015 r. Projekt numer:... UCHWAŁA NR... RADY MIASTA SKARŻYSKA-KAMIENNEJ z dnia... 2015 r. w sprawie: utworzenia gminnej jednostki organizacyjnej Centrum Obsługi Inwestora w Skarżysku-Kamiennej oraz nadania jej

Bardziej szczegółowo

Wieloletnia Prognoza Finansowa miasta Katowice na lata 2015-2035. założenia i zakres

Wieloletnia Prognoza Finansowa miasta Katowice na lata 2015-2035. założenia i zakres Wieloletnia Prognoza Finansowa miasta Katowice na lata 2015-2035 Budżet miasta Katowice na 2015r. założenia i zakres Katowice 17.12.2014r. Wieloletnia Prognoza Finansowa to dokument służący: strategicznemu

Bardziej szczegółowo

Realizacja budżetu Miasta Ząbki za 2009 rok

Realizacja budżetu Miasta Ząbki za 2009 rok Realizacja budżetu Miasta Ząbki za 2009 rok Dochody Miasta Ząbki w 2009 roku Realizacja planu dochodów w 2009r. Plan dochodów w wysokości 60.760.581,60 zł zrealizowano w 103,77% na kwotę 63.053.367,00

Bardziej szczegółowo

Objaśnienia do projektu wieloletniej prognozy finansowej Miasta i Gminy Solec Kujawski na lata

Objaśnienia do projektu wieloletniej prognozy finansowej Miasta i Gminy Solec Kujawski na lata Objaśnienia do projektu wieloletniej prognozy finansowej Miasta i Gminy Solec Kujawski na lata 2012-2034 Wprowadzenie Wieloletnia Prognoza Finansowa Miasta i Gminy Solec Kujawski została przygotowana na

Bardziej szczegółowo

Planowane kierunki instrumentów wsparcia dla MŚP w ramach Małopolskiego Regionalnego Programu Operacyjnego na lata

Planowane kierunki instrumentów wsparcia dla MŚP w ramach Małopolskiego Regionalnego Programu Operacyjnego na lata Planowane kierunki instrumentów wsparcia dla MŚP w ramach Małopolskiego Regionalnego Programu Operacyjnego na lata 2014-2020 Rafał Solecki Dyrektor MCP Małopolskie Centrum Przedsiębiorczości (MCP) jest

Bardziej szczegółowo

Dokumenty strategiczne w pozyskiwaniu środków. z UE. Barbara Pędzich-Ciach. ekspertka: prowadząca: Dorota Kostowska

Dokumenty strategiczne w pozyskiwaniu środków. z UE. Barbara Pędzich-Ciach. ekspertka: prowadząca: Dorota Kostowska Dokumenty strategiczne w pozyskiwaniu środków ekspertka: z UE. Barbara Pędzich-Ciach prowadząca: Dorota Kostowska Projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Programu Operacyjnego Pomoc

Bardziej szczegółowo

Katedra Polityki Europejskiej, Finansów Publicznych i Marketingu KIEROWNIK KATEDRY: DR HAB. JOANNA SZWACKA MOKRZYCKA PROF. SGGW

Katedra Polityki Europejskiej, Finansów Publicznych i Marketingu KIEROWNIK KATEDRY: DR HAB. JOANNA SZWACKA MOKRZYCKA PROF. SGGW Katedra Polityki Europejskiej, Finansów Publicznych i Marketingu KIEROWNIK KATEDRY: DR HAB. JOANNA SZWACKA MOKRZYCKA PROF. SGGW Struktura Katedry Polityki Europejskiej, Finansów Publicznych i Marketingu

Bardziej szczegółowo

Wieloletnia Prognoza Finansowa (WPF) miasta Łodzi na lata 2014-2031

Wieloletnia Prognoza Finansowa (WPF) miasta Łodzi na lata 2014-2031 Wieloletnia Prognoza Finansowa (WPF) miasta Łodzi na lata 2014-2031 Załącznik Nr 1 do uchwały Nr Rady Miejskiej w Łodzi z dnia Lp. Wyszczególnienie 2013 (plan po zmianach 2014 2015 2016 2017 2018 2019

Bardziej szczegółowo

OBJAŚNIENIA DO WIELOLETNIEJ PROGNOZY FINANSOWEJ DLA GMINY WIELGIE NA LATA

OBJAŚNIENIA DO WIELOLETNIEJ PROGNOZY FINANSOWEJ DLA GMINY WIELGIE NA LATA OBJAŚNIENIA DO WIELOLETNIEJ PROGNOZY FINANSOWEJ DLA GMINY WIELGIE NA LATA 2015-2025 Wieloletnia prognoza finansowa (zwana dalej WPF) zgodnie z art.227 ust.1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 roku o finansach

Bardziej szczegółowo

Załącznik do uchwały nr VIII/51/2011 Rady Powiatu Grodziskiego z dnia 31 maja 2011 r.

Załącznik do uchwały nr VIII/51/2011 Rady Powiatu Grodziskiego z dnia 31 maja 2011 r. Załącznik do uchwały nr VIII/51/2011 Rady Powiatu Grodziskiego z dnia 31 maja 2011 r. POWIATOWY PROGRAM PROMOCJI ZATRUDNIENIA ORAZ AKTYWIZACJI LOKALNEGO RYNKU PRACY NA LATA 2011-2015 MAJ 2011 WSTĘP Bezrobocie

Bardziej szczegółowo

Objaśnienia przyjętych wartości

Objaśnienia przyjętych wartości Załącznik nr 2 do uchwały Nr / /2012 Rady Gminy Lipno z dnia.. grudnia 2012 r. Objaśnienia przyjętych wartości Wieloletnia Prognoza Finansowa Gminy Lipno jest dokumentem, który ma zapewniać wieloletnią

Bardziej szczegółowo

Perspektywy rozwoju Aglomeracji Wałbrzyskiej i współpracy z pracodawcami w 2014 roku"

Perspektywy rozwoju Aglomeracji Wałbrzyskiej i współpracy z pracodawcami w 2014 roku Perspektywy rozwoju Aglomeracji Wałbrzyskiej i współpracy z pracodawcami w 2014 roku" Dr Roman Szełemej Prezydent Wałbrzycha Wałbrzych, dn. 18 grudnia 2013 r. ul. Szczawieńska 2 58-310 Szczawno Zdrój biuro@dolnoslascy-pracodawcy.pl

Bardziej szczegółowo

INFORMACJA O PRZEBIEGU WYKONANIA BUDŻETU GMINY KROBIA ZA 2007 ROK

INFORMACJA O PRZEBIEGU WYKONANIA BUDŻETU GMINY KROBIA ZA 2007 ROK INFORMACJA O PRZEBIEGU WYKONANIA BUDŻETU GMINY KROBIA ZA 2007 ROK Burmistrz Krobi Krobia, dnia 17 marca 2008 r. Zarządzenie Nr 31/2008 Burmistrza Krobi z dnia 17 marca 2008 r. w sprawie sprawozdania z

Bardziej szczegółowo

Uzasadnienie dotyczące planu dochodów budżetu Gminy na 2014 rok.

Uzasadnienie dotyczące planu dochodów budżetu Gminy na 2014 rok. Załącznik Nr 2 do Zarządzenia Nr 72 /2013 Wójta Gminy Żukowice z dnia 13 listopada 2013 r. 1 Uzasadnienie dotyczące planu dochodów budżetu Gminy na 2014 rok. W 2014 roku planuje się uzyskać ogółem dochody

Bardziej szczegółowo

1. Prawno-finansowe podstawy funkcjonowania samorządu terytorialnego w Polsce 2. Struktura organizacyjna jednostek samorządu terytorialnego w Polsce

1. Prawno-finansowe podstawy funkcjonowania samorządu terytorialnego w Polsce 2. Struktura organizacyjna jednostek samorządu terytorialnego w Polsce 1. Prawno-finansowe podstawy funkcjonowania samorządu terytorialnego w Polsce 2. Struktura organizacyjna jednostek samorządu terytorialnego w Polsce 3. Organy władzy w jednostkach samorządu terytorialnego

Bardziej szczegółowo

FINANSOWANIE INNOWACJI REKOMENDACJE DLA DOLNEGO ŚLĄSKA

FINANSOWANIE INNOWACJI REKOMENDACJE DLA DOLNEGO ŚLĄSKA FINANSOWANIE INNOWACJI REKOMENDACJE DLA DOLNEGO ŚLĄSKA prof. nzw. dr hab. Beata Filipiak Unia Europejska stoi wobec konieczności wzmocnienia swojej międzynarodowej pozycji konkurencyjnej w obliczu zmieniających

Bardziej szczegółowo

Jakie są źródła dochodów własnych jednostek samorządu terytorialnego?

Jakie są źródła dochodów własnych jednostek samorządu terytorialnego? Jakie są źródła dochodów własnych jednostek samorządu terytorialnego? Dochody budżetowe to należne lub faktyczne wpływy środków pieniężnych do budżetów pobierane przez organy finansowe lub przez jednostki

Bardziej szczegółowo

1. 1. Przyjmuję sprawozdanie z wykonania budżetu Miasta Białegostoku za 2006 r., według którego:

1. 1. Przyjmuję sprawozdanie z wykonania budżetu Miasta Białegostoku za 2006 r., według którego: ZARZĄDZENIE NR 351/07 PREZYDENTA MIASTA BIAŁEGOSTOKU z dnia 20 marca 2007 r. w sprawie przyjęcia sprawozdania z wykonania budżetu Miasta Białegostoku za 2006 r. Na podstawie art. 199 ust.1 i 2 ustawy z

Bardziej szczegółowo

Uchwała Nr XIX/214/13 Rady Miejskiej w Kowalewie Pomorskim z dnia 19 sierpnia 2013 roku

Uchwała Nr XIX/214/13 Rady Miejskiej w Kowalewie Pomorskim z dnia 19 sierpnia 2013 roku Uchwała Nr XIX/214/13 Rady Miejskiej w Kowalewie Pomorskim z dnia 19 sierpnia 2013 roku w sprawach: przystąpienia Gminy Kowalewo Pomorskie do Lokalnego Funduszu Pożyczkowego Samorządowa Polska Kowalewo

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR 176/2096/13 ZARZĄDU WOJEWÓDZTWA LUBUSKIEGO. z dnia 26 marca 2013 r.

UCHWAŁA NR 176/2096/13 ZARZĄDU WOJEWÓDZTWA LUBUSKIEGO. z dnia 26 marca 2013 r. UCHWAŁA NR 176/2096/13 ZARZĄDU WOJEWÓDZTWA LUBUSKIEGO z dnia 26 marca 2013 r. w sprawie przyjęcia sprawozdania rocznego z wykonania budżetu Województwa Lubuskiego za 2012 rok Na podstawie art. 267 ust.

Bardziej szczegółowo

Czynniki lokalnego rozwoju gospodarczego w Polsce znaczenie polityk miejskich dr Julita Łukomska

Czynniki lokalnego rozwoju gospodarczego w Polsce znaczenie polityk miejskich dr Julita Łukomska Czynniki lokalnego rozwoju gospodarczego w Polsce znaczenie polityk miejskich dr Julita Łukomska Uniwersytet Warszawski Instytut Geografii Społeczno-Ekonomicznej i Gospodarki Przestrzennej Zakład Rozwoju

Bardziej szczegółowo

STRATEGIA ROZWOJU SPOŁECZNO - GOSPODARCZEGO MIASTA KOŚCIANA (zarys prognoz do 2015r.)

STRATEGIA ROZWOJU SPOŁECZNO - GOSPODARCZEGO MIASTA KOŚCIANA (zarys prognoz do 2015r.) STRATEGIA ROZWOJU SPOŁECZNO - GOSPODARCZEGO (zarys prognoz do 2015r.) "Żeglarz, który nie wie dokąd płynie, nigdy nie będzie miał pomyślnych wiatrów" Seneka STRATEGIA ROZWOJU SPOŁECZNO - GOSPODARCZEGO

Bardziej szczegółowo