10(528) 12 3 DNI PROTESTÓW. październik 2009 PRAWO INTERCHEM SZKOŁY WYŻSZE. Wiek emerytalny a rozwiązanie umowy o pracę

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "10(528) 12 3 DNI PROTESTÓW. październik 2009 PRAWO INTERCHEM SZKOŁY WYŻSZE. Wiek emerytalny a rozwiązanie umowy o pracę"

Transkrypt

1 Numer 1 wydano 23 sierpnia 1980 w Stoczni Gdańskiej ISSN ZARZĄDU REGIONU GDAŃSKIEGO 10(528) październik INTERCHEM SZKOŁY WYŻSZE PRAWO Pracodawca znalazł kij Studenci, spodziewajcie się nowości Wiek emerytalny a rozwiązanie umowy o pracę 12 3 DNI PROTESTÓW MAREK LEWANDOWSKI Demonstracja w Szczecinie

2 AKTUALNOŚCI W KRAJU Zorganizowani mają lepiej we Wrocławiu W tramwajach, w godzinach szczytu, związkowcy z dolnośląskiej Solidarności rozdawali ulotki i upominki w ramach Dnia Solidarności pod hasłem Zorganizowani mają lepiej. 31 sierpnia i 1 września pracownicy Działu Rozwoju Związku wręczali ulotki informacyjne dotyczące m.in. możliwości założenia Solidarności w zakładzie pracy. Dzień Solidarności: Poznań, Słupsk, Częstochowa Obchody 29 rocznicy powstania Solidarności w Regionie Wielkopolska zainaugurowała Parada Motocyklowa. 30 sierpnia już po raz drugi kilkudziesięciu motocyklistów, prowadzonych przez przewodniczącego ZR S Jarosława Lange, przejechało ulicami Poznania. Takie same akcje odbyły się również w Słupsku i Częstochowie. W Stalowej Woli na rowerach Regionalna Solidarność Ziemi Sandomierskiej włączyła się w kampanię pod hasłem Zorganizowani mają lepiej, promującą Związek wśród pracowników. Był to jeden z elementów towarzyszących obchodom 29 rocznicy powstania NSZZ Solidarność. 31 sierpnia ponad 250 uczestników: dzieci, młodzież, osoby starsze, całe rodziny, działacze S, urzędnicy powiatowi, wzięło udział w kryterium ulicznym dla uczczenia 29 rocznicy powstania Solidarności. W ciągu godziny cykliści, ubrani w czerwone koszulki, jadąc na rowerach przystrojonych w czerwone baloniki i flagi związkowe, pokonali 9-kilometrową trasę ulicami Stalowej Woli. Komisja Trójstronna Wskaźnik przyrostu przeciętnego wynagrodzenia u przedsiębiorców, plany prywatyzacyjne oraz polityka transportowa państwa były głównymi tematami posiedzenia Trójstronnej Komisji ds. Społeczno-Gospodarczych. Spotkaniu przewodniczył minister gospodarki Waldemar Pawlak. W trakcie dyskusji strona społeczna jednoznacznie opowiedziała się za uchyleniem ustawy, przy jednoczesnym pozostawieniu zapisów w sprawie trybu negocjacji. KPP podtrzymała swoje stanowisko, że warunkiem uchylenia tej ustawy powinno być również uchylenie ustawy kominowej. Wyrzucone z pracy za udział w manifestacji mogą pracować! Taką decyzję wydał sąd pracy wobec dwóch pracownic z sieradzkiego Domu Pomocy Społecznej, wyrzuconych z pracy za udział w manifestacji w Warszawie 28 sierpnia ub. roku. W Domu Pomocy Społecznej w Sieradzu dwie osoby z zakładowej Solidarności wyjechały wówczas do Warszawy na manifestację O godną pracę i godną emeryturę, korzystając ze swojego wolnego czasu. Kolejnego dnia dostały wypowiedzenia z pracy bez uzasadnienia. Sprawa trafiła do sądu pracy, a 26 sierpnia 2009 r. zapadł wyrok, na mocy którego zwolnione pracownice zostały przywrócone do pracy na poprzednich warunkach. O solidarności w Krynicy Do kryzysu doszło w dużej mierze z powodu braku szeroko pojętej solidarności w relacjach gospodarczo-społeczno-ekonomicznych. To główne konkluzje z panelu Solidarność w czasach kryzysu, który odbył się 10 września w ramach XIX Forum Ekonomicznego w Krynicy. Cenne eksponaty w Archiwum KK We wrześniu br. Archiwum Komisji Krajowej NSZZ Solidarność zostało wzbogacone o cenne eksponaty z lat osiemdziesiątych. 10 września Centrum Szkolenia Policji w Legionowie przekazało pięć powielaczy, które zostały zatrzymane w latach osiemdziesiątych przez Służbę Bezpieczeństwa. W 1985 r. w Szczecinie zorganizowano przerzut ze Szwecji przesyłki dla podziemnych struktur Solidarności. Niestety, sprzęt wpadł w ręce Służby Bezpieczeństwa. Kiedy w 1990 r. powstało Centrum Szkolenia Policji, szkoła przejęła obiekt wraz z majątkiem po byłej WSO. Dysponentem majątku został utworzony w ramach struktur CSP Wydział Wydawnictw i Poligrafii, jednak sprzęt ten nigdy nie był wykorzystywany. Gdy Centrum Szkolenia Policji w Legionowie dowiedziało się, że Archiwum Komisji Krajowej NSZZ Solidarność gromadzi pamiątki z tamtych lat, przekazało cenny sprzęt poligraficzny. 27 Pielgrzymka Ludzi Pracy Na Jasnej Górze 20 września zakończyła się 27 Pielgrzymka Ludzi Pracy, w której uczestniczyło około 30 tys. członków NSZZ Solidarność z całej Polski. Władysław Stasiak, w imieniu prezydenta Lecha Kaczyńskiego, odczytał list skierowany do uczestników pielgrzymki. Prezydent dziękował w nim pracownikom za podejmowanie codziennego trudu, profesjonalizm i poświęcenie. Ogólnopolska Pielgrzymka Ludzi Pracy na Jasną Górę organizowana jest od 1981 r., co roku w trzecią niedzielę września. Pomóżmy rodzinom górników! Organizacja zakładowa Solidarności w Kopalni Węgla Kamiennego Śląsk utworzyła specjalne konto, na które można wpłacać środki dla rodzin poszkodowanych górników z kopalni Wujek Śląsk członków naszego Związku. Wśród górników, którzy zginęli podczas tragicznego wypadku w kopalni w Rudzie Śląskiej, było czterech członków NSZZ Solidarność. Włączając się do apelu Rady Sekcji Krajowej Górnictwa Węgla Kamiennego NSZZ Solidarność prosimy o wsparcie. Pdajemy numer konta, na który można kierować wpłaty: W REGIONIE Zarząd o przemyśle stoczniowym i promocji Związku Solidarność musi zdecydować o formie akcji protestacyjnej, by zamanifestować sprzeciw wobec polityki rządu, skutkującej likwidacją kolejnych zakładów pracy i rosnącym dramatycznie bezrobociem zdecydowano podczas posiedzenia Zarządu Regionu 7 września. W tej sprawie kierownicy oddziałów terenowych Regionu mają przeprowadzić konsultacje wśród członków Solidarności na swoim terenie. Krzysztof Dośla, przewodniczący RG S, przypomniał też, że ustawa antykryzysowa, obowiązująca od sierpnia, a będąca wynikiem porozumienia pomiędzy związkami zawodowymi i organizacjami pracodawców, została tak skonstruowana przez rząd, że pomija wynegocjowane kompromisowe rozwiązania. Zawiera za to rozwiązania, które mogą być szkodliwe dla pracowników. Przewodniczący organizacji zakładowych w trójmiejskich stoczniach zwracali uwagę na kuriozalny i pomijany niemal całkowicie przez media rządowy projekt ustawy, która nakazywałaby zwolnienie co najmniej 10 proc. pracowników wszystkich zakładów budżetowych w całym kraju, bez uwzględniania osób chronionych w ramach ustawy o związkach zawodowych. Stoczniowcy z Gdyni rozżaleni Spotkanie informacyjne dla załogi Stoczni Gdynia zorganizowały 8 września trzy działające w zakładzie związki zawodowe. Na wiecu występowali działacze związkowi, odnosząc się krytycznie do działań rządu w sprawie sprzedaży stoczni. Wkrótce kończy się program zwolnień i stoczniowcy zostaną pozostawieni sami sobie, przy braku zainteresowania rządu ich problemami. Organizacje związkowe ze Stoczni Gdynia i Stoczni Szczecin występowały do komisarz Neelie Kroes o przedłużenie terminu na sprzedaż zakładów z pozytywnym skutkiem. Nie wiadomo jednak, czy przy mało aktywnej postawie rządu uda się znaleźć inwestora w tej kolejnej turze. Stocznie i protesty O bardzo trudnej sytuacji w przemyśle stoczniowym i Krajowych Dniach Protestów roz- mawiano 23 września w czasie spotkania przedstawicieli organizacji zakładowych NSZZ Solidarność z terenu Gdańska i Sopotu. Krzysztof Dośla, przewodniczący Zarządu Regionu Gdańskiego NSZZ Solidarność, przedstawił związkowcom uchwałę Komisji Krajowej, dotyczącą Krajowych Dni Protestów, w ramach których S ma protestować w całym kraju przeciwko łamaniu praw związkowych i pracowniczych. Zebrani zapoznali się z relacją z obrad KK oraz Zarządu Regionu Gdańskiego S. Wizyta studyjna z Krakowa 24 września w siedzibie Regionu Gdańskiego NSZZ S odbyła się wizyta studyjna przedstawicieli Wojewódzkiego Urzędu Pracy w Krakowie poświęcona projektowi MAYDAY, realizowanemu w ramach Inicjatywy Wspólnotowej Equal. Zaproszeni goście zapoznali się ze specyfikacją projektu, który realizowany był w partnerstwie organizacji pracodawców, związków zawodowych oraz wyższych uczelni i instytucji badawczych. Celem projektu MAYDAY było wypracowanie modelu wsparcia pracowników w wieku 50+ zatrudnionych w przemyśle stoczniowym. Spotkanie rozpoczęła Stanisława Gatz, menedżer projektu MAYDAY, która przedstawiła jego założenia oraz przebieg. Główne rezultaty projektu omówił dr Andrzej Szuwarzyński, który w projekcie reprezentował Politechnikę Gdańską. Jednym z ważniejszych rezultatów MAYDAY było opracowanie systemu mentoringu, który przybliżyła Joanna Wierszyło z Centrum Techniki Okrętowej SA. O problemach i barierach, jakie napotkał zespół realizujący projekt, mówił Zbigniew Kowalczyk, członek prezydium ZRG NSZZ S. 33 lata posługi proboszczowskiej 26 września, o godzinie 18 w bazylice św. Brygidy pożegnano ks. prałata Henryka Jankowskiego, który zakończył swoją posługę proboszczowską. Na uroczystości obecni byli m.in. szef NSZZ Solidarność Janusz Śniadek i przewodniczący Regionu Gdańskiego NSZZ S Krzysztof Dośla. Pożegnalną mszę odprawił abp Sławoj Leszek Głódź, metropolita gdański. W swoich słowach arcybiskup podkreślał, że dla wielu osób ks. Henryk Jankowski był bratem i samarytaninem. Na zakończenie, za wspólnie spędzone chwile i 33 lata pełnienia funkcji proboszcza, ks. Jankowski przyjął od wiernych życzenia i podziękowania. Pożegnalne przyjęcie odbyło się w Centrum Ekumenicznym Sióstr Brygidek w Gdańsku Oliwie. Wydawca: Region Gdański NSZZ Solidarność Redaguje zespół: Małgorzata Kuźma (red. naczelna) tel ), Ryszard Kuźma (skład, red. techniczny) Jarosław Wierzchołowski Olga Zielińska Współpracują: Maria Giedz Paweł Glanert Wojciech Kujatt Marek Lewandowski Agnieszka Mikolcz Wojciech Milewski Aleksander Miśkiewicz Dorota Schmidt Łukasz Sulej Maria Szwajkiewicz Renata Tkaczyk Dorota Trela-Godzwon Tomasz Wiecki Janina Wieczerska Okładka: Manifestacja związkowców w Szczecinie, 18 września Marek Lewandowski Nadzór merytoryczny: Wojciech Książek Kolportaż: Roman Stegart tel Zamawianie: Nakład: egz. Adres redakcji: ul. Wały Piastowskie 24, Gdańsk, tel.: , fax: Druk: Zakłady Graficzne im. J. Czyżewskiego Tczew, ul. Kwiatowa 11 Redakcja zastrzega sobie prawo do redagowania i skracania nadesłanych i publikowanych tekstów. Za treść reklam redakcja nie odpowiada. Oddano do druku r. 2 Nr 10/październik 2009

3 AKTUALNOŚCI Zamiast spisu treści Rzeczpospolita Polska zapewnia wolność tworzenia i działania związków zawodowych, organizacji społecznozawodowych rolników, stowarzyszeń, ruchów obywatelskich, innych dobrowolnych zrzeszeń oraz fundacji. Konstytucja RP, art. 12 Żyjemy podobno w demokratycznym kraju, w którym obywatele mają prawa, gwarantowane im przez konstytucję. Piszę podobno, bo okazuje się, że jedno z podstawowych praw obywatelskich, jakim jest prawo do zrzeszania się, jest nagminnie łamane. W państwie, gdzie wolność wywalczył Niezależny Samorządny Związek Zawodowy Solidarność, za założenie związku zawodowego grozi zwolnienie z pracy (Pracodawca znalazł kij, str. 5). Dziwnie to brzmi, jeśli zewsząd słyszymy, że prawa pracownicze i związkowe są w naszym kraju zbyt rozbudowane i dla dobra gospodarki należałoby je ograniczyć. Przedsiębiorcy biorą więc inicjatywę w swoje ręce i, nie zważając na konstytucję i ustawy, sami te prawa ograniczają. Przykład idzie z góry, rządząca partia dba przede wszystkim o interesy pojedynczych biznesmenów (kwintesencją tego jest cytat z rozmowy Zbigniewa Chlebowskiego z biznesmenem ze Śląska: Na dziewięćdziesiąt procent, Rysiu, że załatwimy), niż o rozwiązywanie problemów państwa w porozumieniu z partnerami społecznymi. W odpowiedzi na pogarszającą się sytuację pracowników Solidarność ogłosiła Krajowe Dni Protestów, w ramach których planowane są manifestacje. Miejmy nadzieję, że rządzący będą chcieli wysłuchać głosu społeczeństwa, przynajmniej tak gorliwie, jak szef Parlamentarnego Klubu PO wsłuchuje się w głos owego Rysia ze Śląska. Październik to oczywiście początek roku akademickiego. O zmianach, jakie szykuje obecna minister nauki i szkolnictwa, można przeczytać w artykule Barbary Ellwart Studenci, spodziewajcie się nowości (str. 10). W październikowym Magazynie znalazły się również artykuły poświęcone tematyce prawnej (Wiek emerytalny a rozwiązanie umowy o pracę, str. 20, Pakiet antykryzysowy, str. 21, Nowe przepisy dotyczące przeliczenia emerytur, str. 23). Małgorzata Kuźma Demonstracja w Szczecinie 18 września o godzinie 12 odbyła się w Szczecinie ogólnopolska demonstracja, w której kilka tysięcy związkowców z różnych central związkowych manifestowało przeciwko likwidacji miejsc pracy. Protest w Szczecinie odbył się w ramach Ogólnopolskich Dni Protestów, ogłoszonych przez Komisję Krajową NSZZ Solidarność. Poza stoczniowcami do Szczecina przyjechali górnicy, pielęgniarki, przedstawiciele zakładów zbrojeniowych i energetycy. Protestujący zamierzali złożyć petycję na ręce premiera, jednak w jego imieniu odebrał ją Marcin Zydorowicz, wojewoda zachodniopomorski. Jak mówił, ma osobiste upoważnienie premiera, przebywającego w Brukseli. Oskarżam polski rząd, że przez zaniechanie, brak działań antykryzysowych trwoni najcenniejszy kapitał polskich firm pracowników powiedział Janusz Śniadek, przewodniczący Solidarności, na wiecu rozpoczynającym manifestację. (jw) Demonstranci zabili deskami wejście do biura Platformy Obywatelskiej w Szczecinie. Krajowe Dni Protestów Wobec nasilających się konfliktów i narastających zagrożeń dla środowisk pracowniczych, NSZZ Solidarność postanowił zorganizować Krajowe Dni Protestów. Decyzję w tej sprawie podjęła obradująca we wrześniu Komisja Krajowa. Z ogromnym zaniepokojeniem związkowcy obserwują załamanie się polityki społecznej państwa. Przejawem tego są m.in.: zamrożenie na kolejne lata progów dochodowych upoważniających do pomocy społecznej likwidacja rezerwy solidarności społecznej zamach na Fundusz Rezerwy Demograficznej. Takie działania, które są następstwem braku aktywnej polityki antykryzysowej, wbrew oficjalnym deklaracjom rządu uderzają w najsłabsze grupy społeczne. Komisja Krajowa postanowiła również skierować do Międzynarodowej Organizacji Pracy skargę w sprawie bezprawnego zwolnienia z pracy Kazimierza Staszewskiego, przewodniczącego Komisji Zakładowej w ZTE Radom i członka Komisji Krajowej. Związkowcy zapowiedzieli również, że KK będzie wspierała działania organizacji zakładowej i Zarządu Regionu zmierzające do obrony praw członka NSZZ S. KK NSZZ Solidarność zaprotestowała także przeciwko działaniom zarządu PKP Cargo, który powołał razem z chińskim przewoźnikiem China CNR Corporation, spółkę produkującą i naprawiającą tabor kolejowy. Zwracamy uwagę, że wyrażenie zgody przez Ministra Infrastruktury na powstanie takiego podmiotu jest głęboko sprzeczne z krajową polityką transportową oraz polityką transportową Unii Europejskiej i celami wyznaczonymi w Białej Księdze Europejska Polityka Transportowa do roku 2010: Czas na decyzje. Głównym założeniem tej polityki jest dostosowanie europejskiego transportu do warunków funkcjonowania w ramach wspólnego rynku. Wyrażenie zgody na współpracę, polegającą na powstaniu międzynarodowej spółki jest naruszeniem interesów obywateli Unii Europejskiej; w tym przypadku tysięcy pracowników zakładów zaplecza kolejowego i ich rodzin czytamy w stanowisku Komisji Krajowej. Marta Pióro FOT. MAREK LEWANDOWSKI PYTANIE MIESIĄCA Jaki wpływ na Państwa firmę i region ma pogarszająca się sytuacja przemysłu stoczniowego? JAN LENART, KM NSZZ Solidarność Elmor SA W moim przypadku ten kryzys ma wpływ zarówno na firmę, jak i rodzinę. Żona pracuje w przedsiębiorstwie kooperującym bezpośrednio ze stoczniami. W mojej firmie trudna sytuacja stoczni miała ogromny wpływ na wszystkich pracowników. Nasza produkcja opiera się przede wszystkim na przemyśle stoczniowym. Znajdowanie zleceń poza tą branżą w sytuacji tak dużej konkurencji rynkowej jest niezmiernie ciężkie. Ograniczenie produkcji w stoczniach sprawia, że jest mniejsze zapotrzebowanie na nasze produkty. Bezpośrednim skutkiem tego była obniżka pensji wszystkich pracowników zakładu. KRZYSZTOF ADAMCZYK, KM NSZZ Solidarność Marynarzy i Rybaków, PLO Sytuacja ma fatalny wpływ na całe otoczenie przemysłu okrętowego na skutek likwidacji miejsc pracy, różnych technologii czy instytucji badawczych. Jest to cały ciąg zdarzeń, który znajdzie swoje odbicie w perspektywie najbliższych lat. Dramatyczna sytuacja w przemyśle stoczniowym ma bezpośredni wpływ na Polskie Linie Oceaniczne. Naszym głównym udziałowcem była Stocznia Gdynia. Akcje zostały przejęte obecnie przez Agencję Rozwoju Przemysłu. Pojawia się nowy właściciel, który nie spełnia naszych oczekiwań. Złe doświadczenia z przeszłości nie wróżą niczego dobrego. Mimo wszystko, jak na tak trudne warunki, firma radzi sobie całkiem dobrze, a to dzięki wieloletnim kontraktom. BENEDYKT KERLIN, KZ NSZZ Solidarność Fabryki Mebli Okrętowych FAMOS sp. z o.o. w Starogardzie Gdańskim To, co się stało w przemyśle stoczniowym, ma ogromny wpływ na naszą firmę, jak również na przedsiębiorstwa, które kooperują z nami. Nasze produkty były wykorzystywane przez stocznie w Gdańsku i Gdyni przez dziesiątki lat, a do głównych odbiorców zaliczała się także Stocznia Szczecińska. W dużej mierze były to różnego rodzaju meble, sufity i wyroby metalowe. W tym momencie firma zmuszona jest poszukiwać alternatywnych odbiorców. Lukę tę staramy się załatać we współpracy ze stoczniami zagranicznymi i hotelami. W dobie rosnącego kryzysu jest to dla nas bardzo trudne zadanie. KRZYSZTOF ŻMUDA, KM NSZZ Solidarność Stoczni Północnej SA Sytuacja w przemyśle stoczniowym ma wpływ na całą naszą aglomerację trójmiejską i województwo pomorskie. Jeżeli mówimy o polskim przemyśle okrętowym, dodając do tego Szczecin, a także problemy związane ze Stocznią Marynarki Wojennej i Stocznią Gdańsk, otrzymujemy prawie 30 tysięcy zagrożonych miejsc pracy. Istnieje niebezpieczeństwo związane z zagwarantowaniem należytego bytu tysiącom rodzin. Likwidacja przemysłu stoczniowego może bardzo negatywnie skutkować dla tych ludzi. Jest to dramat zagrażający nie tylko pracownikom poszczególnych stoczni, ale również społeczeństwu wielu dziesiątkom tysięcy mieszkańców kraju. Oprac. Jarosław Wolski Nr 10/październik

4 J O CZYM SZUMIAŁY MEDIA Medytacje wrześniowe ak to głęboko w nas tkwi! Piękny był wrzesień tego roku, więc ludzie, pamiętający inny wrzesień (co prawda coraz ich mniej) w konwencjonalnych pogaduszkach o pogodzie, chwaląc słoneczne tygodnie, dodawali: jak w trzydziestym dziewiątym. Sprzyjała tym skojarzeniom 70 rocznica wybuchu II wojny światowej, obchodzona uroczyście, choć krótko. Oczywiście był to też temat dla mediów. Tak jak w sierpniu odżyły spory o znaczenie Powstania Warszawskiego, tak teraz wywiązała się polemika w sprawie 17 września. Spodziewano się, że Putin w przemówieniu na Westerplatte choćby półgębkiem coś o tej dacie napomknie, miałby prawo zwalić winę za cios w plecy na Stalina, ale gdzie tam. Prezydent Kaczyński jak gdyby dał mu przykład i zachętę, przepraszając Czechów za udział Polski w rozbiorze Czechosłowacji w r Putin aluziju nie poniał. Spór o czwarty rozbiór Polski nie dotyczył samego faktu (no bo fakt faktem ) tylko, czy o nim mówić. Odzywały się głosy (Niesiołowski!), że co się stało, to się nie odstanie, lepiej nie drażnić Rosji. Ta ostatnia dyrektywa wydaje mi się żałośnie naiwna. Polska drażni Rosję przez samo swoje istnienie. Stanisław August nie chciał drażnić, dał sobą pomiatać przez kolejnych ambasadorów, i co? Wiadomo co. Kolejni ugodowcy, z których najsławniejszy był margrabia Wielopolski, też nic nie wskórali. Nie tylko do tanga trzeba dwojga. Rosja nie chce, nie potrzebuje partnerów, zwłaszcza słabych. Ale i mocni kapitulują przed nią, i to bezwarunkowo. Prezydent mocarstwa światowego, Barack Obama, sprezentował właśnie Rosji dla miłej zgody rezygnację z tarczy antyrakietowej w Polsce i w Czechach. Rosja niby obiecała za to wycofanie rakiet z Prus Wschodnich, ale zaraz wycofała się z obietnicy. I Obama to przełknie, wielki Roosevelt nie takie rzeczy przełykał. A nasi politycy licytują się na afronty. Trzeba by im zadedykować bajkę Krasickiego o małych wilczętach: Same w lesie, kłócicie się?. Janina Wieczerska Nie zmienia się sytuacja w gdyńskiej Stoczni Marynarki Wojennej, gdzie zarząd firmy zamierza zwolnić ok. 300 pracowników. W negocjacjach Komisji Międzyzakładowej NSZZ Solidarność udało się jedynie przesunąć ostateczny termin konsultacji dotyczących zwolnień, który miał upłynąć 1 października br. 29 września br. doszło także do spotkania związkowców z szefem Agencji Rozwoju Przemysłu. Przedstawiliśmy nasze postulaty, dotyczące zmniejszenia skali zwolnień, dodatkowych środków na odprawy dla tracących pracę oraz sprzeciwu wobec podziału stoczni na spółki. Nasz rozmówca nie zajął żadnego stanowiska, a jedynym konkretem było ustalenie terminu następnego spotkania mówi Mirosław Kamieński, przewodniczący KM S. Reprezentanci związków zawodowych oraz Rady Pracowników Stoczni Marynarki Wojennej spotkali się wcześniej, 9 września z przedstawicielami MON, Ministerstwa Skarbu Państwa oraz szefem Agencji Rozwoju Przemysłu. Spotkanie było bezpośrednim wynikiem pikiety związkowej, która odbyła się 24 sierpnia pod gmachami ministerstw. W trakcie rozmów zobowiązano szefa ARP oraz zarząd SMW do poczynienia wszystkiego co możliwe, aby skutki społeczne zmian restrukturyzacyjnych w stoczni były jak najmniej uciążliwe. MON zadeklarowało także, że nie widzi likwidacji stoczni. Jednocześnie oficjalnie poinformowano o zamiarze prywatyzacji zakładu. Jednak dwa dni później, 11 września, zarząd Stoczni Marynarki Wojennej powiadomił związki zawodowe o wszczęciu procedury zwolnień grupowych, dotyczących ok. 300 pracowników. Związki zawodowe nie zgadzają się na taką skalę zwolnień i na proponowanych warunkach. Pracodawca nie bierze bowiem pod uwagę zorganizowania odpraw dla zwalnianych pracowników, poza przewidzianymi ustawą. Szefowie obu związków zawodowych działających w stoczni podkreślają, że zwolnienia odbywają się w momencie 4 Nr 10/październik 2009 ZWIĄZEK BAŁTYCKI TYDZIEŃ AKCJI Solidarność portowców i marynarzy 25 września zakończył się Bałtycki Tydzień Akcji. Europejska Federacja Pracowników Transportu (ITF) we współpracy ze związkami zawodowymi marynarzy i portowców regionu Morza Bałtyckiego skontrolowała 39 statków, które zawijały do tamtejszych portów. akcji uczestniczyły W związki zawodowe marynarzy i portowców z Danii, Estonii, Finlandii, Litwy, Łotwy, Niemiec, Norwegii, Polski, Rosji oraz Szwecji. Na terenie Polski działało trzech wolontariuszy ze Szwecji. Z kolei dwóch polskich dokerów wzięło udział w kontrolach statków, organizowanych w Szwecji. W portach Gdańska i Gdyni skontrolowano 39 statków. Z tego siedem jednostek nie było objętych układami zbiorowymi pracy akceptowanymi przez ITF. Najważniejszym celem kampanii jest zwalczanie nieuczciwych praktyk, które w stosunku do załóg są stosowane na statkach. Problemy, takie jak łamanie układów zbiorowych, wypłacanie zaniżonych wynagrodzeń lub niewypłacanie ich w ogóle, zaniżone standardy zatrudnienia nie dotyczą wyłącznie statków tanich bander, ale coraz częściej wykrywane są na statkach bander narodowych. Kampania nie ogranicza się do jednego tygodnia w roku, lecz trwa nieprzerwanie od ponad 60 lat, angażując związki zawodowe marynarzy i portowców na całym świecie. Na terenie polskich portów w kampanię od wielu już lat angażują się czynnie portowcy zrzeszeni w NSZZ Solidarność, afiliowanym w ITF i w ETF, którzy w codziennej działalności okazują wsparcie marynarzom. Jednak ten jeden wyjątkowy tydzień w roku pozwala w sposób szczególny zamanifestować solidarność marynarzy i portowców. Inspektorzy ITF prowadzili szczegółowe kontrole statków, dysponując wsparciem wolontariuszy ze wszystkich afiliowanych w ITF związków zawodowych marynarzy i portowców. Na terenie naszych portów w planowane wydarzenia włączyły się wszystkie polskie związki zawodowe afiliowane w ITF, reprezentujące pracowników morskich, m.in. Krajowa Sekcja Morska Marynarzy i Rybaków NSZZ Solidarność oraz Krajowa Sekcja Portów Morskich NSZZ Solidarność. Oprac. (jw) Inspektor ITF ANDRZEJ KOŚCIK, koordynator Bałtyckiego Tygodnia Akcji w portach Gdynia i Gdańsk Chciałbym wyrazić podziękowania wszystkim uczestniczącym w kampanii związkom zawodowym oraz wolontariuszom za czas i energię poświęcone wspólnym kontrolom statków, mającym na celu poprawę warunków pracy marynarzy. Idea ITF solidarności marynarzy i portowców została mocno podkreślona podczas naszych wspólnych działań. I Jestem głęboko przekonany o naszym wspólnym sukcesie, który przełoży się z pewnością na dobro reprezentowanych przez nas pracowników. STOCZNIA MARYNARKI WOJENNEJ Zwolnienia nie uzdrowią sytuacji trwania programu dobrowolnych odejść, który obejmie ok. 100 pracowników i pracodawca wydaje się go w ogóle nie uwzględniać. Postawa zarządu stoczni dziwi w kontekście spotkania na szczeblu ministerialnym w sprawie SMW, które odbyło się w Warszawie dwa dni wcześniej. Związkowcom obiecywano wówczas dalsze rozmowy, mówiono także o minimalizowaniu kosztów społecznych restrukturyzacji. Trudno jednak podejrzewać, że ministrowie nie wiedzieli wówczas, że za dwa dni rozpocznie się procedura zwolnień. 25 września przez godzinę pod bramą stoczni pikietowali związkowcy z Komisji Międzyzakładowej NSZZ Solidarność SMW, związku branżowego oraz organizacji zakładowych S Trójmiasta. Mirosław Kamieński poinformował zebranych, że mimo kilku rozmów z zarządem nie zmieniła się zupełnie perspektywa restrukturyzacji zakładu, która polegać ma głównie na zwolnieniu 300 pracowników. Na wiecu wypowiadali się także m.in. Dariusz Adamski, przewodniczący Sekcji Krajowej Przemysłu Okrętowego NSZZ Solidarność, który postulował utworzenie sejmowej komisji śledczej ds. przemysłu stoczniowego, oraz Krzysztof Dośla, przewodniczący Regionu Gdańskiego NSZZ Solidarność. Podkreślał, że zwalnianie pracowników jest tylko początkiem likwidacji zakładu pracy. Zwolnienie ludzi nie uzdrowi sytuacji, gdy nie ma zamówień, które jako jedyne są w stanie zapewnić rozwój firmy i jej dobrą kondycję mówił przewodniczący. Zaznaczył, że polityka rządu jest nieodpowiedzialna i służy jedynie wielkiemu kapitałowi, natomiast od początku tego roku z zakładów pracy w całym kraju zwolniono już ok. 300 tys. pracowników. Na wiecu mówiono, że rząd nie określił polityki morskiej, nie zajmuje się też w ogóle sytuacją przemysłu stoczniowego, wprowadzając za to w błąd opinię publiczną i stoczniowców. W czasie wiecu przyjęto stanowisko, w którym stoczniowcy podtrzymują sprzeciw wobec zamiaru masowych zwolnień, nie godzą się na brak planu zabezpieczeń i odpraw dla zwalnianych oraz na podział zakładu na spółki, który według oceny związkowców będzie początkiem likwidacji zakładu. Wysunięto postulat pod adresem zarządu SMW zapewnienia pracy dla zatrudnionych oraz otwarcia się na negocjacje, dotyczące spraw pracowniczych. (jw) MIROSŁAW KAMIEŃSKI, przewodniczący KM NSZZ Solidarność w SMW Będziemy domagać się od pracodawcy określenia programu oszczędności w firmie, tak by nie były one ograniczone wyłącznie do zwolnień. Będziemy starali się także negocjować zmniejszenie liczby osób, przewidzianych do zwolnienia, a także dodatkowe odprawy dla nich. Boli nas także, że zarząd stoczni nie pozyskuje w tej chwili nowych zamówień, brakuje pracy. Może to być związane z utratą wiarygodności zakładu na skutek zgłoszenia przez część zarządu wniosku o upadłość układową.

5 ZWIĄZEK INTERCHEM Pracodawca znalazł kij Z gdyńskiej firmy Interchem zwolniono 25 września przewodniczącego Tymczasowej Komisji Zakładowej NSZZ Solidarność, a do końca miesiąca dalszych sześciu członków organizacji. nając nastawienie pracodawcy, naszą organizację Ztworzyliśmy po kryjomu. Oczywiście już po utworzeniu TKZ przesłaliśmy pisma zawiadamiające o tym fakcie, jednak postanowiliśmy nie ujawniać naszych członków. Pojawiło się jedynie moje nazwisko jako przewodniczącego mówi Łukasz Woźniak, szef Tymczasowej Komisji Zakładowej w Interchemie. Komisja została zarejestrowana 10 września br. Pismo nie spotkało się z żadnym odzewem ze strony pracodawcy. Kiedy komisja zaczęła zyskiwać coraz więcej członków, związkowcy chcieli sprowokować dyrekcję do nawiązania kontaktów. Roznosiłem po firmie ulotki NSZZ Solidarność, wyłożyłem je nawet w sali konferencyjnej, co spowodowało ostrą reakcję. Zaczęto wprowadzać restrykcje, np. ograniczenia w korzystaniu z telefonów komórkowych mówi przewodniczący. Jedyną odpowiedzią stały się zatem szykany wobec przewodniczącego i innych pracowników, co do których domyślano się zapewne, że są także członkami organizacji. Pracuję w Interchemie od pięciu lat i do tej pory byłem cenionym pracownikiem, posiadam specjalistyczne uprawnienia. 25 września zdegradowano mnie do roli szeregowego pracownika, uzasadniając to moją nieprzydatnością do pracy w warunkach nowego systemu rozliczeniowego w magazynie, gdzie jestem zatrudniony. Stosowałem się do obowiązków, które nie zostały zmienione po wprowadzeniu przed dwoma tygodniami nowego systemu. Przyjąłem tę decyzję spokojnie, wiedząc, że pracodawca próbuje mnie sprowokować i dalej wykonywałem swoje obowiązki. Jednak pomimo to jeszcze tego samego dnia wręczono mi wypowiedzenie mówi Woźniak. Przewodniczący objęty jest ustawową ochroną jako działacz związkowy i próba jego zwolnienia jest bezprawnym działaniem, jednak pracodawca miał zapewne nadzieję na zastraszenie niedoświadczonych związkowców. Członkowie TKZ z Interchemu podkreślają, że założyli komisję m.in. po to, by być partnerem w rozmowach z pracodawcą i sugerować także korzystniejsze rozwiązania organizacyjne i systemowe. My jako szeregowi pracownicy najlepiej wiemy, co sprawdza się w codziennej praktyce, a które rozwiązania są nieżyciowe i zupełnie nie przynoszą efektów. Pracodawca powinien cieszyć się, że może liczyć na podpowiedzi z naszej strony. Powstał partner, z którym może o tym rozmawiać mówią związkowcy. 30 września Tymczasowa Komisja Zakładowa wystąpiła do Okręgowego Inspektoratu Pracy, zawiadamiając o nieprzestrzeganiu przez Interchem prawa pracy, zasad BHP oraz ustawy o związkach zawodowych. Poza informacją o bezprawnym zwolnieniu z pracy działacza związkowego chronionego ustawowo, informa- Z wielkim żalem żegnamy naszego Kolegę ś. p. Henryka Sobolewskiego cja dotyczy m.in. niezawierania na piśmie umowy o pracę, naruszania przepisów o czasie pracy, nieprowadzenia dokumentacji związanej z zatrudnianymi pracownikami. Sprawa bezprawnego zwolnienia została już także skierowana do sądu pracy. Związkowcy obiecują także, że nie zostawią swoich zwolnionych kolegów bez pomocy. 1 października br. otrzymaliśmy od wiceprezesów zarządu Interchem SA Zbigniewa Lebeda i Grzegorza Nędzy odpowiedź na skierowane do nich przez naszą redakcję pytanie czy zdają sobie sprawę, że przewodniczący TKZ S jest chroniony prawem przed zwolnieniem z pracy. Panowie prezesi nie odnieśli się do tego pytania, stwierdzili jedynie w przesłanym piśmie, że (cytuję dosłownie, bo szkoda uronić takie perełki literatury): zagadnienie zwolnień pracowników Spółki Interchem S.A. zrealizowanych w dacie 25 września 2009 roku nie pozostaje w żadnym związku z działalnością związkową lub pozazwiązkową tych pracowników, o której Zarząd Spółki nie ma żadnych weryfikowalnych informacji lecz jest efektem analizy jakości, przydatności i wydajności pracy przedmiotowych pracowników sparametryzowanej w oparciu o obiektywne wskaźniki funkcjonujące w Spółce. (jw) ŁUKASZ WOŹNIAK, przewodniczący Tymczasowej Komisji Zakładowej NSZZ S w Interchemie Powiedziano mi wprost, że na psa, którego chce się uderzyć, zawsze znajdzie się kij. Otrzymałem trzymiesięczne wypowiedzenie, z jednoczesnym zakazem stawiania się w zakładzie. Powód jest oczywisty, chce się mnie odseparować od pracowników, bym nie wywierał na nich wpływu i nie działał w kierunku rozwoju organizacji zakładowej. Drugi zwolniony członek TKZ otrzymał wypowiedzenie na podobnych warunkach. Do dzisiaj, tj. 30 września, wypowiedzenia otrzymało już siedmiu członków naszej organizacji. Koleżance Basi Piekarskiej z Biura Oddziału Zarządu Regionu Gdańskiego NSZZ Solidarność w Gdyni serdeczne wyrazy współczucia z powodu śmierci MAMY składają członkowie prezydium Zarządu Regionu Gdańskiego NSZZ Solidarność oraz pracownicy biura ZRG byłego długoletniego i ofiarnego pracownika Regionu Gdańskiego NSZZ Solidarność. Serdeczne wyrazy współczucia Rodzinie składają członkowie NSZZ Solidarność z Organizacji Międzyzakładowej przy Biurze Zarządu Regionu Gdańskiego ROBOTNICZA SPÓŁDZIELNIA MIESZKANIOWA W GDYNI Były prezes musi przeprosić 31 sierpnia Sąd Rejonowy w Gdyni wydał wyrok w sprawie byłego prezesa Robotniczej Spółdzielni Mieszkaniowej w Gdyni, Krystiana Uklei. Ma on przeprosić na piśmie Region Gdański NSZZ Solidarność, Komisję Zakładową NSZZ Solidarność w RSM, jej przewodniczącego Ryszarda Głuszka oraz m.in. Zbigniewa Motyckiego, wyrzuconego przez b. prezesa z pracy. ła atmosfera i mobbing w firmie osiągnęły szczyt na początku roku Z2008, kiedy kierownictwo spółdzielni postanowiło wyrugować Solidarność z zakładu pracy i zaczęło szukać haków na członków KZ S. W maju 2008 zwolniono z pracy Zbigniewa Motyckiego, o mało nie doszło do zwolnienia przewodniczącego komisji. Sąd przywrócił wówczas do pracy zwolnionego związkowca, wkrótce też zmieniła się rada nadzorcza i kierownictwo spółdzielni. Zmieniła się też całkowicie atmosfera w zakładzie pracy. Związkowcy, uznając, że zostało złamane prawo przez byłego prezesa, postanowili jednak skierować przeciwko niemu sprawę do sądu. Zakończyła się ona wyrokiem nakazującym ich pisemne przeproszenie. (jw) RYSZARD GŁUSZEK, przewodniczący KZ S w RSM im. Komuny Paryskiej w Gdyni Działania wymierzone przeciwko związkowcom nie odbiły się na szczęście negatywnie na liczebności i aktywności Komisji Zakładowej. Solidarna postawa wielu zakładów regionu i z całej Polski, a także wsparcie Regionu Gdańskiego NSZZ Solidarność sprawiły wręcz, że nasi członkowie zostali podbudowani i zachęceni do działania. To wsparcie było dla nas bardzo ważne. Przywrócenie do pracy naszego kolegi to sukces całego Związku. ZBIGNIEW MOTYCKI, członek KZ S w RSM W wyroku sądu niepokoi nas jedynie stwierdzenie o nieznacznej winie byłego prezesa i nieznacznej szkodliwości społecznej jego czynów. Wyobraźmy sobie, jaka byłaby szkodliwość społeczna, gdyby takie postawy szefów były powszechne w zakładach pracy. Wydaje mi się też, że po przystąpieniu Polski do Unii Europejskiej standardy, dotyczące dyskryminowania i nierównego traktowania pracowników, a za to właśnie został skazany b. prezes, znacznie wzrosły i ich przestrzeganie stało się bardzo istotne. Na szczęście dziś atmosfera w RSM jest bardzo dobra, dzięki Edwardowi Mazurowi, przewodniczącemu rady nadzorczej oraz dyrektorowi Wiesławowi Wawerowi. Możemy skupić się na pracy, co owocuje już dobrą oceną spółdzielni, dokonaną przez mieszkańców na czerwcowych zebraniach członków. Pragnę podziękować też pani Ewie Major, szefowej Okręgowego Inspektoratu Pracy w Gdyni, która bardzo wspierała nas w naszych problemach. Poradnik o emeryturach pomostowych Ministerstwo Pracy i Polityki Społecznej oraz Centralny Instytut Ochrony Pracy opracowały poradnik, skierowany do przedsiębiorców, zawierający uwagi do stosowania w praktyce ustawy o emeryturach pomostowych. racodawcy mają obowiązek przedstawić Zakładowi Ubez- Społecznych wykaz stanowisk pracowników, wy- Ppieczeń konujących pracę w warunkach szkodliwych, niebezpiecznych i szczególnych. Na tej podstawie pracownicy będą kwalifikowani do uprawnień i emerytur pomostowych. Na posiedzeniu Zarządu Regionu Gdańskiego NSZZ Solidarność Krzysztof Żmuda, przewodniczący KM S w Stoczni Północnej postulował, by Związek opracował podobny dokument, skierowany do organizacji zakładowych NSZZ Solidarność, by mogły one we właściwy sposób ustalić listę osób pracujących w szkodliwych warunkach i skonfrontować ją z listą pracodawcy. (jw) Nr 10/październik

6 ZWIĄZEK KONFERENCJA JAK ZAGOSPODAROWALIŚMY NASZĄ WOLNOŚĆ? Bilans dwudziestolecia 28 sierpnia w Szkole Głównej Handlowej w Warszawie odbyła się konferencja pod patronatem prezydenta RP Lecha Kaczyńskiego, podsumowująca dwudziestolecie demokratycznych rządów w Polsce od 1989 roku. W auli uczelni zebrało się ok. 600 osób, w tym członkowie NSZZ Solidarność przybyli z różnych regionów, także reprezentacja Regionu Gdańskiego. Wśród gości nie zabrakło polityków i przedstawicieli pracodawców. Stawiamy tytułowe pytanie, żeby w przyszłości dokonywać lepszych wyborów, by kraj mógł rozwijać się lepiej, a między Polakami nie rosły tak wielkie różnice mówił sekretarz Komisji Krajowej S Jacek Rybicki, otwierając posiedzenie. W konferencji wzięli udział m.in.: prezydent Lech Kaczyński, Barbara Fedyszak-Radziejowska, Ryszard Bugaj, Antoni Dudek i Marek Nowakowski. Ekonomiści, socjologowie, politycy, historycy, bazując na swej wiedzy i doświadczeniach, dokonywali bilansu okresu wolnej Polski. Nie był on niestety zbyt pozytywny. Zwracano wprawdzie uwagę na niewątpliwe dokonania: zmianę sytuacji ekonomicznej, radykalną poprawę funkcjonowania gospodarki, wzrost stopy życiowej, nie szczędząc jednak gorzkich słów, kierowanych głównie pod adresem wymiaru sprawiedliwości, mediów, za brak umiejętności tworzenia przez rządzących poczucia tożsamości narodowej i historycznej Polaków, rozwarstwienie społeczne i brak równego dostępu do edukacji i możliwości startu życiowego. Wierzę, że będzie lepiej, że proces budowania wspólnoty, który ruszył kilka lat temu, uda się. Koncepcja Rzeczpospolitej Solidarnej nie straciła na aktualności, a wręcz zyskała. Musimy o nią walczyć w interesie przeciętnego obywatela mówił prezydent podczas konferencji. Lech Kaczyński do osiągnięć czasu przemian zaliczył powrót do demokratycznych procedur, przywrócenie zasad gospodarki rynkowej, otwarcie na świat, uczestnictwo w międzynarodowych strukturach bezpieczeństwa i współpracy gospodarczo-politycznej oraz boom edukacyjny. To nasze aktywa. Mówiąc o pasywach dwudziestolecia, prezydent Kaczyński wskazał na niewydolność instytucji państwowych oraz niski stopień identyfikacji Polaków z państwem, znów często postrzeganym jako struktura obca i nieprzyjazna obywatelowi. Na ten stan rzeczy złożyły się intelektualna moda na liberalizm, który do Polski dotarł w postaci skrajnej i mocno uproszczonej, niechęć do państwa dość naturalna u ludzi wyrywających się z totalitarnej opresji, a także fatalny stan przejętych po PRL instytucji, których nie poddano istotnej naprawie. Janusz Śniadek, przewodniczący NSZZ Solidarność, mówił z kolei: Dzisiaj, odreagowując okres totalitarnego państwa, gdy pod hasłami równości i wymuszonego kolektywizmu, odbierano ludziom podmiotowość i godność, wielu Polaków dało się zauroczyć ideom indywidualizmu, ( ) wierząc w uparcie lansowaną iluzję, że nierówności są motorem postępu. ( ) Skutkiem braku w wolnej Polsce tej solidarności ( ) jest rozwarstwienie społeczne kryzys spójności. Polska należy do czołówki liderów rozwarstwienia w Europie. Przewodniczący przypomniał, że Solidarność, reagując na tę sytuację, walczy o ustanowienie płacy minimalnej na poziomie 50 proc. średniej płacy krajowej. Organizowała także w ubiegłym roku kampanię Niskie płace barierą rozwoju Polski. Domaga się też od rządu programów pomocowych dla pracowników dotkniętych skutkami kryzysu. W ocenie Ryszarda Bugaja, doradcy ekonomicznego prezydenta, bilans dwudziestolecia wypada, mimo wszelkich minusów, dobrze. Znacznie lepszy stan środowiska naturalnego, nieporównanie mniej zasobochłonna gospodarka, nawet przeciętny czas życia Polaków wydłużył się o cztery lata. Do minusów natomiast trzeba zaliczyć ogromne nierówności, które przenoszone międzypokoleniowo mogą poważnie zagrozić zasadzie równego startu. Musi niepokoić też wysokie bezrobocie oraz niski poziom kapitału społecznego, co zdaniem Bugaja oznacza, że Solidarność ma nadal wiele do zrobienia. (jw) Teksty wystąpień prezydenta Lecha Kaczyńskiego, przewodniczącego Janusza Śniadka, prof. Barbary Fedyszak-Radziejowskiej oraz dr. Ryszarda Bugaja zamieszczone zostały w numerze Serwisu Informacyjnego Solidarności, poświęconym konferencji. PREZYDIUM EUROPEJSKIEJ RADY ZAKŁADOWEJ SKANSKIEJ Szwedzi w Gdańsku W pierwszych dniach września gościło w Gdańsku prezydium Europejskiej Rady Zakładowej koncernu Skanska. 3 września związkowcy rozmawiali z przedstawicielami NSZZ Solidarność w siedzibie Regionu Gdańskiego. wiązkowcy z krajów, w Zktórych działa koncern, postulowali, aby posiedzenia ERZ odbywały się nie tylko w Szwecji, jednak zarząd koncernu nie zgadza się na to. Stąd prezydium rady postanowiło zadośćuczynić prośbom kolegów i obradować w poszczególnych krajach, których reprezentanci wchodzą w skład ERZ. Polska jest pierwszym krajem, który odwiedza prezydium. Jego członkowie zapoznali się z założeniami projektów w ramach programów UE, realizowanych przez Region Gdański S. Członkowie rady byli zaskoczeni informacjami, otrzymanymi od Komisji Zakładowej NSZZ S w Skanskiej SA z siedzibą w Warszawie, że polska kadra zarządzająca nie udziela związkowcom informacji o działalności koncernu, przewidzianych prawem. W radzie, która liczy 123 osoby, zasiada pięciu przedstawicieli NSZZ Solidarność. (jw) 4 września w Gdańsku Sobieszewie obradował XXI Kongres Sekretariatu Spożywczego S. Podsumowano okres, który minął od poprzedniego spotkania, wysłuchano także przewodniczących poszczególnych sekcji, zrzeszonych w sekretariacie. rzysztof Dośla, przewodni- RG NSZZ Solidar- Kczący ność, w swoim przemówieniu mówił o trudnej sytuacji, w jakiej znalazł się niemal cały polski przemysł. Podkreślał szczególną odpowiedzialność, jaka spoczywa na przemyśle spożywczym, gdzie w wielu wypadkach organizowanie akcji protestacyjnych jest niemal niemożliwe. Zbigniew Sikorski, przewodniczący Sekcji Mleczarstwa i Koncentratów Spożywczych, podkreślił na początku obrad, że wie o palących problemach trapiących wielu związkowców i dlatego chce dać możliwość wypowiedzenia się wszystkim sekcjom. Ich przewodniczący mówili o specyficznych problemach, dotykających różne branże spożywcze mleczarstwo, cu- Szwedzcy związkowcy odwiedzili budowy prowadzone przez firmę Skanska. KJELL BROMAN, przewodniczący prezydium Europejskiej Rady Zakładowej w szwedzkim koncernie Skanska AB Skanska posiada oddziały w wielu krajach europejskich i z pewnością w każdym z nich istnieją specyficzne problemy. Szczególnie dotyczy to przestrzegania przepisów BHP oraz kwestii odpłatności za nadgodziny dla pracowników umysłowych. Pracodawca zagwarantował prawo do używania na posiedzeniach ERZ języków narodowych, co sprzyja demokracji, a także nie powoduje selekcji kandydatów do rady pod kątem znajomości języków obcych. Od początku istnienia rady, tj. od 1996 roku, zasiadają w niej jednak ci sami ludzie, weryfikowani w wyborach. Świadczy to o tym, że dobrze wypełniają swoje zadania. Przez ten czas mogli też dobrze poznać firmę i problemy, którymi się zajmują. Spotykamy się z zarządem koncernu co osiem tygodni i na tym poziomie uzyskujemy bez problemu niezbędne informacje, zgłaszamy także nasze uwagi. Dlatego nie możemy zrozumieć, dlaczego nasi polscy koledzy mają problemy z dostępem do ustawowo określonych informacji o firmie. Tym bardziej że dobry przepływ informacji tak naprawdę służy jej rozwojowi. Spożywcy w Sobieszewie Kongres spożywców. Stanowisko ws. akcji Szklanka mleka Delegaci Kongresu Przemysłu Spożywczego NSZZ Solidarność obradujący w dniach w Sobieszewie, wspierając program Zdrowe dzieci i młodzież, żądają od ministra rolnictwa i Agencji Rynku Rolnego wsparcia programu Szklanka mleka. Delegaci Kongresu domagają się kontynuacji programu oraz zapłaty zaległych opłat dla tych zakładów mleczarskich, które dostarczały produkty do szkół. W uzasadnieniu pragniemy wskazać, że rodzice dzieci w trudnych ekonomicznie czasach nie będą chcieli dopłacać do Szklanki mleka. Kontynuacja programu to pomoc dla hodowców (rolników), przetwórców i dzieci. Apelujemy do rolników, zakładów mleczarskich i ludzi dobrej woli o wspieranie programu. kiernictwo, przetwórstwo mięsne. Wszędzie jednak daje o sobie znać zła sytuacja ekonomiczna kraju. Mówiono także o tym, że wiele związkowych struktur zakładowych nie zrzesza się w sekcjach, nie mogąc później liczyć na ich pomoc. (jw) 6 Nr 10/październik 2009

7 REKLAMA TEKST SPONSOROWANY Racjonalne OSZCZĘDZANIE pierwsze kroki cz. 5 Przedstawione przez nas w dotychczasowych odcinkach poradnika sposoby inwestowania i oszczędzania dotyczyły w większości naszych indywidualnych decyzji. Dowiedzieliśmy się, jak samemu zacząć oszczędzać, na co zwracać uwagę i jak dobrać odpowiedni produkt do akceptowalnego przez nas ryzyka inwestycyjnego. Poza lokatami, obligacjami, akcjami lub innymi papierami wartościowymi czy jednostkami funduszy inwestycyjnych dostępnymi na rynku niemałą grupę stanowią różnego rodzaju programy inwestycyjno-oszczędnościowe. Do nich zaliczamy pracownicze programy emerytalne (w skrócie PPE), indywidualne konta emerytalne (w skrócie IKE) czy ubezpieczeniowe fundusze kapitałowe (w skrócie UFK). Każdy z nich ma swoje wady i zalety. Sprawdźmy, który dla nas może być najkorzystniejszy: 1. PPE pracowniczy program emerytalny jest jedną z form oszczędzania w ramach III filaru zreformowanego systemu emerytalnego. Jest to dodatkowa forma gromadzenia kapitału na przyszłe świadczenia emerytalne, które ZWOLNIONE SĄ Z PODATKU OD ZYSKÓW KAPITAŁOWYCH. PPE zakładane są w przedsiębiorstwach z inicjatywy pracodawcy, a w porozumieniu z pracownikami. Przystąpienie pracownika do programu jest dobrowolne. Miesięczna składka podstawowa jest określona przez pracodawcę, ale nie może przekroczyć 7% wynagrodzenia pracownika. Gromadzone środki wpłacane są na wybrane przez pracownika fundusze inwestycyjne. Środki zgromadzone w ramach PPE będzie można wypłacać w całości lub w ratach w chwili osiągnięcia 60 lat lub po ukończeniu 55 lat i uzyskaniu wcześniejszych uprawnień emerytalnych. Każdy z uczestników programu ma możliwość gromadzenia dodatkowych oszczędności, które może wpłacać na swoje indywidualne konto PPE w ramach tzw. składki dodatkowej. Podstawowe korzyści dla pracownika: Zapewnienie bezpieczeństwa finansowego po przejściu na emeryturę Pośrednie zwiększenie wynagrodzenia nawet o 7% Wypłata środków w PPE dokonana na rzecz uczestnika zwolniona jest z podatku dochodowego od osób fizycznych Miesięczne składki nie wliczają się do wynagrodzenie stanowiącego podstawę naliczania składek ubezpieczenia społecznego Dziedziczenie środków w przypadku śmierci uczestnika PPE środki wypłacane są osobie przez niego wskazanej w pisemnej dyspozycji lub/i spadkobiercom Podstawowe korzyści dla pracodawcy: Prowadzenie PPE w przedsiębiorstwie i poniesione na nie wydatki stanowią koszt uzyskania przychodu Atrakcyjny element płacowy, ponieważ miesięczna składka oznacza faktyczną podwyżkę przy mniejszych kosztach Miesięczna składka nie wlicza się do wynagrodzenia stanowiącego podstawę naliczania składek na ubezpieczenia społeczne Pracownicze Programy Emerytalne najważniejsze argumenty I FILAR ZUS II FILAR OFE III FILAR PPE Dziedziczenie środków NIE TAK TAK Inwestowanie składek NIE TAK TAK Wybór strategii inwestowania i możliwości jej zmiany NIE NIE TAK Indywidualne dopłaty NIE NIE TAK Możliwość jednorazowej wypłaty NIE NIE TAK 2. IKE indywidualne konto emerytalne jest również jedną z form oszczędzania w ramach III filaru zreformowanego systemu emerytalnego. Podobnie jak w PPE składki wpłacane na IKE zwolnione są z podatku od zysków kapitałowych. W przypadku PPE program tworzony jest przez zakład pracy, zaś IKE dotyczą osób fizycznych. Każdy z nas może założyć indywidualne konto emerytalne i wpłacać składki, które jednakże w roku kalendarzowym nie mogą przekroczyć wartości kwoty odpowiadającej trzykrotności przeciętnego prognozowanego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej na dany rok, określonego w ustawie budżetowej lub ustawie o prowizorium budżetowym lub w ich projektach, jeżeli odpowiednie ustawy nie zostały uchwalone. Zgodnie z treścią obwieszczenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 22 grudnia 2008 r. w sprawie wysokości wpłat na indywidualne konto emerytalne w roku 2009 (M.P ) wysokość kwoty wpłat, o której mowa powyżej, w roku 2009 wynosi zł. Wpłaty na IKE przekraczające tę kwotę będą musiały zostać zwrócone oszczędzającemu bądź zapisane na normalnym koncie, nieobjętym zwolnieniem podatkowym. Wypłata środków z IKE możliwa jest po ukończeniu przez oszczędzającego 60 lat lub po nabyciu wcześniejszych uprawnień emerytalnych i ukończeniu 55 lat. Wpłaty na IKE muszą być dokonywane przez co najmniej 5 lat kalendarzowych i ponad połowa oszczędności musi zostać zgromadzona na koncie nie później niż 5 lat przed ich wypłatą. Jeśli wymóg ten nie zostanie spełniony środki zostaną wypłacone, ale będziemy musieli odprowadzić podatek od ewentualnych zysków kapitałowych. Podstawowe korzyści: Zapewnienie bezpieczeństwa finansowego po przejściu na emeryturę Zgromadzone środki zwolnione są z podatku od zysków kapitałowych Dziedziczenie środków w przypadku śmierci uczestnika IKE środki wypłacane są osobie przez niego wskazanej w umowie o IKE lub spadkobiercom Podstawowe wady: Ograniczona wysokość kwoty wpłat na IKE w danym roku Obostrzenia związane ze zwolnieniem z podatku od zysków kapitałowych 3. UFK ubezpieczeniowe fundusze kapitałowe są produktami łączącymi ubezpieczenie z inwestycją w fundusze inwestycyjne. Dzięki UFK uczestnik programu chroni siebie i swoich bliskich przed zdarzeniami losowymi budując jednocześnie dodatkowy kapitał na przyszłość. Uczestnik programu sam może wybrać rodzaj ubezpieczenia, jak i fundusze na, które mają być wpłacane składki. Umowa ubezpieczeniowa zawierana jest na czas nieokreślony, co oznacza, że ubezpieczający sam decyduje, jak długo będzie ona trwała. Podstawowe korzyści: Ubezpieczenie Szeroki wybór strategii inwestycyjnych (różnorodność funduszy) Podstawowe wady: Wysokie koszty Już dziś warto zainteresować się powyższymi propozycjami, ponieważ wg wyliczeń ekspertów związanych z systemem emerytalnym nasze przyszłe emerytury stanowić mogą od 30% do 60% naszej dotychczasowej pensji. Oznacza to jedno sami musimy wybrać odpowiedni rodzaj inwestycji i zadbać o swoją przyszłość. Już za miesiąc napiszemy o coraz popularniejszej idei Inwestowania Odpowiedzialnego Społecznie. Zapraszamy już dziś! Nr 10/październik

8 HISTORIA 25 ROCZNICA ŚMIERCI KS. JERZEGO POPIEŁUSZKI Zło dobrem zwyciężaj Władza ludowa w PRL popełniła wiele zbrodni. Większość z nich była dobrze ukrywana. Jeżeli nawet społeczeństwo dowiadywało się o nich, to i tak najczęściej nie mogło poznać jej bezpośrednich sprawców. Tak byłoby też z zabójstwem ks. Jerzego Popiełuszki, gdyby nie szczęśliwa ucieczka jego kierowcy. Wieczorem 19 października 1984 r. funkcjonariusze Służby Bezpieczeństwa przebrani za milicjantów z drogówki zatrzymali samochód, którym powracał z Bydgoszczy do Warszawy ks. Jerzy Popiełuszko. Kierowcy, Waldemarowi Chrostowskiemu, założono na ręce kajdanki i posadzono w milicyjnym samochodzie. Na szczęście udało mu się wyskoczyć z pędzącego auta. Dzięki temu informacje o uprowadzeniu księdza nie zostały jak zwykle zamknięte w esbeckich teczkach. Jeszcze tego samego dnia wieczorem Radio Wolna Europa podało wiadomość o porwaniu ks. Jerzego przez SB. Po kilkunastu dniach, 30 października, odnaleziono jego ciało w Wiśle pod Toruniem. Mordercami byli funkcjonariusze aparatu bezpieczeństwa PRL, oficerowie SB: Grzegorz Piotrowski, Leszek Pękala, Waldemar Chmielewski. W trakcie procesu okazało się, że dowodził nimi Adam Pietruszka. Niestety w sądzie nie udało się wykazać, że zbrodnię tę inspirowały konkretne osoby pracujące w Ministerstwie Spraw Wewnętrznych. Ksiądz Jerzy Popiełuszko urodził się 14 września 1947 roku we wsi Okopy koło Suchowoli na Podlasiu. Jego rodzice, Marianna i Władysław, prowadzili gospodarstwo rolne. W 1966 r. wstąpił do Wyższego Seminarium Duchownego w Warszawie, które ukończył w 1972 r. W tym samym roku odebrał święcenia kapłańskie z rąk księdza kardynała Stefana Wyszyńskiego. Jako duszpasterz pracował w parafiach: pw. Świętej Trójcy w Ząbkach i pw. Matki Bożej Królowej Polski w Aninie oraz pw. Dzieciątka Jezus na Żoliborzu. W posłudze duszpasterskiej szczególnie upodobał sobie pracę z dziećmi i młodzieżą. Ks. Jerzy zaczął jednak chorować i w 1979 r. po kilkutygodniowym pobycie w szpitalu nie powrócił już do zwyczajnej pracy wikariusza. Ostatnim miejscem posługi ks. Jerzego, od 20 maja 1980 r., była parafia pw. św. Stanisława. W sierpniu 1980 r. podczas strajków na Wybrzeżu powstawała Solidarność. Protestowała także załoga Huty Warszawa. Robotnicy poprosili władze duchowne, by przysłały im księdza. Mszę na terenie zakładu odprawił ks. Jerzy. Później wspominał wydarzenia tamtego historycznego dnia: Tego dnia i tej mszy św. nie zapomnę do końca życia. Szedłem z ogromną tremą. Już sama sytuacja była zupełnie nowa. Co zastanę? Jak mnie przyjmą? Czy będzie gdzie odprawiać? Kto będzie czytał teksty? Śpiewał? Takie, dziś może naiwnie brzmiące pytania, nurtowały mnie w drodze do fabryki. I wtedy przy bramie przeżyłem pierwsze wielkie zdumienie. Gęsty szpaler ludzi uśmiechniętych i spłakanych jednocześnie. I oklaski. Myślałem, że ktoś ważny idzie za mną. Ale to były oklaski na powitanie pierwszego w historii tego zakładu księdza przekraczającego jego bramy. Tak sobie wtedy pomyślałem oklaski dla Kościoła, który przez trzydzieści lat wytrwale pukał do fabrycznych bram. Niepotrzebne były moje obawy wszystko było przygotowane: ołtarz na środku placu fabrycznego i krzyż, który potem został wkopany przy wejściu, przetrwał ciężkie dni i stoi do dzisiaj otoczony cięgle świeżymi kwiatami, i nawet prowizoryczny konfesjonał. Znaleźli się także lektorzy. Trzeba było słyszeć te męskie głosy, które niejednokrotnie przemawiały niewyszukanymi słówkami, a teraz z namaszczeniem czytały święte teksty. A potem z tysięcy ust wyrwało się jak grzmot: Bogu niech będą dzięki! Okazało się, że potrafią też i śpiewać o wiele lepiej niż w świątyniach. Od tego dnia ks. Jerzy stał się kapłanem i prawdziwym przyjacielem protestujących robotników. Uczestniczył z nimi we wszystkich ważniejszych wydarzeniach związanych z Solidarnością. Po wprowadzeniu stanu wojennego rozpoczął celebrację słynnych w całym kraju 26 Mszy za Ojczyznę. Pierwsza odbyła się 28 lutego 1982 r. Brał czynny udział w komitetach, które zajmowały się pomocą dla więzionych i internowanych. Stał się już za życia legendą walki o wolność i prawdę w ówczesnej Polsce. Wróg państwa Po internowaniu kilku tysięcy działaczy Solidarności ośrodkami sprzeciwu wobec reżimu Jaruzelskiego stały się parafie. Działalność ks. Jerzego, wykraczająca poza zwykłą posługę kapłańską, stała się bardzo niewygodna dla władz PRL. Do kościoła pw. św. Stanisława Kostki przyjeżdżali ludzie z całej Polski. Nieustannie przedstawiciele władz wysyłali pisma urzędowe do hierarchów Kościoła z zarzutami, że kazania głoszone przez ks. Jerzego godzą w interesy PRL. We wrześniu 1983 r. Anna Jackowska, zastępca prokuratora wojewódzkiego w Warszawie, wszczęła śledztwo w sprawie nadużywania wolności sumienia i wyznania na szkodę PRL, a 12 grudnia postawiono ks. Jerzemu zarzuty. Ks. Popiełuszko był zatrzymywany przez organa bezpieczeństwa 13 razy. Został nawet aresztowany na dwa dni, a zwolniony po interwencji przedstawicieli episkopatu u samego generała Kiszczaka. Ks. Jerzy był zastraszany przez SB. Posunięto się nawet do prowokacji i podrzucano mu do mieszkania nie tylko ulotki i materiały zdelegalizowanej Solidarności, ale także broń i materiały wybuchowe. Ks. Prałat Teofil Bogucki tak powiedział o ks. Jerzym Popiełuszce w rok po jego śmierci: Miał wielu przyjaciół, którzy jakoś przeczuwali grożące mu niebezpieczeństwo i chcieli mu w jego odważnej misji stale towarzyszyć. Nie żądał jednak żadnej ofiary, która wiązałaby się z jego działaniem. Wyzbył się lęku. Pracował właściwie w pojedynkę. Jedno miał na uwadze dobro Kościoła i Ojczyzny. Pragnął nieść pomoc potrzebującym, towarzyszyć szukającym, współcierpieć z cierpiącymi, kochać niekochanych, pokrzywdzonych. Nie ograniczał się do pracy w parafii. Ogarniał swym zasięgiem wiele ugrupowań społeczno-politycznych, próbował stworzyć jakąś unię narodową. Tym należy tłumaczyć jego szerokie kontakty z niewierzącymi. Był zawsze otwarty na drugiego człowieka, nie wybierał, nie selekcjonował ludzi. Wielu pod jego wpływem odnalazło sens życia w małżeństwie, w rodzinie, w środowisku pracy. Męczeństwo ks. Jerzego Funkcjonariusze SB byli dla pojmanego bardzo brutalni. Zamknęli go w bagażniku 25 rocznica męczeńskiej śmierci Sługi Bożego ks. Jerzego Popiełuszki 18 października 2009 r. Włocławek zapora godz. 12 Koncert orkiestr górniczych kopalń soli w Kłodawie i Solino w Inowrocławiu godz. 13 Uroczysta msza św. koncelebrowana przez biskupów ordynariuszy diecezji: bydgoskiej, toruńskiej i włocławskiej godz. 14 Składanie wieńców pod krzyżem pomnikiem ks. Jerzego Honorowy patronat nad uroczystościami objął prezydent Rzeczpospolitej Lech Kaczyński samochodu. Kilkakrotnie zatrzymywali się i bili księdza. Związali go mocno i zakneblowali. Fragmenty aktu oskarżenia: Do nóg przywiązano worek z kamieniami, a następnie (Leszek Pękala) przystąpił do zakładania księdzu Popiełuszce pętli na szyję. Pętlę założył w ten sposób, że jej końcówki, które biegły wzdłuż grzbietu, przywiązywał do podkurczonych nóg ks. Jerzego Popiełuszki. Taki sposób założenia pętli powodował, że przy próbie prostowania nóg zaciskała się ona na szyi ks. Jerzego Popiełuszki. Wreszcie zdecydowali się utopić go w wodach Wisły. Oprawcy nie wiedzieli nawet, czy wrzucają do rzeki żywego człowieka. Beatyfikacja Pierwszy etap procesu beatyfikacyjnego ks. Jerzego Popiełuszki rozpoczął się 8 lutego 1997 r., a zakończył 8 lutego 2001 roku. Trwał on w diecezji cztery lata. Członkowie Trybunału Beatyfikacyjnego przesłuchali 41 świadków. Z tego zrodził się dokument liczący 900 stron. Zawierał on także opinie teologów i biegłych w sprawach archiwalnych i historycznych. Dokument ten został przetłumaczony na język włoski. Oprócz przesłuchiwania świadków gromadzono systematycznie dokumenty dotyczące Księdza Jerzego. W rezultacie przygotowano materiały niezbędne do zakończenia procesu beatyfikacyjnego na szczeblu diecezjalnym. 53 sesja diecezjalnego etapu procesu beatyfikacyjnego Sługi Bożego księdza Jerzego Popiełuszki, która stanowiła zakończenie procesu, odbyła się 8 lutego 2001 r. Po zakończeniu sesji protokoły zostały podpisane, co oznaczało, że dokumenty mogły zostać przekazane do Rzymu. W uroczystości uczestniczyli: ksiądz prymas Józef Glemp, biskupi: Piotr Jarecki i Tadeusz Pikus, 40 księży oraz dziesiątki pocztów sztandarowych z Mazowsza i całej Polski. Była tam również obecna matka ks. Jerzego Popiełuszki, krewni i przyjaciele. Ojciec Święty Jan Paweł II 7 czerwca 1991 r. we Włocławku w swojej homilii nawiązał do życia i śmierci ks. Jerzego. Przedstawił go jako świadka Chrystusa i ewangelicznej prawdy. Przestrzegał przed ograniczeniem jego posługi głównie do wymiaru politycznego. Wyjaśniał: Trzeba go widzieć i czytać w całej prawdzie jego życia. Trzeba go czytać od strony tego wewnętrznego człowieka (...). Tylko ten właśnie człowiek wewnętrzny mógł być świadkiem, takim świadkiem naszych trudnych czasów, naszego ostatniego dziesięciolecia, jakim był. Olga Zielińska 8 Nr 10/październik 2009

9 Związkowcy z NSZZ Solidarność portów morskich Szczecina, Gdyni i Gdańska, skupieni w Krajowej Sekcji Portów Morskich NSZZ Solidarność, przy współudziale Krajowej Sekcji Morskiej Marynarzy i Rybaków S, zorganizowali 12 września br. Międzynarodowy Turniej Piłki Nożnej, wspólnie go też finansując. T urniej odbył się na boisku w Wiślince koło Gdańska, z udziałem reprezentacji portów morskich Danii, Norwegii, Szwecji i Polski. Gospodarzem była Międzyzakładowa Komisja Koordynacyjna NSZZ Solidarność Portu Gdańsk, a patronat nad całością objął przewodniczący Zarządu Regionu Gdańskiego NSZZ Solidarność, którego puchar stanowił główną nagrodę imprezy. Był to turniej, który zakładał wymianę doświadczeń i, poprzez sportową rywalizację, budowę solidarności społecznej, jak i integrację portowców Skandynawii i Polski. Do rywalizacji przystąpiło 12 zespołów reprezentujących następujące porty: Arhus, Esbjerg, Kopenhaga, Oslo, Kristiansand, Goeteborg, Gdynia, Szczecin i Gdańsk. Punktualnie o godz rozległy się pierwsze gwizdki sędziów, dających sygnał do rozpoczęcia eliminacji. Rozegrano je w trzech grupach po cztery zespoły. Wyniki uzyskane w eliminacjach decydowały o awansie do finału A lub B. A oto wyniki eliminacji: W grupie pierwszej znalazły się: PG Eksploatacja, Arhus, Port Szczecin i Kristiansand W grupie drugiej: Port Północny, Port Gdynia, Oslo, Esbjerg W grupie trzeciej: Port Gdańsk, Goeteborg, Bulk Cargo Szczecin, Kopenhaga SENIORZY / SPORT Seniorzy polskim dzieciom na Kresach O pomocy, jaką niosą członkowie Regionalnej Sekcji Emerytów i Rencistów NSZZ Solidarność w Regionie Gdańskim polskim dzieciom na Kresach, rozmawiamy z Janem Klassą, przewodniczącym Rady Sekcji. Jako sekcja przekazaliście ostatnio pewną kwotę pieniędzy na pomoc dla polskich dzieci z Kresów. Czy to pierwsza taka akcja? W 2007 roku zorganizowaliśmy pierwszą zbiórkę pieniędzy wśród naszych członków. Za zebrane fundusze kupiliśmy dary, które zawieźliśmy do dwóch polskich szkół na Litwie. W tym roku zebrane pieniądze przeznaczyliśmy na dwa cele, pierwszy to zakup za kwotę około 4 tys. złotych obuwia i odzieży dla polskich dzieci z litewskich domów dziecka, którymi opiekuje się Fundacja Przyjaciół Wilna i Grodna Serce Dzieciom, drugi dotyczył dofinansowania dwóch wycieczek organizowanych przez Fundację Pomocy Dzieciom Polskim Cresowia. Jak przeprowadzacie zbiórkę pieniędzy? Pieniądze są zbierane przez członków Rady Sekcji i przewodniczących komisji terenowych zrzeszonych w sekcji. Najbardziej zaangażowani w akcję są Teresa Sobczyńska, przewodnicząca Komisji Emerytów i Rencistów w Gdańsku i Henryk Gielniak przewodniczący Koła Emerytów i Rencistów Gdańskiej Stoczni Remontowa. Zbiórki odbywają się podczas tradycyjnych balów organizowanych trzy razy do roku z okazji andrzejek, sylwestra i ostatków. Dlaczego akurat pomagacie polskim dzieciom na Kresach? Myślę, że dlatego, iż wielu naszych członków urodziło się na Kresach, jednocześnie wiemy, że sytuacja polskich dzieci nie jest tam najlepsza. Rozmawiała: (mk) Babie lato na Kaszubach W dniach 9 10 września grupa 50 seniorów wzięła udział w wycieczce po Kaszubach, zorganizowanej przez Regionalną Sekcję Emerytów i Rencistów. Uczestnicy wyprawy zwiedzili między innymi Szymbark, Stężycę, Kościerzynę oraz kręgi kamienne w Węsiorach. Jednym z punktów wycieczki było wspólne wieczorne ognisko. MIĘDZYNARODOWY TURNIEJ PIŁKI NOŻNEJ PORTÓW MORSKICH Integracja poprzez sportową rywalizację Chwila przed wręczeniem pucharów, na zdjęciu (od lewej): Krzysztof Dośla, Andrzej Kościk, Edward Fortuna i Mariusz Połom. Mistrzowie poszczególnych grup zagrali w finale A, pozostałe drużyny zagrały w finale B. Mecze finałowe ustaliły końcową klasyfikację turnieju. Pierwsze miejsce i puchar przewodniczącego Zarządu Regionu Gdańskiego NSZZ Solidarność wywalczyła drużyna z Portu Północnego, drugie miejsce zajęła drużyna z Portu Gdańsk, natomiast na trzecim miejscu uplasowała się drużyna z PG Eksploatacja. Pozostałe drużyny: 4. Port Goeteborg, 5. Port Gdynia, 6. Port Arhus, 7. Port Szczecin, FOT. IRENEUSZ LESZKA Medale dla strażaków Srebrny medal w chodzie sportowym na dystansie 500 metrów wywalczył podczas XIII Mistrzostw Świata Policjantów i Strażaków w kanadyjskim Vancouver Marian Trocki, były przewodniczący KZ NSZZ Solidarność w Komendzie Wojewódzkiej Państwowej Straży Pożarnej w Gdańsku. Związkowiec zajął także piąte miejsce w pływaniu w stylu grzbietowym na 50 metrów oraz siódme w chodzie na bieżni tartanowej na dystansach 1500 i 5000 metrów. Z Polski w mistrzostwach startowało 19 strażaków, w tym m.in. Tomasz Czubak z KM NSZZ Solidarność Komendy PSP w Słupsku, który zdobył dwa medale. Cała ekipa polskich strażaków zdobyła 40 medali, w tym 16 złotych. (jw) 8. Port Oslo, 9. Bulk Cargo Szczecin, 10. Port Kristiansand, 11. Port Esbjerg, 12. Port Kopenhaga. Najwięcej bramek strzelił Zoran Todorowski z Goeteborga, najlepszym bramkarzem okazał się Mirek Świderski z Portu Północnego, a Jurek Wasilczuk był najstarszym zawodnikiem turnieju. W meczach eliminacyjnych, jak i finałowych nie zabrakło emocji i sportowej rywalizacji. A jeśli przez chwilę zapomni się o fair play (a tak się zdarzyło w jednym z meczów finałowych), to są również niezbyt przyjemne efekty. W jednej z wielu tzw. akcji podbramkowych kontuzji doznał zawodnik drużyny Portu Północnego, został on jednak natychmiast opatrzony medycznie i miejmy nadzieję, że w krótkim czasie będzie w pełni sił. W trakcie turnieju zadbano także o posiłek dla jego uczestników. Bufet przygotowany przez kuchnię Ośrodka Wypoczynkowego na Stogach, należącego do PUS Portus z Gdańska Nowego Portu, serwował do woli kiełbaski z grilla oraz tradycyjny polski żurek. Po zakończeniu rywalizacji na boiskach, o godz.18 w Ośrodku Wczasowym PUS Portus na Stogach w przepięknej scenerii leśnej odbył się końcowy akcent imprezy. Dokonano uroczystego wręczenia nagród i upominków. Wszystkie zespoły otrzymały pamiątkowe puchary, a indywidualnie wyróżnieni statuetki okolicznościowe. Dalsza część to konsumpcja polskich specjałów przygotowanych przez załogę pani Iwony z PUS Portus. Nie mogło odbyć się bez ogniska, a jak ognisko to pieczony dzik, no i oczywiście wspólne tańce. Nie zabrakło podziękowań, życzeń i zapewnień o celowości takich imprez. Szczególne podziękowania należą się portowcom ze Skandynawii, Szczecina, Gdyni i Gdańska za wspaniałą atmosferę i udział w turnieju oraz wspólną zabawę. Organizatorzy turnieju serdecznie dziękują także za pomoc sędziom prowadzącym mecze, obsłudze medycznej, tłumaczom, porządkowym i obsłudze technicznej, a panu Stefanowi Dutko i małżonce za wystrój i przygotowanie boiska. Nad całym turniejem pieczę wraz ze swym synem sprawował przewodniczący MKK NSZZ Solidarność z Portu Gdańsk, Edward Fortuna, który znakomicie sprawdził się jako organizator imprez masowych. Uczestnicy turnieju zgodnie potwierdzili zasadność organizacji takich imprez, które stanowią o sile integracji, a także solidarności społecznej. Edward Kabata Nr 10/październik

10 SZKOŁY WYŻSZE PLANOWANA REFORMA SZKOLNICTWA WYŻSZEGO Studenci, spodziewajcie się nowości Czy studenci będą musieli płacić za studia? Na jakich uczelniach będą wprowadzane limity miejsc i kto będzie decydował o liczbie studentów? Kto otrzyma stypendium? Czy wrócą egzaminy wstępne? O dpowiedzi na te i inne pytania znajdują się w założeniach do nowelizacji ustawy o szkolnictwie wyższym. Reforma szkolnictwa wyższego zapowiadana przez minister nauki i szkolnictwa wyższego Barbarę Kudrycką ma objąć: sposób finansowania uczelni, system zarządzania szkołami wyższymi, model kariery akademickiej, model i ukierunkowanie kształcenia, a także prawa i obowiązki studentów oraz kandydatów na studia, co poniżej sygnalizujemy. Zmiany dotyczące studentów i kandydatów na studia W dokumencie Założenia do nowelizacji ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym oraz ustawy o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki czytamy, iż filarem reformy są również rozwiązania dotyczące studentów. Proponowane zmiany stanowiące element reformy obejmują między innymi: system finansowania studiów, system stypendialny, kredyty studenckie, umowy pomiędzy studentem a uczelnią, zmiany prawa w zakresie nostryfikacji dyplomów ukończenia studiów wyższych uzyskanych za granicą, zasady rekrutacji na studia. Tylko jeden kierunek bezpłatny Od roku akademickiego 2010/11 studenci będą mieli prawo do bezpłatnych dziennych studiów tylko na jednym kierunku. Ministerstwo proponuje Europejski System Transferu Punktów ECTS, zgodnie z którym studenci otrzymają określony zakres bezpłatnych usług edukacyjnych w uczelniach publicznych na studiach stacjonarnych. A zatem student będzie mógł wykorzystać na pięcioletnie studia magisterskie 300 punktów, a na sześcioletnią medycynę 360 punktów. Bezpłatny limit na studia licencjackie ma wynosić 180 punktów (3 lata po 60 punktów), zaś na dwuletnie studia magisterskie 120 punktów. Jeśli student zechce zmienić kierunek studiów, to będzie miał prawo do jeszcze jednego bezpłatnego semestru. Studia na drugim kierunku Projekt nowelizacji ustawy przewiduje, iż tylko 10 proc. najlepszych studentów będzie mogło za darmo studiować na drugim kierunku. W nowelizacji nie mówi się o studiach międzywydziałowych. Limit miejsc na uczelniach Obecnie szkoły wyższe same decydują o tym, ilu studentów przyjmą. Od ich liczby zależy wysokość dotacji, którą dostają z budżetu. Natomiast w projekcie przewidywane jest limitowanie miejsc na studiach dziennych w uczelniach publicznych. Limity mają dotyczyć uczelni z uprawnieniami do nadawania habilitacji, które będą miały prawo do samodzielnego uruchamiania nowych kierunków studiów (teraz program studiów zatwierdza minister) pod warunkiem, że nie wzrośnie w nich liczba studentów na kierunkach dziennych. Zgodnie z Założeniami do nowelizacji ustawy... zwiększenie liczby studentów studiów stacjonarnych będzie wymagało finansowania ze środków własnych uczelni albo zgody ministra wydanej na podstawie analizy struktury kształcenia w kraju. Stypendia W nowym systemie pomocy materialnej proponuje się zmianę proporcji między środkami przeznaczonymi na stypendia i świadczenia o charakterze socjalnym a środkami na stypendia za wyniki w nauce lub sporcie (zwiększenie świadczeń socjalnych) oraz podniesienie wysokości minimalnego progu dochodu gwarantującego przyznanie stypendium socjalnego i podniesienie maksymalnego progu uprawniającego do ubiegania się o stypendium socjalne. Jak napisano w projekcie: o wysokości progu w uczelni będzie decydowała wysokość funduszu pomocy materialnej. Przy czym: student studiujący równocześnie na kilku kierunkach studiów będzie mógł otrzymywać wszystkie stypendia wyłącznie na jednym kierunku, według własnego wyboru. Zapowiadana jest także zmiana charakteru dotacji dla studentów niepełnosprawnych 10 Nr 10/październik 2009 Studenci wobec reformy Kolejnym filarem reformy powinna być zmiana finansowania studiów. Kategorycznie protestujemy przeciw temu, aby jakiekolwiek założenia reformy doprowadziły do zmniejszenia nakładów na szkolnictwo wyższe, które i tak są jednymi z najniższych w Europie. fragm. dokumentu Parlamentu Studentów RP Uczelnie dla studentów Warszawa, lipiec 2009 r. na czym ona będzie polegała, nie wiadomo. Ponadto studenci będą mogli otrzymywać stypendia dla uczących się na kierunkach zamawianych; nieopodatkowane stypendia fundowane przez jednostki samorządu terytorialnego, przez przedsiębiorców oraz inne jednostki gospodarcze i społeczne. W Sejmie jest obecnie poselski projekt Ustawy o zmianie ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym oraz ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (druk: 1938) przewidującej wprowadzenie możliwości przyznawania stypendiów studentom oraz doktorantom przez jednostki samorządu terytorialnego lub osoby prawne niebędące państwowymi ani samorządowymi osobami prawnymi oraz możliwości objęcia zwolnieniami podatkowymi na przykład stypendiów dla doktorantów. Ponadto studenci mogą otrzymać stypendium za wyniki w nauce i nagrodę ministra. Kredyty Zgodnie z założeniami studenci mają mieć większy niż dotychczas dostęp do kredytów poprzez: odstąpienie od określenia przez MNiSW progu dochodowego upoważniającego do ubiegania się o kredyt, uproszczenie procedury ubiegania się o kredyt studencki i zmianę struktury poręczeń. Umiędzynarodowienie studiów Przewiduje się w polskich uczelniach poszerzenie oferty dydaktycznej w językach obcych dla cudzoziemców oraz wiele zmian służących internacjonalizacji szkolnictwa. Między innymi zapowiada się usunięcie barier formalnoprawnych utrudniających współpracę międzynarodową, na przykład rewizję problemu wiz studenckich, ale o tym, w jaki sposób ma ona być przeprowadzona, nie mówi się. Katalog bezpłatnych usług i archiwizacja dokumentów Zapowiedziano powstanie katalogu bezpłatnych usług administracyjnych świadczo- NSZZ Solidarność o Założeniach do nowelizacji ustawy Struktura dokumentu zawiera elementy typowe dla strategii, tj. przedstawia wizję rozwoju, cele kierunkowe, a także ogólny plan realizacji. Wiemy przy tym, że strategia dopiero się pisze i trudno jest nie zauważyć, że regulacje prawne dotyczące szkolnictwa wyższego i nauki winny być sposobem realizacji strategii edukacyjnej państwa, a nigdy poprzedzać jej sformułowanie. Zwraca uwagę propagandowe potraktowanie opisu obecnego stanu szkolnictwa wyższego w Polsce. Brak jest odniesienia do innych opracowań o podobnym profilu, jak choćby (...) Polska 2030 Wyzwanie 6, Gospodarka oparta na wiedzy i rozwój kapitału intelektualnego. Odniesienia do innych dokumentów mają charakter incydentalny i mocno selektywny. Wyraźne są braki podejścia systemowego. fragment opinii Krajowej Sekcji Nauki NSZZ Solidarność o dokumencie Założenia do nowelizacji ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym oraz ustawy... Warszawa, 15 lipca 2009 r. nych studentom studiów płatnych i bezpłatnych w procesie edukacji. Usługi te obejmować będą między innymi: rejestrację na kolejny semestr lub rok studiów, egzaminy, egzaminy poprawkowe. Dokumentacja osiągnięć edukacyjnych studentów ma być archiwizowana. Umowy ze studentami Przewiduje się doprecyzowanie umów zawieranych pomiędzy uczelnią i studentami studiów płatnych w uczelniach publicznych i niepublicznych. Rejestr studentów Planowane jest utworzenie centralnego, ogólnopolskiego rejestru studentów, odnotowującego przyznane punkty ECTS, ich wykorzystanie oraz otrzymaną pomoc materialną. Prawa studentów Na pierwszym roku studiów prowadzone mają być szkolenia z zakresu praw i obowiązków studentów. Powinny one być prowadzone przez samorządy studenckie oraz Parlament Studentów RP napisano w projekcie. Parlament Studentów RP Parlament Studentów RP oraz Krajowa Reprezentacja Doktorantów, w dniu wejścia w życie ustawy, mają otrzymać status organizacji użyteczności publicznej. Sprawdziany dla kandydatów na studia W Założeniach zapisano, że szkoły wyższe nie będą musiały występować o zgodę ministra nauki i szkolnictwa wyższego, aby samodzielnie przeprowadzić dodatkowe sprawdziany kompetencji dla kandydatów na studia. Pracownicy uczelni będą decydowali, czy nowa matura będzie jedyną podstawą przyjęcia na dany kierunek, czy zostanie przywrócony egzamin wstępny. Konsultacje międzyresortowe Dokument Założenia do nowelizacji ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym... przekazano do konsultacji społecznych i międzyresortowych. W najbliższym czasie ustawa ma być przedstawiona rządowi. Barbara Ellwart

11 Potrzebne zmiany O wybranych zagadnieniach dotyczących studentów i kandydatów na studia w kontekście planowanych zmian w ustawie o szkolnictwie wyższym z wykładowcą Politechniki Gdańskiej, doktorem TADEUSZEM SZYMAŃSKIM, przewodniczącym Komisji Zakładowej NSZZ Solidarność politechniki, członkiem Prezydium Zarządu Regionu Gdańskiego NSZZ Solidarność, rozmawia Barbara Ellwart. Czy Pana zdaniem studia powinny być płatne? Rozpatrując to zagadnienie, z punktu widzenia studenta i sytuacji materialnej przeciętnej polskiej rodziny, uważam, że studia w chwili obecnej powinny być bezpłatne. Wprowadzenie odpłatności za studia musi być oparte na analizie sprawdzającej, kto w chwili obecnej studiuje na płatnych studiach w uczelniach prywatnych i możliwości studiowania młodzieży z rodzin o niskiej dochodowości. Proponowany w nowelizacji system kredytowania studiów, a w szczególności umarzania tego zadłużenia, nie jest do końca przejrzysty. Natomiast znając nasze realia, można zauważyć, że młody człowiek, mając bardzo ograniczoną zdolność kredytową, najczęściej myśli o kredycie na samodzielne lokum. Takie podwójne zadłużenie na starcie w dorosłe życie dla wielu studentów byłoby trudne do udźwignięcia i stanowiłoby barierę w podejmowaniu studiów. A czy za studia na drugim kierunku student powinien płacić? Po wprowadzeniu systemu bolońskiego, czyli dwustopniowych studiów na prawie wszystkich kierunkach, sprawa jest trochę bardziej skomplikowana. Generalnie, bezpłatne powinny być studia I i II stopnia, niezależnie od tego, czy drugi stopień jest czystą kontynuacją pierwszego, czy szeroko rozumianym uzupełnieniem możliwym do połączenia z pierwszym stopniem. Natomiast studia na drugim kierunku o profilu diametralnie odmiennym od wcześniej ukończonych, dwustopniowych studiów winny być odpłatne. Wówczas, przy obecnie ograniczonej możliwości finansowania szkolnictwa wyższego przez państwo, uczelnie będą mogły skupić wysiłek na podniesieniu poziomu kształcenia, na przykład poprzez zmniejszanie liczebności grup laboratoryjnych, seminaryjnych czy projektowych. A to też kosztuje. W tym kontekście warto rozmawiać o potrzebie nowelizacji systemu stypendialnego. Dlaczego konieczne są zmiany w systemie stypendialnym? W chwili obecnej istnieje Fundusz Pomocy Materialnej dla Studentów, z którego, według mojej wiedzy, około 50 procent przeznacza się na stypendia za dobre wyniki w nauce. Tak więc fundusze państwowe ukierunkowane, w zamyśle, na pomoc dla najuboższych, de facto przeznacza się na coś w rodzaju nagrody za dobre stopnie, bez względu na dochód w rodzinie czyli sytuację materialną studenta. Uważam, że jest to niewłaściwe i zmiana obecnej sytuacji umożliwiłaby osobom mniej zamożnym realizację marzeń. Jakie jest Pana stanowisko w sprawie przywrócenia egzaminów wstępnych na uczelniach? Na pewno egzaminy wstępne są konieczne na studiach wymagających posiadania określonych predyspozycji, na przykład na architekturę, gdzie powinno się zdawać egzamin z rysunku, na ASP, AWFiS, Akademię Muzyczną itp. Po wprowadzeniu matury takiej samej w całym kraju, której wyniki są porównywalne, i po zapowiedzi wprowadzenia matematyki jako przedmiotu obowiązkowego, nie byłbym za organizowaniem egzaminów wstępnych przez wszystkie uczelnie, a raczej za udziałem nauczycieli akademickich w komisjach przygotowujących pytania maturalne. Moim zdaniem, znacznie ważniejsza jest zmiana systemu nauczania w szkołach tak, by uczniowie przed podjęciem studiów nauczyli się logicznego myślenia, potrafili samodzielnie rozwiązywać problemy, a nie uczyli się tylko definicji i regułek. Daje im to jedynie umiejętność, co obserwuję w swojej pracy, odpowiedzi na wprost zadane pytania, a w dodatku często bez zrozumienia istoty problemu. A to jest za mało, jak na wymogi konkurencyjnej rzeczywistości. Tu warto dodać, że problemy dotyczące studentów stanowią integralną część całego systemu kształcenia i w każdej reformie należy rozpatrywać i ujmować je całościowo, systemowo. SZKOŁY WYŻSZE / OŚWIATA Fikcyjna podwyżka płac w oświacie Rok szkolny rozpoczął się od chaosu w szkołach i braku akceptacji dla rządowych propozycji. NSZZ Solidarność i Forum Związków Zawodowych nie zgadzają się na 7-procentową podwyżkę płac nauczycieli proponowaną przez rząd od września 2010 roku. Chaos w szkołach pogłębia fakt konieczności realizacji dodatkowej godziny lekcyjnej. Nie dla rządowych propozycji płacowych dyplomowany. Rząd nie chce również zgodzić się, aby przy tak niskim wzroście wynagrodzeń zrezygnować ze zwiększenia czasu pracy nauczycieli o jedną godzinę lekcyjną. Skandalem jest mówienie o podwyżce, kiedy nauczyciele obligatoryjnie pracują więcej. To mają być godne zarobki polskich nauczycieli, o jakich mówi spot wyborczy PO? pytał podczas spotkania Wojciech Książek, przewodniczący sekcji gdańskiej. Dodatkowa godzina w szkole Innym problemem jest chaos, jaki występuje w szkołach po wprowadzeniu obowiązku Za koła zainteresowań nauczyciele nie dostaną dodatkowego wynagrodzenia, ale będą pracować za darmo. Na zdjęciu zajęcia z języka niemieckiego. Ze spotkania płacowego Sekcji Krajowej Oświaty i Wychowania NSZZ Solidarność z przedstawicielami Ministerstwa Edukacji Narodowej w dniu 3 września 2009 przekazano dziennikarzom krytyczny komunikat. Rządową propozycję zaakceptowało jedynie ZNP. Zespół płacowy NSZZ S postulował 5 procent podwyżki w styczniu 2010 roku i 5 procent podwyżki we wrześniu 2010 roku, co dawałoby średnioroczny wzrost wynagrodzeń na poziomie 6,7 procent komentowała Bożena Brauer, przewodnicząca gdańskiej Sekcji Oświaty i Wychowania NSZZ S. Rząd się nie zgodził na to. Wcześniej MEN rozważało propozycję 1-procentowej podwyżki od stycznia i 3-procentowej od września 2010, co byłoby korzystniejsze dla nauczycielskich kieszeni. Jednak wycofało się z tych ustaleń. Skończyło się na tym, że średnioroczny wzrost wynagrodzeń wyniesie jedynie 2,3 procent w roku Wdrożenie 7-procentowa podwyżka od września 2010 roku zamiast od stycznia przyszłego roku spowoduje, że nauczyciel dyplomowany dostanie o ponad 2 tysiące zł mniej. Skąd to wyliczenie? Podwyżka dla nauczyciela dyplomowanego wyniesie 296 zł miesięcznie. Mnożąc kwotę 296 zł przez 12 miesięcy otrzymujemy 3552 zł. Jeśli tę kwotę pomnożymy przez cztery miesiące, otrzymujemy tylko 1184 zł. Różnica między 3552 zł i 1184 zł to właśnie 2368 zł. O tyle mniej zarobi nauczyciel realizacji dodatkowej godziny pracy nauczyciela. Pierwsze dni nauki pokazują wiele przypadków nadużyć i dyrektorskich wpadek. W niektórych szkołach zlikwidowano etat w świetlicy, aby nauczyciele nauczania zintegrowanego realizowali w niej godziny dodatkowe. W innej szkole nauczycielowi matematyki po prostu dopisano jedną godzinę do grafiku. Najgorzej jest w wiejskich szkołach, gdzie rytm pracy szkoły jest wyznaczony przez dowozy dzieci z odległych miejscowości. Nauczyciel nie może zrealizować dodatkowej godziny, ponieważ dzieci zabiera autobus o określonej porze. Kolejny problem to brak sal lekcyjnych, w których powinny odbywać się te zajęcia. W naszej szkole mamy pełne obłożenie sal lekcyjnych, ponieważ dołożono obowiązkowe godziny WF i dodatkową obligatoryjną godzinę angiel- skiego w klasach młodszych tłumaczy Dariusz Żulpo, nauczyciel z Zespołu Szkół w Cedrach Wielkich. Wszystkie klasy są zajęte od godziny 7.45 do Trudno nauczycielowi spotykać się z dziećmi na korytarzu. Nauczyciele pytają, czy wycieczki klasowe mogą być zaliczane w poczet dodatkowych godzin. To w pewien sposób rozładowałoby problemy lokalowe szkół. Kłopot w tym, że wycieczki klasowe nie odbywają się co tydzień i jeśli już trwają, to kilka godzin. W związku z tym, jak je zapisywać w dzienniku? Zdarza się też, że jedni dyrektorzy każą nauczycielom pracować 60, inni zaś 45 minut. Inna jest realizacja przepisu w odniesieniu do pedagogów świetlicy, inna do nauczycieli prowadzących zajęcia dydaktyczne. Bywają jednak praktyki, kiedy nauczyciele nauczania zintegrowanego wysyłani są do świetlicy szkolnej, gdzie każe im się pilnować dzieci przez 60 minut. Takie praktyki są możliwe, ponieważ Ministerstwo Edukacji Narodowej nie podało dokładnej wykładni owej dodatkowej godziny. Pomimo zapytań, jakie kierowała Solidarność do rządu, nie ma na ten temat precyzyjnej odpowiedzi. Otrzymaliśmy jedynie odpowiedź, że dyrektor powinien kierować się zdrowym rozsądkiem mówiła Bożena Brauer. Jak pokazują pierwsze dni w szkole, ze zdrowym rozsądkiem bywają czasem kłopoty. Zalecenie ministerialne nie stanowi formalnoprawnej kategorii, nie jest żadnym przepisem. Sekcja podjęła więc działania na rzecz skierowania tego swoistego bubla prawnego do Trybunału Konstytucyjnego. Oświatowa Solidarność uważa, że brak jest jasnych zapisów zawartych w art. 42 ustawy Karta nauczyciela i zgodności pomiędzy ustawą a rozporządzeniem o ramowych planach nauczania. Jeszcze w maju tego roku wystosowała pytania co do realizacji dodatkowej godziny również do pomorskiego kuratorium. I stąd nie ma pełnej odpowiedzi. Sprecyzowano jedynie, że nauczyciele pracujący nie w pełnym wymiarze godzin powinni odpracowywać jedną godzinę na dwa tygodnie. Taka dowolność może stwarzać pole do nadużyć komentuje Wojciech Książek. Dorota Trela-Godzwon Nr 10/październik

12 Odznaczeni KAROL GUZIKIEWICZ Po zakończeniu strajku w sierpniu 1980 roku w Stoczni Gdańskiej już od 1 września rozpoczął zakładanie organizacji zakładowej NSZZ Solidarność wśród młodzieży stoczniowej. W stanie wojennym współpracował z podziemiem, w tym z oświatą NSZZ Solidarność. Po strajku majowym 1988 roku został wybrany na przewodniczącego S jednego z największych stoczniowych wydziałów, W-5. W sierpniu 1988 został najmłodszym członkiem Komitetu Strajkowego. Od 1988 roku działa w różnych strukturach NSZZ Solidarność ; Komisji Krajowej, Zarządzie Regionu Gdańskiego, Sekcji Krajowej Przemysłu Okrętowego. Jest aktywnym organizatorem protestów w obronie praw pracowniczych pracowników Stoczni Gdańsk. KRZYSZTOF ŻMUDA Uczestniczył w strajku sierpniowym 1980 roku w Stoczni Północnej, także w grudniu 1981 roku, po wprowadzeniu stanu wojennego. Organizował zbiórki składek dla rodzin internowanych i więzionych, kolportował wydawnictwa podziemne na terenie Stoczni Północnej. Uczestniczył w strajku w sierpniu 1988 roku (zwolniony za udział w strajku i przywrócony do pracy po 14 dniach). Działał w Komitecie Założycielskim NSZZ Solidarność w Stoczni Północnej, a od 1989 roku jest członkiem Komisji Zakładowej S (od 1990 roku do chwili obecnej przewodniczący). Od 1990 roku tworzył i działał w Prezydium Sekcji Krajowej Przemysłu Okrętowego NSZZ Solidarność. MAREK ŁOCHWICKI W latach siedemdziesiątych jako pracownik Bałtyckiej Agencji Artystycznej zajmował się sprowadzaniem do Polski i rozpowszechnianiem literatury bezdebitowej. W sierpniu 1980 roku uczestniczył w strajku w Stoczni Gdańskiej jako przedstawiciel BART. Zostaje członkiem Komisji Zakładowej NSZZ Solidarność w BART oraz członkiem plenum NSZZ Solidarność w Gdańsku. Na I Krajowym Zjeździe NSZZ Solidarność pracował w kierownictwie Biura Prasowego, dokumentował przebieg zjazdu w ramach Agencji Telewizyjnej Solidarności, która stała się zalążkiem późniejszego Video Studio Gdańsk. W stanie wojennym uczestniczył w podziemnej produkcji filmowej. Od 1989 pracował jako filmowiec przy przygotowywaniu wszystkich kampanii wyborczych Związku oraz prawicowych ugrupowań politycznych. JAROSŁAW BOGACKI Uczestniczył w strajku w sierpniu 1980 roku w Porcie Gdańskim. Po wprowadzeniu stanu wojennego kolportował ulotki i wydawnictwa podziemne, m.in. Portowca. Strajkował w Porcie Gdańskim także w 1988 roku, był wiceprzewodniczącym komitetu strajkowego w Porcie Północnym w sierpniu 1988 roku. Do dziś jest aktywnym działaczem Solidarności m.in. w Komisji Zakładowej S w Porcie Gdańsk, Prezydium Międzyzakładowej Komisji Koordynacyjnej S Portu Gdańsk, był członkiem Zarządu Regionu Gdańskiego S i delegatem na zjazd Krajowej Sekcji Portów Morskich. KAZIMIERZ WALDOWSKI Od 1968 roku pracownik Zarządu Portu Gdynia. W grudniu 1970 uczestnik protestów robotniczych w Gdyni. W latach uczestniczył w spotkaniach samokształceniowych organizowanych przez KSS KOR. Od września 1980 członek Komisji Zakładowej NSZZ Solidarność Rejonu II Portu Gdynia; współorganizator struktur NSZZ Rolników Indywidualnych S w Szemudzie, Kielnie i Strzepczu na Kaszubach. Po 13 grudnia 1981 kolportował wydawnictwa podziemne w Porcie Gdynia. W latach przewodniczący Komisji Wydziałowej S Rejonu II Portu Gdynia, wiceprzewodniczący Komisji Zakładowej NSZZ Solidarność Portu Gdynia, od 1993 przewodniczący KZ, następnie Komisji Międzyzakładowej S Portu Gdynia; od 1993 delegat na WZD Regionu Gdańskiego i KZD, członek Zarządu Regionu. Wyróżniony odznaką Zasłużony dla Zdrowia Narodu jako Honorowy Krwiodawca. ZWIĄZEK Prezydent przed bramą Stoczni Gdańsk Prezydent Lech Kaczyński w czasie uroczystości pod pomnikiem Poległych Stoczniowców przypomniał o wydarzeniach sprzed 29 lat. Obchody 29 rocznicy powstania NSZZ Solidarność rozpoczęły się 31 sierpnia o godz. 12 uroczystym posiedzeniem Zarządu Regionu Gdańskiego, podczas którego wręczono stypendia w ramach Funduszu Stypendialnego Solidarności 41 uczniom szkół z regionu. P o południu w siedzibie Związku prezydent Lech Kaczyński odznaczył 38 działaczy Solidarności i opozycji demokratycznej, zasłużonych w walce o wolną Polskę, m.in. Jerzego Langera, wiceprzewodniczącego Komisji Krajowej S, Karola Guzikiewicza, wiceprzewodniczącego S Stoczni Gdańskiej, Kazimierza Waldowskiego, przewodniczącego S w gdyńskim porcie i Krzysztofa Żmudę, przewodniczącego S w gdańskiej Stoczni Północnej. Przemawiając w trakcie uroczystości prezydent określił porozumienia, podpisane w sierpniu 1980 roku, jako pierwszą łopatę pod grób komunizmu i akt erekcyjny wolnej Polski. To dzień, który istotnie jest naszym narodowym świętem. Było to zwycięstwo ruchu, który był w jakimś sensie kierowany przez opozycję, powstałą już ostatecznie w drugiej połowie lat 70. Ale przede wszystkim był to wielki spontaniczny ruch, największa, a do tego pokojowa rewolucja w ponadtysiącletnich dziejach naszego narodu. To był dzień wielki i niech takim pozostanie mówił Lech Kaczyński. W czasie uroczystości pod pomnikiem Poległych Stoczniowców prezydent również podkreślał wagę wydarzeń sprzed 29 lat. Mówił jednak także o błędach, jakie popełniono, zagospodarowując odzyskaną wolność, tworząc Rzeczpospolitą dla bogatych. Wcześniej, o godz. 17, w gdańskiej bazylice św. Brygidy abp Sławoj Leszek Głódź stwierdził m.in. w homilii w czasie mszy: Solidarność ciągle jest drogowskazem dla każdego. Nie zwijajcie sztandarów. Rocznica Porozumień Sierpniowych to znaczący punkt na drodze ku polskiej wolności i upodmiotowienia polskiej pracy. (jw) Lista odznaczonych przez prezydenta RP 31 sierpnia 2009 r. Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski Edward Ryszard Müller Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski Marek Chwalewski Barbara Ewa Fedyszak-Radziejowska Andrzej Józef Filipczyk Tadeusz Kisielewski Jerzy Langer Wojciech Jerzy Ostrowski Maciej Stefan Pawlak Waldemar Artur Płocharski Michał Stręk Marek Zdzisław Tauter Hanna Maria Terlecka Tadeusz Urbaniak Edward Ludwik Wolak Paweł Zabłocki pośmiertnie Tadeusz Szczepański Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski Jarosław Władysław Bogacki Wojciech Jan Bojanowski Jerzy Cabaj Danuta Helena Chomicka Czesław Chomicki Jan Krzysztof Goralski Karol Guzikiewicz Andrzej Włodzimierz Jaworski Jolanta Janina Kmiecik Grzegorz Lech Koziarski Henryk Kozik Marek Jerzy Łochwicki Stanisław Michewicz Wacław Stankiewicz Janusz Andrzej Stępień Kazimierz Józef Waldowski Joanna Maria Wierzbicka- -Rusiecka Stanisław Zbigniew Witek Jan Wójcik Wojciech Kazimierz Zimowski Krzysztof Jan Żmuda pośmiertnie Ryszard Grabowski FOT. PAWEŁ GLANERT 12 Nr 10/październik 2009

13 FUNDUSZ STYPENDIALNY Już po raz siódmy W dniu 31 sierpnia, podczas uroczystej sesji Zarządu Regionu Gdańskiego NSZZ Solidarność, rozdano stypendia siódmej edycji Funduszu Stypendialnego NSZZ Solidarność. Stypendia za szczególne uzdolnienia sportowe, muzyczne i naukowe odebrało 41 młodych osób. Kryterium przyznania tej formy wyróżnienia jest uzyskanie średniej ocen minimum 4,5 i dobrej oceny z zachowania oraz trudna sytuacja finansowa rodziny. Pasją dziennikarską Jakub Radzewicz zaraził się na obozie młodzieżowym, zorganizowanym przy współudziale tygodnika Angora. Dzisiaj, chociaż ma dopiero 17 lat, jest stałym współpracownikiem lokalnego dodatku Polski Dziennika Bałtyckiego w oddziale starogardzkim. Za swoje zaangażowanie w życie społeczne miasta i wysokie oceny w szkole Jakub otrzymał stypendium Zarządu Regionu Gdańskiego NSZZ Solidarność. Dziennikarskie pasje Uroczystość uświetnił recital pieśni patriotycznych i poezji śpiewanej w wykonaniu stypendystek: Elizy Banasik, Kasi Zachary i Marty Sobolewskiej. Stypendia wręczali byli przewodniczący Zarządu Regionu Gdańskiego: Bogdan Borusewicz, Jan Hałas, Jacek Rybicki, Janusz Śniadek oraz obecny Krzysztof Dośla. Janusz Śniadek, przewodniczący Komisji Krajowej NSZZ Solidarność, nawiązując do rocznicy podpisania Porozumień Sierpniowych, powiedział, że jest to gorzki dzień, bo stocznia, w której rodziła się Solidarność, jest zagrożona upadłością, podobnie Letni obóz młodzieżowy nazywał się Potęga prasy, to na nim Jakub odkrył, że dziennikarstwo jest nie tylko pomysłem na zarabianie pieniędzy, ale przede wszystkim pasją i stylem życia. Bez zaangażowania w temat, bez oddania się sprawie, nie ma dobrego reportażu czy felietonu. Podczas 2-tygodniowego pobytu w nadmorskim Rewalu wspólnie z uczestnikami obozu tworzył gazetę pod nazwą Rewalacje oraz prowadził wakacyjne radio Rewalstacja 99,2 FM Lato i muzyka. Dodatkowo uczestniczył w warsztatach prowadzonych przez doświadczonych fachowców. Poznał wtedy podstawy dziennikarstwa prasowego, radiowego, a także internetowego (tworzył portal obozowy). Na obozie Jakub ćwiczył pisanie reportaży i innych tekstów. Połknął bakcyla, polubił podpatrywanie rzeczywistości i jej opisywanie. Dzisiaj jako redaktor Polski Dziennika Bałtyckiego opowiada o problemach, z którymi borykają się mieszkańcy Kociewia. Relacjonuje też imprezy kulturalne i sportowe w Starogardzie, przeprowadza wywiady. Jakub ćwiczy pióro, co tydzień ma do zredagowania kilka tekstów, a często nie jest łatwo znaleźć na to czas przy nawale szkolnych obowiązków. Za swój najciekawszy tekst uważa jak dotąd artykuł na temat Łukasza Popka, który w wyniku wylewu zapadł na śpiączkę. Zafrapował go sam temat, chciał pokazać, jak z dnia na dzień choroba może zmienić ludzkie życie. Zorganizował też wspólnie z Młodzieżową Radą Miasta akcję charytatywną na rzecz Łukasza, w której zebrano tysiąc złotych. jak cały przemysł stoczniowy. Wyraził nadzieję, że rząd znajdzie alternatywne rozwiązania dla przemysłu stoczniowego i stanie się solidarny wobec problemów ludzi tej branży. W podobnym duchu wypowiadał się Krzysztof Dośla. Zaapelował do zebranych na sali, aby zrobili wszystko, aby uratować polski przemysł stoczniowy. Nawiązał do słów Papieża Jana Pawła II, że Solidarność zawsze wzywała do walki w obronie godności ludzkiej. Tak jest również obecnie. Przypomnijmy, że pracę Funduszu Stypendialnego koordynuje Sekcja Oświaty ZRG, a w skład Kapituły wchodzą: Stypendium za dziennikarską pasję Jakub Radzewicz z przewodniczącym kapituły Funduszu Stypendialnego NSZZ S Wojciechem Książkiem. Za zaszczyt poczytuje sobie, jeśli jego teksty drukowane są w głównym wydaniu Polski Dziennika Bałtyckiego. Nic dziwnego, że Ewa Macholla, kierownik starogardzkiego oddziału tej gazety, udzieliła mu swego poparcia w staraniach o stypendium Solidarności. Nim stał się współpracownikiem Polski Dziennika Bałtyckiego przez dwa lata pisał dla prywatnego tygodnika społeczno-kulturalnego Panorama Kociewia. Zaczynał od prowadzenia działu młodzieżowego, gdzie poruszał sprawy swojego pokolenia, a później redagował artykuły o tematyce społeczno-kulturalnej. Przeprowadzał też wywiady z artysta- FOT. DOROTA TRELA-GODZWON Krystyna Bojahr, Wojciech Książek (przewodniczący) i Stefan Gawroński. Do tej pory przyznano 276 stypendiów oraz kilka o charakterze socjalnym. Każdego roku dwa stypendia przyznawane są dla uczniów ze szkoły w Wąglikowicach im. NSZZ Solidarność oraz szkoły w Łęgowie im. Ofiar Grudnia 1970 roku. Stypendia wynoszą od 600 do 1200 zł brutto i pochodzą z wpłat, których dokonują organizacje związkowe, zakłady pracy, instytucje i osoby prywatne. Honorowym darczyńcom przyznawane są złote odznaki. Wnioski stypendialne można składać do 31 lipca kolejnego roku, potrzebna jest mi i politykami. Rozmawiał między innymi z Markiem Michalakiem rzecznikiem praw dziecka, ze Stanisławem Soyką, członkami Kabaretu Moralnego Niepokoju, z prezydentem Starogardu Gdańskiego Edmundem Stachowiczem i jego zastępcą Henrykiem Wojciechowskim. Najbardziej jednak pasjonuje go polityka. Pisze felietony do rubryki Polityka oczami nastolatka, które drukowane są w Angorce dodatku do tygodnika Angora. Społecznik Z natury jest społecznikiem. Chce działać dla młodzieży i lokalnej społeczności. W kwietniu tego roku doprowadził do reaktywowania Młodzieżowej Rady Miasta w Starogardzie, której został przewodniczącym. Wziął udział w konkursie na posła Sejmu Dzieci i Młodzieży. Spośród kilku tysięcy prac nadesłanych przez kandydatów z województwa pomorskiego zostało wybranych 27 młodych posłów. Czwórka z nich, w tym Kuba, została wytypowana do wzięcia udziału w obradach komisji problemowych młodzieżowego parlamentu w Warszawie. Tematem obrad był Poseł naszych marzeń szkic do portretu. Podczas uroczystej XIV sesji Sejmu Dzieci i Młodzieży miał okazję zadać premierowi Donaldowi Tuskowi opracowane przez komisję pytanie. Jakby tego było mało, założył portal gdzie można znaleźć codziennie aktualizowane informacje o tym, co dzieje się w mieście. Prowadzi go wspólnie z kolegami Grzegorzem Porazikiem i Dawidem Saraczewskim. rekomendacja wychowawcy klasy i wybranej organizacji związkowej. Celem funduszu jest wsparcie rodzin niezamożnych w ich dążeniu do stworzenia najlepszej oferty edukacyjnej dla młodzieży, szczególnie w wyborze szkół kończących się maturą. Jest to pierwsza taka inicjatywa NSZZ Solidarność w Polsce. Ten fundusz ma nieść pomoc młodym ludziom i ich rodzinom powiedział Wojciech Książek. Ta akcja pokazuje, że Solidarność jest i będzie blisko problemów ludzi, bo nie ma lepszej inwestycji w przyszłość niż inwestycja w edukację. Dorota Trela-Godzwon W szkole i w domu Mocną stroną Kuby są przedmioty humanistyczne, z nich dostaje najwyższe stopnie. Fizyki i chemii raczej nie lubi. Mimo to uczciwie zapracował w tym roku na średnią 4,7. To bardzo dobry wynik jak na ucznia pierwszej klasy I LO w Starogardzie, które słynie z wysokiego poziomu. Kuba jest w klasie o profilu społeczno-prawnym, interesuje się historią i wiedzą o społeczeństwie. Zajął, wspólnie z Jagodą Żmuda-Trzebiatowską, IV miejsce w ogólnopolskim finale Konkursu Europejskiego organizowanego przez europosła Dariusza Rosatiego. W przyszłości zamierza pogłębiać swoje zainteresowania tematyką społeczno- polityczną, chce studiować politologię na Uniwersytecie Warszawskim lub Gdańskim. Jeśli chodzi o karierę zawodową nie ma wątpliwości będzie to praca w mediach. Swoje humanistyczne zainteresowania wyniósł z domu. Mama, Magdalena, z zawodu pedagog w Poradni Psychologiczno-Pedagogicznej w Starogardzie, interesuje się literaturą i wędrówkami, ojciec, Jan, instruktor teatralny w Starogardzkim Centrum Kultury po Wyższej Szkole Pedagogicznej w Słupsku, fascynuje się teatrem i szeroko pojętą kulturą. W domu zawsze pełno było książek, gazet, dużo się czytało i rozmawiało. Nic dziwnego, że w takiej atmosferze dzieci wyrosły na ludzi otwartych i aktywnych. Siostra Kuby skończyła już psychologię na Uniwersytecie Warszawskim. Przed Kubą jeszcze matura i studia. Trzymamy kciuki za jego dziennikarską karierę. Pilnie śledzimy kolejne teksty. Dorota Trela-Godzwon Nr 10/październik

14 FUNDUSZ STYPENDIALNY PRZYZNANE STYPENDIA Fundusz Stypendialny NSZZ Solidarność L A T A S I E D E M E D Y C J I Część II Przedstawiamy drugą część listy stypendystów Funduszu Stypendialnego NSZZ Solidarność za lata Pierwszą część prezentowaliśmy w poprzednim numerze Magazynu. 82. ANNA MASZOTA ukończyła Gimnazjum w Strzepczu k. Wejherowa, bardzo dobre wyniki w nauce, aktywne uczestnictwo w życiu szkoły, wychowawca: Edyta Jarosz, poparcie: Jacek Żalikowski przewod. S w OPEC w Gdyni (III) 83. MONIKA MATUSIEWICZ klasa II Liceum Akademickiego nr 1 w Gdyni, bardzo dobre wyniki w nauce, wychowawca: Dominika Tkaczyk, poparcie: Zdzisława Hacia przewod S oświatowej w Gdyni (IV) 84. LAURA MATYJASIK ukończyła Gimnazjum w Mikołajkach Pomorskich, bardzo dobre wyniki w nauce, aktywny udział w życiu szkoły, wychowawca: Marzena Pallach-Żyra, poparcie: Krzysztof Żmuda przewod. S w Stoczni Północnej (II) 85. ZUZANNA MATYJASIK klasa VI Szkoły Podstawowej w Mikołajkach Pomorskich, bardzo dobre wyniki w nauce, aktywny udział w życiu szkoły, wychowawca: Andrzej Borucki, poparcie: Krzysztof Żmuda przewod. S w Stoczni Północnej 86. AGNIESZKA MARIA MAZUR klasa I Gimnazjum nr 26 w Gdańsku, bardzo dobre wyniki w nauce, aktywnie działa na rzecz szkoły, wychowawca: Agnieszka Wietecha, poparcie: Zbigniew Sikorski przewod. S w Spółdzielni Mleczarskiej Polmlek-Maćkowy 87. PIOTR MAZUR ukończył Gimnazjum nr 26 w Gdańsku, bardzo dobre wyniki w nauce, aktywnie działa na rzecz szkoły, wychowawca: Hanna Banacka, poparcie: Zbigniew Sikorski przewod. S w Spółdzielni Mleczarskiej Polmlek-Maćkowy 88. EWELINA MICHAŁOWSKA klasa II Gimnazjum w Łęgowie, bardzo dobre wyniki w nauce, wychowawca: R. Chrzanowska, poparcie: Agnieszka Kempa przewod. S oświatowej w Pruszczu Gdańskim, Ludwik Jakubek kierownik Oddziału NSZZ S w Pruszczu Gdańskim 89. DOMINIK MIELEWCZYK klasa I Liceum Profilowanego w Sierakowicach, zam. Paczewo, główne zainteresowania matematyka i informatyka, poparcie: Marta Kaczmarek-Byczkowska wychowawca, Krzysztof Żmuda przewod. S w Stoczni Północnej Gdańsk 90. WIOLETA MIELEWCZYK klasa III Liceum Profilowanego w Sierakowicach k. Kartuz, bardzo dobre wyniki w nauce, wychowawca: Lucyna Kuczkowska, poparcie: Krzysztof Żmuda przewod. S w Stoczni Północnej SA w Gdańsku (IV) 91. MICHAŁ MISZCZYSZYN klasa II Gimnazjum w Cedrach Wielkich, znakomite wyniki w nauce (informatyka), wychowawca: Małgorzata Czarnowska-Słomka, poparcie: Dariusz Żulpo przewod. S oświatowej w Cedrach Wielkich 92. ANNA MLECZEK ukończyła II LO w Chojnicach, bardzo dobre wyniki w nauce (wygrała indeks na Politechnikę Gdańską w konkursie matematyczno-fizycznym), wychowawca: Marek Pruski, poparcie: Maciej Werra przewod. S oświatowej w Chojnicach, Bogdan Tyloch kierownik Oddziału S w Chojnicach (II) 93. JACEK MLECZEK ukończył Gimnazjum nr 1 im. Jana Pawła II w Chojnicach, znakomite wyniki w nauce, aktywny udział w życiu szkoły, wychowawca: Ewa Paradowska, poparcie: Maciej Werra przewod. S oświatowej w Chojnicach, Teresa Skubek przewod. S w spółdzielni w Chojnicach, Bogdan Tyloch kierownik Oddział RG w Chojnicach 94. MAŁGORZATA MOLENDA ukończyła XIII LO w Gdańsku, dobre wyniki w nauce, aktywny udział w życiu szkoły, wychowawca: Agnieszka Mielewska, poparcie: Bożena Brauer przewod. S oświatowej w Gdańsku 95. PIOTR MONIUSZKO klasa I, II LO w Pruszczu Gdańskim, bardzo dobre wyniki w nauce, aktywnie uczestniczy w życiu szkoły, wychowawca: Jadwiga Bartkowska-Ryszora, poparcie: przewod. Agnieszka Kempa S oświatowa w Pruszczu Gdańskim (II) 96. LAMIS MOUSA klasa III Gimnazjum nr 33 w Gdańsku, dobre wyniki w nauce, aktywnie uczestniczy w życiu szkoły, wychowawca-komendant: Teresa Litwin, poparcie: Tadeusz Celesz przewod. S w OHP woj. pomorskiego 97. PIOTR MÜLLER ukończył II LO w Słupsku, bardzo dobre wyniki w nauce, duże osiągnięcia w olimpiadach i konkursach, aktywna działalność na forum publicznym, wychowawca: Irena Dębowska, poparcie: Monika Dąbrowska S w Centrum Krwiodawstwa w Słupsku (III) 98. GRZEGORZ MUSZYŃSKI klasa II Technikum Transportowego w Tczewie, b. dobre noty w nauce, uczestnik konkursów matematycznych, poparcie: A. Kubelska wychowawca, Andrzej Miętkowski przewod. S Metrix Tczew 99. TAMARA NIEKLUDOW ukończyła Ogólnokształcącą Szkołę Muzyczną II stopnia w Gdańsku, bardzo dobre wyniki w nauce, duże osiągnięcia w konkursach pianistycznych, wychowawca: Grażyna Trybułowska, poparcie: Roman Gałęzewski przewod. S w Stoczni Gdańsk 100. IZABELA NOETZEL ukończyła Gimnazjum nr 17 w Gdyni, bardzo dobre wyniki w nauce, aktywny udział w życiu szkoły, wychowawca: Beata Kieras, poparcie: Mirosław Kamieński przewod. S w Stoczni Marynarki Wojennej w Gdyni 101. ELIZA NOWAKOWSKA klasa I Gimnazjum w Swarożynie, bardzo dobre wyniki w nauce, wzorowe zachowanie, wychowawca: Violetta Szwed, poparcie: Roman Gałęzewski przewod. S w Stoczni Gdańsk 102. JAN OCHOCIŃSKI ukończył Szkołę Podstawową nr 6 w Kościerzynie, bardzo dobre wyniki w nauce, trenuje piłkę ręczną (KS SOKÓŁ Kościerzyna), wychowawca: Ewa Kuźma, poparcie: Kazimierz Stoltmann przewod. S oświatowej ziemi kościerskiej oraz Józef Rymsza kierownik Oddziału S w Kościerzynie 103. MARIANNA OZGA ukończyła Gimnazjum w Żelistrzewie k. Pucka, bardzo dobre wyniki w nauce, aktywnie uczestniczy w życiu szkoły, wychowawca: Karolina Jaszczur-Nowicka, poparcie: Barbara Czyżykowska przewod. S oświatowej w Pucku (III) 104. ŁUKASZ PAKUŁA klasa I, III LO w Gdyni, zam. Gdynia, znakomite wyniki w nauce, laureat konkursów: biologicznego, chemicznego, matematycznego, informatycznego, poparcie: Justyna Raulin oraz Mirosław Kamieński przewod. S w Stoczni Marynarki Wojennej w Gdyni (II) 105. OLIWIA PAPIER klasa III Gimnazjum im. Ofiar Grudnia 1970 roku w Łęgowie, bardzo dobre wyniki w nauce, wychowawca: Ewa Łuczyńska, poparcie: Agnieszka Kempa przewod. S oświatowej w Pruszczu Gdańskim i Ludwik Jakubek kierownik Oddziału NSZZ S w Pruszczu Gdańskim 106. ANNA PAWLĘGA klasa II Gimnazjum nr 27 w Gdańsku, bardzo dobre wyniki w nauce, uczestniczy w konkursach i dodatkowych pracach na rzecz szkoły, wychowawca: Alicja Szymańska i pedagog Elżbieta Prokop, poparcie: Anna Czank S w Pomorskim Centrum Chorób Zakaźnych w Gdańsku (II) 107. AGNIESZKA PIĄTKOWSKA klasa I, I LO w Gdańsku, zam. Gdańsk, dobre wyniki w nauce, aktywna działalność społeczno-charytatywna oraz w ZHR, poparcie: Bożena Kochanowska wychowawca, dyr. Andrzej Nowakowski, poparcie: Bożena Brauer S Pracowników Oświaty i Wychowania w Gdańsku 108. MONIKA PERSZON ukończyła I Liceum Ogólnokształcące w Wejherowie, bardzo dobre wyniki w nauce, wychowawca: Anna Joachimiak, poparcie: B. Blumel, A. Bogucka KM NSZZ S ENERGA Gdańsk 109. DANIEL PETA klasa II, II LO w Wejherowie, bardzo dobre wyniki w nauce, dodatkowe osiągnięcia w koszykówce, wychowawca: Barbara Frey, poparcie: przewod. Kazimierz Waldowski S w Porcie Gdynia 110. ŁUKASZ PETA klasa III Gimnazjum nr 3 w Wejherowie, osiągnięcia sportowe (piłka nożna), wychowawca: Jadwiga Lewicka, poparcie: Zenon Wiszowaty i Kazimierz Waldowski przewod. S w Porcie Gdynia (III) 111. EWA PIESTRAK ukończyła Gimnazjum nr 3 w Słupsku, znakomite wyniki w nauce, udział w konkursach plastycznych, wychowawca: M. Drozdowska, poparcie: przewod. Danuta Paszkiewicz S w Regionalnym Centrum Krwiodawstwa w Słupsku, Tadeusz Pietkun wiceprzewodniczący Zarządu Regionu Słupskiego NSZZ Solidarność 112. MARTA POBŁOCKA ukończyła Szkołę Podstawową w Czarnej Dąbrówce, wychowawca: Dorota Gralak, poparcie: Jurgen Fink S oświatowa w Czarnej Dąbrówce 113. KRZYSZTOF POLASZEK klasa III Gimnazjum nr 5 w Gdyni, b. dobre wyniki w nauce (informatyka, matematyka, język angielski), ćwiczy pływanie, poparcie Teresa Kofluk wychowawca, KZ S w WAW Gdynia, Krystyna Mielnik kierownik Oddziału S ZRG w Gdyni 114. KACPER PTASZEK ukończył III LO w Gdańsku, bardzo dobre wyniki w nauce, udziela się w charytatywnie w CARITAS Archidiecezji Gdańskiej, gra w turniejach szachowych, wychowawca: Hanna Szarafińska, poparcie: Barbara Markiewicz sekretarz Sekcji Oświaty w Gdańsku (IV) 115. MICHAŁ PUCHOWSKI klasa II Gimnazjum w Pelplinie, bardzo dobre wyniki w nauce (dodatkowo ukończył szkołę muzyczną I stopnia klasa fortepianu), wychowawca: Iwona Chmielecka, poparcie: Barbara Kamińska przewod. S oświatowej w Tczewie oraz Krystyna Dettlaff-Czochor kierownik filii Szkoły Muzycznej w Pelplinie 116. JAKUB RADZEWICZ klasa I, I LO w Starogardzie Gdańskim, duża aktywność społeczna, działalność dziennikarska, wychowawca: Adam Brunke, poparcie: Ewa Ceroń-Szmaglińska przewod. S oświatowej w Starogardzie Gd AMANDA RAJMER klasa VI Szkoły Podstawowej nr 2 w Kościerzynie, zam. Kościerzyna, bardzo dobre wyniki w nauce i zachowaniu, aktywny udział w zajęciach koła regionalnego, poparcie: dyr. Dagmara Korzeniowska, Józef Rymsza kierownik Oddziału ZR NSZZ S w Kościerzynie 118. KATARZYNA RATAJCZYK klasa I Szkoły Mistrzostwa Sportowego nr 1 w Gdańsku, bardzo dobre oceny oraz osiągnięcia sportowe w klubie AZS-AWFiS Gdańsk (bieg na 200 m), działalność charytatywna, poparcie: Wiesława Herman wychowawca, Anna Sękowska trener, Bożena Brauer i Hanna Minkiewicz S oświatowa w Gdańsku, 119. ALEKSANDRA REJMAK klasa I, I LO w Lęborku, zam. Wicko, znakomite wyniki w nauce, średnia ocen po gimnazjum: 5,38, zainteresowania matematyczno-chemiczne, poparcie: Beata Majko wychowawca, Stanisław Jakonis przewod. S oświatowej w Lęborku 120. WANDA RODA klasa VI Szkoły Podstawowej w Gościcinie, bardzo dobre wyniki w nauce dyplom wzorowego ucznia, aktywny udział w życiu szkoły (szereg dyplomów), wychowawca: Marcin Myszka, poparcie: Andrzej Bogucki, Bogumiła Niemcow, Bożena Dubicka S ENERGA Operator Oddział w Gdańsku 121. AGATA ROGALA ukończyła Gimnazjum w Brusach, znakomite wyniki w nauce (98% z egzaminu zewnętrznego!), aktywny udział w życiu szkoły, wychowawca: Stanisław Łubiński, poparcie: Aleksandra Turowska przewod. S oświatowej w Brusach 122. ROBERT RUDNIK klasa III, II LO w Chojnicach, bardzo dobre wyniki w nauce, wychowawca: Michał Markowski, poparcie: Wiesław Ostaszewski przewod. S w firmie POLIPOL Chojnice oraz Bogdan Tyloch kierownik Oddziału S w Chojnicach (II) 123. KATARZYNA RYBKA klasa V Szkoły Podstawowej nr 3 w Starogardzie Gd., bardzo dobre wyniki w nauce, poparcie: dyr. Barbara Gabriel, Ewa Szmaglińska przewod. S Oświaty i Wychowania w Starogardzie Gd., Zdzisław Czapski kierownik Oddziału S w Starogardzie Gd. (II) 124. DAWID SCHWANN klasa II, V LO w Wejherowie, dobre wyniki w nauce, aktywny udział w życiu szkoły, wychowawca: Aleksandra Grzenia, poparcie: Andrzej Janzen S Stoczni Nauta (II) 125. MONIKA SERŻYSKO klasa III Gimnazjum w Łęgowie, bardzo dobre wyniki w nauce, wychowawca: M. Flejszer, poparcie: Agnieszka Kempa przewod. S oświatowej w Pruszczu Gdańskim, Ludwik Jakubek kierownik Oddziału NSZZ S w Pruszczu Gdańskim 126. BARTOSZ SIEŃKOWSKI klasa V Szkoły Podstawowej nr 11 w Tczewie, znakomite wyniki w nauce, aktywny udział w życiu szkoły (recytacje, konkursy), poparcie: Michał Doliński wychowawca oraz Bogumiła Niemcow, Andrzej Bogucki przewod. S w ENERGA OPERATOR SA Oddział w Gdańsku 127. DOROTA SIKORSKA Medyczne Studium Zawodowe w Starogardzie Gd., bardzo dobre wyniki w nauce, działa jako wolontariusz, poparcie: przewod. Ewa Ceroń-Szmaglińska S oświatowa w Starogardzie Gd. oraz dyr. Izabela Kamińska-Jagielska 128. MARTA SOBOLEWSKA ukończyła Gimnazjum w Kolbudach, osiągnięcia wokalne wojewódzkie i ogólnopolskie, gra na gitarze, wychowawca: Leszek Wojciechowski, poparcie: Izabela Rułkowska przewod. S oświatowej w Kolbudach (II) 14 Nr 10/październik 2009

15 FUNDUSZ STYPENDIALNY 129. PIOTR SOBUŚ klasa II Gimnazjum Społecznego w Gdańsku, b. dobre wyniki w nauce, zainteresowania matematyczno-informatyczne (wyróżnienie w międzynarodowym konkursie Kangur Matematyczny), poparcie: Małgorzata Kilian wychowawca, koło S przy Szkole Podstawowej Specjalistycznego Zespołu Opieki Zdrowotnej 130. JAN SOBUŚ klasa III Gimnazjum Społecznego w Gdańsku zam. Gdańsk, wybitne wyniki w nauce (14 ocen celujących na świadectwie po II klasie średnia 6,0), uzdolnienia matematyczne (laureat konkursu Kangur Matematyczny), poparcie: Katarzyna Kotarska wychowawca, koło S przy Szkole Podstawowej Specjalistycznego Zespołu Opieki Zdrowotnej 131. BOŻENA SOJKA ukończyła Liceum Profilowane w Owidzu, bardzo dobre wyniki w nauce, wychowawca: Michał Szamszon, poparcie: Leszek Świeczkowski przewod. S POLPHARMA w Starogardzie Gd., Zdzisław Czapski kierownik Oddziału S w Starogardzie Gd. (II) 132. JAN SOKOŁOWSKI klasa I, IV LO w Gdańsku, zam. Gdańsk, dobre wyniki w nauce, rekomendacja: Tadeusz Grubich przewod. S przy Zarządzie Regionu Gdańskiego 133. MONIKA SOWULEWSKA klasa II Ogólnokształcącej Szkoły Muzycznej I i II stopnia w Gdańsku (klasa skrzypiec), wychowawca: Danuta Irzabek oraz Anna Buzińska, poparcie: Zbigniew Sikorski przewod. S w Spółdzielni Mleczarskiej Maćkowy 134. SABINA STACHURA klasa II, VI LO w Gdyni, znakomite wyniki w nauce, aktywny udział w życiu szkoły, poparcie: Zdzisława Hacia przewod. S oświatowej w Gdyni oraz Ewa Śliwińska dyrektor szkoły (II) 135. KAMIL STOBIECKI klasa II Gimnazjum nr 13 w Gdańsku, bardzo dobre wyniki w nauce, trenuje piłkę ręczną, wychowawca: A. Zelant, poparcie: S w BOMI S.A. oraz Piotr Zelant trener OKS CONRAD Gdańsk 136. PIOTR STOLC klasa IV Technikum Łączności w Gdańsku zam. Starogard Gd., dobre wyniki w nauce, poparcie: S. Przybijańska wychowawca, Marek Liss przewod. S Straży Pożarnej Starogard Gd. oraz KM S oświatowa w Gdańsku 137. ANNA SUSZ Technikum Elektryczno Elektroniczne w Chojnicach, bardzo dobre wyniki w nauce, wychowawca: Renata Szypryt, poparcie: Zbigniew Brzeski przewod. S w WKS Mostostal S.A. w Chojnicach 138. KAROLINA SYLKA klasa I Gimnazjum w Łubianie, bardzo dobre wyniki w nauce, wychowawca: Magdalena Gańska, poparcie: Jerzy Kulas przewod. S przy Zakładach Porcelany Stołowej Lubiana S.A. i Józef Rymsza kierownik Oddziału S w Kościerzynie 139. OLENA SZCZEPANIK klasa II Szkoły Muzycznej I stopnia w Gdańsku (wiolonczela), bardzo dobre wyniki w nauce, wychowawca: Beata Wrzosek, poparcie: Tadeusz Grubich przewod. S w Zarządzie Regionu Gdańskiego 140. MAGDALENA SZCZYGEŁ klasa II Gimnazjum nr 1 im. Jana Pawła II w Pelplinie, bardzo dobre wyniki w nauce (plus szkoła muzyczna wiolonczela), wychowawca: Bożena Babicz, poparcie: Barbara Kamińska przewod. S oświatowej w Tczewie 141. JOANNA SZLABOWSKA ukończyła Szkołę Podstawową nr 12 w Tczewie, znakomite wyniki w nauce, talenty językowe: oprócz języka angielskiego także język niemiecki i hiszpański, poparcie: Hanna Wyka wychowawca, Barbara Kamińska przewod. S Pracowników Oświaty i Wychowania w Tczewie 142. ANNA SZMAGLIŃSKA klasa II Starogradzkiego Autonomicznego Liceum Ogólnokształcącego, aktywny udział w życiu szkoły: lekkoatletyka (rzut oszczepem), poezja śpiewana (m.in. J. Kaczmarski), wychowawca: Piotr Treder, poparcie: Zdzisław Czapski kierownik Oddziału S w Starogardzie Gdańskim 143. PAWEŁ SZMAGLIŃSKI ukończył Gimnazjum nr IV w Starogardzie Gdańskim, dobre wyniki w nauce, działalność jako wolontariusz w programie 8 Wspaniałych. Szkoła: dyrektor Andrzej Malinowski, poparcie: Zdzisław Czapski kierownik Oddziału NSZZ S w Starogardzie Gdańskim 144. MARTA SZPILMAN klasa I Akademickiego I LO w Gdyni, dobre wyniki w nauce, wychowawca: Piotr Nagornik, poparcie: Elżbieta Meger przewod. S przy Urzędzie Miasta w Gdyni 145. JUSTYNA SZULC klasa II Gimnazjum w Łęgowie k. Pruszcza Gdańskiego, bardzo dobre wyniki w nauce i zachowaniu, wychowawca: J. Jankowska poparcie: Agnieszka Kempa przewod. S oświatowej, Ludwik Jakubek kierownik Oddziału NSZZ S w Pruszczu Gd MARTA SZUMACHER klasa II LO w Starogardzie Gdańskim, znakomite wyniki w nauce, członek zespołu kameralnego Primavera w Pelplinie, wychowawca: Ewa Makowska, poparcie: Barbara Kamińska przewod. S oświatowej w Tczewie 147. PAULINA SZYCHUCKA klasa II, I LO w Kościerzynie, bardzo dobre wyniki w nauce, wychowawca: Jolanta Dryja, poparcie: przewod. Andrzej Pufelski S w Zespole Opieki Zdrowotnej i Szpitalu Specjalistycznym w Kościerzynie oraz Józef Rymsza kierownik Oddziału S w Kościerzynie (II) 148. DOMINIKA SZWABA klasa II Gimnazjum w Goręczynie, znakomite wyniki w nauce (średnia 5,78), poparcie: M. Jaskulska wychowawca, Ewa Tusk przewod. S oświatowej w Goręczynie 149. KATARZYNA TARASIUK ukończyła Gimnazjum nr 11 w Gdyni, znakomite wyniki w nauce oraz podczas egzaminów końcowych (łącznie 91 na 100 punktów), aktywny udział w życiu szkoły wolontariat, wychowawca: Katarzyna Zamkowska, wcześniej Halina Dedach, poparcie: Monika Kończyk i Zdzisława Hacia przewod. S oświatowej w Gdyni (II) 150. AGNIESZKA TESSEN-WĘSIERSKA klasa III, IV LO w Tczewie, zainteresowanie: języki obce kursy korespondencyjne, poparcie: Ewa Buczak wychowawca, Karol Guzikiewicz wiceprzewodniczący S w Stoczni Gdańsk (II), 151. WIOLETA TERESA TOPKA ukończyła Gimnazjum w Dziemianach im. Kardynała Stefana Wyszyńskiego, bardzo dobre wyniki w nauce, wychowawca: Janusz Bruski, poparcie: Grzegorz Sochaczewski S w Zakładach Porcelany Stołowej Lubiana oraz Józef Rymsza kierownik Oddziału S w Kościerzynie 152. WERONIKA TURZYŃSKA ukończyła Gimnazjum nr 5 w Gdyni, znakomite wyniki w nauce (średnia 5,8), aktywny udział w życiu szkoły, wychowawca: Alicja Milisiewicz-Szulc, poparcie: Mirosław Kamieński przewod. S w Stoczni Marynarki Wojennej w Gdyni (II) 153. KLAUDIA URBANEK klasa III Gimnazjum nr 2 w Pruszczu Gdańskim, znakomite wyniki w nauce (średnia 5,68), wychowawca: Elżbieta Kucharska, poparcie: Eugeniusz Radniecki, Romuald Dunst przewod. S w Skanska SA Oddział w Gdańsku Pruszczu Gd. (IV) 154. MONIKA WALEŃSKA klasa I, I LO w Gdyni, bardzo dobre wyniki w nauce, aktywny udział w zyciu szkoły, poparcie: Bożena Blumel, Zbigniew Panasiuk KM NSZZ S ENERGA Gdańsk 155. LILIANA WANTA klasa II Gimnazjum nr 11 w Gdyni, bardzo dobre wyniki w nauce, osiągnięcia lekkoatletyczne (sprinty), wychowawca: Dobrosława Ignacik, poparcie: Kazimierz Laszczak przewod S w HYDROBUDOWIE Gdańsk 156. WOJCIECH WARSZYCKI klasa II, V LO w Gdańsku, bardzo dobre wyniki w nauce, III miejsce w finale Światowej Odysei Umysłów (I w Polsce), wychowawca: Agnieszka Tomasik, poparcie: Elżbieta Matocha S oświatowa w Gdańsku 157. ROBERT WENZEL klasa II, I Liceum w Kartuzach, aktywny udział w życiu szkoły, wychowawca: Wojciech Chleba, poparcie: Anna Aleksandrowicz przewod. S przy PSSE w Gdańsku 158. KATARZYNA WIATR ukończyła Gimnazjum w Wielkim Klinczu, znakomite wyniki w nauce, aktywny udział w życiu szkoły, poparcie: Grażyna Wołodzin dyr. szkoły, Andrzej Pufelski przewod S w Zespole Opieki Zdrowotnej w Kościerzynie oraz Józef Rymsza kierownik Oddziału S w Kościerzynie (II) 159. JAKUB WICZYŃSKI klasa I Gimnazjum nr 1 w Starogardzie Gdańskim, ukończył Szkołę Muzyczną I stopnia (klasa fortepianu), bardzo dobre wyniki w nauce, aktywny udział w życiu szkoły, wychowawca Ewa Błażyńska, wcześniej Emilia Lewandowska, poparcie: Ewa Ceroń-Szmaglińska przewod. S oświatowej w Starogardzie Gd. (II) 160. RAMONA WILMA ukończyła Gimnazjum nr 1 w Starogardzie Gd., dobre wyniki w nauce, wzorowe zachowanie, zainteresowania muzyczne, angażuje się w rozwijanie zainteresowań kulturalnych dzieci i młodzieży specjalnej troski w ramach Fundacji Nuta Nadziei, poparcie: Joanna Kozłowska wychowawca, Artur Cybula, dyr. Magdalena Wąsowicz, prezes Zofia Kirsenstein, NSZZ Policjantów KPP Starogard Gdański 161. KAROLINA WIŚNIEWSKA klasa IV Liceum Muzycznego Gdańsk, zam. Trąbki Wielkie, b. dobre wyniki w nauce, klasa fortepianu, członek chóru, poparcie: G. Trybułowska wychowawca, Agnieszka Kempa przewod. S oświatowej w Pruszczu Gd PIOTR WIŚNIEWSKI klasa II, VI LO w Gdyni, osiągnięcia sportowe (piłka ręczna), wychowawca: Anna Olejniczak-Popow, poparcie: Mieczysław Jabłonka przewod. S w PKP Zakład Linii Kolejowych w Gdańsku (II) 163. WERONIKA WIŚNIEWSKA klasa II Gimnazjum w Żelistrzewie, znakomite oceny, jeździ do szkoły muzycznej w Gdyni, poparcie: Z. Anisimowicz wychowawca, Barbara Czyżykowska przewod. S oświatowej w Pucku 164. ZOFIA WIŚNIEWSKA klasa II Gimnazjum w Krokowej, bardzo dobre oceny, zainteresowanie matematyką, jeździ do szkoły muzycznej (obój), śpiewa w Scholi Parafialnej, poparcie: Celina Schulz wychowawca, Barbara Czyżykowska przewod. S oświatowej w Pucku (II) 165. ZUZANNA WIŚNIEWSKA klasa VI Szkoły Podstawowej, zam. Krokowa, b. dobre wyniki w nauce, zainteresowania: matematyka i muzyka (jeździ do szkoły muzycznej w Pucku skrzypce), poparcie: M. Bergmann wychowawca, Barbara Czyżykowska przewod. S oświatowej w Pucku 166. MARZENA WNĘK ukończyła Gimnazjum nr 26 w Gdańsku, znakomite wyniki w nauce, wychowawca: Aleksandra Krauze, poparcie: Bożena Brauer przewod. S oświatowej w Gdańsku 167. WIOLETTA WNĘK ukończyła Gimnazjum nr 26 w Gdańsku (uczęszcza także do Szkoły Muzycznej I stopnia w Gdańsku gitara klasyczna), wychowawca: Radosław Wojtczak, poparcie: Bożena Brauer przewod. S oświatowej w Gdańsku (II) 168. PAWEŁ WOŁOWICZ klasa II Gimnazjum w Sławęcinie k. Chojnic, zam. Ogorzeliny, znakomite wyniki w nauce, dodatkowo szkoła muzyczna: fortepian, poparcie: Grażyna Szumska, dyr. Krzysztof Leniec, dyr. Wojciech Daszkowski, dyr. Elżbieta Opiela, KZ NSZZ S w PKS przy PKS Chojnice, KZ NSZZ S przy ŻBM ZREMB Chojnice SA, Maciej Wera przewod. S Pracowników Oświaty i Wychowania w Chojnicach, Bohdan Tyloch kierownik Oddziału ZR NSZZ S w Chojnicach (II) 169. PIOTR WOŁOWICZ (brat bliźniak Pawła) opinia jw. (II), 170. PIOTR WYDROWSKI klasa III Gimnazjum nr 1 w Pruszczu Gd., dobre wyniki w nauce, interesuje się informatyką, trenuje koszykówkę, poparcie: Marzena Miś wychowawca, KM S przy Prasie Bałtyckiej 171. AGNIESZKA WYSOCKA klasa I, III LO w Gdyni, bardzo dobre wyniki w nauce, praca społeczna na rzecz ludzi, poparcie: Barbara Markiewicz sekretarz S Sekcji Oświaty 172. KATARZYNA JULIA ZACHARA ukończyła Gimnazjum w Kolbudach, wybitne wyniki w nauce, szkoła muzyczna (klasa fletu), aktywny udział w życiu szkoły, wychowawca: Marzenna Seroczyńska, poparcie: Izabela Rułkowska przewod. S oświatowej w Kolbudach (II) 173. SYLWIA ZAJĄC ukończyła Zespół Szkół Ogrodniczych i Ogólnokształcących w Pruszczu Gd., aktywny udział w życiu klasy i szkoły, wychowawca: Danuta Raniszewska, poparcie: Agnieszka Kempa przewod. S oświatowej w Pruszczu Gdańskim 174. ANNA ZAKROCKA ukończyła Gimnazjum nr 8 przy ZSzŁączności, zam. Gdańsk, znakomite oceny średnia 5,81, finalistka wojewódzkich edycji konkursów: matematycznego Kangur, chemicznego, fizycznego, z j. niemieckiego, poparcie: Katarzyna Olejnik wychowawca, Barbara Brzozowska, Renata Piskozub, dyr. Bogusław Szumichora, Jerzy Sachse, Bożena Brauer przewod. S Pracowników Oświaty i Wychowania w Gdańsku oraz KM S Stoczni Gdańskiej (II), 175. WIKTORIA ZALEWSKA ukończyła Szkołę Podstawową nr 40 w Gdyni, bardzo dobre wyniki w nauce, poparcie: Joanna Golec wychowawca, Bożena Klińska wiceprzewod. S w BOMI w Gdyni 176. MAŁGORZATA ZAWALICH klasa II, II LO w Gdańsku, znakomite wyniki, zainteresowania językowe i biologiczne, poparcie: M. Mikołajczyk wychowawca, Hanna Minkiewicz wiceprzewod. S oświatowej w Gdańsku (II) 177. MATEUSZ ZBLEWSKI ukończył Gimnazjum nr 3 w Tczewie, bardzo dobre wyniki w nauce dyplom wzorowego ucznia, aktywny udział w życiu szkoły (szereg dyplomów), wychowawca: Maria Dukowska, poparcie: Andrzej Bogucki, Bogumiła Niemcow, Bożena Dubicka S ENERGA Operator Oddział w Gdańsku 178. KAZIMIERZ ZDZITOWIECKI ukończył Gimnazjum w Bolszewie, bardzo dobre wyniki w nauce, aktywny udział w życiu szkoły oraz osiągnięcia w biegach przełajowych, wychowawca: Bożena Reszke, poparcie: Mirosław Kamieński przewod. S w Stoczni Marynarki Wojennej w Gdyni (II) 179. PATRYK ZIMNY klasa IV Technikum Technologii Żywności w Lęborku, aktywny udział w życiu szkoły, osiągnięcia literackie (wyróżnienia poetyckie), wychowawca: Małgorzata Buczak, poparcie: Stanisław Jakonis przewod. S oświatowej w Lęborku, Maria Machola prezes Stowarzyszenia Pomocy Dzieciom Niepełnosprawnym JESTEŚMY RAZEM, Zofia Biskupska-Lisiecka dyrektor Biblioteki Publicznej w Lęborku 180. AGNIESZKA ŻMUDZKA ukończyła Gimnazjum nr 7 w Gdańsku, znaczące wyniki w chodzie sportowym, wychowawca: Elżbieta Krawczykiewicz, wcześniej: Anna Pawełczuk i pedagog Bogumiła Tyszkiewicz, poparcie: Henryk Kamoń i Romuald Dunst przewod. S w Skanska SA Oddział w Gdańsku (Pruszczu Gd.) oraz Stanisław Lange dyr. KL Lechia Gdańsk (III) 181. TOMASZ ŻMUDZKI klasa III w Zespole Szkół Budownictwa Okrętowego (technikum) w Gdańsku, osiągnięcia krajowe i wojewódzkie w chodzie sportowym w klubie LECHIA Gdańsk, wychowawca: Małgorzata Gurgul, poparcie: Henryk Kamoń i Romuald Dunst przewod. S w Skanska SA Oddział w Gdańsku (Pruszczu Gd.), Stanisław Lange dyr. KL Lechia Gdańsk (II) UWAGA: Łącznie w ciągu siedmiu edycji przyznano 276 stypendiów dla 181 uczniów (niektórzy otrzymywali je w kolejnych latach nauki). Zostało przyznanych także kilka zapomóg o charakterze socjalnym. Nr 10/październik

16 MAGAZYNEK PODRĘCZNY 3265,78 zł Tyle wyniosło przeciętne wynagrodzenie w sektorze przedsiębiorstw w sierpniu 2009 r. bez wypłat nagród z zysku i było niższe w porównaniu z lipcem o 2,1%. ELEKTRONICZNE DZIENNIKI w szkole Od września przedszkola, szkoły i inne placówki oświatowe mogą prowadzić dzienniki szkolne także w formie elektronicznej. W sierpniu weszły w życie zmiany rozporządzenia w sprawie sposobu prowadzenia przez publiczne przedszkola, szkoły i inne placówki oświatowe dokumentacji przebiegu nauczania. Zgodnie z nowelizacją tradycyjne dzienniki w formie papierowej można zastąpić dziennikami elektronicznymi. W ten sposób już w roku szkolnym 2009/10 wszystkie dzienniki zajęć, m.in. przedszkolne, lekcyjne w szkołach, zajęć wychowawczych, pedagogów i psychologów mogą być prowadzone w formie elektronicznej. KUPUJEMY w I n t e r n e c i e Siedem milionów Polaków kupuje w Internecie, a 40 procent sklepów internetowych nie odczuwa spowolnienia gospodarczego. Dwie trzecie firm z branży e-commerce przewiduje, że sprzedaż w roku bieżącym przekroczy poziom z roku Minęły jednak już czasy, kiedy sprzedaż poprzez sieć rosła od 50 do 100 procent rocznie. Nieźle w naszym kraju jest też pod względem technologicznym w przypadku internetowych zakupów. 64,3 proc. sklepów oferowało w 2008 roku płatności internetowe. Większość sklepów internetowych inwestuje w logistykę. Wśród firm, które działają pięć lat lub dłużej, aż 92 proc. posiada własny magazyn towarów, a ponad 64 proc. sklepów, które na rynku obecne są krócej, też dysponuje magazynami. Większość sklepów internetowych dostarcza swoim klientom towary za pośrednictwem Poczty Polskiej (71 proc.), również większość klientów decyduje się na usługę poczty, gdy ma taki wybór. Drugim logistycznym partnerem jest firma kurierska UPS Polska. Z GALERII Inflacja w ujęciu rok do roku wyniosła w sierpniu 2009 r. 3,7 %. DOBOSZ JANA tyle mieszkań, według Głównego Urzędu Statystycznego, zostało oddanych do użytkowania w sierpniu 2009 roku. W porównaniu z lipcem br. zanotowano wzrost o 21% i o 1% więcej niż w sierpniu 2008 roku. Słabo z wolnością Według raportu sprzed dwóch lat (2007), Polska zajęła 74 miejsce na 141 krajów w raporcie wolności gospodarczej świata. W poprzedniej edycji nasz kraj uplasował się na 69 miejscu. Teraz jesteśmy między Barbadosem a Rumunią. W ciągu ostatniej dekady największy wzrost wolności gospodarczej odnotowano na Litwie, Łotwie i Estonii, a zwycięzcami rankingu są kolejno: Singapur, Nowa Zelandia i Szwajcaria. Raport opracowywany jest przez tzw. Sieć Wolności Gospodarczej, gdzie polskim reprezentantem jest Centrum im. Adama Smitha. Papierosy zdrożeją W przyszłym roku wzrośnie akcyza na wyroby tytoniowe o 2,57 proc., co spowoduje średni wzrost ceny papierosów o 90 groszy. Ministerstwo Finansów zapewnia, że będzie to dodatkowy zastrzyk gotówki do państwowej kasy. Pomysłowi temu sprzeciwiają się lekarze, uważając tę metodę za nieodpowiednią do walki z nałogiem. Tego typu ekonomiczna zagrywka może okazać się błędnym rozwiązaniem na załatanie dziury budżetowej. Palacze coraz to częściej sięgają po tańsze papierosy, gorsze gatunkowo, co zwiększa ryzyko chorób układu oddechowego i układu krążenia. więcej na Produkcja przemysłowa w sierpniu spadła o 4,6%, a w ujęciu rocznym spadła o 0,2% wobec spadku o 4,4% w lipcu. Zwalniani grupowo Mamy do czynienia z rekordowo dużą redukcją etatów w polskiej gospodarce pisze Rzeczpospolita. Tylko do sierpnia obecnego roku firmy zapowiadały więcej zwolnień grupowych niż w całym 2008 roku. Do końca roku pracę może stracić prawie 66 tysięcy osób. Sytuacja najgorzej wyglądała w woj. mazowieckim, śląskim i podkarpackim. Rekordy bije w tym roku Poczta Polska, która w marcu ZA MANDAT Przygotowany przez Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji projekt nowelizacji kodeksu postępowania w sprawach o wykroczenia zakłada wprowadzenie możliwości płacenia mandatów kartami płatniczymi. Przepis ten został stworzony z myślą o osobach tymczasowo przebywających na terytorium Polski, ponieważ to właśnie ta grupa najczęściej unika płacenia mandatów za popełnione wykroczenia. Od momentu wyposażenia policjantów w terminale kart kredytowych z tego typu rozwiązania W sierpniu spadły ceny towarów i usług konsumpcyjnych o 0,4%. Zanotowano natomiast wzrost cen paliw o 1,9%. w porównaniu z lipcem 2009 roku. Spada poparcie D L A P L A T F O R M Y LIPIEC 2009 WRZESIEŃ 2009 LIPIEC 2009 WRZESIEŃ % 41% 18% 20% 6% 8% 4% 5% PO PiS SLD PSL 41 proc. ankietowanych, deklarujących swój udział w wyborach, zagłosowałoby na Platformę Obywatelską (o 1 pkt procentowy mniej niż w lipcu br.). Prawo i Sprawiedliwość zyskało o 2 pkt proc. więcej niż poprzednio. O tyle samo wzrosło poparcie dla Sojuszu Lewicy Demokratycznej, a 1-procentowy wzrost odnotowało Polskie Stronnictwo Ludowe. zwolniła tysiąc pracowników, a w ubiegłym miesiącu zapowiedziała pozbycie się kolejnych 4,5 tysiąca. We wrześniu ruszyły też zwolnienia w poznańskich Zakładach Cegielskiego. Z danych gazety wynika, że w tym roku sytuacja poprawiła się jedynie na Lubelszczyźnie. W pozostałych 15 województwach należy się spodziewać, że liczba zwolnień wzrośnie. zapłacimy kartą będą mogli skorzystać także polscy kierowcy. Resort uważa to za doskonały pomysł do ściągania kar, bez konieczności wysyłania upomnień i postępowań sądowych. Przepis zostanie wprowadzony w życie już w przyszłym roku. Cytat miesiąca Rozmowa telefoniczna Zbigniewa Chlebowskiego, szefa Klubu Parlamentarnego PO i Sejmowej Komisji Finansów Publicznych z Ryszardem Sobiesiakiem, biznesmenem z Dolnego Śląska, zainteresowanym załatwieniem korzystnych dla swoich firm zapisów nowelizacji ustawy hazardowej. LIPIEC 2009 WRZESIEŃ 2009 LIPIEC 2009 WRZESIEŃ 2009 Na dziewięćdziesiąt procent, Rysiu, że załatwimy. Tam walczę, nie jest łatwo, tak ci powiem. CBOS 16 Nr 10/październik 2009

17 HISTORIA POLITYKA WOBEC PRZESZŁOŚCI Zdrowy rozsądek Polityka wobec przeszłości powinna składać się z pięciu podstawowych elementów, o których pisałem w poprzednich artykułach, a mianowicie: ustalenia prawdy, wymierzenia kary, potępienia moralnego, zadośćuczynienia za wyrządzone krzywdy oraz kultywowania pamięci. Początkowo uważałem, iż takie zestawienie ma charakter wyczerpujący, a zarazem wystarczający. Wydaje mi się jednak, że można i należy wskazać jeszcze jeden aspekt polityki wobec przeszłości, będący korekturą wszystkich jej zasadniczych elementów. Chodzi mi o zdrowy rozsądek, który powinien towarzyszyć wszelkiej aktywności podejmowanej przez państwo wobec historii. O potrzebie zdrowego rozsądku Zdrowy rozsądek jest obecny w refleksji nad życiem publicznym od starożytności. Cyceron zalecał, by dążyć do osiągania wszystkich celów, nawet najwyższych, w sposób spokojny i umiarkowany. Słowa te nie straciły nic na swojej aktualności. Oczywiście byli i tacy, którzy gardzili zdrowym rozsądkiem, uważając go po prostu za przejaw oportunizmu. Według najpowszechniejszej, słownikowej, definicji rozsądek to umiejętność trafnego oceniania sytuacji oraz adekwatnego do tej oceny postępowania. Można powiedzieć, że działanie zdroworozsądkowe to zachowanie przemyślane, logiczne, zasadne w świetle aktualnego stanu wiedzy o szansach i zagrożeniach z podejmowanej aktywności. Powyższe cechy są niezbędne w życiu publicznym. Problem polega jednak na tym, że ich nabycie wcale nie jest łatwe. Często ulegamy emocjom, własnym zamierzeniom, przekonaniom. Staramy się za wszelką cenę zrealizować pewne sprawy, chociażby niemożliwość ich doprowadzenia do końca była widoczna gołym okiem. Zdrowy rozsądek to według mnie trzy rzeczy: wiedza, opanowanie oraz perspektywiczne myślenie. Są one ogólnie pożądane w polityce, a ich szczególną przydatność widać w polityce wobec przeszłości. Bez wiedzy w ogóle nie istnieje możliwość podjęcia problemów historycznych, a stereotypy skutecznie uniemożliwiają opartą na argumentach dyskusję. Brak opanowania powoduje nieszczęsne skutki, niweczące zamierzenia rozsądnego rozliczania przeszłości, zaś krótkowzroczne myślenie skupia się tylko na bieżącym interesie politycznym i wyniszczeniu przeciwnika, pomijając dobro wspólne i całościowy bilans korzyści i strat wynikających z zaniechania bądź przeprowadzenia polityki wobec przeszłości. Zasada subsydiarności W mojej ocenie zdrowy rozsądek powinien być brany pod uwagę zawsze, szczególnie zaś wtedy, gdy brak jest jednoznacznej oceny działań wobec przeszłości. Ma on być zatem wspomagającym elementem polityki wobec przeszłości, o charakterze subsydiarnym. Tam, gdzie system prawny nie da nam jednoznacznej odpowiedzi na rodzące się wątpliwości co do odpowiedzialności prawnej za wyrządzone szkody i krzywdy, tam warto sięgnąć po reguły zdrowego rozsądku. Oczywiście niejednokrotnie reguły zdrowego rozsądku nie przyniosą pożądanego rozwiązania, ale na pewno ich zastosowanie nie spowoduje powstania nieodwracalnych, negatywnych skutków. Ponadto zdrowy rozsądek może być środkiem do wprowadzania pewnych, niezbędnych wyjątków w generalnym kierunku postępowaniu państwa wobec przeszłości. Dobrym przykładem może być cywilnoprawne rozliczenie z przeszłością. Gdyby nie zdrowy rozsądek, który prowadzi do umiaru, to być może bez ustanku wystawialibyśmy sobie wzajemne rozrachunki za wyrządzone krzywdy i poniesione straty, których już nikt nie byłby w stanie obliczyć. Racjonalizm jest jakby podszeptem, że nie można obstawać tylko przy swojej, niezmiennej i jedynej racji, gdyż wówczas nie ma miejsca na niezbędny dialog i wspólne uzgodnienia, lecz pozostaje wyłącznie wyniszczająca walka o przeszłość. Granice zdrowego rozsądku Niezależnie od rozważań poczynionych powyżej trzeba również zauważyć istnienie nieprzekraczalnych granic dla zdrowego rozsądku. Zdrowy rozsądek może być korektorem polityki wobec przeszłości do momentu, do którego jego zastosowanie nie będzie stało w sprzeczności z ogólnymi wartościami, w imię których owa polityka jest prowadzona. Polityka wobec przeszłości służy przecież wzmocnieniu demokratycznych przemian i przywróceniu społeczeństwu niezbędnej sprawiedliwości, utraconej w okresie niegodziwej przeszłości. Mówiąc inaczej, zdrowy rozsądek nie może doprowadzić do zaniechania polityki wobec przeszłości. Jak powiedziała Marie von Ebner-Eschenbach: zdarzają się sytuacje, w których być rozsądnym znaczy być tchórzem. Nie można zasadnie twierdzić, że w obecnej sytuacji geopolitycznej jednoznaczne domaganie się prawdy historycznej od Rosjan sprzeciwia się zdrowemu rozsądkowi i dlatego należy tego zaniechać. Takie stawianie sprawy nie jest zdrowym rozsądkiem, lecz zwykłym koniunkturalizmem i pójściem na łatwiznę. Z drugiej strony same, chociażby najbardziej płomienne i wyraziste przemówienia, mogą nie tylko pozostać bez znaczenia dla poprawy sytuacji, lecz, co gorsza, znacznie ją pogorszyć. Zdrowym rozsądkiem natomiast będzie umiejętna walka o prawdę historyczną poprzez pracę organiczną: organizowanie konferencji, wystaw, wymianę młodzieży, wspieranie wartościowych publikacji historycznych. W opisywanym przykładzie zdrowy rozsądek wymusi poszukiwanie może mało spektakularnych, ale skutecznych metod zagwarantowania dwóch, wzajemnie powiązanych ze sobą, elementów polityki wobec przeszłości, czyli ustalenia prawdy i kultywowania pamięci. Podsumowując, zdrowy rozsądek jest bardzo potrzebny jako ulepszenie działań dążących do naprawienia niesprawiedliwej przeszłości. Jednak jego zastosowanie ma swoje granice, którymi są wartości. Dopóty pozostajemy wierni naszym wartościom, a jednocześnie odwołujemy się do zdrowego rozsądku, możemy z dumą stawiać czoła wyzwaniom trudnych spraw. Natomiast jeżeli zamiast wierności honorowi, prawdzie i sprawiedliwości chowamy się za zdrowym rozsądkiem, wówczas jesteśmy zwykłymi tchórzami. Nierozsądne działania wobec przeszłości Wypada również wskazać przykłady nierozsądnych zachowań odnoszących się do przeszłości. Są to z pewnością działania incydentalne, obliczone na poklask bądź bieżący interes polityczny, podejmowane wyłącznie z chęci dokuczenia innym bądź szkodzenia, nieprzemyślane i nieuargumentowane, oderwane od polityki wobec przeszłości. I tak na przykład za całkowicie nierozsądne działanie należy uznać próby kultywowania pamięci historycznej w oderwaniu od prawdy historycznej. Takich doświadczeń dostarczyła społeczeństwu polskiemu propaganda systemu komunistycznego, jednakże także współcześnie próbuje się wpływać na zbiorową pamięć o historii. Bez prawdy jednak wszelkie tego typu pomysły prędzej czy później poniosą klęskę. Kolejnym przykładem nierozsądnego działania wobec przeszłości jest brak konsekwencji, z czym mieliśmy do czynienia w okresie polskiej transformacji. Ewidentnie zabrakło u nas wytrwałości w podejmowaniu decyzji odnośnie lustracji czy wymierzenia kary funkcjonariuszom poprzedniego reżimu. Nie było także wspólnego, ponad podziałami politycznymi, konsensusu co do obranej drogi naprawienia przeszłości. Uważam, że to zaniechanie było w dużej mierze rezultatem braku zdrowego rozsądku, zarówno po stronie przeciwników, jak i zwolenników procesu rozliczania przeszłości. Przyszłość polityki wobec przeszłości W dużej mierze od obecności racjonalnej refleksji w debacie publicznej zależy przyszłość polityki wobec przeszłości. Z perspektywy dwudziestu lat polskiej transformacji wydaje się, że zaniechanie rozliczania przeszłości jest tchórzostwem, czyli raczej karykaturą zdrowego rozsądku niż jego odmianą. Pozostaje pytanie: czy jest rozsądne dalsze rozliczanie przeszłości, mimo upływającego czasu? Nie mam wątpliwości co do tego, że co do zasady najbardziej zasadne jest przyjęcie polityki wobec przeszłości właśnie w oparciu o zasady zdrowego rozsądku. Tylko takie działanie może być odważnym zmierzeniem się z prawdą historyczną oraz prawną i moralną odpowiedzialnością za przeszłość. Wyłącznie nierozsądne demokracje porzucają naprawienie niegodziwej historii. Tomasz Snarski KONKURS PIEŚNI PATRIOTYCZNEJ Wyłońmy młode talenty Do końca października br. można nadsyłać karty zgłoszeniowe na konkurs pieśni patriotycznej Orlęta pieśni polskiej. Skierowany jest do dzieci i młodzieży szkolnej. onkurs organizowany jest przez Stowarzyszenie Przyjaciół KArmii Krajowej, Związek Solidarności Polskich Kombatantów, Sekcję Oświaty i Wychowania NSZZ Solidarność Regionu Gdańskiego oraz Zespół Szkół Architektury Krajobrazu i Handlowo-Usługowych w Gdańsku. Jak piszą organizatorzy w regulaminie, celem konkursu jest podtrzymywanie żywej tradycji śpiewania pieśni polskich wśród dzieci i młodzieży, upowszechnianie popularnych niegdyś piosenek towarzyszących dziejom naszej ojczyzny, a także repertuarowych pereł polskiej kultury muzycznej. Mają nadzieję, że wyłoni on utalentowanych wykonawców, zainspiruje młode talenty oraz dowartościuje ich wychowawców. Uczestnicy mogą być zgłaszani przez szkoły, placówki oświatowo- -kulturalne, stowarzyszenia oraz struktury związkowe. Podstawą repertuarową konkursu jest śpiewnik pieśni patriotycznych, wydany przez Związek Solidarności Polskich Kombatantów (można go zamawiać m.in. w Sekcji Oświaty w Gdańsku). Wykaz pieśni w nim zawartych jest dostępny, podobnie jak regulamin konkursu i formularz zgłoszeniowy, na stronie internetowej gda.pl. Do końca października należy nadsyłać zgłoszenia na adres: Gdynia, ul. Pomorska 39/41, tel./fax: , (jw) Nr 10/październik

18 18 Nr 10/październik 2009 FUNDUSZE UE

19 FUNDUSZE UE Region Gdański NSZZ Solidarność uruchomił proces rekrutacji do projektu Partnerstwo na rzecz przedsiębiorczości osób zatrudnionych w przemyśle stoczniowym. Dzięki uczestnictwu w projekcie osoby chcące rozpocząć działalność gospodarczą oprócz szkoleń mogą otrzymać dotację inwestycyjną w maksymalnej wysokości do 40 tysięcy zł oraz wsparcie pomostowe w wysokości do 1200 zł przez 12 miesięcy. Wspieramy przedsiębiorczość Rozmowa ze ZBIGNIEWEM KOWALCZYKIEM, koordynatorem projektu ze strony Regionu Gdańskiego NSZZ Solidarność Czy Projekt Partnerstwo na rzecz przedsiębiorczości osób zatrudnionych w przemyśle stoczniowym skierowany jest tylko do pracowników stoczni? Nie, w projekcie mogą wziąć udział zarówno stoczniowcy, jak i pracownicy zakładów współpracujących ze stoczniami. Co to znaczy współpracujących, o jakie firmy chodzi? Są to wszystkie firmy, które miały ze stoczniami podpisane umowy o kooperacji, czyli np. sprzedawały im usługi lub wyroby. Każda ze stoczni współpracowała z wieloma różnymi firmami z różnych dziedzin gospodarki, były to np. firmy ustawiające rusztowania, wykonujące meble na statki lub wykonujące usługi informatyczne. Ponieważ nie wszystkie miały umowy kooperacyjne, może to być umowa o dostawę, usługę itp. A co ze stoczniowcami z byłej Stoczni Gdynia? Stoczniowcy, którzy mają podpisaną umowę z Agencją Rozwoju Przemysłu, mogą wziąć udział w projekcie, ważne jest natomiast, aby przystąpili do projektu, zanim umowa wygaśnie. Czy przystępując do projektu trzeba posiadać już jakieś umiejętności, np. napisać biznesplan? Takie umiejętności nie są wymagane, ludzie wszystkiego nauczą się na szkoleniach, natomiast trzeba mieć pomysł na własny biznes. Czy przyszłe przedsiębiorstwo, które powstanie w ramach projektu, musi być związane z przemysłem stoczniowym? Nie, pomysły mogą dotyczyć różnych dziedzin, muszą być jednak możliwe do zrealizowania. Czy osoba, która nie jest pewna, czy poradzi sobie z prowadzeniem własnej działalności, powinna zgłosić się do projektu? Tak, oczywiście, w pierwszym etapie projektu zostaną przeprowadzone warsztaty kreatywności i testy kompetencji do prowadzenia własnej firmy. Osoba, która przejdzie ten etap, dowie się, czy ma wystarczające predyspozycje do prowadzenia działalności gospodarczej. Zdarza się, że stoczniowcy oprócz pracy na etacie mieli swoją działalność gospodarczą, czy takie osoby mogą wejść do projektu? Nie mogą, projekt jest przeznaczony dla osób, które nie prowadziły działalności gospodarczej w ciągu 12 miesięcy. Dotyczy to także osób na tzw. samozatrudnieniu. Rozmawiała: Renata Tkaczyk Gdyby spytać przeciętnego Polaka, czy czuje się predysponowany do prowadzenia własnej działalności, zapewne padłaby odpowiedź odmowna, no bo trzeba mieć szczęście, bo biznesmenem trzeba się urodzić itp. Dlaczego dzisiejsi pracownicy przemysłu stoczniowego chcą zostać przedsiębiorcami? Oto wypowiedzi osób, które zgłosiły się do projektu Partnerstwo na rzecz przedsiębiorczości osób zatrudnionych w przemyśle stoczniowym. Pracownik Stoczni Gdańsk: Zmęczyła mnie sytuacja w stoczni, co jakiś czas wszyscy spinamy się na wieść o kolejnych grupowych zwolnieniach w firmie. Lat mi przybywa i nie wiem, czy i ja nie zostanę zwolniony teraz lub w przyszłości, a wtedy już będzie za późno na cokolwiek, nie chcę doczekać emerytury jako klient opieki społecznej, wolę teraz wziąć sprawy we własne ręce, dopóki jeszcze mogę to zrobić. Były pracownik Stoczni Gdynia: Jak większość moich kolegów ze Stoczni Gdynia podpisałem umowę z Agencją Rozwoju Przemysłu, ale nie dostałem tam żadnej rozsądnej propozycji, na której mógłbym zbudować przyszłość. Umowa niedługo się skończy i zostanę z niczym, a ten projekt daje mi szansę, by spróbować sił w biznesie. Punkty rekrutacyjne GDAŃSK, ul. Wały Piastowskie 24, pok.9, tel GDYNIA, ul. Czechosłowacka 3, tel TCZEW, ul. Podmurna 11, tel WEJHEROWO, ul. Hallera 1A/1, tel Projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego Szkolenia dla zwalnianych Region Gdański NSZZ Solidarność jako wnioskodawca oraz Combidata Poland sp. z o.o. wraz z Pomorską Izbą Małych i Średnich Przedsiębiorstw jako partnerzy przygotowali projekt pomocy dla pracowników wywodzących się z firm kooperujących z przemysłem stoczniowym. Projekt ten realizowany jest ze środków unijnych Europejskiego Funduszu Społecznego w ramach Projektu Operacyjnego Kapitał Ludzki pod nazwą Pomorska Sieć Wsparcia Pracowników Przemysłu Stoczniowego. B eneficjentami projektu mają być pracownicy zagrożeni zwolnieniami lub będący w trakcie wypowiedzenia umowy o pracę z firm kooperujących z przemysłem stoczniowym z terenu województwa pomorskiego. Jest to grupa osób, która wyraźnie odczuwa, iż bezrobocie to coś realnego, coś, co ich osobiście dotyka lub na pewno pojawi się w nieodległym czasie. Świadomość tej sytuacji niewątpliwie wpływa na ich stosunek do pracy i życia codziennego. Obawa o utratę pracy oddziałuje w sposób negatywny na ich funkcjonowanie. Autorzy projektu wyszli więc naprzeciw ich obawom i przygotowali propozycje zdobycia nowych i podniesienia posiadanych umiejętności poprzez odpowiednie szkolenia, przygotowane w sposób elastyczny i uwzględniający trudną sytuację tych osób. Propozycja skierowana jest do 300 osób, w tym do 200 pracowników fizycznych i 100 umysłowych. Zajęcia będą się odbywały po godzinach pracy od poniedziałku do soboty w czasie najbardziej dogodnym dla pracowników. Rekrutacja prowadzona będzie w Gdańsku, Gdyni, Wejherowie i Starogardzie Gdańskim. Pozwoli to na lepszy kontakt z osobami rekrutującymi, które w bezpośredniej rozmowie będą mogły udzielić wyczerpujących informacji na temat programu. Rekrutacja rozpocznie się w październiku 2009 roku i będzie trwała aż do końca 2010 roku. Jej zadaniem będzie zebranie odpowiedniej liczby pracowników i tworzenie grup szkoleniowych w tematach interesujących dane osoby. To uczestnicy szkoleń, po rozmowach z doradcą zawodowym, zdecydują, w jakim zawodzie chcą podnosić swoje umiejętności. Przygotowana lista zawodów, w których można się szkolić, może być poszerzona. Zależy to od liczby zainteresowanych. Oprócz dostarczenia odpowiedniej wiedzy szkolenia te mają także przygotować do potwierdzenia jej poprzez podejście do egzaminu państwowego (czeladniczego) i uzyskanie certyfikatu określającego posiadane kwalifikacje. To w sposób zdecydowany podniesie wartość beneficjentów i ułatwi im poruszanie się na rynku pracy. Kursy komputerowe oferowane także w programie pomogą w wykorzystaniu tego nowoczesnego narzędzia w pracy lub wykorzystania go jako nowej umiejętności. Kreatywność, motywacja, elastyczność zawodowa, otwartość na zmiany, poczucie własnej wartości, kształtowanie własnego rozwoju zawodowego to dodatkowe elementy, które, oprócz dostarczenia odpowiedniej wiedzy, prowadzący szkolenia będą starali się przekazać beneficjentom. Program ten realizowany będzie przez przeszło dwa lata. Jego autorzy będą monitorowali go na bieżąco, tak by jak najlepiej przystosować do potrzeb beneficjentów i zmieniającego się rynku pracy. Tak, by wspomóc pracowników i ich rodziny w tej tak trudnej sytuacji przemysłu stoczniowego. Kontakt: Biuro Projektu: Jagna Łobodzińska Region Gdański NSZZ Solidarność, pok Opracował: Bogdan Olszewski Projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego Nr 10/październik

20 PRAWO S łowniczek z wiązkowy ODPOWIEDZIALNOŚĆ WŁADZ ZWIĄZKOWYCH Władze organizacji zakładowej zobowiązane są do prowadzenia działalności związkowej zgodnie z postanowieniami Statutu oraz uchwałami władz zwierzchnich Związku. Kiedy postępują sprzecznie ze Statutem oraz innymi aktami prawa wewnątrzzwiązkowego lub decyzjami władz nadrzędnych Związku, zarząd regionu z własnej inicjatywy lub na wniosek regionalnej komisji rewizyjnej może podjąć uchwałę o zawieszeniu działalności władzy wykonawczej i kontrolnej organizacji zakładowej. Przed podjęciem uchwały zarząd regionu wyznacza termin co najmniej 14 dni na dostosowanie działalności do postanowień Statutu, prawa wewnątrzzwiązkowego oraz decyzji władz nadrzędnych Związku. Podczas zawieszenia władz organizacji zakładowej ich obowiązki przejmuje zarząd komisaryczny wskazany przez zarząd regionu. Komisja zakładowa, której działalność została zawieszona, zobowiązana jest do przekazania protokolarnie zarządowi komisarycznemu pełnej dokumentacji, pieczątek oraz nadzoru nad majątkiem organizacji zakładowej. Ponadto komisja zakładowa ma obowiązek przekazać zarządowi komisarycznemu wykaz aktualnie prowadzonych spraw wraz z informacją o stanie ich zaawansowania. Zarząd regionu powołując zarząd komisaryczny ponosi odpowiedzialność za właściwe jego funkcjonowanie. Obowiązki i uprawnienia władzy kontrolnej w danej organizacji przejmuje regionalna komisja rewizyjna. Do zadań zarządu komisarycznego należy: dbałość o prawidłowe działanie organizacji zakładowej oraz wyeliminowanie możliwych do usunięcia następstw naruszeń prawa wewnątrzzwiązkowego lub powszechnie obowiązującego spełnianie funkcji komisji zakładowej za wyjątkiem wykluczania członków Związku wypełnienie szczegółowych poleceń zarządu regionu odnoście danej organizacji zakładowej dotyczących konkretnych problemów związanych z jej działalnością. W terminie nie dłuższym niż 3 miesiące od daty podjęcia uchwały o zawieszeniu władz zakładowych, zarząd komisaryczny zwołuje zebranie członków lub delegatów danej organizacji związkowej. W trakcie zebrania należy przeprowadzić głosowanie nad wnioskiem zarządu komisarycznego o odwołanie wszystkich członków komisji zakładowej. Zarząd komisaryczny może także wnioskować o odwołanie członków komisji rewizyjnej. W przypadku odwołania członków władz danej organizacji zakładowej należy przeprowadzić wybory uzupełniające. Jeżeli w ciągu 3 miesięcy nie odbędzie się posiedzenie zakładowego zebrania członków lub delegatów albo też nie zostaną odwołani członkowie władz organizacji zakładowej, w takim przypadku zarząd regionu wykreśla taką organizację ze swojego rejestru. Od tej decyzji zakładowej organizacji związkowej służy prawo wniesienia odwołania do zarządu regionu w terminie nie później niż 14 dni od doręczenia decyzji skreślającej z rejestru. Zarząd regionu może podtrzymać swoją decyzję większością co najmniej 2/3 głosów. Decyzja ta jest ostateczna. W przypadku groźby naruszenia istotnych interesów Związku wynikających z zachowań władz organizacji zakładowej (np. naraża na straty materialne, nosi znamiona przestępstwa lub zagraża bezpieczeństwu członków Związku), zarząd regionu z własnej inicjatywy lub na wniosek regionalnej komisji rewizyjnej może niezwłocznie podjąć uchwałę o zawieszeniu działalności tych władz. Zarząd regionu jest zobowiązany niezwłocznie powiadomić o tym fakcie Komisję Krajową, która w terminie nie dłuższym niż 2 miesiące może uchylić decyzję zarządu regionu. Złożone przez zarząd regionu zawiadomienie do Komisji Krajowej nie wstrzymuje wykonania uchwały o zawieszeniu. Jeżeli jest mowa o komisji lub organizacji zakładowej dotyczy to również komisji lub organizacji międzyzakładowej. (Statut oraz Uchwała KK nr 30/04) Katarzyna Sak Roman Stegart Wiek emerytalny a rozwiązanie umowy o pracę Bardzo często po poradę prawną zgłaszają się pracownicy, którzy znajdują się w okresie ochrony przedemerytalnej albo nabyli prawo do wcześniejszej emerytury czy też osiągnęli ustawowy wiek emerytalny. Ze względu na kryzys gospodarczy i problemy na rynku pracy obawiają się, że zwolnienia planowane w zakładzie pracy mogą również ich dotyczyć. W poniższym artykule wyjaśniamy, komu przysługuje ochrona przedemerytalna oraz czy wiek emerytalny może być przyczyną uzasadniającą rozwiązanie umowy o pracę za wypowiedzeniem. O chronę przedemerytalną reguluje art. 39 kodeksu pracy, zgodnie z którym pracodawca nie może wypowiedzieć umowy o pracę pracownikowi, jeżeli brakuje mu nie więcej niż cztery lata do osiągnięcia wieku emerytalnego, jeżeli okres zatrudnienia umożliwia mu uzyskanie prawa do emerytury z osiągnięciem tego wieku. Początek ochrony przed zwolnieniem zależy od rodzaju emerytury. Dla przedmiotowej sprawy najważniejsze jest orzeczenie Sądu Najwyższego (sygn. akt I PK 11/08). SN wskazał, że kodeksowa ochrona przedemerytalna zawarta w art. 39 kodeksu pracy dotyczy zakazu wypowiadania umów pracownikom, którym brakuje nie więcej niż cztery lata do osiągnięcia ustawowego wieku emerytalnego, tj letnim kobietom i 61-letnim mężczyznom. SN wskazał też, że może ona przysługiwać, na zasadzie wyjątku, grupie ubezpieczonych, którzy mają prawo do przejścia na emeryturę mimo nieosiągnięcia powszechnego wieku emerytalnego, ale którzy wykonują takie zawody lub prace, które łączą się z utratą sprawności psychofizycznej niezbędnej do wykonywania określonej pracy w wieku niższym od ogólnego (tzw. praca w szczególnych warunkach). Chodzi tu m.in. o górników czy kolejarzy. SN wskazał, że wiek emerytalny tych kategorii osób został ustawowo obniżony. Ponieważ więc jest to dla tej grupy osób normalny wiek emerytalny, podlegają oni 4-letniej ochronie licząc do jego ukończenia. A więc ochrona zasadniczo dotyczy normalnego wieku emerytalnego, nie zaś wcześniejszego wieku emerytalnego. Jeżeli pracownik ma uprawnienie do wcześniejszej emerytury, ale nie musi z niego korzystać, to ochrona przysługuje jedynie przed normalnym wiekiem emerytalnym nie przysługuje natomiast przed wcześniejszą emeryturą. Osiągnięcie normalnego wieku emerytalnego (najczęściej jest to 60 lat dla kobiet i 65 lat dla mężczyzn) i nabycie prawa do emerytury nie może być wyłączną przyczyną rozwiązania umowy o pracę za wypowiedzeniem. Rozwiązywanie umowy o pracę wyłącznie z powodu przekroczenia przez pracownika wieku emerytalnego dla kobiet 60 lat i dla mężczyzn 65 lat jest niedopuszczalne. Takie rozwiązanie umowy o pracę, wyłącznie z powodu przekroczenia wieku emerytalnego przez pracownika i nabycia prawa do emerytury, jest przejawem dyskryminacji. Siedmioosobowy skład Izby Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych Sądu Najwyższego, odpowiadając na pytanie prawne rzecznika praw obywatelskich z października 2008 r. (uchwała z dnia 21 stycznia 2009 r., II PZP 13/08) orzekł, że pracodawcy nie powinni uzasadniać zwolnienia pracownika określeniem: przekroczenie odpowiedniego wieku i nabycie przez pracownika określonych świadczeń emerytalnych, a chęć zapewnienia miejsc pracy ludziom młodym nie może uzasadniać konieczności rozwiązywania stosunków pracy z pracownikami, którzy osiągnęli wiek emerytalny. Mimo że wyroki SN nie mają takiej mocy jak orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego, to jednak to orzeczenie wpłynie bardzo mocno na to, w jaki sposób pracodawcy będą musieli uzasadniać rozwiązanie stosunku pracy z osobami starszymi. Przede wszystkim wypowiadając umowę o pracę nie będą mogli wskazać osiągnięcia wieku emerytalnego i nabycia prawa do emerytury, jako jedynej przyczyny zwolnienia. W praktyce jednak firmy bardzo często tylko tak uzasadniają zwolnienie starszego pracownika. Teraz powinny zmienić tę praktykę. W opinii prawników istnieje pogląd, iż pracodawcy muszą się liczyć z tym, że zwalniane z pracy osoby starsze będą częściej zarzucać pracodawcy podawanie nieprawdziwych przyczyn rozwiązania stosunku pracy. Mogą domagać się one przywrócenia do pracy albo odszkodowania, twierdząc, że dobrze wykonywały swoje obowiązki, a firma zwolniła je tylko, dlatego że osiągnęły wiek emerytalny i nabyły prawo do emerytury. Uchwała SN wpłynie nie tylko na stosunki prawne, ale również na rynek pracy. Brak automatycznego zwolnienia pracownika, który przekroczył wiek emerytalny, może spowodować wzrost liczby pracujących osób starszych, a firmy mogą chętniej inwestować w takich pracowników, umożliwiając im szkolenia lub awans zawodowy. Według profesor Gertrudy Uścińskiej z Instytutu Pracy i Spraw Socjalnych, orzeczenie Sądu Najwyższego może spowodować też, że pracodawcy częściej i dłużej będą korzystać z umiejętności i kwalifikacji zawodowych osób starszych. Podkreśla też, że wbrew obiegowym opiniom wydłużanie aktywności zawodowej osób starszych nie wpływa negatywnie na poziom zatrudnienia osób rozpoczynających pracę. Pokolenia na rynku pracy powinny się uzupełniać, dlatego konieczne jest też wspieranie osób młodych, dopiero co rozpoczynających staż zawodowy. Decyzja SN w znacznym stopniu wyrównuje szanse zawodowe osób, które osiągnęły wiek emerytalny oraz tych korzystających z ochrony przedemerytalnej. Jeżeli pracodawca wypowie pracownikowi umowę o pracę z powodu osiągnięcia przez pracownika normalnego wieku emerytalnego (60 lat kobiety i 65 lat mężczyźni) to pracownik może dochodzić swoich praw na drodze sądowej. Zgodnie z art kodeksu pracy W razie ustalenia, że wypowiedzenie umowy o pracę zawartej na czas nieokreślony jest nieuzasadnione lub narusza przepisy o wypowiedzeniu umowy o pracę, sąd pracy stosownie do żądania pracownika orzeka o bezskuteczności wypowiedzenia, a jeżeli umowa uległa już rozwiązaniu o przywróceniu pracownika do pracy na poprzednich warunkach albo o odszkodowaniu. Agnieszka Mikolcz 20 Nr 10/październik 2009

Aktualne aspekty prawne związane z polityką personalną w przedsiębiorstwach w czasach kryzysu

Aktualne aspekty prawne związane z polityką personalną w przedsiębiorstwach w czasach kryzysu 2009 Izabela Nowakowska Radca prawny, Zespół Prawny, PARP Aktualne aspekty prawne związane z polityką personalną w przedsiębiorstwach w czasach kryzysu Warszawa, 25.06.2009 Rozwiązanie umowy o pracę Umowa

Bardziej szczegółowo

III filar ubezpieczenia emerytalnego

III filar ubezpieczenia emerytalnego III filar ubezpieczenia emerytalnego 1 Przesłanki reformy emerytalnej 2 Wskaźniki zgonów i urodzeń w tys. 600 550 Zgony Urodzenia 500 450 400 350 300 1989 1990 1991 1992 1993 1994 1995 1996 1997 1998 1999

Bardziej szczegółowo

brak opodatkowania zysków kapitałowych (tzw. podatku Belki) osiągniętych przez oszczędzających w związku z oszczędzaniem na IKE,

brak opodatkowania zysków kapitałowych (tzw. podatku Belki) osiągniętych przez oszczędzających w związku z oszczędzaniem na IKE, 1. Czy każdy może założyć IKE i IKZE? Prawo do dodatkowego oszczędzania na przyszłą emeryturę w ramach IKE i IKZE przysługuje każdej osobie fizycznej, która ukończyła 16 lat. W przypadku osób małoletnich,

Bardziej szczegółowo

Protokół z posiedzenia Senackiego Zespołu Infrastruktury.

Protokół z posiedzenia Senackiego Zespołu Infrastruktury. Warszawa, dnia 4 lutego 2015 r. Protokół z posiedzenia Senackiego Zespołu Infrastruktury. Dnia 28 stycznia 2015 r. o godzinie 15.00 w sali 179 w gmachu Senatu odbyło się posiedzenie Senackiego Zespołu

Bardziej szczegółowo

Związek Pracodawców Polska Miedź integracja firm, wsparcie otoczenia, współpraca z samorządami

Związek Pracodawców Polska Miedź integracja firm, wsparcie otoczenia, współpraca z samorządami Michał Kuszyk Wiceprezes Związku Pracodawców Polska Miedź Związek Pracodawców Polska Miedź integracja firm, wsparcie otoczenia, współpraca z samorządami Czym jest Związek Pracodawców? Samorządną ORGANIZACJĄ

Bardziej szczegółowo

PRACOWNICZY PROGRAM EMERYTALNY

PRACOWNICZY PROGRAM EMERYTALNY PRACOWNICZY PROGRAM EMERYTALNY Pracowniczy Program Emerytalny Jest to system oszczędzania dla osób, które chcą powiększyć swoją emeryturę oraz stworzyć sobie możliwość uzyskania satysfakcjonującego poziomu

Bardziej szczegółowo

INDYWIDUALNE EMERYTALNE

INDYWIDUALNE EMERYTALNE INDYWIDUALNE KONTO EMERYTALNE DLACZEGO WARTO MIEĆ IKE? Rok Źródło Wysokość emertury stopa zastąpienia 1997 Bezpieczeństwo dzięki różnorodności opracowanie Pełnomocnika Rządu ds. Reformy Zabezpieczenia

Bardziej szczegółowo

PETYCJA O OCHRONĘ PAŃSTWA PRAWNEGO

PETYCJA O OCHRONĘ PAŃSTWA PRAWNEGO Warszawa, 09.11.2015 Szanowna Pani Elżbieta Bieńkowska Unijna Komisarz ds. rynku wewnętrznego i usług, przemysłu oraz małych i średnich przedsiębiorstw. PETYCJA O OCHRONĘ PAŃSTWA PRAWNEGO Działając w imieniu

Bardziej szczegółowo

Polscy związkowcy do prezydenta Francji

Polscy związkowcy do prezydenta Francji Gazeta Wyborcza Polscy związkowcy do prezydenta Francji Fot. Bartosz Bobkowski / Agencja Warszawa. W Wilanowie protestowali związkowcy z ''Solidarności''. Pikieta towarzyszyła spotkaniu przywódców państw

Bardziej szczegółowo

KOMUNIKAT. Warszawa, 14 lutego 2015 r.

KOMUNIKAT. Warszawa, 14 lutego 2015 r. 00-463 Warszawa ul.podchorążych 38 tel./fax +48 22 523 31 02; +48 502 372 677 mail: skpnszz@wp.pl Przewodniczący Sekcji Krajowej Pożarnictwa NSZZ Solidarność KOMUNIKAT Warszawa, 14 lutego 2015 r. W dniach

Bardziej szczegółowo

STANOWISKO NR 1 XXIII WALNEGO ZEBRANIA DELEGATÓW KRAJOWEJ SEKCJI BRANŻY METALOWCÓW NSZZ SOLIDARNOŚĆ Z DNIA 15.05.2013

STANOWISKO NR 1 XXIII WALNEGO ZEBRANIA DELEGATÓW KRAJOWEJ SEKCJI BRANŻY METALOWCÓW NSZZ SOLIDARNOŚĆ Z DNIA 15.05.2013 STANOWISKO NR 1 W sprawie: przywrócenia ustawy o negocjacyjnym kształtowaniu wynagrodzeń Solidarność ponownie zwracają się do Komisji Krajowej NSZZ Solidarność z wnioskiem o podjęcie inicjatywy ustawodawczej,

Bardziej szczegółowo

Grupowe (od 1999) Pracownicze programy emerytalne. Indywidualne konto emerytalne. Indywidualne konto zabezpieczenia emerytalnego PPE IKE IKZE

Grupowe (od 1999) Pracownicze programy emerytalne. Indywidualne konto emerytalne. Indywidualne konto zabezpieczenia emerytalnego PPE IKE IKZE Rodzaje kwalifikowanych programów emerytalnych PPE Grupowe (od 1999) Pracownicze programy emerytalne IKE Indywidualne (od II poł 2004) Indywidualne konto emerytalne IKZE Indywidulane (od stycznia 2012)

Bardziej szczegółowo

Mariusz Denisiuk starszy specjalista w Biurze Rzecznika Ubezpieczonych. Zasady gromadzenia oszczędności na IKZE

Mariusz Denisiuk starszy specjalista w Biurze Rzecznika Ubezpieczonych. Zasady gromadzenia oszczędności na IKZE Mariusz Denisiuk starszy specjalista w Biurze Rzecznika Ubezpieczonych Zasady gromadzenia oszczędności na IKZE Jednym z dostępnych sposobów gromadzenia dodatkowych oszczędności na cele emerytalne jest

Bardziej szczegółowo

Informacja aktualizacyjna dotycząca zasad funkcjonowania pracowniczego programu emerytalnego w Uniwersytecie Śląskim

Informacja aktualizacyjna dotycząca zasad funkcjonowania pracowniczego programu emerytalnego w Uniwersytecie Śląskim Załącznik do Pisma Rektora UŚ znak DOP.065.17.2012 z dnia 3 sierpnia 2012 r. Informacja aktualizacyjna dotycząca zasad funkcjonowania pracowniczego programu emerytalnego w Uniwersytecie Śląskim Na podstawie

Bardziej szczegółowo

Opodatkowanie zwrotu z indywidualnego konta emerytalnego, na który przyjęto wypłatę transferową z pracowniczego programu emerytalnego

Opodatkowanie zwrotu z indywidualnego konta emerytalnego, na który przyjęto wypłatę transferową z pracowniczego programu emerytalnego Mariusz Denisiuk starszy specjalista w Biurze Rzecznika Finansowego Opodatkowanie zwrotu z indywidualnego konta emerytalnego, na który przyjęto wypłatę transferową z pracowniczego programu emerytalnego

Bardziej szczegółowo

USTAWA. z dnia 13 marca 2003 r. o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników 1)

USTAWA. z dnia 13 marca 2003 r. o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników 1) Kancelaria Sejmu s. 1/12 USTAWA z dnia 13 marca 2003 r. o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników 1) Art. 1. 1. Przepisy ustawy stosuje

Bardziej szczegółowo

Reforma emerytalna. Co zrobimy? ul. Świętokrzyska 12 00-916 Warszawa. www.mf.gov.pl

Reforma emerytalna. Co zrobimy? ul. Świętokrzyska 12 00-916 Warszawa. www.mf.gov.pl Reforma emerytalna Co zrobimy? Grudzień, 2013 Kilka podstawowych pojęć.. ZUS Zakład Ubezpieczeń Społecznych to państwowa instytucja ubezpieczeniowa. Gromadzi składki na ubezpieczenia społeczne obywateli

Bardziej szczegółowo

Rynek PPE w formach inwestycyjnej i ubezpieczeniowej

Rynek PPE w formach inwestycyjnej i ubezpieczeniowej Rynek PPE w formach inwestycyjnej i ubezpieczeniowej stan obecny, bariery rozwojowe, oczekiwania. Agnieszka Łukawska, Legg Mason TFI S.A. Dyrektor ds. sprzedaży Warszawa, 4 czerwca 2012 Aktywa PPE* Łącznie:

Bardziej szczegółowo

Ustawa. z dnia 3 marca 2003 r.

Ustawa. z dnia 3 marca 2003 r. Ustawa z dnia 3 marca 2003 r. o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników 1) (Dz. U. z dnia 22 maja 2003 r. Nr 90, poz. 844, zmiany: Dz. U.

Bardziej szczegółowo

USTAWA z dnia 13 marca 2003 r. o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników 1)

USTAWA z dnia 13 marca 2003 r. o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników 1) Kancelaria Sejmu s. 1/10 USTAWA z dnia 13 marca 2003 r. o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników 1) Art. 1. 1. Przepisy ustawy stosuje

Bardziej szczegółowo

Porozumienie. w sprawie powołania wojewódzkich struktur Federacji Związków Zawodowych Służb Mundurowych

Porozumienie. w sprawie powołania wojewódzkich struktur Federacji Związków Zawodowych Służb Mundurowych Porozumienie w sprawie powołania wojewódzkich struktur Federacji Związków Zawodowych Służb Mundurowych ROZDZIAŁ I Nazwa, teren działania i siedziba federacji 1 Federacja Związków Zawodowych Służb Mundurowych

Bardziej szczegółowo

Emerytura (zwana dawniej rentą starczą) świadczenie pieniężne mające służyć jako zabezpieczenie bytu na starość dla osób, które ze względu na wiek

Emerytura (zwana dawniej rentą starczą) świadczenie pieniężne mające służyć jako zabezpieczenie bytu na starość dla osób, które ze względu na wiek Emerytura (zwana dawniej rentą starczą) świadczenie pieniężne mające służyć jako zabezpieczenie bytu na starość dla osób, które ze względu na wiek nie posiadają już zdolności do pracy zarobkowej (jako

Bardziej szczegółowo

CO ZROBIĆ, ŻEBY SIĘ UDAŁO? Emerytalne Konto Oszczędnościowe sposobem na wyższą emeryturę

CO ZROBIĆ, ŻEBY SIĘ UDAŁO? Emerytalne Konto Oszczędnościowe sposobem na wyższą emeryturę CO ZROBIĆ, ŻEBY SIĘ UDAŁO? Emerytalne Konto Oszczędnościowe sposobem na wyższą emeryturę III filar emerytalny ewolucja systemu PRACOWNICZE PROGRAMY EMERYTALNE INDYWIDUALNE KONTA EMERYTALNE INDYWIDUALNE

Bardziej szczegółowo

INDYWIDUALNE KONTA EMERYTALNE PORADNIK DLA KONSUMENTÓW

INDYWIDUALNE KONTA EMERYTALNE PORADNIK DLA KONSUMENTÓW INDYWIDUALNE KONTA EMERYTALNE PORADNIK DLA KONSUMENTÓW INDYWIDUALNE KONTA EMERYTALNE PORADNIK DLA KONSUMENTÓW Co należy wiedzieć przed zawarciem umowy o prowadzenie indywidualnego konta emerytalnego Indywidualne

Bardziej szczegółowo

Składki na fundusze pozaubezpieczeniowe w 2014 roku. Fundusz Pracy Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych Fundusz Emerytur Pomostowych

Składki na fundusze pozaubezpieczeniowe w 2014 roku. Fundusz Pracy Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych Fundusz Emerytur Pomostowych Składki na fundusze pozaubezpieczeniowe w 2014 roku Fundusz Pracy Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych Fundusz Emerytur Pomostowych Praca zbiorowa pod redakcją Anny Puszkarskiej Redaktor naczelna

Bardziej szczegółowo

Reguły koordynacji w tej kwestii opierają się głównie na 3 zasadach:

Reguły koordynacji w tej kwestii opierają się głównie na 3 zasadach: Dolnośląski Wojewódzki Urząd Pracy radzi: Polskie i europejskie zasiłki dla bezrobotnych Od czasu wejścia Polski do Unii Europejskiej Polacy mogą bez problemu podróżować, osiedlać się i podejmować legalną

Bardziej szczegółowo

USTAWA z dnia 6 listopada 2008 r. o zmianie ustawy o indywidualnych kontach emerytalnych oraz niektórych innych ustaw 1)

USTAWA z dnia 6 listopada 2008 r. o zmianie ustawy o indywidualnych kontach emerytalnych oraz niektórych innych ustaw 1) Kancelaria Sejmu s. 1/5 USTAWA z dnia 6 listopada 2008 r. Opracowano na podstawie: Dz.U. z 2008 r. Nr 220, poz. 1432. o zmianie ustawy o indywidualnych kontach emerytalnych oraz niektórych innych ustaw

Bardziej szczegółowo

POROZUMIENIE W SPRAWIE GWARANCJI PRACOWNICZYCH W ELEKTROWNI BEŁCHATÓW zawarte 17 grudnia 1998 roku

POROZUMIENIE W SPRAWIE GWARANCJI PRACOWNICZYCH W ELEKTROWNI BEŁCHATÓW zawarte 17 grudnia 1998 roku POROZUMIENIE W SPRAWIE GWARANCJI PRACOWNICZYCH W ELEKTROWNI BEŁCHATÓW zawarte 17 grudnia 1998 roku 2 2. Z dniem wpisania Elektrowni Bełchatów S.A. do rejestru handlowego, wszyscy pracownicy Przedsiębiorstwa

Bardziej szczegółowo

Tekst z systemu Legalis (Wydawnictwo C.H.Beck) - 15/09/2011

Tekst z systemu Legalis (Wydawnictwo C.H.Beck) - 15/09/2011 brzmienie od 2009-01-01 Ustawa o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników 1 z dnia 13 marca 2003 r. (Dz.U. Nr 90, poz. 844) Zmiany aktu:

Bardziej szczegółowo

Działania Sopockiej Rady Organizacji Pozarządowych opierają się na zapisach niniejszego Regulaminu.

Działania Sopockiej Rady Organizacji Pozarządowych opierają się na zapisach niniejszego Regulaminu. REGULAMIN SOPOCKIEJ RADY ORGANIZACJI POZARZĄDOWYCH Preambuła Działalność organizacji pozarządowych jest istotną cechą społeczeństwa demokratycznego, elementem spajającym i aktywizującym społeczność lokalną.przywołując

Bardziej szczegółowo

Konsultacje związkowe kiedy?

Konsultacje związkowe kiedy? Konsultacje związkowe kiedy? Obowiązek współdziałania ze związkami zawodowymi nakłada na pracodawcę art. 23 2 Kodeksu pracy. Przepis ten mówi, że jeżeli przepisy prawa pracy - w oświacie będą to przede

Bardziej szczegółowo

Statut Stowarzyszenia Wolontariat dla Przyrody

Statut Stowarzyszenia Wolontariat dla Przyrody Statut Stowarzyszenia Wolontariat dla Przyrody Rozdział I. Postanowienia ogólne 1 Stowarzyszenie Wolontariat dla przyrody, zwane dalej Stowarzyszeniem, działa na podstawie Ustawy z dnia 7 kwietnia 1989

Bardziej szczegółowo

Prezydent RP w Wyższej Szkole Oficerskiej Wojsk Lądowych we Wrocławiu

Prezydent RP w Wyższej Szkole Oficerskiej Wojsk Lądowych we Wrocławiu Strona znajduje się w archiwum. Prezydent RP w Wyższej Szkole Oficerskiej Wojsk Lądowych we Wrocławiu We wtorek, 24 lutego br., Prezydent RP, Zwierzchnik Sił Zbrojnych Lech Kaczyński złożył wizytę w Wyżej

Bardziej szczegółowo

USTAWA. z dnia 13 marca 2003 r. o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników 1)

USTAWA. z dnia 13 marca 2003 r. o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników 1) Dz.U.03.90.844 2004-01-01 zm. Dz.U.2003.213.2081 art. 12 zm. Dz.U.2003.223.2217 art. 48 2004-05-01 zm. Dz.U.2003.213.2081 art. 12 zm. Dz.U.2004.96.959 art. 86 2005-05-19 zm. Dz.U.2005.62.551 art. 137 2006-05-25

Bardziej szczegółowo

Jeśli chcesz pracować w Holandii 2015-06-15 11:49:32

Jeśli chcesz pracować w Holandii 2015-06-15 11:49:32 Jeśli chcesz pracować w Holandii 2015-06-15 11:49:32 2 W Holandii osoby z krajów UE i Europejskiego Obszaru Gospodarczego (EPG) mają takie same prawa jak obywatele Niderlandów dotyczące wynagrodzenia,

Bardziej szczegółowo

Zmiany w składzie Rady Nadzorczej PGNiG

Zmiany w składzie Rady Nadzorczej PGNiG Raport bieżący nr 139/2005 Zmiany w składzie Rady Nadzorczej PGNiG Warszawa, 13 grudzień 2005 Zarząd Polskiego Górnictwa Naftowego i Gazownictwa S.A. ("PGNiG") informuje, iż Nadzwyczajne Walne Zgromadzenie

Bardziej szczegółowo

USTAWA. z dnia 23 maja 1991 r. o rozwiązywaniu sporów zbiorowych. Rozdział 1. Przepisy ogólne

USTAWA. z dnia 23 maja 1991 r. o rozwiązywaniu sporów zbiorowych. Rozdział 1. Przepisy ogólne Kancelaria Sejmu s. 1/8 USTAWA z dnia 23 maja 1991 r. o rozwiązywaniu sporów zbiorowych Rozdział 1 Przepisy ogólne Art. 1. Spór zbiorowy pracowników z pracodawcą lub pracodawcami może dotyczyć warunków

Bardziej szczegółowo

Pani. W przedstawionych niżej latach sytuacja przedstawiała się następująco: - rok 2004 103 % kwota bazowa 1.717,73 zł przy inflacji 3,49 %

Pani. W przedstawionych niżej latach sytuacja przedstawiała się następująco: - rok 2004 103 % kwota bazowa 1.717,73 zł przy inflacji 3,49 % Bydgoszcz, dnia 26 marca 2015r. K-PIL-W/067/20/2015 Pani Ewa Kopacz Prezes Rady Ministrów Działając na podstawie art. 10 ust. 1 pkt 10 ustawy z dnia 21 grudnia 1990 r. o zawodzie lekarza weterynarii i

Bardziej szczegółowo

System Ubezpieczeń Społecznych- wprowadzenie

System Ubezpieczeń Społecznych- wprowadzenie System Ubezpieczeń Społecznych- wprowadzenie ORGANIZACJA POLSKIEGO SYSTEMU ZABEZPIECZENIA SPOŁECZNEGO Ustawa z dnia 4 września 1997 roku o działach administracji rządowej (Dz.U. z 2007 r. nr 65, poz. 437

Bardziej szczegółowo

S T A T U T STOWARZYSZENIA POLSKA JEST NAJWAŻNIEJSZA. Rozdział I Postanowienia ogólne

S T A T U T STOWARZYSZENIA POLSKA JEST NAJWAŻNIEJSZA. Rozdział I Postanowienia ogólne S T A T U T STOWARZYSZENIA POLSKA JEST NAJWAŻNIEJSZA Rozdział I Postanowienia ogólne 1. Stowarzyszenie pod nazwą POLSKA JEST NAJWAŻNIEJSZA działa na podstawie ustawy z dnia 7 kwietnia 1989 r. Prawo o stowarzyszeniach

Bardziej szczegółowo

BRM.0012.9.9.2014.KJ. Protokół Nr 9/14 z posiedzenia Komisji Górniczej

BRM.0012.9.9.2014.KJ. Protokół Nr 9/14 z posiedzenia Komisji Górniczej BRM.0012.9.9.2014.KJ Protokół Nr 9/14 z posiedzenia Komisji Górniczej Data posiedzenia: 13.10.2014 r. Miejsce posiedzenia: Urząd Miasta Katowice ul. Młyńska 4 sala 315. Godzina rozpoczęcia posiedzenia:

Bardziej szczegółowo

NA INDEKSIE -sytuacja białoruskich studentów

NA INDEKSIE -sytuacja białoruskich studentów NA INDEKSIE -sytuacja białoruskich studentów Centrum im. Ludwika Zamenhofa 18 kwietnia 2011r. 2 S t r o n a Na indeksie, czyli sytuacja białoruskich studentów to konferencja, której głównym założeniem

Bardziej szczegółowo

NAJWAŻNIEJSZE ZMIANY W PODATKACH DOCHODOWYCH NA ROK 2015. Łukasz Ziółek, Warszawa, 5 grudnia 2014 r.

NAJWAŻNIEJSZE ZMIANY W PODATKACH DOCHODOWYCH NA ROK 2015. Łukasz Ziółek, Warszawa, 5 grudnia 2014 r. NAJWAŻNIEJSZE ZMIANY W PODATKACH DOCHODOWYCH NA ROK 2015 Łukasz Ziółek, Warszawa, 5 grudnia 2014 r. 1. Zagraniczne spółki kontrolowane 2. Niedostateczna kapitalizacja 3. Ograniczenie zwolnień dla polis

Bardziej szczegółowo

IPOPEMA Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych S.A. ogłasza zmiany statutu. IPOPEMA Specjalistycznego Funduszu Inwestycyjnego Otwartego.

IPOPEMA Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych S.A. ogłasza zmiany statutu. IPOPEMA Specjalistycznego Funduszu Inwestycyjnego Otwartego. 29 maja 2015 r. IPOPEMA Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych S.A. ogłasza zmiany statutu IPOPEMA Specjalistycznego Funduszu Inwestycyjnego Otwartego. Poniższe zmiany wchodzą w życie z dniem ogłoszenia:

Bardziej szczegółowo

Protokół z posiedzenia Kaszubskiego Zespołu Parlamentarnego

Protokół z posiedzenia Kaszubskiego Zespołu Parlamentarnego Warszawa, dnia 24 września 2009 r. Protokół z posiedzenia Kaszubskiego Zespołu Parlamentarnego W dniu 23 września 2009 r. w sali nr 176, w Gmachu Senatu odbyło się posiedzenie Kaszubskiego Zespołu Parlamentarnego.

Bardziej szczegółowo

Dz.U Nr 55 poz. 236 USTAWA. z dnia 23 maja 1991 r. o rozwiązywaniu sporów zbiorowych. Rozdział 1. Przepisy ogólne

Dz.U Nr 55 poz. 236 USTAWA. z dnia 23 maja 1991 r. o rozwiązywaniu sporów zbiorowych. Rozdział 1. Przepisy ogólne Kancelaria Sejmu s. 1/8 Dz.U. 1991 Nr 55 poz. 236 USTAWA z dnia 23 maja 1991 r. o rozwiązywaniu sporów zbiorowych Opracowano na podstawie: t.j. Dz. U. z 2015 r. poz. 295, 1240. Rozdział 1 Przepisy ogólne

Bardziej szczegółowo

I. Postanowienia ogólne

I. Postanowienia ogólne POROZUMIENIE w sprawie rozwiązywania umów o pracę z pracownikami Zakładów Koksowniczych Zdzieszowice Spółka z o.o. z przyczyn niedotyczących pracowników, zawarte w dniu 27.01.2009 r. I. Postanowienia ogólne

Bardziej szczegółowo

o rządowym projekcie ustawy o zmianie ustawy budżetowej na rok 2009 (druk nr 2163)

o rządowym projekcie ustawy o zmianie ustawy budżetowej na rok 2009 (druk nr 2163) Druk nr 2190-A SEJM RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ VI kadencja D O D A T K O W E S P R A W O Z D A N I E KOMISJI FINANSÓW PUBLICZNYCH o rządowym projekcie ustawy o zmianie ustawy budżetowej na rok 2009 (druk

Bardziej szczegółowo

OCENA SKUTKÓW REGULACJI

OCENA SKUTKÓW REGULACJI Nazwa projektu Projekt rozporządzenia Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego w sprawie Państwowej Komisji do spraw Poświadczania Znajomości Języka Polskiego jako Obcego Ministerstwo wiodące i ministerstwa

Bardziej szczegółowo

2/3. Porozumienie zmieniające rodzaj lub warunki umowy o pracę

2/3. Porozumienie zmieniające rodzaj lub warunki umowy o pracę RADY 2/3. Porozumienie zmieniające rodzaj lub warunki umowy o pracę Ewa Drzewiecka Spis treści 1. Komentarz... 1 1.1. Co można zmienić porozumieniem... 1 1.2. Tryb i forma porozumienia... 2 1.3. Porozumienie

Bardziej szczegółowo

9. Czy osoby pracujące na podstawie umowy zlecenia mogą wpłacać na IKE? Tak.

9. Czy osoby pracujące na podstawie umowy zlecenia mogą wpłacać na IKE? Tak. IKE Pytania/odpowiedzi dotyczące Indywidualnego Konta Emerytalnego 1. Co to jest IKE? Pełna nazwa to Indywidualne Konto Emerytalne Jest ono jednym z elementów III filaru systemu emerytalnego. Umożliwia

Bardziej szczegółowo

Dz.U. 2000 Nr 26 poz. 306 USTAWA. z dnia 3 marca 2000 r. o wynagradzaniu osób kierujących niektórymi podmiotami prawnymi

Dz.U. 2000 Nr 26 poz. 306 USTAWA. z dnia 3 marca 2000 r. o wynagradzaniu osób kierujących niektórymi podmiotami prawnymi Kancelaria Sejmu s. 1/10 Dz.U. 2000 Nr 26 poz. 306 USTAWA z dnia 3 marca 2000 r. o wynagradzaniu osób kierujących niektórymi podmiotami prawnymi Opracowano na podstawie: Dz. U. z 2013 r. poz. 254, 1645,

Bardziej szczegółowo

STRAŻY OCHRONY KOLEI

STRAŻY OCHRONY KOLEI Komisja Zakładowa STRAŻY OCHRONY KOLEI Biuletyn informacyjny dla członków organizacji zakładowej i nie tylko nr 8/2010 22 wrzesień 2010 roku Echa obchodów XXX rocznicy W całym kraju, a w szczególności

Bardziej szczegółowo

DZIENNIK URZĘDOWY. Warszawa, dnia 6 marca 2015 r. Poz. 20. ZARZĄDZENIE Nr 14 MINISTRA INFRASTRUKTURY I ROZWOJU 1) z dnia 4 marca 2015 r.

DZIENNIK URZĘDOWY. Warszawa, dnia 6 marca 2015 r. Poz. 20. ZARZĄDZENIE Nr 14 MINISTRA INFRASTRUKTURY I ROZWOJU 1) z dnia 4 marca 2015 r. DZIENNIK URZĘDOWY Ministra Infrastruktury i Rozwoju Warszawa, dnia 6 marca 2015 r. Poz. 20 ZARZĄDZENIE Nr 14 MINISTRA INFRASTRUKTURY I ROZWOJU 1) z dnia 4 marca 2015 r. w sprawie powołania Komitetu Monitorującego

Bardziej szczegółowo

Podkarpacka Akademia Najlepszych Praktyk

Podkarpacka Akademia Najlepszych Praktyk Społeczna Podkarpacka Akademia Najlepszych Praktyk SPOŁECZNA PODKARPACKA AKADEMIA NAJLEPSZYCH PRAKTYK (SPANP) Szanowni Państwo, w imieniu wszystkich partnerów pragniemy zaprosić Was do współpracy w ramach

Bardziej szczegółowo

STATUT MIĘDZYZAKŁADOWEGO ZWIĄZKU ZAWODOWEGO OBRONY PRACOWNIKÓW w Grupie LOTOS S.A.

STATUT MIĘDZYZAKŁADOWEGO ZWIĄZKU ZAWODOWEGO OBRONY PRACOWNIKÓW w Grupie LOTOS S.A. 1 STATUT MIĘDZYZAKŁADOWEGO ZWIĄZKU ZAWODOWEGO OBRONY PRACOWNIKÓW w Grupie LOTOS S.A. Rozdział l Postanowienia ogólne 1 1. Międzyzakładowy Związek Zawodowy Obrony Pracowników zwany dalej Związkiem, jest

Bardziej szczegółowo

Protokół z posiedzenia Wojewódzkiej Komisji Dialogu Społecznego w dniu 29 czerwca 2004 r.

Protokół z posiedzenia Wojewódzkiej Komisji Dialogu Społecznego w dniu 29 czerwca 2004 r. Protokół z posiedzenia Wojewódzkiej Komisji Dialogu Społecznego w dniu 29 czerwca 2004 r. Plan posiedzenia WKDS: I. Omówienie sytuacji, w jakiej znajduje się warmińsko-mazurska służba II. III. IV. zdrowia

Bardziej szczegółowo

PROTOKÓŁ nr IX/11 z IX nadzwyczajnej sesji Rady Miejskiej w Strzelcach Krajeńskich w dniu 10 czerwca 2011 roku

PROTOKÓŁ nr IX/11 z IX nadzwyczajnej sesji Rady Miejskiej w Strzelcach Krajeńskich w dniu 10 czerwca 2011 roku PROTOKÓŁ nr IX/11 z IX nadzwyczajnej sesji Rady Miejskiej w Strzelcach Krajeńskich w dniu 10 czerwca 2011 roku Miejsce obrad - sala konferencyjna Urzędu Miejskiego. Czas trwania obrad - godz.13 30 14 30

Bardziej szczegółowo

OGÓLNOPOLSKI ZWIĄZEK ZAWODOWY PIELĘGNIAREK I POŁOŻNYCH ZARZĄD KRAJOWY

OGÓLNOPOLSKI ZWIĄZEK ZAWODOWY PIELĘGNIAREK I POŁOŻNYCH ZARZĄD KRAJOWY OGÓLNOPOLSKI ZWIĄZEK ZAWODOWY PIELĘGNIAREK I POŁOŻNYCH ZARZĄD KRAJOWY Warszawa, 15.07.2015r. ZK-964/VII/2015 Pani Ewa Kopacz Prezes Rady Ministrów Rzeczypospolitej Polskiej Szanowna Pani Premier, działając

Bardziej szczegółowo

Druk nr 247 Warszawa, 9 grudnia 2005 r.

Druk nr 247 Warszawa, 9 grudnia 2005 r. SEJM RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ V kadencja Prezes Rady Ministrów RM 10-176-05 Druk nr 247 Warszawa, 9 grudnia 2005 r. Pan Marek Jurek Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej Szanowny Panie Marszałku Na

Bardziej szczegółowo

Za kogo składki na Fundusz Pracy

Za kogo składki na Fundusz Pracy Za kogo składki na Fundusz Pracy Autor: Bożena Wiktorowska Firmy nie muszą płacić składek za starszych pracowników, którzy ukończyli, kobiety 55 lat, a mężczyźni 60 lat. Składka na Fundusz Pracy wynosi

Bardziej szczegółowo

SPRAWOZDANIE z konferencji Rady Sekcji EC i C OZZZPRC

SPRAWOZDANIE z konferencji Rady Sekcji EC i C OZZZPRC SPRAWOZDANIE z konferencji Rady Sekcji EC i C OZZZPRC W dniach 08-11.01.2013 r. we Wrocławiu odbyło się sprawozdawcze posiedzenie Rady Sekcji EC i C OZZZPRC. Posiedzenie Rady Sekcji EC i C OZZZPRC było

Bardziej szczegółowo

Warszawa, 08.11.2013.

Warszawa, 08.11.2013. Produkcja elektroniki użytkowej w Polsce kwestie społeczne i pracownicze. 1. Wstęp 2. Sharp kontrowersyjna polityka redukcji zatrudnienia 3. Jabil - niestabilna polityka zatrudnienia 4. Chung Hong złe

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN PROWADZENIA INDYWIDUALNYCH KONT EMERYTALNYCH

REGULAMIN PROWADZENIA INDYWIDUALNYCH KONT EMERYTALNYCH ( Regulamin ) /tekst jednolity po zmianach z dnia 12.05.2011 r./ Postanowienia Ogólne 1 1. Niniejszy Regulamin określa zasady prowadzenia Indywidualnych Kont Emerytalnych ( IKE ) przez fundusze inwestycyjne

Bardziej szczegółowo

SP ZOZ KRAKOWSKIE CENTRUM REHABILITACJI 30-224 Kraków, Al. Modrzewiowa 22

SP ZOZ KRAKOWSKIE CENTRUM REHABILITACJI 30-224 Kraków, Al. Modrzewiowa 22 SP ZOZ KRAKOWSKIE CENTRUM REHABILITACJI 30-224 Kraków, Al. Modrzewiowa 22 tel. centrala: (+48 12) 428 73 00 tel. sekretariat: (+48 12) 428 73 04 fax: (+48 12) 425-12-28 e-mail: office@kcr.pl http://www.kcr.pl

Bardziej szczegółowo

Mniej przedsiębiorców będzie prowadzić pełną księgowość

Mniej przedsiębiorców będzie prowadzić pełną księgowość EWIDENCJE Propozycja podwyższenia limitu przychodów Mniej przedsiębiorców będzie prowadzić pełną księgowość ZMIANA PRAWA - Z 800 tys. do 1,2 mln euro ma zwiększyć się limit do prowadzenia ksiąg rachunkowych.

Bardziej szczegółowo

1. Na podstawie jakiej umowy opiera się system emerytalny w Polsce? A. emerytalnej B. rentowej C. pokoleniowej D. pracowniczej

1. Na podstawie jakiej umowy opiera się system emerytalny w Polsce? A. emerytalnej B. rentowej C. pokoleniowej D. pracowniczej KONKURS P.T. ZADBAJ O SWOJĄ FINANSOWĄ PRZYSZŁOŚĆ SPONSOREM KONKURSU JEST AVIVA PRZEDSTAWICIELSTWO W BIELSKU BIAŁEJ (OSOBY ODPOWIEDZIALNE Z AVIVA DORADCY FINANSOWI MAGDALENA MIROSŁAWSKA I MAREK WIELGUS)

Bardziej szczegółowo

WIADOMOŚCI SOLIDARNOŚCI

WIADOMOŚCI SOLIDARNOŚCI WIADOMOŚCI SOLIDARNOŚCI SGGW Numer 51 październik 2012 r. Prawa Podkówka (b.10) p. 48 tel. (22) 59 31310 http://snszzs.sggw.pl ZNP zgadza się na dofinansowanie działalności zakładowych obiektów socjalnych

Bardziej szczegółowo

i kosmetyki, ubrania i obuwie, podręczniki, paliwo, usługi turystyczne, kulturalne, sportowe. W całej Polsce o Kartę Dużej Rodziny wystąpiło już

i kosmetyki, ubrania i obuwie, podręczniki, paliwo, usługi turystyczne, kulturalne, sportowe. W całej Polsce o Kartę Dużej Rodziny wystąpiło już UZASADNIENIE Polityka rodzinna jest jednym z fundamentów polityki społecznej prowadzonej przez państwo. Musi ona odpowiadać na współczesne wyzwania wynikające z przemian społecznych i demograficznych,

Bardziej szczegółowo

ZARZĄDZENIE NR 16 MINISTRA INFRASTRUKTURY I ROZWOJU 1) z dnia 4 marca 2015 r.

ZARZĄDZENIE NR 16 MINISTRA INFRASTRUKTURY I ROZWOJU 1) z dnia 4 marca 2015 r. ZARZĄDZENIE NR 16 MINISTRA INFRASTRUKTURY I ROZWOJU 1) z dnia 4 marca 2015 r. w sprawie powołania Komitetu Monitorującego Program Operacyjny Infrastruktura i Środowisko 2014-2020 Na podstawie art. 14 ust.

Bardziej szczegółowo

Za Radę Krajowej Sekcji PPN NSZZ Solidarność Przewodniczący Stanisław Skupień

Za Radę Krajowej Sekcji PPN NSZZ Solidarność Przewodniczący Stanisław Skupień Krajowa Sekcja Pracowników Parków Narodowych NSZZ Solidarność 34 500 Zakopane ul. Chałubińskiego 42 A tel. 018 20 23 263, kom. 601 50 55 26, fax: 018 20 635 79, e-mail: sskupien@tpn.pl Zakopane 01.07.2008

Bardziej szczegółowo

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ. SSN Zbigniew Hajn (przewodniczący) SSN Bogusław Cudowski (sprawozdawca) SSN Małgorzata Gersdorf

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ. SSN Zbigniew Hajn (przewodniczący) SSN Bogusław Cudowski (sprawozdawca) SSN Małgorzata Gersdorf Sygn. akt II PK 326/12 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sąd Najwyższy w składzie: Dnia 16 lipca 2013 r. SSN Zbigniew Hajn (przewodniczący) SSN Bogusław Cudowski (sprawozdawca) SSN Małgorzata Gersdorf

Bardziej szczegółowo

Statut Stowarzyszenia Doktorantów i Doktorów Prawa Podatkowego. Rozdział I Postanowienia ogólne.

Statut Stowarzyszenia Doktorantów i Doktorów Prawa Podatkowego. Rozdział I Postanowienia ogólne. Statut Stowarzyszenia Doktorantów i Doktorów Prawa Podatkowego Rozdział I Postanowienia ogólne. 1 Stowarzyszenie Doktorantów i Doktorów Prawa Podatkowego, zwane dalej Stowarzyszeniem, działa na podstawie

Bardziej szczegółowo

Statut Stowarzyszenia ZANSHIN Toruński Klub Karate Shotokan

Statut Stowarzyszenia ZANSHIN Toruński Klub Karate Shotokan Statut Stowarzyszenia ZANSHIN Toruński Klub Karate Shotokan Rozdział I Postanowienia Ogólne 1 1) Stowarzyszenie ZANSHIN Toruński Klub Karate Shotokan, zwane dalej Stowarzyszeniem, działa na podstawie Ustawy

Bardziej szczegółowo

Statut Stowarzyszenia Przyjaciół Szkoły Przyjazna Szkoła. Rozdział I. Postanowienia ogólne

Statut Stowarzyszenia Przyjaciół Szkoły Przyjazna Szkoła. Rozdział I. Postanowienia ogólne Statut Stowarzyszenia Przyjaciół Szkoły Przyjazna Szkoła Rozdział I. Postanowienia ogólne 1.Stowarzyszenie Przyjaciół Szkoły Przyjazna Szkoła, zwane dalej Stowarzyszeniem, działa na podstawie Ustawy z

Bardziej szczegółowo

Czas trwania: 40 min. Rozpoczęcie: 16:00 Zakończenie: 16:40

Czas trwania: 40 min. Rozpoczęcie: 16:00 Zakończenie: 16:40 Protokół nr 6/11 z posiedzenia Komisji Rolnictwa, Ochrony Środowiska, Gospodarki i Promocji, Porządku Publicznego i Bezpieczeństwa Obywateli, które odbyło się w dniu 18 maja 2011 r. w sali nr 8 Starostwa

Bardziej szczegółowo

Rodzaje umów o pracę 1. Definicja umowy o pracę. w formie pisemnej. elementy zasadach

Rodzaje umów o pracę 1. Definicja umowy o pracę. w formie pisemnej. elementy zasadach Rodzaje umów o pracę 1. Definicja umowy o pracę. Poprzez umowę rozumie się zgodne oświadczenie woli dwóch stron, zmierzające do wywołania określonych skutków prawnych. W przypadku umowy o pracę oświadczenia

Bardziej szczegółowo

IKE można założyć bez względu na to, czy jest się uczestnikiem pracowniczego programu emerytalnego.

IKE można założyć bez względu na to, czy jest się uczestnikiem pracowniczego programu emerytalnego. Co trzeba wiedzieć o IKE? Kto może gromadzić oszczędności na IKE? Prawo do dokonywania wpłat na IKE przysługuje osobie fizycznej, która ukończyła 16 lat. Osoby małoletnie (w tym przypadku mowa jest o osobach

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 22 listopada 2001 r.

Warszawa, dnia 22 listopada 2001 r. Warszawa, dnia 22 listopada 2001 r. Opinia prawna w sprawie pytania prawnego Sądu Okręgowego Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Gdańsku do Trybunału Konstytucyjnego - sygn. akt P.10/01. Sąd Okręgowy

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE RADY MINISTRÓW. z dnia 2012 r.

ROZPORZĄDZENIE RADY MINISTRÓW. z dnia 2012 r. Projekt z dnia 24 sierpnia 2012 r. ROZPORZĄDZENIE RADY MINISTRÓW z dnia 2012 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie programu prywatyzacji Krajowej Spółki Cukrowej oraz trybu zbywania akcji tej spółki

Bardziej szczegółowo

Stosunek młodych Polaków do projektu podwyższenia wieku emerytalnego. Raport badawczy

Stosunek młodych Polaków do projektu podwyższenia wieku emerytalnego. Raport badawczy Stosunek młodych Polaków do projektu podwyższenia wieku emerytalnego Raport badawczy Warszawa, 19 kwietnia 2012 Nota metodologiczna Głównym celem badania było poznanie wiedzy i opinii młodych Polaków na

Bardziej szczegółowo

Gwarantowana Renta Kapitałowa (GRK) Kontakt: Maciej Lichoński 509 601 741

Gwarantowana Renta Kapitałowa (GRK) Kontakt: Maciej Lichoński 509 601 741 Gwarantowana Renta Kapitałowa (GRK) Kontakt: Maciej Lichoński 509 601 741 Gwarantowana Renta Kapitałowa Co to jest? Gwarantowana Renta Kapitałowa (GRK) to możliwość zasilania swojego domowego budżetu dodatkowymi

Bardziej szczegółowo

KSIADZ JERZY POPIEŁUSZKO OFIARA ZBRODNICZEGO SYSTEMU

KSIADZ JERZY POPIEŁUSZKO OFIARA ZBRODNICZEGO SYSTEMU KSIADZ JERZY POPIEŁUSZKO OFIARA ZBRODNICZEGO SYSTEMU Warszawa, 29.05.1983. Ks. Jerzy Popiełuszko odprawia mszę św.za Ojczyznę w kościele pw. św. Stanisława Kostki na Żoliborzu. PAP/Grzegorz Rogiński -

Bardziej szczegółowo

z dnia 17 lutego 2015 r. w sprawie powołania Komitetu Monitorującego Program Operacyjny Wiedza Edukacja Rozwój 2014-2020

z dnia 17 lutego 2015 r. w sprawie powołania Komitetu Monitorującego Program Operacyjny Wiedza Edukacja Rozwój 2014-2020 Z A R Z Ą D Z E N I E N R 9 M I N I S T R A I N F R A S T R U K T U R Y I R O Z W O J U 1) z dnia 17 lutego 2015 r. w sprawie powołania Komitetu Monitorującego Program Operacyjny Wiedza Edukacja Rozwój

Bardziej szczegółowo

Umowa o prowadzenie indywidualnego konta emerytalnego przez Dom Maklerski Banku Ochrony Środowiska S.A. (Umowa IKE)

Umowa o prowadzenie indywidualnego konta emerytalnego przez Dom Maklerski Banku Ochrony Środowiska S.A. (Umowa IKE) przez Dom Maklerski Banku Ochrony Środowiska S.A. (Umowa IKE) W dniu pomiędzy: Domem Maklerskim Banku Ochrony Środowiska Spółka Akcyjna z siedzibą w Warszawie 00-517, przy ul. Marszałkowskiej 78/80, zarejestrowaną

Bardziej szczegółowo

O G Ó L N O P O L S K I E P O R O Z U M I E N I E Z W IĄZ K Ó W Z A W O D O W Y C H

O G Ó L N O P O L S K I E P O R O Z U M I E N I E Z W IĄZ K Ó W Z A W O D O W Y C H O G Ó L N O P O L S K I E P O R O Z U M I E N I E Z W IĄZ K Ó W Z A W O D O W Y C H NIP: 526-025-13-39 Regon: 001133016 KRS: 0000033976 OPZZ/P/ /2010 Warszawa, dnia czerwca 2010 roku Pan Waldemar Pawlak

Bardziej szczegółowo

Minister Pracy i Polityki Społecznej Władysław Kosiniak-Kamysz odwiedził siedzibę Kopalni Siarki Machów S.A.

Minister Pracy i Polityki Społecznej Władysław Kosiniak-Kamysz odwiedził siedzibę Kopalni Siarki Machów S.A. MINISTER PRACY I POLITYKI SPOŁECZNEJ W TARNOBRZEGU Na zaproszenie Wojewódzkiego Urzędu Pracy w Rzeszowie z wizytą gospodarczą na Podkarpaciu gościł Minister Pracy i Polityki Społecznej Władysław Kosiniak-Kamysz.

Bardziej szczegółowo

OGŁOSZENIE Akwizytor DFE

OGŁOSZENIE Akwizytor DFE OGŁOSZENIE Allianz Polska Dobrowolny Fundusz Emerytalny zwany dalej Funduszem działając zgodnie z 34. ust 2 i 3 statutu Funduszu uprzejmie informuje, że Uchwałą nr 22 podjętą w dniu 28 kwietnia 2014 roku

Bardziej szczegółowo

Dlaczego warto należeć do ZNP?

Dlaczego warto należeć do ZNP? Dlaczego warto należeć do ZNP? ZWIĄZEK NAUCZYCIELSTWA POLSKIEGO to największy i najstarszy związek zawodowy pracowników oświaty i wychowania w Polsce. ZNP liczy obecnie 300 tysięcy osób zatrudnionych w

Bardziej szczegółowo

STATUT STOWARZYSZENIA LEPSZE GRAJEWO ROZDZIAŁ I POSTANOWIENIA OGÓLNE

STATUT STOWARZYSZENIA LEPSZE GRAJEWO ROZDZIAŁ I POSTANOWIENIA OGÓLNE STATUT STOWARZYSZENIA LEPSZE GRAJEWO ROZDZIAŁ I POSTANOWIENIA OGÓLNE 1. Stowarzyszenie nosi nazwę: Stowarzyszenie Lepsze Grajewo w dalszych postanowieniach statutu zwane Stowarzyszeniem. 2. Stowarzyszenie

Bardziej szczegółowo

KANCELARIA RADCY PRAWNEGO

KANCELARIA RADCY PRAWNEGO OPINIA PRAWNA Warszawa, dnia 23 czerwca 2015r. I. Zleceniodawca opinii Opinia prawna została sporządzona na zlecenie Krajowego Związku Zawodowego Geologów Państwowego Instytutu Geologicznego - Państwowego

Bardziej szczegółowo

Projekt Pomorskiej Specjalnej Strefy Ekonomicznej sp. z o.o. pomoc w zakładaniu własnej działalności gospodarczej

Projekt Pomorskiej Specjalnej Strefy Ekonomicznej sp. z o.o. pomoc w zakładaniu własnej działalności gospodarczej Projekt Pomorskiej Specjalnej Strefy Ekonomicznej sp. z o.o. pomoc w zakładaniu własnej działalności gospodarczej Partnerstwo na rzecz przedsiębiorczości osób zatrudnionych w przemyśle stoczniowym Pomorska

Bardziej szczegółowo

STATUT STOWARZYSZENIA NASZE JEZIORA

STATUT STOWARZYSZENIA NASZE JEZIORA STATUT STOWARZYSZENIA NASZE JEZIORA ROZDZIAŁ I POSTANOWIENIA OGÓLNE 1. Stowarzyszenie nosi nazwę NASZE JEZIORA, w dalszych postanowieniach statutu zwane Stowarzyszeniem. 2. Stowarzyszenie jest zrzeszeniem

Bardziej szczegółowo

Obywatelski Parlament Seniorów reprezentacja interesów osób starszych na poziomie krajowym i partner w kreowaniu polityki senioralnej

Obywatelski Parlament Seniorów reprezentacja interesów osób starszych na poziomie krajowym i partner w kreowaniu polityki senioralnej Obywatelski Parlament Seniorów reprezentacja interesów osób starszych na poziomie krajowym i partner w kreowaniu polityki senioralnej Michał Szczerba Przewodniczący Parlamentarnego Zespołu Spotkanie inauguracyjne

Bardziej szczegółowo

DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Warszawa, dnia 9 lutego 2015 r. Poz. 192 OBWIESZCZENIE MARSZAŁKA SEJMU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ z dnia 2 lutego 2015 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR... RADY FUNDACJI STUDENCKIE FORUM BUSINESS CENTRE CLUB Z DNIA. 2012 ROKU

UCHWAŁA NR... RADY FUNDACJI STUDENCKIE FORUM BUSINESS CENTRE CLUB Z DNIA. 2012 ROKU UCHWAŁA NR... RADY FUNDACJI STUDENCKIE FORUM BUSINESS CENTRE CLUB Z DNIA. 2012 ROKU w sprawie: Regulaminu funkcjonowania jednostek organizacyjnych Fundacji Studenckie Forum Business Centre Club Na podstawie

Bardziej szczegółowo

Dz.U. 2003 Nr 90 poz. 844 USTAWA. z dnia 13 marca 2003 r.

Dz.U. 2003 Nr 90 poz. 844 USTAWA. z dnia 13 marca 2003 r. Kancelaria Sejmu s. 1/9 Dz.U. 2003 Nr 90 poz. 844 USTAWA z dnia 13 marca 2003 r. Opracowano na podstawie: t.j. Dz. U. z 2015 r. poz. 192, 1220. o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków

Bardziej szczegółowo