ORGANIZATOR/ORGANISER: Stowarzyszenie Muzyka Dawna w Jarosławiu

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "ORGANIZATOR/ORGANISER: Stowarzyszenie Muzyka Dawna w Jarosławiu"

Transkrypt

1 1

2 ORGANIZATOR/ORGANISER: Stowarzyszenie Muzyka Dawna w Jarosławiu WSPÓŁORGANIZATORZY/CO-ORGANISERS: Urząd Miasta Jarosławia Klasztor Ojców Dominikanów WSPÓŁPRACA ORGANIZACYJNA: Opactwo.pl BIURO ORGANIZACYJNE/FESTIVAL OFFICE: Rynek 6, Jarosław, tel./fax +48/16/ Piotr Kaplita, Damian Ziemba, Paweł Iwan, Kornel Polit WSPARCIE BIURA/SUPPORT: Asia Banaś, Basia Błażej, Gosia Szymuś, Paweł Wojdyło, Piotr Wawrzkiewicz, Filip Polit KSIĘGOWOŚĆ/ACCOUNTANT: Teresa Kotylak KONTAKT Z MEDIAMI/MEDIA SERVICE: Marzena Mikosz PROJEKT KATALOGU I PLAKATU/ FOLDER AND POSTER DESIGN: Marianna Oklejak DORADCA/ADVISER: Marcin Bornus-Szczyciński DYREKTOR FESTIWALU/FESTIVAL DIRECTOR: Maciej Kaziński

3

4 ZREALIZOWANO PRZY POMOCY FINANSOWEJ/ WITH FINANCIAL AID OF: Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego Urzędu Marszałkowskiego Województwa Podkarpackiego SPONSORZY/SPONSORS: Włoski Instytut Kultury w Krakowie Instytut Francuski w Krakowie Fundacja Hereditas Pro Futuro Fundacja Janusza Palikota PLUS O-I Polska Ambra S.A. PSS Społem Restauracja Azjatycka San Pajda Szarek Zakład Przetwórstwa Mięsnego Centrum Kulturalne w Przemyślu SPONSOR WYDAWNICTW/PRINTS THANKS TO: Wydawnictwo Medycyna Praktyczna, Kraków PATRONAT MEDIALNY/MEDIA: Polskie Radio Program 2 Gość Niedzielny TVP Rzeszów Radio Rzeszów Nowiny Przemyski Przegląd Kulturalny Życie Podkarpackie Gazeta Jarosławska WWW HOSTING: Informel.pl

5

6

7

8 Według tradycji, Oświeciciele Słowian bracia Cyryl i Metody jako pierwsze przełożyli z greki na język słowiański zdanie Janowej Ewangelii Na początku było Słowo... zapisując je ułożonym przez siebie na potrzeby słowiańskiego języka alfabetem. Dokonali przekładu Ewangelii, Dziejów Apostolskich i Psałterza, oraz niektórych tekstów liturgicznych. Opracowali też słowiańską liturgię, a wszystko po to, aby w naszym własnym języku prawdziwą wiarę chrześcijańską wykładać. Obecność obrządku słowiańskiego na terenach Polski datuje się na lata 880. a więc niemal wiek przed oficjalnym łacińskim chrztem Polski w roku 966. Świadectwa są nieliczne i budzące kontrowersje: zapiski w kronikach, zachowane artefakty, odkrycia archeologiczne. W świetle przeanalizowanych faktów historycznych zarówno reakcja pogańska w latach i spór biskupa Stanisława z Bolesławem Szczodrym może mieć w istocie zupełnie inne tło, niż przywykliśmy sądzić. Walka o dominację obrządku łacińskiego nad słowiańskim miała swój aspekt polityczny ryt i sposób organizacji Kościoła decydował o strefach wpływów ówczesnych potęg, definiował sprzymierzeńców i określał przeciwników. Spory na tym polu pociągały za sobą ofiary. Forma łacińska, jak się wydaje, była przyjmowana przez lud niechętnie. W przeciwieństwie do kierujących się pragmatyzmem władców, świadomych jej znaczenia cywilizacyjnego, Słowianie nie tylko na terenach Polski odczuwali ją jako obcą, narzuconą, sprzeczną z ich wrażliwością i mentalnością. Na skutek odgórnych działań politycznych, działań nierzadko brutalnych, obrządek słowiański przestał w Polsce praktycznie istnieć. Słowiański język liturgii powraca dopiero w XIV wieku, lecz już w swojej bizantyjsko-ruskiej formie, jako efekt polsko-litewskiej unii i włączenia do organizmu państwowego obszarów zdominowanych przez prawosławie. 8

9 Przypomnijmy tu, że najbardziej czczonym w Polsce cudownym obrazem jest bizantyjska ikona Matki Boskiej Częstochowskiej, zaś najczcigodniejszy i najstarszy polski hymn Bogurodzica zawiera elementy charakterystyczne dla wschodniego typu religijności. Geniusz Cyryla i Metodego, łączących naukową wiedzę i znajomość greckich pism z duchowym doświadczeniem, pozwolił na stworzenie języka liturgii, który był zrozumiały dla większości Słowian; Bóg, życie, duch, ojciec, syn, chleb, woda, grzech, zbawienie jakże istotne dla nas słowa ich wersje w języku cerkiewnosłowiańskim mają kształt niemal identyczny. Inne, jak, umilenie, błagość, smirenie, pokajanie będące bardziej pojęciami teologicznymi, niosą ze sobą szczególną wymowę duchową. Zatem nasze pytanie o korzenie o to, co było przed czy na początku przenosi się tu na zupełnie inny poziom: antropologiczny. W jaki sposób funkcjonuje człowiek śpiewający modlitwy i uczestniczący w Bożej Liturgii, gdy jej materią jest słowo bliskie? Co dzieje się, gdy wymawiane przez nas i słuchane teksty psalmów, modlitw, formuł liturgicznych to język wprawdzie hieratyczny, dostojny, lecz niezrozumiały? Co pozostało z naszej słowiańskiej wrażliwości religijnej? Czy wielowiekowa obecność łaciny (nie kwestionując funkcji cywilizacyjnej i kulturowej tego języka) nie stworzyła dystansu pomiędzy życiem codziennym i liturgicznym aktem religijnym? A może właśnie ów uświęcony wiekami i starożytnymi korzeniami język może wciąż być mistagogicznym wehikułem pozwalającym na rozważanie Boskich i zbawczych prawd? Dogodną okazją, aby doświadczyć długiej i złożonej łacińskiej formy liturgicznej będzie wigilia uroczystości M.B. Częstochowskiej, zwieńczona Mszą św. w rycie trydenckim. Prezentacje gości z Rosji i Serbii mają nam zaś przybliżyć utraconą formę słowiańskiego obrządku. Kantorów rumuńskich zapytamy o to, jakie konsekwencje miała zmiana języka w ich liturgii i jak funkcjonuje dwujęzyczność obecna w rumuńskiej tradycji liturgicznej. 9

10 Drugi wyraźny wątek tegorocznego festiwalu to poezja i muzyka epoki karolińskiej. Tworząc swoje imperium sięgające od Iberii do Łaby, Karol Wielki, świadom unifikacyjnej roli religii i obrządku, przeprowadził na tym polu szereg reform, narzucając jednolity kształt łacińskiej liturgii w całym rozległym państwie. Za panowania Karola Wielkiego dokonała się świadoma identyfikacja historycznokulturalna, stare słowo Europa pojawia się w zmienionym znaczeniu. Pojęcie to zaczyna być używane niemalże jako określenie cesarstwa Karola Wielkiego; wyrażało ono świadomość ciągłości a jednocześnie czegoś nowego (słowa przyszłego papieża Benedykta XVI). Ta legitymizująca odnowione cesarstwo ciągłość wyrażała się w świadomym nawiązaniu do Antyku; w powrocie do autorów klasycznych, do antycznego humanizmu i spuścizny Ojców Kościoła. Był to swoisty zwrot ku korzeniom. Dwór Karola gościnnie przyjmował myślicieli, poetów, teologów, wszelkiego rodzaju artystów współtworzących kształt opartej na kontynuacji, lecz nowej wizji państwa, społeczeństwa i Kościoła. Wspólnym językiem liturgii, literatury i polityki stała się oczyszczona z barbarzyńskich naleciałości, kultywowana i skrupulatnie nauczana łacina. Program Dulces Exuviae ukazuje te tendencje: pośrodku mrocznego średniowiecza pojawiają się rozświetlone południowym słońcem Antyku frazy Wergiliusza i Horacego. Inne zgoła oblicze germańsko-frankońskiego świata, wyrastającego wszak z barbarii i pogańskiej mitologii, przedstawiają Fragmenty na koniec czasów : zaskakująca jest tu zbieżność obrazów mitologicznej wizji końca świata z Objawieniem św. Jana. Światy: słowiański, grecki i łaciński spotkają się znowu w Jarosławiu. Nie chodzi tu o współzawodnictwo, konkurencję czy epatowanie formalną atrakcyjnością poszczególnych idiomów. Chodzi raczej o refleksję nad bogactwem i różnorodnością tradycji, o poszerzanie własnej przestrzeni duchowej wrażliwości, o namysł nad różnymi sposobami celebrowania i zbliżania się do Świętych Tajemnic. 10

11 podziękowania dla o. Grzegorza Przechowskiego OP za długie lata opieki nad wspólnym festiwalowym dziełem

12

13

14 niedziela, 23 sierpnia godz CERKIEW GRECKO-KATOLICKA SIRIN (Moskwa) Złoty wiek staroruskiej sztuki śpiewaczej Staroruski śpiew jednogłosowy i wczesna polifonia XVI XVII wieku PROGRAM: Благослови душе моя Господа Chwal duszo moja Pana (bolszoj znamiennyj raspiew XVI w.) Стихира Первая Евангельская Pierwsza stychira ewangeliczna (opracowanie Fiodora Kriestjanina, XVI w.) Хвалите Господа с небес Chwalcie Pana z niebios (znamiennyj raspiew XVI w.) Днесь висит на древе Dziś oto wisi na drzewie krzyża (znamiennyj raspiew XVI w.) Господу, восходящу Ти на крест Panu, wstępującemu na krzyż (znamiennyj raspiew z rękopisu mnicha Christofora, 1601 r) Вечери Твое тайное Twoja mistyczna wieczerza (znamiennyj raspiew, klasztor w Supraślu) Приидох лета моя Nadeszły moje lata (znamiennyj raspiew, klasztorny psalm pokutny, XVI w.) Откуду начну плакати Odkąd będę opłakiwać (znamiennyj raspiew, klasztorny psalm pokutny, XVI w.) 14

15 Покаяния отверзи ми двери Pokuty otwórz mi drzwi (putiewoj raspiew, dwugłosowy, XVII w.) На реках Вавилонских Nad rzekami Babilonu (putiewoj raspiew, dwugłosowy) Возбранной воеводе Wybranej przewodniczce w boju (znamiennyj raspiew, klasztor w Supraślu) Днесь благодать Святаго Духа нас собра Zebrało nas dziś błogosławieństwo Ducha Świętego (putiewoj raspiew, trzygłosowy, XVII w.) Днесь Христос в Вифлееме рождается Dziś Chrystus rodzi się w Betlejem (putiewoj raspiew, trzygłosowy, XVII w.) Свете тихий Pogodna światłości (putiewoj raspiew, trzygłosowy, Sobór Uspieński moskiewskiego Kremla). Достойно есть Godne jest (putiewoj raspiew, dwugłosowy z izonem). Многие лета Wiele lat (diemiestwiennyj raspiew, czterogłosowy, XVII w.) KONSTANTIN SIERGIEJEWICZ ISAJEW ALEKSANDR PŁATONOWICZ MANOCKOW ARKADIJ WŁADIMIROWICZ SAGAJDAK PAWIEŁ ANATOLIEWICZ SUCZKOW JEWGIENIJ ALEKSANDROWICZ SKURAT IGOR NIKOŁAJEWICZ SIERIEDKIN ANDRIEJ NIKOŁAJEWICZ KOTOW kier. 15

16 NIEDZIELA, 23 SIERPNIA SIRIN Zespół nasz rozpoczął swoje istnienie w wigilię Bożego Narodzenia 1990 roku. Był to koncert w Muzeum Staroruskiej Kultury i Sztuki im. Andrieja Rublowa. Powodów do powołania zespołu było co najmniej trzy: spontaniczna, gorąca neoficka potrzeba poznania Boga, patriotyczna potrzeba odrodzenia narodowego idiomu śpiewaczego, awangardowa i modernistyczna potrzeba zadziwienia świata nowym odczytaniem i podejściem do dawnych rękopisów oraz poezji religijnej. Wszystkie te inspiracje wsparte były wielką mnogością idei i eksperymentów, według nas odpowiednich do tego, aby w toku właściwej pracy praktycznej mogły one współgrać z rozwojem, kształceniem się i kreatywnością. W skład zespołu weszli młodzi profesjonalni muzycy, gotowi w nowy sposób spojrzeć na sens i istotę swojego zawodu, a także inni czyści, jak niezapisana karta. Idąc za myślą mediewistów z Domu Puszkina, przyjęliśmy nazwę zespołu: Sirin. СИРИН Наш ансамбль появился на свет в сочельник Рождества Христова 1990 года. Это был концерт в музее древнерусского искусства и архитектуры им. А.Рублева. Причин для его возникновения было, по меньшей мере, три: 1. Неофитская потребность в стремительном богопознании. 2. Патриотическое стремление к возрождению национального певческого языка. 3. Авангардно-модернистское стремление удивить мир новым прочтением древних рукописей, и духовной поэзии. Все эти побуждения были подкреплены некоей массой идей и экспериментов, способных, на мой взгляд, при правильной практической разработке срезонировать в некоем творческом образовании. В состав ансамбля вошли молодые профессиональные музыканты, способные по- 16

17 SIRIN Jest to imię apokryficznego rajskiego ptaka, który śpiewa niewysłowione pieśni o duszach zbawionych i szczęśliwych. Wyjątkowe cechy zespołu Sirin przejawiają się w szczególnym podejściu do idei dźwięku. Polega ona na posługiwaniu się techniką mistrzów autentycznego śpiewu w kontekście i w ścisłym związku z liturgią i przestrzenią paraliturgii. Jako widomy tego rezultat, głównym źródłem brzmiącego Słowa staje się dla nas niepodzielne trwanie w kontekście dzieła (prostszymi słowami zanim wydasz dźwięk, pomyśl, co on wyraża). Poprzez istnienie tego właśnie związku można zasadniczo objaśnić różnorodność repertuaru zespołu. Oto jego główne tematy: staroruskie liturgiczne pieśni cerkiewne wieków XV XVIII: znamiennyje, putiewoje, diemiestwiennyje raspiewy, wczesne partesy, strocznaja i znamiennaja wielogłosowość, koncertowe partesy. Staroruska tradycja śpiewacza sama w sobie stanowi unikalne zjawisko w kulturze światowej. Nie jest sposobem новому взглянуть на смысл своей профессии или чистые, как белый лист. С легкой руки медиевистов из Пушкинского Дома мы нарекли себя «Сирином» по имени апокрифической райской певчей птицы, что «поет неизреченные песни о спасшихся душах». Исключительной особенностью «Сирина» является особый подход к идее звука, который заключается в использовании техники мастеров аутентичного пения в контексте богослужения и паралитургического пространства. В конечном итоге главным для нас является причина звучащего Слова, недвойственное существование в контексте произведения \ проще прежде, чем издашь звук, подумай, что он выражает. Этим во многом объясняется разнообразие репертуара ансамбля. Вот его основные темы: Древнерусские богослужебные песнопения веков: знаменный, путевой демественный роспевы, ранний партес, строчное и знаменное 17

18 NIEDZIELA, 23 SIERPNIA wyrażania samego siebie, lecz wizerunkiem modlitwy danym nam w śpiewie. Ideałem śpiewu liturgicznego jest podobieństwo do śpiewu aniołów, a jego podstawę stanowi stan wewnętrzny wykonawcy, określający zarówno styl śpiewu, jak i wpływający na sam dźwięk. pieśni religijne (duchownyje stichi): pozaliturgiczne pieśni o treści religijnej, wyrażające istotę i sens prawosławnej wizji świata, obecnej w różnych społecznych warstwach i kontekstach. Pierwsze zanotowane przykłady spotyka się w klasztornych rękopisach z XV wieku. Jednakowoż, pieśni religijne gatunek bardzo niegdyś rozpowszechniony wyróżniają się rozmaitością form, w których przedziwnie mieszają się muzyczne i poetyckie tradycje różnych wieków i narodów. muzyka autorska: Paleta dźwiękowa zespołu Sirin jest bardzo różnorodna, co zawsze przyciągało ku niemu uwagę czołowych kompozytorów współczesnych. Jednakże, wierny swojej koncepcji Sirin nader wybiórczo odnosi się do autorskich propozycji, starając się w miarę możliwości unikać pustych i jałowych stylizacji. многоголосье, партесный концерт. Древнерусская певческая традиция представляет собой уникальное явление в мировой культуре. Это не способ самовыражения, а образ молитвы, данный нам в пении. Идеал богослужебного пения подобие пению Ангелов, и его основа внутреннее состояние, определяющее и манеру и звук. Духовные стихи: внелитургические песни духовного содержания, отражающие сущность православного миропонимания в различных социальных континиумах. Первые фиксированные образцы встречаются в монастырских рукописях 15 века, однако, духовные стихи жанр некогда очень распространенный, отличаются разнообразием форм, где причудливо смешиваются музыкальные и поэтические традиции разных веков и народов. Авторская музыка: Звуковая палитра «Сирина» очень разнообразна, что привлекало и продолжает привлекать к нему внимание ведущих композиторов. Однако, верный 18

19 SIRIN W 1994 roku Władimir Martynow specjalnie dla zespołu napisał Płacz Jeremii (Lamentacje Jeremiasza), utwór jednoczący w sobie dawną chrześcijańską tradycję śpiewaczą oraz technikę minimalistyczną. Zespół z dużym powodzeniem wykonywał i nadal wykonuje inne utwory Martynowa: Requiem, Igry angiełow i ludiej (Zabawy aniołów i ludzi), fragmenty Apokalipsy, Zapowiedi Błażenstw (Błogosławieństwa ewangeliczne). Spośród innych utworów, napisanych specjalnie dla zespołu Sirin, można wymienić Muzyku dla rożdestwa (Muzykę na Boże Narodzenie) oraz Słowo Pawła Karmanowa, muzykę do spektaklu Szynel (Płaszcz) Aleksandra Bakszego. Szczególne miejsce w repertuarze zespołu zajmują aranżacje autorskie i improwizacje jego członków Walentyny Georgijewskiej, Andrieja Kotowa, Aleksandra Manockowa i innych (o czym można przeczytać na stronie internetowej zespołu Sirin Dokonania teatralne: Poważna współpraca zespołu Sirin z teatrem rozpoczęła się od propozycji wybitnego rosyjskiego reżysera Anatolija Wasiliewa, aby wystawić своей концепции «Сирин» весьма «привередливо» относится к авторским предложениям, стараясь, по возможности избегать пустых стилизаций. В 1994 году Владимир Мартынов специально для ансамбля написал «Плач Иеремии», объединяющий в себе древние христианские певческие традиции и минималистическую технику. Ансамбль с большим успехом исполнял и исполняет другие произведения Вл. Мартынова: «Реквием», «Игры ангелов и людей», фрагменты «Апокалипсиса», «Заповеди Блаженств». Из других произведений, написанных специально для «Сирина» можно отметить «Музыку для рождества» и «Слово» Павла Карманова, музыку к спектаклю «Шинель» Александра Бакши. Особое место в репертуаре ансамбля занимают авторские аранжировки и импровизации его участников Валентины Георгиевской, Андрея Котова, Александра Маноцкова и др. \ об этом отдельно на сайте «Сирина»\. 19

20 NIEDZIELA, 23 SIERPNIA Lamentacje Jeremiasza. W wyniku rocznej pracy pod kierunkiem Nikołaja Czindiakina, układów ćwiczeń, w 1996 roku światło dzienne ujrzał słynny spektakl, w którym wszystkie role wykonywali śpiewacy zespołu. Lamentacje Jeremiasza otrzymały wysoką ocenę światowej społeczności teatralnej. W Rosji w 1997 roku przedstawienie zdobyło nagrodę Złotej Maski jako najlepszy spektakl. Twórcza współpraca z Anatolijem Wasiliewem była kontynuowana w spektaklu Mozart i Salieri, gdzie zespół Sirin wykonał Requiem W. Martynowa oraz tańce. Pogłębione studia dawnych rękopisów oraz więź z narodową prawosławną tradycją pozwoliły zespołowi, nie wpadając w amatorską teatralność, zbliżyć się do zrozumienia średniowiecznego misterium. W 1996 roku ukazał się program Christos rożdajetsia, sławitie! (Chrystus się rodzi, wychwalajcie Go!), do którego ułożenia wykorzystano dramat misteryjny Car Irod (Król Herod). Театральные работы: Серьезное сотрудничество с театром началось для «Сирина» с предложения выдающегося российского режиссера Анатолия Васильева поставить «Плач Иеремии». В результате года работы под руководством Николая Чиндяйкина, системы тренингов в 1996 году на свет появился знаменитый спектакль, все роли в котором исполняли певцы ансамбля. «Плач Иеремии» получил самую высокую оценку мировой театральной общественности. В России он получил «Золотую маску» 1996 года, как лучший спектакль. Творческий союз с Анатолием Васильевым и продолжился в спектакле «Моцарт и Сальери», где ансамбль пел «Реквием» Вл.Мартынова, танцевал. Серьезное изучение древних рукописей, общение с народной православной традицией позволило ансамблю, не впадая в «самодеятельную театральность» приблизиться к пониманию средневековой мистерии. В 1996 появилась 20

21 SIRIN W 2000 roku zostało wystawione Pieszcznoje diejstwo (Oficjum o Trzech Młodziankach w Piecu Ognistym) według rękopisu z XVII wieku dawne liturgiczne nabożeństwo, które dotarło na Ruś z Bizancjum. Wtedy to żeńska część zespołu pod kierownictwem Walentyny Gieorgijewskiej wystawiła Litanię do Bogurodzicy dawne teksty chwalebne Bogurodzicy do muzyki W. Martynowa. Oba te dzieła były prezentowane na Światowej Olimpiadzie Teatralnej w Moskwie, gdzie otrzymały najwyższą ocenę specjalistów. W 2004 roku miała miejsce premiera spektaklu Płaszcz wystawionego przez Walerija Fokina, gdzie zespół Sirin śpiewał muzykę A. Bakszego. 24 lutego odbyła się premiera spektaklu Nielepaja poemka (Niedorzeczny poemacik) wystawionego przez Kamę Gmikasa, gdzie zespół Sirin również wykonał muzykę A. Bakszego oraz własne improwizacje. Podobnie jak 16 lat temu, i dziś zespół Sirin jest wciąż tak samo młody i niewyczerpany w swojej twórczej energii. программа «Христос рождается, славите!», где структурно используется народная мистериальная драма «Царь Ирод». В 2000 году по рукописям 17 века было восстановлено «Пещное действо» древний богослужебный чин, пришедший к нам из Византии. Тогда же женская группа ансамбля под руководством Валентины Георгиевской поставила «Литании Богородице» древние тексты Похвалы Богородице на музыку Вл. Мартынова. Обе эти работы были представлены на Всемирной театральной Олимпиаде, где получили самую высокую оценку специалистов. В 2004 году вышла премьера спектакля «Шинель» в постановке Валерия Фокина, где «Сирин» поет музыку А.Бакши. 24 февраля состоялась премьера спектакля «Нелепая поэмка» в постановке Камы Гмнкаса, 21

22 NIEDZIELA, 23 SIERPNIA Łączymy stałe występy i nagrania z pracą badawczą, aktywnie (jak zresztą i zawsze) współpracujemy z licznymi uczonymi, muzykami i reżyserami teatralnymi. Przygotowujemy nowe programy, widowiska, poszukujemy żywego Słowa oraz samych siebie. где «Сирин» так же поет музыку А. Бакши и свои импровизации. Сегодня ансамбль «Сирин» так же молод и творчески не исчерпан, как и 16 лет назад. Мы сочетаем постоянные гастроли, записи с исследовательской работой, активно \как, впрочем, и всегда \ сотрудничаем с множеством ученых, музыкантов и режиссеров. Готовим новые программы, постановки, ищем живое Слово и себя.

23 SIRIN SIRIN Named after a Bird of Paradise from Russian Christian legends, Sirin Ensemble was formed in 1989 by director Andrey Kotov and a group of professional musicians. Prior to this, Kotov spent many years studying Russian sacred folklore while on expeditions to some of the remotest places of the country where ancient traditions are still preserved. His research has enabled Sirin to develop a unique repertoire ranging from the dark, sonorous style of Old Believers Church to the haunting songs of spiritual wanderers. Sirin also performs early music from other Christian communities that were originally linked to other religions and cultures by important common influences, thus the ensemble s repertoire includes chants from the early Roman, Serbian, Byzantine and Georgian Churches. With appeal that transcends all borders, Sirin presents its interpretation of Russian church and spiritual folk. 23

24 24

25 25

26 poniedziałek, 24 sierpnia, godz KOLEGIATA SEQUENTIA (Kolonia-Paryż) Fragmenty na koniec czasów IX XI w. PROGRAM:...sin tac piqueme, daz er touuan scal FRAGMENT MUSPILLI, PRAWDOP. FULDA (POCZ. IXW.) Unsar trohtin hat farsalt WERSJA INSTR. FREISINGER PETRUSLIED, BAWARIA (KONIEC IXW.) Thes habet er ubar woroltring DE DIE IUDICII Z EVANGELIENBUCH OTFRYDA VON WEISSENBURG (ALZACJA, 875) Gaude coelestis sponsa UTWÓR INSTRUMENTALNY OPARTY NA MELODIACH SEKWENCJI FRANKOŃSKICH (IXW.) Thaer waes swylcra fela LAY OF THE LAST SURVIVOR Z POEMATU EPICKIEGO BEOWULF (ANGLO-SAKSONIA, OK. VIII W.) Cigni UTWÓR INSTRUMENTALNY OPARTY NA MELODIACH SEKWENCJI FRANKOŃSKIEJ (X W.) Iudicii signum PROROCTWO SYBILLI ERYTREJSKIEJ (AKWITANIA, XI W.) Puella turbata UTWÓR INSTRUMENTALNY OPARTY NA MELODII SEKWENCJI FRANKOŃSKIEJ (XW.) Summi regis archangele Michahel SEQUENTIA, QUAM ALCUINUS COMPOSUIT KAROLO IMPERATORI (EINSIEDELN, XW.) A fellr austan um eitrdala PROROCTWO VÖLVY ZE STAROISLANDZKIEJ EDDY (ISLANDIA, XW.) BENJAMIN BAGBY śpiew i harfa NORBERT RODENKIRCHEN flety 26

27 FRAGMENTY NA KONIEC CZASÓW Od czasów wprowadzenia chrześcijaństwa do Europy aż do końca pierwszego millenium apokaliptyczne wizje Końca Czasów i Sądu Ostatecznego były szeroko rozpowszechnione, zarówno w tekstach literackich, jak i przedstawieniach plastycznych. Wyobrażenia te, oparte zwłaszcza na biblijnym Objawieniu św. Jana noszą czasami osobliwe podobieństwo do pogańskich germańskich opisów zagłady świata podczas strasznej ostatecznej bitwy (Ragnarök) pomiędzy bogami (m. in. Odin, Thor, etc.) i ich śmiertelnymi wrogami olbrzymami. Rozmaite źródła posiadają wspólne cechy: słowa przepowiedni kobiet; donośny dźwięk rogu; armie nacierające z góry i z dołu; załamanie się materialnej rzeczywistości i ostateczne zniszczenia świata ogniem. Apokaliptyczne wyobrażenie, które przychodzi od razu na myśl, kojarzone jest z niepojętą tajemnicą końca czasów pełnego strachu i zniszczenia. Stajemy wobec mrożącego krew w żyłach obrazu czterech jeźdźców bezlitośnie galopujących poprzez skazany na zagładę świat. Jednak greckie słowo apokalypsis oznacza ENDZEIT FRAGMENTE From the time of Christianity s introduction into Europe until the end of the first millennium, apocalyptic images of the End of Days and the Last Judgment were widespread, both in texts and in the visual arts. These images, based largely on the Biblical Revelation of John, at times bear a remarkable similarity to the pagan Germanic descriptions of the world s destruction during the final terrible battle (Ragnarök) between the gods (Odin, Thor, etc.) and their mortal enemies, the giants. These disparate sources share certain characteristics: the words of female oracles; the sounding of the horn; the massing of armies from below and above; the breakdown of material reality and the final destruction of the world by fire. The image of the Apocalypse which most readily comes to mind is associated with the almost incomprehensible mystery of the end of time, filled with terror and destruction. We envision the chilling image of the four horsemen mercilessly riding down upon our doomed world. But the Greek word apokalypsis actually means unveiling, or revelation, an image strongly linked to our mortal desire for access to the 27

28 PONIEDZIAŁEK, 24 SIERPNIA odsłonięcie czy objawienie pojęcie mocno związane z naszym śmiertelnym dążeniem do przeniknięcia zagadki bytu, z niemal fizyczną tęsknotą do zjednoczenia się ze stworzeniem i boskością. Księga Objawienia św. Jana jest nie tylko wiernym opisem tego, co widział i słyszał na wyspie Patmos, jest też pełna uczucia niecierpliwości i pragnienia. Pełni takich właśnie uczuć, średniowieczni artyści stworzyli szczególnie wymowny zbiór śpiewanej poezji. Utwory te, posługujące się często tajemniczym językiem i zagadkowymi obrazami, wizjonerskimi i prorockimi, miały przygotować zarówno śpiewaka, jak i słuchacza do szczególnej wewnętrznej wędrówki poznania i zrozumienia, miały obudzić duszę, aby mogła doświadczyć widzenia tego, co będzie kiedyś objawione. W prezentowanym dziś programie odkrywamy muzyczny świat tych zaskakujących i pełnych mocy tekstów. Niektóre z nich dotrwały do naszych czasów tylko we fragmentach: staro-wysoko-niemiecki Muspilli, który opisuje przebudzenie zmarłych, dzieła Szatana, walkę mysteries of existence, to our almost physical longing for union with creation and with the deity. John s Book of Revelation is not only a faithful report of what he saw and heard in visions on the island of Patmos, but it is also filled with the feeling of his impatience and desire. In all these senses of the word, medieval artists created an especially powerful body of sung poetry, often in obscure images and language, visionary and prophetic, to prepare the singer and listener alike for a particular inner voyage of comprehension, and to awaken the soul to the experience of seeing that which is one day to be revealed. In this programme, we explore the musical world of these surprising, powerful texts, some of which survive only as fragments: the Old High German Muspilli, which describes the waking of the dead, the workings of Satan, the fight of Elias with Anti-Christ, the call to judgment, and warns of the uselessness wealth and bribery in that final courtroom; the prophecy of the Erythrean Sibyl (an acrostic text surviving only in Augustine s City of God) as sung in Aquitanian cloisters; the Alsatian monk Otfrid s rhyming German verses 28

29 SEQUENTIA Eliasza z Antychrystem, wezwanie na sąd i bezużyteczność materialnych dóbr i przekupstwa wobec ostatecznego trybunału; proroctwo Sybilli Erytrejskiej (akrostych zachowany tylko w Państwie Bożym św. Augustyna) śpiewane w akwitańskich klasztorach; rymowane wersety alzackiego mnicha Otfryda, opisujące okropieństwa ostatecznego dnia; staroangielska Lai ostatniego ocalałego (przechowana wewnątrz anglosaksońskiego eposu Beowulf) opisująca posępny i żałosny koniec bezimiennego plemienia, gdy jego bezużyteczny skarb składany jest w grocie przez samotnego niedobitka czekającego na przybycie smoka; mistrzowska łacińska sekwencja z frankońskiej tradycji wychwalająca archaniołów; instrumentalne interludia oparte na sekwelach nietekstowanych melodiach sekwencji opatrzonych tytułami (jak puella turbata, fistula, cithara) wskazującymi na możliwość ich przedchrześcijańskiego zastosowania; w końcu pochodzący z Eddy, staroislandzkiego zbioru, wstrzącający opis Ragnaroku, kiedy armie Surta i Lokiego przypuszczają ostateczny, śmietelny atak na rodzimych, północnoeuropejskich bogów. which describe the terrible final day; the Old English Lay of the Last Survivor (found embedded in the Anglo-Saxon Beowulf epic) describes the bleak and lonely end to an unnamed tribe, as their useless treasure is heaped in a cave by the lone survivor, to await a dragon s arrival; a masterful Latin sequence from Frankish tradition, praising the archangels; instrumental interludes based on sequelae untexted sequence melodies with titles (such as puella turbata, fistula, cithara) which point to possible pre-christian usages; and finally, from the Old Icelandic Edda collection, the harrowing description of Ragnarök, when the armies of Surt and Loki launch their final, deadly assault on the indigenous northern European gods. INSTRUMENTS The instruments used in this concert include reconstructions of Germanic lyres (based on 7th century instruments from Oberflacht, near Stuttgart), an early medieval triangular harp, and copies of medieval transverse flutes (including a flute made from a swan s bone, based on an 11th century instrument unearthed near Speyer). 29

30 PONIEDZIAŁEK, 24 SIERPNIA INSTRUMENTY Instrumenty użyte w tym koncercie, to rekonstrukcje germańskich lir (oparte na VII-wiecznych instrumentach z Oberflacht koło Stuttgartu), wczesnośredniowieczna harfa trójkątna i kopie średniowiecznych fletów poprzecznych (wśród nich flet zrobiony z kości łabędzia w oparciu o XI-wieczny instrument wykopany w okalicach Spiry). SEQUENTIA Założona w 1977 roku przez Benjamina Bagby i nieżyjącą już Barbarę Thornton Sequentia jest jednym z najbardziej zasłużonych i nowatorskich zespołów muzyki średniowiecznej. Prowadzona przez Benjamina Bagby Sequentia ma za sobą niemal trzydzieści lat międzynarodowych tras koncertowych, bogatą dyskografię obejmującą całą epokę Wieków Średnich (m.in. wszystkie działa Hildegardy z Bingen), filmowe i telewizyjne produkcje średniowiecznego dramatu muzycznego, a także całe pokolenie młodych wykonawców wykształconych na kursach prowadzonych przez członków zespołu. SEQUENTIA Founded in 1977 by Benjamin Bagby and the late Barbara Thornton, Sequentia is among world s most respected and innovative ensembles for medieval music. Under the direction of Benjamin Bagby, Sequentia can look back on almost thirty years of international concert tours, a comprehensive discography spanning the entire Middle Ages (including the complete works of Hildegard von Bingen), film and television productions of medieval music drama, and a new generation of young performers trained in professional courses given by members of the ensemble. Sequentia has performed throughout Western and Eastern Europe, the Americas, India, the Middle East, East Asia, Africa and Australia, and has received numerous prizes (including a Disque d Or, several Diapasons d Or, two Edison Prizes, the Deutsche Schallplattenpreis and a Grammy nomination) for many of its more than two dozen recordings on the Sony-BMG/Deutsche Harmonia Mundi and Marc Aurel Edition labels. 30

JĘZYK ANGIELSKI POZIOM ROZSZERZONY (A1)

JĘZYK ANGIELSKI POZIOM ROZSZERZONY (A1) EGZAMIN GIMNAZJALNY W ROKU SZKOLNYM 2012/2013 JĘZYK ANGIELSKI POZIOM ROZSZERZONY (A1) ROZWIĄZANIA ZADAŃ I SCHEMAT PUNKTOWANIA KWIECIEŃ 2013 Rozumienie ze słuchu Wymagania ogólne II. Rozumienie Uczeń rozumie

Bardziej szczegółowo

ERASMUS + : Trail of extinct and active volcanoes, earthquakes through Europe. SURVEY TO STUDENTS.

ERASMUS + : Trail of extinct and active volcanoes, earthquakes through Europe. SURVEY TO STUDENTS. ERASMUS + : Trail of extinct and active volcanoes, earthquakes through Europe. SURVEY TO STUDENTS. Strona 1 1. Please give one answer. I am: Students involved in project 69% 18 Student not involved in

Bardziej szczegółowo

Konsorcjum Śląskich Uczelni Publicznych

Konsorcjum Śląskich Uczelni Publicznych Konsorcjum Śląskich Uczelni Publicznych Dlaczego powstało? - świat przeżywa dziś rewolucję w obszarze edukacji, - naszym celem jest promocja śląskiego jako regionu opartego na wiedzy, i najnowszych technologiach,

Bardziej szczegółowo

1 Rozważania na każdy dzień. Cz. IX Marcin Adam Stradowski J.J. OPs

1 Rozważania na każdy dzień. Cz. IX Marcin Adam Stradowski J.J. OPs 1 2 Spis treści Wszystkich Świętych (1 listopada)......6 Wspomnienie wszystkich wiernych zmarłych (2 listopada)......7 Prawdziwie w Bogu (3 listopada)......8 Przełamać duchową pustkę (4 listopada)......9

Bardziej szczegółowo

ALA MA KOTA PRESCHOOL URSYNÓW WARSAW POLAND

ALA MA KOTA PRESCHOOL URSYNÓW WARSAW POLAND ALA MA KOTA PRESCHOOL URSYNÓW WARSAW POLAND Ala ma kota is a network of non-public education preschools which are entered into the register of non-public schools and institutions of the Capital City of

Bardziej szczegółowo

Test sprawdzający znajomość języka angielskiego

Test sprawdzający znajomość języka angielskiego Test sprawdzający znajomość języka angielskiego Imię i Nazwisko Kandydata/Kandydatki Proszę wstawić X w pole zgodnie z prawdą: Brak znajomości języka angielskiego Znam j. angielski (Proszę wypełnić poniższy

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Virginia Evans Jenny Dooley

Spis treści. Virginia Evans Jenny Dooley pis treści chool... p. y things... p. ports... p. y home... p. 8 y family... p. 0 nimals... p. Free-time activities... p. 8 Food... p. Virginia vans Jenny ooley łownictwo ZZW chool like aths and nglish

Bardziej szczegółowo

DODATKOWE ĆWICZENIA EGZAMINACYJNE

DODATKOWE ĆWICZENIA EGZAMINACYJNE I.1. X Have a nice day! Y a) Good idea b) See you soon c) The same to you I.2. X: This is my new computer. Y: Wow! Can I have a look at the Internet? X: a) Thank you b) Go ahead c) Let me try I.3. X: What

Bardziej szczegółowo

NAUCZYCIELE/TEACHERS Nauczyciele z Polskiej Szkoły Sobotniej z Liverpool:

NAUCZYCIELE/TEACHERS Nauczyciele z Polskiej Szkoły Sobotniej z Liverpool: NAUCZYCIELE/TEACHERS Nauczyciele z Polskiej Szkoły Sobotniej z Liverpool: posiadają odpowiednie kwalifikacje, przygotowanie pedagogiczne oraz doświadczenie w pracy z dziećmi i młodzieżą, stosują w swojej

Bardziej szczegółowo

KRYTERIUM WYMAGAŃ Z RELIGII. Uczeń otrzymujący ocenę wyższą spełnia wymagania na ocenę niższą.

KRYTERIUM WYMAGAŃ Z RELIGII. Uczeń otrzymujący ocenę wyższą spełnia wymagania na ocenę niższą. KRYTERIUM WYMAGAŃ Z RELIGII Uczeń otrzymujący ocenę wyższą spełnia wymagania na ocenę niższą. KLASA I Semestr I Ocena dopuszczająca -Umie wykonać znak krzyża, -Zna niektóre modlitwy i wymaga dużej pomocy

Bardziej szczegółowo

The Lights of Chartres Eustachy Kossakowski, 1983-1989

The Lights of Chartres Eustachy Kossakowski, 1983-1989 Eustachy Kossakowski, 1983-1989 dimensions: 40 x 29 cm technique: 12 color prints on Hahnemuhle Photo Rag 308 g/m² paper made from original Eustachy Kossakowski s negatives edition: 6 price: 12 000 PLN

Bardziej szczegółowo

photo graphic Jan Witkowski Project for exhibition compositions typography colors : +48 506 780 943 : janwi@janwi.com

photo graphic Jan Witkowski Project for exhibition compositions typography colors : +48 506 780 943 : janwi@janwi.com Jan Witkowski : +48 506 780 943 : janwi@janwi.com Project for exhibition photo graphic compositions typography colors Berlin London Paris Barcelona Vienna Prague Krakow Zakopane Jan Witkowski ARTIST FROM

Bardziej szczegółowo

Zestawienie czasów angielskich

Zestawienie czasów angielskich Zestawienie czasów angielskich Present Continuous I am, You are, She/ He/ It is, We/ You/ They are podmiot + operator + (czasownik główny + ing) + reszta I' m driving. operator + podmiot + (czasownik główny

Bardziej szczegółowo

LICENCJA 2016 ROYALTIES 2016

LICENCJA 2016 ROYALTIES 2016 1 p a g e LICENCJA 2016 ROYALTIES 2016 Zaproszona Grupa The guest group Potwierdzam, że program prezentowany przez Zespół ma charakter tracycyjny, stanowi część folkloru kraju pochodzenia i jest wolny

Bardziej szczegółowo

Polska Szkoła Weekendowa, Arklow, Co. Wicklow KWESTIONRIUSZ OSOBOWY DZIECKA CHILD RECORD FORM

Polska Szkoła Weekendowa, Arklow, Co. Wicklow KWESTIONRIUSZ OSOBOWY DZIECKA CHILD RECORD FORM KWESTIONRIUSZ OSOBOWY DZIECKA CHILD RECORD FORM 1. Imię i nazwisko dziecka / Child's name... 2. Adres / Address... 3. Data urodzenia / Date of birth... 4. Imię i nazwisko matki /Mother's name... 5. Adres

Bardziej szczegółowo

Formularz dla osób planujących ubiegać się o przyjęcie na studia undergraduate (I stopnia) w USA na rok akademicki

Formularz dla osób planujących ubiegać się o przyjęcie na studia undergraduate (I stopnia) w USA na rok akademicki Formularz dla osób planujących ubiegać się o przyjęcie na studia undergraduate (I stopnia) w USA na rok akademicki 2017-2018 Zanim zaczniesz wypełniać formularz, zapoznaj się z Instrukcjami! Imię i nazwisko:

Bardziej szczegółowo

Egzamin maturalny z języka angielskiego na poziomie dwujęzycznym Rozmowa wstępna (wyłącznie dla egzaminującego)

Egzamin maturalny z języka angielskiego na poziomie dwujęzycznym Rozmowa wstępna (wyłącznie dla egzaminującego) 112 Informator o egzaminie maturalnym z języka angielskiego od roku szkolnego 2014/2015 2.6.4. Część ustna. Przykładowe zestawy zadań Przykładowe pytania do rozmowy wstępnej Rozmowa wstępna (wyłącznie

Bardziej szczegółowo

Angielski bezpłatne ćwiczenia - gramatyka i słownictwo. Ćwiczenie 7

Angielski bezpłatne ćwiczenia - gramatyka i słownictwo. Ćwiczenie 7 Angielski bezpłatne ćwiczenia - gramatyka i słownictwo. Ćwiczenie 7 Przetłumacz na język angielski.klucz znajdziesz w drugiej części ćwiczenia. 1. to do business prowadzić interesy Prowadzę interesy w

Bardziej szczegółowo

W imię Ojca i Syna i Ducha Świętego

W imię Ojca i Syna i Ducha Świętego W imię Ojca i Syna i Ducha Świętego Sens życia Gdy na początku dnia czynię z wiarą znak krzyża, wymawiając słowa "W imię Ojca i Syna, i Ducha Świętego", Bóg uświęca cały czas i przestrzeń, która otworzy

Bardziej szczegółowo

JĘZYK ANGIELSKI POZIOM ROZSZERZONY

JĘZYK ANGIELSKI POZIOM ROZSZERZONY EGZAMIN GIMNAZJALNY W ROKU SZKOLNYM 2013/2014 JĘZYK ANGIELSKI POZIOM ROZSZERZONY ROZWIĄZANIA ZADAŃ I SHEMAT PUNKTOWANIA KWIEIEŃ 2014 Rozumienie ze słuchu Wymagania ogólne II. Rozumienie Uczeń rozumie proste,

Bardziej szczegółowo

2 NIEDZIELA PO NARODZENIU PAŃSKIM

2 NIEDZIELA PO NARODZENIU PAŃSKIM 2 NIEDZIELA PO NARODZENIU PAŃSKIM PIERWSZE CZYTANIE Syr 24, 1-2. 8-12 Mądrość Boża mieszka w Jego ludzie Czytanie z Księgi Syracydesa. Mądrość wychwala sama siebie, chlubi się pośród swego ludu. Otwiera

Bardziej szczegółowo

TEMATY Z JĘZYKA POLSKIEGO NA MATURĘ USTNĄ na rok 2010/ 2011 w ZSP im. Orląt Lwowskich w Stopnicy

TEMATY Z JĘZYKA POLSKIEGO NA MATURĘ USTNĄ na rok 2010/ 2011 w ZSP im. Orląt Lwowskich w Stopnicy TEMATY Z JĘZYKA POLSKIEGO NA MATURĘ USTNĄ na rok 2010/ 2011 w ZSP im. Orląt Lwowskich w Stopnicy LITERATURA 1. "Żyć życiem innym niż większość". Twoje rozważania o wybranych bohaterach literackich idących

Bardziej szczegółowo

Ankiety Nowe funkcje! Pomoc magda.szewczyk@slo-wroc.pl. magda.szewczyk@slo-wroc.pl. Twoje konto Wyloguj. BIODIVERSITY OF RIVERS: Survey to students

Ankiety Nowe funkcje! Pomoc magda.szewczyk@slo-wroc.pl. magda.szewczyk@slo-wroc.pl. Twoje konto Wyloguj. BIODIVERSITY OF RIVERS: Survey to students Ankiety Nowe funkcje! Pomoc magda.szewczyk@slo-wroc.pl Back Twoje konto Wyloguj magda.szewczyk@slo-wroc.pl BIODIVERSITY OF RIVERS: Survey to students Tworzenie ankiety Udostępnianie Analiza (55) Wyniki

Bardziej szczegółowo

TRIDUUM PASCHALNE MĘKI, ŚMIERCI I ZMARTWYCHWSTANIA CHRYSUSA ŚPIEWNIK

TRIDUUM PASCHALNE MĘKI, ŚMIERCI I ZMARTWYCHWSTANIA CHRYSUSA ŚPIEWNIK TRIDUUM PASCHALNE MĘKI, ŚMIERCI I ZMARTWYCHWSTANIA CHRYSUSA ŚPIEWNIK PARAFIA ŚWIĘTEGO STANISŁAWA BISKUPA I MĘCZENNIKA W ŁABOWEJ A.D. 2015 TRIDUUM PASCHALNE Męki, Śmierci i Zmartwychwstania Pana Ogólne

Bardziej szczegółowo

ANKIETA ŚWIAT BAJEK MOJEGO DZIECKA

ANKIETA ŚWIAT BAJEK MOJEGO DZIECKA Przedszkole Nr 1 w Zabrzu ANKIETA ul. Reymonta 52 41-800 Zabrze tel./fax. 0048 32 271-27-34 p1zabrze@poczta.onet.pl http://jedyneczka.bnet.pl ŚWIAT BAJEK MOJEGO DZIECKA Drodzy Rodzice. W związku z realizacją

Bardziej szczegółowo

EuroWeek Szkoła Liderów 2015

EuroWeek Szkoła Liderów 2015 EuroWeek Szkoła Liderów 2015 Tegoroczny Obóz Językowy Euroweek, niewątpliwie był jednym z tych wyjazdów, które zapadają w pamięci na długie lata. Grupa uczniów z naszej szkoły wraz z nauczycielem języka

Bardziej szczegółowo

KOCHAMY DOBREGO BOGA. Bóg kocha dzieci. Poradnik metodyczny do religii dla dzieci czteroletnich

KOCHAMY DOBREGO BOGA. Bóg kocha dzieci. Poradnik metodyczny do religii dla dzieci czteroletnich KOCHAMY DOBREGO BOGA Bóg kocha dzieci Poradnik metodyczny do religii dla dzieci czteroletnich Wydawnictwo WAM Księża Jezuici Kraków 2011 Ogólna prezentacja i wprowadzenie do pracy z podręcznikiem Kochamy

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA EDUKACYJNE NA POSZCZEGÓLNE OCENY Z PLASTYKI I ZAJĘĆ ARTYSTYCZNYCH (PLASTYCZNYCH)

WYMAGANIA EDUKACYJNE NA POSZCZEGÓLNE OCENY Z PLASTYKI I ZAJĘĆ ARTYSTYCZNYCH (PLASTYCZNYCH) WYMAGANIA EDUKACYJNE NA POSZCZEGÓLNE OCENY Z PLASTYKI I ZAJĘĆ ARTYSTYCZNYCH (PLASTYCZNYCH) Ocena niedostateczna Ocena dopuszczająca Ocena dostateczna nie zdobył podstawowych wiadomości i umiejętności;

Bardziej szczegółowo

Efekty kształcenia dla kierunku Edukacja artystyczna w zakresie sztuki muzycznej

Efekty kształcenia dla kierunku Edukacja artystyczna w zakresie sztuki muzycznej Załącznik nr 4 do Uchwały Nr 673 Senatu UWM w Olsztynie z dnia 6 marca 2015 roku w sprawie zmiany Uchwały Nr 187 Senatu UWM w Olsztynie z dnia 26 marca 2013 roku zmieniającej Uchwałę Nr 916 Senatu UWM

Bardziej szczegółowo

St. Valentine s Day. Kilka faktów o Walentynkach. Początki Walentynek

St. Valentine s Day. Kilka faktów o Walentynkach. Początki Walentynek St. Valentine s Day Walentynki to święto wszystkich zakochanych w tradycji angloamerykańskiej przypadające na 14 dzień lutego. Na zajęciach wszyscy uczniowie obejrzeli film o rówieśnikach z Anglii przygotowujących

Bardziej szczegółowo

Studium Katechetyczne Wychowując w Wierze tłumaczenie po Polsku. OBJAWIENIE W PIŚMIE ŚWIĘTYM I TRADYCJI

Studium Katechetyczne Wychowując w Wierze tłumaczenie po Polsku. OBJAWIENIE W PIŚMIE ŚWIĘTYM I TRADYCJI Polish FF Curriculum Translation in Polish Studium Katechetyczne Wychowując w Wierze tłumaczenie po Polsku. OBJAWIENIE W PIŚMIE ŚWIĘTYM I TRADYCJI 1. Objawienie: Pismo Św. i Tradycja a. Pismo Święte: Części,

Bardziej szczegółowo

Angielski Biznes Ciekawie

Angielski Biznes Ciekawie Angielski Biznes Ciekawie Conditional sentences (type 2) 1. Discuss these two types of mindsets. 2. Decide how each type would act. 3. How would you act? Czy nauka gramatyki języka angielskiego jest trudna?

Bardziej szczegółowo

Łk 1, 1-4 KRĄG BIBLIJNY

Łk 1, 1-4 KRĄG BIBLIJNY Łk 1, 1-4 KRĄG BIBLIJNY Tomasz Kiesling Oborniki 2013 Być jak Teofil dziś Teofil konkretne imię adresata, chrześcijanina, do którego pisze św. Łukasz Ewangelię. Ewangelista przeprowadził wiele rozmów

Bardziej szczegółowo

Wybór Patrona dla naszej szkoły to projekt, który rozpoczął się w roku szkolnym 2004/2005. Spośród kilku kandydatur zgłoszonych w szkolnym referendum

Wybór Patrona dla naszej szkoły to projekt, który rozpoczął się w roku szkolnym 2004/2005. Spośród kilku kandydatur zgłoszonych w szkolnym referendum Wybór Patrona dla naszej szkoły to projekt, który rozpoczął się w roku szkolnym 2004/2005. Spośród kilku kandydatur zgłoszonych w szkolnym referendum przeprowadzonym wśród nauczycieli, uczniów i rodziców,

Bardziej szczegółowo

BSSSC Baltic Sea States Subregional Co-operation. operation good practices presentation

BSSSC Baltic Sea States Subregional Co-operation. operation good practices presentation BSSSC Baltic Sea States Subregional Co-operation operation good practices presentation Polites association was founded in 2002 in Szczecin Stowarzyszenie POLITES w Szczecinie Starszy Brat Starsza Siostra

Bardziej szczegółowo

Kryteria oceniania z religii dla klasy pierwszej liceum

Kryteria oceniania z religii dla klasy pierwszej liceum Kryteria oceniania z religii dla klasy pierwszej liceum ROZDZIAŁ CELUJĄCY BARDZO DOBRY DOBRY DOSTATECZNY DOPUSZCZAJĄCY NIEDOSTATECZNY I. Kim jestem? 2. Uzupełnia zdobytą na 3. Aktywnie uczestniczy w lekcji

Bardziej szczegółowo

Lesson 1. Czytanka i s³ownictwo

Lesson 1. Czytanka i s³ownictwo Lesson 1 Czytanka i s³ownictwo The Parkers John Parker is forty-four. His wife Susan is forty. His son Bob is seventeen. His daughter Alice is fourteen and his daughter Mary is ten. John Parker ma czterdzieœci

Bardziej szczegółowo

W DRODZE DO WIECZERNIKA PRZYJMUJEMY. Poradnik metodyczny do nauki religii dla klasy III szkoły podstawowej

W DRODZE DO WIECZERNIKA PRZYJMUJEMY. Poradnik metodyczny do nauki religii dla klasy III szkoły podstawowej W DRODZE DO WIECZERNIKA PRZYJMUJEMY Pana Jezusa Poradnik metodyczny do nauki religii dla klasy III szkoły podstawowej Wydawnictwo WAM Księża Jezuici Kraków 2013 Wprowadzenie do pracy z podręcznikiem do

Bardziej szczegółowo

Rola organów w dawnej liturgii

Rola organów w dawnej liturgii 1 o. Waldemar Kapeć OP Rola organów w dawnej liturgii Organy budowane w kościołach mniej więcej od VII w. Miały z górny ustaloną rolę. Organy miały akompaniować śpiewom podczas liturgii. Była to więc funkcja

Bardziej szczegółowo

SZCZEGÓŁOWY HARMONOGRAM SZKOLENIA Z JĘZYKA ANGIELSKIEGO

SZCZEGÓŁOWY HARMONOGRAM SZKOLENIA Z JĘZYKA ANGIELSKIEGO SZCZEGÓŁOWY HARMONOGRAM SZKOLENIA Z JĘZYKA ANGIELSKIEGO Projekt: Podnoszenie kwalifikacji drogą do sukcesu Szkolenie: j. angielski, poziom A1 Termin szkolenia: 15. 12. 2014 r. 06. 05. 2015 r. Termin Egzaminu

Bardziej szczegółowo

MATEUSZ SZCZYPIŃSKI EDUCATION SOLO EXHIBITIONS SELECTED GROUP EXHIBITIONS ART FAIRS ACHIEVEMENTS

MATEUSZ SZCZYPIŃSKI EDUCATION SOLO EXHIBITIONS SELECTED GROUP EXHIBITIONS ART FAIRS ACHIEVEMENTS Mateusz Szczypiński / bio MATEUSZ SZCZYPIŃSKI Born in 1984 in Piekary Śląskie, lives ans works in Cracow. Mateusz Szczypiński, author of collages and oil paintings, serves anew the patterns that have already

Bardziej szczegółowo

A n g i e l s k i. Phrasal Verbs in Situations. Podręcznik z ćwiczeniami. Dorota Guzik Joanna Bruska FRAGMENT

A n g i e l s k i. Phrasal Verbs in Situations. Podręcznik z ćwiczeniami. Dorota Guzik Joanna Bruska FRAGMENT A n g i e l s k i Phrasal Verbs in Situations Podręcznik z ćwiczeniami FRAGMENT Dorota Guzik Joanna Bruska Autorzy: Dorota Guzik, Joanna Bruska Konsultacja językowa: Tadeusz Z. Wolański Lektorzy: Maybe

Bardziej szczegółowo

Auschwitz and Birkenau Concentration Camp Records, 1940 1945 RG 15.191M

Auschwitz and Birkenau Concentration Camp Records, 1940 1945 RG 15.191M Auschwitz and Birkenau Concentration Camp Records, 1940 1945 RG 15.191M United States Holocaust Memorial Museum Archive 100 Raoul Wallenberg Place SW Washington, DC 20024 2126 Tel. (202) 479 9717 Email:

Bardziej szczegółowo

Pismo Święte podstawowym źródłem treści w programach. Kościoła Zielonoświątkowego w RP

Pismo Święte podstawowym źródłem treści w programach. Kościoła Zielonoświątkowego w RP Pismo Święte podstawowym źródłem treści w programach nauczania biblijnego Kościoła Zielonoświątkowego w RP Podstawa Programowa katechezy zielonoświątkowej Za podstawowe źródło treści oraz główną przesłankę

Bardziej szczegółowo

EGZAMIN MATURALNY 2013 JĘZYK ANGIELSKI

EGZAMIN MATURALNY 2013 JĘZYK ANGIELSKI Centralna Komisja Egzaminacyjna w Warszawie EGZAMIN MATURALNY 2013 JĘZYK ANGIELSKI POZIOM PODSTAWOWY Kryteria oceniania odpowiedzi MAJ 2013 ZADANIA ZAMKNIĘTE Zadanie 1. Obszar standardów Rozumienie ze

Bardziej szczegółowo

Rozkład materiału nauczania treści programowe dla klasy pierwszej gimnazjum

Rozkład materiału nauczania treści programowe dla klasy pierwszej gimnazjum Rozkład materiału nauczania treści programowe dla klasy pierwszej gimnazjum Rozkład materiału nauczania treści programowe dla klasy pierwszej gimnazjum Przedmiot: religia Klasa: pierwsza gimnazjum Tygodniowa

Bardziej szczegółowo

OPIS PRZEDMIOTU (MODUŁU KSZTAŁCENIA) SYLABUS

OPIS PRZEDMIOTU (MODUŁU KSZTAŁCENIA) SYLABUS OPIS PRZEDMIOTU (MODUŁU KSZTAŁCENIA) SYLABUS 1. Nazwa przedmiotu (modułu) w języku polskim: Historia polskiej tradycji muzycznej (kultura staropolska), 2. Nazwa przedmiotu (modułu) w języku angielskim:

Bardziej szczegółowo

Ścieżka: Kultura polska na tle tradycji śródziemnomorskich kl. I. Gimnazjum

Ścieżka: Kultura polska na tle tradycji śródziemnomorskich kl. I. Gimnazjum Ścieżka: Kultura polska na tle tradycji śródziemnomorskich kl. I. Gimnazjum Realizacje/Treści programowe. Planowane osiągnięcia Nauczyciel Realizato- -rzy Data Realizowane zagadnienia, Problemy treści

Bardziej szczegółowo

Rozkład materiału treści programowe dla klasy drugiej szkoły podstawowej

Rozkład materiału treści programowe dla klasy drugiej szkoły podstawowej Rozkład materiału treści programowe dla klasy drugiej szkoły podstawowej Przedmiot: religia Klasa: druga szkoły podstawowej Tygodniowa liczba godzin: 2 Przyjęto liczbę tygodni nauki: 32 Środki dydaktyczne:

Bardziej szczegółowo

UMFC WYDZIAŁ INSTRUMENTALNO-PEDAGOGICZNY W BIAŁYMSTOKU

UMFC WYDZIAŁ INSTRUMENTALNO-PEDAGOGICZNY W BIAŁYMSTOKU UMFC WYDZIAŁ INSTRUMENTALNO-PEDAGOGICZNY W BIAŁYMSTOKU KIERUNEK INSTRUMENTALISTYKA OPIS EFEKTÓW KSZTAŁCENIA DLA PROGRAMU KSZTAŁCENIA Nazwa kierunku studiów i kod programu Poziom kształcenia Profil kształcenia

Bardziej szczegółowo

Program nauczania zajęcia artystyczne (muzyka) klasy II gimnazjum w Końskowoli

Program nauczania zajęcia artystyczne (muzyka) klasy II gimnazjum w Końskowoli Program nauczania zajęcia artystyczne (muzyka) klasy II gimnazjum w Końskowoli Paweł Pytlak Końskowola 2010 Spis treści; I Ogólna charakterystyka programu II Cel zajęć artystycznych Cele główne Cele szczegółowe

Bardziej szczegółowo

Dobry wieczór. Cieszę się, że mogę być na Festiwalu po raz drugi. [Congratulations to Gołda Tencer and the Shalom Foundation.]

Dobry wieczór. Cieszę się, że mogę być na Festiwalu po raz drugi. [Congratulations to Gołda Tencer and the Shalom Foundation.] Ambassador Feinstein s Remarks at the Singer Jewish Cultural Festival, August 28, 2011 Dobry wieczór. Cieszę się, że mogę być na Festiwalu po raz drugi. in a row.] [Good evening. It is a great pleasure

Bardziej szczegółowo

B. MODUŁ PRZEDMIOTY SPECJALNOŚCIOWE - moduł solowy PRINCIPAL COURSE UNITS - solo option

B. MODUŁ PRZEDMIOTY SPECJALNOŚCIOWE - moduł solowy PRINCIPAL COURSE UNITS - solo option PLAN STUDIÓW STUDY STRUCTURE DIAGRAM TYP STUDIÓW: STUDIA STACJONARNE II STOPNIA MODE OF STUDY: FULL-TIME, MASTER STUDIES Kierunek: INSTRUMENTALISTYKA Programme: INSTRUMENTAL PERFORMANCE Specjalność: Gra

Bardziej szczegółowo

Industrial Landscape Eustachy Kossakowski, 1950s and 60s

Industrial Landscape Eustachy Kossakowski, 1950s and 60s dimensions: 38.5 x 28.5 cm technique: 12 black and white silver gelatin fiber prints made from original Eustachy Kossakowski s negatives edition: 6 price: 12 000 PLN Each portfolio is numbered and signed

Bardziej szczegółowo

Angielski bezpłatne ćwiczenia - gramatyka i słownictwo. Ćwiczenie 4

Angielski bezpłatne ćwiczenia - gramatyka i słownictwo. Ćwiczenie 4 Angielski bezpłatne ćwiczenia - gramatyka i słownictwo. Ćwiczenie 4 Przetłumacz na język angielski.klucz znajdziesz w drugiej części ćwiczenia. 1. to be angry with somebody gniewać się na kogoś Czy gniewasz

Bardziej szczegółowo

Język angielski. Poziom rozszerzony Próbna Matura z OPERONEM i Gazetą Wyborczą CZĘŚĆ I KRYTERIA OCENIANIA ODPOWIEDZI POZIOM ROZSZERZONY CZĘŚĆ I

Język angielski. Poziom rozszerzony Próbna Matura z OPERONEM i Gazetą Wyborczą CZĘŚĆ I KRYTERIA OCENIANIA ODPOWIEDZI POZIOM ROZSZERZONY CZĘŚĆ I Poziom rozszerzony Język angielski Język angielski. Poziom rozszerzony KRYTERIA OCENIANIA ODPOWIEDZI POZIOM ROZSZERZONY CZĘŚĆ I W schemacie oceniania zadań otwartych są prezentowane przykładowe odpowiedzi.

Bardziej szczegółowo

" Chór to nie tylko szkoła śpiewu, to sposób na życie wesołe i radosne..."

 Chór to nie tylko szkoła śpiewu, to sposób na życie wesołe i radosne... " Chór to nie tylko szkoła śpiewu, to sposób na życie wesołe i radosne..." Chór szkolny skupia uczniów lubiących łączyć swoje pasje, talent z artystycznym sposobem wyrażania siebie. To bardzo wymierny

Bardziej szczegółowo

Ankiety Nowe funkcje! Pomoc magda.szewczyk@slo-wroc.pl. magda.szewczyk@slo-wroc.pl. Twoje konto Wyloguj. BIODIVERSITY OF RIVERS: Survey to teachers

Ankiety Nowe funkcje! Pomoc magda.szewczyk@slo-wroc.pl. magda.szewczyk@slo-wroc.pl. Twoje konto Wyloguj. BIODIVERSITY OF RIVERS: Survey to teachers 1 z 7 2015-05-14 18:32 Ankiety Nowe funkcje! Pomoc magda.szewczyk@slo-wroc.pl Back Twoje konto Wyloguj magda.szewczyk@slo-wroc.pl BIODIVERSITY OF RIVERS: Survey to teachers Tworzenie ankiety Udostępnianie

Bardziej szczegółowo

PROJEKT refresz ODŚWIEŻ SWÓJ BLOK!

PROJEKT refresz ODŚWIEŻ SWÓJ BLOK! PROJEKT refresz ODŚWIEŻ SWÓJ BLOK! OFERTA WSPÓŁPRACY DLA ZARZĄDCÓW BLOKÓW I SPÓŁDZIELNI MIESZKANIOWYCH Miejsce: KRAKÓW Pragniemy zaprosić Państwa do udziału w konkursie realizowanym w ramach Grolsch ArtBoom

Bardziej szczegółowo

Zespół Szkół nr 21 w Bydgoszczy. Informacja zwrotna RELIGIA szkoła podstawowa klasa 4

Zespół Szkół nr 21 w Bydgoszczy. Informacja zwrotna RELIGIA szkoła podstawowa klasa 4 Zespół Szkół nr 21 w Bydgoszczy Informacja zwrotna RELIGIA szkoła podstawowa klasa 4 Opracowanie: mgr Violetta Kujacińska mgr Małgorzata Lewandowska Zasady: IZ może być ustna lub pisemna, IZ pisemną przekazujemy

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA PROGRAMOWE NA POSZCZEGÓLNE OCENY Z RELIGII DLA KLASY VI.

WYMAGANIA PROGRAMOWE NA POSZCZEGÓLNE OCENY Z RELIGII DLA KLASY VI. WYMAGANIA PROGRAMOWE NA POSZCZEGÓLNE OCENY Z RELIGII DLA KLASY VI. Przedmiot oceny 1. Cytaty z Pisma św., modlitwy, pieśni 2. Zeszyt przedmioto wy 3. Prace domowe 4. Testy i sprawdziany OCENA celująca

Bardziej szczegółowo

18. Przydatne zwroty podczas egzaminu ustnego. 19. Mo liwe pytania egzaminatora i przyk³adowe odpowiedzi egzaminowanego

18. Przydatne zwroty podczas egzaminu ustnego. 19. Mo liwe pytania egzaminatora i przyk³adowe odpowiedzi egzaminowanego 18. Przydatne zwroty podczas egzaminu ustnego I m sorry, could you repeat that, please? - Przepraszam, czy mo na prosiæ o powtórzenie? I m sorry, I don t understand. - Przepraszam, nie rozumiem. Did you

Bardziej szczegółowo

Medytacja chrześcijańska

Medytacja chrześcijańska Z TRADYCJI MNISZEJ 5 John Main OSB Medytacja chrześcijańska John Main OSB Medytacja chrześcijańska Konferencje z Gethsemani przekład Teresa Lubowiecka Spis treści Wstęp...7 Pierwsza Konferencja...9 Druga

Bardziej szczegółowo

Wymagania edukacyjne z przedmiotów: MUZYKA oraz ZAJĘCIA ARTYSTYCZNE

Wymagania edukacyjne z przedmiotów: MUZYKA oraz ZAJĘCIA ARTYSTYCZNE Wymagania edukacyjne z przedmiotów: MUZYKA oraz ZAJĘCIA ARTYSTYCZNE Aby uzyskać poszczególne oceny, uczeń powinien: I. Na ocenę celującą: spełniać wymagania uzyskania oceny bardzo dobrej oraz dodatkowo

Bardziej szczegółowo

Angielski bezpłatne ćwiczenia - gramatyka i słownictwo. Ćwiczenie 8

Angielski bezpłatne ćwiczenia - gramatyka i słownictwo. Ćwiczenie 8 Angielski bezpłatne ćwiczenia - gramatyka i słownictwo. Ćwiczenie 8 Przetłumacz na język angielski.klucz znajdziesz w drugiej części ćwiczenia. 1. to take a rest - odpocząć Muszę odpocząć. (5) Czy chcesz

Bardziej szczegółowo

Financial support for start-uppres. Where to get money? - Equity. - Credit. - Local Labor Office - Six times the national average wage (22000 zł)

Financial support for start-uppres. Where to get money? - Equity. - Credit. - Local Labor Office - Six times the national average wage (22000 zł) Financial support for start-uppres Where to get money? - Equity - Credit - Local Labor Office - Six times the national average wage (22000 zł) - only for unymployed people - the company must operate minimum

Bardziej szczegółowo

UMFC WYDZIAŁ INSTRUMENTALNO-PEDAGOGICZNY W BIAŁYMSTOKU

UMFC WYDZIAŁ INSTRUMENTALNO-PEDAGOGICZNY W BIAŁYMSTOKU UMFC WYDZIAŁ INSTRUMENTALNO-PEDAGOGICZNY W BIAŁYMSTOKU KIERUNEK INSTRUMENTALISTYKA OPIS EFEKTÓW KSZTAŁCENIA DLA PROGRAMU KSZTAŁCENIA Nazwa kierunku studiów i kod programu Poziom Profil Forma studiów Tytuł

Bardziej szczegółowo

Zadanie 1. Zadanie 2. Zadanie 3.

Zadanie 1. Zadanie 2. Zadanie 3. Zadanie 1. Usłyszysz dwukrotnie trzy teksty. Na podstawie informacji zawartych w nagraniu, w zadaniach 1.1. 1.3. z podanych odpowiedzi wybierz właściwą. Zakreśl literę A lub B. 1.1. Chłopiec dzwoni do

Bardziej szczegółowo

Propozycja programu Nawiedzenia Zduny

Propozycja programu Nawiedzenia Zduny Propozycja programu Nawiedzenia Zduny LITURGIA NAWIEDZENIA OBRAZU MATKI BOŻEJ CZĘSTOCHOWSKIEJ 1 Ustawienie procesji (godz.15 55 ) Krzyż i świece 1.......... Feretrony Sztandary Delegacje niosące OBRAZ

Bardziej szczegółowo

Nabożeństwo powołaniowo-misyjne

Nabożeństwo powołaniowo-misyjne Nabożeństwo powołaniowo-misyjne Nabożeństwo powołaniowo-misyjne (Wystawienie Najświętszego Sakramentu) K: O Boże, Pasterzu i nauczycielu wiernych, któryś dla zachowania i rozszerzenia swojego Kościoła

Bardziej szczegółowo

Wzory organizowania się migrantów z wybranych krajów azjatyckich wyniki badań jakościowych

Wzory organizowania się migrantów z wybranych krajów azjatyckich wyniki badań jakościowych Wzory organizowania się migrantów z wybranych krajów azjatyckich wyniki badań jakościowych Dr Kinga Wysieńska Projekt Tygiel kulturowy czy getta narodowościowe? wzory integracji i wzajemne relacje imigrantów

Bardziej szczegółowo

- uczęszcza na dodatkowe zajęcia muzyczne (np. chór, nauka gry na instrumencie, zespól wokalny itp.);

- uczęszcza na dodatkowe zajęcia muzyczne (np. chór, nauka gry na instrumencie, zespól wokalny itp.); 1 Przedmiotowy system oceniania z muzyki, kl IV-VI, gimnazjum Kryteria ocen - klasa IV Uczeń, który otrzymuje ocenę: celującą - opanował w stopniu bardzo dobrym materiał klasy IV; - ujawnia wyjątkowe zdolności

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA NA POSZCZEGÓLNE OCENY W KLASIE I Ocena celująca Uczeń: twórczo rozwija uzdolnienia i zainteresowania, dzieląc się zdobytą wiedzą z innymi.

WYMAGANIA NA POSZCZEGÓLNE OCENY W KLASIE I Ocena celująca Uczeń: twórczo rozwija uzdolnienia i zainteresowania, dzieląc się zdobytą wiedzą z innymi. WYMAGANIA NA POSZCZEGÓLNE OCENY W KLASIE I twórczo rozwija uzdolnienia i zainteresowania, dzieląc się zdobytą wiedzą z innymi. reprezentuje klasę lub szkołę w parafii lub diecezji, np. poprzez udział w

Bardziej szczegółowo

Chrześcijaństwo skupia w sobie wiele odłamów, które powstały przez lata, opierający się jednak na jednej nauce Jezusa Chrystusa.

Chrześcijaństwo skupia w sobie wiele odłamów, które powstały przez lata, opierający się jednak na jednej nauce Jezusa Chrystusa. Chrześcijaństwo Chrześcijaństwo jest jedną z głównych religii monoteistycznych wyznawanych na całym świecie. Jest to największa religia pod względem wyznawców, którzy stanowią 1/3 całej populacji. Najliczniej

Bardziej szczegółowo

Projekt standardów kształcenia dla specjalności dodatkowej FORMY I TECHNIKI TANECZNE

Projekt standardów kształcenia dla specjalności dodatkowej FORMY I TECHNIKI TANECZNE Projekt standardów kształcenia dla specjalności dodatkowej FORMY I TECHNIKI TANECZNE KIERUNEK: Wychowanie fizyczne SPECJALNOŚC: wychowanie fizyczne w szkole Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej w Raciborzu

Bardziej szczegółowo

Working Tax Credit Child Tax Credit Jobseeker s Allowance

Working Tax Credit Child Tax Credit Jobseeker s Allowance Benefits Depending on your residency status (EU citizen or not) there are various benefits available to help you with costs of living. A8 nationals need to have been working for a year and be registered

Bardziej szczegółowo

Unit of Social Gerontology, Institute of Labour and Social Studies ageing and its consequences for society

Unit of Social Gerontology, Institute of Labour and Social Studies ageing and its consequences for society Prof. Piotr Bledowski, Ph.D. Institute of Social Economy, Warsaw School of Economics local policy, social security, labour market Unit of Social Gerontology, Institute of Labour and Social Studies ageing

Bardziej szczegółowo

Pytania konkursowe. 3. Kim z zawodu był ojciec Karola Wojtyły i gdzie pracował? 4. Przy jakiej ulicy w Wadowicach mieszkali Państwo Wojtyłowie?

Pytania konkursowe. 3. Kim z zawodu był ojciec Karola Wojtyły i gdzie pracował? 4. Przy jakiej ulicy w Wadowicach mieszkali Państwo Wojtyłowie? Pytania konkursowe 1. Podaj imię i nazwisko Jana Pawła II. 2. Podaj imię brata Karola Wojtyły. 3. Kim z zawodu był ojciec Karola Wojtyły i gdzie pracował? 4. Przy jakiej ulicy w Wadowicach mieszkali Państwo

Bardziej szczegółowo

1 Rozważania na każdy dzień. Cz. IV Marcin Adam Stradowski J.J. OPs

1 Rozważania na każdy dzień. Cz. IV Marcin Adam Stradowski J.J. OPs 1 2 Spis treści Triduum Paschalne......5 Wielki Czwartek (5 kwietnia)......5 Droga Krzyżowa (6-7 kwietnia Wielki Piątek, Wielka Sobota)......8 Chrystus zmartwychwstał! (8 kwietnia Niedziela Wielkanocna)....

Bardziej szczegółowo

Osoby 50+ na rynku pracy 2013-1-PL1-GRU06-38713

Osoby 50+ na rynku pracy 2013-1-PL1-GRU06-38713 Osoby 50+ na rynku pracy 2013-1-PL1-GRU06-38713 Piąte spotkanie grupy partnerskiej w Katowicach (Polska) 19-20 maj 2015 Program Uczenie się przez całe życie Grundtvig Tytył projektu: Osoby 50+ na rynku

Bardziej szczegółowo

Publikacja pod patronatem wiedza24h.pl. Wypracowania Biblia. Najważniejsze zagadnienia cz II

Publikacja pod patronatem wiedza24h.pl. Wypracowania Biblia. Najważniejsze zagadnienia cz II Publikacja pod patronatem wiedza24h.pl Wypracowania Biblia Najważniejsze zagadnienia cz II Wydawnictwo Psychoskok, 2013 Copyright by Wydawnictwo Psychoskok, 2013 Copyright by wiedza24h.pl Wszelkie prawa

Bardziej szczegółowo

2. Zdefiniuj pojęcie mitu. Na wybranych przykładach omów jego znaczenie i funkcjonowanie w kulturze.

2. Zdefiniuj pojęcie mitu. Na wybranych przykładach omów jego znaczenie i funkcjonowanie w kulturze. ZWIĄZKI LITERATURY Z INNYMI DZIEDZINAMI SZTUKI 1. Dawne i współczesne wzorce rodziny. Omawiając zagadnienie, zinterpretuj sposoby przedstawienia tego tematu w dziełach literackich różnych epok oraz w wybranych

Bardziej szczegółowo

1945 (96,1%) backlinks currently link back. 1505 (74,4%) links bear full SEO value. 0 links are set up using embedded object

1945 (96,1%) backlinks currently link back. 1505 (74,4%) links bear full SEO value. 0 links are set up using embedded object Website Backlinks Analysis Report 2023 backlinks from 224 domains Report created: Jan 3, 2015 Website: http://wpisz.stronę.odbiorcy Compared with: 7 day(s) old Domain Statistics The domain seo.zgred.pl

Bardziej szczegółowo

Kryteria oceniania w klasie I, II i III - Religia

Kryteria oceniania w klasie I, II i III - Religia Kryteria oceniania w klasie I, II i III - Religia KLASA I ocenę niedostateczną otrzymuje uczeń, który nie spełnia kryteriów na ocenę dopuszczającą ocenę dopuszczającą otrzymuje uczeń, który: odróżnia modlitwę

Bardziej szczegółowo

Religia ks. Paweł Mielecki Klasa IV

Religia ks. Paweł Mielecki Klasa IV Religia ks. Paweł Mielecki Klasa IV Na ocenę celującą uczeń: Posiada wiedzę i umiejętności przewidziane na ocenę bardzo dobrym (co najmniej w 90%), a nad to: Samodzielnie i twórczo rozwija własne zainteresowania

Bardziej szczegółowo

Nowicjat: Rekolekcje dla Rodziców sióstr nowicjuszek Chełmno, 25 26 kwietnia 2015 r.

Nowicjat: Rekolekcje dla Rodziców sióstr nowicjuszek Chełmno, 25 26 kwietnia 2015 r. Nowicjat: Rekolekcje dla Rodziców sióstr nowicjuszek Chełmno, 25 26 kwietnia 2015 r. W dniach 25 26 kwietnia odbyły się w naszym domu w Chełmnie rekolekcje dla rodziców sióstr nowicjuszek. Niektórzy rodzice

Bardziej szczegółowo

PORTS AS LOGISTICS CENTERS FOR CONSTRUCTION AND OPERATION OF THE OFFSHORE WIND FARMS - CASE OF SASSNITZ

PORTS AS LOGISTICS CENTERS FOR CONSTRUCTION AND OPERATION OF THE OFFSHORE WIND FARMS - CASE OF SASSNITZ Part-financed by EU South Baltic Programme w w w. p t m e w. p l PROSPECTS OF THE OFFSHORE WIND ENERGY DEVELOPMENT IN POLAND - OFFSHORE WIND INDUSTRY IN THE COASTAL CITIES AND PORT AREAS PORTS AS LOGISTICS

Bardziej szczegółowo

CZASY ANGIELSKIE W PIGUŁCE

CZASY ANGIELSKIE W PIGUŁCE 1) SIMPLE PRESENT (Czas teraźniejszy prosty) CZASY ANGIELSKIE W PIGUŁCE informujemy o czyimś zwyczaju, przyzwyczajeniu czynności powtarzające się, rutynowe plan lekcji, rozkłady jazdy + czasownik zwykły

Bardziej szczegółowo

Projekt edukacyjny muzyka plastyka planowany do realizacji w klasach IV VI w oraz w I klasie gimnazjum w miesiącu kwietniu 2015r.

Projekt edukacyjny muzyka plastyka planowany do realizacji w klasach IV VI w oraz w I klasie gimnazjum w miesiącu kwietniu 2015r. Projekt edukacyjny muzyka plastyka planowany do realizacji w klasach IV VI w oraz w I klasie gimnazjum w miesiącu kwietniu 2015r. Opracowała Diana Zajkowska Temat: Historia pędzlem i nutą malowana. 1.

Bardziej szczegółowo

UZUPEŁNIA ZESPÓŁ NADZORUJĄCY BADANIE DIAGNOSTYCZNE W KLASIE TRZECIEJ GIMNAZJUM Z JĘZYKA ANGIELSKIEGO POZIOM PODSTAWOWY GRUDZIEŃ 2011

UZUPEŁNIA ZESPÓŁ NADZORUJĄCY BADANIE DIAGNOSTYCZNE W KLASIE TRZECIEJ GIMNAZJUM Z JĘZYKA ANGIELSKIEGO POZIOM PODSTAWOWY GRUDZIEŃ 2011 Centralna Komisja Egzaminacyjna Arkusz zawiera informacje prawnie chronione do momentu rozpoczęcia egzaminu. Układ graficzny CKE 2011 UZUPEŁNIA ZESPÓŁ NADZORUJĄCY KOD UCZNIA PESEL miejsce na naklejkę z

Bardziej szczegółowo

Jak czytać ze zrozumieniem Pismo Święte (YC 14-19)?

Jak czytać ze zrozumieniem Pismo Święte (YC 14-19)? Jak czytać ze zrozumieniem Pismo Święte (YC 14-19)? Mój pierwszy nauczyciel języka hebrajskiego bił mnie linijką po dłoni, gdy ośmieliłem się dotknąć palcem świętych liter Pięcioksięgu. (R. Brandstaetter,

Bardziej szczegółowo

UMFC WYDZIAŁ INSTRUMENTALNO-PEDAGOGICZNY W BIAŁYMSTOKU

UMFC WYDZIAŁ INSTRUMENTALNO-PEDAGOGICZNY W BIAŁYMSTOKU UMFC WYDZIAŁ INSTRUMENTALNO-PEDAGOGICZNY W BIAŁYMSTOKU KIERUNEK INSTRUMENTALISTYKA OPIS EFEKTÓW KSZTAŁCENIA DLA PROGRAMU KSZTAŁCENIA Instrumentalistyka Nazwa kierunku studiów i kod programu Poziom kształcenia

Bardziej szczegółowo

SCENARIUSZ LEKCJI OTWARTEJ JĘZYKA ANGIELSKIEGO W KLASIE 2f

SCENARIUSZ LEKCJI OTWARTEJ JĘZYKA ANGIELSKIEGO W KLASIE 2f SCENARIUSZ LEKCJI OTWARTEJ JĘZYKA ANGIELSKIEGO W KLASIE 2f TEMAT: Is it as difficult as it seems to be? Present Perfect exercises (Nie taki Perfect straszny jak go malują ćwiczenia utrwalające z Present

Bardziej szczegółowo

IX Festiwal Muzyki Oratoryjnej. MUSICA SACROMONTANA Gostyń - Święta Góra 27.09. - 5.10.2014

IX Festiwal Muzyki Oratoryjnej. MUSICA SACROMONTANA Gostyń - Święta Góra 27.09. - 5.10.2014 2 0 1 5 IX Festiwal Muzyki Oratoryjnej IX Festiwal Muzyki Oratoryjnej Koncert dedykowany Wielkopolskiej SKOK z okazji 20-lecia MACIEJ PABICH FORTEPIAN, ANNA JADACH PIANOFORTE /HAMMERKLAVIER/ 1780 Polonezy

Bardziej szczegółowo

First year of studies - Sculpture... 2. Second year of studies- Sculpture... 3. Third year of studies- Sculpture... 4

First year of studies - Sculpture... 2. Second year of studies- Sculpture... 3. Third year of studies- Sculpture... 4 Academic year 2014/2015 Academy of Fine Arts in Gdańsk Faculty of Sculpture and Intermedia Long-cycle Master s degree studies (5 years) The Faculty of Sculpture is divided into two fields of study: Sculpture

Bardziej szczegółowo

MATURA 2010/2011 TEMATY DO EGZAMINU USTNEGO I. LITERATURA

MATURA 2010/2011 TEMATY DO EGZAMINU USTNEGO I. LITERATURA MATURA 2010/2011 TEMATY DO EGZAMINU USTNEGO I. LITERATURA 1.Różne obrazy przyrody w literaturze. Omów sposoby ich kreowania w wybranych utworach 2.Metamorfoza bohatera literackiego i jej sens. Omów problem,

Bardziej szczegółowo

Scenariusz lekcji. kształcenia z języka polskiego i religii

Scenariusz lekcji. kształcenia z języka polskiego i religii Scenariusz lekcji integrujących treści programu kształcenia z języka polskiego i religii Określenie grupy Miejsce zajęć Czas trwania Temat: Klasa I B KLO Katolickie Liceum Ogólnokształcące im. Jana Pawła

Bardziej szczegółowo

Lekcja 1 Przedstawianie się

Lekcja 1 Przedstawianie się Lekcja 1 Przedstawianie się i poznawanie innych 2 Wysłuchaj dialogów, najpierw w wersji oryginalnej, później z tłumaczeniem. Powtarzaj poszczególne kwestie za lektorami. Dialog 1 Przedstawianie się w sytuacji

Bardziej szczegółowo

Plan pracy z ministrantami

Plan pracy z ministrantami Plan pracy z ministrantami na podstawie materiałów formacyjnych Krajowego Duszpasterstwa Służby Liturgicznej oraz Dyrektorium Duszpasterstwa Służby Liturgicznej Czyli: -kto? -kiedy? -co? Formacja ministrancka

Bardziej szczegółowo

PODSTAWA PROGRAMOWA NAUCZANIA RELIGII PRAWOSŁANEJ POLSKIEGO AUTOKEFALICZNEGO KOŚCIOŁA PRAWOSŁAWNEGO SZKOŁA PODSTAWOWA

PODSTAWA PROGRAMOWA NAUCZANIA RELIGII PRAWOSŁANEJ POLSKIEGO AUTOKEFALICZNEGO KOŚCIOŁA PRAWOSŁAWNEGO SZKOŁA PODSTAWOWA PODSTAWA PROGRAMOWA NAUCZANIA RELIGII PRAWOSŁANEJ POLSKIEGO AUTOKEFALICZNEGO KOŚCIOŁA PRAWOSŁAWNEGO SZKOŁA PODSTAWOWA Szkoła podstawowa Etap I Klasy I- III Cele katechetyczne: 1. Zachęcanie do aktywnego

Bardziej szczegółowo