W sprawie udzielenia poparcia dla Krajowego Komitetu Porozumiewawczego. na Rzecz Wzrostu Wynagrodzeñ Pracowników

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "W sprawie udzielenia poparcia dla Krajowego Komitetu Porozumiewawczego. na Rzecz Wzrostu Wynagrodzeñ Pracowników"

Transkrypt

1 1

2 Nr 4 (132) kwiecieñ 2006 Spis treœci gor¹cy temat 4 Fundusz mówi: dobry rok 4 To jest pytanie... 5 Bez znieczulenia 6 Majowa lista zamiast polityki 6 Ptasia rozgrywka... 6 Kto tu mydli oczy? 7 Lekarze gasz¹ œwiat³o 8 Anglia? polecam 11 Renta w trzy kwadranse 12 listy 15 Refleksje na Dzieñ Zdrowia 15 Informacje z MOW NFZ 16 A mo e na emeryturê? 17 u nas w samorz¹dzie 18 Oferty pracy 18 SMS z Krakowa 19 Sejmowa Komisja Zdrowia o geriatrii 20 zdaniem konsultanta 21 Nie mamy geriatrów! 21 nasze szpitale 22 Du e jest piêkne 22 sagi rodzinne 26 Kresowianie cz. I 26 Praca to czynne myœlenie 28 z radomskiej delegatury 30 odpowiedzialnoœæ zawodowa 31 Przedawnienie... cz. II 31 Ten wstyd mo na leczyæ 34 z Mazowsza 36 Jak pomóc chorym na szpiczaka 37 muzy i my 39 Narkotyk nowego tysi¹clecia 41 Jubileusz w Wietrznym Mieœcie 42 sport 43...dziœ, tylko cokolwiek dalej 44 Alfabet wspomnieñ nowe przepisy prawne 45 jêzyk nasz giêtki 47 epitafium 48 W sprawie udzielenia poparcia dla Krajowego Komitetu Porozumiewawczego na Rzecz Wzrostu Wynagrodzeñ Pracowników S³u by Zdrowia Uchwa³a Naczelnej Rady Lekarskiej nr 7/06/V z dnia 17 marca 2006 r. Na podstawie art. 35 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. o izbach lekarskich (Dz.U. nr 30, poz. 158, z 1990 r. nr 20, poz. 120, z 1996 r. nr 106, poz. 496, z 1997 r. nr 28, poz. 152, z 1998 r. nr 106, poz. 668, z 2001 r. nr 126, poz. 1383, z 2002 r. nr 153, poz i nr 240, poz oraz z 2004 r. nr 92, poz. 885) oraz uchwa³: nr 12 VIII Krajowego Zjazdu Lekarzy z dnia 6 stycznia 2006 r. w sprawie akcji protestacyjnej; i nr 14 VIII Krajowego Zjazdu Lekarzy z dnia 7 stycznia 2006 r. w sprawie uregulowania minimalnej p³acy dla lekarzy i lekarzy dentystów uchwala siê, co nastêpuje: 1 1. Udziela siê poparcia dzia³aniom Krajowego Komitetu Porozumiewawczego na Rzecz Wzrostu Wynagrodzeñ Pracowników S³u by Zdrowia. 2. Zgodnie z oœwiadczeniem Komitetu z dnia 13 marca 2006 r. og³aszaj¹cym 7 kwietnia 2006 r. dniem ogólnopolskiego protestu pracowników s³u by zdrowia wzywa siê wszystkich lekarzy i lekarzy dentystów do solidarnego udzia³u w formie protestu zaproponowanej przez Komitet, tj. do wziêcia w dniu 7 kwietnia 2006 r. jednego dnia urlopu na ¹danie. 3. Akceptuje siê treœæ ww. oœwiadczenia, stanowi¹cego za³¹cznik do uchwa³y. Warszawa, 13 marca 2006 r. OŒWIADCZENIE Krajowy Komitet Porozumiewawczy na Rzecz Wzrostu Wynagrodzeñ Pracowników S³u by Zdrowia og³asza 7 kwietnia 2006 r. dniem ogólnopolskiego protestu pracowników s³u - by zdrowia przeciwko wyzyskowi ekonomicznemu personelu medycznego przez pañstwo, jaki ma miejsce w naszym kraju. Krajowy Komitet Porozumiewawczy wzywa wszystkich pracowników medycznych zak³adów opieki zdrowotnej, niezadowolonych ze swoich wynagrodzeñ, do wziêcia jednego dnia urlopu na ¹danie (z pozostawieniem obsady ostrody urowej ) lub tam, gdzie nie jest to mo liwe do podjêcia innych form protestu. Komitet zapewnia, e akcja nie jest wymierzona w dobro pacjentów i apeluje o takie jej przeprowadzenie, aby nie by³o nara one bezpieczeñstwo chorych. Warunki odst¹pienia od protestu: zagwarantowanie niezw³ocznego wzrostu wynagrodzeñ pracowników medycznych o 30%, przyjêcie przez Radê Ministrów projektu ustawy gwarantuj¹cej publiczne nak³ady na ochronê zdrowia na poziomie 6% PKB, przyjêcie przez Radê Ministrów projektu takich przepisów ustawowych, które wprowadz¹ gwarancje odpowiedniego poziomu wynagrodzeñ pracowników medycznych. WYDAWCA MIESIÊCZNIKA PULS : Okrêgowa Izba Lekarska w Warszawie, REDAKCJA: Warszawa, ul. Kozia 3/5, lok. 31, tel./fax: , REDAKTOR NACZELNY: Ewa Gwiazdowicz, tel , (0) , SEKRETARZ REDAKCJI: Maria Dolacka, tel./fax: , KOLEGIUM REDAKCYJNE: Stanis³aw Ancyparowicz, W³odzimierz Cerañski, Janusz Garlicki, Wies³aw Jêdrzejczak, Tadeusz Kalbarczyk, Jerzy Kruszewski, Wojciech Maria Kuœ, Ryszard Majkowski, adys³aw Nekanda-Trepka, Stanis³aw Niemczyk, Gra yna Pacocha, Konrad Pszczo³owski, Wojciech Rowiñski, Tadeusz To³³oczko, Maria Wierzbicka, Andrzej W³odarczyk KOMENTATORZY: Marek Balicki, Pawe³ Walewski PUBLICYŒCI: Ewa Dobrowolska, Ma³gorzata Kukowska WSPÓ PRACUJ : Anna Bie añska, Jerzy Borowicz, Józef Hornowski, Aleksander Kotlicki, Andrzej Ludwicki, Krzysztof Rosiecki, Miros³aw W¹sik (Radom), Jerzy Wunderlich SEKRETARIAT REDAKCJI: Iwona Stawicka, tel REKLAMA I MARKETING: tel./fax , tel. (0) , ADMINISTRACJA I KOLPORTA : Renata Goska, tel.: OPRACOWANIE GRAFICZNE: Artmedia Partners, tel.: DRUK: Elanders Polska Sp. z o.o., P³oñsk, ul. Mazowiecka 2, tel. (23) , Redakcja zastrzega sobie prawo do adiustacji artyku³ów i listów, dokonywania skrótów oraz zmian tytu³ów. Materia³ów niezamówionych nie zwracamy. Redakcja nie odpowiada za treœæ reklam. 2

3 uwa am, e... Fot. M. Stankiewicz Proponowane przez Ministerstwo Zdrowia, we wspó³pracy z reprezentatywnymi, w rozumieniu ustawy o Trójstronnej Komisji ds. Spo³eczno- Gospodarczych i wojewódzkich komisjach dialogu spo³ecznego, zwi¹zkami zawodowymi i organizacjami pracodawców rozwi¹zania dotycz¹ce podwy ki wynagrodzeñ nie mog¹ nas, lekarzy, satysfakcjonowaæ. Powsta³ projekt ustawy o zmianie ustawy o œwiadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze œrodków publicznych, który zak³ada, e podwy - kê otrzymaj¹ wy³¹cznie pracownicy SP ZOZ-ów (z wy³¹czeniem POZ) i jednostek badawczo-rozwojowych zatrudnieni na podstawie umowy o pracê. Przewiduje siê, e 30% wzrost w stosunku do œrodków na wynagrodzenia liczonych na 31 grudnia 2005 r. przeznaczony zostanie wy³¹cznie na podwy szenie p³ac tych pracowników, a podzia³u tych œrodków dokona dyrektor placówki zgodnie z regulaminem wynagradzania. Za³o ono wiêc, e podwy ki nie otrzymaj¹ lekarze podstawowej opieki zdrowotnej, zatrudnieni w niepublicznych zak³adach opieki zdrowotnej (maj¹cych kontrakt z NFZ) oraz ci, którzy pracuj¹ na podstawie umów cywilnoprawnych. Oznacza to, e wiele naszych kole anek i kolegów, czêsto zmuszonych przez dyrekcjê placówek do podpisania kontraktów, nie skorzysta z tej ustawy. Co bardziej zapobiegliwi dyrektorzy, myœl¹c o kondycji finansowej kierowanych przez siebie placówek, namówi¹ lekarzy do przejœcia na kontrakty a wiêc znajd¹ sposób na zaoszczêdzenie pieniêdzy. Na co? Na podwy ki dla pracowników administracji i personelu technicznego. Utwierdza mnie w tym przekonaniu wypowiedÿ jednego z dyrektorów szpitali bior¹cych udzia³ w pracach trójstronnej komisji w MZ. Dyrektor ten, o dziwo lekarz, argumentowa³, e szpital nie mo e dzia³aæ bez pracowników technicznych i administracji, co jego zdaniem oznacza, e lekarze i pielêgniarki w strukturze szpitala nie s¹ najwa niejsi! Ponadto za³o enie, e o wysokoœci podwy ki decydowaæ bêdzie dyrektor w oparciu o regulamin wynagradzania oznacza, i w praktyce decydowaæ o tym bêd¹: dyrektor i zwi¹zki zawodowe, w których lekarze s¹ w mniejszoœci lub nie ma ich wcale. Ciekawe, kto otrzyma najwiêksz¹ podwy kê? W uzasadnieniu projektu ustawy autorzy pisz¹: otwarcie rynków pracy w krajach UE spowodowa³o odp³yw pracowników, którzy z ³atwoœci¹ znajduj¹ zatrudnienie poza granicami kraju, i to za wynagrodzeniem wielokrotnie przewy szaj¹cym wynagrodzenie w Polsce (z ca³¹ pewnoœci¹ stwierdzenie to nie dotyczy pracowników administracji). Nie ulega w¹tpliwoœci pisz¹ dalej projektodawcy ustawy e wysokoœæ wynagrodzeñ pracowników sektora opieki zdrowotnej ma niebagatelny wp³yw na jakoœæ œwiadczeñ opieki zdrowotnej udzielanych w naszym kraju œwiadczeniobiorcom. W³aœciwe wynagradzanie pracowników, w szczególnoœci wykwalifikowanego personelu medycznego, jest najlepsz¹ zachêt¹ do ustawicznego podnoszenia kwalifikacji i zdobywania nowej wiedzy, co bezpoœrednio przek³ada siê na stan bezpieczeñstwa zdrowotnego œwiadczeniobiorców koniec cytatu. Taka jednorazowa podwy ka nijak siê ma do w³aœciwego wynagradzania lekarzy i do obietnic premiera Marcinkiewicza, który na spotkaniu 3 marca br. obiecywa³ przedstawienie nam systemowych rozwi¹zañ gwarantuj¹cych podwy ki wynagrodzeñ w kolejnych latach. Równie ma siê nijak do stwierdzenia ministra zdrowia, e lekarze otrzymaj¹ 30% podwy kê wynagrodzeñ. Ponadto, jak na razie, nie us³yszeliœmy zapewnieñ o podwy szeniu nak³adów na ochronê zdrowia w Polsce do min. 6% PKB, bez czego adna reforma nie mo e siê udaæ. Dlatego uwa am, e musimy kontynuowaæ protest, by osi¹gn¹æ to, o co walczymy. Ü Wyst¹pienia Rzecznika Praw Obywatelskich Odpracowaæ œwiêta Rzecznik Praw Obywatelskich zwróci³ siê w styczniu br. do ministra pracy i polityki spo- ³ecznej w sprawie koniecznoœci odpracowania œwiêta w sytuacji, gdy w tym samym tygodniu przypadaj¹ dwa dni œwi¹teczne, oprócz niedzieli. Zgodnie z art Kodeksu pracy, ka de œwiêto wystêpuj¹ce w okresie rozliczeniowym i przypadaj¹ce w innym dniu ni niedziela obni a wymiar czasu pracy o 8 godzin. Je eli jednak w tygodniu obejmuj¹cym 7 dni od po- niedzia³ku do niedzieli wyst¹pi¹ dwa œwiêta w inne dni ni niedziela, obni enie wymiaru czasu pracy z 40 do 32 godzin nastêpuje tylko z tytu³u jednego z tych œwi¹t. RPO podaje, e taka sytuacja bêdzie mia³a miejsce w tym roku dwukrotnie (1 i 3 maja oraz 25 i 26 grudnia). Zdaniem Rzecznika, fakt zmniejszenia tygodniowego wymiaru czasu pracy w takim przypadku jedynie o 8 godzin budzi pewien niepokój spo³eczny. Jest to odczytywane jako obowi¹zek odpracowania jednego z dwóch dni œwi¹tecznych przypadaj¹cych w jednym tygodniu. Z art. 151 (9) Kodeksu pracy wynika, e dniami wolnymi od pracy, oprócz niedziel, s¹ œwiêta okreœlone w ustawie o dniach wolnych od pracy. W sytuacji, gdy w jednym tygodniu od poniedzia³ku do soboty wypadaj¹ dwa œwiêta, mamy do czynienia z kolizj¹ dwóch norm ustawowych, gdzie jedna mówi, e sporne œwiêta s¹ dniami wolnymi od pracy, z drugiej zaœ wynika obowi¹zek odpracowania jednego z dwóch dni œwi¹tecznych przypadaj¹cych w tym samym tygodniu. RPO prosi ministra o zajêcie stanowiska w tej sprawie i ewentualne podjêcie stosownych dzia³añ zmierzaj¹cych do likwidacji kolizji norm prawnych wynikaj¹cych z wymienionych przepisów Kodeksu pracy. Ü AK 3

4 gor¹cy temat Obraz s³u by zdrowia w 2005 r. nie jest czarny tak uwa a Jerzy MILLER, prezes Narodowego Funduszu Zdrowia. Podsumowuj¹c wykonanie kontraktów w 2005 r., poinformowa³, e przeznaczano wiêcej œrodków na opiekê specjalistyczn¹. Nak³ady na szpitalnictwo w stosunku do 2004 r. wzros³y o 10 proc., na ambulatoryjn¹ opiekê specjalistyczn¹ o 11 proc., zaœ na rehabilitacjê lecznicz¹ o 10 proc. Najwiêcej pieniêdzy dosta³y szpitale w województwie mazowieckim. Nie wykorzystano natomiast œrodków przeznaczonych na lecznictwo uzdrowiskowe. Pieni¹dze ze zwiêkszonych sk³adek s¹ dobrze wydatkowane stwierdzi³ J. Miller. Zaznaczy³ jednak, e niektóre szpitale nie bior¹ pod uwagê rzeczywistych mo liwoœci wywi¹zywania siê z zawartych umów. Miller podkreœli³, e je eli jakiœ zleceniobiorca po 8 miesi¹cach 2005 r. nie by³ w stanie wywi¹zaæ siê z zawartych umów, to nie ma powodu, aby móg³ liczyæ na podpisanie wy szych kontraktów ni przed rokiem. Taki dyrektor nie mo e po prostu udowodniæ, e bêdzie w stanie wype³niæ kontrakt w 2006 r. Je eli jednak jako przyczynê niewywi¹zania siê z kontraktu kierownictwo podaje, e pêk³a rura albo e kadra specjalistyczna zmieni³a miejsce pracy to takie argumenty przyjmujemy do wiadomoœci stwierdzi³. Najwiêkszy wzrost nak³adów na szpitale odnotowano w województwie mazowieckim (o 15 proc.) oraz dolnoœl¹skim i kujawsko-pomorskim (o 11 proc.). Najwiêksze nadwykonania by³y w szpitalach na Dolnym Œl¹sku, w Kujawsko-Pomorskiem i Zachodniopomorskiem. W 2005 r. nie wykorzystano 3 proc. œrodków przeznaczonych na lecznictwo uzdrowiskowe. Dzieje siê tak dlatego, e niektórzy pacjenci ze skierowaniem do sanatorium rezygnowali i nie przyje d ali na leczenie. Jest to sprawa tzw. niedojazdów do sanatorium. Aby temu przeciwdzia³aæ, Fundusz z wyprzedzeniem przesy³a ubezpieczonym informacje o terminie leczenia, aby w przypadku rezygnacji inny pacjent móg³ wykorzystaæ wolne miejsce na danym turnusie. W 2005 r. zniesiono ograniczenie mówi¹ce, e do sanatorium mo na pojechaæ nie czêœciej ni raz na dwa lata. Nie ma takiego ograniczenia. Tylko wzglêdy zdrowotne decyduj¹ o tym, e chory jest kierowany do sanatorium wyjaœni³ J. Miller. gut O komentarz do wypowiedzi Jerzego Millera, prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia, Puls poprosi³ Marka WÓJTOWICZA, prezesa Stowarzyszenia Mened erów Opieki Zdrowotnej: Niew¹tpliwie z punktu widzenia NFZ rok 2005 by³ dobry. Ale z punktu widzenia œwiadczeniedawców zamro enie cen zakupu us³ug uniemo liwi³o np. podwy ki wynagrodzeñ czy te pozyskanie znacz¹cego wzrostu przychodów na inne cele. Wykonanie us³ug w roku bie ¹cym jest dla oddzia³ów NFZ podstaw¹ do proponowania liczby zakupionych us³ug na rok nastêpny, i to jest logiczne. Lepszym rozwi¹zaniem na przysz³oœæ by³aby kilkuletnia analiza trendów u danego œwiadczeniodawcy. Uwaga prezesa NFZ o niewykorzystywaniu przez szpitale szans na rozwój jakiegoœ sektora us³ug jest s³uszna. Ale nie jest win¹ dyrektorów tych szpitali, e ka da próba redukcji deficytowych sektorów, aby rozwin¹æ te rokuj¹ce lepsz¹ przysz³oœæ, wymaga wielomiesiêcznych nieraz procedur prawnych i konsultacji, a w konsekwencji czêstego blokowania decyzji. Powinny zostaæ zmienione przepisy ustawy o ZOZ u³atwiaj¹ce i przyspieszaj¹ce planowane zmiany statutu i organizacji ZOZ. Powinny pojawiæ siê w kodach resortowych pojêcia pododdzia³ i specjalistyczne wydzielone ³ó ka. Ü Artmedia Partners na podst. fot. M. Stankiewicza 4 Ü

5 7 kwietnia ogólnopolski protest pracowników medycznych To jest pytanie, na które nie ma dobrej odpowiedzi Boles³aw PIECHA sekretarz stanu w MZ: Czy rz¹d zamierza w najbli szych dniach dokonaæ podwy ki p³ac personelu medycznego? Tak brzmi pierwsze pytanie. ( ) Czy w najbli szych dniach? To jest pytanie, na które nie ma dobrej odpowiedzi. Natomiast na skutek tych protestów, tej sytuacji w ochronie zdrowia, dzia³alnoœci ró nego rodzaju stowarzyszeñ, zwi¹zków zawodowych, korporacji pielêgniarskich, lekarskich, równie firm farmaceutycznych, które powo³a³y wspólnie stowarzyszenie Teraz zdrowie½, niekoniecznie maj¹cych ten sam interes, co pacjenci polscy, rz¹d Kazimierza Marcinkiewicza podj¹³ decyzjê, e nale y sfinansowaæ wzrost p³ac w s³u bie zdrowia w mo liwie najkrótszym czasie. W zwi¹zku z tym powsta³o pytanie, a w zasadzie powsta³y trzy pytania. Przede wszystkim ile mo na w najbli szym czasie podnieœæ œrednie p³ace w szpitalu: pielêgniarki, po³o nej, lekarza, technika radiologii czy radioterapii? Drugie pytanie by³o: komu, czy wszystkim, czy równie lekarzom z Porozumienia Zielonogórskiego, którzy na przyk³ad w sylwestrow¹ noc wynegocjowali 10-procentow¹ podwy kê? Je eli nie wszystkim, to komu? Trzecie pytanie by³o: jak? Jak, to pytanie jest tym bardziej istotne, e poza szpitalem w Polanicy, przypomnê, rz¹d nie mo e nikomu w szpitalu publicznym, niepublicznym zak³adzie opieki zdrowotnej, nakazaæ podwy ki. Od dwóch miesiêcy w Ministerstwie Zdrowia pracuje trójstronny zespó³, bêd¹cy czêœci¹ Komisji Trójstronnej, do spraw ochrony zdrowia, który gromadzi w swoim gronie: po pierwsze, przedstawicieli rz¹du; po drugie, przedstawicieli reprezentatywnych, wed³ug ustawy o Komisji Trójstronnej, zwi¹zków zawodowych: Solidarnoœci½, OPZZ, Forum Zwi¹zków Zawodowych; po trzecie, przedstawicieli pracodawców, s¹ to: Zwi¹zek Rzemios³a Polskiego, Konfederacja Pracodawców Polskich, Polska Konfederacja Pracodawców Prywatnych Lewiatan, Business Centre Club te. Efekt prac tego zespo³u zostanie przedstawiony rz¹dowi, zgodnie z nakazanym przez premiera Kazimierza Marcinkiewicza terminem, (...) 28 albo 30 marca. Co dzisiaj mo emy przedstawiæ panu premierowi? I jeszcze, kiedy pocz¹tek przysz³ego roku. Ile? W przysz³ym roku finansowanie opieki zdrowotnej wzroœnie o 4 mld z³. To jest realny wzrost o oko³o 12%. Je eli weÿmiemy pod uwagê, e p³ace w stosunku do ca³oœci kosztów w systemie opieki zdrowotnej oscyluj¹ miêdzy 45 a 50%, to s¹ koszty p³acy, reszta to s¹ koszty leków, koszty utrzymania szpitali itd., to mo emy siê spodziewaæ wzrostu oko³o 30-procentowego. W tej propozycji zapisaliœmy, e nie mniej ni 30%. Drugie pytanie jest ju trudniejsze: komu? Na pewno tam, gdzie mamy dane i gdzie s¹ najwiêksze oczekiwania jakiejkolwiek poprawy p³acowej. Gdzie s¹ takie oczekiwania? W samodzielnych publicznych zak³adach opieki zdrowotnej, zw³aszcza w szpitalach. Ja nie chcia³bym tutaj mówiæ o ró nych danych dotycz¹cych pracy lekarzy, bo takie dane s¹, ale one w zasadzie dotycz¹ g³ównie samodzielnych publicznych zak³adów opieki zdrowotnej, bo tam obowi¹zuje sprawozdawczoœæ jakakolwiek, natomiast w zak³adach niepublicznych z t¹ sprawozdawczoœci¹ ju jest ró nie. Je eli lekarz jest jednoczeœnie szefem NZOZ, to on ma koszty, i ile z tego wygospodaruje, to jest równie jego dochód. Te œrednie p³ace s¹ ró ne, poniewa czêœæ p³ac chocia by lekarzy jest ukryta w tzw. kosztach obs³ugi innych elementów, czyli us³ugach obcych, to znaczy kontraktach lekarzy. Kontraktuje siê lekarza, wychodzi z rachunku ekonomicznego i ze sprawozdawczoœci, i obok ochrony, czasami sprz¹taczek, równie tam s¹ lekarze. Mamy z tym du y problem. Jeszcze nastêpne pytanie: jak? Otó stanêliœmy przed bardzo powa nym dylematem, bo ten dylemat opiera³ siê, czy d¹ ymy do powtórzenia rozwi¹zañ s³ynnej ustawy 203. Ta ustawa równie, rz¹d w tej samej sytuacji da³ na papierze 203 z³ miesiêcznie na jedn¹ pielêgniarkê, po³o n¹ i lekarza, a w nastêpnym roku jeszcze dodatkowo 113 z³, i do dzisiaj z t¹ spraw¹ ustawy 203, a zw³aszcza jej realizacj¹, czyli z tym, co pielêgniarka, lekarz ma w kieszeni, mamy k³opoty. Chcielibyœmy to rozwi¹zanie zawrzeæ w ustawie o œwiadczeniach zdrowotnych. Takie propozycje s¹ i to Wysoka Izba zadecyduje, czy je przyjmiemy. Bêdzie to oczywiœcie pewien system nakazowy, bo musimy jakieœ narzêdzia nakazuj¹ce dyrektorom szpitali realizacjê tej po yczki w tej ustawie zapisaæ. Z drugiej strony nie powtórzy siê sytuacja z ustawy 203 chocia by z jednego powodu, po prostu te 4 mld dodatkowych z³otych to s¹ œrodki, które maj¹ to sfinansowaæ. 24 marca 2006 r., 14. posiedzenie Sejmu, 28. punkt porz¹dku dziennego: Informacja bie ¹ca Szanowna Kole anko, Szanowny Kolego, Z przyjemnoœci¹ informujemy, e nawi¹zaliœmy wspó³pracê z Bankiem Handlowym w Warszawie SA (Citibank Handlowy) w zakresie kompleksowej propozycji finansowej dla cz³onków naszej korporacji lekarskiej. Citibank Handlowy w porozumieniu z nami przygotowa³ propozycje produktów bankowych na preferencyjnych warunkach. S¹ to m.in. zwolnienie z op³aty miesiêcznej za prowadzenie konta osobistego i op³aty rocznej za kartê kredytow¹, obni enie wysokoœci oprocentowania i prowizji za przyznanie kredytu gotówkowego, ni sze oprocentowanie linii kredytowej w koncie osobistym. Zachêcamy do zapoznania siê z informacjami na temat Kompleksowego Programu Finansowego dla cz³onków Okrêgowej Izby Lekarskiej w Warszawie zamieszczonymi w œrodku niniejszego numeru. Jesteœmy przekonani, e warunki tego Programu przekonaj¹ Pañstwa do skorzystania z tej niezwykle atrakcyjnej propozycji. Z powa aniem dr n. med. Andrzej W³odarczyk przewodnicz¹cy Okrêgowej Rady Lekarskiej w Warszawie Wiêcej: s

6 Fot. M. Stankiewicz Bez znieczulenia Marek BALICKI Podwy ki p³ac lekarzy i pielêgniarek bêd¹ z pewnoœci¹ tematem roku w ochronie zdrowia. Tak jak w ubieg³ym roku by³o nim zad³u enie szpitali. WyraŸnie te widaæ, e bez konkretnych rozstrzygniêæ w sprawie realizacji podwy ek nie uda siê rz¹dowi uspokoiæ nastrojów. Nie wystarczy³y z³o one przez premiera i ministra zdrowia obietnice. I trudno siê temu dziwiæ. Problem polega na tym, e dodatkowe 4 mld w 2007 r. w aden sposób nie mog¹ zapewniæ obiecanego 30% wzrostu p³ac. Sk³ada siê na to kilka przyczyn. Wyliczmy najwa - niejsze. Po pierwsze, zapowiadane œrodki s¹ niewystarczaj¹ce. Po drugie, nie ma dzisiaj mechanizmów centralnego regulowania p³ac. Po trzecie, nie jest mo liwe ograniczenie liczby œwiadczeñ w 2007 r. na poziomie 2006 r. Zapowiadany wzrost nak³adów w przysz³ym roku nie bêdzie rekordowy, jak chce to widzieæ rz¹d. Ju w 2005 r. nak³ady zwiêkszy³y siê znacznie ponad 4 mld. Dziêki temu zad³u enie SPZOZ-ów zmniejszy³o siê z 6 mld na 5 mld. Ale na podwy ki nie wystarczy³o. Zad³u enie nadal jest wysokie i musi byæ dalej sp³acane. Wiêkszoœæ SPZOZ-ów realizuje programy restrukturyzacyjne wynikaj¹ce z ustawy o pomocy publicznej. Trzeba te pamiêtaæ, e koszty rzeczowe zwi¹zane z udzielaniem œwiadczeñ rosn¹ ka dego roku. Dlatego niezrozumia³e jest, jak mo na zak³adaæ, e ca³y wzrost nak³adów w 2007 r. uda siê skierowaæ na podwy kê p³ac. Aby w ka dym SPZOZ-ie zagwarantowaæ 30% podwy ki, potrzeba w³aœnie 4 mld przeznaczonych wy³¹cznie na p³ace. Jest te problem techniczny: jak podzieliæ œrodki, by ka dy otrzyma³ swoje 30%. Tu mo emy przejœæ do kolejnej kwestii. Nie ma dzisiaj mechanizmów centralnego regulowania p³ac w SPZOZ-ach. Nie istnieje te taki sposób podzia³u dodatkowych œrodków, aby wszystkie SPZOZ-y mog³y zwiêkszyæ p³ace o 30%. Zwiêkszenie wartoœci punktu w umowach z NFZ o 30% tego nie za- ³atwi, gdy ró ny jest udzia³ kosztów pracy w poszczególnych procedurach. Natomiast próba jakiejkolwiek prostej centralnej regulacji p³ac, i to na dodatek bez zapewnienia odpowiednich œrodków, by³aby dla systemu niebezpieczna i niewykonalna. Tak jak by³o z ustaw¹ 203. D³ugi znowu zaczn¹ rosn¹æ, SPZOZ-y utrac¹ p³ynnoœæ finansow¹, dostawcy bêd¹ zwracaæ siê do komorników itd. Resztê ju znamy. Zdumiewaj¹ca jest te sejmowa zapowiedÿ ministra Religi o zamro eniu liczby udzielanych œwiadczeñ w roku 2007 na poziomie roku Nie wchodz¹c w kwestie etyczne, o zasadach udzielania œwiadczeñ decyduj¹ przepisy prawa. Nawet rz¹dowy projekt ustawy o ratownictwie medycznym z marca br. przewiduje kary dla szpitali odmawiaj¹cych przyjêæ. Skoro obietnice rz¹du s¹ nierealne, to o co mo e chodziæ? Niemo liwe przecie, by rz¹d nie umia³ liczyæ. Jedyne racjonalne wyt³umaczenie to, e nadal trwa kampania wyborcza. Bo obietnice, zw³aszcza te bez pokrycia, sk³ada siê przed wyborami, a trudne i niepopularne zmiany systemowe robi póÿniej. Tak wiêc mo emy spodziewaæ siê wyborów w tym roku. Natomiast co bêdzie z podwy kami pozostaje ci¹gle niewiadom¹. Ü Ministerstwo Zdrowia chce wprowadziæ now¹ listê leków refundowanych oraz zmieniæ przepisy dotycz¹ce jej nowelizacji i odp³atnoœci za leki. Œrodowiska lekarskie uwa aj¹ natomiast, e czas porozmawiaæ o ca³ej tzw. polityce zdrowotnej. Majowa lista zamiast polityki Grzegorz GUTTMAN Jest szansa na to, e w maju znana bêdzie nowa lista leków refundowanych. Po zakoñczeniu prac projekt bêdzie w konsultacjach miêdzyresortowych. Potem ca³oœæ trafi pod obrady Rady Ministrów obiecuje Piotr B³aszczyk, dyrektor Departamentu Polityki Lekowej Ministerstwa Zdrowia. Tymczasem przedstawiciele œrodowisk lekarskich uwa aj¹, e brakuje zarówno polityki zdrowotnej, jak i lekowej pañstwa. Zdaniem P. B³aszczyka, gros zmian na listach leków refundowanych dotyczyæ bêdzie obni enia ceny lub wpisania na listy nowych leków generycznych. Leki oryginalne mog¹ byæ wówczas dro sze, ale pacjent zawsze bêdzie móg³ zast¹piæ je tanim odpowiednikiem. Obecnie system doszed³ ju do kresu swoich mo liwoœci, je eli idzie o refundowanie leków podkreœla P. B³aszczyk. Proponowane zmiany zak³adaj¹ równie wprowadzanie co 90 dni zmian na liœcie leków refundowanych, uproszczenie zasad refundacji oraz wprowadzenie leków specjalnego stosowania. Te ostatnie powinny, zdaniem autorów zmian, byæ ordynowane jedynie tym pacjentom, którzy rzeczywiœcie ich potrzebuj¹. Prof. Tadeusz Chruœciel z Naczelnej Rady Lekarskiej uwa a, e refundacja musi byæ traktowana jedynie jako czêœæ polityki zdrowotnej pañstwa. Jednoczeœnie podkreœla, e zgodnie ze standardami WHO, je eli pacjent p³aci wiêcej ni 40 Ptasia rozgrywka czyli jaja nie do wytrzymania Konrad PSZCZO OWSKI No i sta³o siê. W Toruniu przy Bulwarze Filadelfijskim wykryto dwa ³abêdzie jeden kaszl¹cy i s³aby, drugi ju martwy. Potem pad³ trzeci. Wszystkiemu winne s¹ w³adze zachodniopomorskie. Po wykryciu ptasiej grypy w Niemczech nie zamknê³y przejœæ granicznych w Krajniku Dolnym i w Œwinoujœciu. Te ³abêdzie najprawdopodobniej niepostrze enie przedosta³y siê przez granicê i dokona³y ataku bioterrorystycznego na Toruñ. Gdyby granica by³a zamkniêta, nie mog³yby siê dostaæ do Polski. Z ogromnym niepokojem œledzi³em codzienne doniesienia. Nawet policzenie ptaków u wszystkich gospodarzy i roz³o enie mat dezynfekuj¹cych mnie nie uspokoi³o. Czu³em, e zbli a siê najgorsze. A w ogóle dlaczego Toruñ? Wiele wskazuje na to, e w akcji przerzutu ³abêdzi brali udzia³ dziennikarze na us³ugach s³u b specjalnych. W Toruniu natychmiast dano w³aœciwy odpór. Chorego ³abêdzia uœpiono w pi¹tek. Bulwar dla ruchu ko³owego i pieszych zamkniêto ju w niedzielê rano. Jak podaje PAP: Wszystkie bramy wiod¹ce tam od strony starówki i boczne wjazdy zablokowa³a policja i stra miejska, a patrole rozstawiono na ca³ym, kilkukilometrowym odcinku bulwaru 6

7 proc. ceny za specyfik, oznacza to, e ma ograniczony dostêp do leków. W jego opinii, brak odp³atnoœci za leki jest z³ym rozwi¹zaniem. Do takich leków pacjenci podchodz¹ bardzo nieufnie twierdzi prof. Chruœciel. Dodaje równie, e konieczne jest gruntowne uporz¹dkowanie list leków refundowanych i wpisanie na nie farmaceutyków nowych generacji. Natomiast z dotychczasowych list nale y wykreœliæ leki o ma³ej lub w¹tpliwej skutecznoœci. Uzyskane w ten sposób œrodki mo na przeznaczyæ na refundacjê nowych specyfików. W opinii prof. Chruœciela (i samorz¹du lekarskiego), konieczne jest powo³anie specjalnej komisji refundacji, do której nale eliby przedstawiciele Ministerstwa Zdrowia, Narodowego Funduszu Zdrowia, Ministerstwa Skarbu, Ministerstwa Gospodarki oraz Finansów. Zasiadaæ w niej powinni równie cz³onkowie naukowych stowarzyszeñ medycznych oraz przedstawiciele Naczelnej Rady Lekarskiej i Naczelnej Rady Aptekarskiej. Przewodnicz¹cy warszawskiej Okrêgowej Rady Lekarskiej, dr Andrzej W³odarczyk, podkreœla brak polityki lekowej. W Polsce na s³u bê zdrowia wydaje siê poni ej 4 proc. PKB. W innych krajach Unii najni sze nak³ady s¹ rzêdu 6 proc. PKB stwierdza dr W³odarczyk. Przypomina te, e na œwiecie stosuje siê standardy postêpowania, które jasno okreœlaj¹, jakie leki specjalistyczne podawaæ pacjentom. Tymczasem u nas próbuje siê ograniczyæ ordynacje lekarskie, co spowoduje wyd³u enie i tak ju d³ugich kolejek do specjalistów. W jego opinii lekarze pierwszego kontaktu powinni mieæ mo liwoœæ wypisywania leków specjalistycznych. To nie lekarze wymyœlili bezp³atne leki dla kombatantów dodaje. Podobnego zdania jest dr Miros³awa Szeligowska, kierowniczka dzia³u farmacji Instytutu Centrum Zdrowia Matki Polki w odzi. Podkreœla, jakie trudnoœci napotykaj¹ nowe leki, zanim znajd¹ siê na liœcie. Konkretnie chodzi o 3 specyfiki, których nie mo na umieœciæ, mimo e kiedyœ na niej by³y. Problem jest tym wiêkszy, e ich forma generyczna nie istnieje. Debata Co dalej z polityk¹ lekow¹ pañstwa? zosta³a zorganizowana przez Centrum Komunikacji Medialnej oraz Dziennikarski Klub Promocji Zdrowia. Ü miêdzy mostami kolejowym i drogowym. W rejonie przystani wioœlarskiej AZS, gdzie natrafiono na chore ptaki, funkcjonariusze policji s¹ ubrani w kombinezony ochronne. Tak trzymaæ. Nie damy siê. Wojska l¹dowe jak dawno ju zapewni³ ich dowódca s¹ przygotowane do niesienia pomocy i dzia³ania w przypadku pojawienia siê w Polsce ptasiej grypy. Wojska lotnicze zestrzel¹ (migiem) ka dego chorego ptaka, który nadleci nad nasze terytorium. Premier zwizytowa³ Toruñ. Jak zwykle pe³en hartu ducha, bezkompromisowy, nara a³ dla nas ycie bez maski, rêkawiczek, kombinezonu ochronnego i kasku. Ju wiadomo, e to by³ straszliwy wirus H5N1. Za chwilê zbierze siê w tej sprawie rz¹d. Mo e og³osi stan nadzwyczajny? Minister spraw wewnêtrznych ochoczo weÿmie wszystkie ³abêdzie w kamasze. A koty w buty. Ü Fot. E. Galas Fot. G. Press Kto tu mydli oczy? Pawe³ WALEWSKI Koalicjê Teraz zdrowie, w której prym chce wieœæ samorz¹d lekarski, uwa am za egzotyczn¹. Na inauguruj¹cej konferencji mo na posadziæ za sto³em szefów korporacji lekarzy, pielêgniarek i aptekarzy, a obok nich zwi¹zki zawodowe, organizacje mened erów i pacjentów, ale co z tego wyniknie poza okolicznoœciowym zdjêciem na potrzeby mediów? Œmia³y postulat, a jednoczeœnie g³ówny cel dzia³ania tego zgromadzenia wzrost nak³adów na ochronê zdrowia o 20 mld z³ ju w pierwszym dniu spotka³ siê z lekcewa eniem ze strony rz¹du. Minê³y dwa miesi¹ce i koalicja twardo obstaje przy swoim, ale okazuje siê, e priorytetem niekoniecznie jest wzrost nak³adów na lecznictwo, lecz w³aœciwie wszystkim chodzi od pocz¹tku o jedno: wy sze zarobki. Pauperyzacja zawodowa lekarzy uzasadnia te ¹dania. Ale ledwie zosta³y wyartyku³owane koalicyjny monolit zaczyna siê sypaæ, przypominaj¹c odwieczn¹ prawdê, e gdzie rozpoczyna siê walka o pieni¹dze, koñcz¹ siê sentymenty. Zagraniczne firmy farmaceutyczne, które tak ochoczo zg³osi³y swój akces do koalicji, mog¹ czuæ siê zaskoczone, i przyjdzie im zamiast Teraz zdrowie wspieraæ (chyba finansowo, bo niby jak inaczej?) has³o Teraz my, pod którym lekarze i pielêgniarki stocz¹ z rz¹dem bój o wy sze pensje. Ale jeszcze bardziej zaskoczeni musz¹ byæ mened erowie (czytaj: dyrektorzy szpitali), e znaleÿli siê w tym samym chórze. I tu dochodzimy do sedna problemu: deklaracje rz¹du w sprawie podwy szenia w przysz³ym roku nak³adów na ochronê zdrowia o 4 mld z³ (która to suma co warto podkreœliæ nie jest adnym prezentem mi³oœciwie nam panuj¹cego rz¹du, lecz zapisanym ju dawno w kilku ustawach sejmowych zobowi¹zaniem poprzedników), wcale nie musz¹ prze³o yæ siê na podwy ki uposa eñ. Bo to nie minister zdrowia ustala dziœ lekarskie pensje, lecz dyrektorzy szpitali. Debatuj¹c przy koalicyjnym stole z mened erami i zwi¹zkami zawodowymi na temat ostrzejszych form protestu, mo na by³oby wszystko za³atwiæ w jedwabnych rêkawiczkach, gdyby tylko strony chcia³y siê wzajemnie wys³uchaæ. Ale nie jest to proste, bo w niedoinwestowanych szpitalach zwiêkszony strumieñ pieniêdzy niekoniecznie, w opinii ich dyrektorów, powinien sp³yn¹æ do kieszeni personelu zawsze przyda siê na remont oddzia³u lub zakup sprzêtu (organy w³aœcicielskie ju dawno o swojej odpowiedzialnoœci w tym wzglêdzie zapomnia³y). Co gorsza, minister zdrowia nie ma nawet pomys³u, jak zmobilizowaæ do³y, by s³uszne ¹dania p³acowe lekarzy w koñcu spe³niæ. Dlatego koalicja mo e krzyczeæ, wojownicze nastroje podgrzewaæ, a minister zamydli wszystkim oczy tak skutecznie, e od przysz³ego roku wbrew temu, co obiecuje nikt adnych pieniêdzy nie zobaczy. Mój kolega anestezjolog w³aœnie podj¹³ decyzjê o wyjeÿdzie do pracy w Hiszpanii. Zbyt sobie ceni swój bystry wzrok. Ü Autor jest publicyst¹ Polityki 7

8 Lekarze gasz¹ œwiat³o Bernadetta WASZKIELEWICZ, Dariusz WILCZAK Wicepremier Dorn choæby chcia³, i tak nie weÿmie medyków w kamasze. Bo nied³ugo w Polsce zostan¹ ju tylko kamasze, lekarze wyje d aj¹ masowo za granicê. Pierwszy tydzieñ stycznia. Dwudziestu studentów szóstego roku medycyny w Lublinie koñczy zajêcia z anatomopatologii. Nastroje kiepskie. Jak co roku na przednówku trwa protest Porozumienia Zielonogórskiego. Brakuje pieniêdzy w Narodowym Funduszu Zdrowia. Brakuje miejsc na specjalizacjê po studiach medycznych. Asystent jeszcze na chwilê zatrzymuje studentów. S³uchajcie pyta czy ktoœ z was zamierza wyjechaæ do pracy za granicê? W jednej chwili, unosi siê las r¹k. Tylko ja i troje kolegów spoœród naszej dwudziestki nie podnieœliœmy rêki mówi Magdalena Glazer. Zostajemy w Polsce wy³¹cznie dlatego, e myœlimy o doktoratach. A jeœli ktoœ nie planuje kariery naukowej, wyje d a z Polski natychmiast. Za granic¹ odbêd¹ sta, potem zrobi¹ upragnion¹ specjalizacjê. I bêd¹ yli jak ludzie. Ci m³odzi adepci medycyny raczej nie wype³ni¹ luki po swoich starszych kolegach, którzy ju wyjechali na Zachód. W Skandynawii, Niemczech, w Wielkiej Brytanii zarabiaj¹ kilka razy wiêcej, pracuj¹ w komfortowych warunkach, nie musz¹ dorabiaæ na drugim i trzecim etacie, nie bior¹ kilkunastu nocnych dy urów w miesi¹cu, eby utrzymaæ rodzinê. Wed³ug szacunków Naczelnej Rady Lekarskiej, za granic¹ pracuje ju dziœ 25 tys. polskich lekarzy, jedna pi¹ta wszystkich naszych medyków. Tylu wyjecha³o w ci¹gu wielu lat. Z tej liczby a 5 tys. zaledwie w ci¹gu pó³tora roku od wejœcia Polski do Unii Europejskiej. Zdaniem ekspertów Izby, tempo wyjazdów nie zmaleje. Przez najbli szych piêæ lat wyjedzie wiêc z kraju tys. spoœród 120 tys. lekarzy. W ca³ym kraju zaczyna ju brakowaæ specjalistów w³aœciwie w ka dej dziedzinie medycyny, za rok, dwa lata nie bêdzie nas mia³ kto leczyæ alarmuje dr Konstanty Radziwi³³, prezes Naczelnej Rady Lekarskiej. W najbli szych latach starzej¹ce siê kraje zachodniej i pó³nocnej Europy bêd¹ potrzebowa³y dziesi¹tek tysiêcy dodatkowych lekarzy same Niemcy 25 tysiêcy, Wielka Brytania tyle samo. Na wykszta³cenie tylu lekarzy trzeba czekaæ ok. 10 lat. Sk¹d ich braæ? zastanawia siê Radziwi³³. Przecie nie z Czech, S³owacji czy Wêgier, gdzie lekarzy jest niewielu, bo to niezbyt du e spo³eczeñstwa. Dlatego ofiar¹ drena u sta³a siê Polska. A w tej sytuacji obietnice ministra zdrowia Zbigniewa Religi o naprawie ochrony zdrowia w ci¹gu siedmiu lat niewiele daj¹. Bo nawet jeœli pacjenci wytrzymaj¹ w tych warunkach do 2013 r., to nie wytrzymaj¹ lekarze. Radziwi³³ pokazuje stos specjalistycznych gazet dla lekarzy, pe³nych ofert pracy na Zachodzie. Wyje d aj¹ wszyscy, i ci wysoko wykwalifikowani, po czterdziestce, i ci najm³odsi, którzy nie widz¹ dla siebie perspektyw w Polsce. Agencje headhunterskie je d ¹ od miasteczka do miasteczka z zamówieniami na konkretnych specjalistów. Liczba lekarzy w Polsce (w tys.) 2003 r. 155, r. 126, r. (prognoza) 103,3 ród³o: Dane szacunkowe obliczone przy wsparciu NRL Braki kadr w s³u bie zdrowia mo na ju odczuæ. Z powodu niedoboru personelu w niektórych szpitalach przek³ada siê zaplanowane operacje, bo trudno skompletowaæ zespó³ specjalistów do kilku równoleg³ych zabiegów. Bo enna Pacholczak, szefowa Wojewódzkiego Szpitala Specjalistycznego w Radomiu, za chwilê bêdzie musia³a zamkn¹æ jeden z bloków onkologicznych placówki. Zabraknie pe³nego personelu do wykonywania operacji, jeœli wyjedzie drugi chirurg onkolog; a w³aœnie szykuje siê do wyjazdu. I choæby jeden anestezjolog t³umaczy Pacholczak i wylicza braki. Nie da rady prowadziæ operacji na dwóch blokach, bo z radomskiego szpitala ju wyjecha³o dwóch anestezjologów, ortopeda i onkolog. Nieca³e siedem z 12 tys. naszych lekarzy to specjaliœci. Od wejœcia do Unii wyjecha³o 800, czyli co dziesi¹ty mówi dr Maciej Hamankiewicz, szef Œl¹skiej Izby Lekarskiej. Ubywa anestezjologów i kardiochirurgów. Brakuje ich ju nawet w tak znanych oœrodkach, jak Klinika Kardiochirurgii w Ochojcu. Wed³ug Centralnego Rejestru Lekarzy zaœwiadczenia dla ubiegaj¹cych siê o pracê za granic¹ do grudnia 2005 r. wziêli na przyk³ad wszyscy chirurdzy klatki piersiowej z okrêgu koszaliñskiego oraz wszyscy chirurdzy plastyczni z Bielska Bia³ej, Opola i Torunia. Do emigracji szykuje siê lub ju wyjecha³a po³owa hematologów z okrêgu gorzowskiego oraz po jednej czwartej z Podkarpacia i ca³ego Pomorza, od Gdañska po Szczecin. Równie Ÿle wygl¹da sytuacja z chirurgami naczyniowymi w Bia³ostockiem i Kieleckiem oraz anestezjologami na po³udniu Polski, na Mazowszu i Pomorzu. O skali zagro enia œwiadczy porównanie liczby lekarzy na tysi¹c pacjentów w Polsce z Europ¹ Zachodni¹. U nas 2,5, w dawnych krajach Unii 3,4. Nawet œrednia nowych krajów cz³onkowskich (2,7 na tysi¹c pacjentów) jest wy sza ni u nas. Mia³em 36 lat, chcia³em wreszcie godnie yæ po 11 latach pracy i 6 latach od zdobycia specjalizacji z medycyny rodzinnej t³umaczy Micha³ Laska, internista z Trzciela w woj. lubuskim, który ponad rok temu wyjecha³ z rodzin¹ do Wielkiej Brytanii. W Polsce mia³em nawet k³opot z wziêciem kredytu. Banki nie chcia³y mi go daæ, bo kontrakty z NFZ s¹ krótkie, roczne, a wiêc dochody niepewne. Pamiêtam, jak szeœæ lat temu wzi¹³em w leasing nowe auto, eby jeÿdziæ do pacjentów. Obciêto mi kontrakt o 30 procent, nie mia³em na sp³aty rat i zabrali mi ten samochód, jeszcze musia³em kary p³aciæ wspomina polskie czasy. Od 4 paÿdziernika 2004 r. dr Laska pracuje w sterylnie czystej przychodni pod Londynem. Zarabia tak samo, jak jego koledzy Anglicy ponad 4 tys. funtów miesiêcznie, czyli ok. 25 tys. z³. Za godzinê pracy dostaje 8 razy tyle, co w Polsce. A zamiast, jak robi³ to u nas, pracowaæ 50 godz. tygodniowo bez urlopu, ma w tygodniu 20 godzin przyjêæ pacjentów oraz 30 dni wypoczynku w roku plus dodatkowych 14 na kszta³cenie siê. Co wiêcej, jego angielska pensja pozwala mu na wynajêcie du ego, wygodnego domu z ogrodem w piêknej okolicy. Kupi³ te sobie bmw, o którym w Polsce móg³ tylko marzyæ. Pacjenci go szanuj¹, choæ s³ysz¹ obcy akcent. Jest naprawdê mi³o. 8

9 Fot. E. Galas Koledzy s¹ bardzo otwarci, pomagaj¹. To inny œwiat. Rodzina wreszcie ma w domu zrelaksowanego mê a i ojca. I wszystko dziêki wejœciu Polski do Unii uœmiecha siê z przek¹sem. Szef Œl¹skiej Izby Lekarskiej Maciej Hamankiewicz ostrzega: powstaje luka pokoleniowa w kadrach medycznych. W Polsce s¹ starzy, którzy ju nie poradziliby sobie za granic¹, i najm³odsi, którzy jeszcze nie wyjechali. Ale zrobi¹ to niebawem. Dr Pacholczak z Radomia zawsze mia³a wielu sta ystów, którzy ³atali braki lekarzy w szpitalu. W ubieg³ym roku sta ystów by³o trzynastu. W tym zg³osi³o siê jedynie czterech. Ponad po³owa studentów ostatnich lat lub sta ystów myœli o emigracji szacuje Komisja M³odego Lekarza przy warszawskiej Izbie Lekarskiej. W ankiecie na stronie samorz¹du Collegium Medicum w Bydgoszczy zdecydowanie za wyjazdem opowiada siê 40 proc. studentów, a kolejnych 35 proc. bierze to pod uwagê. Kraje zachodnie wcale siê przed nimi nie broni¹, bo to jest op³acalne. Przyjêcie narybku z innego kraju, który ju poniós³ koszty ich wykszta³cenia, to czysty interes dla pañstwa t³umaczy prezes NRL. Studia medyczne s¹ najd³u sze ze wszystkich i najdro sze. W Polsce œredni koszt kszta³cenia studenta na uniwersytecie wynosi ok. 6 tys., na politechnice i akademii rolniczej 7,5 tys., na AWF 10, a na akademii medycznej a 15 tys. z³ rocznie. A ca³a, d³uga edukacja lekarza (ze sta em i specjalizacj¹) to koszt tys. z³. M³odzi medycy nie zamierzaj¹ czekaæ, a sytuacja w krajowej s³u bie zdrowia siê poprawi. Jeszcze bardzo d³ugo nie dojdziemy do p³ac porównywalnych z Zachodem przyznaje Radziwi³³. Marek Derkacz, m³ody lekarz z Lublina, przeœledzi³ ró nice p³ac dok³adnie. Pisuje na ten temat artyku³y dla specjalistycznej prasy medycznej, licz¹c, e w koñcu obudz¹ siê polscy politycy. Nawet w Czechach, jak podkreœla Derkacz, wynagrodzenia medyków zwiêkszono w ostatnich latach ponaddwukrotnie. Czeski lekarz zarabia dziœ œrednio 60 tys. z³ rocznie. Dla porównania: roczne zarobki lekarzy, po opodatkowaniu, w Wielkiej Brytanii wynosz¹ 286 tys. z³, w Niemczech 282 tys., we Francji 240 tys., w Hiszpanii ok. 150 tys., a we W³oszech 130 tys. z³. W Polsce lekarze rocznie dostaj¹ na rêkê ok. 25 tys. z³ za etat. W innych krajach p³ace lekarzy to zwykle co najmniej 2-3-krotnoœæ œredniej krajowej, u nas to 70 proc. przeciêtnego miesiêcznego wynagrodzenia w sektorze przedsiêbiorstw. Oczywiœcie, e chcia³bym zostaæ w kraju, ale mam trzydziestkê na karku, czy wypada wci¹ korzystaæ z pomocy finansowej rodziców? pyta retorycznie Derkacz. I sam szykuje siê do wyjazdu po zrobieniu specjalizacji. Ale zarobki to nie jedyny powód wyjazdów m³odych lekarzy z kraju. Na Zachodzie du o ³atwiej zrobiæ specjalizacjê. Bez tytu³u specjalisty w danej dziedzinie lekarz jest dziœ tylko pomocnikiem. Specjalizacjê zaœ uzyskuje siê w Polsce dopiero po 6-9 latach od skoñczenia sta u podyplomowego. Dla wielu to za d³ugo. Poza tym, eby rozpocz¹æ specjalizacjê, trzeba byæ gdzieœ zatrudnionym. A eby byæ zatrudnionym, trzeba byæ specjalist¹ b³êdne ko³o. Dlatego Tomasz Skajster, do niedawna szef sekcji m³odych lekarzy przy warszawskiej Izbie Lekarskiej, od kilku dni pakuje walizki jedzie do Niemiec. Szed³ na studia, bo chcia³ byæ neurochirurgiem, ale polska klinika, w której mia³ zamiar pracowaæ, zaproponowa³a mu otwarcie specjalizacji dopiero w 2009 r. Robi¹c specjalizacjê, lekarz musi jeÿdziæ na obowi¹zkowe kursy i szkolenia. Cena jednego kursu wraz z dojazdem i zakwaterowaniem czêsto przekracza jego miesiêczne zarobki. Trzydniowe szkolenie to wydatek ok. tysi¹ca z³. Na dok³adkê lekarz musi kupowaæ czasopisma medyczne i ksi¹ ki. Wszystko z w³asnej kieszeni. W szufladach biurek þ 9

10 þ Lekarze gasz¹ œwiat³o Liczba lekarzy (na 10 tys. mieszkañców) Grecja 44 W³ochy 41 Czechy 35 Francja 34 Niemcy 34 Szwecja 33 Hiszpania 32 Finlandia 26 Polska 25 Wlk. Bryt. 22 ród³o: OECD izb lekarskich ju siê nie mieszcz¹ oferty dobrej pracy za granic¹. Na portalu internetowym dla medyków esculap.pl ka dego dnia rozgrzewaj¹ dyskusje o wyjazdach. Lekarze, którzy ju wyjechali, wymieniaj¹ siê informacjami z kolegami szykuj¹cymi siê do emigracji. Podaj¹ sobie adresy, linki, telefony, dane organizacji pomagaj¹cych przy podpisywaniu kontraktów. Redaktor naczelny eskulap.pl opracowuje ju nawet Poradnik emigranta. Ani jego, ani wyje d aj¹cych 30- i 40-latków nie przekonuj¹ starsi lekarze, którzy w imiê odpowiedzialnoœci za pacjentów na forum internetowym apeluj¹ o pozostanie. Mam dalej robiæ z siebie idiotê? O, nie! odparowuje im lekarz, który sam siebie nazywa Ltd. I dyplomatycznie dodaje: A te swoje rady mog¹ sobie koledzy wsadziæ w rectum [ odbyt przyp. red.] i nie zagl¹daæ do nich. Pewnie to samo owi starsi lekarze z forum us³yszeliby w pokoju anestezjologów bloku operacyjnego wojewódzkiego szpitala w Radomiu. Atmosfera grobowa. Lekarze ³api¹ oddech miêdzy dziesi¹ta w tym tygodniu operacj¹, czwartym dy urem i dwudziestym znieczuleniem. Najbardziej zmêczeni drzemi¹ na kanapie pod œcian¹. To ich drugi dom. Dla niektórych pierwszy. Kiedyœ osiem dni nie wychodzi³em ze szpitala. Dy ur, blok operacyjny, dy ur, blok i tak w kó³ko. Sto godzin tygodniowo. Po co? No, jak to po co, eby zarobiæ jakieœ w miarê przyzwoite pieni¹dze ali siê dr Jacek Jod³owski. Patrzcie na nas, róbcie nam zdjêcia, to jedna z ostatnich okazji, eby jeszcze zobaczyæ anestezjologa w Polsce artuje. Ale nikt siê nie œmieje. Jod³owskiemu zosta³y trzy lata specjalizacji, potem wyje d a. Bêdê mia³ trzy dy ury w miesi¹cu, a nie osiem mówi, zazdroszcz¹c koledze, który ju jesieni¹ rusza w drogê. Jego skrzynka owa jest zapchana od wielu miesiêcy, kiedy Roczne zarobki lekarzy (œrednia po opodatkowaniu, w tys. z³) Wlk. Bryt. 275 Niemcy 271 Francja 231 Hiszpania 143 W³ochy 124 Polska 23 ród³o: STETHOS to po raz pierwszy wys³a³ list do firmy zajmuj¹cej siê rekrutacj¹ lekarzy. Ditta Romaszkiewicz, trzydziestoletnia blondynka, nie boi siê zabraæ trójki dzieci, mê a i zacz¹æ gdzieœ za Odr¹ nowe ycie. Ma ju niezbêdne papiery, specjalizacje i wszystkie szkolenia. Najlepiej, jakby jednego dnia lekarze w ca³ym kraju nie przyszli do pracy. Mo e ktoœ by to wreszcie zauwa y³? Co mamy robiæ? Blokowaæ drogi jak rolnicy? Rzucaæ kamieniami jak górnicy, dla których na emerytury znalaz³y siê grube miliardy? pyta dr Romaszkiewicz. Konstanty Radziwi³³ czuje, e frustracja lekarzy siêga zenitu. S³u ba zdrowia zaczyna byæ dinozaurem w otoczeniu rynkowym. Po 16 latach transformacji wiele zawodów zrobi³o solidn¹ karierê, a w publicznej s³u bie zdrowia cz³owiek œwietnie wykszta³cony nie ma szansy na rozwój. Lekarz patrzy, co robi¹ jego koledzy z klasy maturalnej: jeden po politechnice ma dom, drugi po prawie ogromn¹ willê, hydraulik swoj¹ firmê, a on podczas zjazdu mówi, e zarabia 1200 z³ miesiêcznie opowiada szef NRL. Na zakoñczonym niedawno VIII Krajowym ZjeŸdzie Lekarzy obliczono, e œrodki na ochronê zdrowia przez najbli szych 5 lat powinny siê zwiêkszaæ o 4 mld z³ rocznie. I postawiono ministrowi zdrowia ultimatum: albo podwy ka pensji do 5 tys. z³ brutto (czyli zaledwie do dwóch œrednich krajowych w przemyœle) i zwiêkszenie nak³adów na ochronê zdrowia z 4 do 6 procent PKB, albo bêdzie ostry, masowy protest. Prof. Religa, zaproszony na zjazd, odpowiedzia³ mglistymi obietnicami szans na podwy ki i istotny wzrost nak³adów na opiekê zdrowotn¹ dopiero od 2007 r. Prze- ywam te same problemy od 42 lat, ale proszê kolegów, eby jeszcze wytrzymali apelowa³. Mo e lekarzom na pocz¹tek wystarcz¹ inne, mniej kosztowne gesty ze strony rz¹du. Samorz¹d lekarski zbiera bowiem podpisy pod obywatelskim projektem ustawy, któr¹ wystarczy przepchn¹æ przez Sejm. Umo liwi ona medykom odpisanie od podatku wszelkich kosztów zwi¹zanych z dokszta³caniem. Projekt daje te lekarzom prawo do czternastodniowego, p³atnego urlopu szkoleniowego na wyjazdy i konferencje. Minister zdrowia sam z siebie, gdyby chcia³, móg³by zmieniæ tak przepisy, by doskonalenie zawodowe m³odych lekarzy by³o ³atwiejsze. Postulujemy te klarowne zmiany w systemie ochrony zdrowia: wiêcej prywatyzacji, równoœæ sektorów prywatnego i publicznego. Poza tym chcemy zast¹pienia NFZ wieloma konkuruj¹cymi o pacjenta ubezpieczycielami publicznymi, a potem i prywatnymi wylicza Radziwi³³. Tylko sami lekarze maj¹ ju doœæ postulatów. Prawie ka dy wpis na forum dyskusyjnym bran owego tygodnika S³u - ba Zdrowia koñczy siê tak samo: wyje d am. Niektórych staæ jeszcze na arty z samych siebie: Spadam st¹d, uciekam - pisze internista z piêcioletnim sta em mam doœæ wszystkiego, tak e tych dowcipów o nas. Tych, e pacjent pyta: Do której pan dziœ przyjmuje, panie doktorze? Dziœ do lewej, do lewej odpowiada doktor i odchyla kieszeñ fartucha. Ü Wspó³praca: Aleksandra Gardynik, Mariusz Chudy Newsweek nr 4/2006, r. 1% na szczytny cel Zgodnie z Ustaw¹ o dzia³alnoœci po ytku publicznego i wolontariacie, istnieje mo liwoœæ przekazywania 1% podatku dochodowego przez osoby fizyczne na rzecz organizacji po ytku publicznego. Podatnik mo e wp³aciæ okreœlon¹ kwotê do wysokoœci 1% nale nego podatku na konto organizacji w okresie pomiêdzy pierwszym dniem roku nastêpuj¹cego po roku, za które dokonywane jest rozliczenie podatkowe, a ostatnim dniem z³o- enia zeznania podatkowego (najpóÿniej 30 kwietnia), oraz wskazaæ ten fakt w formularzu PIT. Wykaz organizacji zamieszczony jest na stronach internetowych ogólnopolskiej bazy sprawozdañ finansowych organizacji po ytku publicznego: Ü AK 10

11 Anglia? polecam Lech BIA ASIEWICZ Opracy w Anglii zacz¹³em myœleæ tu po wejœciu naszego kraju do Unii Europejskiej. W Polsce nie by³o nam Ÿle. Praca w POZ dawa³a 1200 z³ miesiêcznie, ona projektantka ubioru zarabia³a wiêcej. Starcza³o w³aœciwie na wszystko: mieszkanie, samochód, wakacje. Na dodatek rozpocz¹³em specjalizacjê z medycyny pracy. Z drugiej strony nie dawa³o siê wiele od³o yæ, a rodzina siê powiêkszy³a marzenia o w³asnym domu z ogródkiem sta³y siê raczej nierealne. Decyzja Z zaciekawieniem przegl¹da³em og³oszenia angielskich pracodawców w Gazecie Lekarskiej, które kusi³y wysokoœci¹ zarobków. Szkoda, e tylko dla specjalistów myœla³em. Tymczasem zapisa³em siê na kurs angielskiego dla lekarzy, organizowany przy ³ódzkiej OIL, który okaza³ siê strza³em w dziesi¹tkê. G³ównie za spraw¹ b³yskotliwego nauczyciela Kevina. Jesieni¹ 2004 r. nawi¹za³em kontakt z firm¹ Medacs, która zaproponowa- ³a mi pracê na stanowisku lekarza orzecznika (Medical Adviser) w Anglii. P³aca 50 tys. funtów rocznie, 7-godzinny dzieñ pracy bez dy urów, wolne weekendy, 25 dni urlopu. Rozmowa kwalifikacyjna z moim przysz³ym szefem przebieg³a g³adko, mimo e by³em bardzo zdenerwowany. Odby³a siê przez telefon, mia- ³em ten komfort, e siedzia³em w domu na wygodnej kanapie. Dotyczy³a neutralnych tematów, moich oczekiwañ co do nowej pracy. Pozna³em te zakres obowi¹zków. Po d³ugich rozmowach z on¹, która nade wszystko ceni bliskoœæ rodziny, zapad³a decyzja: Jedziemy!. Argumentem, którym ostatecznie przekona³em Kasiê, by³y zapowiadane bezpoœrednie loty z odzi do Londynu. Pierwsze kroki Do Anglii przylecia³em dwa tygodnie przed rozpoczêciem pracy. Zjednoczone Królestwo przywita³o mnie piêkn¹, letni¹ pogod¹. Najbli szy czas poœwiêci³em na wynajêcie mieszkania, za³o enie konta bankowego i za³atwienie potrzebnych papierków. S³oneczna aura sprzyja³a zwiedzaniu Londynu. Przed rozpoczêciem w³aœciwej pracy odby³o siê trzydniowe szkolenie, po którym pisa³em krótki test. Okaza³ siê on formalnoœci¹. Pierwsze wra enia pozytywne: ludzie wokó³ mili, komunikatywni, z moim angielskim te nie jest Ÿle. Kolejne dni okaza³y siê jednak bardzo stresuj¹ce. Moi pierwsi pacjenci mówili angielskim slangiem i mia³em du e k³opoty ze zrozumieniem. To potêgowa³o zdenerwowanie i pogarsza³o zdolnoœæ komunikacji. Wraca³em po pracy ca³kowicie wyczerpany i zniechêcony. Stopniowo os³uchiwa³em siê z miejscowymi akcentami. Po dwóch tygodniach rozmawia³em ju p³ynnie i sprawnie. Odzyska³em wiarê we w³asne mo liwoœci. Praca Dziennie przyjmujê 8-10 osób. Na ka dego pacjenta mam minut. Przerwa na lunch trwa 30 min. Ludzie s¹ przewa nie mili i chêtnie opowiadaj¹ o swoich problemach, 80 proc. pacjentów to chorzy na depresjê lub bóle krêgos³upa. W pracy u ywam komputera, który znakomicie siê sprawdza, przyspiesza wykonanie obowi¹zków, poprawia b³êdy ortograficzne, które ci¹gle jeszcze pope³niam. Moja firma dba o kszta³cenie pracowników. Czêsto biorê udzia³ w szkoleniach i æwiczeniach. Koszty hotelowe i wydatki na podró e pokrywa pracodawca. Mam mo liwoœæ stopniowego podnoszenia kwalifikacji orzecznictwo o œwiadczeniach innych ni rentowe. Mój szef pozytywnie motywuje pracowników. Czêsto do mnie dzwoni i chwali za postêpy. To bardzo pomaga. Dosta³em od niego œwi¹teczn¹ kartkê myœlê, e to bardzo mi³y zwyczaj. Pracujê w miêdzynarodowym towarzystwie. Wiêkszoœæ lekarzy to przyjezdni: Niemcy, Grecy, Azjaci. Wszyscy s¹ yczliwi i chêtni do pomocy. Dla mnie to szansa na poznanie ciekawych ludzi i ich zwyczajów, ró nych kultur. ycie na wyspie (...) Moje zarobki pozwalaj¹ na dostatnie ycie. Weekend w Pary u to nie ekstrawagancja. Ponad po³owê ka dej pensji udaje siê nam zaoszczêdziæ. Najbardziej brakuje przyjació³ i rodziny. Szczêœliwie rozmowy telefoniczne z Polsk¹ s¹ tanie i mo emy rozmawiaæ z najbli szymi godzinami. Moja ona czêsto przyje d a do kraju. Po- ³¹czenia lotnicze kosztuj¹ niewiele, do lotniska jedzie siê 15 min. Razem ze mn¹ pracuje polska lekarka zaprzyjaÿniliœmy siê i jest nam raÿniej. W Anglii mieszka te mój dobry kolega znamy siê ze studiów. Dziêki tym kontaktom nie czujemy siê samotnie. Anglia sprawia wra enie sprawnie funkcjonuj¹cego pañstwa. Transport publiczny jest dobrze zorganizowany. Urzêdy i banki czasami demonstruj¹ angielsk¹ flegmê, ale ostatecznie wszystko udaje siê za³atwiæ. (...) Przed opuszczeniem Polski bardzo siê waha³em. Teraz, gdy minê³o szeœæ miesiêcy od przyjazdu do Anglii, jestem przekonany, e nie móg³bym dokonaæ lepszego wyboru. Wysokie dochody pozwalaj¹ spokojnie patrzeæ w przysz³oœæ. Z powodzeniem odk³adamy na w³asny dom, który za kilka lat wybudujemy w Polsce. (...) Panaceum nr 3/2006 Kto decyduje siê na wyjazd za granicê? Lekarze pewni swojej pozycji zawodowej, którzy nie obawiaj¹ siê konfrontacji ze specjalistami niemal z ca³ego œwiata. Wyje d aj¹ te ci, którzy nie chc¹ lub nie potrafi¹ budowaæ swojej pozycji zawodowej na uk³adach, na stabilizacji finansowej, na dowodach wdziêcznoœci od pacjentów. A tak e ci, którzy nie widz¹ dla siebie szans w obecnym systemie ochrony zdrowia i jednoczeœnie którzy doœæ realistycznie oceniaj¹, e nieprêdko system zacznie spe³niaæ oczekiwania zarówno lekarzy, jak i pacjentów. (...) Najsmutniejsze jest to, e odpowiedzialni za organizacjê systemu zachowuj¹ siê tak, jakby nie zdawali sobie sprawy, e problem bêdzie narastaæ. Rzeczpospolita, 8 marca 2006 r. o tym siê mówi Pierwsi zaczêli przyjmowaæ polskich lekarzy Niemcy. Obliczyli, e przydzielenie t³umacza i kurs jêzykowy na miejscu kosztuje mniej ni wykszta³cenie specjalisty. Potem otworzy³ siê rynek w Skandynawii i na Wyspach Brytyjskich. Otwarcie siê krajów takich, jak Hiszpania, Portugalia, Francja i W³ochy postawi nas ju w obliczu luki pokoleniowej w polskiej medycynie. Wkrótce nie tylko mo e zabrakn¹æ lekarzy, ale co gorsza nie bêdzie mia³ kto uczyæ nowych z powodu braku kadry akademickiej. (...) Newsweek, 19 marca 2006 r. bs 11

12 Czy orzecznictwo lekarzy sprzyja wy³udzaniu œwiadczeñ? Renta w trzy kwadranse Jakub WIŒNIEWSKI W opisie polskiego systemu rentowego dominuje scenariusz westernu: szlachetny bohater (ubogi rencista) walczy samotnie o swoje prawa z bandyt¹ (anonimowym urzêdnikiem ZUS). Ekonomistów, uzasadniaj¹cych koniecznoœæ ograniczenia funkcji socjalnych pañstwa i racjonalizacji wydatków publicznych, przedstawia siê jak hordy krwio erczych Indian, czyhaj¹cych na bohatera. Niestety, rzeczywistoœæ jest bardziej z³o ona. Warto spojrzeæ na ten problem z perspektywy lekarzy-orzeczników. S¹dz¹c po agresji s³ownej, a nawet fizycznej, kierowanej nierzadko pod ich adresem ze strony ubezpieczonych, mo na by s¹dziæ, e s¹ oni Ÿród³em wszelkich bol¹czek tego systemu. Padaj¹ g³osy, e jest to grupa wy³¹cznie odpowiedzialna za proceder wy³udzania œwiadczeñ. Inni widz¹ w orzecznikach zimnych funkcjonariuszy machiny administracyjnej, skwapliwie odbieraj¹cych œwiadczenia, czêsto nie bacz¹c, e z rent utrzymuj¹ siê ca³e rodziny. Proste w teorii Wszyscy, którzy zabieraj¹ g³os na temat rent w Polsce parlament, media, ekonomiœci, prawnicy maj¹ racjê co do jednej rzeczy: struktura systemu orzecznictwa przes¹dza o efektywnoœci ca³ego systemu rentowego i determinuje skalê zjawisk patologicznych, takich jak wy³udzenia. Ta struktura w ci¹gu ostatnich dwóch lat by³a intensywnie reformowana. Szkoda tylko, e zmiany sz³y w z³ym kierunku. W teorii wszystko jest proste: osoba, która utraci³a zdolnoœæ do pracy, ma prawo do renty. Choroba to odejœcie od okreœlonej normy biologicznej, która mo e byæ zmierzona i zdefiniowana w jêzyku medycyny. W systemie zabezpieczenia spo³ecznego jest ona nie tyle stanem prze ywanym przez pacjenta, ile faktem, którego istnienie stwierdza uznaniowo lekarz. Wspó³czesne definicje choroby bazuj¹ na surowych kryteriach biomedycyny, jednak kiedy prze³o yæ je na spo³eczny kontekst ycia ludzkiego, opisy staj¹ siê niewystarczaj¹ce. Orzecznik, badaj¹c pacjenta, musi odpowiedzieæ sobie na szereg pytañ. Jak¹ pracê nale y braæ pod uwagê, okreœlaj¹c prawo ubezpieczonego do renty? Zatrudnienie na stanowisku, w którym nast¹pi³a niezdolnoœæ do pracy? Inn¹ pracê zwi¹zan¹ z posiadanymi kwalifikacjami? Zatrudnienie, które jest aktualnie dostêpne na rynku? Jaki powinien byæ zwi¹zek miêdzy sytuacj¹ yciow¹ pacjenta a ocen¹ zdolnoœci do pracy? Co te wa ne, lekarze-orzecznicy s¹ poddawani naciskom ze strony kierow- nictwa ZUS i ich politycznych mocodawców, a jeszcze w latach 90. w³adze chcia³y wypychaæ osoby bezrobotne z rynku pracy wszelkimi mo liwymi sposobami, tak e przyznaj¹c rentê. Te czasy minê³y. Uœwiadomiono sobie poniewczasie, e we wspó³czesnej Polsce, dotkniêtej plag¹ masowego bezrobocia, system zabezpieczenia spo³ecznego musi sprzyjaæ podniesieniu ogólnego wskaÿnika zatrudnienia. Sumienie œrodowiska Zasady orzecznictwa w ZUS reguluje ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeñ Spo³ecznych. Orzecznicy musz¹ legitymowaæ siê specjalizacj¹ II stopnia w takich dziedzinach, jak: interna, kardiologia, chirurgia, endokrynologia lub neurologia. Stanowi¹ zhierarchizowan¹ strukturê szeregowi lekarze podlegaj¹ g³ównemu lekarzowi-orzecznikowi i jego zastêpcom. ZUS korzysta te z us³ug tzw. konsulentów, czyli wysoko kwalifikowanych lekarzy wspó³pracuj¹cych ad hoc przy rozstrzyganiu bardziej skomplikowanych przypadków medycznych. By otrzymaæ rentê, ubezpieczony sk³ada wniosek do ZUS. Do niedawna, po wstêpnej ocenie wniosku, akta przekazywano zastêpcom g³ównego lekarzaorzecznika, którzy po ich przestudiowaniu kierowali wnioski do orzeczników, wedle ich specjalizacji. Ci badali pacjentów, a wydane przez nich orzeczenia trafia³y z powrotem do zastêpcy g³ównego lekarza-orzecznika i po jego akceptacji by³y dla organu rentowego podstaw¹ decyzji o stwierdzeniu niezdolnoœci do pracy. Formalnie zainteresowany móg³ siê od tej decyzji odwo³aæ jedynie do w³aœciwego s¹du. Faktycznie jednak wszystkie orzeczenia by³y kontrasygnowane przez funkcjonariusza wy szego szczebla pionu orzeczniczego ZUS, zastêpcê g³ównego lekarza-orzecznika. Dodatkowo, w gestii zastêpców g³ównego lekarzaorzecznika le a³o kierowanie ubezpieczonych na wszelkie dodatkowe badania w celu okreœlenia ich zdolnoœci do pracy. Ów system, choæ pe³en u³omnoœci, spe³nia³ podstawowe zadania. Orzecznicy wy szego szczebla, studiuj¹c dokumentacjê chorego i w ten sposób identyfikuj¹c próby wy³udzeñ, kwestionowali wiele decyzji o przyznaniu œwiadczenia. Z akt chorego mo na wiele wyczytaæ: fa³szerstwa badañ, szpitalnych kart informacyjnych, a nawet potwierdzania nieprawdy w zaœwiadczeniach lekarskich o stanie zdrowia. Wbrew obiegowym opiniom to w³aœnie orzecznicy byli sumieniem œrodowiska medycznego. Wielu z nich na w³asny u ytek stworzy³o czarne listy nierzetelnych lekarzy uprawiaj¹cych w porozumieniu z pacjentami medycynê kreatywn¹. Czy opis choroby ma byæ dla ZUS-u, czy dla lekarza? to pytanie pacjent mo e us³yszeæ jeszcze dziœ w niejednym gabinecie lekarskim czy prywatnej klinice Pocztowe oszczêdnoœci Sukcesywne zmiany w systemie orzeczniczym, zamiast ukróciæ istniej¹ce patologie, stworzy³y sprzyjaj¹ce warunki do nowych nieprawid³owoœci. Od stycznia 2005 r. istniej¹ nominalnie dwie instancje w postêpowaniu orzeczniczym. Oprócz lekarza-orzecznika ZUS (I instancja), w razie zarzutu wadliwoœci orzeczenia ze strony prezesa ZUS lub sprzeciwu ze strony pacjenta, decyzjê lekarza weryfikuje komisja lekarska z³o- ona z trzech osób (II instancja). Po wyczerpaniu dostêpnych œrodków proceduralnych w obu instancjach ubezpieczonemu przys³uguje prawo odwo- ³ania siê do s¹du. Bezpoœredni¹ konsekwencj¹ nowych regulacji jest niedostatek wykwalifikowanych kadr orzeczniczych, poniewa wielu lekarzy pierwszego szczebla przesz³o do komisji II instancji. Jednak najgorsze jest to, e ZUS nie dba, czy i w ilu przypadkach renty przyznano nienale nie. Nieuczciwym ubezpieczonym ³atwiej jest wy³udziæ nienale ne œwiadczenie, bo w system wpisany jest automatyczny mechanizm ekspansji wydatków. Procedury odwo- ³awcze w razie negatywnej dla ubezpieczonego decyzji s¹ znacznie bardziej rozbudowane ni uprawnienia kontrolne ZUS dotycz¹ce ju przyznanych rent. G³ówny lekarz-orzecznik i jego zastêpcy jedynie wyrywkowo kontroluj¹ orzeczenia wydane w I instancji. 12

13 Rys. K. Rosiecki Lekarz I instancji ma obowi¹zek wrêczyæ ubezpieczonemu orzeczenie do rêki od razu po badaniu, a decyzjê podj¹æ w ci¹gu trzech kwadransów 45 minut na to, by przeprowadziæ wywiad zawodowy i chorobowy, zbadaæ fizycznie ubezpieczonego, przejrzeæ dokumentacjê i wydaæ orzeczenie. Wszystko pod presj¹, bo pod drzwiami czeka ju nastêpny pacjent. Wed³ug ZUS w ten sposób mo na zaoszczêdziæ na przesy³kach pocztowych. W kontekœcie ogromnych strat dla bud etu, jakie przynosz¹ wy³udzenia, brzmi to jak cyniczny art. Jednoczeœnie pacjent wci¹ tak jak dawniej mo e zaproponowaæ orzecznikowi ³apówkê, nie nara aj¹c siê na adne sankcje. Co ciekawe, w nowym systemie konsultacje i dodatkowe badania przeprowadza siê tylko w wyj¹tkowych sytuacjach. Zastêpcy g³ównego lekarza-orzecznika, przegl¹daj¹c dokumentacjê osoby ubezpieczonej przed jej zbadaniem, podejmuj¹ decyzjê, czy przeprowadziæ dalsze konsultacje. Tymczasem procedura leczenia i zdrowy rozs¹dek jednoznacznie wskazuj¹, e najpierw sprawdza siê stan zdrowia pacjenta, a potem w razie w¹tpliwoœci kieruje siê go na dodatkowe badania. Bezpieczna pomy³ka By przeciwdzia³aæ zmowie orzecznika z ubezpieczonym, od roku istnieje system losowania komputerowego. Akta losuje siê na dzieñ przed badaniem, a orzecznik otrzymuje je tu przed przyjœciem pierwszego pacjenta. Tak wiêc, pacjent ze z³aman¹ nog¹ trafia do internisty lub kardiologa, a okulista orzeka o stanie zdrowia osób chorych na nerki lub z chroniczn¹ depresj¹. Innymi s³owy, lekarze w du ej czêœci nie maj¹ kwalifikacji do orzekania w konkretnym przypadku. Bior¹c pod uwagê fakt, e w polskim systemie orzeczniczym pojawi³o siê w ostatnim czasie sporo niedoœwiadczonych lekarzy i e orzekaj¹ oni czêsto w sprawach spoza ich specjalizacji, mo na przewidywaæ, e wiele œwiadczeñ jest przyznawanych nienale nie. Tym bardziej e dla lekarza bezpieczniej jest pomyliæ siê na korzyœæ ubezpieczonego, ni odpieraæ potem ewentualne zarzuty ze strony wnioskodawcy, zazwyczaj odwo³uj¹cego siê od decyzji orzecznika. Wielu krytyków polskiego systemu rentowego zdaje siê nie dostrzegaæ, e zadaniem lekarzy jest leczyæ ludzi, a nie struktury gospodarcze i spo³eczne, zainfekowane wadliwymi za³o eniami instytucjonalnymi. W opinii niektórych na barki orzeczników spada nie tylko wykonywanie zawodu lekarza, ale realizacja idei sprawiedliwoœci spo³ecznej. Na zasadzie analogii: czy mo na winiæ konduktora za to, e egzekwuje bilet od pasa era, jeœli ten jest bezrobotny, a dawno nie by³ nad morzem? Oczywiœcie nie znaczy to, e wszyscy orzecznicy s¹ bez skazy. Nieuczciwych i skorumpowanych lekarzy, podobnie jak konduktorów i urzêdników, przedsiêbiorców i polityków, nale y poci¹gaæ do odpowiedzialnoœci. Abstrahuj¹c od problemu postaw etycznych orzeczników, mo na zapytaæ, czy w obecnym systemie legitymuj¹ siê oni dostatecznymi kwalifikacjami. Wielu z nich szczodrze przyznaje œwiadczenia, kontynuuj¹c nieodpowiedzialn¹ politykê pañstwa z lat 90. i winduj¹c zobowi¹zania bud etu z tytu³u œwiadczeñ zabezpieczenia spo³ecznego. Wed³ug obecnych zasad renta nie powinna byæ przyznana, je eli osoba ubezpieczona mo e mimo choroby wykonywaæ pracê zgodn¹ z posiadanymi kwalifikacjami. A mimo to wielu lekarzy-orzeczników nie zadaje sobie trudu, by przeprowadziæ rzetelny wywiad zawodowy. Ponadto okazuje siê, e o ile lekarze zatrudnieni w ZUS musz¹ spe³niæ doœæ surowe wymogi formalne, znacznie gorzej jest z bieg³ymi powo³ywanymi przez s¹d, a orzekaj¹cymi w sytuacjach, gdy ubezpieczony nie zgadza siê z decyzj¹ komisji II instancji. Bywa, e biegli s¹dowi nie maj¹ wymaganego II stopnia specjalizacji. W tym roku wprowadzono system certyfikacji bieg³ych s¹dowych niestety nie zacz¹³ on funkcjonowaæ. Có wiêc nam po kompetentnych lekarzach-orzecznikach I i II instancji, gdy wnioskodawca przy odrobinie uporu i zawziêtoœci mo e urobiæ niedostatecznie wykwalifikowanego bieg³ego s¹dowego? þ 13

14 þ Renta w trzy kwadranse Co wynika z truizmu... Nietrudno sformu³owaæ postulaty takich reform, które bêd¹ sz³y w po ¹danym kierunku. Najwa niejsze to przywróciæ zasadê kontroli ka dego wydanego orzeczenia i zlikwidowaæ system losowania, wprowadzaj¹c w to miejsce bardziej drastyczne œrodki do walki z korupcj¹, nie wy³¹czaj¹c prowokacji policyjnej. Dlaczego nie sprawiæ, by lekarze orzekali w obecnoœci personelu medycznego, choæby pielêgniarki? W ten sposób ³atwiej by³oby przeciwdzia³aæ korupcji i zapewniæ bezpieczeñstwo lekarzom, staj¹cym siê obiektem agresji ze strony pacjentów, o których mówi siê, e maj¹ prawo byæ zdenerwowani. Nale y te zastanowiæ siê nad uniezale nieniem pionu orzeczniczego od ZUS po to, by orzecznicy nie musieli odpieraæ zarzutów, e jako lekarze zatrudnieni w instytucji dysponuj¹cej pieniêdzmi ze sk³adek ubezpieczonych s¹ zainteresowani odmawianiem pacjentom prawa do œwiadczeñ. Mo na by nawet pójœæ dalej i skupiæ s³u by orzecznicze, narzucaj¹c jednakowe, wysokie standardy dotycz¹ce kwalifikacji zawodowych lekarzy (orzeczników w ZUS, bieg³ych s¹dowych i lekarzy orzekaj¹cych odszkodowania w firmach ubezpieczeniowych). Polski system rentowy dzia³a wadliwie i sprzyja korupcji to stwierdzenie sta- ³o siê ju truizmem. Wiele osób pogodzi³o siê z faktem, e po latach realnego socjalizmu odziedziczyliœmy z za³o enia niesprawny system rentowy. Grunt, e m¹dre g³owy w rz¹dzie myœl¹, jak zaradziæ problemom i wdra aj¹ stopniowo reformy. Ale czy rzeczywiœcie sprawy id¹ ku lepszemu? Chyba nie mamy powodów do optymizmu. Prof. Mark Robinson z Uniwersytetu Sussex w Brighton w Wielkiej Brytanii badaj¹c zjawisko korupcji, wyró ni³ trzy jej rodzaje: incydentaln¹, instytucjonaln¹ i systemow¹. Pierwszy dotyczy indywidualnych, odosobnionych przypadków korumpowania funkcjonariuszy publicznych przez jednostki. W korupcji instytucjonalnej niektóre instytucje s¹ na tyle przegni³e, e cel, dla którego zosta³y powo³ane, nie mo e byæ skutecznie realizowany (patrz: polski system rentowy). Korupcja systemowa dotyczy spo³eczeñstw, w których wy³udzanie jest zjawiskiem normalnym, poniewa taka a nie inna struktura administracji wrêcz zachêca do wy³udzania œwiadczeñ. Wprowadzaj¹c nieprzemyœlane reformy, w³adze kierowa³y polski system rentowy na drogê ku korupcji systemowej. Mówi¹c jêzykiem lekarzy, niewiele brakuje, by grypa sta³a siê gruÿlic¹. Ü Dr Jakub WIŒNIEWSKI (ur. 1977) pracuje w Urzêdzie Komitetu Integracji Europejskiej Tygodnik Powszechny,13 listopada 2005 r. Nagroda jakoœci dla MCZP Mazowieckie Centrum Zdrowia Publicznego otrzyma³o Mazowieck¹ Nagrodê Jakoœci. MCZP jest jednostk¹ administracji publicznej, realizuj¹c¹ na podstawie zawartego porozumienia zadania wojewody mazowieckiego z zakresu ochrony zdrowia. Od momentu powstania w 1999 r. stale doskonalimy jakoœæ œwiadczonych przez nas us³ug. Podjêcie dzia³añ zmierzaj¹cych do wdro enia w MCZP systemu zarz¹dzania jakoœci¹ opartego na normach ISO by³o m.in. konsekwencj¹ wejœcia Polski do Unii Europejskiej. Na zdjêciu od lewej: przewodnicz¹cy Komitetu Mazowieckiej Nagrody Jakoœci Stanis³aw Pietrzak; wojewoda mazowiecki Tomasz Koziñski; pe³nomocnik ds. Systemu Zarz¹dzania Jakoœci¹ MCZP Edyta Sztandera; kierownik Dzia³u Kontroli i Nadzoru MCZP Dorota Bia³czak; dyrektor MCZP Micha³ Targowski W 2004 r. otrzymaliœmy Certyfikat Systemu Jakoœci. W 2005 r. dokonaliœmy samooceny organizacji, czyli kompleksowego i usystematyzowanego przegl¹du wszystkich obszarów zarz¹dzania urzêdem na podstawie Modelu Doskona³oœci EFQM. Jako priorytety doskonalenia model ten uwzglêdnia m.in.: koncentracjê na kliencie, ci¹g³e uczenie siê, rozwój i zaanga owanie pracowników oraz orientacjê na wyniki. Przeprowadzenie szczegó³owej samooceny zgodnie z modelem aplikacji Mazowieckiej Nagrody Jakoœci umo liwi³o nam precyzyjne okreœlenie mocnych stron oraz zidentyfikowanie obszarów wymagaj¹cych poprawy. Znalezienie siê w gronie laureatów Mazowieckiej Nagrody Jakoœci postrzegamy jako jeden z naszych najwiêkszych sukcesów. Dziœ wkraczamy na drogê pe³n¹ wyzwañ i poszukiwania rozwi¹zañ dla doskonalenia wszystkich obszarów dzia- ³alnoœci Mazowieckiego Centrum Zdrowia Publicznego. Z pewnoœci¹ z niej nie zrezygnujemy, wiemy bowiem, e jakoœæ to nic, ale wszystko jest niczym bez jakoœci. Ü Olga Budziszewska m³odszy specjalista ds. zarz¹dzania jakoœci¹ MCZP Zamieszczamy podsumowanie tekstu Orzecznictwo lekarskie i rehabilitacja w ramach prewencji rentowej w ubezpieczeniu spo³ecznym, który w czêœciach publikowaliœmy w trzech ostatnich numerach Pulsu. W celu stworzenia spójnego systemu ubezpieczenia ryzyka choroby i jej nastêpstw, uwzglêdniaj¹cego realia spo³eczno-ekonomiczne i wiedzê medyczn¹, wydaje siê konieczne podjêcie nastêpuj¹cych dzia³añ: - po³¹czenie ubezpieczeñ zdrowotnych i chorobowych w ubezpieczenie ryzyka choroby zarz¹dzane przez kasê chorych ; - stworzenie systemu kompleksowej rehabilitacji (leczniczej, spo³ecznej i zawodowej) w ramach Narodowego Programu Rehabilitacji; - wprowadzenie umiejêtnoœci szczególnej specjalizacji z zakresu orzecznictwa lekarskiego. Ü Anna WILMOWSKA-PIETRUSZYÑSKA Fot. W. Sztukiert 14

15 listy Po przeczytaniu artyku³u Refleksje na temat doskonalenia zawodowego w Pulsie w nr 2/2006 postanowi³am napisaæ, jak ta sprawa wygl¹da z punktu widzenia lekarza pracuj¹cego na obrze- ach województwa mazowieckiego. Jestem m³od¹ lekark¹ dentystk¹. W zawodzie pracujê od 3 lat na umowê o pracê u tego samego pracodawcy, równie stomatologa. Przez ten czas moje zarobki sukcesywnie ulegaj¹ degradacji: 2003 r z³ netto, 2004 r z³ netto, 2005 r. 994 z³ netto, styczeñ 2006 r. 994 z³ netto, mimo e przez ca³y czas pracujê w tej samej placówce i na tym samym stanowisku (kontrakt z NFZ). Dlaczego? Od roku pracujê równie prywatnie na 30%, dochody te s¹ porównywalne do ww. Pracuj¹c 6 dni w tygodniu, poza domem spêdzam czêsto ponad 10 godzin dziennie. Mam troje ma- ³ych dzieci i pracuj¹c wraz z mê em (nie jest lekarzem), nie jestem w stanie bez wyrzeczeñ op³aciæ sobie kursu dokszta³caj¹cego o takiej tematyce, jakiej bym chcia³a. Ceny kursów dobrych dydaktycznie stanowi¹ bowiem du y odsetek moich dochodów. Zauwa y³am równie wœród znajomych, e g³ównym kryterium doboru kursu, tak jak i w moim przypadku, jest: 1. cena, 2. liczba punktów, 3. temat. Czytaj¹c og³oszenia o mo liwoœciach dokszta³cenia, nietrudno zauwa yæ, e kursy stomatologiczne kosztuj¹ powy ej 200 z³ (oprócz Akademii Medycznej 100 z³), ogólnolekarskie zaœ, np. hematologia 50 z³, a liczba punktów generalnie jest taka sama. Dlaczego? Najbardziej pesymistyczne jest to, e tej nowej wiedzy nie mo emy wykorzystaæ w pracy, bo albo nie jest to refundowane przez NFZ, albo pacjentów na to nie staæ. Dziœ, maj¹c 28 lat, czekaj¹c dalej na lepsze jutro, zastanawiam siê, czy warto by³o ponosiæ te wyrzeczenia i koszty (kredyt studencki, który sp³acam), aby spe³niæ marzenia... Joanna Nazwisko i adres do wiadomoœci redakcji Od pacjenta W moim doœæ d³ugim yciu mia³em kontakt z wieloma lekarzami. Lekarza takiego, jak dr Beata DYMIÑSKA, pracuj¹ca w Serocku, spotyka siê niezwykle rzadko. Jest lekarzem nie tylko z wykszta³cenia, ale i z powo³ania. Jej diagnozy s¹ trafne, a zapisane leki skuteczne i niedrogie. Oprócz wiedzy medycznej dysponuje wiedz¹ psychologiczn¹ i spo³eczn¹. Zawsze jest w stanie pocieszyæ pacjentów, no i oczywiœcie ul yæ w dolegliwoœciach. Jest to nie tylko moje zdanie. Oczekuj¹c w kolejce do gabinetu, niejednokrotnie s³ysza- ³em identyczne opinie innych pacjentów starych i m³odszych, reprezentuj¹cych ró ne œrodowiska. Jerzy WoŸniak Refleksje na Dzieñ Zdrowia Gra yna PACOCHA Zarówno prasa codzienna, jak i kolorowe tygodniki prawie w ka - dym numerze opisuj¹ afery, których bohaterami s¹ lekarze, ³apówki, b³êdy medyczne. To oczywiste, e doniesienia takie s¹ dla dziennikarzy ³atwym ³upem tematem, który sprzeda siê w ka dej gazecie. Jednoczeœnie przeœladuje mnie myœl, e sami sobie jesteœmy winni temu, jak nas postrzegaj¹ pacjenci i prasa. Korporacja zawodowa, jak¹ jest izba lekarska, ma ograniczone mo liwoœci, aby zadbaæ o czystoœæ œrodowiska lekarskiego, a tak e naciskaæ na lekarzy, by pog³êbiali swoj¹ wiedzê. Zbieranie punktów edukacyjnych wydaje siê ma³o wydajne tak e z powodów finansowych. Zarobki lekarzy nie pozwalaj¹ na zbyt czêste odp³atne korzystanie ze szkoleñ. Poza tym przy przeciêtnym trybie pracy i dy urów trudno jest znaleÿæ czas na uczestnictwo w kursie. Pozostaj¹ weekendy, które po ca³otygodniowej pracy lekarz powinien poœwiêciæ na odpoczynek i kontakt z rodzin¹. Kursy bezp³atne s¹ rzadkoœci¹, a ich wartoœæ merytoryczna pozostawia wiele do yczenia. Odnoszê wra enie, e niektóre z nich s¹ organizowane tylko po to, aby lekarze otrzymali punkty szkoleniowe. Populacja lekarzy specjalistów siê starzeje. Ci, którzy s¹ w wieku przedemerytalnym, lub pracuj¹, bêd¹c na emeryturze, nie maj¹ motywacji do dokszta³cania siê, i trudno im siê dziwiæ. M³odzi lekarze z powodu utrudnionego dostêpu do specjalizacji maj¹ szansê zostaæ specjalistami oko³o czterdziestki. Wówczas, niedocenieni finansowo przez nasz system opieki zdrowotnej, spakuj¹ walizki i œladem swoich kolegów wyjad¹ leczyæ Anglików, Niemców, Hiszpanów. Ci, którzy zostan¹, to specjaliœci w podesz³ym wieku na m³odych nie mamy co liczyæ. W codziennej praktyce lekarskiej brakuje dobrych wzorców zachowañ wobec pacjentów, udzielania informacji o chorobie, brakuje tak e zainteresowania procesem leczenia pacjenta. Oburza mnie podmiotowe traktowanie chorego, odrabianie pañszczyzny, lekcewa enie rodziny. Oczywiœcie, nie dotyczy to wszystkich lekarzy generalnie ta zapracowana i Ÿle op³acana grupa zawodowa stara siê trzymaæ fason. A mo e nasza korporacja zajê³aby siê szkoleniem lekarzy z podstaw psychologii, kontaktów z pacjentem, negocjacji z rodzin¹, przekazywania trudnych wiadomoœci o nieuleczalnej chorobie? Mo na tak e uczyæ lekarzy radzenia sobie ze stresem, bo niew¹tpliwie uprawiamy jeden z najbardziej stresuj¹cych zawodów. Niektórym zaœ przyda³yby siê podstawy ekonomii i prawa medycznego, aby mogli zadbaæ o swoje prawa, a tak e unikn¹æ b³êdów w codziennej praktyce lekarskiej. Myœlê, e niezbyt wielu medyków zna dobrze ustawê o zawodzie lekarza. Korzysta siê z niej dopiero wtedy, gdy dojdzie do sytuacji konfliktu z prawem (skarga, pozew s¹dowy). Wszystkie te elementy maj¹ du e znaczenie dla postrzegania nas w spo³eczeñstwie jako ludzi wszechstronnie wykszta³conych, odpowiedzialnych i kompetentnych. Poszerzanie horyzontów wiedzy na pewno wyjdzie lekarzom na dobre. Ponawiam wiêc has³o: Szanujmy siebie sami, wtedy i inni bêd¹ nas szanowaæ. Bêd¹ mieli respekt przed si³¹ naszej wiedzy medycznej i ogólnej, umiejêtnoœciami zawodowymi i zaletami umys³u. yczê tego kolegom lekarzom i ich pacjentom w Œwiatowym Dniu Zdrowia [7 kwietnia przyp. red.]. PS Z tej samej okazji yczê ministrowi prof. Zbigniewowi Relidze, aby mia³ wiêcej mi³ych chwil spêdzanych z pani¹ premier prof. Zyt¹ Gilowsk¹, takich jak na fotografii w Newsweeku. Najlepiej by³oby, aby zawsze sobie czule szeptali do ucha mi³e wiadomoœci zamiast wieœæ spory o finanse. Trochê przyjemnoœci te im siê od ycia nale y. Ü 15

16 Nowa klinika ze starymi tradycjami to Klinika Chirurgii Ogólnej, Onkologicznej i Naczyniowej w Wojskowym Instytucie Medycznym przy ul. Szaserów w Warszawie. Na otwarciu Kliniki 6 marca br. zebranych goœci uroczyœcie powita³ gen. bryg. prof. Jan Krzysztof Podgórski, dyrektor WIM. Na uroczystoœæ licznie przybyli: generalicja, pos³owie, parlamentarzyœci, lekarze, przyjaciele oraz wdziêczni pacjenci kierownika Klinki prof. Marka Maruszyñskiego. Stawi³o siê tak e, w komplecie, duchowieñstwo Wojska Polskiego. Abp polowy S³awoj Leszek G³ódŸ, ordynariusz Diecezji Warszawsko- Praskiej, i bp polowy WP Tadeusz P³oski poœwiêcili wyremontowan¹ Klinikê. To w³aœnie tutaj, od ponad 30 lat mia³em swój dom i moje prawdziwe miejsce na ziemi, tu przeszed³em wszystkie szczeble zawodowej kariery, od pacjenta, wolontariusza do profesora powiedzia³ podczas uroczystoœci kierownik Kliniki, by³y komendant szpitala, za³o yciel i pierwszy dyrektor WIM, w tym dniu obchodz¹cy 60. rocznicê urodzin, o³nierz zawodowy w stanie spoczynku, gen. prof. Marek Maruszyñski. Ü RM Jak kontrolowaæ astmê 4 marca br. odby³o siê III Warszawskie Spotkanie Edukacyjne Astma Alergia POChP. Chory Lekarz Pielêgniarka, zorganizowane przez Towarzystwo Przyjació³ Chorych na Astmê i Choroby Alergiczne, przy wspó³udziale i wsparciu œrodowiska medycznego. Poruszano problemy leczenia astmy u dzieci, kobiet w ci¹- y i osób w podesz³ym wieku. Wyniki przeprowadzonych w naszym kraju badañ AIRE (Astma Insights and Realisty in Europe) wskazuj¹, e tylko 30 proc. chorych na astmê jest w³aœciwie leczonych, ponad po³owa ma codzienne napady dusznoœci, a du a czêœæ budzi siê z powodu dusznoœci co noc. Tylko 1/3 chorych stosuje steroidy wziewne leki zdecydowanie zwiêkszaj¹ce skutecznoœæ i uznawane obecnie za podstawowe w leczeniu astmy. NFZ nie refunduje terapii skojarzonej dwa w jednym (steroid wziewny o dzia³aniu przeciwzapalnym oraz d³ugo dzia³aj¹cy Beta-2mimetyk) pacjentom z astm¹ umiarkowan¹ i ciê - k¹. St¹d niepe³ne opanowanie jej objawów u tak wielu chorych. Polska jest chyba jedynym krajem w Europie, w którym terapia ta nie jest refundowana mówi Anna Doboszyñska, przewodnicz¹ca Polskiej Federacji Stowarzyszeñ Chorych na Astmê. Wszystkie kraje dosz³y do wniosku, e bardziej op³aca siê refundacja leczenia skojarzonego. Ü mkr 9 marca br. po raz pierwszy obchodzono Œwiatowy Dzieñ Nerek Przewlek³a choroba nerek (PChN) staje siê w ostatnich latach powa nym problemem zdrowia publicznego. We wczesnych stadiach rozwija siê bezobjawowo, co utrudnia jej wykrycie. Wiêkszoœæ pacjentów przez d³ugi czas nie jest œwiadoma swej choroby, mimo e leczy siê systematycznie, np. u kardiologa czy diabetologa. Dane liczbowe (bêd¹ce ekstrapolacj¹ wyników badañ amerykañskich) wykazuj¹, e ok. 11 proc. populacji, czyli ponad 4 mln Polaków, mo e chorowaæ na PChN. Jednym z warunków wczesnego wykrycia choroby jest stworzenie wielospecjalistycznej opieki nad chorymi. Zgodnie z opracowanym przez nefrologów Programem wczesnego wykrywania przewlek³ej choroby nerek, planuje siê nawi¹zanie œcis³ej wspó³pracy z lekarzami rodzinnymi, diabetologami i kardiologami. Zagadnieniami tymi bêdzie siê zajmowaæ m.in. nowo powsta³e Stowarzyszenie Nefrologia Polska, utworzone na wzór amerykañskiej Narodowej Fundacji Nefrologicznej (National Kidney Foundation). Jest to wielodyscyplinarna organizacja non profit, dzia³aj¹ca przy wspó³udziale pacjentów. Informacji na temat Stowarzyszenia udziela jego prezes, dr Rafa³ S. Wnuk: Ü mkr Informacje dotycz¹ce umów w wybranych rodzajach œwiadczeñ opieki zdrowotnej Podstawowa opieka zdrowotna - Wartoœæ umów ogó³em: z³ - Wartoœæ umów zawartych z NZOZ: z³ - Liczba umów ogó³em: Liczba umów zawartych z NZOZ: Sta³e stawki kapitacyjne dla wszystkich œwiadczeniodawców Ambulatoryjna opieka specjalistyczna - Wartoœæ umów ogó³em: z³ - Wartoœæ umów zawartych z NZOZ: z³ - Liczba umów ogó³em: Liczba umów zawartych z NZOZ: Œrednia cena punktu: 8,15 z³ - Œrednia cena punktu w NZOZ: 7,75 z³ Lecznictwo szpitalne - Wartoœæ umów ogó³em: z³ - Wartoœæ umów zawartych z NZOZ: z³ - Liczba umów ogó³em: Liczba umów zawartych z NZOZ: 25 - Œrednia cena punktu: 10,41 z³ - Œrednia cena punktu w NZOZ: 9,12 z³ Opieka psychiatryczna i leczenie uzale nieñ - Wartoœæ umów ogó³em: z³ - Wartoœæ umów zawartych z NZOZ: z³ - Liczba umów ogó³em: Liczba umów zawartych z NZOZ: 64 - Œrednia cena punktu: 8,32 z³ - Œrednia cena punktu w NZOZ: 7,80 z³ Rehabilitacja lecznicza - Wartoœæ umów ogó³em: z³ - Wartoœæ umów zawartych z NZOZ: z³ - Liczba umów ogó³em: Liczba umów zawartych z NZOZ: Œrednia cena punktu: 1,02 z³ - Œrednia cena punktu w NZOZ: 1,02 z³ Opieka d³ugoterminowa - Wartoœæ umów ogó³em: z³ - Wartoœæ umów zawartych z NZOZ: z³ - Liczba umów ogó³em: Liczba umów zawartych z NZOZ: Œrednia cena punktu: 7,00 z³ - Œrednia cena punktu w NZOZ: 6,74 z³ Leczenie stomatologiczne - Wartoœæ umów ogó³em: z³ - Wartoœæ umów zawartych z NZOZ: z³ 16

17 Spotkanie formacyjno-szkoleniowe dla diecezjalnych duszpasterzy s³u by zdrowia odbêdzie siê w dn kwietnia br. w Warszawie w Domu Pielgrzyma AMICUS im. S³ugi Bo ego ks. Jerzego Popie³uszki (ul. Hozjusza 2). Program obejmuje m.in.: od godz panel: Duszpasterstwo i medycyna teraz, pod patronatem JE ks. kard. Józefa Glempa Prymasa Polski Uczestnicy: Konstanty Radziwi³³, prezes NRL Kodeks Etyki Lekarskiej a duszpasterstwo; Joanna Meder Problemy chorych psychicznie w spo- ³eczeñstwie; Andrzej W³odarczyk, przewodnicz¹cy ORL w Warszawie Medycyna teraz; Bogdan Micha³owicz Wyzwanie wspó³czesnej transplantologii; Magdalena Sroczyñska- -Ko uchowska ycie po przeszczepie; Anna Grêziak Lekarz nadziej¹ dla chorych; godz dyskusja od godz wyk³ady: Wojciech Noszczyk Pacjent duszpasterz lekarz; Janusz Meder Wykrywanie nowotworów z³oœliwych; Tadeusz Mazurczak Badania genetyczne we wspó³czesnej medycynie; godz przygotowanie do 60. Ogólnopolskiej Pielgrzymki S³u by Zdrowia na Jasn¹ Górê komunikaty 24 i o godz Msza Œwiêta Ü md A mo e na emeryturê? Czy mamy szansê na wynagrodzenia na poziomie gwarantuj¹cym nam godne ycie? Osobiœcie jestem pewien, e nie zbyt du o jest wykluczaj¹cych siê interesów, nawet w Komitecie Porozumiewawczym na Rzecz S³u by Zdrowia. Protestuj¹c, mamy braæ urlopy na ¹danie. Za karê rz¹d powo³a nas w kamasze! Jedynym ratunkiem jest w tej sytuacji przejœcie na emeryturê, która choæ byle jaka, jest jednak waloryzowana. Tym, którzy chc¹ realizowaæ tak¹ formê protestu, przypominam kilka informacji zawartych w rozporz¹dzeniu Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze (Dz. U. z dnia 18 lutego 1983 r.) Do uzyskania emerytury za wymagany okres zatrudnienia uwa a siê okres wynosz¹cy 20 lat dla kobiet i 25 lat dla mê czyzn, liczony ³¹cznie z okresami równorzêdnymi i zaliczanymi do okresów zatrudnienia. Pracownik, który wykonywa³ prace w szczególnych warunkach, wymienionych w rozporz¹dzeniu, nabywa prawa do emerytury, jeœli spe³ni ³¹cznie nastêpuj¹ce warunki: osi¹gn¹³ wiek emerytalny, wynosz¹cy 55 lat dla kobiet i 60 lat dla mê czyzn; ma wymagany okres zatrudnienia, w tym co najmniej 15 lat pracy w szczególnych warunkach. Za warunki szczególne w s³u bie zdrowia i opiece spo³ecznej uwa a siê: prace na oddzia³ach: intensywnej opieki medycznej, anestezjologii, psychiatrycznych i odwykowych, onkologicznych, leczenia oparzeñ oraz ostrych zatruæ w bezpoœrednim kontakcie z pacjentami; prace w zespo³ach operacyjnych dyscyplin zabiegowych oraz prace lekarzy stomatologów; prace w prosektoriach oraz zak³adach anatomopatologicznych, histopatologicznych i medycyny s¹dowej; prace w zespo³ach pomocy doraÿnej pogotowia ratunkowego oraz medycznego ratownictwa górniczego; prace w domach pomocy spo³ecznej dla nieuleczalnie i przewlekle chorych, umys³owo upoœledzonych doros³ych i umys³owo niedorozwiniêtych dzieci; prace przy pobieraniu prób i pomiarów w warunkach i na stanowiskach pracy szkodliwych dla zdrowia, wykonywane przez personel stacji sanitarno-epidemiologicznych oraz laboratoriów œrodowiskowych. Ü Ryszard MAJKOWSKI na rok 2006 Mazowieckiego Oddzia³u Wojewódzkiego NFZ - Liczba umów ogó³em: Liczba umów zawartych z NZOZ: Œrednia cena punktu: 0,0747 z³ - Œrednia cena punktu w NZOZ: 0,0728 z³ Pomoc doraÿna i transport sanitarny - Wartoœæ umów ogó³em: z³ - Wartoœæ umów zawartych z NZOZ: z³ - Liczba umów ogó³em: 45 - Liczba umów zawartych z NZOZ: 2 - Œrednia cena dobokaretki: 2 006,67 z³ - Œrednia cena dobokaretki w NZOZ: 1 903,68 z³ Profilaktyczne programy zdrowotne - Wartoœæ umów ogó³em: z³ - Wartoœæ umów zawartych z NZOZ: z³ - Liczba umów ogó³em: Liczba umów zawartych z NZOZ: 159 Œwiadczenia odrêbnie kontraktowane - Wartoœæ umów ogó³em: z³ - Wartoœæ umów zawartych z NZOZ: z³ - Liczba umów ogó³em: 42 - Liczba umów zawartych z NZOZ: 10 - Œrednia cena punktu: 9,99 z³ - Œrednia cena punktu w NZOZ: 9,96 z³ Zaopatrzenie ortopedyczne i œrodki pomocnicze - Liczba umów ogó³em: Liczba umów zawartych z NZOZ: 14 Na podstawie danych MOW NFZ opracowa³ RM IV Interdyscyplinarny Kongres Naukowy poœwiêcony diagnostyce i leczeniu zespo³ów bólowych dolnego odcinka krêgos³upa odbêdzie siê w dn czerwca br. w Warszawie. Szczegó³owe informacje: Warszawa, ul. Marymoncka 34 (skr. 23), tel./fax: (22) , , wew. 404, tel. kom. (0) ; oraz na stronach: SPOZ w WARCE zatrudni lekarza pediatrê tel. (48) UWAGA! RECEPTY! 17 Wszyscy lekarze, którzy maj¹ umowê na wystawianie recept refundowanych zawart¹ jeszcze z kas¹ chorych, proszeni s¹ o zg³aszanie siê do NFZ. kp

18 u nas w samorz¹dzie Oferty pracy na dzieñ 10 marca 2006 r. Specjalnoœæ Liczba ofert pracy - dla specjalnoœci lekarskich: alergolog 1 anestezjologia 5 chirurgia og. 10 chirurgia nacz. 1 chirurgia onkol. 1 choroby p³uc 1 choroby wewn. 31 dermatologia 4 diabetologia 2 endokrynologia 2 gastroenterologia 3 ginekologia i po³. 7 kardiologia 1 laryngologia 3 med. pracy 2 med. ratunkowa 1 neonatologia 2 neurologia 3 okulistyka 11 ortopedia 5 pediatria 12 psychiatria 3 radiologia 6 rehabilitacja med. 2 reumatologia 2 stomatologia 15 stom. chir. stom. 1 stom. chir. implant. 1 stom. ortodoncja 5 stom. protetyka 3 urologia 1 USG 2 med. rodzinna 22 lekarz bez spec dla innych zawodów med.: mgr farmacji 1 logopeda 1 pielêgniarka 1 Andrzej MORLIÑSKI, przewodnicz¹cy Komisji ds. Poœrednictwa Pracy Biuro Poœrednictwa Pracy: tel , wew. 4; tel./fax: ; Towarzystwo Lekarskie Warszawskie zaprasza do nowego Domu i Klubu Lekarza w Warszawie, przy ul. Raszyñskiej 54; tel.: , , Klub jest czynny codziennie w godz Uwaga: sk³adki! Kole anki i Koledzy! Powinniœmy wywi¹zywaæ siê z ustawowego obowi¹zku p³acenia sk³adek. 1. Zgodnie z uchwa³¹ NRL 69/ 03/IV z dn r., miesiêczna sk³adka obowi¹zuj¹ca cz³onków izb lekarskich wynosi: a) lekarze, lekarze dentyœci cz³onkowie izby 30 z³, b) sta yœci, zarobkuj¹cy emeryci i renciœci 10 z³. Zwolnieni od obowi¹zku p³acenia sk³adki cz³onkowskiej s¹: a) niezarobkuj¹cy emeryci i renciœci, b) na czas okreœlony lekarze, lekarze dentyœci nieosi¹gaj¹cy przychodu z tytu³u wykonywanego zawodu lub innego Ÿród³a zarobkowania, na podstawie uchwa³y okrêgowej rady lekarskiej, je eli udokumentuj¹ lub uprawdopodobni¹ fakt niezarobkowania, c) bezrobotni w rozumieniu przepisów o zatrudnieniu i przeciwdzia³aniu bezrobociu. Obowi¹zek p³acenia sk³adek cz³onkowskich przez lekarzy powstaje od pierwszego dnia miesi¹ca kalendarzowego, nastêpuj¹cego po miesi¹cu, w którym dokonany zosta³ wpis na listê cz³onków okrêgowej izby lekarskiej. Sk³adka za dany miesi¹c winna byæ op³acona do koñca tego miesi¹ca kalendarzowego. W przypadku skreœlenia z listy cz³onków okrêgowej izby lekarskiej obowi¹zek p³acenia sk³adki cz³onkowskiej ustaje od pierwszego dnia miesi¹ca nastêpuj¹cego po skreœleniu. 2. Od zaleg³ych sk³adek naliczane s¹ odsetki ustawowe. 3. Sk³adki cz³onkowskie nieop³acone we wskazanym terminie podlegaj¹ œci¹gniêciu w trybie przepisów o postêpowaniu egzekucyjnym w administracji. 4. Wp³aty powinny byæ dokonywane imiennie, w terminach miesiêcznych, na rachunek bankowy Okrêgowej Izby Lekarskiej w Warszawie a) przekazem pocztowym, b) przekazem z konta osobistego ROR (najwygodniej na podstawie sta³ego zlecenia), c) imiennym przelewem przez pracodawcê, na podstawie osobistej dyspozycji pracownika, d) bezpoœrednio do kasy OIL w Warszawie. Kole anki i Koledzy, Wp³acajcie swoje sk³adki tylko na konto Okrêgowej Izby Lekarskiej! Nie wp³acajcie ich na konto NIL, poniewa transfer Waszych pieniêdzy z konta Naczelnej Izby wi¹ e siê z du ymi kosztami. Ü Wojciech BORKOWSKI skarbnik ORL Aktualny numer konta bankowego OIL w Warszawie RECEPTY dla lekarzy emerytów i rencistów sk³adka cz³onkowska, s¹ wydawane nieodp³atnie sp³ata po yczek z Funduszu Samopomocy Lekarskiej, w Okrêgowej Izbie Lekarskiej op³ata za rejestracjê prywatnych praktyk lekarskich. w Warszawie, ul. Grójecka 65a, pok. 18a, II piêtro, we wtorki, 18 œrody i czwartki, od godz do

19 WKrakowie, bo gdzie by indziej, w dn. 3-4 marca br. odby³ swoje pierwsze wyjazdowe posiedzenie Konwent Przewodnicz¹cych ORL. Wybór miejsca by³ poniek¹d konsekwencj¹ wczeœniej dokonanego wyboru na szefa Konwentu dr. Jerzego Friedigera, który zgodnie z krakowsk¹ uprzejmoœci¹ poczu³ siê zobowi¹zany... Przybyli niemal wszyscy przewodnicz¹cy ORL, oczywiœcie by³ te prezes Konstanty Radziwi³³, którego ruchliwoœæ jest swego rodzaju fenomenem. Spotka³em go w pi¹tek rano w I Katedrze Chirurgii Ogólnej Collegium Medicum UJ, na otwarciu warsztatów Europejskiego Towarzystwa Chirurgów. Przetransportowa³em go do krakowskiej Izby, wys³uchuj¹c relacji z dnia poprzedniego, podczas którego bawi³ w Inowroc³awiu. O 9.30 da³ g³os na otwarcie obrad konwentu w Krakowie, o spotka³ siê z premierem Marcinkiewiczem w Warszawie, a wieczorem osobiœcie z³o y³ Konwentowi relacjê z tego wydarzenia, którego by³ pono gwiazd¹ jak stwierdzi³ nieskory do pochwa³, towarzysz¹cy mu dr Andrzej W³odarczyk, zauroczony popisem erudycyjnym Kostka u premiera. Najlepsze by³o najprawdopodobniej ostatnie zdanie wyg³oszone przed szacownym gremium rz¹dowym na zakoñczenie spotkania: Pozostaje tylko odpowiedzieæ na pytanie: Ile? i od kiedy?. Zapad³a g³ucha cisza. Ale mia³o byæ o Konwencie, który postawi³ sobie nie³atwe zadanie przygotowania akcji protestacyjnej w kwestii zbyt niskich wynagrodzeñ lekarzy, z dochowaniem norm prawno-etycznych i bezpieczeñstwa pacjentów. Nie zdradzê, co wymyœlono, powiem tylko o nagrodzie za ow¹ twórcz¹ dyskusjê w postaci koncertu muzyki klezmerskiej w ydowskiej restauracji Ariel na Kazimierzu. A Kazimierz to dzisiaj mi³oœæ krakowian, kilkaset urokliwych knajpek st³oczonych na obszarze jednego kilometra kwadratowego, ka da inna, ka da wabi¹ca niepowtarzalnym wdziêkiem i ka da czynna do ostatniego klienta. Wystarczy³o, by krakowianie, zw³aszcza m³odzi, opuœcili gremialnie SMS z Krakowa O proteœcie i nie tylko Rynek G³ówny i osiedlili siê na Kazimierzu. Wracam do Konwentu, który odby³ jeszcze dwie pe³ne emocji dyskusje na temat mediów w³asnych (wewnêtrznych) i obcych (z udzia³em zaproszonych dziennikarzy). Zdaniem prezesa ³ódzkiej Izby dr. Grzegorza Krzy anowskiego, zebrali siê najprawdopodobniej wszyscy krajowi dziennikarze lubi¹cy lekarzy, bo atmosfera by³a iœcie familiarna, do czego walnie siê przyczyni³ dr red. Marek Stankiewicz, ilustruj¹cy multimedialnie warianty swojej legitymacji dziennikarskiej. Moim zdaniem najlepsza by³a jednak propozycja przedstawicielki Stowarzyszenia Dziennikarzy z Warszawy, by lekarze zaczêli w koñcu przyznawaæ swoj¹ doroczn¹ nagrodê Maliny, za najgorsz¹ publikacjê o œwiecie medycyny. Ten kierunek poszukiwañ ma przed sob¹ przysz³oœæ. Schodz¹c na grunt bardziej przyziemny, wypada odnotowaæ ukazanie siê w Krakowie przy organie izbowym nosz¹cym tu nazwê Biuletynu Lekarskiego (odpowiednik Pulsu ) suplementu Lekarza Dentysty, pomyœlanego najwyraÿniej jako pierwsze w kraju, samorz¹dowe, izbowe pismo stomatologów. I do nich te wy³¹cznie adresowane. Eleganckie, 24 kolumny w full kolorze, zaskakuje przede wszystkim koncepcj¹ publikowania nie tylko tekstów informacyjnych z ycia trzytysiêcznego œrodowiska, ale te stricte naukowych, co w konsekwencji oznacza po stronie ilustracyjnej rzêdy wyszczerzonych z¹bków, dotkniêtych rozmaitymi dolegliwoœciami i robi doœæ niesamowite wra enie. Ale to w koñcu dentystom Artur Bloch przypisa³ owo heroiczne zawo³anie: Nigdy nie braknie nam si³y ducha, by znieœæ cierpienia pacjentów. Inicjatorem suplementu jest dr Robert Stêpieñ, nowa twarz na mapie cz³onków NRL, szef miejscowej Komisji Stomatologicznej, o którym ju wspomina³em. A poza tym wszyscy czekaj¹ na wiosnê, która w Krakowie zakwitnie setkami szkolnych wycieczek po nich zima oka e siê wybawieniem. Ü Wasz Cyrulik z Rynku G³ównego spod kociej ³apy O jakoœci ycia i poczuciu godnoœci pisz¹ (...) lekarze na bran owych forach internetowych. Nie chodzi o to, by zarabiaæ du o. Chodzi o to, by zarabiaæ godnie pisze jeden z nich. A drugi dodaje: Jak d³ugo bêdziemy wierzyæ, e od samego narzekania nasza sytuacja siê poprawi, nic siê w Polsce nie zmieni. Trzeba uciekaæ, mo e wtedy w³adze siê opamiêtaj¹. Rzeczpospolita, 8 marca 2006 r. (...) To jest na razie moja propozycja, ale myœlê, e bêdzie poparta eby podwy ka w s³u bie zdrowia wynosi³a nie 30%, ale 100%. To jest absolutny skandal, eby lekarz po 20 latach pracy zarabia³ tysi¹c z³otych. Je eli tego siê nie zmieni, je- eli w s³u bie zdrowia tak bêdzie to wygl¹da³o, to po prostu grozi nam gruntowna zapaœæ. To ju czas wreszcie g³oœno powiedzieæ: stuprocentowe podwy ki w s³u bie zdrowia s¹ konieczne. W ogóle inaczej nie ma o czym mówiæ. Stefan Niesio³owski, Za, a nawet przeciw, Trójka, Polskie Radio, 21 marca 2006 r. Pan pose³ Sopliñski z PSL zapyta³: Czy mogê potwierdziæ lub zaprzeczyæ s³owom pana premiera Ludwika Dorna? Nie zaprzeczam i nie potwierdzam. Nie wiem, czy s¹ kamasze i czy siê je szyje. Natomiast jest pewne, e rz¹d jest odpowiedzialny konstytucyjnie wspólnie z innymi organami w³adzy publicznej, a takimi s¹ w Polsce równie samorz¹dy, za zapewnienie ochrony zdrowia. W przypadku zatem sytuacji kryzysowej i rz¹d, i samorz¹dy musz¹ zgromadziæ wszystkie mo liwie dostêpne œrodki, eby zabezpieczyæ pacjenta w stanie zagro enia ycia lub utraty zdrowia, które mo e spowodowaæ inwalidztwo czy coœ jeszcze gorszego. Boles³aw Piecha, sekretarz stanu w MZ, 13. posiedzenie Sejmu, 24 marca 2006 r. 19

20 Geriatria tematem obrad Sejmowej Komisji Zdrowia Posiedzenie Sejmowej Komisji Zdrowia 9 marca br. poœwiêcone by³o organizacji opieki d³ugoterminowej w zak³adach opiekuñczoleczniczych i opiekuñczo-pielêgnacyjnych. Omówiono sytuacjê demograficzn¹ i zdrowotn¹. Podnoszono kwestiê rozdzielenia dwóch rodzajów opieki: d³ugoterminowej (placówki opiekuñczolecznicze) i paliatywnej (hospicja) oraz odrêbnego ich finansowania. Zaproszeni goœcie krytycznie oceniali obecn¹ politykê zdrowotn¹ w zakresie geriatrii, medycyny paliatywnej i opieki hospicyjnej. Fot. E. Galas Mówili m.in.: Prof. Tomasz Grodzicki, krajowy konsultant ds. geriatrii: Polityka NFZ nie zachêca do rozwijania geriatrii, a tym bardziej do tworzenia nowych oddzia³ów geriatrycznych i poradni. Fakt, e 33 proc. ogó³u lecz¹cych siê to pacjenci po 65. roku ycia, w aden sposób nie wp³ywa na politykê Funduszu, niezale nie od tego, kto nim kieruje. Nie podejmuje siê dzia³añ maj¹cych na celu skrócenie pobytu chorych w oœrodkach geriatrycznych. W polityce Ministerstwa Zdrowia nie ma tak e adnych zachêt dla m³odych lekarzy, aby podejmowali specjalizacjê z geriatrii. Prof. Jacek uczak, prezes Polskiego Towarzystwa Opieki Paliatywnej: Opieka paliatywna i hospicyjna w Polsce ma dopiero 30 lat, ale w dwóch pierwszych dziesiêcioleciach zrobiono w tej dziedzinie bardzo wiele. Mamy 500 placówek tego typu opieki, m.in. doskona³e hospicja dzieciêce z opracowanymi standardami, które s¹ wzorem dla innych krajów. Jesteœmy, obok Wielkiej Brytanii, jedynym krajem, który przyj¹³, e medycyna paliatywna jest odrêbn¹ dziedzin¹ i wymaga odrêbnego finansowania. Od 1993 r. istnieje Krajowa Rada Opieki Paliatywnej i Hospicyjnej. Ale od kilku lat zainteresowanie Ministerstwa Zdrowia i NFZ tym problemem maleje. W adnej z tych instytucji nie ma kompetentnej osoby zajmuj¹cej siê problemami geriatrii. Na dzisiejsze posiedzenie Komisji Zdrowia nie zaproszono przedstawicieli tak zas³u onych organizacji, jak Ogólnopolski Ruch Hospicyjny i Caritas Polska. Obecnie nasze dokonania s¹ lepiej znane w Europie ni w tych instytucjach, które pope³niaj¹ b³êdy merytoryczne nawet przy klasyfikowaniu placówek zajmuj¹cych siê opiek¹ geriatryczn¹. Spada tak e finansowanie opieki hospicyjnej i paliatywnej przez NFZ. 5 lat temu w stacjonarnej opiece hospicyjnej p³acono dziennie 160 z³ za dziecko, obecnie 130 z³. Jestem konsultantem opieki paliatywnej w kilkunastu krajach, m.in. w Serbii. Odnoszê wra enie, e tam dzia³ ochrony zdrowia rozwija siê szybciej ni w Polsce. Problemy te dotycz¹ ok. 280 tys. przewlekle i terminalnie chorych. W ostatnich latach powsta³o 100 nowych oddzia³ów opieki d³ugoterminowej, ale nadal jest to bardzo ma³o w porównaniu z innymi krajami europejskimi. Dobrze zorganizowana opieka domowa czêœciowo rozwi¹zuje problem braku miejsc stacjonarnych. W tym kierunku nale a³oby rozwijaæ dzia³ania. A przecie istnia³ ju program rozwoju opieki d³ugoterminowej, finansowany z funduszy Banku Œwiatowego. Dlaczego nie jest kontynuowany? Byæ mo e odbiorcy tej opieki nie maj¹ g³osu i st¹d ich potrzeby nie s¹ dostrzegane. Andrzej W³odarczyk, przewodnicz¹cy ORL w Warszawie: Obecny stan ochrony zdrowia jest skutkiem nie tylko braku polityki zdrowotnej, ale te zbyt ma³ych nak³adów na ochronê zdrowia. Je eli mamy zwiêkszyæ œrodki na ochronê d³ugoterminow¹, to musimy je zabraæ innym dzia³om. Komu: chirurgom? pediatrom? Samorz¹d lekarski nieustannie przypomina, e bezpieczeñstwo zdrowotne obywateli powinno byæ priorytetem pañstwa. Powinniœmy przeznaczaæ minimum 6 proc. PKB na ochronê zdrowia (tyle zreszt¹ obiecywali przedstawiciele obecnie rz¹dz¹cych w wyborach do Sejmu). Inna sprawa: obowi¹zuj¹ce przepisy zak³adaj¹ nierównoœæ podmiotów pacjent w zak³adzie opieki d³ugoterminowej p³aci za wy ywienie, a w szpitalu nie. Trzeba je zmieniæ. Ü oprac. mkr ciekawe P³acenie pop³aca Programy prozdrowotne op³acane przez pracodawcê zarabiaj¹ na siebie. Naukowcy z Cornell University Institute for Health and Productivity Studies wykazali, e nak³ady poniesione na poprawê zdrowia pracowników zwracaj¹ siê w ci¹gu 10 lat, nawet jeœli zmniejszenie dziesiêciu najwa - niejszych czynników ryzyka zdrowotnego wyniesie zaledwie 0,17% rocznie. Oznacza to, e firma inwestuj¹ca w profilaktykê w ostatecznym rachunku wyda mniej na pokrycie kosztów leczenia swoich pracowników. Gdyby dziêki takim programom ryzyko uda³o siê obni yæ o 1% rocznie, po 10 latach na ka dym dolarze zainwestowanym w zdrowie pracownika firma zyska³aby ponad 3 dolary. Rzeczywiste zyski mog¹ byæ jeszcze wiêksze, gdy w badaniu nie uwzglêdniono poprawy wydajnoœci wynikaj¹cej z lepszego stanu zdrowia. Mamy nadziejê, e nasze wyliczenia sprawi¹, e pracodawcy zaczn¹ myœleæ o wydatkach na promocjê zdrowia pracowników nie jak o kosztach, lecz jak o inwestycjach w kapita³ ludzki mówi dr Goetel, szef zespo³u badawczego. Wyniki opublikowano w Journal of Occupational and Environmental Medicine. Ü mtz 20

Krótka informacja o instytucjonalnej obs³udze rynku pracy

Krótka informacja o instytucjonalnej obs³udze rynku pracy Agnieszka Miler Departament Rynku Pracy Ministerstwo Gospodarki, Pracy i Polityki Spo³ecznej Krótka informacja o instytucjonalnej obs³udze rynku pracy W 2000 roku, zosta³o wprowadzone rozporz¹dzeniem Prezesa

Bardziej szczegółowo

źródło: SMG/KRC dla Money.pl

źródło: SMG/KRC dla Money.pl Polacy chcą płacić za lepsze leczenie Autor:Maciej Miskiewicz, Money.pl Wrocław, czerwiec 2008 60 proc. Polaków woli dodatkowo płacić za usługi medyczne niż oddawać większą część pensji na NFZ - wynika

Bardziej szczegółowo

Dziennik Urzêdowy. zawodników amatorów osi¹gaj¹cych wysokie wyniki sportowe we wspó³zawodnictwie miêdzynarodowym lub krajowym

Dziennik Urzêdowy. zawodników amatorów osi¹gaj¹cych wysokie wyniki sportowe we wspó³zawodnictwie miêdzynarodowym lub krajowym Województwa Wielkopolskiego Nr 127 13535 2351 UCHWA A Nr XVIII/152/08 RADY POWIATU GOSTYÑSKIEGO z dnia 26 czerwca 2008 r. w sprawie: zasad i trybu przyznawania, wstrzymywania i cofania oraz wysokoœci stypendiów

Bardziej szczegółowo

U Z A S A D N I E N I E

U Z A S A D N I E N I E U Z A S A D N I E N I E Projektowana nowelizacja Kodeksu pracy ma dwa cele. Po pierwsze, zmianę w przepisach Kodeksu pracy, zmierzającą do zapewnienia pracownikom ojcom adopcyjnym dziecka możliwości skorzystania

Bardziej szczegółowo

Fed musi zwiększać dług

Fed musi zwiększać dług Fed musi zwiększać dług Autor: Chris Martenson Źródło: mises.org Tłumaczenie: Paweł Misztal Fed robi, co tylko może w celu doprowadzenia do wzrostu kredytu (to znaczy długu), abyśmy mogli powrócić do tego,

Bardziej szczegółowo

Druk nr 1013 Warszawa, 9 lipca 2008 r.

Druk nr 1013 Warszawa, 9 lipca 2008 r. Druk nr 1013 Warszawa, 9 lipca 2008 r. SEJM RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ VI kadencja Komisja Nadzwyczajna "Przyjazne Państwo" do spraw związanych z ograniczaniem biurokracji NPP-020-51-2008 Pan Bronisław

Bardziej szczegółowo

Zapytanie ofertowe nr 3

Zapytanie ofertowe nr 3 I. ZAMAWIAJĄCY STUDIUM JĘZYKÓW OBCYCH M. WAWRZONEK I SPÓŁKA s.c. ul. Kopernika 2 90-509 Łódź NIP: 727-104-57-16, REGON: 470944478 Zapytanie ofertowe nr 3 II. OPIS PRZEDMIOTU ZAMÓWIENIA Przedmiotem zamówienia

Bardziej szczegółowo

1. Od kiedy i gdzie należy złożyć wniosek?

1. Od kiedy i gdzie należy złożyć wniosek? 1. Od kiedy i gdzie należy złożyć wniosek? Wniosek o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego będzie można składać w Miejskim Ośrodku Pomocy Społecznej w Puławach. Wnioski będą przyjmowane od dnia

Bardziej szczegółowo

Przygotowały: Magdalena Golińska Ewa Karaś

Przygotowały: Magdalena Golińska Ewa Karaś Przygotowały: Magdalena Golińska Ewa Karaś Druk: Drukarnia VIVA Copyright by Infornext.pl ISBN: 978-83-61722-03-8 Wydane przez Infornext Sp. z o.o. ul. Okopowa 58/72 01 042 Warszawa www.wieszjak.pl Od

Bardziej szczegółowo

POWIATOWY URZĄD PRACY

POWIATOWY URZĄD PRACY POWIATOWY URZĄD PRACY ul. Piłsudskiego 33, 33-200 Dąbrowa Tarnowska tel. (0-14 ) 642-31-78 Fax. (0-14) 642-24-78, e-mail: krda@praca.gov.pl Załącznik Nr 3 do Uchwały Nr 5/2015 Powiatowej Rady Rynku Pracy

Bardziej szczegółowo

ZP.271.1.71.2014 Obsługa bankowa budżetu Miasta Rzeszowa i jednostek organizacyjnych

ZP.271.1.71.2014 Obsługa bankowa budżetu Miasta Rzeszowa i jednostek organizacyjnych Załącznik nr 3 do SIWZ Istotne postanowienia, które zostaną wprowadzone do treści Umowy Prowadzenia obsługi bankowej budżetu miasta Rzeszowa i jednostek organizacyjnych miasta zawartej z Wykonawcą 1. Umowa

Bardziej szczegółowo

Szpital Iłża: Udzielenie i obsługa kredytu długoterminowego w wysokości 800 000 zł na sfinansowanie bieżących zobowiązań.

Szpital Iłża: Udzielenie i obsługa kredytu długoterminowego w wysokości 800 000 zł na sfinansowanie bieżących zobowiązań. Szpital Iłża: Udzielenie i obsługa kredytu długoterminowego w wysokości 800 000 zł na sfinansowanie bieżących zobowiązań. Numer ogłoszenia: 159554-2012; data zamieszczenia: 17.05.2012 OGŁOSZENIE O ZAMÓWIENIU

Bardziej szczegółowo

Regulamin Konkursu Start up Award 9. Forum Inwestycyjne 20-21 czerwca 2016 r. Tarnów. Organizatorzy Konkursu

Regulamin Konkursu Start up Award 9. Forum Inwestycyjne 20-21 czerwca 2016 r. Tarnów. Organizatorzy Konkursu Regulamin Konkursu Start up Award 9. Forum Inwestycyjne 20-21 czerwca 2016 r. Tarnów 1 Organizatorzy Konkursu 1. Organizatorem Konkursu Start up Award (Konkurs) jest Fundacja Instytut Studiów Wschodnich

Bardziej szczegółowo

GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Notatka informacyjna Warszawa 5.10.2015 r.

GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Notatka informacyjna Warszawa 5.10.2015 r. GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Notatka informacyjna Warszawa 5.10.2015 r. Informacja o rozmiarach i kierunkach czasowej emigracji z Polski w latach 2004 2014 Wprowadzenie Prezentowane dane dotyczą szacunkowej

Bardziej szczegółowo

Wynagrodzenia i świadczenia pozapłacowe specjalistów

Wynagrodzenia i świadczenia pozapłacowe specjalistów Wynagrodzenia i świadczenia pozapłacowe specjalistów Wynagrodzenia i podwyżki w poszczególnych województwach Średnie podwyżki dla specjalistów zrealizowane w 2010 roku ukształtowały się na poziomie 4,63%.

Bardziej szczegółowo

Formularz Zgłoszeniowy propozycji zadania do Szczecińskiego Budżetu Obywatelskiego na 2016 rok

Formularz Zgłoszeniowy propozycji zadania do Szczecińskiego Budżetu Obywatelskiego na 2016 rok Formularz Zgłoszeniowy propozycji zadania do Szczecińskiego Budżetu Obywatelskiego na 2016 rok 1. KONTAKT DO AUTORA/AUTORÓW PROPOZYCJI ZADANIA (OBOWIĄZKOWE) UWAGA: W PRZYPADKU NIEWYRAŻENIA ZGODY PRZEZ

Bardziej szczegółowo

Forum Społeczne CASE

Forum Społeczne CASE Forum Społeczne CASE Europejska Strategia Zatrudnienia (ESZ) w Polsce. Próba postawienia pytań. Mateusz Walewski, CASE, 14 marca 2003 roku. LICZBOWE CELE HORYZONTALNE ESZ 2005 2010 Ogólna stopa 67% 70%

Bardziej szczegółowo

Satysfakcja pracowników 2006

Satysfakcja pracowników 2006 Satysfakcja pracowników 2006 Raport z badania ilościowego Listopad 2006r. www.iibr.pl 1 Spis treści Cel i sposób realizacji badania...... 3 Podsumowanie wyników... 4 Wyniki badania... 7 1. Ogólny poziom

Bardziej szczegółowo

SPRAWOZDANIE FINANSOWE

SPRAWOZDANIE FINANSOWE SPRAWOZDANIE FINANSOWE Za okres: od 01 stycznia 2013r. do 31 grudnia 2013r. Nazwa podmiotu: Stowarzyszenie Przyjaciół Lubomierza Siedziba: 59-623 Lubomierz, Plac Wolności 1 Nazwa i numer w rejestrze: Krajowy

Bardziej szczegółowo

OŚWIADCZENIE O STANIE RODZINNYM I MAJĄTKOWYM ORAZ SYTUACJI MATERIALNEJ

OŚWIADCZENIE O STANIE RODZINNYM I MAJĄTKOWYM ORAZ SYTUACJI MATERIALNEJ OŚWIADCZENIE O STANIE RODZINNYM I MAJĄTKOWYM ORAZ SYTUACJI MATERIALNEJ Niniejsze oświadczenie należy wypełnić czytelnie. W przypadku, gdy zakres informacji wskazany w danym punkcie nie ma odniesienia do

Bardziej szczegółowo

ZMIANY W PODATKACH 2016 - VAT, PIT, CIT

ZMIANY W PODATKACH 2016 - VAT, PIT, CIT ZMIANY W PODATKACH 2016 - VAT, PIT, CIT Informacje o usłudze Numer usługi 2016/01/25/8058/2080 Cena netto 599,00 zł Cena brutto 599,00 zł Cena netto za godzinę 99,83 zł Cena brutto za godzinę 99,83 Możliwe

Bardziej szczegółowo

13. Subsydiowanie zatrudnienia jako alternatywy wobec zwolnień grupowych.

13. Subsydiowanie zatrudnienia jako alternatywy wobec zwolnień grupowych. 13. Subsydiowanie zatrudnienia jako alternatywy wobec zwolnień grupowych. Przyjęte w ustawie o łagodzeniu skutków kryzysu ekonomicznego dla pracowników i przedsiębiorców rozwiązania uwzględniły fakt, że

Bardziej szczegółowo

Adres strony internetowej, na której Zamawiający udostępnia Specyfikację Istotnych Warunków Zamówienia: www.gddkia.gov.pl

Adres strony internetowej, na której Zamawiający udostępnia Specyfikację Istotnych Warunków Zamówienia: www.gddkia.gov.pl 1 z 6 2012-03-08 14:33 Adres strony internetowej, na której Zamawiający udostępnia Specyfikację Istotnych Warunków Zamówienia: www.gddkia.gov.pl Rzeszów: Wynajem i obsługa przenośnych toalet przy drogach

Bardziej szczegółowo

DECYZJA w sprawie czasowego zaprzestania działalności

DECYZJA w sprawie czasowego zaprzestania działalności WOJEWODA ŁÓDZKI ZK-III.9611.15.2015 Łódź, dnia 17 czerwca 2015 r. DECYZJA w sprawie czasowego zaprzestania działalności Na podstawie art. 34 ustawy z dnia 15 kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej

Bardziej szczegółowo

FORUM ZWIĄZKÓW ZAWODOWYCH

FORUM ZWIĄZKÓW ZAWODOWYCH L.Dz.FZZ/VI/912/04/01/13 Bydgoszcz, 4 stycznia 2013 r. Szanowny Pan WŁADYSŁAW KOSINIAK - KAMYSZ MINISTER PRACY I POLITYKI SPOŁECZNEJ Uwagi Forum Związków Zawodowych do projektu ustawy z dnia 14 grudnia

Bardziej szczegółowo

oraz nowego średniego samochodu ratowniczo-gaśniczego ze sprzętem ratowniczogaśniczym

oraz nowego średniego samochodu ratowniczo-gaśniczego ze sprzętem ratowniczogaśniczym Samorządowy Program dotyczący pomocy finansowej dla gmin/miast na zakup nowych samochodów ratowniczo - gaśniczych ze sprzętem ratowniczogaśniczym zamontowanym na stałe oraz zakup sprzętu ratowniczo-gaśniczego

Bardziej szczegółowo

Raport Konsultanta Wojewódzkiego w dziedzinie FARMACJA SZPITALNA za rok 2014

Raport Konsultanta Wojewódzkiego w dziedzinie FARMACJA SZPITALNA za rok 2014 Warszawa,12.02.2015 Ewa Steckiewicz- Bartnicka Samodzielny Publiczny Zespół Opieki Zdrowotnej Mińsk Mazowiecki,ul. Szpitalna 37 tel.25 5065171 fax.25 5065109 email apteka@spzozmm.pl Raport Konsultanta

Bardziej szczegółowo

Informacja dodatkowa do sprawozdania finansowego za 2012 rok

Informacja dodatkowa do sprawozdania finansowego za 2012 rok Informacja dodatkowa do sprawozdania finansowego za 2012 rok Informacja dodatkowa sporządzona zgodnie z załącznikiem do rozporządzenia Ministra Finansów z 15.11.2001 (DZ. U. 137 poz. 1539 z późn.zm.) WPROWADZENIE

Bardziej szczegółowo

STANOWISKO Nr 22/14/P-VII PREZYDIUM NACZELNEJ RADY LEKARSKIEJ z dnia 6 czerwca 2014 r.

STANOWISKO Nr 22/14/P-VII PREZYDIUM NACZELNEJ RADY LEKARSKIEJ z dnia 6 czerwca 2014 r. STANOWISKO Nr 22/14/P-VII PREZYDIUM NACZELNEJ RADY LEKARSKIEJ z dnia 6 czerwca 2014 r. w sprawie projektu rozporządzenia Ministra Zdrowia w sprawie limitu przyjęć na kierunki lekarski i lekarsko-dentystyczny

Bardziej szczegółowo

CBOS CENTRUM BADANIA OPINII SPOŁECZNEJ PRACA ZAROBKOWA EMERYTÓW I RENCISTÓW A PROBLEM BEZROBOCIA BS/80/2002 KOMUNIKAT Z BADAŃ WARSZAWA, MAJ 2002

CBOS CENTRUM BADANIA OPINII SPOŁECZNEJ PRACA ZAROBKOWA EMERYTÓW I RENCISTÓW A PROBLEM BEZROBOCIA BS/80/2002 KOMUNIKAT Z BADAŃ WARSZAWA, MAJ 2002 CENTRUM BADANIA OPINII SPOŁECZNEJ SEKRETARIAT OŚRODEK INFORMACJI 629-35 - 69, 628-37 - 04 693-46 - 92, 625-76 - 23 UL. ŻURAWIA 4A, SKR. PT.24 00-503 W A R S Z A W A TELEFAX 629-40 - 89 INTERNET http://www.cbos.pl

Bardziej szczegółowo

8. Podstawa wymiaru œwiadczeñ dla ubezpieczonych niebêd¹cych pracownikami

8. Podstawa wymiaru œwiadczeñ dla ubezpieczonych niebêd¹cych pracownikami 8. PODSTAWA WYMIARU ŒWIADCZEÑ DLA UBEZPIECZONYCH NIEBÊD CYCH PRACOWNIKAMI 563 ŒWIADCZENIA Z UBEZPIECZENIA CHOROBOWEGO W RAZIE CHOROBY I MACIERZYÑSTWA wyr. SN z 14 lipca 2005 r., II UK 314/04 ( Niewyp³acenie

Bardziej szczegółowo

Licencję Lekarską PZPN mogą uzyskać osoby spełniające następujące wymagania:

Licencję Lekarską PZPN mogą uzyskać osoby spełniające następujące wymagania: Uchwała nr III/46 z dnia 19 marca 2014 roku Zarządu Polskiego Związku Piłki Nożnej w sprawie zasad przyznawania licencji dla lekarzy pracujących w klubach Ekstraklasy, I i II ligi oraz reprezentacjach

Bardziej szczegółowo

Regulamin wynagradzania pracowników niepedagogicznych zatrudnionych w Publicznym Gimnazjum im. Tadeusza Kościuszki w Dąbrówce. I. Postanowienia ogóle

Regulamin wynagradzania pracowników niepedagogicznych zatrudnionych w Publicznym Gimnazjum im. Tadeusza Kościuszki w Dąbrówce. I. Postanowienia ogóle Załącznik nr 1 do Zarządzenia nr 6/09/10 z dnia 17 grudnia 2009 r. Dyrektora Publicznego Gimnazjum im. Tadeusza Kościuszki w Dąbrówce Regulamin wynagradzania pracowników niepedagogicznych zatrudnionych

Bardziej szczegółowo

Warto wiedzieæ - nietypowe uzale nienia NIETYPOWE UZALE NIENIA - uzale nienie od facebooka narkotyków czy leków. Czêœæ odciêtych od niego osób wykazuje objawy zespo³u abstynenckiego. Czuj¹ niepokój, gorzej

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ROLNICTWA I ROZWOJU WSI 1) z dnia..2008 r.

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ROLNICTWA I ROZWOJU WSI 1) z dnia..2008 r. ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ROLNICTWA I ROZWOJU WSI 1) z dnia..2008 r. PROJEKT w sprawie sposobu prowadzenia dokumentacji obrotu detalicznego produktami leczniczymi weterynaryjnymi i wzoru tej dokumentacji

Bardziej szczegółowo

PŁACE OD A DO Z - NALICZANIE I ROZLICZANIE WYNAGRODZEŃ - WARSZTATY PRAKTYCZNE

PŁACE OD A DO Z - NALICZANIE I ROZLICZANIE WYNAGRODZEŃ - WARSZTATY PRAKTYCZNE PŁACE OD A DO Z - NALICZANIE I ROZLICZANIE WYNAGRODZEŃ - WARSZTATY PRAKTYCZNE Informacje o usłudze Numer usługi 2016/04/27/8058/8775 Cena netto 999,00 zł Cena brutto 999,00 zł Cena netto za godzinę 90,82

Bardziej szczegółowo

- 70% wg starych zasad i 30% wg nowych zasad dla osób, które. - 55% wg starych zasad i 45% wg nowych zasad dla osób, które

- 70% wg starych zasad i 30% wg nowych zasad dla osób, które. - 55% wg starych zasad i 45% wg nowych zasad dla osób, które Oddział Powiatowy ZNP w Gostyninie Uprawnienia emerytalne nauczycieli po 1 stycznia 2013r. W związku napływającymi pytaniami od nauczycieli do Oddziału Powiatowego ZNP w Gostyninie w sprawie uprawnień

Bardziej szczegółowo

www.klimatycznykolobrzeg.pl OFERTA PROMOCYJNA

www.klimatycznykolobrzeg.pl OFERTA PROMOCYJNA Portal Klimatyczny Ko³obrzeg www.klimatycznykolobrzeg.pl OFERTA PROMOCYJNA Centrum Promocji i Informacji Turystycznej w Ko³obrzegu widz¹c koniecznoœæ zmiany wizerunku oraz funkcjonalnoœci turystycznej

Bardziej szczegółowo

ROZDZIAŁ I POSTANOWIENIA OGÓLNE

ROZDZIAŁ I POSTANOWIENIA OGÓLNE ZASADY PRZYZNAWANIA REFUNDACJI CZĘŚCI KOSZTÓW PONIESIONYCH NA WYNAGRODZENIA, NAGRODY ORAZ SKŁADKI NA UBEZPIECZENIA SPOŁECZNE SKIEROWANYCH BEZROBOTNYCH DO 30 ROKU ŻYCIA PRZEZ POWIATOWY URZĄD PRACY W JAWORZE

Bardziej szczegółowo

ROZPORZ DZENIE MINISTRA FINANSÓW 1) z dnia 16 grudnia 2008 r. w sprawie sposobu pobierania i zwrotu podatku od czynno ci cywilnoprawnych

ROZPORZ DZENIE MINISTRA FINANSÓW 1) z dnia 16 grudnia 2008 r. w sprawie sposobu pobierania i zwrotu podatku od czynno ci cywilnoprawnych Dz.U.08.234.1577 ROZPORZ DZENIE MINISTRA FINANSÓW 1) z dnia 16 grudnia 2008 r. w sprawie sposobu pobierania i zwrotu podatku od czynno ci cywilnoprawnych (Dz. U. z dnia 30 grudnia 2008 r.) Na podstawie

Bardziej szczegółowo

Wniosek o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego

Wniosek o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego Nazwa i adres podmiotu realizującego świadczenia rodzinne Wniosek o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego Część I 1. Dane osoby ubiegającej się: Imię i nazwisko: Numer PESEL*: Numer NIP**: Obywatelstwo:

Bardziej szczegółowo

KOMISJA NADZORU FINANSOWEGO WNIOSEK O ZATWIERDZENIE ANEKSU NR 8 DO PROSPEKTU EMISYJNEGO

KOMISJA NADZORU FINANSOWEGO WNIOSEK O ZATWIERDZENIE ANEKSU NR 8 DO PROSPEKTU EMISYJNEGO Aneks nr 8 do Prospektu Emisyjnego Cyfrowy Polsat S.A. KOMISJA NADZORU FINANSOWEGO PLAC POWSTAÑCÓW WARSZAWY 1, 00-950 WARSZAWA WNIOSEK O ZATWIERDZENIE ANEKSU NR 8 DO PROSPEKTU EMISYJNEGO zatwierdzonego

Bardziej szczegółowo

CENTRUM BADANIA OPINII SPOŁECZNEJ

CENTRUM BADANIA OPINII SPOŁECZNEJ CENTRUM BADANIA OPINII SPOŁECZNEJ SEKRETARIAT OŚRODEK INFORMACJI 629-35 - 69, 628-37 - 04 693-46 - 92, 625-76 - 23 UL. ŻURAWIA 4A, SKR. PT.24 00-503 W A R S Z A W A TELEFAX 629-40 - 89 INTERNET http://www.cbos.pl

Bardziej szczegółowo

Reforma emerytalna. Co zrobimy? SŁOWNICZEK

Reforma emerytalna. Co zrobimy? SŁOWNICZEK SŁOWNICZEK Konto w (I filar) Każdy ubezpieczony w posiada swoje indywidualne konto, na którym znajdują się wszystkie informacje dotyczące ubezpieczonego (m. in. okres ubezpieczenia, suma wpłaconych składek).

Bardziej szczegółowo

Stanowisko Rzecznika Finansowego i Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów w sprawie interpretacji art. 49 ustawy o kredycie konsumenckim

Stanowisko Rzecznika Finansowego i Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów w sprawie interpretacji art. 49 ustawy o kredycie konsumenckim Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów Warszawa, 16 maja 2016 r. Stanowisko Rzecznika Finansowego i Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów w sprawie interpretacji art. 49 ustawy o kredycie

Bardziej szczegółowo

CBOS CENTRUM BADANIA OPINII SPOŁECZNEJ ROZLICZENIA PODATKOWE ZA ROK 98 BS/71/99 KOMUNIKAT Z BADAŃ WARSZAWA, KWIECIEŃ 99

CBOS CENTRUM BADANIA OPINII SPOŁECZNEJ ROZLICZENIA PODATKOWE ZA ROK 98 BS/71/99 KOMUNIKAT Z BADAŃ WARSZAWA, KWIECIEŃ 99 CBOS CENTRUM BADANIA OPINII SPOŁECZNEJ SEKRETARIAT ZESPÓŁ REALIZACJI BADAŃ 629-35 - 69, 628-37 - 04 621-07 - 57, 628-90 - 17 UL. ŻURAWIA 4A, SKR. PT.24 00-503 W A R S Z A W A TELEFAX 629-40 - 89 INTERNET:

Bardziej szczegółowo

INFORMATOR -SPECJALIZACJE

INFORMATOR -SPECJALIZACJE INFORMATOR -SPECJALIZACJE Informator został przygotowany w oparciu o specjalizacje z których akredytacje posiada Uniwersytet Medyczny im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniu. Uniwersytet, został wybrany

Bardziej szczegółowo

Waldemar Szuchta Naczelnik Urzędu Skarbowego Wrocław Fabryczna we Wrocławiu

Waldemar Szuchta Naczelnik Urzędu Skarbowego Wrocław Fabryczna we Wrocławiu 1 P/08/139 LWR 41022-1/2008 Pan Wrocław, dnia 5 5 września 2008r. Waldemar Szuchta Naczelnik Urzędu Skarbowego Wrocław Fabryczna we Wrocławiu WYSTĄPIENIE POKONTROLNE Na podstawie art. 2 ust. 1 ustawy z

Bardziej szczegółowo

Załącznik nr 4 WZÓR - UMOWA NR...

Załącznik nr 4 WZÓR - UMOWA NR... WZÓR - UMOWA NR... Załącznik nr 4 zawarta w dniu we Wrocławiu pomiędzy: Wrocławskim Zespołem Żłobków z siedzibą we Wrocławiu przy ul. Fabrycznej 15, 53-609 Wrocław, NIP 894 30 25 414, REGON 021545051,

Bardziej szczegółowo

STATUT POLSKIEGO STOWARZYSZENIA DYREKTORÓW SZPITALI W KRAKOWIE. Rozdział I

STATUT POLSKIEGO STOWARZYSZENIA DYREKTORÓW SZPITALI W KRAKOWIE. Rozdział I STATUT POLSKIEGO STOWARZYSZENIA DYREKTORÓW SZPITALI W KRAKOWIE Rozdział I Postanowienia Ogólne. 1. Stowarzyszenie nosi nazwę Polskie Stowarzyszenie Dyrektorów Szpitali w Krakowie w dalszej części określone

Bardziej szczegółowo

Objaśnienia do Wieloletniej Prognozy Finansowej na lata 2011-2017

Objaśnienia do Wieloletniej Prognozy Finansowej na lata 2011-2017 Załącznik Nr 2 do uchwały Nr V/33/11 Rady Gminy Wilczyn z dnia 21 lutego 2011 r. w sprawie uchwalenia Wieloletniej Prognozy Finansowej na lata 2011-2017 Objaśnienia do Wieloletniej Prognozy Finansowej

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR XXX/263/2014 RADY GMINY PRZODKOWO. z dnia 31 marca 2014 r.

UCHWAŁA NR XXX/263/2014 RADY GMINY PRZODKOWO. z dnia 31 marca 2014 r. UCHWAŁA NR XXX/263/2014 RADY GMINY PRZODKOWO z dnia 31 marca 2014 r. w sprawie w sprawie regulaminu udzielania pomocy materialnej o charakterze socjalnym dla uczniów zamieszkałych na terenie Gminy Przodkowo.

Bardziej szczegółowo

Adres strony internetowej, na której Zamawiający udostępnia Specyfikację Istotnych Warunków Zamówienia: www.mcs-przychodnia.pl

Adres strony internetowej, na której Zamawiający udostępnia Specyfikację Istotnych Warunków Zamówienia: www.mcs-przychodnia.pl Adres strony internetowej, na której Zamawiający udostępnia Specyfikację Istotnych Warunków Zamówienia: www.mcs-przychodnia.pl Warszawa: Dostawa materiałów i wypełnień stomatologicznych dla Mazowieckiego

Bardziej szczegółowo

ZAPYTANIE OFERTOWE dot. rozliczania projektu. realizowane w ramach projektu: JESTEŚMY DLA WAS Kompleksowa opieka w domu chorego.

ZAPYTANIE OFERTOWE dot. rozliczania projektu. realizowane w ramach projektu: JESTEŚMY DLA WAS Kompleksowa opieka w domu chorego. ZAPYTANIE OFERTOWE dot. rozliczania projektu Wrocław, 31-07-2014 r. realizowane w ramach projektu: JESTEŚMY DLA WAS Kompleksowa opieka w domu chorego. Zamówienie jest planowane do realizacji z wyłączeniem

Bardziej szczegółowo

Zapytanie ofertowe dotyczy zamówienia publicznego o wartości nieprzekraczającej 30 000 euro.

Zapytanie ofertowe dotyczy zamówienia publicznego o wartości nieprzekraczającej 30 000 euro. Zaproszenie do złożenia oferty cenowej na Świadczenie usług w zakresie ochrony na terenie Pałacu Młodzieży w Warszawie w 2015 roku Zapytanie ofertowe dotyczy zamówienia publicznego o wartości nieprzekraczającej

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN STYPENDIALNY FUNDACJI NA RZECZ NAUKI I EDUKACJI TALENTY

REGULAMIN STYPENDIALNY FUNDACJI NA RZECZ NAUKI I EDUKACJI TALENTY REGULAMIN STYPENDIALNY FUNDACJI NA RZECZ NAUKI I EDUKACJI TALENTY Program opieki stypendialnej Fundacji Na rzecz nauki i edukacji - talenty adresowany jest do młodzieży ponadgimnazjalnej uczącej się w

Bardziej szczegółowo

NALICZANIE WYNAGRODZEŃ W PRAKTYCE

NALICZANIE WYNAGRODZEŃ W PRAKTYCE NALICZANIE WYNAGRODZEŃ W PRAKTYCE Informacje o usłudze Numer usługi 2016/01/25/8058/2113 Cena netto 1 299,00 zł Cena brutto 1 299,00 zł Cena netto za godzinę 0,00 zł Cena brutto za godzinę 0,00 Możliwe

Bardziej szczegółowo

Młodzi 2014 - plany zawodowe i edukacyjne uczniów ostatnich klas szkół ponadgimnazjalnych

Młodzi 2014 - plany zawodowe i edukacyjne uczniów ostatnich klas szkół ponadgimnazjalnych Młodzi 2014 - plany zawodowe i edukacyjne uczniów ostatnich klas szkół ponadgimnazjalnych Szanowni Państwo, Pracownia Badań Socjologicznych Humlard realizuje projekt naukowy pn. "Młodzi 2014 - plany zawodowe

Bardziej szczegółowo

Pomoc, o której mowa w tytule udzielana jest na podstawie:

Pomoc, o której mowa w tytule udzielana jest na podstawie: Powiatowy Urząd Pracy w Jarocinie ul. Zaciszna2,63-200 Jarocin Tel. 062 747 35 79, fax 062 747 73 88 e-mail:sekretariat@pup.jarocin.pl ZASADY OKRESLAJACE PRZYZNANIE DOFINANSOWANIA WYNAGRODZENIA, NAGRODY

Bardziej szczegółowo

U S T A W A. z dnia. o zmianie ustawy o ułatwieniu zatrudnienia absolwentom szkół. Art. 1.

U S T A W A. z dnia. o zmianie ustawy o ułatwieniu zatrudnienia absolwentom szkół. Art. 1. P r o j e k t z dnia U S T A W A o zmianie ustawy o ułatwieniu zatrudnienia absolwentom szkół. Art. 1. W ustawie z dnia 18 września 2001 r. o ułatwieniu zatrudnienia absolwentom szkół (Dz.U. Nr 122, poz.

Bardziej szczegółowo

..., dnia.. 1. Nazwa wnioskodawcy:. ... 2. Adres siedziby i miejsce prowadzenia działalności:... ...

..., dnia.. 1. Nazwa wnioskodawcy:. ... 2. Adres siedziby i miejsce prowadzenia działalności:... ... ... (pieczątka wnioskodawcy)..., dnia.. POWIATOWY URZĄD PRACY w Rawie Mazowieckiej WNIOSEK O REFUNDACJĘ CZĘŚCI KOSZTÓW PONIESIONYCH NA WYNAGRODZENIA, NAGRODY ORAZ SKŁADKI NA UBEZPIECZENIA SPOŁECZNE SKIEROWANYCH

Bardziej szczegółowo

Uchwała Nr 269/VI/2013 Rady Miasta Józefowa z dnia 22 marca 2013 roku

Uchwała Nr 269/VI/2013 Rady Miasta Józefowa z dnia 22 marca 2013 roku Uchwała Nr 269/VI/2013 Rady Miasta Józefowa z dnia 22 marca 2013 roku w sprawie przyjęcia programu opieki nad zwierzętami bezdomnymi oraz zapobiegania bezdomności zwierząt na terenie Miasta Józefowa w

Bardziej szczegółowo

Informacja dodatkowa za 2008 r.

Informacja dodatkowa za 2008 r. MŁODZIEŻOWY KLUB SPRTOWY POLAR WROCŁAW - ZAWIDAWIE Informacja dodatkowa za 2008 r. 1 a. Stosowane metody wyceny aktywów i pasywów Wyszczególnienie Przyjęte metody wyceny w zasadach (polityce) rachunkowości

Bardziej szczegółowo

POLSKA IZBA TURYSTYKI POLISH CHAMBER OF TOURISM

POLSKA IZBA TURYSTYKI POLISH CHAMBER OF TOURISM Załącznik nr 1 do Uchwały Prezydium Polskiej Izby Turystyki nr 3/2015/P/E Regulamin powoływania i pracy Egzaminatorów biorących udział w certyfikacji kandydatów na pilotów wycieczek I. Postanowienia ogólne

Bardziej szczegółowo

FUNDACJA Kocie Życie. Ul. Mochnackiego 17/6 51-122 Wrocław

FUNDACJA Kocie Życie. Ul. Mochnackiego 17/6 51-122 Wrocław FUNDACJA Kocie Życie Ul. Mochnackiego 17/6 51-122 Wrocław Sprawozdanie finansowe za okres 01.01.2012 do 31.12.2012 1 SPIS TREŚCI: WSTĘP OŚWIADCZENIE I. BILANS I. RACHUNEK WYNIKÓW II. INFORMACJA DODATKOWA

Bardziej szczegółowo

LKA 4101-07-04/2013 P/13/151 WYSTĄPIENIE POKONTROLNE

LKA 4101-07-04/2013 P/13/151 WYSTĄPIENIE POKONTROLNE LKA 4101-07-04/2013 P/13/151 WYSTĄPIENIE POKONTROLNE I. Dane identyfikacyjne kontroli Numer i tytuł kontroli Jednostka przeprowadzająca kontrolę P/13/151 Zapewnienie prawa do jednakowego wynagradzania

Bardziej szczegółowo

Ewidencjonowanie nieruchomości. W Sejmie oceniają działania starostów i prezydentów

Ewidencjonowanie nieruchomości. W Sejmie oceniają działania starostów i prezydentów Posłowie sejmowej Komisji do Spraw Kontroli Państwowej wysłuchali NIK-owców, którzy kontrolowali proces aktualizacji opłat rocznych z tytułu użytkowania wieczystego nieruchomości skarbu państwa. Podstawą

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR VII/98/2015 RADY GMINY WODZIERADY. z dnia 12 sierpnia 2015 r.

UCHWAŁA NR VII/98/2015 RADY GMINY WODZIERADY. z dnia 12 sierpnia 2015 r. UCHWAŁA NR VII/98/2015 RADY GMINY WODZIERADY z dnia 12 sierpnia 2015 r. w sprawie określenia rodzajów świadczeń przyznawanych w ramach pomocy zdrowotnej dla nauczycieli oraz warunków i sposobu ich przyznawania

Bardziej szczegółowo

Materiał pomocniczy dla nauczycieli kształcących w zawodzie:

Materiał pomocniczy dla nauczycieli kształcących w zawodzie: Materiał pomocniczy dla nauczycieli kształcących w zawodzie: TECHNIK MASAŻYSTA przygotowany w ramach projektu Praktyczne kształcenie nauczycieli zawodów branży hotelarsko-turystycznej Priorytet III. Wysoka

Bardziej szczegółowo

KOMISJA WSPÓLNOT EUROPEJSKICH. Wniosek DECYZJA RADY

KOMISJA WSPÓLNOT EUROPEJSKICH. Wniosek DECYZJA RADY KOMISJA WSPÓLNOT EUROPEJSKICH Bruksela, dnia 13.12.2006 KOM(2006) 796 wersja ostateczna Wniosek DECYZJA RADY w sprawie przedłużenia okresu stosowania decyzji 2000/91/WE upoważniającej Królestwo Danii i

Bardziej szczegółowo

Adres strony internetowej, na której Zamawiający udostępnia Specyfikację Istotnych Warunków Zamówienia: www.wup.pl/index.php?

Adres strony internetowej, na której Zamawiający udostępnia Specyfikację Istotnych Warunków Zamówienia: www.wup.pl/index.php? 1 z 6 2013-10-03 14:58 Adres strony internetowej, na której Zamawiający udostępnia Specyfikację Istotnych Warunków Zamówienia: www.wup.pl/index.php?id=221 Szczecin: Usługa zorganizowania szkolenia specjalistycznego

Bardziej szczegółowo

PORADNIK NOWEGO SŁUCHACZA CENTRUM NAUKI I BIZNESU ŻAK W KWIDZYNIE

PORADNIK NOWEGO SŁUCHACZA CENTRUM NAUKI I BIZNESU ŻAK W KWIDZYNIE PORADNIK NOWEGO SŁUCHACZA CENTRUM NAUKI I BIZNESU ŻAK W KWIDZYNIE MIEJSCE PROWADZENIA ZAJĘĆ SPOŁECZNE LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCE W KWIDZYNIE ul. Hallera 5 Rysunek 1 - Trasa sekretariat-szkoła Rysunek 2 -

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁ A SENATU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ. z dnia 18 października 2012 r. w sprawie ustawy o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych

UCHWAŁ A SENATU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ. z dnia 18 października 2012 r. w sprawie ustawy o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych UCHWAŁ A SENATU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ z dnia 18 października 2012 r. w sprawie ustawy o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych Senat, po rozpatrzeniu uchwalonej przez Sejm na posiedzeniu

Bardziej szczegółowo

Dziennik Urzêdowy. og³oszenia w Dzienniku Urzêdowym Województwa Wielkopolskiego. Przewodnicz¹cy. 1) stypendium stypendium, o którym mowa w niniejszej

Dziennik Urzêdowy. og³oszenia w Dzienniku Urzêdowym Województwa Wielkopolskiego. Przewodnicz¹cy. 1) stypendium stypendium, o którym mowa w niniejszej Województwa Wielkopolskiego Nr 81 6898 1140 UCHWA A Nr LI/687/V/2009 RADY MIASTA POZNANIA z dnia 17 marca 2009 r. w sprawie ustalenia zasad i trybu przyznawania stypendiów dla studentów uczelni wy szych,

Bardziej szczegółowo

II.2) CZAS TRWANIA ZAMÓWIENIA LUB TERMIN WYKONANIA: Zakończenie: 31.07.2012.

II.2) CZAS TRWANIA ZAMÓWIENIA LUB TERMIN WYKONANIA: Zakończenie: 31.07.2012. 1 z 5 2012-03-06 12:21 Konin: Przeprowadzenie szkolenia Instruktor nauki jazdy kat. B i dokonanie opłaty za egzamin państwowy umożliwiający nabycie uprawnień zawodowych Numer ogłoszenia: 68060-2012; data

Bardziej szczegółowo

Prospołeczne zamówienia publiczne

Prospołeczne zamówienia publiczne Prospołeczne zamówienia publiczne Przemysław Szelerski Zastępca Dyrektora Biura Administracyjnego Plan prezentacji Zamówienia publiczne narzędzie Zamówienia prospołeczne w teorii Zamówienia prospołeczne

Bardziej szczegółowo

PROTOKÓŁ ZE SPOTKANIA połączonych Komisji Dialogu Społecznego ds. TAŃCA, TEATRU, MUZYKI, KULTURY

PROTOKÓŁ ZE SPOTKANIA połączonych Komisji Dialogu Społecznego ds. TAŃCA, TEATRU, MUZYKI, KULTURY PROTOKÓŁ ZE SPOTKANIA połączonych Komisji Dialogu Społecznego ds. TAŃCA, TEATRU, MUZYKI, KULTURY 18 czerwca 2012, godz. 18.00, WARSZTAT (pl. Konstytucji 4) Prezydium KDS ds. ds. Kultury reprezentowały

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA EDUKACJI NARODOWEJ 1) z dnia 2011 r.

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA EDUKACJI NARODOWEJ 1) z dnia 2011 r. ROZPORZĄDZENIE MINISTRA EDUKACJI NARODOWEJ 1) z dnia 2011 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie bezpieczeństwa i higieny w publicznych i niepublicznych szkołach i placówkach Na podstawie art. 95a ustawy

Bardziej szczegółowo

Numer ogłoszenia: 10132-2013; data zamieszczenia: 08.01.2013 OGŁOSZENIE O ZAMÓWIENIU - usługi

Numer ogłoszenia: 10132-2013; data zamieszczenia: 08.01.2013 OGŁOSZENIE O ZAMÓWIENIU - usługi 1 z 5 2013-01-08 09:04 Adres strony internetowej, na której Zamawiający udostępnia Specyfikację Istotnych Warunków Zamówienia: www.aotm.gov.pl Warszawa: Usługa rezerwacji i sprzedaży biletów lotniczych

Bardziej szczegółowo

II.2) CZAS TRWANIA ZAMÓWIENIA LUB TERMIN WYKONANIA: Okres w miesiącach: 7.

II.2) CZAS TRWANIA ZAMÓWIENIA LUB TERMIN WYKONANIA: Okres w miesiącach: 7. Warszawa: Organizacja cyklu wyjazdów informacyjnych w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Mazowieckiego (RPO WM) w roku 2010 Numer ogłoszenia: 34595-2010; data zamieszczenia: 19.02.2010

Bardziej szczegółowo

ZARZĄDZENIE Nr 18/2009 WÓJTA GMINY KOŁCZYGŁOWY z dnia 4 maja 2009 r.

ZARZĄDZENIE Nr 18/2009 WÓJTA GMINY KOŁCZYGŁOWY z dnia 4 maja 2009 r. ZARZĄDZENIE Nr 18/2009 WÓJTA GMINY KOŁCZYGŁOWY z dnia 4 maja 2009 r. w sprawie ustalenia Regulaminu Wynagradzania Pracowników w Urzędzie Gminy w Kołczygłowach Na podstawie art. 39 ust. 1 i 2 ustawy z dnia

Bardziej szczegółowo

Szkolenia nie muszą być nudne! Kolejne szkolenie już w lutym wszystkie osoby zachęcamy do wzięcia w nich udziału!

Szkolenia nie muszą być nudne! Kolejne szkolenie już w lutym wszystkie osoby zachęcamy do wzięcia w nich udziału! Szkolenia nie muszą być nudne! W Spółce Inwest-Park odbyło się kolejne szkolenie w ramach projektu Akcelerator Przedsiębiorczości działania wspierające rozwój przedsiębiorczości poza obszarami metropolitarnymi

Bardziej szczegółowo

Warszawa: usługa modyfikacji systemu ZSI db modułów finansowoksięgowych

Warszawa: usługa modyfikacji systemu ZSI db modułów finansowoksięgowych Page 1 of 6 Adres strony internetowej, na której Zamawiający udostępnia Specyfikację Istotnych Warunków Zamówienia: www.msp.gov.pl Warszawa: usługa modyfikacji systemu ZSI db modułów finansowoksięgowych

Bardziej szczegółowo

Zapytanie ofertowe nr 4/2012 z dnia 18.09.2012r.

Zapytanie ofertowe nr 4/2012 z dnia 18.09.2012r. Zapytanie ofertowe nr 4/2012 z dnia 18.09.2012r. Szkoła Podstawowa nr 26 im. Stanisława Staszica w Białymstoku składa zapytanie ofertowe na wykonanie usługi: Pełnienie funkcji asystenta finasowo-rozliczeniowego

Bardziej szczegółowo

Adres strony internetowej zamawiającego: www.zoz.nasielsk.pl. I. 2) RODZAJ ZAMAWIAJĄCEGO: Samodzielny publiczny zakład opieki zdrowotnej.

Adres strony internetowej zamawiającego: www.zoz.nasielsk.pl. I. 2) RODZAJ ZAMAWIAJĄCEGO: Samodzielny publiczny zakład opieki zdrowotnej. Nasielsk: Dostawa na podstawie umowy leasingu finansowego fabrycznie nowego wyprodukowanego w 2011 roku 1szt. sprzętu medycznego - aparatu ultrasonograficznego. Numer ogłoszenia: 325940-2011; data zamieszczenia:

Bardziej szczegółowo

Możemy zapewnić pomoc z przeczytaniem lub zrozumieniem tych informacji. Numer dla telefonów tekstowych. boroughofpoole.

Możemy zapewnić pomoc z przeczytaniem lub zrozumieniem tych informacji. Numer dla telefonów tekstowych. boroughofpoole. Informacje na temat dodatku na podatek lokalny (Council Tax Support), które mogą mieć znaczenie dla PAŃSTWA Możemy zapewnić pomoc z przeczytaniem lub zrozumieniem tych informacji 01202 265212 Numer dla

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA SPRAWIEDLIWOŚCI. z dnia... 2010 r.

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA SPRAWIEDLIWOŚCI. z dnia... 2010 r. projekt z dnia 19.05.2010 r. ROZPORZĄDZENIE MINISTRA SPRAWIEDLIWOŚCI z dnia... 2010 r. w sprawie przekazywania składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe funkcjonariuszy Służby Więziennej zwolnionych

Bardziej szczegółowo

Protokół Nr 15/2015 posiedzenia Zarządu Powiatu z dnia 8 września 2015 roku. Starosta Działdowski Marian Janicki

Protokół Nr 15/2015 posiedzenia Zarządu Powiatu z dnia 8 września 2015 roku. Starosta Działdowski Marian Janicki Protokół Nr 15/2015 posiedzenia Zarządu Powiatu z dnia 8 września 2015 roku W posiedzeniu udział wzięli wg załączonej listy obecności: Starosta Działdowski Wicestarosta Członkowie Zarządu: Ponadto uczestniczył:

Bardziej szczegółowo

PLANY FINANSOWE Z BUD ETU, PROJEKTÓW EFS PO KL I FUNDUSZU PRACY

PLANY FINANSOWE Z BUD ETU, PROJEKTÓW EFS PO KL I FUNDUSZU PRACY Powiatowy Urz d Pracy w Czarnkowie ul. Przemys owa 2a, 64-700 Czarnków PLANY FINANSOWE Z BUD ETU, PROJEKTÓW EFS PO KL I FUNDUSZU PRACY Czarnków, maj 2009 rok Powiatowy Urz d Pracy w Czarnkowie realizuje

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN RADY NADZORCZEJ. I. Rada Nadzorcza składa się z co najmniej pięciu członków powoływanych na okres wspólnej kadencji.

REGULAMIN RADY NADZORCZEJ. I. Rada Nadzorcza składa się z co najmniej pięciu członków powoływanych na okres wspólnej kadencji. REGULAMIN RADY NADZORCZEJ 1 Rada Nadzorcza, zwana dalej Radą, sprawuje nadzór nad działalnością Spółki we wszystkich dziedzinach jej działalności. Rada działa na podstawie następujących przepisów: 1. Statutu

Bardziej szczegółowo

LBY 41013-1/08 P/08/097 Sz. P. Justyna Przybyłowska Kierownik Powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie w Wąbrzeźnie

LBY 41013-1/08 P/08/097 Sz. P. Justyna Przybyłowska Kierownik Powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie w Wąbrzeźnie Bydgoszcz, dnia sierpnia 2008 r. NajwyŜsza Izba Kontroli Delegatura w Bydgoszczy ul. Wały Jagiellońskie 12 85-950 BYDGOSZCZ (052) 33-90-610 (052) 33-90-660 LBY 41013-1/08 P/08/097 Sz. P. Justyna Przybyłowska

Bardziej szczegółowo

INSTRUKCJA DLA UCZESTNIKÓW ZAWODÓW ZADANIA

INSTRUKCJA DLA UCZESTNIKÓW ZAWODÓW ZADANIA INSTRUKCJA DLA UCZESTNIKÓW ZAWODÓW 1. Zawody III stopnia trwają 150 min. 2. Arkusz egzaminacyjny składa się z 2 pytań otwartych o charakterze problemowym, 1 pytania opisowego i 1 mini testu składającego

Bardziej szczegółowo

WOJEWÓDZKI SZPITAL ZAKAŹNY

WOJEWÓDZKI SZPITAL ZAKAŹNY WOJEWÓDZKI SZPITAL ZAKAŹNY W WARSZAWIE Warszawa, dn. 27.11.2014 r. Warszawa: Przetarg nieograniczony PN/33USM/11/2014 o wartości poniżej 207 000 EURO na Dostosowanie istniejących izolatoriów w związku

Bardziej szczegółowo

PRZYJĘCIE NA LECZENIE DO SZPITALA

PRZYJĘCIE NA LECZENIE DO SZPITALA PRZYJĘCIE NA LECZENIE DO SZPITALA (Część 3 Ustawy o zdrowiu psychicznym z 1983 roku [Mental Health Act 1983]) 1. Imię i nazwisko pacjenta 2. Imię i nazwisko osoby sprawującej opiekę nad pacjentem ( lekarz

Bardziej szczegółowo

Polska-Warszawa: Usługi w zakresie napraw i konserwacji taboru kolejowego 2015/S 061-107085

Polska-Warszawa: Usługi w zakresie napraw i konserwacji taboru kolejowego 2015/S 061-107085 1/6 Niniejsze ogłoszenie w witrynie TED: http://ted.europa.eu/udl?uri=ted:notice:107085-2015:text:pl:html Polska-Warszawa: Usługi w zakresie napraw i konserwacji taboru kolejowego 2015/S 061-107085 Przewozy

Bardziej szczegółowo

Praca za granicą. Emerytura polska czy zagraniczna?

Praca za granicą. Emerytura polska czy zagraniczna? Dolnośląski Wojewódzki Urząd pracy radzi: Praca za granicą. Emerytura polska czy zagraniczna? Często pojawia się pytanie, jaki wpływ na emeryturę ma praca za granicą. Wiele osób, które pracowały w różnych

Bardziej szczegółowo

Regulamin wynagradzania pracowników Zakładu Ekonomiczno - Finansowej Obsługi Placówek Oświatowych w Piekarach Śląskich.

Regulamin wynagradzania pracowników Zakładu Ekonomiczno - Finansowej Obsługi Placówek Oświatowych w Piekarach Śląskich. Regulamin wynagradzania pracowników Zakładu Ekonomiczno - Finansowej Obsługi Placówek Oświatowych w Piekarach Śląskich. Podstawą regulaminu wynagradzania stanowią przepisy: 1. art. 39 ustawy z dnia 21

Bardziej szczegółowo

Osoby, do których skierowany jest powyższy projekt opisane zostały w zakładce Beneficjenci.

Osoby, do których skierowany jest powyższy projekt opisane zostały w zakładce Beneficjenci. O projekcie Fundacja Ekspert-Kujawy, w partnerstwie z Powiatowym Urzędem Pracy w Inowrocławiu, rozpoczyna realizację projektu Wsparcie dla zwalnianych pracowników przedsiębiorstwa Poczta Polska. Celem

Bardziej szczegółowo