Turystyka. Szkoły Wyzsze. prawno-ekonomicznej. Z kolei w Akademiach Ekonomicznych kładzie si nacisk niemal wyłàcznie

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Turystyka. Szkoły Wyzsze. prawno-ekonomicznej. Z kolei w Akademiach Ekonomicznych kładzie si nacisk niemal wyłàcznie"

Transkrypt

1 Wiadomości Turystyczne pismo branżowe pracowników turystyki Wydawca: Eurosystem Wawelska 78, ap. 30, Warszawa tel. (022) , Wydanie specjalne kwiecień 2009 Turystyka Szkoły Wyzsze J ZYKI OBCE Mam wra enie, e lektorzy wy szych uczelni wcià sà bardzo tradycyjni w swoich metodach nauczania. Studentów turystyki uczà tak samo jak turystów mówi Paweł Niewiadomski, wiceprezes PIT. Strona 8 Studia Kierunek dla ludzi z przypadku? Ważą się losy nowego kierunku. Niebawem powinna zapaść długo oczekiwana decyzja o wprowadzeniu nowego kierunku studiów o nazwie gospodarka turystyczna. Czytaj na stronie 6 Studenci turystyki majà zbyt idealistyczne wyobra enie o swoich studiach i przyszłej pracy. Joanna Morawska fot: Łukasz Zająć Zbyt wielu studentów uważa, że na turystyce nic się nie robi. Joanna Pieszak, specjalista ds. turystyki w poznaƒskim biurze podró y Malta Ski, ukoƒczyła ekonomik turystyki w Paƒstwowej Wy szej Szkole Zawodowej w Koninie oraz obsług ruchu turystycznego na Wydziale Turystyki i Rekreacji poznaƒskiej AWF. Na mój wybór studiów z zakresu turystyki w głównej mierze wpłynàł fakt, e moja rodzina zawsze lubiła podró owaç. Byłam te ciekawa Êwiata, a poza tym chciałam robiç w yciu coê, co sprawiałoby mi przyjemnoêç. Z jednej strony miałam troch idealistyczne wyobra enie, jednak z drugiej strony wiedziałam, e te palmy i pla e nie b dà łatwo osiàgalne. Niestety, nie ka dy Êwie o upieczony student turystyki twardo stàpa po ziemi na kierunki turystyczne trafia mnóstwo ludzi z przypadku. Nie jest to jednak tylko problem ich idealistycznych wyobra eƒ. Dr Zbigniew Głàbiƒski, wykładowca akademicki, właêciciel biura podró y Globtour i prezes Zachodniopomorskiej Izby Turystyki, twierdzi, e wina le y tak- e po stronie systemu kształcenia kadr dla turystyki i Êrodowiska biznesowego, które nie ma skrystalizowanych potrzeb i nie do koƒca wie, do czego system kształcenia formalnie ma przygotowywaç. Na AWF-ach około 30 lat temu został wykreowany kierunek Turystyka i rekreacja. Przygotowuje on głównie do obsługi z myêlà o turystyce przyjazdowej w oêrodkach wypoczynkowych, hotelach itp., ale nie daje wiedzy prawno-ekonomicznej. Z kolei w Akademiach Ekonomicznych kładzie si nacisk niemal wyłàcznie na ekonomi, a dopiero na IV-V roku pojawiajà si jakieê przedmioty specjalistyczne, które prowadzà badacze, a nie ludzie zwiàzani z bie àcà praktykà biznesowà. Natomiast uniwersytety kształcà w ró nych kierunkach, ale dominuje tam wiedza geograficzna. Mamy wi c trzy ró ne nurty kształcenia. Uczelnie sprzedajà studentom to, co mogà. Kandydaci widzà reklam : u nas nauczysz si tego i tego i wybierajà to, co ładnie brzmi. Potem na zaj ciach z technik obsługi turystycznej majà ogromne problemy, eby swoje marzenia o pla- ach i palmach przelaç na art. 119 ustawy o VAT. Z prywatnych obserwacji Zbigniewa Gàbiƒskiego wynika, e 95 proc. studentów motywuje swój wybór kierunku studiów zamiłowaniem do podró- y, a zaledwie 5 proc. to osoby, które miały ju stycznoêç z bran à ktoê z rodziny ma pensjonat lub biuro podró y. Na studiach zaocznych 30 proc. studentów ma podejêcie typu na turystyce nic si nie robi dodaje Zbigniew Gàbiƒski a potem 75 proc. nie zdaje egzaminów. Ze 130 osób po pierwszym roku zostaje 50. Na dziennych odpada tylko 5 proc. studentów. Najbardziej obiecujàcy sà ci, którzy zetkn li si z prawdziwà turystykà i wiedzà, e tu sà ludzie i emocje, e trzeba unikaç bł dów i umieç prognozowaç. Du o rozmawiam ze studentami i wiem, e najwi kszy al majà o to, i wêród wykładowców jest zbyt mało ludzi z pasjà. Âwiat nauki jest smutny zauwa a ekspert. Wyjazdy zagraniczne Studenci turystyki są mało mobilni. Młodzi ludzie bardzo rzadko korzystają ze stypendiów zagranicznych. Dlaczego tak jest? Czytaj na stronie 7 Ni demograficzny Zmniejsza się liczba absolwentów szkół średnich. Uczelnie turystyczne nie narzekają jednak na brak kandydatów na studia. Czytaj na stronie 10 Sonda WT Szkolenia dla branży W ostatnim czasie można zauważyć tendencję spadkową mówi Marcin Sado. O przyczyny tej sytuacji zapytaliśmy przedstawicieli branży. strona 13 Edukacja we Francji Zagranica Niemieccy touroperatorzy ch tnie zatrudniajà absolwentów z tytułem licencjata Dobrze wykształceni i zmotywowani Ponad 90 proc. ofert pracy w sektorze turystyki rynkowej we Francji kierowanych jest do absolwentów, którzy mają dyplom zawodowy BTS. Czytaj na stronie 12 Turystyczne studia licencjackie wywołały w Niemczech burz. Profesorowie i menad erowie obawiali si, jak si okazuje niepotrzebnie, e absolwenci nie b dà dobrze przygotowani do pracy w tym sektorze. Wpraktyce okazuje si, e touroperatorzy ch tnie zatrudniajà osoby z tytułem licencjata. Generalnie tacy kandydaci sà dobrze przygotowani do zawodu, a dodatkowo Êwietnie zmotywowani mówi Bettina Gleaser-Krahn z Tui Deutschland. Podobne opinie mo na usłyszeç od innych organizatorów wypoczynku. Dotychczas mamy tylko pozytywne doêwiadczenia zwiàzane z absolwentami tych studiów stwierdza Katrin Hoerer, szefowa Działu Kształcenia w Thomas Cook. U absolwentów studiów licencjackich dominuje praktyczne nastawienie uwa a Christiane Radu z Rewe Pauschalreisen. A Katrin Hoerer dodaje Podejmujàc decyzj o zatrudnieniu, patrzymy przede wszystkim na zdobyte doêwiadczenie zawodowe, zainteresowania i osobiste predyspozycje oraz na to, czy kandydat b dzie dobrze pasował do roli, jakà przyjdzie mu odegraç w naszej firmie. PodkreÊlanà przez touroperatorów zaletà studiów licencjackich jest to, e w ich trakcie studentom przekazuje si znacznie wi cej wiedzy praktycznej, ni w trakcie studiów magisterskich. Z wypowiedzi przedstawicieli niemieckiej bran y wynika ponadto, e w procesie rekrutacji tytuł magistra absolutnie nie jest faktem decydujàcym. Absolwenci studiów licencjackich nie muszà wi c obawiaç si o swojà zawodowà przyszłoêç. MG WT Dossier Szkoły wyższe prezentacja kierunków turystycznych. Strony 16-19

2 2 PROMOCJA Szkoły Wyższe WIADOMOŚCI TURYSTYCZNE DZIELIMY SIĘ WIEDZĄ I PASJĄ Studia licencjackie (): TURYSTYKA I REKREACJA Specjalności: Gospodarka turystyczna Organizacja czasu wolnego Hotelarstwo Organizacja i obsługa ruchu turystycznego EUROPEISTYKA Specjalności: Projekty i fundusze europejskie Administracja europejska Przedsiębiorczość europejska EKONOMIA Specjalności: Inżynieria finansowa Rachunkowość i auditing Finanse przedsiębiorstw w instytucji Controlling INFORMATYKA I EKONOMETRIA Specjalności: Analityk projektu Analityk rynku internetowego E-biznes ZARZĄDZANIE Specjalności: Handel i marketing Zarządzanie kadrami Zarządzanie w usługach publicznych Zarządzanie kryzysowe Studia magisterskie (I): ZARZĄDZANIE Specjalności: Przedsiębiorczość europejska Zarządzanie przedsiębiorstwem Marketing i komunikacja w biznesie Rachunkowość - finanse - ubezpieczenia Informatyka w zarządzaniu Zarządzanie w turystyce Studia Wyższa Szkoła Handlowa ul. Fabryczna 14, Wrocław tel.: (08)

3 WIADOMOŚCI TURYSTYCZNE Szkoły Wyższe WYDANIE SPECJALNE 3 WIADOMOŚCI TURYSTYCZNE WYDANIE SPECJALNE SZKOŁY WY SZE 2009 kwiecień 2009 ISSN Redakcja: Katarzyna Kozłowska redaktor prowadząca Anna Ślubowska redaktor wydania Zespół: Barbara Charytoniuk, Marzena German, Joanna Morawska, Natalia J. Haus, Julia Krzywicka, Marzena Gajewska-Okonek, Liliana Olchowik, Marta Pabich, Dagmara Strzelczyk Reklama: Jagoda Walczak (dyrektor) Urszula Wróblewska Skład: Studio4you, Aneta Klimczak Wydawca: Eurosystem, Jaros aw Âleszyƒski, Warszawa, ul. Wawelska 78, ap. 30, tel. (022) , faks (022) , WIADOMOŚCI TURYSTYCZNE WiadomoÊci Turystyczne to specjalistyczny dwutygodnik bran y turystycznej. Opisujàc najwa niejsze wydarzenia turystyczne w Polsce i na Êwiecie, gazeta dostarcza aktualnych i rzetelnych informacji z zakresu organizacji pracy, prawa i marketingu. Redakcja przygotowuje równie specjalne wydania targowe, dodatki regionalne i tematyczne. Prenumerata: Zamówienia na prenumerat przyjmujemy pod tel./faks (022) , Zamówienia realizujà tak e: Ruch, Kolporter, Garmond. Prenumerata standard: automatycznie odnawiana prenumerata, 24 numery w cenie 131 PLN, standard edukacja: oferta skierowana do uczniów, studentów i pracowników naukowych, 24 numery w cenie 93 PLN (50% upustu) i terminowa: roczna prenumerata w cenie 154 PLN od redakcji Dalekie podró e do słonecznych krajów, bł kit wody i cytrusy zrywane prosto z drzewa tak przeci tny student turystyki i rekreacji wyobra a sobie swojà przyszłà prac. Po skoƒczeniu studiów ten sam student dostanie własny komputer, na pulpicie b dzie mieç widok kanaryjskiej pla y, a przed sobà zmieniajàce si twarze mniej lub bardziej uprzejmych klientów. B dzie rozczarowany, bo przecie nie tak wyobra ał sobie własnà prac, bo przecie miało byç inaczej. To tyle o marzeniach. W rzeczywistoêci wcià niewielu studentów korzysta z zagranicznych wyjazdów, a uczelnie turystyczne nie przygotowujà ich dobrze do pracy w bran y: młodzi ludzie za słabo znajà j zyki obce. Czy wprowadzenie nowego kierunku gospodarka turystyczna oka e si lekiem na całe zło? A mo e to tylko złudzenie, e coê si przecie dzieje, choç tak naprawd w programie zajdà tylko kosmetyczne zmiany? Studenci majà prawo do idealistycznych wyobra eƒ o ich przyszłym yciu zawodowym, ale od decydentów wymaga si wi kszego kontaktu z rzeczywistoêcià, znajomoêci potrzeb rynku pracy i dostosowywania do nich oferty edukacyjnej. Bo jeêli program studiów nie b dzie odpowiadał zmianom zachodzàcym w gospodarce, to nie ucierpi na tym wykładowca czy minister. Gorycz pora ki poczuje absolwent. Anna Âlubowska NOWY KIERUNEK STUDIÓW Odpowiedê na oczekiwania studentów Kierunek gospodarka turystyczna powoli pojawia si na uczelniach w Polsce. Studiowaç go mo na np. w AWF-ie w Poznaniu. B dzie on jednak otwierany tylko na uczelniach paƒstwowych, które, dofinansowywane z funduszy europejskich, mogà sobie pozwoliç na taki eksperyment. Pomysł poszerzenia oferty o taki kierunek forsujà tak e uczelnie ekonomiczne. Teoretycznie mo na uzasadniç istnienie obu niezale nych, choç programowo bardzo zbli onych kierunków: turystyki i rekreacji oraz gospodarki turystycznej. Pierwszy z nich zajmuje si bran à turystycznà od strony praktycznej, drugi poprzez pryzmat zarzàdzania ekonomicznego. Z tego powodu obecnoêç gospodarki turystycznej jest mile widziana na wydziałach ekonomicznych. Jest odpowiedzià uczelni wy szych na wyprofilowane oczekiwania studentów. Tworzenie takiego kierunku jest jednak, moim zdaniem, nieuzasadnione, jeêli chodzi o rzeczywiste zapotrzebowanie rynku zwiàzanego z bran à turystycznà. Jerzy Matuszak, Prezes Oddziału Kujawsko-Pomorskiego PIT, Prodziekan Wydziału Turystyki i Geografii w Bydgoszczy JĘZYKI OBCE Warto si szkoliç Ze znajomoêcià j zyków obcych wêród osób z bran y turystycznej nie jest najlepiej. Na t sytuacj wpływ ma wiele czynników: niewystarczajàca motywacja pracowników, niska frekwencja na zaj ciach i efektywnoê, bł dnie oceniana iloêcià dyplomów oraz certyfikatów uczestnictwa w kursach, a nie praktycznà znajomoêcià j zyka obcego. Jednak coraz wi cej firm z bran y finansuje pracownikom szkolenia rozwijajàce ich kompetencje j zykowe. Kolejnym istotnym powodem tego stanu rzeczy jest mała skutecznoêç niektórych form szkoleniowych, ich eksperymentalne, nie zawsze skuteczne metody nauczania. Przyczyn problemu nale- y doszukiwaç si równie w niewłaêciwym systemie edukacyjnym w Polsce, którego skutkiem jest mało praktyczna i niewystarczajàco komunikatywna znajomoêç j zyków obcych. Aby rozwijaç znajomoêç j zyków obcych wêród osób zwiàzanych z bran à turystycznà nale y zwi kszyç dost pnoêç do odpowiednich szkoleƒ dla pracowników. Nale ałoby te zach ciç firmy szkoleniowe do pozyskiwania dotacji z projektów finansowanych z funduszy europejskich dla bran- y turystycznej. Osoby zainteresowane poprawianiem znajomoêci j zyka obcego powinny korzystaç z firm doêwiadczonych, których skutecznoêç została ju zweryfikowana przez rynek. Szkolenia muszà odpowiadaç rzeczywistym potrzebom kursantów, a zatem nacisk powinien zostaç poło ony na słownictwo zwiàzane z ich pracà zawodowà np. w hotelu, biurze podró y, czy restauracji. Piotr åwierz, Dyrektor ds. Sprzeda y i Marketingu O.K. Centrum J zyków Obcych Sp. z o.o. Indeks osób, firm i organizacji Indeks osób Biesiadecka Magdalena, str. 8 Bogucka Anna,.....str. 7 Ćwierz Piotr, str. 3 Gołembski Grzegorz, prof. dr hab., str. 6 Atoni Jackowski, prof.zw. dr hab str. 5 Jędrzejczyk, Irena prof. dr hab str. 6 Góralczyk Krzysztof,.str. 13 Klejno Katarzyna,....str. 7 Korsak Jan, str. 6 Kryszczyńska Kinga,..str. 8 Kudrycka Barbara,...str. 6 Lewandowski Paweł, str. 13 Matuszak Jerzy,.....str. 3 Niewiadomski Paweł,.str. 8 Panasiuk Aleksander, prof. dr hab., str. 6 Pieszak Joanna,.....str. 1 Przeniosło Agata,.....str.7 Piegat Wiesław,.....str. 8 Pyka Agnieszka,.....str. 7 Radu Christiane.....str. 1 Ronikier Aleksander, prof. dr hab., str. 6 Sado Marcin,......str. 13 Sobierajska Katarzyna, str. 6 Wodejko Stanisław, prof. dr hab str. 6 Tomczykowska Beata, str. 7 Wojtasik Dominika,..str. 7 Zalewska Anna,....str. 10 Indeks firm i organizacji Almamer Wyższa Szkoła Ekonomiczna str. 7 AWF w Warszawie,..str. 6 AWF w Poznaniu..... str. 1 Bettina Gleaser-Krahn.str. 1 Centrum Języków Obcych Sp. z.o.o., str. 3 Centrum Turystyki Przyjazdowej,......str. 13 Clemson University,..str. 5 Hotel Primasol,......str. 7 Katrin Hoerer str. 1 Malta Ski str. 1 Małopolska Wyższa Szkoła Ekonomiczna w Tarnowie, str. 7 Mazurkas Travel,....str. 7 Opal Travel, str. 13 Orbis, str. 7, str.13 Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Koninie str.1 Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Wałbrzychu, str. 5 Polska Izba Turystyki, str. 6, str. 8, str. 13 Polska Izba Turystyki, oddział kujawsko- -pomorski str. 3 Politechnika Białostocka, str. 7 Rewe Pauschalreisen, str. 1 Szkoła Główna Gospodarstwa Wiejskiego, str. 6 Szkoła Główna Handlowa, str. 6 Sport Tourist,......str. 13 Studium Praktycznej Nauki Języków Obcych w WSHiT, str.8 Swiss Hotel Management School, str. 5 Thomas Cook str. 1 Travelplanet, str. 7 Tui Detschland......str. 1 Uniwersytet Ekonomiczny w Poznaniu, str. 6 Uniwersytet Ateński, str. 7 Uniwersytet Inżynierii i Ekonomii w Sankt Petersburgu, str. 5 Uniwersytet Szczeciński,...str. 5, str. 6 Uniwersytet w Stirling, str. 5 Warszawska Izba Turystyki, str. 8 Wyższa Szkoła Gospodarki w Bydgoszczy str. 5, str. 10 Wyższa Szkoła Informatyki i Zarządzania w Rzeszowie, str.5 Wyższa Szkoła Turystyki i Hotelarstwa w Łodzi, str. 5 Wyższa Szkoła Organizacji Turystyki i Hotelarstwa w Warszawie, str. 7 Wyższa Szkoła Turystyki i Rekreacji im. M. Orłowicza w Warszawie,......str. 10

4 4 WYDANIE SPECJALNE Szkoły Wyższe WIADOMOŚCI TURYSTYCZNE Dlaczego turystyka i języki obce? Żyjemy w dobie globalizacji, gdzie świat zmienia się i chciałoby się rzec maleje na naszych oczach. Ta sytuacja wymaga od wszystkich większej otwartości i umiejętności adaptacji do zmieniających się warunków. Jeszcze niedawno wyjazd za granicę był wielkim wydarzeniem w życiu, dziś staje się normą, a wręcz koniecznością zawodową. Dlatego tak ważna jest dziś umiejętność komunikacji. I nie chodzi tu jedynie o komunikację werbalną, lecz także społeczno kulturową. Jeśli jest się ciekawym świata, to właśnie turystyka, podróże, odkrywanie nowych kultur pozwalają na pełny rozwój osobowości i zrozumienie różnic kulturowych i etnicznych. A może więc połączyć przyjemne z pożytecznym? Wybierając studia na kierunku Turystyka i Rekreacja otrzymuje się szansę szybkiego wejścia na rynek pracy i realizacji swoich marzeń. Według oszacowań Instytutu Turystyki w 2008 r. odbyło się ponad 50 mln wyjazdów Polaków za granicę. Jest to wzrost o 5,6 % w stosunku do roku Oznacza to, że coraz chętniej wyjeżdżamy, ale też przyjmujemy w kraju turystów. Dla tak szerokiej grupy podróżujących potrzebne są odpowiednie kadry, które w sposób profesjonalny zapewniałyby komfortowy pobyt turystom. W Wyższej Szkole Turystyki i Języków Obcych w Warszawie studenci już na etapie studiów mają szansę zdobycia cennego doświadczenia zawodowego poprzez liczne staże i praktyki zagraniczne. Kilkumiesięczne pobyty w krajach takich jak Francja, Wielka Brytania, Niemcy czy Grecja pozwalają nie tylko na zapoznanie się z tajnikami branży turystyczno-hotelowej, lecz także z praktyczną stroną nauki języka obcego, bowiem płynna znajomość minimum jednego języka jest dziś wręcz koniecznością. Dlatego WSTiJO kładzie ogromny nacisk na naukę dwóch wybranych języków obcych tak, aby absolwent kierunku Turystyka i Rekreacja mógł jak najszybciej podjąć pracę w hotelu, biurze podróży, jako pilot czy touroperator na terenie całej Unii Europejskiej. Ponadto oferowane kursy pilotów pozwalają na zdobycie państwowej legitymacji pilota uprawniającej do wyjazdów z grupami turystów, czyli w wymiarze praktycznym do zdobycia w ciągu kilku miesięcy dodatkowego pasjonującego zawodu. Weryfikacja ogólnoświatowych trendów wykazuje, że turystyka jest jedną z tych dziedzin, która będzie się szybko rozwijać i będzie potrzebować młodych dobrze wykształconych kadr. Jest to być może ta nisza rynkowa, w której znajdzie się miejsce dla ambitnej młodzieży o szerokich horyzontach. mgr Jadwiga Barbara Moroz Kanclerz Wyższej Szkoły Turystyki i Języków Obcych w Warszawie WY SZA SZKOŁA HOTELARSTWA, GASTRONOMII I TURYSTYKI ul. Chodakowska 50, Warszawa tel. +48 (22) , , Uczelnia z tradycjami! STUDIA I STOPNIA LICENCJACKIE (3 letnie) kierunek: TURYSTYKA I REKREACJA w trybie: stacjonarnym i niestacjonarnym SPECJALNOÂå: hotelarstwo i gastronomia marketing i zarzàdzanie w turystyce zarzàdzanie finansami przedsi biorstw turystycznych programowanie i organizacja turystyki rekreacja geoturystyka Praktyki zagraniczne finansowane z Programu Erasmus. Przyj cia na Uczelni bez egzaminów wg kolejnoêci zgłoszeƒ. Nauka odbywa si w siedzibie Uczelni DNI OTWARTE W 2009 R. 02 i 30 kwietnia 21 maja godz czerwca 09 lipca 1996 r r.

5 WIADOMOŚCI TURYSTYCZNE Szkoły Wyższe WYDANIE SPECJALNE 5 Kierunki studiów Wàska specjalizacja nie musi byç kluczem do zawodowego sukcesu Zap dzeni w Êlepà uliczk NieÊwiadomych absolwentów zach ca si do studiów intrygujàcymi nazwami kierunków, które dajà nadziej wyspecjalizowania w konkretnej dziedzinie. Barbara Charytoniuk Pi ç lat póêniej okazuje si jednak, e w pogoni za dobrà posadà wygrywajà osoby, które ukoƒczyły mniej wyprofilowany kierunek studiów, ale za to przynajmniej w teorii przygotowujàcy do pracy w kilku zawodach. Na uczelniach za granicà mo na wyspecjalizowaç si w bardzo wàskich dziedzinach zwiàzanych z szeroko poj tà turystykà. Szkocki Uniwersytet w Stirling co roku wypuszcza absolwentów Marketingu w Turystyce, specjalizujàcych si w wàskiej bran y psychologii zachowaƒ konsumenckich w turystyce (Consumer Behaviour). Na Uniwersytecie In ynierii i Ekonomii w Sankt Petersburgu Przedstawiciele niemieckiej bran y turystycznej mogà skorzystaç z pomocy rzàdu i za paƒstwowe pieniàdze podnieêç kwalifikacje zawodowe swoich pracowników. Marzena German Obecnie w szkole turystycznej w Berlinie uczy si 13 osób zatrudnionych w agencji handlingowej na lotnisku we Frankfurcie. Za trzy miesiàce niewykształceni pracownicy zmienià si w wykwalifikowany personel, a to wszystko za paƒstwowe pieniàdze. Dodatkowo niemieckie władze zrefinansujà pracodawcy ich pobory za okres, jaki poêwi cà na nauk. Aby skorzystaç z tej oferty, musieli oni wylegitymowaç si ponad 5-letnim doêwiadczeniem zawodowym. Unia pomo e Kryzys gospodarczy nie zawsze oznacza katastrof. Kiedy paƒstwo postanawia wesprzeç działalnoêç rodzimych firm, mogà one wyjêç z niego nawet z zyskiem. Taka sytuacja ma miejsce w Niemczech, gdzie z po- studenci mogà skupiç si tylko na cateringu (pod kàtem zarzàdzania i biznesu). Równie wàskà specjalizacj mo na zdobyç na Clemson University w Stanach Zjednoczonych. Tam znajduje si kierunek przygotowujàcy studentów do organizacji rekreacji terapeutycznej dla niepełnosprawnych turystów. Z kolei we francuskiej miejscowoêci Troyes, w École Supérieure de Commerce (odpowiedniku naszej Wy szej Szkoły Handlowej) ch tni mogà zajàç si turystykà luksusowà. W pogoni za nowoêcià Tendencja do uatrakcyjniania kierunków studiów i wychodzenia naprzeciw oczekiwaniom studentów przychodzi tak e do Polski. Od niedawna zaczynajà powstawaç wàskie specjalizacje tak e na turystyce i rekreacji. Przykładem mo- e byç Wy sza Szkoła Turystyki i Hotelarstwa w Łodzi, która od roku akademickiego Szkolenia Niemcy wspierajà finansowo kształcenie i doszkalanie kadr dla turystyki Niemcy wspierajà swojà bran mocy rzàdu korzystajà biura podró y i touroperatorzy. W czasach, kiedy turyêci rezygnujà z wyjazdów, a przedsi biorstwa notujà ni sze obroty, zamiast do domu mogà oni wysłaç swoich pracowników do szkół lub na kursy doszkalajàce. W ten sposób przymusowy wolny czas zostaje dobrze spo ytkowany, a wszystko odbywa si w ramach programu ESF-BA, który korzystajàc ze Êrodków Unii Europejskiej wspiera mi dzy innymi podnoszenie kwalifikacji zawodowych. Dla osób, które nie uczyły si wykonywanego zawodu lub sà do niego tylko Fakty Programy wspierające dalszą edukację 2009/2010 zamierza wprowadziç kierunek enoturystyka, skoncentrowany na turystyce szlakami winnic. To nie wyjàtek. W Polsce absolwenci szkół Êrednich, zainteresowani bran à turystycznà, b dà mogli wybraç np. ekoturystyk, dietetyk w turystyce i rekreacji, turystyk kulturowà, czy turystyk zrównowa onà. Te specjalnoêci oferuje AWF w Poznaniu. PopularnoÊcià cieszy si te geoturystyka. Jako oddzielnà specjalnoêç mo na jà studiowaç np. w Wy szej Szkole Informatyki i Zarzàdzania w Rzeszowie czy Paƒstwowej Wy szej Szkole Zawodowej w Wałbrzychu. przyuczone, przewidziana jest refundacja nawet 100% kosztów nauki, a wykwalifikowani pracownicy otrzymujà subwencje w wysokoêci 25-80%. Dla wielu osób zwiàzanych zawodowo z turystykà projekt ten oznacza uzupełnienie, bàdê zdobycie nowych umiej tnoêci, a to z kolei przekłada si na podniesienie kwalifikacji zawodowych i atrakcyjnoêci na turystycznym rynku pracy w czasach lepszej koniunktury. Projekt Wegebau Wegebau to kolejny projekt, dzi ki któremu osoby Państwo niemieckie wspiera osoby chcące uczyć się lub podnosić swoje kwalifikacje na wiele sposobów. Poza finansową pomocą dla bezrobotnych przewidziane jest także wsparcie dla osób starszych (powyżej 45 roku życia max 50% kosztów, nie więcej niż 500 na rok), najmniej zarabiających (pomoc do 154 ), a także dla młodzieży. Program określany mianem Meister-Bafoeg obejmuje przyznanie środków finansowych, które częściowo są bezzwrotne, a w części przybierają formę kredytu na bardzo korzystnych warunkach. Niektóre projekty wspierające kształcenie się lub doszkalanie realizowane są tylko przez konkretne landy. Naprawd warto? Z rozmów z przyszłymi studentami TiR wynika, e nie sà oni Êwiadomi miejsc, w których mogà póêniej podjàç zatrudnienie. Wybór kierunku jest wi c cz sto intuicyjny. Wierzà, e majàc dyplom z màdrze brzmiàcym tytułem, b dà bardziej atrakcyjni na rynku pracy. Trzeba czekaç Otwarcie nowej specjalizacji jest dla uczelni du ym wysiłkiem, tak e finansowym, a przecie to ryzyko nie musi si opłaciç. Wydaje si, e szkołom zale y jedynie na wzbogaceniu oferty, na zaintrygowaniu potencjalnego ucznia. W pewien sposób zap dza si wi c studentów w Êlepà uliczk. Szkoły nie sà bowiem w stanie realnie oceniç, czy absolwent, wyspecjalizowany w tak wàskiej dziedzinie, znajdzie prac. Czy bran a turystyczna w Polsce rzeczywiêcie potrzebuje kilkudziesi ciu specjalistów od enoturystyki rocznie? Aby si o tym przekonaç, nale- y zaczekaç, a odpowiednia liczba studentów skoƒczy szkoł i spróbuje odnaleêç swoje miejsce na rynku pracy. Tworzy si bł dne koło. niewykształcone w wykonywanym zawodzie, które majà ponad 45 lat i pracujà w firmach zatrudniajàcych mniej ni 250 osób, mogà zdobyç Êrodki finansowe na podniesienie swoich kwalifikacji zawodowych. Oznacza to, e prawie ka de niemieckie przedsi biorstwo turystyczne ma szans ubiegania si o wsparcie finansowe na doszkalanie swoich podwładnych. Przede wszystkim informacja Niemcy dbajà o to, by z informacjà dotrzeç do szerokiej grupy zainteresowanych. O dofinansowaniu kształcenia kadry turystycznej mówiono w czasie targów w Berlinie. W ramach ITB odbyło si kilka wykładów wyjaêniajàcych zasady korzystania z publicznych Êrodków na doszkalanie. Jednà z wa niejszych informacji była ta, e z pomocy mo na skorzystaç tylko do koƒca 2010 roku, a nauk nale y podjàç w placówkach, które majà uprawnienia do kształcenia w dziedzinie turystyki. krótko Prestiżowa uczelnia promuje się w Polsce. W dniach 11 i 12 marca 2009 r. w Warszawie i w Krakowie odbyły się seminaria poświęcone prezentacji Swiss Hotel Management School Wyższej Szkoły Zarządzania w Hotelarstwie. Na polskim rynku edukacyjnym ta szkoła o międzynarodowej sławie obecna jest od 2001 r. Uczelnia oferuje studia dyplomowe,, licencjackie, magisterskie i doktoranckie w dziedzinie Zarządzania w Hotelarstwie i Turystyce. Absolwenci otrzymują dyplom Bachelor s degree oraz Master of Arts w porozumieniu z Uniwersytetem w Derby w Wielkiej Brytanii. NJH Nowe kierunki w Bielsku-Białej. Bielska Wyższa Szkoła im. Józefa Tyszkiewicza wzbogaciła swoją ofertę o studia : nowoczesne rozwiązania informatyczne w działalności firmy branży turystycznej, grafika XXI wieku w turystyce oraz zarządzanie hotelami Wellness i SPA. Propozycja szkoły jest atrakcyjna cenowo, ponieważ studia są współfinansowane przez UE w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego. NJH Środowiska naukowe dostrzegają potencjał turystyki religijnej. Uniwersytet Szczeciński zorganizował konferencję naukową pt. Turystyka religijna. Spojrzenie interdyscyplinarne. Głównymi formami turystyki tego rodzaju są pielgrzymki. Spotkania odbyły się w dniach i r. Organizatorzy konferencji postawili sobie za cel zbliżenie środowisk naukowych zajmujących się problematyką religijną, przegląd tej tematyki w ujęciach nauk teologicznych, humanistycznych, ekonomicznych oraz podjęcie badań nad tym zagadnieniem. Gościem specjalnym konferencji był prof. zw. dr hab. Antoni Jackowski z UJ oraz przedstawiciele środowisk naukowych. NJH Branża będzie miała swoich olimpijczyków. WSG w Bydgoszczy jest głównym organizatorem I Olimpady Wiedzy Hotelarskiej, której finał przypada na kwietnia 2009 w Kołobrzegu. Uczniowie będą walczyć m.in. o indeks i udział w Programie Bezpłatne Studia w Wyższej Szkole Gospodarki NJH

6 6 WYDANIE SPECJALNE Szkoły Wyższe WIADOMOŚCI TURYSTYCZNE Nowy kierunek studiów Coraz bli ej decyzji o wprowadzeniu kierunku gospodarka turystyczna Czekanie na wyjêcie z impasu Toczàca si od pi ciu lat walka o dostosowanie edukacji do potrzeb rynku turystycznego wkracza w kolejnà faz. Liliana Olchowik Do wdro enia nowego kierunku studiów o nazwie gospodarka turystyczna wcià daleko, ale przymierze cz Êci Êrodowiska akademickiego i bran y podpowiada, e tym razem byç mo e uda si go osiàgnàç. Sprawa nabrała rumieƒców podczas IV Gremium Ekspertów Turystyki (Poznaƒ, listopada 2008 r.), kiedy przedstawiciele bran y wystosowali apel o utworzenie nowego kierunku. Prof. dr hab. Grzegorz Gołembski (Uniwersytet Ekonomiczny w Poznaniu), obwołany liderem nowej kampanii, nie kryje, e samym apelem niewiele si zdziała. Najpierw musimy uzgodniç naszà propozycj i dopracowaç standardy nowego kierunku gospodarka turystyczna we własnym gronie stwierdza. W tym celu spotkamy si niebawem u minister Katarzyny Sobierajskiej. Dopiero przemyêlany projekt wraz z apelem podpisanym przez uczestników Gremium trafi do minister Barbary Kudryckiej i do Rady Rektorów. MyÊl, e nie stanie si to wcze- Êniej ni w połowie maja. Prof. dr hab. Grzegorz Gołembski, UE w Poznaniu: Musimy uzgodnić naszą propozycję i dopracować standardy nowego kierunku we własnym gronie. Turystyka niedowartoêciowana Adwokatów tej sprawy nie brakuje. Prof. dr hab. Irena J drzejczyk z SGGW w Warszawie przypomniała podczas Gremium, e dla potrzeb innych dziedzin (rolnictwo, górnictwo) tworzy si po kilka kierunków studiów, a interdyscyplinarna turystyka jest pod tym wzgl dem niedowartoêciowana. Zdaniem Jana Korsaka, prezesa PIT tylko dobre kształcenie na poziomie uniwersyteckim zapewni turystyce pełny rozwój i sprawi, e stanie si istotnym czynnikiem rozwojowym dla gospodarki kraju. Nieco ostrzej wypowiada si prof. dr hab. Stanisław Wodejko z SGH w Warszawie - DoÊç prywaty awuefowców wcià forsujàcych przedmioty typu fizjologia czy usprawnianie fizyczne w absurdalnie du ym wymiarze godzin. Mamy wreszcie szans na wyjêcie z tego marazmu. Wywołany awuefowiec, prof. dr hab. Aleksander Ronikier (AWF w Warszawie, rektor warszawskiej WSTiR), spokojnie odpiera zarzuty Turystyka niesie zarówno treêci Prof. dr hab. Aleksander Ronikier AWF w Warszawie: Zawsze uważałem, że turystyka jest tylko jedna i nie ma sensu jej dzielić. ekonomiczne, jak i kulturowe, przyrodnicze i krajoznawcze czy właênie zwiàzane z wysiłkiem i aktywnoêcià fizycznà. Ja zawsze uwa ałem, e turystyka jest tylko jedna i nie ma sensu jej dzieliç. Tym bardziej, e istnieje du e pole kompromisu. Obecne standardy zagospodarowujà tylko cz Êç czasu edukacji studenta. Pozostałà liczb godzin uczelnie mogà wykorzystaç do poszerzania jego wiedzy w okreêlonych obszarach, choçby ekonomicznych czy zwiàzanych z zarzàdzaniem. Małymi krokami Bran a trwa na stanowisku, e sylwetka absolwenta kierunku turystyka i rekreacja nie w pełni odpowiada współczesnym wyzwaniom. Minister Katarzyna Sobierajska obiecuje pomoc, choç Departament Turystyki ma ju za sobà pi ç lat mudnej pracy, konsultacji z bran à i naukowcami oraz kolejne odmowy wdro enia proponowanych standardów nauczania ze strony resortu Szkolnictwa Wy szego. Profesor Gołembski jest jednak optymistà, choç skłania si do wyboru drogi powolniejszej, ale pewniejszej. Wybrane uczelnie b dà ubiegaç si o pozwolenie na wdro enie kierunku unikatowego, autorskiego (co proponował tak e prof. dr hab. Aleksander Panasiuk z Uniwersytetu Szczeciƒskiego). JeÊli to przedsi wzi cie edukacyjne zakoƒczy si sukcesem, kierunek gospodarka turystyczna wejdzie na stałe do oferty edukacyjnej polskich uczelni.

7 WIADOMOŚCI TURYSTYCZNE Szkoły Wyższe WYDANIE SPECJALNE 7 Stypendia Wcià za mało studentów turystyki korzysta z zagranicznych wyjazdów Studencie, przekraczaj granice! Przyszli absolwenci turystyki i rekreacji, z zało enia posiadajàcy wysokie zdolnoêci organizacyjne i łatwoêç nawiàzywania kontaktów, zatrwa ajàco rzadko korzystajà z wyjazdów zagranicznych. Barbara Charytoniuk Co roku na billboardach rekrutacyjnych uczelni w Polsce pojawiajà si nast pujàce hasła: JesteÊ ciekawy Êwiata, znasz j zyki obce i lubisz podró owaç? Turystyka i rekreacja to kierunek jak najbardziej dla Ciebie. Osoby wybierajàce ten kierunek studiów sà zatem idealnymi kandydatami na wszelkiego rodzaju wyjazdy zagraniczne. Niestety tylko w teorii. O ile na Zachodzie standardem jest dwukrotny wyjazd na stypendium lub praktyki za granic, to w Polsce nadal niewielki procent studentów decyduje si na takà form inwestycji w siebie mówi Agnieszka Pyka, Dyrektor Personalny Travelplanet we Wrocławiu. Studenci turystyki sà ciàgle mało mobilni. Dlaczego? Ciàgle mało Coraz wi kszà, choç wcià niedu à popularnoêcià wêród studentów cieszà si semestralne lub roczne wymiany mi dzyuczelniane, odbywane w ramach programu Socrates-Erasmus. W ubiegłym roku akademickim z 2800 studentów Małopolskiej Wy szej Szkoły Ekonomicznej w Tarnowie z takiej szansy skorzystało jedynie 5 studentów Turystyki i Rekreacji. Tyle samo osób wyjechało z Wy szej Szkoły Organizacji Turystyki i Hotelarstwa w Warszawie. Troch lepiej wyglàda sytuacja na Politechnice Białostockiej. Tam z Wydziału Zarzàdzania liczàcego ponad 3600 osób wyjechało 10 studentów Turystyki i Rekreacji. Wydaje si, e studenci nie sà Êwiadomi ogromnych profitów, nie tylko zawodowych, jakie wnosi taki wyjazd w ich szanse na rynku pracy. Dlaczego nie? Wyjazdy zagraniczne sà czasem sp dzonym na imprezie, a nie w czytelni. MyÊl e pracodawcy sà tego Êwiadomi sceptycznie mówi Katarzyna Klejno, absolwentka Almamer Wy szej Szkoły Ekonomicznej w Warszawie. Okazuje si, e przyszli pracownicy przedsi biorstw turystycznych w wi kszoêci okazujà si mało zainteresowani tà bran à. Na roku jest około 20 kreatywnych osób. Reszta po prostu realizuje program lub trafiła tu przez przypadek mówi Anna Bogucka, opiekun praktyk z Politechniki Białostockiej. Co wi cej, studenci nie znajà w wystarczajàcym stopniu j zyków obcych. Studenci nie wyje d ajà tak e dlatego, e bojà si, czy sobie poradzà. Cz sto słyszy si o wykorzystywaniu studentów za granicà. Przypominam im zawsze, by sprawdzali dokładnie wiarygodnoêç agencji zatrudnienia dodaje Anna Bogucka. Wystarczy chcieç Aby wyjechaç na Erasmusa wystarczy mieç Êrednià ocen ze Agnieszka Pyka: Wyjazd za granicę to przejaw dużej odwagi i przedsiębiorczości. Takich ludzi szukamy. studiów nie mniejszà ni 3,5 oraz zdaç test ze znajomoêci j zyka angielskiego. Na wi kszo- Êci uczelni wystarczy znaç go na poziomie Êrednio zaawansowanym. Poprzeczka nie jest zatem wysoka. Dodatkowo uczestnictwo w takiej wymianie zalicza praktyki studenckie. Przeszkodà nie jest tak e kwestia finansowa. Studenci w trakcie pobytu za granicà nie muszà płaciç czesnego, a nawet otrzymujà stypendium zagraniczne. Ponadto wyje d ajàc, mogà zarobiç niemałe pieniàdze. Niby nic, a jednak wiele Nawet kilka tygodni za granicà mo e przynieêç ogromne korzyêci poszukujàcemu pracy absolwentowi. Potwierdza to Agata Przeniosło, pracujàca w Orbisie absolwentka Turystyki i Rekreacji AWF w Warszawie, która przez semestr studiowała na Uniwersytecie Ateƒskim. Udział w wymianie studenckiej w szkole za granicà to nie tylko kolejny wpis w CV, lecz tak e szereg dodatkowych informacji dla pracodawcy. Jest to dowód, e taka osoba nie boi si wyzwaƒ, jest samodzielna i komunikatywna. Anna Bogucka: Studenci nie wyjeżdżają także dlatego, że boją się, czy sobie poradzą. DoÊwiadczenie zdobyte za granicà zapewnia praktycznà znajomoêç bran y turystycznej podkreêla Beata Tomczykowska, która w trakcie studiów wyjechała na pi ç miesi cy na praktyki do Hotelu Primasol na Cyprze. Poza atutami takiego wyjazdu, jak biegłe opanowanie j zyka angielskiego, poznawanego poprzez total immersion (całkowite zanurzenie), jest to okazja, by zwiedziç kraj, poznaç ludzi z całego Êwiata, no i jeszcze troch zarobiç mówi Beata. Informacje praktyczne Wyjazdy procentujà Absolwent zagranicznej uczelni lub stypendysta jest bardziej punktowany na rozmowie kwalifikacyjnej ni tak samo wykształcony magister polskiej uczelni. Z krótkiej notki w CV mo na wyczytaç mi dzy wierszami, e jest to osoba dobrze zorganizowana, a jednoczeênie elastyczna. Nawet jeêli to złudzenie, działa ono na korzyêç aplikanta. Dominika Wojtasik z Biura Podró y Mazurkas Travel zauwa a, e doêwiadczenie w kontaktach z ludêmi, które młoda osoba nabywa podczas takiego wyjazdu pomaga w trakcie rozmowy kwalifikacyjnej. Agnieszka Pyka jednoznacznie stwierdza: Akcje kandydata bardzo rosnà, jeêli ma taki wpis w CV. Nie pozostaje nic innego tylko korzystaç z oferowanych mo liwoêci. Erasmus to program wspierający międzynarodową współpracę szkół wyższych. Umożliwia studentom wyjazd za granicę na część studiów i praktykę. Więcej: Resort America to program, w ramach którego studenci mogą wyjechać w wakacje do pracy w USA. Studenci pracują w ośrodkach wypoczynkowych: ośrodkach wakacyjnych, hotelach, motelach i ośrodkach kolonijnych. Więcej: Camp America jest programem utworzonym przez Amerykański Instytut Studiów Zagranicznych. Uczestnicy programu pracują jako opiekunowie lub personel techniczny na obozach i koloniach. Więcej: Work in France to program francuskiego ministerstwa pracy, adresowany do studentów chcących pracować we Francji. Studenci mogą pracować między innymi jako sprzedawcy, barmani, kelnerzy, pracownicy obsługi hotelu. Więcej:

8 8 WYDANIE SPECJALNE Szkoły Wyższe WIADOMOŚCI TURYSTYCZNE Języki obce Absolwenci turystyki wcià za słabo znajà j zyki obce Bł dy mogà słono kosztowaç Absolwenci wy szych turystycznych szkół zawodowych nie znajà j zyków obcych w stopniu umo liwiajàcym prowadzenie biznesowej korespondencji czy załatwianie z zagranicznymi kontrahentami spraw niezb dnych dla funkcjonowania firmy twierdzi zgodnie bran a. Liliana Olchowik Przyczynà tego stanu rzeczy jest nie tylko selekcja negatywna przy naborze kandydatów na studia turystyczne, ale równie zbyt skromna pod tym wzgl dem oferta edukacyjna działajàcych na rynku szkół. Zdaniem Pawła Niewiadomskiego, wiceprezesa PIT, absolwenci kierunków turystycznych bardzo słabo znajà zawodowy argon. Prawdziwe schody zaczynajà si wtedy mówi gdy delikwent musi u ywaç j zyka bran owego, a nie widzi ró nicy np. mi dzy double a twin. To ju przestaje byç zabawne, bo mo e słono kosztowaç. Wszak double room to pokój podwójny, twin to bliêniaczy, identyczny. Cz sto mam wra enie, e lektorzy wy szych uczelni wcià sà bardzo tradycyjni w swoich metodach nauczania. Studentów turystyki uczà tak samo jak turystów stwierdza. A bł dy popełnione przez pracownika słabo znajàcego j zyk obcy, na przykład w oficjalnych dokumentach czy podczas negocjowania cen za danà usług, mogà rzeczywiêcie naraziç właêciciela biura podró- y na niemałe koszty. Dobra znajomoêç j zyka zawodowego jest rzeczywiêcie bardzo wa na, bo pozwala uniknàç licznych j zykowych pułapek wiele podobnie brzmiàcych słów cz sto znaczy coê zupełnie innego. Na przykład na pozór niewinny konkurs mo e u naszego niemieckiego rozmówcy wywołaç konsternacj. Gdy bowiem chcemy pochwaliç danà firm mówiàc, e bierze udział w jakimê wa nym konkursie, przekazujemy komunikat e jest w stanie upadłoêci, bo der Konkurs oznacza plajt. Nowe trendy, nowe potrzeby Magdalena Biesiadecka, starszy wykładowca j zyka niemieckiego na Uniwersytecie Warszawskim oraz kierownik Studium Praktycznej Nauki J zyków Obcych w WSHGiT w Warszawie, twierdzi, e u ywa najnowszych, zalecanych przez UE metod i stara si wychodzi naprzeciw potrzebom studentów i przyszłych pracowników. Równie skutecznie mo na uczyç j zyka w oparciu o słownictwo zawodowe, jak i ogólne. Nie uczymy ju tradycyjnymi metodami, od podstawowych odmian przez coraz bardziej skomplikowane konstrukcje gramatyczne. Kładziemy nacisk na opanowywanie j zyka w działaniu, w konkretnych sytuacjach, zbli onych do autentycznych. W WSHGiT w oparciu o słownictwo zawodowe (...). Nauka j zyka obcego przestała byç tylko naukà samego j zyka. Zaj cia majà równie szerszy cel: nabycia tzw. kwalifikacji kluczowych, zgodnych z sylwetkà naszego absolwenta, jak rozpoznawanie ró nic interkulturowych, pro- Paweł Niewiadomski: Umiejętność prowadzenia korespondencji handlowej w języku obcym powinna być standardem. wadzenie rozmów telefonicznych i skutecznych negocjacji biznesowych czy te wygłaszania prezentacji mówi Magdalena Biesiadecka. Paweł Niewiadomski podkreêla, e umiej tnoêç prowadzenia korespondencji handlowej w obcym j zyku powinna byç standardem. Teraz konieczna staje si zdolnoêç komunikacji w obcym j zyku przez Internet czy za pomocà sms-ów. A to ju całkiem inna bajka: powstały nowe idiomy i mnóstwo u ytecznych skrótów. Sà one hermetyczne dla kogoê, kto nie funkcjonuje stale w tym j zyku. Wiceprezes PIT zauwa a, e na polskim rynku pojawiło si wiele po ytecznych podr czników do nauki j zyka biznesu, które uwzgl dniajà i ten temat. Âmiem jednak wàtpiç czy uwzgl dniajà go lektorzy dodaje Niewiadomski. Minimalne minima Wiesław Piegat z WIT mówi, e gestorzy biur muszà przesłuchaç Êrednio 10 absolwentów, by wybraç jednego kandydata na pracownika. To właênie j zyk staje si coraz cz Êciej decydujàcym atutem. A dokładnie rzecz bioràc: j zyki. Angielski w turystyce to podstawa, jego nieznajomoêç dyskredytuje, a znajomoêç jest przyjmowana jako coê oczywistego. Dla biura podró y wa ny jest stopieƒ opanowania przez absolwenta drugiego j zyka im mniej popularnego, tym lepiej. Z

9 WIADOMOŚCI TURYSTYCZNE Szkoły Wyższe WYDANIE SPECJALNE 9 Hiszpanami standardowe sprawy mo na z powodzeniem załatwiaç po angielsku, ale w razie reklamacji du o lepiej prowadziç korespondencj po hiszpaƒsku mówi Paweł Niewiadomski. Kinga Kryszczyƒska, absolwentka WSHGiT z tytułem licencjata, uczyła si tam hiszpaƒskiego jako drugiego j zyka i ukoƒczyła z piàtkà w indeksie. Nie czułaby si jednak na siłach prowadziç w tym j zyku adnych pertraktacji. Twierdzi, e b dzie zadowolona, jeêli w trakcie pobytu w Hiszpanii poradzi sobie np. z zamówieniem posiłku. WSHGiT jej rocznikom organizowała (dobrowolne) egzaminy testowe z mo liwoêcià wyboru poziomu. Zdecydowana wi kszoêç wybierała ni szy poziom: ok. 200 studentów uzyskało certyfikaty B1. Kinga równie zdała egzamin z j zyka angielskiego na poziomie B1. Przyznaje, e mogła przystàpiç do testu na poziomie B2, ale niepotrzebnie stchórzyła. Jednak Kinga ju ze szkoły Êredniej wyniosła niezłà znajomoêç j zyka, a w trakcie studiów chodziła na dodatkowe konwersacje poza uczelnià. Beata, absolwentka studiów licencjackich na TiR, która uczestniczyła w zaj ciach z angielskiego i niemieckiego na Politechnice Białostockiej uwa a, e godzin przeznaczonych na nauk j zyka obcego było za mało. MyÊl, e zamiast powtarzaç w programie studiów magisterskich zaj cia, w których student brał udział na studiach I stopnia, warto poło yç wi kszy nacisk na nauk j zyka obcego. Fakty Europejski System Opisu Kształcenia Językowego ujednolica nazewnictwo kursów językowych, ich poziomy i wymagania egzaminacyjne. Gwarantuje wzajemną uznawalność certyfikatów, dyplomów i zaświadczeń wydawanych przez różne placówki edukacyjne w różnych krajach. Poziom podstawowy odpowiada A1 i A2. Poziom samodzielności to B1 i B2, zaś poziom biegłości to C1 i C2. Kilka certyfikatów językowych, które warto zdobyć: Język angielski: LCCI IQ (London Chamber of Commerce and Industry International Qualifications) potwierdza znajomość języka w takich dziedzinach jak: marketing, zarządzanie, finanse, informatyka, turystyka, obsługa sekretariatu. Egzamin przeprowadzają akredytowane centra egzaminacyjne LCCI IQ, koszt: ok zł. BEC (Business English Certificates) potwierdzają umiejętność posługiwania się językiem angielskim w sytuacjach biznesowych. Koszt: zł. Język niemiecki: ZDfB (Zertifikat Deutsch für den Beruf) poświadcza umiejętność komunikowania się w języku niemieckim w sytuacjach zawodowych. Certyfikat wydaje Goethe Institut, koszt: 420 zł. PWD (Prüfung Wirtschaftsdeutsch International) potwierdza znajomość języka niemieckiego na poziomie zaawansowanym w zakresie tematyki biznesowej, ekonomicznej oraz PR. Certyfikat wydaje Goethe Institut we współpracy z Polsko-Niemiecką Izbą Przemysłowo-Handlową, koszt: 550 zł. Język francuski: DFP B2 (Diplôme de Français Professionnel, niveau A2) potwierdza umiejętność posługiwania się językiem francuskim w sytuacjach binzesowych. Certyfikat wydaje Francuska Izba Przemysłowo- Handlowa, koszt: 380 zł CFTH (Certificat de Français du Tourisme et de l Hôtellerie) przydatny dla osób pracujących w branżach turystycznej i hotelarskiej w środowisku francuskojęzycznym. Certyfikat wydaje Francuska Izba Przemysłowo- Handlowa, koszt: ok. 430 zł Język hiszpański: Certificado de Español de los Negocios potwierdza umiejętność posługiwania się językiem hiszpańskim w sytuacjach biznesowych. Certyfikat wydaje Izba Przemysłowo-Handlowa w Madrycie. Wy sze wymagania Studenci, którzy rozpocz li nauk w tym roku akademickim (2008/2009), b dà musieli zdaç egzamin koƒcowy z wybranego j zyka obcego na poziomie B2. Poprzeczka została podniesiona, choç niestety nie przybyło godzin lekcyjnych. Standardy dla kierunku turystyka i rekreacja przewidujà 120 godz. nauki j zyka obcego w ciàgu 3 lat studiów. To norma dla wszystkich kierunków od AWF-u przez uniwersytet (z wyjàtkiem filologii) po politechnik. Ustawodawca nie uwzgl dnił specyfiki zawodów turystycznych. Nikt nie zabrania szkołom turystycznym zwi kszaç czasu nauki z lektorem (nie mo e byç go tylko mniej), w praktyce jednak uczelnie, nawet te które kiedyê j zykami stały, na minimach poprzestajà. Gdy proponujà dwa j zyki (których znajomoêç jest w zawodach turystycznych konieczno- Êcià), te 120 godz... dzielà na dwa. Oferta WSHGiT (j zyk podstawowy 180 godz. i dodatkowy 150 godz.) przekracza i tak ponad dwukrotnie ministerialny standard, ale wcià nie wystarcza. ZaległoÊci nie do nadrobienia Uczelnie typu WSHGiT nie wymagajà od kandydatów na studentów okreêlonego poziomu j zykowego mówi Magdalena Biesiadecka. Min ły czasy, gdy warunkiem przyj cia na studia była znajomoêç j zyka na co najmniej Êrednim poziomie. Absolwent szkoły Êredniej, który zdał matur na poziomie A1/B1 musi popracowaç jeszcze co najmniej 300 godz. z lektorem i 300 godz. (sic!) sam, by osiàgnàç zało ony w standardzie poziom B2. A pami tajmy, e wystarczy na maturze uzyskaç 30%, by jà zdaç! Co to oznacza w praktyce, łatwo sobie wyobraziç. Uniwersytet mo- e wymagaç od kandydatów na studentów znajomoêci j zyka na poziomie rozszerzonym. Ale ju nie prywatne szkoły zawodowe. Tu dostaje si ka dy. Cz Êç studentów musi wi c zaczynaç nauk j zyka podstawowego (który jest mu znany ze szkoły) na poziomie A1 najni szym.

10 10 WYDANIE SPECJALNE Szkoły Wyższe WIADOMOŚCI TURYSTYCZNE Niż demograficzny Uczelnie turystyczne nie narzekajà na brak kandydatów na studia Lepiej dmuchaç na zimne Jak wynika z danych Głównego Urz du Statystycznego, z ka dym rokiem zmniejsza si liczba absolwentów szkół Êrednich niewàtpliwie mamy ni demograficzny. Jak w jego obliczu wyglàda sytuacja szkół turystycznych i prowadzàcych studia z tej dziedziny? Joanna Morawska Wdrugiej połowie roku 2008 w internecie zaroiło si od artykułów bijàcych na alarm, e z powodu ni u niektóre prywatne uczelnie mo e spotkaç nawet bankructwo i e szkoły w coraz bardziej wymyêlny sposób walczà o studenta. Skutki ni u jakoê szcz Êliwie omijajà szkoły turystyczne, a jeêli ju je dotykajà, to bardzo nieznacznie. Póki co nie odczuwamy skutków ni u, nabór zamykamy rokrocznie przed terminem. Wydłu ył si jednak czas rekrutacji kiedyê ju po miesiàcu nie było wolnych miejsc, dziê trwa ona ok. 1,5 miesiàca. Co prawda na rynku jest troch mniej kandydatów na studia, ale u nas akurat nie przekłada si to na problemy z zapełnieniem miejsc mówi Anna Zalewska z WSTiR im M. Orłowicza w Warszawie. Jednak e WSTiR jest w doêç specyficznej sytuacji jest to mała, ale bardzo wymagajàca uczelnia, cieszàca si dobrà opinià, ponadto w dwóch ogólnopolskich rankingach znajduje si na pierwszym miejscu wêród szkół turystycznych. Jak zapowiada Anna Zalewska, szkoła zamierza coê zrobiç w zwiàzku z tà tendencjà. B dzie nadal rozwijaç ofert, dostosowujàc program studiów do wymogów rynkowych i polepszaç jakoêç kształcenia. Marketing szeptany W WSTiR studiuje obecnie ok. 900 osób i w ciàgu ostatnich 3-4 lat liczba ta utrzymywała si na podobnym poziomie. Tym, co pomaga tej uczelni pozyskaç kolejnych studentów, jest marketing szeptany wi kszoêç studentów trafiła na nià dzi ki dobrej opinii rozgłaszanej przez znajomych absolwentów. Przyglàdam si innym uczelniom i obserwuj, jak niektóre z nich zwi kszajà nakłady na kampanie marketingowe, w zale noêci od wielkoêci szkoły wprowadzajà te ró ne promocje, nagrody rzeczowe, stosujà rozmaite techniki sprzeda owe. MyÊl, e oprócz ni u w niewielkim stopniu na odpływ kandydatów na uczelnie w Polsce w bie àcym roku mo e wpłynàç fakt, e nie ma ju poboru do wojska, w zwiàzku z czym odpadnà ci, którzy chcieli studiowaç tylko po to, eby uniknàç słu by wojskowej dodaje Anna Zalewska. Bogata oferta Jak stwierdza Marzena Białas z Biura Promocji i Informacji w Wy szej Szkole Gospodarki w Bydgoszczy, gdzie wiodàcym kierunkiem jest turystyka i rekreacja, szkoła nie odczuwa w szczególny sposób problemu zwiàzanego z ni em demograficznym, poniewa oferta kształcenia jest bardzo bogata. Rekrutacja si nie wydłu a, natomiast od 3 lat szkoła prowadzi tak e nabór zimowy. W roku 1999 na turystyce studia zacz ło 500 osób, a ju w roku akademickim 2004/2005 było ich ponad Od trzech lat na tym kierunku studiuje 4000 osób. Liczba ta ustabilizowała si i pozostaje na tym samym poziomie. Ró nica w poszczególnych latach wynosi od 100 do 200 osób mówi. Promocja zawsze wa na Niezale nie od tego, czy panuje ni czy wy, oprócz tak oczywistej kwestii, jak ciàgłe podwy szanie poziomu kształcenia, konieczna jest promocja. Oprócz poszerzania oferty edukacyjnej WSG aktywnie reklamuje si w mediach regionalnych i ogólnopolskich, czasopismach bran owych, przeprowadza te prezentacje w szkołach, konkursy dla młodzie y, wprowadza okresowe promocje oraz oferuje zni ki na czesne w ramach ró nych programów stypendialnych, a tak e stypendia naukowe i sportowe te ostatnie sà skierowane do kandydatów na turystyk i rekreacj. Studenci tego kierunku mogà odbywaç równie praktyki zagraniczne. Złoty Êrodek Byt uczelni prywatnych zale- y od portfeli studentów, tote troska o to, by ich nie ubywało, wydaje si uzasadniona. WSG podkreêla jednak, e stawia na jakoêç, a nie na iloêç, zatem grunt to znaleêç złoty Êrodek z jednej strony na uczelnie Êciàgnàç osoby z powołania, a z drugiej strony właêciwie je wykształciç pod kàtem potrzeb bran y. Tych osób, a wi c i pieni dzy musi byç na tyle du o, aby szkoły mogły realizowaç swoje cele.

11 WIADOMOŚCI TURYSTYCZNE Szkoły Wyższe WYDANIE SPECJALNE 11 Edukacja Tylko nieliczne szkoły wy sze uczà studentów posługiwania si j zykiem obcym w sytuacjach biznesowych J zyki obce w szkołach kształcàcych w zakresie turystyki Na podstawie przesłanych ankiet sporzàdziliêmy tabel przedstawiajàcà ofert j zykowà szkół wy szych kształcàcych w zakresie turystyki. Okazuje si, e jest ona bogata oprócz tak popularnych j zyków jak angielski, niemiecki, hiszpaƒski lub francuski studenci kilku szkół mogà si uczyç mniej popularnych j zyków arabskiego, ukraiƒskiego czy norweskiego. ZESTAWIENIE JĘZYKÓW OBCYCH Języki obce Województwo dolnośląskie Nazwa uczelni, wydział Akademia Wychowania Fizycznego we Wrocławiu, Wydział Wychowania Fizycznego Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa im. Angelusa Silesiusa w Wałbrzychu, Instytut Turystyki Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa im. Witelona w Legnicy, Wydział Pedagogiki, Turystyki i Rekreacji Wyższa Szkoła Handlowa, Wydział Ekonomiczno-Menadżerski we Wrocławiu, Wydział Ekonomiczno-Menadżerski Uniwersytet Ekonomiczny we Wrocławiu, Wydział Gospodarki Komunalnej i Turystyki w Jeleniej Górze kujawsko-pomorskie Wyższa Szkoła Gospodarki w Bydgoszczy, Wydział Turystyki i Geografii lubelskie Akademia Wychowania Fizycznego im. J. Piłsudskiego, Zamiejscowy Wydział Wychowania Fizycznego w Białej Podlaskiej Wyższa Szkoła Społeczno-Przyrodnicza im. Wincentego Pola w Lublinie, Wydział Turystyki i Ekonomii lubuskie Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Sulechowie, Instytut Turystyki i Rekreacji łódzkie małopolskie mazowieckie Uniwersytet Łódzki, Wydział Nauk Geograficznych Wyższa Szkoła Turystyki i Hotelarstwa w Łodzi, Wydział Turystyki i Rekreacji, Wydział Zamiejscowy w Gostyninie Akademia Górniczo-Hutnicza im. Stanisława Staszica w Krakowie, Wydział Geologii, Geofizyki i Ochrony Środowiska angielski niemiecki francuski Akademia Wychowania Fizycznego im. Bronisława Czecha w Krakowie, Wydział Wychowania Fizycznego Małopolska Wyższa Szkoła Ekonomiczna w Tarnowie, Wydział Zarządzania i Turystyki Małopolska Wyższa Szkoła Zawodowa im. Józefa Dietla w Krakowie, Wydział Humanistyki Zdrowia, Komunikacji Społecznej i Informatyki Stosowanej włoski rosyjski hiszpański Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Nowym Sączu, Instytut Ekonomiczny Podhalańska Wyższa Szkoła Zawodowa w Nowym Targu, Instytut Rekreacji i Turystyki Wyższa Szkoła Przedsiębiorczości w Nowym Sączu, Instytut Turystyki i Rekreacji Wyższa Szkoła Turystyki i Ekologii w Suchej Beskidzkiej Akademia Humanistyczna im. Aleksandra Gieysztora, Wydział Zamiejscowy w Ciechanowie Akademia Wychowania Fizycznego Józefa Piłsudskiego w Warszawie, Wydział Wychowania Fizycznego Almamer Wyższa Szkoła Ekonomiczna, Wydział Turystyki i Rekreacji Prywatna Wyższa Szkoła Ochrony Środowiska w Radomiu Wydział Turystyki i Rekreacji Szkoła Główna Gospodarstwa Wiejskiego, Międzywydziałowe Studium Turystyki i Rekreacji Szkoła Główna Handlowa Szkoła Wyższa Przymierza Rodzin w Warszawie, Wydział Turystyki i Rekreacji Uniwersytet Warszawski, Wydział Geologii we współpracy z Wydziałem Zarządzania Wyższa Szkoła Ekonomiczno-Informatyczna w Warszawie, Wydział Ekonomiki Biznesu i Stosunków Międzynarodowych i Turystyki Wyższa Szkoła Handlu i Finansów Międzynarodowych im. Fryderyka Skarbka, Wydział Turystyki Wyższa Szkoła Hotelarstwa, Gastronomii i Turystyki Wyższa Szkoła Organizacji Turystyki i Hotelarstwa w Warszawie Wyższa Szkoła Turystyki i Języków Obcych w Warszawie Wyższa Szkoła Turystyki i Rekreacji im. Mieczysława Orłowicza w Warszawie, Wydział Turystyki i Rekreacji opolskie Politechnika Opolska, Wydział Wychowania Fizycznego i Fizjoterapii podkarpackie podlaskie pomorskie śląskie świętokrzyskie wielkopolskie zachodniopomorskie Państwowa Wyższa Szkoła Wschodnioeuropejska w Przemyślu, Instytut Historii Uniwersytet Rzeszowski, Wydział Wychowania Fizycznego Wyższa Szkoła Informatyki i Zarządzania z siedzibą w Rzeszowie Politechnika Białostocka, Wydział Zarządzania, Katedra Turystyki i Rekreacji Wyższa Szkoła Menedżerska w Białymstoku Akademia Wychowania Fizycznego i Sportu w Gdańsku Wyższa Szkoła Turystyki i Hotelarstwa w Gdańsku, Wydział Turystyki, Handlu i Usług Akademia Wychowania Fizycznego im. Jerzego Kukuczki w Katowicach, Wydział Wychowania Fizycznego, Fizjoterapii Beskidzka Wyższa Szkoła Umiejętności w Żywcu, Wydział Turystyki i Administracji Górnośląska Wyższa Szkoła Handlowa im. W. Korfantego, Wydział Turystyki i Promocji Zdrowia Wszechnica Świętokrzyska w Kielcach, Wydział Wychowania Fizycznego i Turystyki Wyższa Szkoła Ekonomii, Turystyki i Nauk Społecznych w Kielcach, Wydział Ekonomii Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Koninie, Wydział Społeczno-Techniczny Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Lesznie, Instytut Turystyki Uniwersytet Ekonomiczny w Poznaniu, Wydział Gospodarki Międzynarodowej Wyższa Szkoła Hotelarstwa i Gastronomii Wyższa Szkoła Handlu i Usług, Wydział Społeczno-Ekonomiczny Wyższa Szkoła Zawodowa Kadry dla Europy, Wydział Ekonomii i Nauk Humanistycznych Uniwersytet Szczeciński, Wydział Nauk o Ziemi Wyższa Szkoła Ekonomiczno-Turystyczna w Szczecinie Wyższa Szkoła Zawodowa Oeconomicus Polskiego Towarzystwa Ekonomicznego w Szczecinie szwedzki japoński ukraiński arabski chiński migowy łacina hindi nowogrecki

12 12 WYDANIE SPECJALNE Szkoły Wyższe WIADOMOŚCI TURYSTYCZNE Francja BTS to najpopularniejszy we francuskiej bran y turystycznej dyplom zawodowy Turystyka nie potrzebuje magistrów WłaÊciciele biur podró y przyznajà: Do wielu prac w obsłudze turystycznej nie trzeba mieç wy szego wykształcenia. Barbara Charytoniuk WPolsce obserwujemy nadmiernà liczb absolwentów turystyki z wy szym wykształceniem, pracujàcych w zawodach niewymagajàcych stopnia naukowego. Aby zaradziç tej sytuacji, warto przypatrzeç si francuskiemu systemowi edukacji. Edukacja nad Sekwanà We Francji po zdaniu matury mo na podjàç krótkie, dwulub trzyletnie studia w prywatnych lub publicznych szkołach specjalistycznych, na uniwersytetach albo w wielodyscyplinarnych instytutach. Najcz - Êciej wybierajà je osoby planujàce prac w sektorze przemysłowym, usługowym lub biznesowym. Studia te cieszà si ogromnà popularnoêcià, m.in. ze wzgl du na praktyczny charakter kształcenia. Uczniowie mogà wybraç m.in. sekcj Technicien Supérieur (Wy szego Technika), ukoƒczenie której pozwala uzyskaç dyplom zawodowy BTS (Brevet de Technicien Supérieur) na stu ró nych specjalizacjach. Na uwag zasługuje fakt, e we Francji jest ok. 180 szkół, które przygotowujà do tego dyplomu w zakresie turystyki. O du ym zainteresowaniu tym kierunkiem studiów Êwiadczà wyniki badaƒ przeprowadzonych przez L Association Professionnelle de Solidarité du Tourisme (APS) w styczniu i lutym 2008 roku na grupie tysiàca studentów szkół turystycznych. A 92 proc. ankietowanych uznało bran turystycznà za istotny sektor francuskiej gospodarki, a 89 proc. za sektor przyszłoêciowy. BTS mile widziany Prawie 90 proc. ofert pracy w sektorze turystyki rynkowej we Francji kierowanych jest do absolwentów posiadajàcych ten właênie dyplom. W ramach studiów mo na wybraç dwie główne specjalizacje, ktore otwierajà drzwi do kilku gał zi bran y turystycznej. Pierwsza specjalizacja (BTS Ventes et productions touristiques) skupia si na sprzeda y i tworzeniu produktu turystycznego, a wi c adresowana jest do tych, którzy najproêciej mówiàc widzà si w roli wyspecjalizowanego sprzedawcy. Absolwent pracujàcy w biurach podró y, w liniach lotniczych i morskich, zajmuje si organizacjà wycieczek, tworzeniem, sprzeda à i promocjà produktów turystycznych. Druga specjalizacja (BTS Animation et gestion touristiques locales) kładzie nacisk na zarzàdzanie turystykà w regionie. Przeznaczona jest dla tych, którzy realizujà si w przekazywaniu wiedzy, chcà tworzyç projekty wykorzystujàce i promujàce atuty danego regionu, układaç programy wycieczek, a tak e zajmowaç si animacjà kultury. W ramach nauki uczniowie odbywajà sta zawodowy trwajàcy tygodni w pełnym wymiarze godzin w biurach podró y, przedsi biorstwach autokarowych czy liniach lotniczych. Warto podkreêliç, e posiadacz dyplomu BTS mo e kształciç si dalej, idàc na studia licencjackie, a póêniej magisterskie. Z francuskiego na nasze Adaptacja francuskiego systemu kształcenia do naszych warunków nie byłaby trudna. W naszym kraju funkcjonujà policealne szkoły, które przygotowujà uczniów m.in. do pracy w bran y turystycznej (np. obsługi turystycznej, hotelarstwa). Nauka trwa rok lub dwa lata, w zale noêci od wybranego kierunku, a po jej zakoƒczeniu otrzymuje si tytuł technika. Aby szkoły te dobrze spełniały swojà funkcj, nale- ałoby jednak poło yç nacisk na praktycznà stron kształcenia. O ile we Francji ponadtrzymiesi czny sta posiadacza BTS jest cennà informacjà dla pracodawcy o praktycznych umiej tnoêciach i do- Êwiadczeniu pracownika, o tyle w Polsce zapytani o t kwesti pracownicy szkół policealnych, stwierdzajà, e nacisk poło ony jest na praktyczne umiej tnoêci, ale głównie przekazywane w sposób teoretyczny Uczeƒ z reguły musi odbyç jedynie 3-4 tygodnie praktyk, a to za mało, by nabrał wprawy w obsłudze klientów. Aby usprawniç edukacj turystycznà w naszym kraju, warto, parafrazujàc słowa Mickiewicza, zaapelowaç: Co Francuz wymyêlił, niech Polak polubi i zastosuje.

13 WIADOMOŚCI TURYSTYCZNE Szkoły Wyższe WYDANIE SPECJALNE 13 WT SONDA Dynamiczny rozwój turystyki wymaga od pracowników tej bran y ciàgłego podnoszenia kwalifikacji. Jednak jej przedstawiciele zbyt rzadko uczestniczà w szkoleniach. Jaka jest tego przyczyna? Na t sytuacj wpływajà trzy podstawowe czynniki. Przede wszystkim bran a nie widzi potrzeby szkolenia absolwentów kierunków turystycznych, uznajàc, e majà ju oni odpowiednie wykształcenie. Tymczasem nawet renomowane uczelnie nie sà w stanie przygotowaç przyszłego pracownika bran y turystycznej w sposób wystarczajàcy. Absolwentom brakuje wiedzy praktycznej. Ponadto tego typu szkolenia, cz sto nie dajà wymiernych rezultatów. Z kolei biura podró y szkolà, ale najcz Êciej tylko w zakresie obsługi klienta indywidualnego. Brakuje np. szkoleƒ handlowych czy dotyczàcych ksi gowoêci, a touroperatorzy zbyt cz sto polegajà na gotowych platformach internetowych. Uwa am, e potrzeba bardziej przemyêlanej polityki szkoleƒ. RzeczywiÊcie, w ostatnim czasie mo na zauwa yç pewnà tendencj spadkowà, jeêli chodzi o szkolenia bran y turystycznej, ale byç mo e wynika to z ogólnej sytuacji gospodarczej. OczywiÊcie, nasza firma posiada specjalny program szkoleƒ dla agentów, przygotowany głównie pod kàtem poszczególnych wyjazdów. Na rynku brak jest jednak firm i szkół specjalizujàcych si w szkoleniach. Nawet jeêli istniejà takie placówki, nie dajà konkretnego przygotowania, a ich oferta nie jest dobrze opracowana i nie prezentuje odpowiedniego poziomu. Poza tym powinniêmy pami taç o tym, e szkolenia nie ograniczajà si tylko do wiedzy ksià kowej. Byç mo e jest tak, e bran a turystyczna jest wcià za mała, a ponadto nieopłacalna dla zewn trznych placówek. Powody tego, e bran a si nie szkoli mogà byç nast pujàce: albo traci ona instynkt samozachowawczy, albo jest zmuszona do redukowania kosztów ze wzgl du na trudnà sytuacj gospodarczà. Konkurencja na rynku jest jednak na tyle ostra, e podnoszenie kompetencji pracownika powinno zdecydowanie byç priorytetem, niezale nie od poło- enia, w którym znajduje si firma. W przeciwnym razie ka da, nawet najmniejsza niekompetencja, b dzie błyskawicznie wychwytywana przez klienta. Pracownicy bran y turystycznej cz sto szkolà si niezale nie, na własnà r k podnoszà swoje kwalifikacje koƒczà ró ne kursy j zykowe, ucz szczajà równie do szkół wy szych. Najwa niejsze jest jednak, by byli szkoleni wewnàtrz zakładu pracy, a nie poza nim. Paweł Lewandowski, członek zarzàdu i dyrektor Centrum Turystyki Przyjazdowej Orbis SA, wiceprezes PIT Marcin Sado, specjalista ds. sprzeda y i marketingu biura podró y Opal Travel Krzysztof Góralczyk, prezes zarzàdu Sport Tourist

14 14 WYDANIE SPECJALNE Szkoły Wyższe WIADOMOŚCI TURYSTYCZNE Szkoły zagraniczne Szwajcarska uczelnia dopasowana do potrzeb rynku i studentów Postaw na jakoêç i presti Szwajcaria jest znana na całym Êwiecie ze swoich prywatnych szkół hotelarsko-turystycznych gwarantujàcych najwy szà jakoêç kształcenia. Dagmara Strzelczyk Jednà z takich uczelni jest Mi dzynarodowa Szkoła Turystyki (Internationale Schule für Touristik) w Zurychu. IST to prywatnie zarzàdzana uczelnia wy sza o federalnej akredytacji. Jej główna siedziba mieêci si w najwi kszym mieêcie Szwajcarii, ale ma te fili w Lozannie. Od 2003 uczelnia roku posiada certyfikat ISO potwierdzajàcy wysokà jakoêç kształcenia. Ponad 120 wykładowców szkoły ekspertów doêwiadczonych w bran y przekazuje studentom nie tylko wiedz teoretycznà o turystyce, ale te przygotowuje ich praktycznie do wejêcia w szerokà gam zawodów tego sektora Mi dzynarodowy charakter Placówka przyjmuje rocznie około 350 osób z całego Êwiata, które sà zainteresowane pracà w organizacjach i agencjach turystycznych, hotelach, liniach lotniczych czy przy organizacji eventów biznesowych. Zaj cia prowadzone sà w j zyku angielskim. Dzi ki zwiàzkom z bran à turystycznà oraz innymi instytucjami edukacyjnymi IST daje swoim studentom i absolwentom liczne mo liwoêci rozwoju i kariery. Co roku szkoł opuszcza około 150 Êwietnie wykwalifikowanych specjalistów w dziedzinie turystyki. Programy kursów i praktyk ustalane sà według aktualnych standardów w szkolnictwie wy szym i oparte na podziale modułowym. Nowoczesna forma nauczania opiera si na równowadze mi dzy teorià a praktykà studenci IST majà okazj kształciç si pod okiem ekspertów działajàcych w pierwszej linii turystycznego biznesu, a nast pnie wykorzystaç zdobyte informacje podczas praktyk. Sta- e studentom tej uczelni oferujà takie instytucje jak np. biuro turystyczne miast Avenches czy Leysin, narodowa agencja marketingowa Switzerland Tourism czy lotnisko w Genewie. Solidnie, ale nie najtaniej Szkoła oferuje kilkumiesi czne kursy podstawowe, kursy dyplomowe trwajàce 6 semestrów oraz mi dzynarodowà letnià akademi. Ich celem jest przekazanie przyszłemu pracownikowi sektora turystycznego solidnej wiedzy z zakresu geografii, informatyki, technik sprzeda y oraz znajomoêci j zyków obcych. Forma nauczania kładzie te nacisk na rozwijanie zdolnoêci interpersonalnych pozwalajàcych na sprawnà prac w zespole czy kontakt z klientami. Koszt nauki w tej placówce jest doêç wysoki 8,2 tys. CHF (25,420 tys. zł) za semestr. Chcàc studiowaç w Szwajcarii, warto wi c zorientowaç si, jaka jest oferta stypendialna ró nych instytucji i władz kantonalnych (szkoła nie jest obj ta rzàdowym programem stypendialnym). IST ma w programie swoich studiów dyplomowych 2 semestry praktyk oraz opcje studiów w ró nym wymiarze czasowym, dlatego pozwala na podj cie pracy równolegle z edukacjà. Podczas praktyk, w których zorganizowaniu pomaga szkoła, mo na zarobiaç od 2 tys. CHF miesi cznie, jednoczeênie rozwijajàc nabyte na kursach umiej tnoêci. Cenne szkolenia i kursy IST dysponuje szerokà ofertà edukacyjnà, tak e dla osób posiadajàcych ju podstawowe wykształcenie lub praktyk w dziedzinie turystyki. Szkoła oferuje kilkunastomiesi czne kursy pozwalajàce uzyskaç (uznawany krajowo) tytuł eksperta turystyki, szkolenia przygotowujàce do egzaminów IATA, a tak e wiele seminariów poêwi conych wybranym zagadnieniom turystycznym, dzi ki którym pracujàc w tej bran y, mo na cały czas poszerzaç swojà wiedz. KILKA KONFERENCJI WARTYCH UWAGI MIEJSCE I DATA TEMAT ORGANIZATOR kwietnia 2009, Gdańsk kwietnia 2009, Gniezno maja 2009, Szczyrk maja 2009, Bydgoszcz maja 2009, Międzyzdroje 3-4 czerwca 2009, Kłodzko Znaczenie turystyki morskiej w rozwoju gospodarczym regionów Współczesne formy turystyki kulturowej Zarządzanie w rozwoju gospodarczym Umowy w gospodarce turystycznej I Międzynarodowe Forum Turystyczne pod hasłem Turystyka szansą wypoczynku i rozwoju regionów Terra incognita w turystyce Organizator: Akademia Wychowania Fizycznego i Sportu, Wydział Turystyki i Rekreacji Forum odbędzie się w ramach Międzynarodowych Gdańskich Targów Turystycznych. Organizatorzy Konferencji: Zakład Kulturowych Podstaw Turystyki AWF w Poznaniu, Wydział Kulturoznawstwa GWSHM Milenium w Gnieźnie, Powiat Gnieźnieński, Organizacja Turystyczna Szlak Piastowski, Biuro KulTour.pl, miesięcznik Turystyka Kulturowa, Muzeum Pierwszych Piastów Na Lednicy, Muzeum Początków Państwa Polskiego w Gnieźnie Katedra Zarządzania, Zakład Logistyki i Jakości Akademii Techniczno-Humanistycznej w Bielsku-Białej Zakład Prawa Gospodarczego Wydziału Społeczno-Ekonomicznego Wyższej Szkoły Gospodarki w Bydgoszczy Wydział Nauk Ekonomicznych i Zarządzania Uniwersytetu Szczecińskiego, Wyższa Szkoła Ekonomiczno-Turystyczna oraz Towarzystwo Naukowe Organizacji i Kierownictwa (TNOiK - oddział w Szczecinie) Wyższa Szkoła Zarządzania Edukacja we Wrocławiu, Wydział Turystyki w Kłodzku września 2009, Rogów 8-9 października 2009, Gdańsk października 2009, Milicz września 2009, Ustroń Turystyka w lasach i na obszarach przyrodniczo cennych Turystyka uzdrowiskowa. Stan i perspektywy Rola turystyki w gospodarce regionu Turystyka jako zjawisko w przestrzeni w dobie globalizacji nt. Uwarunkowania rozwoju turystyki Dziekan Wydziału Leśnego, Wydział Leśny, Świętokrzyski Park Narodowy, Międzywydziałowe Studium Turystyki i Rekreacji SGGW, Centrum Edukacji Przyrodniczo-Leśnej w Rogowie, Stowarzyszenie Polskich Mediów Wyższa Szkoła Turystyki i Hotelarstwa w Gdańsku Katedra Turystyki i Rekreacji Wyższej Szkoły Handlowej we Wrocławiu Górnośląska Wyższa Szkoła Handlowa im. W. Korfantego w Katowicach, Turystyki i Promocji Zdrowia, Katedra Geografii i Ekorozwoju oraz Uniwersytet Ekonomiczny w Krakowie

15 WIADOMOŚCI TURYSTYCZNE Szkoły Wyższe WYDANIE SPECJALNE 15 Uczelnie wy sze: prezentacja kierunków turystycznych w porządku alfabetycznym, według województw Nazwa uczelni, wydział i adres Kierunki i specjalności turystyczne Tryb studiów Poziomy kształcenia Kryteria przyjęć Czesne w roku akademickim 2009/2010 Praktyki Współpraca zagraniczna Dodatkowe uprawnienia Kursy GDS Certyfikaty językowe Nowe kierunki, specjalizacje, przedmioty związane z turystyką na rok akademicki 2009/2010 Kadra naukowa WOJEWÓDZTWO DOLNOŚLASKIE Akademia Wychowania Fizycznego, Wydział Wychowania Fizycznego al. I. J. Paderewskiego 35, Wrocław, tel. (071) , specjalności: turystyka aktywna, rekreacja ruchowa I, test sprawności ruchowej Rok akademicki W KRAJU i ZA GRANICĄ UE: głównie 2008/2009: Portugalia, Słowenia; w hotelach studia : 2200 zł/semestr, studia I: 2450 zł/semestr ZAGRANICA Erasmus, UPRAWNIENIA z zakresu specjalizacji instruktorskiej w różnych formach aktywności Fitness specjalność na kierunku turystyka i rekreacja 16 dr, 8 dr hab. 8 prof. nadzw.. 1 prof. zw. ze stopniem dr hab. Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa im. Angelusa Silesiusa w Wałbrzychu, Instytut Turystyki ul. Zamkowa 4, Wałbrzych, tel. (074) , fax (074) , Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa im. Witelona w Legnicy, Wydział Pedagogiki, Turystyki i Rekreacji ul. Sejmowa 5A, Legnica tel. (076) i 51 fax (076) , pwsz. legnica. edu. pl Wyższa Szkoła Handlowa, Wydział Ekonomiczno-Menadżerski ul. Fabryczna 14, Wrocław tel./fax.: (071) , Uniwersytet Ekonomiczny we Wrocławiu, Wydział Gospodarki Komunalnej i Turystyki w Jeleniej Górze ul. Nowowiejska 3, Jelenia Góra, (075) , KUJAWSKO-POMORSKIE Wyższa Szkoła Gospodarki w Bydgoszczy, Wydział Turystyki i Geografii ul. Garbary 2, Bydgoszcz, (052) , specjalności: animacja czasu wolnego i rekreacji, geoturystyka, obsługa turystyczna imprez sportowych, turystyka historyczna i archeologiczna, przewodnictwo i pilotaż, turystyka uzdrowiskowa specjalności: agroturystyka, organizacja turystyki i rekreacji, turystyka i hotelarstwo specjalności: gospodarka turystyczna, hotelarstwo, organizacja i obsługa czasu wolnego Kierunek: zarządzanie, ekonomia specjalność: ekonomia turystyki I specjalności: zarządzanie gastronomią i dietetyką, zarządzanie turystyką, hotelarstwo, I organizacja i zarządzanie sportem, odnowa biologiczna specjalności: gospodarka turystyczna, zarządzanie w hotelarstwie i gastronomii, turystyka uzdrowiskowa, kultura fizyczna i zarządzanie sportem, systemy informatyczne w turystyce, logistyka i transport w gospodarce turystycznej, turystyka i rozwój Tourisme et Développement (studia master Uniwersytet w Tuluzie) nowa matura: stara matura: test z ogólnej wiedzy o geografii świata i Polski oraz konkursu świadectw (studia stacjonarne) (studia ), rozmowa kwalifikacyjna świadectwo dojrzałości lub świadectwo ukończenia szkoły średniej; rozmowa kwalifikacyjna bezpłatne, studia : 1600 zł/semestr bezpłatne, studia w roku akademickim 2008/2009: 1900zł 400 zł/miesiąc (przez 12 miesięcy) studia : 365 zł/miesiąc (przez 12 miesięcy) studia : 2360 zł/semestr Rok akademicki 2008/2009: 4100 zł/rok studia : 4250 zł/rok W KRAJU: Przedsiębiorstwa, instytucje, ZAGRANICA Erasmus, UPRAWNIENIA specjalność organizacje zajmujące się świadczeniem przewodnictwo i pilotaż: szkolenie przewodników usług rekreacyjno-sportowych, ich planowaniem, organizacja i sprzedażą, w tym m. in.: górskich sudeckich kl. III ośrodki sportu i rekreacji, przedsiębiorstwa, instytucje, organizacje turystyczne prowadzące działalność w zakresie planowania, organizacji i sprzedaży usług niezbędnych dla podróżującego; ZA GRANICĄ: Wielka Brytania W KRAJU i ZA GRANICĄ: Grecja, Cypr, Hiszpania, Słowacja, Niemcy W KRAJU i ZA GRANICĄ W KRAJU i ZA GRANICĄ: Grecja W KRAJU: w instytucjach państwowych i prywatnych (biura podróży, hotele, muzea, sanatoria etc.) (LOK, TKKF); ZA GRANICĄ: Francja, Belgia, Hiszpania, Niemcy, Grecja, Anglia, Włochy, Litwa, Cypr, Kos i Kreta ZAGRANICA Erasmus, Sokrates, Polsko-Francuski Fundusz Współpracy UPRAWNIENIA kurs instruktora rekreacji ruchowej o specjalności: narciarstwo zjazdowe, snowboard, pływanie, aerobik, fitness ćwiczenia siłowe, piłka siatkowa, piłka ręczna; kurs pilotów wycieczek, kurs wychowawców kolonijnych CERTY- FIKATY JĘZYKOWE j. angielski: TELC A1-B2 LCCI, j. niemiecki: TELC A1-B2, j. francuski: TELC A1- B2, j. rosyjski: TELC A1-B2 ZAGRANICA Erasmus UPRAWNIENIA kurs pilotów wycieczek, opiekuna kolonii i obozów, Nordic-walkig, sternika motorowodnego, certyfikat krajowy i międzynarodowy: Instruktor Nordic-walkig, Sternik Motorowodny (patent), CERTYFIKATY JĘZYKOWE j. angielski: TELC, LCCI EB, j. niemiecki: TELC Test DaF GDS np. Amadeus ZAGRANICA Erasmus UPRAWNIENIA kurs pilotów wycieczek CERTYFIKATY JĘZYKOWE j. angielski: TELC, LCCI, j. niemiecki TELC, LCCI ZAGRANICA Erasmus, umowy o współpracy z uczelniami zagranicznymi UPRAWNIENIA kurs pilotów wycieczek, wychowawców kolonijnych, kierowników placówek wypoczynku dzieci i młodzieży, Akademia Rezydentów, Akademia Animatorów, kurs instruktorów: rekreacji, jazdy konnej, także specjalność hipoterapia, masażu I i I narciarstwa, golfa, aerobiku, snowboardu, Niepełnosprawni bliżej opieka nad osobami niepełnosprawnymi wprowadzenie, opieka nad niepełnosprawnymi dziećmi specjalizacja, opieka nad niepełnosprawnymi dorosłymi specjalizacja, kurs barmański podstawowy, zaawansowany, w stylu Flair, kelnerski; 111 kursów i szkoleń kończących się certyfikatami CERTYFIKATY JĘZYKO- WE j. rosyjski, angielski, niemiecki: TELC B1 i TELC B2, j. angielski, niemiecki, francuski: ACCUEIL GDS kursy realizowane podczas zajęć informatyki Wydział Zarządzania i Inżynierii Produkcji: nowa specjalność zarządzanie w turystyce i gastronomii 12 dr, 4 dr hab., 1 prof. tytularny, 1 prof. zw. 7 dr 2 dr hab., 3 prof. tytularnych, 2 prof. nadzw., 3 prof. zw., 2 prof. 26 dr, 10 dr hab., 6 prof. zwyczajnych 8 dr, 1 prof. zwyczajny 80 dr 61 dr hab, 41 prof. nadzw., 36 prof. zw. 25 prof. tytularnych, 40 prof. LUBELSKIE Akademia Wychowania Fizycznego im. J. Piłsudskiego, Zamiejscowy Wydział Wychowania Fizycznego w Białej Podlaskiej ul. Akademicka 2, Biała Podlaska, tel. (083) Wyższa Szkoła Społeczno-Przyrodnicza im. Wincentego Pola w Lublinie. Wydział: Turystyki i Ekonomii ul. Choiny 2, Lublin, tel./faks (081) , LUBUSKIE Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Sulechowie, Instytut Turystyki i Rekreacji ul. Armii Krajowej 48, Sulechów, tel. (068) , ŁÓDZKIE Uniwersytet Łódzki, Wydział Nauk Geograficznych Instytut Geografii Miast i Turyzmu Łódź, ul. Kopcińskiego 31 tel./fax (042) , tel , www. turyzm. edu. pl Wyższa Szkoła Turystyki i Hotelarstwa w Łodzi, Wydział Turystyki i Rekreacji, Wydział Zamiejscowy w Gostyninie ul. Kopcińskiego 69/ 71, Łódź, (042) , tel./faks (042) , ww.wsth.edu.pl, Wydział II Zamiejscowy w Gostyninie: ul. Polna 36, Gostynin, tel. (024) , MAŁOPOLSKIE Akademia Górniczo-Hutnicza im. Stanisława Staszica Wydział Geologii, Geofizyki i Ochrony Środowiska al. Mickiewicza Kraków, tel. (012) , (012) , specjalności: turystyka, rekreacja, Kierunek: wychowanie fizyczne studia I specjalności: turystyka aktywna, rekreacja, trener osobisty specjalności: turystyka i hotelarstwo, specjalizacja: hotelarstwo i gastronomia, obsługa turystyki, eko i agro- I turystyka, turystyka zdrowotna specjalności: turystyka i organizacja wypoczynku, hotelarstwo i gastronomia, gospodarka turystyczna Kierunek: turystyka i rekreacja punkty za świadectwo dojrzałości, : egzamin sprawnościowy turystyka i rekreacja, I dla absolwentów kierunku turystyka i rekreacja na kierunku wychowanie fizyczne specjalności: trener osobisty, rekreacja, turystyka aktywna I specjalności: turystyka, hotelarstwo, gastronomia, rekreacja Kierunek: górnictwo i geologia specjalność: geoturystyka I, egzamin tylko na studia I test z zakresu turystyki, hotelarstwa, rekreacji i geografii punkty za świadectwo dojrzałości nowa matura bezpłatne, studia : 2650 zł studia stacjonarne 450 zł/miesiąc, studia 1700 zł/semestr bezpłatne, : 1600 zł studia : zł, studium turystyki: zł 410 zł/miesiąc, studia : 410 zł/miesiąc studia : : 1235 zł/i semestr : 1285 zł/ii semestr I: 1375 zł/i semestr I: 1435 zł/ii semestr W KRAJU: ośrodki wypoczynkowe, ZAGRANICA Erasmus I inne formy współpracy sportowe i rekreacyjne, uzdrowiska, hotele i pensjonaty, centra rekreacji i odnowy rekreacji ruchowej UPRAWNIENIA kurs pilotów wycieczek, instruktor biologicznej typu spa i wellnes, biura turystyczne, gospodarstwa agroturystyczne ZA GRANICĄ: Francja, USA, Grecja, Cypr, Niemcy W KRAJU: praktyka terenowa w Piotrawinie; w przedsiębiorstwach turystycznych, hotelarskich i gastronomicznych, udział w targach turystycznych, ZA GRANICĄ: Grecja, Cypr, Hiszpania, Portugalia W KRAJU i ZA GRANICĄ: Irlandia, Anglia, Niemcy W KRAJU i ZA GRANICĄ: parki narodowe, muzea (I rok), gmina turystyczna, hotel (II rok), biuro turystyczne (III rok) cała Polska i regiony W KRAJU: praktyki terenowe ZA GRANICĄ: Rosja i Ukraina oraz na Słowację, wycieczki do Belgii, Czech, Francji, Niemiec, na Litwę W KRAJU: praktyki terenowe ZA GRANICĄ: m.in. Włochy, Chorwacja ZAGRANICA Erasmus, Leonardo da Vinci UPRAWNIENIA kurs pilota wycieczek i opiekuna kolonijnego CERTYFIKATY JĘZYKOWE j. angielski: TOEC, ACCVEIL, TELC, j. niemiecki: TOEC, ACCVEIL, TELC ZAGRANICA Erasmus, porozumienie z Uniwersytetem w Kalmar (Szwecja) UPRAWNIENIA kurs przygotowawczy dla kandydatów na wychowawców placówek wypoczynku dla dzieci i młodzieży ZAGRANICA Erasmus, Sokrates, umowy indywidualne z zagranicznymi uczelniami UPRAWNIENIA kurs pilota wycieczek, przewodnika beskidzkiego (we współpracy z SKPB Łódź), kurs instruktora rekreacji ruchowej w wybranych dyscyplinach GDS Amadeus, Worldspan, Galileo ZAGRANICA umowy bilateralne z Uniwersytetem Humanistycznym w Smoleńsku i Instytutem Handlowo-Ekonomicznym w Czerniowcach (Ukraina) UPRAWNIENIA kurs pilota wycieczek, A, B, C, sztuki barmańskiej, obsługi systemów rezerwacyjnych, instruktorów rekreacji ruchowej, kelnerski, wychowawców kolonijnych, kursy obsługi systemów hotelarskich, gastronomicznych, rezerwacyjnych, certyfikat obsługi CERTYFIKATY JĘZY- KOWE j. angielski: ACCUEIL, j. niemiecki: ACCUEIL GDS, legitymacja instruktora rekreacji ruchowej, świadectwo ukończenia kursu wychowawców kolonijnych, zaświadczenie o ukończeniu kursu dla kandydatów na pilotów wycieczek 73 dr 17 prof. nadzw. 13 prof. zw. 28 dr, 10 dr hab., 4 prof. nadzw., 4 prof. zw., 13 prof. specjalności: hotelarstwo i gastronomia, 6 dr hab., 15 dr, gospodarka turystyczna, turystyka i organi- 1 prof. zw. 5 prof. nadzw. zacja wypoczynku 1 prof. tytularny Enologia (nauka o winach), Enoturystyka ZAGRANICA Erasmus, Sokrates CERTYFIKATY JĘZY- turystyka i rekreacja KOWE j. angielski: egzaminy językowe LCCI International Qualifications, English for Business, Preliminary Level English for Tourism, certyfikat LCCI International Qualifications 4 dr hab. prof. UŁ 2 prof. zw. 10 dr, 5 prof. nadzw. 1 prof. tytularny 2 dr, 2 dr hab. 2 prof. zw.

16 16 WYDANIE SPECJALNE Szkoły Wyższe WIADOMOŚCI TURYSTYCZNE Nazwa uczelni, wydział i adres Kierunki i specjalności turystyczne Tryb studiów Poziomy kształcenia Kryteria przyjęć Czesne w roku akademickim 2009/2010 Praktyki Współpraca zagraniczna Dodatkowe uprawnienia Kursy GDS Certyfikaty językowe Nowe kierunki, specjalizacje, przedmioty związane z turystyką na rok akademicki 2009/2010 Kadra naukowa Akademia Wychowania Fizycznego im. Bronisława Czecha w Krakowie, Wydział Wychowania Fizycznego al. Jana Pawła II Kraków, tel. (012) , fax. (012) , Kierunek: turystyka i rekreacja specjalności: obsługa ruchu turystycznego, hotelarstwo, odnowa psychosomatyczna, rekreacja ruchowa I studia wieczorowe: zł/rok studia : zł/rok W KRAJU: biura podróży, hotele, ośrodki rekreacyjne, ZA GRANICĄ: hotele Grecja ZAGRANICA Erasmus UPRAWNIENIA kurs pilotów wycieczek, instruktorów rekreacji w dwudziestu dyscyplinach, legitymacja instruktora rekreacji ruchowej CERTYFIKATY JĘZYKOWE j. rosyjski, angielski, niemiecki, francuski, włoski, hiszpański: B2 121 dr, 20 dr hab., 17 prof. zw. Małopolska Wyższa Szkoła Ekonomiczna w Tarnowie, Wydział Zarządzania i Turystyki Rynek 9, Tarnów, (014) , specjalności: hotelarstwo, odnowa psychosomatyczna, obsługa ruchu turystycznego, pedagogika czasu wolnego I kierunek: zarządzanie, specjalność: zarządzanie w turystyce i rekreacji : zarządzanie turystyką i rekreacją, kolejność zgłoszeń, rozmowa kwalifikacyjna studia stacjonarne i : 340 zł/miesiąc W KRAJU I ZA GRANICĄ: Wielka Brytania, Włochy, Irlandia, Słowacja ZAGRANICA Socrates, Erasmus, Leonardo da Vinci GDS Amadeus 25 dr, 15 prof. zw., 3 prof. Małopolska Wyższa Szkoła Zawodowa im. Józefa Dietla w Krakowie, Wydział Humanistyki Zdrowia, Komunikacji Społecznej i Informatyki Stosowanej ul. Wincentego Pola 4, Kraków, tel. (012) , specjalności: turystyka i hotelarstwo, rekreacja i odnowa biologiczna rozmowa kwalifikacyjna 385 zł, studia : 355 zł W KRAJU: biura podróży, hotele, agencje ZAGRANICA Erasmus, Olymp UPRAWNIENIA kursy turystyczne, pensjonaty, centra odnowy instruktorskie: fitness nowoczesne formy gimnastyki, fitness ćwiczenia siłowe, narciarstwo zjazdowe, biologicznej, ZA GRANICĄ: hotele, salony SPA Grecja pływanie 12 dr, 6 dr hab., 1 prof. zw. Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Nowym Sączu, Instytut Ekonomiczny ul. Jagiellońska 61, Nowy Sącz, tel. (018) , specjalność: zarządzanie turystyką bezpłatne, studia : 1475 zł/semestr W KRAJU: biura turystyczne, hotele ZAGRANICA Erasmus Od roku 2009/2010 zamiast specjalności zarządzanie turystyką będzie turystyka 26 dr, 2 prof. tytularnych, 5 prof. Podhalańska Wyższa Szkoła Zawodowa w Nowym Targu, Instytut Rekreacji i Turystyki ul. Kokoszków 71, Nowy Targ, tel. (018) , specjalności: obsługa ruchu turystycznego i zarządzanie w turystyce, rekreacja ruchowa z odnową psychosomatyczną, turystyka pielgrzymkowa bezpłatne studia : 2000 zł/semestr W KRAJU: biura podróży, salony odnowy biologicznej, hotele i ośrodki wypoczynkowe UPRAWNIENIA pilot wycieczek turystycznych, wychowawca kolonijny, kurs instruktora rekreacji ruchowej ze specjalnością: fitness ćwiczenia siłowe, fitness nowoczesne formy gimnastyki, narciarstwo zjazdowe specjalność: geoturystyka 12 dr, 1 dr hab., 1 prof. nadzw., 3 prof. zw. Wyższa Szkoła Przedsiębiorczości, Instytut Turystyki i Rekreacji ul. Jagiellońska 19, Nowy Sącz, tel. 0 (18) , specjalności: hotelarstwo z gastronomią, pilotaż i przewodnictwo górskie, obsługa ruchu turystycznego studia stacjonarne i : 2050 zł/semestr W KRAJU: biura turystyczne, hotele, pensjonaty UPRAWNIENIA kurs pilotów wycieczek, kurs instruktora fitness specjalność: turystyka 6 dr, górska piesza i narciarska 1 prof. tytularny 2 dr hab., 1 prof. uczelniany Wyższa Szkoła Turystyki i Ekologii w Suchej Beskidzkiej ul. Zamkowa 1, Sucha Beskidzka, tel. (033) , specjalności: obsługa ruchu turystycznego, hotelarstwo i gastronomia, zarządzanie w turystyce, turystyka międzynarodową 1800 zł, studia : 1680 zł ZA GRANICĄ: Francja, Grecja, Hiszpania, Niemcy, Tunezja, USA, Anglia, Irlandia, Bułgaria, Egipt GDS Galileo, Nettur, masystent, Anomail MAZOWIECKIE Akademia Humanistyczna im. Aleksandra Gieysztora, Wydział Zamiejscowy w Ciechanowie ul. 17 Stycznia 56a, Ciechanów, tel. (023) , Kierunek: turystyka i rekreacja specjalności: hotelarstwo, organizacja i zarządzanie turystyką, turystyka europejska, turystyka lotnicza, turystyka na obszarach wiejskich, turystyka sportowa, wychowanie fizyczne studia stacjonarne W KRAJU: w biurach podróży, hotelach, i : ośrodkach wczasowych, restauracjach, 2800 zł/rok gospodarstwach agroturystycznych, ZA GRANICĄ: Francja, USA, Niemcy ZAGRANICA Erasmus, Sokrates turystyka lotnicza i turystyka sportowa 15 dr 8 prof. tytularnych 2 prof. Akademia Wychowania Fizycznego Józefa Piłsudskiego w Warszawie, Wydział Wychowania Fizycznego ul. Marymoncka 34, Warszawa, tel. (022) , specjalności: turystyka; specjalizacje obsługa ruchu turystycznego, organizacja imprez turystycznych I i rekreacyjnych, pilotaż wycieczek, przewodnictwo turystyczne; rekreacja ruchowa, specjalizacje: instruktor rekreacji o specjalności fitness, nordic walking, żeglarstwo, windsurfing, narciarstwo, snowboard, kajakarstwo, kinezygerontoprofilaktyka, egzamin studia studia : licencjackie : z pływania i z licencjackie: wybranej dyscypliny sportowej: gimnastyka, lekkoatletyka, sportowe gry magisterskie: 2850 zł/semestr zespołowe (jedna z 4 do wyboru: piłka 2550 zł/semestr siatkowa, koszykówka, piłka ręczna, piłka nożna) Studia magisterskie I: egzamin testowy z wiedzy ogólnej W KRAJU: w biurach podróży, hotelach, klubach rekreacyjno-sportowych, instytucjach samorządowych, rządowych i organizacjach społecznych zajmujących się turystyką i rekreacją ZAGRANICA Erasmus UPRAWNIENIA kurs pilotów wycieczek, przewodników turystycznych, wychowawców palcówek wypoczynku dla dzieci i młodzieży, kierowników placówek wypoczynku dzieci i młodzieży, instruktora rekreacji Przedsiębiorczość innowacyjna, teoria i metodyka treningu zdrowotnego 77 dr, 24 dr hab., 24 prof. nadzw., 7 prof. zw., 7 prof. tytularnych 24 prof. Almamer Wyższa Szkoła Ekonomiczna, Wydział Turystyki i Rekreacji ul. Wolska 43, Warszawa, tel.(022) Kierunek: Studia : hotelarstwo i gastronomia, obsługa ruchu turystycznego, Hotel and Catering Management Studia I: zarządzanie w turystyce i rekreacji, zarządzanie w hotelarstwie i gastronomii I 2700 zł, studia : 2000 zł W KRAJU: np.: w hotelach: Jan III Sobieski, Intercontinental, Sheraton, Westin, CERTYFIKATY JĘZYKOWE j. angielski: TELC, ZAGRANICA Sokrates, Erasmus, Amadeus Mercury Fryderyk Chopin, Radisson Sas, ACCUELI, j.francuski: TELC, ACCUEIL, j. niemiecki: Ibis, Parkowa, Novotel, Campanile; TELC, ACCUEIL, j. rosyjski: TELC w biurach podróży: Triada, Mazurkas Travel, Sigma Travel, Orbis Travel, Travel- Bank oraz w znanych rekreacyjnych miejscowościach na terenie kraju. ZA GRANICĄ: wynikające ze współpracy z Polsko-Brytyjską Izbą Handlową oraz Belgijską Izbą Biznesu 90 dr, 59 dr hab., 63 prof. nadzw. 40 prof. zw. Prywatna Wyższa Szkoła Ochrony Środowiska w Radomiu Wydział Turystyki i Rekreacji ul. Zubrzyckiego 6, Radom, tel. (048) , www: pwsos. pl specjalności: hotelarstwo, turystyka regionalna, pedagogika czasu wolnego, organizacja turystyki i rekreacji 340 zł/miesiąc (przez 10 miesięcy), studia : 340 zł/miesiąc (przez 10 miesięcy) W KRAJU i ZA GRANICĄ: Hiszpania, Grecja, Francja ZAGRANICA Erasmus UPRAWNIENIA kurs pilotów wycieczek zagranicznych, przewodników turystycznych, kurs housekeepingu 8 dr, 2 dr hab., 2 prof. tytularnych, 2 prof. nadzw., 3 prof. zw. Szkoła Główna Gospodarstwa Wiejskiego, Międzywydziałowe Studium Turystyki i Rekreacji ul. Nowoursynowska 166, Warszawa, (022) , specjalizacje: studia stacjonarne : przedsiębiorstwo na rynku usług turystycznych, turystyka I wiejska, turystyka na obszarach przyrodniczo cennych, studia stacjonarne I: organizacja ruchu turystycznego, hotelarstwo i gastronomia, turystyka na obszarach leśnych i przyrodniczo cennych studia stacjonarne i : (pozytywnie zdany egzamin maturalny z geografii oraz języka nowożytnego) studia stacjonarne I: egzamin obejmuje przedmioty objęte standardami kształcenia z 1800 zł za semestr W KRAJU: biura podróży na terenie całego kraju ZAGRANICA Erasmus UPRAWNIENIA kurs pilotów wycieczek, GDS obsługa Amadeusa 55 dr, 1 dr hab., 4 prof. nadzw. 11 prof. tytularnych Szkoła Główna Handlowa al. Niepodległości 162, Warszawa, tel. (022) studia I specjalność: turystyka międzynarodowa przy kierunku I stosunki międzynarodowe, jednolite magisterskie (od 3 lat bez naboru nowych kandydatów) egzamin studia wieczorowe i : 5900 zł/rok ZAGRANICA Erasmus Nowy program kierunku turystyka i rekreacja z nowymi specjalnościami: przedsiębiorstwo turystyczne na rynku międzynarodowym, zarządzanie rozwojem turystyki 2 dr 1 dr hab. 3 prof.

17 WIADOMOŚCI TURYSTYCZNE Szkoły Wyższe WYDANIE SPECJALNE 17 Nazwa uczelni, wydział i adres Kierunki i specjalności turystyczne Tryb studiów Poziomy kształcenia Kryteria przyjęć Czesne w roku akademickim 2009/2010 Praktyki Współpraca zagraniczna Dodatkowe uprawnienia Kursy GDS Certyfikaty językowe Nowe kierunki, specjalizacje, przedmioty związane z turystyką na rok akademicki 2009/2010 Kadra naukowa Szkoła Wyższa Przymierza Rodzin w Warszawie, Wydział Turystyki i Rekreacji ul. M. Grzegorzewskiej 10, Warszawa, tel. (022) , Kierunek: obsługa ruchu turystycznego studia stacjonarne 4800 zł/rok, studia 4600 zł/rok W KRAJU i ZA GRANICĄ: Grecja, USA, Kanada ZAGRANICA Erasmus, LSA, EuroChrie, ATLAS UPRAWNIENIA kurs kierowników wycieczek szkolnych 10 dr 3 dr hab. 1 prof. zw. 1 prof. tytularny Uniwersytet Warszawski, Wydział Geologii we współpracy z Wydziałem Zarządzania ul. Żwirki i Wigury 93, Warszawa, tel. (022) ; fax. (022) Kierunek: geoturystyka zł/rok 12 dr, 3 dr hab. 6 prof. tytularnych 3 prof. Wyższa Szkoła Ekonomiczno- -Informatyczna w Warszawie, Wydział Ekonomiki Biznesu i Stosunków Międzynarodowych i Turystyki ul. Stokłosy 3, Warszawa, tel. (022) specjalności: hotelarstwo, turystyka krajowa i zagraniczna, turystyka biznesowa wpisowe 400 zł, 3800 zł/rok studia : 3400 zł/rok W KRAJU: biura turystyczne ZAGRANICA Socrates Erasmus 11 dr, 1 dr hab. 1 prof. nadzw. 2 prof. zw. 2 prof. tytularnych 1 prof. uczelniany Wyższa Szkoła Handlu i Finansów Międzynarodowych im. Fryderyka Skarbka, Wydział Turystyki ul. Nowogrodzka 56, Warszawa, tel. (022) , Wyższa Szkoła Hotelarstwa, Gastronomii i Turystyki ul. Chodakowska 50, Warszawa, tel. (022) , Wyższa Szkoła Organizacji Turystyki i Hotelarstwa w Warszawie ul. 17 Stycznia 32, Warszawa, tel. (022) Wyższa Szkoła Turystyki i Języków Obcych w Warszawie al. Prymasa Tysiąclecia 38, Warszawa, tel./faks (022) , Wyższa Szkoła Turystyki i Rekreacji im. Mieczysława Orłowicza w Warszawie, Wydział Turystyki i Rekreacji ul. Marymoncka 34, Warszawa, tel. (022), , OPOLSKIE Politechnika Opolska, Wydział Wychowania Fizycznego i Fizjoterapii ul. Mikołajczyka 5, Opole, tel. (77) , PODKARPACKIE Państwowa Wyższa Szkoła Wschodnioeuropejska w Przemyślu, Instytut Historii ul. Tymona Terleckiego 6, Przemyśl, tel. (016) , Uniwersytet Rzeszowski, Wydział Wychowania Fizycznego ul. Piłsudskiego 30, Rzeszów, tel. (017) ; fax. (017) Wyższa Szkoła Informatyki i Zarządzania z siedzibą w Rzeszowie ul. Sucharskiego 2, Rzeszów, tel. (017) , faks (017) PODLASKIE Politechnika Białostocka, Wydział Zarządzania, Katedra Turystyki i Rekreacji ul. O. Stefana Tarasiuka 2, Kleosin, tel. (085) , Wyższa Szkoła Menedżerska w Białymstoku ul. Sobieskiego 3, Białystok, (085) Kierunek: turystyka, specjalności: stacjonarne touroperatorstwo, hotelarstwo i gastronomia, turystyka biznesowa, i turystyka lotnicza, rekreacja hipiczna, hipoterapia I Kierunek: ekonomia, specjalności: ekonomika i zarządzanie usługami turystycznymi (specjalność prowadzona w Zielonej Górze w Zachodniej Wyższej Szkole Handlu i Finansów Międzynarodowych im. Jana Pawła II), ekonomika i kultura krajów Orientu specjalności: hotelarstwo i gastronomia, marketing i zarządzanie w turystyce, zarządzanie finansami przedsiębiorstw turystycznych, programowanie i organizacja turystyki, rekreacja, geoturystyka Kierunek: zarządzanie, specjalności: hotelarstwo i gastronomia, obsługa ruchu turystycznego, specjalności: organizacja i obsługa ruchu turystycznego, hotelarstwo i gastronomia specjalności: hotelarstwo i gastronomia obsługa ruchu turystycznego, zarządzanie w turystyce komunikacja społeczna w turystyce specjalności: organizacja i obsługa ruchu turystycznego, zarządzanie sportem i rekreacją, hotelarstwo i gastronomia Kierunek: turystyka i rekreacja (akredytacja PKA 2007 r.), katedry: Tury- styki i Rekreacji, Kulturowych Podstaw Turystyki, Geografii i Marketin- I gu Turystyki Kierunek: historia, specjalność: turystyka międzynarodowa specjalności: menedżment i obsługa, w ruchu turystycznym, hotelarstwo i gastronomia, turystyka konna z elementami hipoterapii, animacja kultu- I ry i rekreacji ruchowej specjalności: hotelarstwo i gastronomia, obsługa ruchu turystycznego, turystyka zdrowotna, geoturystyka, I rekreacja i turystyka zdrowotna, zarządzanie turystyką, turystyka międzynarodowa, rekreacja z promocją zdrowia zarządzanie działalnością turystyczną Kierunek: turystyka i rekreacja I studia stacjonarne : z rabatem: I rok: zł II rok: zł III rok: 6700 zł I rok: zł, II rok: zł, III rok: zł studia : stacjonarne: 460 zł/miesiąc, wieczorowe: 380 zł/miesiąc, : 360 zł/miesiąc jednorazowo: 4700 zł, w 2 ratach: 4800 zł, w 10 ratach 5000 zł, studia : jednorazowo: 3700 zł, w 2 ratach: 3800 zł, w 10 ratach: 4000 zł 3800 zł, studia : 3400 zł Kandydaci z nową maturę z języka angielskiego (dla studiów stacjonarnych), angielski, studia : 2300 zł/semestr, niemiecki, rosyjski lub francuski I, II, VI 1600 zł/semestr, (studia ) kolejność III, IV, V 2050 zł/semestr zgłoszeń kandydaci ze starą maturą lub niespełniający w/w kryteriów egzaminu wstępny z języka obcego, konkurs świadectw, test sprawnościi fizycznej (próba mocy, zwinności i siły), nowa matura : wyniki z trzech przedmiotów zdawanych w części pisemnej: język polski, język obcy, wybrany przedmiot studia : 1600 zł bezpłatne studia : 1200 zł/semestr Studia stacjonarne: 440 zł, : 335 zł; studia I stacjonarne: 440 zł, : 375 Studia : 1800 zł/rok 1600 zł/semestr, studia : 1500 zł/semestr W KRAJU: Główny Urząd Geodezji i Kartografii, Weco Travel, Polskie Linie Lotnicze LOT S. A., Agros Nova, Nestle, Pepsi Cola General Bottlers Poland ZA GRANICĄ W KRAJU i ZA GRANICĄ W KRAJU: hotele, biura turystyczne sieci założyciela: OST Gromada i inne, ZA GRANICĄ: Niemcy i Grecja (hotele) W KRAJU i ZA GRANICĄ W KRAJU: POT, Neckermann Polska, Global Wings, Hotel Jan III Sobieski, Hotel Felix, Hotel Hetman, Polski Komitet Olimpijski, ZA GRANICĄ: Hiszpania, Grecja, Francja, Austria, Wielka Brytania W KRAJU: w biurach podróży, hotelach, instytucjach turystycznych, gospodarstwach agroturystycznych W KRAJU: praktyka zawodowa w instytucjach turystycznych W KRAJU: w biurach podróży i w hotelach lub ośrodkach rekreacji, ZA GRANICĄ: jak wyżej (studenci indywidualnie wybierają kraje i placówki) W KRAJU i ZAGRANICĄ: Grecja, Hiszpania, Portugalia, Finlandia W KRAJU i ZA GRANICĄ ZAGRANICA Erasmus, umowy bilateralne, szkoły letnie UPRAWNIENIA kursy pilota i rezydenta, CISCO Certified Networking, Microsoft Academy, Network Security 93 dr, 13 dr hab. 12 prof. nadzw. 15 prof. tytularnych ZAGRANICA Erasmus UPRAWNIENIA kurs wychowawców programowanie 19 dr kolonii i obozów, pilotów wycieczek, instruktora re- i organizacja turystyki, 3 dr hab. kreacji ruchowej w wybranej dyscyplinie certyfikat instruktora rekreacji ruchowej w wybranej dyscyplinie CERTYFIKATY JĘZYKOWE j. angielski: certyfikat WSH- GiT B1, certyfikaty WSHGiT B2, j. rosyjski: certyfikat WSHGiT B1, certyfikat WSHGiT B2, j. niemiecki: certyfikat WSHGiT B1, certyfikat WSHGiT B2 geoturystyka 14 prof. nadzw. 5 prof. zw. 19 prof. tytularnych ZAGRANICA Erasmus UPRAWNIENIA pilot wycieczek krajowych i zagranicznych ZAGRANICA Erasmus UPRAWNIENIA kurs pilota wycieczek, kursy językowe, kurs informatyczny: własne prezentacje, tworzenie stron www ZAGRANICA Erasmus, kontynuacja studiów za granicą UPRAWNIENIA kurs pilota wycieczek, techniki komputerowe menedżera w sporcie, dyplom Menedżera Sportu, zaświadczenie o ukończeniu szkolenia pilota wycieczek GDS ZAGRANICA Sokrates, Erasmus UPRAWNIENIA kursy instruktorskie CERTYFIKATY JĘZYKOWE j. angielski, niemiecki: egzamin organizowany przy SJO przy PO ZAGRANICA Erasmus UPRAWNIENIA kurs pilota wycieczek krajowych i zagranicznych ZAGRANICA Erasmus, Sokrates UPRAWNIENIA pilota wycieczek, wychowawcy placówek wypoczynku dzieci i młodzieży CERTYFIKATY JĘZYKOWE j. angielski: B1 lub B2 GDS Amadeus, Galileo, EuroTICKET UPRAWNIENIA certyfikaty informatyczne, certyfikaty w ramach umów zawartych przez WSIiZ z czołowymi firmami z branży informatycznej, Polskim Towarzystwem Informatycznym oraz dzięki uprawnieniom i akredytacjom, które ma uczelnia (m. in. przy WSIiZ działa centrum egzaminacyjne Prometic, Akademia Cisco, Akademia Microsoft, Autoryzowany Akademicki Ośrodek Edukacyjny Sun Microsystems) ZAGRANICA Erasmus, Sokrates UPRAWNIENIA pilota wycieczek i kurs wychowawców kolonijnych ZAGRANICA wymiana studentów UPRAWNIENIA kursy pilotów wycieczek, kursy wychowawców kolonijnych Europeistyka oraz specjalność na turystyce i rekreacji: gastronomia i dietetyka Studia I: turystyka i rekreacja, filologia angielska ekonometria i informatyka Etyka Menadżera, Godziny na samokształcenie 5 dr, 4 dr hab., 4 prof. nadzw., 1 prof. tylularny 2 prof. 31 dr, 13 dr. hab., 4 prof. tytularnych, 3 prof. 9 dr 5 dr hab. 1 prof. tytularny 6 prof. 8 dr 1 prof. zw. 3 prof. 12 dr, 7 dr hab., 7 prof. nadzw., 1 prof. zw., 1 prof. tytularny, 7 prof. 7 dr 3 dr hab. 3 prof. 15 dr, 5 dr hab., 4 prof. zw. POMORSKIE Akademia Wychowania Fizycznego i Sportu w Gdańsku, Wydział Turystyki i Rekreacji ul. Kazimierza Górskiego Gdańsk, tel. (058) , fax. (058) , zarządzanie w turystyce ze specjalizacja- mi: hotelarstwo, turystyka kulturowa, gospodarowanie w turystyce, turystyka aktywna, wodna ze specjalizacja- I mi: kajakarstwo, windsurfing, żeglarstwo, rekreacja ruchowa ze specjalizacjami: fitness ćwiczenia siłowe, fitness nowoczesne formy gimnastyki, fitness ćwiczenia psychofizyczne, gry rekreacyjne, kinezygerontoprofilaktyka, samoobrona, tenis, egzamin sprawności fizycznej obejmuje: sprawdzian z jednej dyscypliny spośród: gimnastyki, lekkiej atletyki, pływania, piłki siatkowej, piłki ręcznej, piłki nożnej, koszykówki, ocena stanu zdrowia studia : zł, studia I: zł. Podana wysokość opłat dotyczy roku akademickiego 2008/2009 W KRAJU: wiodące biura podróży, hotele, ośrodki sportu i rekreacji, ośrodki pomocy społecznej, punkty informacji turystycznej, urzędy miasta, ZA GRANICĄ: Grecja, Cypr ZAGRANICA Erasmus, umowa dwustronna z Gerler Academy (Dania) wymiana studentów UPRAWNIENIA kurs pilotów wycieczek, ukończenie specjalności turystyka aktywna-wodna oraz rekreacja ruchowa: uprawnienia instruktora rekreacji ruchowej w ramach realizowanej specjalizacji Nowe kierunki na Wydziale Turystyki i Rekreacji 19 dr, 12 prof. nadzw., 2 prof. zw. 1 prof. tytularny,

18 18 WYDANIE SPECJALNE Szkoły Wyższe WIADOMOŚCI TURYSTYCZNE Nazwa uczelni, wydział i adres Kierunki i specjalności turystyczne Tryb studiów Poziomy kształcenia Kryteria przyjęć Czesne w roku akademickim 2009/2010 Praktyki Współpraca zagraniczna Dodatkowe uprawnienia Kursy GDS Certyfikaty językowe Nowe kierunki, specjalizacje, przedmioty związane z turystyką na rok akademicki 2009/2010 Kadra naukowa Wyższa Szkoła Turystyki i Hotelarstwa w Gdańsku, Wydział Turystyki, Handlu i Usług ul. Miszewskiego 12/13, Gdańsk, tel. (058) , faks (058) ŚLĄSKIE Akademia Wychowania Fizycznego im. Jerzego Kukuczki w Katowicach, Wydział Wychowania Fizycznego, Fizjoterapii ul. Mikołowska 72a, Katowice, tel. (032) , Beskidzka Wyższa Szkoła Umiejętności w Żywcu, Wydział Turystyki i Administracji ul. Grunwaldzka 5, Żywiec tel./faks (033) Górnośląska Wyższa Szkoła Handlowa im. W. Korfantego, Wydział Turystyki i Promocji Zdrowia ul. Harcerzy Września 3, Katowice, tel./fax tel. (32) , specjalności: zarządzanie w hotelarstwie i gastronomii, gastronomia i dietetyka, turystyka międzynarodowa, zarządzanie przedsiębiorstwem turystycznym, zarządzanie małą firmą, turystyka uzdrowiskowa, spa i wellness Kierunek: zarządzanie, specjalność: zarządzanie turystyką, hotelarstwem i gastronomią. specjalności: turystyka z agroturystyką, rekreacja z odnową psychosomatyczną, hotelarstwo z gastronomią I specjalności: turystyka międzynarodowa, hotelarstwo i gastronomia, tu- rystyka zdrowotna, agroturystyka, I turystyka uzdrowiskowa i odnowa biologiczna Studia (licencjackie):, złożenie kompletu dokumentów; postępowanie kwalifikacyjne (dla kandydatów na studia I będących absolwentami innych kierunków) studia (licencjackie): stacjonarne: 2150 zł/semestr, : 2050 zł/semestr, studia I (magisterskie): stacjonarne: 1800 zł/semestr : 1900 zł/semestr W KRAJU: w: hotelach, pensjonatach, ośrodkach wypoczynkowych, restauracjach i innych punktach gastronomicznych, Ośrodkach Informacji Turystycznej, biurach podróży, innych firmach i organizacjach turystycznych, hotelarskich i gastronomicznych, ZA GRANICĄ: Niemcy, Szwecja, Cypr, Grecja, Francja, Wlk. Brytania, Hiszpania, Włochy, USA studia :, specjalność zarządzanie turystyką, hotelarstwem i gastronomią: konkurs studia : 2100zł kierunek: turystyka i re- W KRAJU: biura podróży ZA GRANICĄ: hotele np. Grecja świadectw; test (egzamin) sprawkreacja: 1300zł, nościowy: 2 sprawdziany praktyczne do wyboru spośród 4 dyscyplin sportowych specjalność: zarządzanie turystyką, hotelarstwem i gastronomią studia stacjonarne i : 1800 zł W KRAJU: hotele, biura turystyczne, ośrodki wczasowe i gospodarstwa agroturystyczne, ZA GRANICĄ: Grecja, Egipt, Tunezja, Turcja W KRAJU I ZA GRANICĄ: Niemcy, : 430 zł/miesiąc; Hiszpania, Grecja, USA, Australia I 570 zł/miesiąc studia : : 1350 zł/semestr; 335 zł/miesiąc, I: 1550 zł/semestr 380 zł/miesiąc ZAGRANICA Erasmus, umowy o współpracy z uczelniami zagranicznymi oraz instytucjami i przedsiębiorstwami branży turystyczno-hotelarskiej (hotele, restauracje itp.) UPRAWNIENIA kursy: pilotów wycieczek, menadżera gastronomii, barmana-mixera, baristy, certyfikaty: ukończenia Kursu Menedżera Gastronomii, ukończenia Kursu Barmana-Mixera, ukończenia Kursu Baristy GDS specjalność 25 dr, na studiach : Zarządzanie małą firmą, studia : Menedżer SPA&Wellness, Nowoczesny Menedżer w Turystyce 14 dr hab., 14 prof. nadzw., 11 prof. zw. 11 prof. tytularnych ZAGRANICA Erasmus CERTYFIKATY JĘZYKOWE j. angielski: TELC, IES, LCCI, j. niemiecki: TELC, LCCI, j. hiszpański: LCCI 134 dr 24 dr hab. 24 prof. nadzw., 15 prof. zw. 1 prof. tytularny 40 prof. ZAGRANICA Leonardo da Vinci UPRAWNIENIA kursy 7 dr instruktora rekreacji ruchowej: narciarstwo zjazdowe, 4 dr hab. snowboard; instruktor sportu piłka siatkowa, pływanie 1 prof. zw. UPRAWNIENIA kurs pilotów wycieczek, kurs instruktorów rekreacji ruchowej: narciarstwo zjazdowe, tenis, windsurfing, żeglarstwo, nurkowanie, instruktor fitness, instruktor snowboardu; EURHODIP The Leading Hotel Schools in Europe, certyfikaty Microsoft GDS AnoMail 2007, CzartHotel, Europe Travel Map 2003, Galileo Desktop, Hotel-TK, masystent, Microsoft AutoRoute 2002, NetTur, Pensionnaire v 2.2, SART, SOHO, Voyager. Travel. OT 220 dr, 19 dr hab. 60 prof. nadzw., 37 prof. zw. ŚWIĘTOKRZYSKIE Wszechnica Świętokrzyska w Kielcach, Wydział Wychowania Fizycznego i Turystyki ul. E. Orzeszkowej 15, Kielce, tel./faks (041) , specjalność na kierunku pedagogika: pedagogika z turystyką kierunek: turystyka i rekreacja: 3260 zł studia : turystyka i rekreacja: 2600 zł pedagogika z turystyką: 2400 zł W KRAJU: gminy turystyczne, biura podróży, muzea, hotele, przedsiębiorstwa tu- wycieczek ZAGRANICA Erasmus UPRAWNIENIA kurs pilotów rystyczne, ośrodki wypoczynkowe, schroniska, ośrodki informacji turystycznej itp. ZA GRANICĄ 24 dr, 4 dr hab., 3 prof. nadzw., 2 prof. zw., 1 prof. tytularny, 2 prof. Wyższa Szkoła Ekonomii, Turystyki i Nauk Społecznych w Kielcach Wydział Ekonomii ul. Piwnika Ponurego 49, Kielce, tel Kierunek: hotelarstwo i turystyka I 250 zł, studia : 240 zł W KRAJU: hotele, biura turystyczne, ZA GRANICĄ: Grecja, Włochy, USA, Słowacja, Serbia, Czarnogóra, Bułgaria, Anglia, Irlandia, Niemcy ZAGRANICA Erasmus UPRAWNIENIA kurs pilotów wycieczek zagranicznych, kurs dotyczący obsługi przedsiębiorstwa turystycznego 17 dr, 4 prof. zw., 15 prof. WIELKOPOLSKIE Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Koninie, Wydział Społeczno-Techniczny specjalności: obsługa ruchu ul. Przyjaźni 1, Konin, turystycznego, rekreacja ruchowa tel. (063) , studia : 1600 zł W KRAJU i ZA GRANICĄ: Grecja ZAGRANICA Erasmus, Sokrates 7 dr, 7 dr hab., 6 prof nadzw. 2 prof. tytularnych Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Lesznie, Instytut Turystyki ul. Mickiewicza 5, Leszno, tel. (065) , specjalność zawodowa: turystyka i rekreacja, specjalizacja: aeroturystyka i turystyka zrównoważona ( studia stacjonarne), (studia ) studia : 1550 zł W KRAJU: hotelarstwo i pokrewne, biura podróży, informacje turystyczne ZA GRANICĄ: Grecja, Cypr, Hiszpania w różnych zakresach hotelarstwa ZAGRANICA Erasmus, Sokrates UPRAWNIENIA coroczne kursy organizowane wspólnie ze Stowarzyszeniem Pilotów w Poznaniu 11 dr, 2 prof. nadzw., 3 prof. zw. Uniwersytet Ekonomiczny w Poznaniu, Wydział Gospodarki Międzynarodowej al. Niepodległości 10, Poznań, tel. (061) , faks (061) , Kierunek: stosunki międzynarodowe, specjalności: polityka i ekonomika turystyki, zarządzanie hotelarstwem I nowa matura :, stara matura : rozmowa kwalifikacyjna W KRAJU ZAGRANICA Erasmus, Jean Monet, Sokrates, EASTWEB Asia Link 5 dr 1 dr hab. 1 prof. nadzw. 1 prof. zw. 1 prof. tytularny 1 prof. uczelniany Wyższa Szkoła Hotelarstwa i Gastronomii ul. Nieszawska 19, Poznań, tel. (061) , specjalności: hotelarstwo i gastronomia, obsługa ruchu turystycznego, zarządzanie i marketing w hotelarstwie, gastronomii, turystyce i rekreacji I 600 zł/miesiąc studia : 560 zł/miesiąc W KRAJU, ZA GRANICĄ: Grecja, Hiszpania, Norwegia, Irlandia, Wielka Brytania, Francja, Szwajcaria ZAGRANICA Erasmus, Sokrates UPRAWNIENIA kurs pilotów wycieczek zagranicznych, kurs dla hotelarzy, kurs barmański, kurs kelnerski, kurs kucharski kurs komputerowy z zakresu programu Fidelio (hotelarski) kurs pilotów wycieczek zagranicznych, kurs dla hotelarzy, kurs barmański, kurs kelnerski, kurs kucharski technologia żywności i żywienie człowieka 15 dr, 10 dr hab., 4 prof. nadzw., 8 prof. zw., 15 prof. tytularnych, 5 prof. Wyższa Szkoła Handlu i Usług Wydział Społeczno-Ekonomiczny ul. Zwierzyniecka 13, Poznań, tel./fax.: (061) specjalności: zarządzanie turystyką, animacja czasu wolnego : zarządzanie turystyką i zakładami hotelarskimi W KRAJU: Hotel Rzymski, Hotel Royal, ZAGRANICA Erasmus, fundusz stypendialny Hotel Dorian, Hotel Gromada, Rezydencja i szkoleniowy UPRAWNIENIA kurs pilotów wycieczek, Solei ZA GRANICĄ: Grecja, Elounda Blue kurs wychowawcy kolonijnego Palace a Luxury Collection Resort&Spa, Norwegia, laerdal, Lindstroen Hotel Wyższa Szkoła Zawodowa Kadry dla Europy, Wydział Ekonomii i Nauk Humanistycznych ul. Petera Mansfelda 4, Poznań, tel. (061) , Kierunek: turystyka i rekreacja; specjalności: zarządzanie w gospodarce turystycznej, ekoturystyka, hotelarstwo, turystyka aktywna i rekreacja ruchowa; Studia stacjonarne: 415 zł/miesiąc Studia : 345 zł./miesiąc W KRAJU 22 dr, 5 dr hab. ZACHODNIOPOMORSKIE Uniwersytet Szczeciński, Wydział Nauk o Ziemi ul. Mickiewicza 18, Szczecin tel , tel./fax: , www: univ. szczecin. pl/wnoz Wyższa Szkoła Ekonomiczno-Turystyczna w Szczecinie ul. 3 Maja 1a, Szczecin, tel. (091) Wyższa Szkoła Zawodowa Oeconomicus Polskiego Towarzystwa Ekonomicznego w Szczecinie pl. Kilińskiego 3, Szczecin, tel. (091) , studia specjalność: krajoznawstwo i waloryzacja turystyczna, organizacja i obsługa turystyki i rekreacji, studia I turystyki I i rekreacji, specjalność: turystyka morska i nadmorska specjalność: usługi turystyczne Kierunek: gospodarka turystyczna i hotelarstwo studia : ok zł (nie zatwierdzone przez Senat) 9 rat po 400 zł (3600 zł/rok) 3950 zł/rok, studia : 3550 zł/rok W KRAJU: hotele, biura podróży w całej ZAGRANICA Erasmus, Sokrates UPRAWNIENIA pilotaż (uzupełnienie programu kursu pilota wycieczek 26 dr, Polsce, ZA GRANICĄ: hotele, biura podróży w Grecji, Włoszech umożliwiające przystąpienie do egzaminu państwowego), animator turystyki i rekreacji CERTYFIKATY REKLAMOWE wybrany B2 W KRAJU I ZA GRANICĄ: Cypr, Grecja, Francja, Niemcy W KRAJU: biura turystyczne, hotele, promy 16 dr hab. 3 prof. nadzw. 7 prof. zw. 10 prof. tytularnych 6 prof. UPRAWNIENIA kursy: pilota wycieczek, przewodników turystycznych po Szczecinie i województwie zachodniopomorskim, wychowawców koloni i obozów, patentów motorowodnych, instruktora rekreacji ruchowej, zajęcia z zakresu ratownictwa wodnego 6 dr 2 dr hab., 4 prof. zw., 2 prof. UPRAWNIENIA kurs na pilotów wycieczek krajowych, opiekunów wypoczynku dzieci i młodzieży 24 dr 3 dr hab. 4 prof. tytularnych INNE SZKOŁY, OD KTÓRYCH REDAKCJA NIE OTRZYMAŁA ANKIETY Dolnośląskie: Wyższa Szkoła Zarządzania Edukacja Wydział Turystyki w Kłodzku ul.wyspiańskiego 2 F, Kujawsko-pomorskie: Uniwersytet im. Kazimierza Wielkiego w Bydgoszczy, Wydział Nauk Przyrodniczych, Instytut Geografii: ul. Mińska 15, Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu, Wydział Biologii i Nauk o Ziemi ul. Gagarina 11, Lubelskie: Uniwersytet Marii Curie Skłodowskiej w Lublinie, Wydział Biologii i Nauk o Ziemi, pl. M. Curie-Skłodowskiej 5, Małopolskie: Uniwersytet Pedagogiczny im. Komisji Edukacji Narodowej w Krakowie, Wydział Geograficzno-Biologiczny ul. Podchorążych 2, Śląskie: Wyższa Szkoła Hotelarstwa i Turystyki w Częstochowie, Wydział Turystyki ul. Ogrodowa 47, Mazowieckie: Wyższa Szkoła Kultury Fizycznej i Turystyki im. H. Konopackiej, ul. Staszica 1, Akademia Podlaska w Siedlcach, Wydział Przyrodniczy, ul. Konarskiego 2, Uczelnia Warszawska im. Marii Skłodowskiej-Curie (dawniej: Wyższa Szkoła Działalności Gospodarczej), Instytut Turystyki i Rekreacji, ul. Łabiszyńska 25, Świętokrzyskie: Wyższa Szkoła Umiejętności im. Stanisława Staszica w Kielcach ul. Wesoła 52, Uniwersytet Humanistyczno-Przyrodniczy Jana Kochanowskiego w Kielcach ul. Żeromskiego 5, Wyższa Szkoła Ekonomii i Prawa im. prof. Edwarda Lipińskiego w Kielcach, Wydział Ekonomii ul. Jagiellońska 109 A, Wielkopolskie: Akademia Wychowania Fizycznego im. Eugeniusza Piaseckiego w Poznaniu, Wydział Turystyki i Rekreacji ul. Królowej Jadwigi 27/39, Gnieźnieńska Wyższa Szkoła Humanistyczno-Menadżerska, ul. Pstrowskiego 3a, Pomorskie: Akademia Pomorska w Słupsku ul. Arciszewskiego 22a, Europejska Szkoła Hotelarstwa, Turystyki i Przedsiębiorczości Szkoła Wyższa w Sopocie ul. Zamkowa Góra 25, Warmińsko-mazurskie: Elbląska Uczelnia Humanistyczno-Ekonomiczna, Wydział Nauk Ekonomicznych, ul. Lotnicza 2, Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Elblągu, kierunek Ekonomia, ul. Wojska Polskiego 1, Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa im. Papieża Jana Pawła II w Białej Podlaskiej ul. Sidorska 95/97, Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Krośnie, Instytut Kultury Fizycznej, ul. Rynek 1, Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Oświęcimiu, kierunek Zarządzanie, ul. Kolbego 8, Prywatna Wyższa Szkoła Ochrony Środowiska, Wydział Turystyki i Rekreacji, ul. Zubrzyckiego 6, Wyższa Szkoła Bankowa we Wrocławiu ul. Fabryczna 29-31, Wyższa Szkoła Ekonomiczno-Humanistyczna, kierunek Zarządzanie, Gen. Wł. Sikorskiego 4 i 4c,

19 WIADOMOŚCI TURYSTYCZNE Szkoły Wyższe WYDANIE SPECJALNE 19 Akademia Górniczo-Hutnicza im. Stanisława Staszica w Krakowie Wydział Geologii, Geofizyki i Ochrony Środowiska zaprasza do podjęcia studiów na nowo otwartym kierunku TURYSTYKA I REKREACJA W roku akademickim 2009/2010 oferujemy stacjonarne studia (licencjackie) W roku akademickim 2010/2011 otwieramy studia oraz stacjonarne i studia I (magisterskie) na specjalnościach: geoturystyka, turystyka międzynarodowa, zarządzanie walorami turystycznymi Studenci kierunku Turystyka i Rekreacja na naszym Wydziale otrzymują podstawową i specjalistyczną wiedzę z zakresu: przemysłu turystycznego ekonomii, zarządzania i finansów przedsiębiorstwa turystycznego informatyki w zastosowaniu do turystyki nauk o Ziemi i środowisku naturalnym nauk humanistycznych niezbędną do: tworzenia produktu turystycznego projektowania tras i imprez turystycznych obsługi ruchu turystycznego objaśniania geologii, geografii i historii zwiedzanego terenu praktycznego wykorzystania narzędzi informatycznych zorganizowania i prowadzenia własnej firmy turystycznej Nasi studenci są przygotowani do podjęcia pracy w: biurach podróży, przedstawicielstwach firm turystycznych w kraju i zagranicą hotelach, pensjonatach, ośrodkach wczasowych i sportowo-rekreacyjnych, własnych firmach turystycznych, szczególnie obsługujących turystykę kwalifikowaną organach administracji państwowej i samorządowej wszystkich szczebli szkolnictwie średnim i wyższym parkach narodowych, krajobrazowych i geoparkach Akademia Górniczo-Hutnicza im. Stanisława Staszica Wydział Geologii, Geofizyki i Ochrony Środowiska Kraków, al. Mickiewicza 30, dziekanat studiów stacjonarnych: (012) Informacja o studiach na kierunku turystyka i rekreacja: (012)

20 20 PROMOCJA Szkoły Wyższe WIADOMOŚCI TURYSTYCZNE

Katedra Marketingu. Wydział Zarządzania. Koło Naukowe Komunikacji Marketingowej PRYZMAT

Katedra Marketingu. Wydział Zarządzania. Koło Naukowe Komunikacji Marketingowej PRYZMAT Katedra Marketingu Wydział Zarządzania Koło Naukowe Komunikacji Marketingowej PRYZMAT Drogi studencie! Dziękujemy, że zainteresowała Cię oferta Katedry Marketingu Wydziału Zarządzania Uniwersytetu Gdańskiego!

Bardziej szczegółowo

WYDZIAŁ ZARZĄDZANIA. 16-001 Kleosin ul. Ojca Tarasiuka 2 tel. (085) 746-98-01 http://www.pb.edu.pl/zarz. Dziekan Dr hab. ZOFIA TOMCZONEK, prof.

WYDZIAŁ ZARZĄDZANIA. 16-001 Kleosin ul. Ojca Tarasiuka 2 tel. (085) 746-98-01 http://www.pb.edu.pl/zarz. Dziekan Dr hab. ZOFIA TOMCZONEK, prof. WYDZIAŁ ZARZĄDZANIA 16-001 Kleosin ul. Ojca Tarasiuka 2 tel. (085) 746-98-01 http://www.pb.edu.pl/zarz Dziekan Dr hab. ZOFIA TOMCZONEK, prof. nzw Prodziekani ds. Studenckich i Dydaktyki Dr BARBARA WOJSZNIS

Bardziej szczegółowo

Turystyka dziedzictwa przemysłowego w programach uczelni kształcących na kierunkach turystycznych (zarys).

Turystyka dziedzictwa przemysłowego w programach uczelni kształcących na kierunkach turystycznych (zarys). Turystyka dziedzictwa przemysłowego w programach uczelni kształcących na kierunkach turystycznych (zarys). Bartosz Zalewski Zabrze 05 Turystyka dziedzictwa przemysłowego (nazywana także przemysłową lub

Bardziej szczegółowo

KOMUNIKATY. Anita Wojtaœ* Pracownicy z internetu. Kandydat w sieci

KOMUNIKATY. Anita Wojtaœ* Pracownicy z internetu. Kandydat w sieci KOMUNIKATY Anita Wojtaœ* Pracownicy z internetu Oferty pracy umieszczane online to tylko jeden z wielu sposobów poszukiwania pracowników przez internet. Gama us³ug e-rekrutacyjnych stale siê poszerza,

Bardziej szczegółowo

Raport WSB 2014 www.wsb.pl

Raport WSB 2014 www.wsb.pl Studenci, Absolwenci, Pracodawcy. Raport WSB 2014 www.wsb.pl WPROWADZENIE prof. dr hab. Marian Noga Dyrektor Instytutu Współpracy z Biznesem WSB we Wrocławiu Z przyjemnością oddaję w Państwa ręce pierwszy

Bardziej szczegółowo

KATALOG PRZEDMIOTÓW (PAKIET INFORMACYJNY ECTS) KIERUNEK TURYSTYKA I REKREACJA STUDIA PIERWSZEGO STOPNIA

KATALOG PRZEDMIOTÓW (PAKIET INFORMACYJNY ECTS) KIERUNEK TURYSTYKA I REKREACJA STUDIA PIERWSZEGO STOPNIA KATALOG PRZEDMIOTÓW (PAKIET INFORMACYJNY ECTS) KIERUNEK TURYSTYKA I REKREACJA STUDIA PIERWSZEGO STOPNIA Legnica 2011/2012 Kierunek Turystyka i rekreacja Organizacja turystyki i rekreacji Absolwent Państwowej

Bardziej szczegółowo

STUDIA Z GWARANCJĄ SUKCESU

STUDIA Z GWARANCJĄ SUKCESU Wyższa Szkoła Administracji Publicznej im. Stanisława Staszica w Białymstoku Wyższa Szkoła Administracji Publicznej im. Stanisława Staszica w Białymstoku ul. Ks.Stanisława Suchowolca 6, 15-567 Białystok

Bardziej szczegółowo

Liczba kandydatów na kierunek informatyka w roku akademickim 2013/2014 oraz 2014/2015

Liczba kandydatów na kierunek informatyka w roku akademickim 2013/2014 oraz 2014/2015 Liczba kandydatów na kierunek informatyka w 2013/2014 oraz 2014/2015 INFORMATYKA Lp Nazwa uczelni Studia I stopnia stacjonarne Studia I stopnia niestacjonarne Studia II stopnia stacjonarne Studia II stopnia

Bardziej szczegółowo

Ankieta - Studia Master

Ankieta - Studia Master Ankieta - Studia Master Internationales Hochschulinstitut Zittau został założony w roku 1993. Ten najmłodszy uniwersytet Saksonii oferuje 4 kierunki studiów: naukę o przedsiębiorstwie, inżyrię ekonomiczną,

Bardziej szczegółowo

RZĄDOWY PROGRAM KIERUNKI ZAMAWIANE. Studiuj kierunki strategiczne dla Polski! prof. Barbara Kudrycka minister nauki i szkolnictwa wyższego

RZĄDOWY PROGRAM KIERUNKI ZAMAWIANE. Studiuj kierunki strategiczne dla Polski! prof. Barbara Kudrycka minister nauki i szkolnictwa wyższego RZĄDOWY PROGRAM KIERUNKI ZAMAWIANE Studiuj kierunki strategiczne dla Polski! prof. Barbara Kudrycka minister nauki i szkolnictwa wyższego Sukces KIERUNKÓW ZAMAWIANYCH 2008 pilotaŝ programu: wpłynęło 51

Bardziej szczegółowo

Lp. Nazwa Uczelni Oferta kształcenia podyplomowego

Lp. Nazwa Uczelni Oferta kształcenia podyplomowego Lp. Nazwa Uczelni Oferta kształcenia podyplomowego 1 Warszawska Szkoła Zarządzania - Szkoła WyŜsza 10 2 WyŜsza Szkoła Pedagogiczna w Łodzi 93,12 3 WyŜsza Szkoła Gospodarowania Nieruchomościami 86,61 4

Bardziej szczegółowo

Witamy na Konferencji otwarcia Projektu. Szansa na przyszłość. Studia Edukacja przedszkolna i wczesnoszkolna.

Witamy na Konferencji otwarcia Projektu. Szansa na przyszłość. Studia Edukacja przedszkolna i wczesnoszkolna. Witamy na Konferencji otwarcia Projektu Szansa na przyszłość. Studia Edukacja przedszkolna i wczesnoszkolna. Jakie tematy zostaną poruszone Ogólne informacje o Projekcie Ogólny zarys Projektu Problem,

Bardziej szczegółowo

OFERTA STUDIÓW II STOPNIA W INSTYTUCIE FILOLOGII ROMAŃSKIEJ UJ

OFERTA STUDIÓW II STOPNIA W INSTYTUCIE FILOLOGII ROMAŃSKIEJ UJ OFERTA STUDIÓW II STOPNIA W INSTYTUCIE FILOLOGII ROMAŃSKIEJ UJ Terminy rejestracji na II stopień filologii francuskiej, specjalizacja filologiczna oraz na Języki i Kulturę Krajów Romańskich: I nabór: rejestracja

Bardziej szczegółowo

Wydział Filologiczny. kierunek specjalność tryb/forma studiów

Wydział Filologiczny. kierunek specjalność tryb/forma studiów zał. nr 1 do Uchwały Senatu dotyczącej warunków i trybu rekrutacji na studia stacjonarne i niestacjonarne w roku akademickim 2014/2015 z dnia 29 kwietnia 2013 r. Wydział Filologiczny Filologia filologia

Bardziej szczegółowo

Lp. Nazwa Uczelni PrestiŜ

Lp. Nazwa Uczelni PrestiŜ Lp. Nazwa Uczelni PrestiŜ 1 Akademia Leona Koźmińskiego 10 2 Szkoła WyŜsza Psychologii Społecznej 66,73 3 Polsko-Japońska WyŜsza Szkoła Technik Komputerowych 35,75 4 Uczelnia Łazarskiego 29,13 5 Collegium

Bardziej szczegółowo

Wydział Matematyki Stosowanej. Politechniki Śląskiej w Gliwicach

Wydział Matematyki Stosowanej. Politechniki Śląskiej w Gliwicach Wydział Matematyki Stosowanej Politechniki Śląskiej w Gliwicach Wydział Matematyki Stosowanej jeden z 13 wydziałów Politechniki Śląskiej w Gliwicach. Od kilkunastu lat główną siedzibą Wydziału oraz Instytutu

Bardziej szczegółowo

Oferta studiów 2015/2016

Oferta studiów 2015/2016 Oferta studiów 2015/2016 Zapraszamy na cieszące się dużym zainteresowaniem kandydatów i renomą, atrakcyjne studia 1.stopnia (licencjackie), 2. stopnia (magisterskie) i 3. stopnia (doktoranckie) na kierunkach:

Bardziej szczegółowo

31-052 Kraków ul. Miodowa 41 tel./fax: (012) 426 20 60 e-mail: redakcja@rynekpracy.pl

31-052 Kraków ul. Miodowa 41 tel./fax: (012) 426 20 60 e-mail: redakcja@rynekpracy.pl Rynek informatyków w województwie kujawsko-pomorskim o f e r t a s p r z e d a ż y r a p o r t u KRAKÓW 2009 31-052 Kraków ul. Miodowa 41 tel./fax: (012) 426 20 60 e-mail: redakcja@rynekpracy.pl www.sedlak.pl

Bardziej szczegółowo

studia I stopnia stacjonarne studia I stopnia niestacjonarne studia II stopnia stacjonarne studia II stopnia niestacjonarne liczba kandydatów ogółem

studia I stopnia stacjonarne studia I stopnia niestacjonarne studia II stopnia stacjonarne studia II stopnia niestacjonarne liczba kandydatów ogółem Liczba kandydatów na kierunek informatyka 2013-2014 - uczelnie studia I stopnia stacjonarne studia I stopnia niestacjonarne studia II stopnia stacjonarne studia II stopnia niestacjonarne lp nazwa uczelni

Bardziej szczegółowo

Wynagrodzenia i świadczenia pozapłacowe specjalistów

Wynagrodzenia i świadczenia pozapłacowe specjalistów Wynagrodzenia i świadczenia pozapłacowe specjalistów Wynagrodzenia i podwyżki w poszczególnych województwach Średnie podwyżki dla specjalistów zrealizowane w 2010 roku ukształtowały się na poziomie 4,63%.

Bardziej szczegółowo

Załącznik nr 2 do Uchwały Senatu UG nr 20/09

Załącznik nr 2 do Uchwały Senatu UG nr 20/09 Nabór WYDZIAŁ BIOLOGII ŚRODOWISKOWE STUDIUM DOKTORANCKIE Z BIOLOGII I OCEANOLOGII Postępowanie konkursowe (na podstawie złożonych dokumentów) Termin i miejsce postępowania rekrutacyjnego 15 lipca 2009

Bardziej szczegółowo

Charakterystyka krajowych i zagranicznych podróży mieszkańców Polski w 2014 roku

Charakterystyka krajowych i zagranicznych podróży mieszkańców Polski w 2014 roku Charakterystyka krajowych i zagranicznych podróży mieszkańców Polski w 2014 roku W 2014 r. badania statystyczne w zakresie zagranicznej turystyki przyjazdowej i wyjazdowej oraz krajowej prowadzone były

Bardziej szczegółowo

KTO W POLSCE SZUKA PRACY? RAPORT SERWISU SZYBKOPRACA.PL

KTO W POLSCE SZUKA PRACY? RAPORT SERWISU SZYBKOPRACA.PL KTO W POLSCE SZUKA PRACY? RAPORT SERWISU SZYBKOPRACA.PL Poprawa koniunktury na rynku pracy zachęca Polaków do bardziej aktywnego poszukiwania nowego zatrudnienia. Eksperci serwisu rekrutacyjnego Szybkopraca.pl,

Bardziej szczegółowo

British American Tobacco Polska. Biznes, Nauka i CSR

British American Tobacco Polska. Biznes, Nauka i CSR British American Tobacco Polska Biznes, Nauka i CSR Akademia Augustowska British American Tobacco Polska Firma obecna w Polsce od 1991 roku a od 1997 pod nazwą British American Tobacco Polska W 2008 roku

Bardziej szczegółowo

Bilans Kapitału Ludzkiego Oczekiwania, aspiracje i wybory edukacyjne młodych a realia zachodniopomorskiego rynku pracy

Bilans Kapitału Ludzkiego Oczekiwania, aspiracje i wybory edukacyjne młodych a realia zachodniopomorskiego rynku pracy 2014 Bilans Kapitału Ludzkiego Oczekiwania, aspiracje i wybory edukacyjne młodych a realia zachodniopomorskiego rynku pracy Patrycja Antosz Szczecin 10 czerwca 2014r. PRELEGENCI Prelegent: Patrycja Antosz

Bardziej szczegółowo

Zasady rekrutacji studentów na wyjazd w ramach programu Erasmus + w roku akademickim 2014/2015

Zasady rekrutacji studentów na wyjazd w ramach programu Erasmus + w roku akademickim 2014/2015 Zasady rekrutacji studentów na wyjazd w ramach programu Erasmus + w roku akademickim 2014/2015 Wyjazdy stypendialne Studia za granicą w ramach Programu Erasmus + traktowane są jako część programu studiów

Bardziej szczegółowo

Oceny pisemnych egzaminów językowych dokonują lektorzy Zespołu Języków Obcych SWSPiZ według przyjętych przez nich kryteriów oceniania.

Oceny pisemnych egzaminów językowych dokonują lektorzy Zespołu Języków Obcych SWSPiZ według przyjętych przez nich kryteriów oceniania. Regulaminu rekrutacji studentów na wyjazdy w ramach programu Socrates/Erasmus Na podstawie Karty Erasmusa nadanej Społecznej Wyższej Szkole Przedsiębiorczości i Zarządzania (SWSPiZ) przez Komisję Europejską

Bardziej szczegółowo

KATALOG PRZEDMIOTÓW (PAKIET INFORMACYJNY ECTS) KIERUNEK ZARZĄDZANIE STUDIA PIERWSZEGO STOPNIA

KATALOG PRZEDMIOTÓW (PAKIET INFORMACYJNY ECTS) KIERUNEK ZARZĄDZANIE STUDIA PIERWSZEGO STOPNIA KATALOG PRZEDMIOTÓW (PAKIET INFORMACYJNY ) KIERUNEK ZARZĄDZANIE STUDIA PIERWSZEGO STOPNIA Legnica 2011/2012 Kierunek: Zarządzanie Zarządzanie przedsiębiorstwem Absolwenci specjalności zarządzanie przedsiębiorstwem

Bardziej szczegółowo

Czy rynek pracy potrzebuje absolwentów szkół wyższych? Analiza porównawcza pomiędzy regionami.

Czy rynek pracy potrzebuje absolwentów szkół wyższych? Analiza porównawcza pomiędzy regionami. OGÓLNOPOLSKA KONFERENCJA BIUR KARIER 13-14 września 2012r. Innowacyjna działalność Akademickich Biur Karier w dobie globalizacji oraz permanentnego kryzysu gospodarczego Czy rynek pracy potrzebuje absolwentów

Bardziej szczegółowo

RANKING PROGRAMÓW MBA 2012

RANKING PROGRAMÓW MBA 2012 RANKING PROGRAMÓW MBA 2012 Pytania dotyczą roku akademickiego 2011/2012. Ankietę należy wypełnić dla każdego programu oddzielnie. Ankieta dotyczy programów, które są aktywne tj. rekrutują studentów i prowadzą

Bardziej szczegółowo

XIII LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCE z ODDZIAŁAMI DWUJĘZYCZNYMI im. płk. L. LISA-KULI

XIII LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCE z ODDZIAŁAMI DWUJĘZYCZNYMI im. płk. L. LISA-KULI Gimnazjalisto! W roku szkolnym 2014/15 oferujemy Ci 5 klas ogólnych od drugiego roku nauczania sprofilowanych zgodnie z preferencjami uczniów. Klasa 1a z rozszerzonym programem nauczania języka polskiego,

Bardziej szczegółowo

Kierunek ZARZĄDZANIE Specjalność:

Kierunek ZARZĄDZANIE Specjalność: Uniwersytet Szczeciński Wydział Nauk Ekonomicznych i Zarządzania Kierunek ZARZĄDZANIE Specjalność: Kształtowanie menedżera Kompetencje menedżerskie wiedza doświadczenie umiejętności praktyki PODSTAWOWA

Bardziej szczegółowo

Funkcjonowanie kolegiów nauczycielskich i nauczycielskich kolegiów języków obcych. Stan obecny, planowane zmiany.

Funkcjonowanie kolegiów nauczycielskich i nauczycielskich kolegiów języków obcych. Stan obecny, planowane zmiany. Ul. Szkolna 3, 77-400 Złotów, tel. (067) 265 01 85, fax.(67) 265 01 90 Małgorzata Chołodowska NKJO w Złotowie Funkcjonowanie kolegiów nauczycielskich i nauczycielskich kolegiów języków obcych. Stan obecny,

Bardziej szczegółowo

mobilności pracowników i jej j znaczenie dla umiędzynarodowienia Maria Golińska ekspert boloński

mobilności pracowników i jej j znaczenie dla umiędzynarodowienia Maria Golińska ekspert boloński Dobre praktyki w zakresie mobilności pracowników i jej j znaczenie dla umiędzynarodowienia Maria Golińska ekspert boloński Uważamy, że mobilność studentów i pracowników naukowych jest niezbywalnym zadaniem

Bardziej szczegółowo

Zasady rekrutacji studentów na wyjazd w ramach programu Erasmus + w roku akademickim 2015/2016

Zasady rekrutacji studentów na wyjazd w ramach programu Erasmus + w roku akademickim 2015/2016 Zasady rekrutacji studentów na wyjazd w ramach programu Erasmus + w roku akademickim 2015/2016 Wyjazdy stypendialne Studia za granicą w ramach Programu Erasmus + traktowane są jako część programu studiów

Bardziej szczegółowo

Uprawnienia laureatów i finalistów Olimpiady Wiedzy Ekonomicznej

Uprawnienia laureatów i finalistów Olimpiady Wiedzy Ekonomicznej 1 2 Akademia Ekonomiczna w Katowicach Akademia Ekonomiczna w Poznaniu finanse i rachunkowość zarządzanie Wydział Ekonomii i Zarządzania www.kandydaci.ae.katow ice.pl/?contentid=1992 nr 11 z 28 października

Bardziej szczegółowo

ZARZĄDZENIE Nr 68/2005 Rektora Uniwersytetu Wrocławskiego z dnia 18 lipca 2005 r.

ZARZĄDZENIE Nr 68/2005 Rektora Uniwersytetu Wrocławskiego z dnia 18 lipca 2005 r. ZARZĄDZENIE Nr 68/2005 Rektora Uniwersytetu Wrocławskiego w sprawie utworzenia w Uniwersytecie Wrocławskim Kolegium Międzywydziałowych Indywidualnych Studiów Humanistycznych Na podstawie art. 49 ust. 2

Bardziej szczegółowo

Raport. Badanie Losów Absolwentów INFORMATYKA

Raport. Badanie Losów Absolwentów INFORMATYKA RPk-0332/06/10 Raport Badanie Losów Absolwentów INFORMATYKA 2010 Przygotowały: Emilia Kuczewska Marlena Włodkowska 1. Cel badań Badania ankietowe przeprowadzone wśród absolwentów kierunku Informatyka,

Bardziej szczegółowo

KUL. Lubelski Jana Pawła II. filologia angielska

KUL. Lubelski Jana Pawła II. filologia angielska KUL Katolicki Uniwersytet Lubelski Jana Pawła II filologia angielska 2 Projekt i opracowanie: Dział Informacji i Promocji KUL, oinfo@kul.pl filologia angielska Tryby studiów I stopnia (licencjackie) stacjonarne

Bardziej szczegółowo

stanu na koniec okresu Bezrobotni według Osoby do 12 miesięcy nauki ogółem od dnia ukończenia

stanu na koniec okresu Bezrobotni według Osoby do 12 miesięcy nauki ogółem od dnia ukończenia INFORMACJA LOKALNA O ZAWODZIE POZOSTALI SPECJALIŚCI DS. ZARZĄDZANIA ZASOBAMI LUDZKIMI (242390) ANALIZA SYTUACJI NA RYNKU PRACY Zawód Pozostali specjaliści ds. zarządzania zasobami ludzkimi to jeden z 2360

Bardziej szczegółowo

Znakomita większość udziałowców Spółki to doświadczeni nauczyciele akademiccy, pracujący od lat w Uniwersytecie Ekonomicznym w Krakowie.

Znakomita większość udziałowców Spółki to doświadczeni nauczyciele akademiccy, pracujący od lat w Uniwersytecie Ekonomicznym w Krakowie. Wyższa Szkoła Ekonomiczna w Bochni figuruje w rejestrze niepublicznych szkół wyższych Ministerstwa Edukacji Narodowej i Sportu pod numerem 47 na mocy decyzji Ministra Edukacji Narodowej z dnia 7 września

Bardziej szczegółowo

Lp. Nazwa Uczelni Innowacyjność

Lp. Nazwa Uczelni Innowacyjność Lp. Nazwa Uczelni Innowacyjność 1 WyŜsza Szkoła Ekonomii i Innowacji w Lublinie 10 2 Polsko-Japońska WyŜsza Szkoła Technik Komputerowych 75,73 3 WyŜsza Szkoła Bankowa we 71,97 4 Szkoła WyŜsza im. Pawła

Bardziej szczegółowo

OCENA JAKO CI KSZTAŁCENIA W SGGW J ZYKI OBCE

OCENA JAKO CI KSZTAŁCENIA W SGGW J ZYKI OBCE OCENA JAKO CI KSZTAŁCENIA W SGGW J ZYKI OBCE Wyniki bada ankietowych prowadzonych elektronicznie z wykorzystaniem systemu EHMS w roku akademickim 009/00 W roku akademickim 009/00 badaniom ankietowym poddano

Bardziej szczegółowo

31-052 Kraków ul. Miodowa 41 tel./fax: (012) 426 20 60 e-mail: redakcja@rynekpracy.pl

31-052 Kraków ul. Miodowa 41 tel./fax: (012) 426 20 60 e-mail: redakcja@rynekpracy.pl Gdzie uczą zarządzad zasobami ludzkimi? Częśd pierwsza: Kraków KRAKÓW 2010 31-052 Kraków ul. Miodowa 41 tel./fax: (012) 426 20 60 e-mail: redakcja@rynekpracy.pl www.sedlak.pl www.rynekpracy.pl www.wynagrodzenia.pl

Bardziej szczegółowo

www.uniwersytet-dzieciecy.pl Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy Przedsiębiorczość dla najmłodszych

www.uniwersytet-dzieciecy.pl Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy Przedsiębiorczość dla najmłodszych www.uniwersytet-dzieciecy.pl Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy Przedsiębiorczość dla najmłodszych Kim jesteśmy? Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy to ogólnopolski, nieodpłatny program edukacji ekonomicznej

Bardziej szczegółowo

DOP-0212-90/13. Poznań, 20 czerwca 2013 roku

DOP-0212-90/13. Poznań, 20 czerwca 2013 roku DOP-0212-90/13 Poznań, 20 czerwca 2013 roku Zarządzenie nr 90/2013 Rektora Uniwersytetu Przyrodniczego w Poznaniu z dnia 20 czerwca 2013 roku w sprawie wprowadzenia procedury zasięgania opinii absolwentów

Bardziej szczegółowo

Pozycjonowanie Wydziału. Trójmiasta i kraju. mgr Adam Szczęch, dr Marcin Wołek, dr Marcin Skurczyński, Wydział Ekonomiczny

Pozycjonowanie Wydziału. Trójmiasta i kraju. mgr Adam Szczęch, dr Marcin Wołek, dr Marcin Skurczyński, Wydział Ekonomiczny Pozycjonowanie Wydziału Ekonomicznego na mapie edukacyjnej Trójmiasta i kraju mgr Adam Szczęch, dr Marcin Wołek, dr Marcin Skurczyński, Wydział Ekonomiczny Najpopularniejsze kierunki studiów na studiach

Bardziej szczegółowo

Jeśli pragniesz zrealizować marzenia w zakresie finansów, polecamy Ci kierunek technik ekonomista.

Jeśli pragniesz zrealizować marzenia w zakresie finansów, polecamy Ci kierunek technik ekonomista. Jeśli pragniesz zrealizować marzenia w zakresie finansów, polecamy Ci kierunek technik ekonomista. Jeżeli jesteś osobą mającą wszechstronne zainteresowania, interesujesz się tym, co dzieje się wokół Ciebie

Bardziej szczegółowo

TURYSTYKA I REKREACJA

TURYSTYKA I REKREACJA PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA W SULECHOWIE INSTYTUT ADMINISTRACJI I TURYSTYKI Zaprasza do studiowania kierunku TURYSTYKA I REKREACJA www.pwsz.sulechow.pl e-mail: sek-ipia@pwsz.sulechow.pl Koncepcja

Bardziej szczegółowo

Klasa OH (wstępna dwujęzyczna z językiem hiszpańskim)

Klasa OH (wstępna dwujęzyczna z językiem hiszpańskim) W roku szkolnym 2014/15 proponujemy: Symbol oddziału Przedmioty z rozszerzonym programem nauczania Języki obce Przedmioty uwzględnione w procesie rekrutacji 0H historia geografia język hiszpański język

Bardziej szczegółowo

Wykształcenie na zamówienie

Wykształcenie na zamówienie Wykształcenie na zamówienie Wyniki tegorocznej edycji konkursu na kierunki zamawiane Według szacunków ministerstwa, w roku 2013 w polskim przemyśle zabraknie ponad 46 tys. inżynierów, a w usługach ponad

Bardziej szczegółowo

Zasady rekrutacji studentów na wyjazd w ramach programu LLP Erasmus w roku akademickim 2013/2014

Zasady rekrutacji studentów na wyjazd w ramach programu LLP Erasmus w roku akademickim 2013/2014 Zasady rekrutacji studentów na wyjazd w ramach programu LLP Erasmus w roku akademickim 2013/2014 Wyjazdy stypendialne Studia za granicą w ramach Programu Erasmus traktowane są jako część programu studiów

Bardziej szczegółowo

Uprawnienia laureatów i finalistów Olimpiady Wiedzy Ekonomicznej

Uprawnienia laureatów i finalistów Olimpiady Wiedzy Ekonomicznej 1 2 3 4 5 Akademia Ekonomiczna w Katowicach Akademia Górniczo-Hutnicza w Krakowie Akademia im. Jana Długosza w Częstochowie Akademia Podlaska w Siedlcach Akademia Techniczno- Humanistyczna w Bielsku- Białej

Bardziej szczegółowo

Wydział Nauk Ekonomicznych i Technicznych KIERUNEK FINANSE I RACHUNKOWOŚĆ studia stacjonarne i niestacjonarne licencjackie (I stopnia)

Wydział Nauk Ekonomicznych i Technicznych KIERUNEK FINANSE I RACHUNKOWOŚĆ studia stacjonarne i niestacjonarne licencjackie (I stopnia) Wydział Nauk Ekonomicznych i Technicznych KIERUNEK FINANSE I RACHUNKOWOŚĆ studia stacjonarne i niestacjonarne licencjackie (I stopnia) Specjalności: finanse przedsiębiorstw informatyka w finansach Ulotka

Bardziej szczegółowo

Kierunki studiów - uczelnie - studia Kierunki zamawiane w roku akademickim 2009/2010

Kierunki studiów - uczelnie - studia Kierunki zamawiane w roku akademickim 2009/2010 22 czerwca Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego uzyskało zgodę na zwiększenie puli środków przeznaczonych na program "kierunki zamawiane". Celem programu jest wykształcenie dodatkowo kilkudziesięciu

Bardziej szczegółowo

rozszerzony - część pisemna). studia I stopnia (3-letnie)

rozszerzony - część pisemna). studia I stopnia (3-letnie) zał. nr 1 do Uchwały Senatu dotyczącej warunków i trybu rekrutacji na studia stacjonarne i niestacjonarne w roku akademickim 2015/2016 z dnia 28 kwietnia 2014 r. Wydział Filologiczny Architektura Stacjonarne

Bardziej szczegółowo

4 Zasady przyjmowania kandydatów z orzeczeniem o niepełnosprawności na studia w roku akademickim 2012/2013 określa załącznik nr 5 niniejszej Uchwały.

4 Zasady przyjmowania kandydatów z orzeczeniem o niepełnosprawności na studia w roku akademickim 2012/2013 określa załącznik nr 5 niniejszej Uchwały. UCHWAŁA NR 103 /11 Senatu Akademii Wychowania Fizycznego im. Eugeniusza Piaseckiego w Poznaniu z dnia 24 maja 2011 r. w sprawie określenia warunków i trybu rekrutacji na studia w Akademii Wychowania Fizycznego

Bardziej szczegółowo

Akademia Pomorska w Słupsku

Akademia Pomorska w Słupsku W 16. edycji Rankingu Szkół Wyższych Perspektywy 2015 przygotowanego przez "Fundację Edukacyjną Perspektywy" Akademia Pomorska w Słupsku utrzymała swoją pozycję z ubiegłego roku. Warto podkreślić, że zarówno

Bardziej szczegółowo

KSIĘGA JAKOŚCI KSZTAŁCENIA. 2. System zarządzania jakością kształcenia na WZiKS UJ

KSIĘGA JAKOŚCI KSZTAŁCENIA. 2. System zarządzania jakością kształcenia na WZiKS UJ 2. System zarządzania jakością kształcenia na WZiKS UJ 2.1. Ogólne informacje o systemie zarządzania jakością kształcenia System zarządzania jakością kształcenia funkcjonujący na Wydziale Zarządzania i

Bardziej szczegółowo

Uprawnienia laureatów i finalistów Olimpiady Wiedzy Ekonomicznej

Uprawnienia laureatów i finalistów Olimpiady Wiedzy Ekonomicznej 1 2 3 4 5 Akademia Ekonomiczna w Katowicach Akademia Ekonomiczna w Poznaniu Akademia Górniczo-Hutnicza w Krakowie Akademia im. Jana Długosza w Częstochowie Akademia Podlaska w Siedlcach finanse i ubezpieczenia,

Bardziej szczegółowo

Wynik egzaminu maturalnego z języka polskiego (poziom. Wynik egzaminu maturalnego

Wynik egzaminu maturalnego z języka polskiego (poziom. Wynik egzaminu maturalnego zał. nr 1 do Uchwały Senatu dotyczącej warunków i trybu rekrutacji na stacjonarne i niestacjonarne w roku akademickim 2013/2014 z dnia 28 maja 2012 r. Wydział Humanistyczny Administracja Specjalność do

Bardziej szczegółowo

Wydział Lingwistyki Stosowanej i Filologii Wschodniosłowiańskich

Wydział Lingwistyki Stosowanej i Filologii Wschodniosłowiańskich Wydział Lingwistyki Stosowanej i Filologii Wschodniosłowiańskich Instytut Lingwistyki Stosowanej Kierunek studiów: Filologia, lingwistyka stosowana Forma studiów: stacjonarne Limit miejsc: 125 W postępowaniu

Bardziej szczegółowo

Uniwersytet w Białymstoku Wydział Ekonomiczny

Uniwersytet w Białymstoku Wydział Ekonomiczny Uniwersytet w Białymstoku Wydział Ekonomiczny Wydział Ekonomiczny kształci studentów na dwóch kierunkach studiów: 1. Ekonomia jednolite studia magisterskie stacjonarne jednolite studia magisterskie niestacjonarne

Bardziej szczegółowo

GOTOWI DO KARIERY. na Wydziale Gospodarki Międzynarodowej

GOTOWI DO KARIERY. na Wydziale Gospodarki Międzynarodowej GOTOWI DO KARIERY na Wydziale Gospodarki Międzynarodowej 1. KANDYDACI Masz otwarty umysł? Rynek Polski to dla Ciebie za mało i chcesz swobodnie poruszać się po gospodarce zglobalizowanego świata, odnosząc

Bardziej szczegółowo

Wykształcenie na zamówienie

Wykształcenie na zamówienie Wykształcenie na zamówienie Wyniki kolejnej edycji konkursu na kierunki zamawiane Według szacunków ministerstwa, w roku 2013 w polskim przemyśle zabraknie ponad 46 tys. inżynierów, a w usługach ponad 22

Bardziej szczegółowo

KIERUNEK GOSPODARKA TURYSTYCZNA

KIERUNEK GOSPODARKA TURYSTYCZNA KIERUNEK GOSPODARKA TURYSTYCZNA Osoba kontaktowa: dr Ewa Markiewicz e.markiewicz@ue.poznan.pl Gospodarka Turystyczna to międzynarodowy biznes turystyczny Branża turystyczna w Polsce i na świecie Wpływy

Bardziej szczegółowo

STUDIA STACJONARNE DRUGIEGO STOPNIA (2-letnie)

STUDIA STACJONARNE DRUGIEGO STOPNIA (2-letnie) ZAŁĄCZNIK NR 2 DO UCHWAŁY Nr XXIII-8.4/13 Senatu UMCS w Lublinie z dnia 29 maja 2013 r. ZASADY KWALIFIKACJI na rok akademicki 2014/2015: STUDIA STACJONARNE DRUGIEGO STOPNIA (2-letnie) ADMINISTRACJA ARCHEOLOGIA

Bardziej szczegółowo

PRZEWODNIK PO PRAKTYKACH Z AIESEC

PRZEWODNIK PO PRAKTYKACH Z AIESEC PRZEWODNIK PO PRAKTYKACH Z AIESEC Praktyki z AIESEC dają niepowtarzalną możliwość zdobycia doświadczenia zawodowego nie tylko studentom, ale także absolwentom uczelni wyższych. Praktyki AIESEC łączą przyjemne

Bardziej szczegółowo

PLANY STUDENTÓW OSTATNIEGO ROKU STUDIÓW PWSZ W TARNOWIE DOTYCZĄCE DALSZEJ KARIERY ZAWODOWEJ - ROK AKADEMICKI 2013/2014

PLANY STUDENTÓW OSTATNIEGO ROKU STUDIÓW PWSZ W TARNOWIE DOTYCZĄCE DALSZEJ KARIERY ZAWODOWEJ - ROK AKADEMICKI 2013/2014 PLANY STUDENTÓW OSTATNIEGO ROKU STUDIÓW PWSZ W TARNOWIE DOTYCZĄCE DALSZEJ KARIERY ZAWODOWEJ - ROK AKADEMICKI 2013/2014 Biuro Karier i Projektów PWSZ w Tarnowie Podsumowanie ankiet Spis treści 1. Informacje

Bardziej szczegółowo

WYDZIAŁ FILOLOGICZNY Sosnowiec

WYDZIAŁ FILOLOGICZNY Sosnowiec WYDZIAŁ FILOLOGICZNY Sosnowiec Filologia angielska Specjalności: Kultura i literatura angielskiego obszaru językowego; Kultura-media-translacja; Nauczycielska z informatyką; Nauczycielska z językiem niemieckim

Bardziej szczegółowo

ZAMIEJSCOWY OŚRODEK DYDAKTYCZNY w Jeleniej Górze

ZAMIEJSCOWY OŚRODEK DYDAKTYCZNY w Jeleniej Górze ZAMIEJSCOWY OŚRODEK DYDAKTYCZNY w Jeleniej Górze Wrocław 29 MARCA 2007 Maciej Pawłowski Budynek ZOD Politechniki Wrocławskiej w Jeleniej Górze DOSTĘPNOŚĆ KSZTAŁCENIA NA POZIOMIE WYŻSZYM W MAKROREGIONIE

Bardziej szczegółowo

I L I C E U M O G Ó L N O K S Z T A Ł C Ą C E I M. M A R I I K O N O P N I C K I E J

I L I C E U M O G Ó L N O K S Z T A Ł C Ą C E I M. M A R I I K O N O P N I C K I E J I L I C E U M O G Ó L N O K S Z T A Ł C Ą C E I M. M A R I I K O N O P N I C K I E J 16-400 Suwałki, Plac A. Mickiewicza 3, tel. (0-87) 5665626, 5662851 e-mail: sekretariat@1lo.suwalki.eu, http://www.1lo.suwalki.pl

Bardziej szczegółowo

PARTNEREM DODATKU JEST. RANKING szkół

PARTNEREM DODATKU JEST. RANKING szkół PARTNEREM DODATKU JEST RANKING szkół WYŻSZYCH RANKING SZKÓŁ WYŻSZYCH Dwa światy nauki Rafał Pisera Uniwersytet Medyczny w Łodzi i Collegium Civitas z Warszawy zwyciężyły w rankingu szkół wyższych Wprost.

Bardziej szczegółowo

Dla Wielkopolskiego Związku Pracodawców

Dla Wielkopolskiego Związku Pracodawców Dla Wielkopolskiego Związku Pracodawców SuperMemo World Sp. z o.o. Poznań, 30.01.2014 W odpowiedzi na zapytanie dotyczące kursów SuperMemo World, przesyłam dedykowaną Państwu ofertę wraz z informacjami

Bardziej szczegółowo

Końcowa ewaluacja projektu

Końcowa ewaluacja projektu Wyrównanie szans edukacyjnych uczniów wałbrzyskich szkół poprzez realizację programu zajęć dydaktyczno-wyrównawczych i dodatkowych dla uczniów o szczególnych potrzebach Nr projektu: POKL.09.01.02-02-010/11

Bardziej szczegółowo

JĘZYKOWE W PWSZ. Justyna Jaskólska

JĘZYKOWE W PWSZ. Justyna Jaskólska KURSY I EGZAMINY JĘZYKOWE W PWSZ Justyna Jaskólska PWSZ szkołą sieci TELC Posiadanie dokumentu potwierdzającego znajomość języka obcego z pewnością ułatwi start na początku kariery studentów oraz absolwentów,

Bardziej szczegółowo

STEGMANN POLSKA SP. Z O.O. PREZENTACJA ZAWODU SPECJALISTA DS. REKRUTACJI I SELEKCJI

STEGMANN POLSKA SP. Z O.O. PREZENTACJA ZAWODU SPECJALISTA DS. REKRUTACJI I SELEKCJI MY NIE SZUKAMY. MY ZNAJDUJEMY! SPECJALISTÓW W (7) BRANŻACH STEGMANN POLSKA SP. Z O.O. PREZENTACJA ZAWODU SPECJALISTA DS. REKRUTACJI I SELEKCJI 1 I. PREZENTACJA FIRMY Doradztwo Personalne Pośrednictwo Pracy

Bardziej szczegółowo

Informacja dla studentów Akademii Humanistyczno- Ekonomicznej w Łodzi i apel do władz uczelni publicznych i niepublicznych

Informacja dla studentów Akademii Humanistyczno- Ekonomicznej w Łodzi i apel do władz uczelni publicznych i niepublicznych Informacja dla studentów Akademii Humanistyczno- Ekonomicznej w Łodzi i apel do władz uczelni publicznych i niepublicznych W związku z decyzją MNiSW cofającą uprawnienie do prowadzenia studiów pierwszego

Bardziej szczegółowo

Język angielski dla pierwszoklasistów czwartek, 10 sierpień 2006

Język angielski dla pierwszoklasistów czwartek, 10 sierpień 2006 Język angielski dla pierwszoklasistów czwartek, 10 sierpień 2006 Od 1 września 2006 roku dzieci klas pierwszych w 9 194 szkołach podstawowych rozpoczną naukę języka angielskiego. Program wczesnej nauki

Bardziej szczegółowo

RACHUNKOWOŚĆ MIĘDZYNARODOWA AUDYT WEWNĘTRZNY I KONTROLA FINANSOWA

RACHUNKOWOŚĆ MIĘDZYNARODOWA AUDYT WEWNĘTRZNY I KONTROLA FINANSOWA RACHUNKOWOŚĆ MIĘDZYNARODOWA AUDYT WEWNĘTRZNY I KONTROLA FINANSOWA Studia Podyplomowe Wydział Zarządzania Akademia Górniczo Hutnicza im. Stanisława Staszica ADRESACI STUDIÓW Studia RACHUNKOWOŚĆ MIĘDZYNARODOWA

Bardziej szczegółowo

Menedżer Fitness & Wellness

Menedżer Fitness & Wellness Menedżer Fitness & Wellness Studia Podyplomowe Zostań pierwszym w Polsce Dyplomowanym Menedżerem Fitness & Wellness. Kreowanie standardów zarządzania sportem poprzez edukowanie i podnoszenie kwalifikacji

Bardziej szczegółowo

www.erasmusplus.org.pl Erasmus+ Szkolnictwo wyższe

www.erasmusplus.org.pl Erasmus+ Szkolnictwo wyższe Szkolnictwo wyższe Mobilność edukacyjna (KA 1) Mobilność edukacyjna (KA 1) Akcja 1 Wyjazdy studentów na zagraniczne studia i praktyki Akcja 1 Wyjazdy pracowników uczelni i specjalistów z przedsiębiorstw

Bardziej szczegółowo

Województwo Lubuskie, 2016 r.

Województwo Lubuskie, 2016 r. Województwo Lubuskie, 2016 r. Kursy kwalifikacyjne, szkolenia doskonalące dla nauczycieli w zakresie tematyki związanej z nauczanym zawodem. Studia podyplomowe itp. Np. uczelnie wyższe w przypadku szkoleń

Bardziej szczegółowo

Akademia Wychowania Fizycznego im. Jerzego Kukuczki w Katowicach

Akademia Wychowania Fizycznego im. Jerzego Kukuczki w Katowicach Akademia Wychowania Fizycznego im. Jerzego Kukuczki w Katowicach WYDZIAŁ ZARZĄDZANIA SPORTEM I TURYSTYKĄ ORGANIZACJA ROKU AKADEMICKIEGO 2014/2015* studia niestacjonarne DO UŻYTKU WEWNĘTRZNEGO Katowice,

Bardziej szczegółowo

Studia podyplomowe Metody Statystycznej Analizy Danych Społeczno-Ekonomicznych

Studia podyplomowe Metody Statystycznej Analizy Danych Społeczno-Ekonomicznych Studia podyplomowe Metody Statystycznej Analizy Danych Społeczno-Ekonomicznych Zwięzły opis Studia są odpowiedzią na zapotrzebowanie istniejące na rynku pracowników sektora administracyjnego na poszerzanie

Bardziej szczegółowo

475 tys. absolwentów szkół wyższych

475 tys. absolwentów szkół wyższych 2000 2001 2002 2003 2004 2005 2006 2007 2008 2009 2010 475 tys. absolwentów szkół wyższych Studia wyższe przestały byd przywilejem. Obecnie dostęp do wykształcenia wyższego ma niemal każdy. Powszechne

Bardziej szczegółowo

Pracownicy naukowo-dydaktyczni 1. Jak Pan/i ocenia Bielską Wyższą Szkołę im. J. Tyszkiewicza w następujących aspektach?

Pracownicy naukowo-dydaktyczni 1. Jak Pan/i ocenia Bielską Wyższą Szkołę im. J. Tyszkiewicza w następujących aspektach? Podsumowanie nr 2 (31.08.2013r.) W dniu 7 maja 2103r. wysłano link do ankiety do 80 absolwentów z roku akademickiego 2010/2011. W pierwszych 4 miesiącach na ankietę odpowiedziało 55% absolwentów (44 osoby).

Bardziej szczegółowo

II A INFORMACJE O PROGRAMACH STUDIÓW OPIS OGÓLNY

II A INFORMACJE O PROGRAMACH STUDIÓW OPIS OGÓLNY II A INFORMACJE O PROGRAMACH STUDIÓW OPIS OGÓLNY 1 II.A 1. Przyznawane kwalifikacje (dyplomy, tytuły zawodowe, stopnie naukowe) Instytuty: Języka Angielskiego (IJA) oraz Kultur i Literatur Anglojęzycznych

Bardziej szczegółowo

1. NAUCZANIE JĘZYKÓW NOWOŻYTNYCH (OBOWIĄZKOWYCH) W RAMACH PROGRAMU STUDIÓW STACJONARNYCH (CYKL A I B) I NIESTACJONARNYCH

1. NAUCZANIE JĘZYKÓW NOWOŻYTNYCH (OBOWIĄZKOWYCH) W RAMACH PROGRAMU STUDIÓW STACJONARNYCH (CYKL A I B) I NIESTACJONARNYCH 1 Szczegółowe przepisy wykonawcze na rok akadem. 2010/11 wprowadzające w życie Zarządzenie Rektora PWT we Wrocławiu w sprawie nauczania języków obcych na PWT we Wrocławiu z dnia 29 września 2009 r. 1.

Bardziej szczegółowo

prezentacja wyników badanie studentów edycja III

prezentacja wyników badanie studentów edycja III prezentacja wyników badanie studentów edycja III Nic nie wzbudza we mnie takiego podziwu, jak praca ludzka. Mogę się jej przyglądać godzinami. J.K.Jerome Niniejsze badanie od początku jego istnienia ma

Bardziej szczegółowo

PRAKTYKI STUDENCKIE JAK ZNALEŹĆ DOBRYCH KANDYDATÓW?

PRAKTYKI STUDENCKIE JAK ZNALEŹĆ DOBRYCH KANDYDATÓW? PRAKTYKI STUDENCKIE JAK ZNALEŹĆ DOBRYCH KANDYDATÓW? www.nauka.gov.pl/praktyki SPIS TREŚCI 1. CZYM SĄ STUDENCKIE PRAKTYKI ZAWODOWE 2. CO ZYSKUJE PRACODAWCA 3. GDZIE SZUKAĆ STUDENTÓW NA PRAKTYKI 3.1 Portal

Bardziej szczegółowo

www.wlodkowic.pl sport.wlodkowic.pl

www.wlodkowic.pl sport.wlodkowic.pl Projekt pn. Ogólnopolski Program Kształcenia Kadr Sportowych powstał w celu dostosowania kształcenia do potrzeb gospodarki opartej na wiedzy. W szczególności uwzględniono potrzeby środowiska sportowego,

Bardziej szczegółowo

Kolegium Międzywydziałowych Indywidualnych Studiów Humanistycznych

Kolegium Międzywydziałowych Indywidualnych Studiów Humanistycznych Kolegium Międzywydziałowych Indywidualnych Studiów Humanistycznych Kierunek studiów: studia międzykierunkowe Rodzaj studiów: jednolite pięcioletnie studia magisterskie lub studia I stopnia (w zależności

Bardziej szczegółowo

REKRUTACJA 2013/2014 LLP/ERASMUS- STUDIA

REKRUTACJA 2013/2014 LLP/ERASMUS- STUDIA REKRUTACJA 2013/2014 LLP/ERASMUS- STUDIA Wrocław 27 lutego 2013 1/17 Erasmus studia (1/2) Erasmus jest programem edukacyjnym Unii Europejskiej, adresowanym do szkolnictwa wyższego Celem programu Erasmus

Bardziej szczegółowo

Wynik matury międzynarodowej. Punkty rekrutacyjne

Wynik matury międzynarodowej. Punkty rekrutacyjne Warunki rekrutacji na pierwszy rok studiów pierwszego stopnia obowiązujące absolwentów szkół ponadgimnazjalnych, którzy zdali maturalny (tzw. nową maturę ) oraz maturę międzynarodową. 1. Podstawą przyjęcia

Bardziej szczegółowo

Zasady realizacji Programu ERASMUS+ Mobilność w Gdańskim Uniwersytecie Medycznym w latach 2014-2020

Zasady realizacji Programu ERASMUS+ Mobilność w Gdańskim Uniwersytecie Medycznym w latach 2014-2020 Zasady realizacji Programu ERASMUS+ Mobilność w Gdańskim Uniwersytecie Medycznym w latach 2014-2020 I. Wstęp 1. Uczelnianego Koordynatora ds. Programu Erasmus+ powołuje Rektor osobiście, natomiast Koordynatorów

Bardziej szczegółowo

MATEMATYKA GEOGRAFIA JĘZYK ANGIELSKI lub JĘZYK FRANCUSKI

MATEMATYKA GEOGRAFIA JĘZYK ANGIELSKI lub JĘZYK FRANCUSKI MATEMATYKA GEOGRAFIA JĘZYK ANGIELSKI lub JĘZYK FRANCUSKI Informacje o klasach C Klasy ekonomiczne powołano w IV LO w roku 2, wychodząc naprzeciw potrzebom uczniów planujących podjęcie studiów na kierunkach

Bardziej szczegółowo

Biznes i naukaperspektywy. przyszłość. Stan obecny. Warszawa, 26.06.2012r. Współpraca biznesu i nauki. Absolwenci i absolwentki na polskim rynku pracy

Biznes i naukaperspektywy. przyszłość. Stan obecny. Warszawa, 26.06.2012r. Współpraca biznesu i nauki. Absolwenci i absolwentki na polskim rynku pracy Współpraca biznesu i nauki Biznes i naukaperspektywy na przyszłość Absolwenci i absolwentki na polskim rynku pracy Stan obecny Jakość szkolnictwa wyższego Warszawa, 26.06.2012r. Młodzi na polskim rynku

Bardziej szczegółowo

Administracja 3200. Architektura krajobrazu I stopnia 3500. Architektura krajobrazu II stopnia 3600. Biologia - I stopnia 3200

Administracja 3200. Architektura krajobrazu I stopnia 3500. Architektura krajobrazu II stopnia 3600. Biologia - I stopnia 3200 Rektor Uniwersytetu Rzeszowskiego al. Rejtana 16 C; 35 959 Rzeszów tel.: + 48 17 872 10 00 (centrala) + 48 17 872 10 10 fax: + 48 17 872 12 65 e-mail: rektorur@univ.rzeszow.pl Zarządzenie nr 31/2011 Rektora

Bardziej szczegółowo