IV Podkarpacki Konkurs Chemiczny 2011/12. ETAP III r. Godz Zadanie 1 (11 pkt)

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "IV Podkarpacki Konkurs Chemiczny 2011/12. ETAP III 25.02.2012 r. Godz. 10.00-13.00. Zadanie 1 (11 pkt)"

Transkrypt

1 IV Podkarpacki Konkurs hemiczny 011/1 KOPKh ETAP III r. Godz Uwaga! Masy molowe pierwiastków podano na końcu zestawu. Zadanie 1 (11 pkt) 1. Wskaż zbiór substancji, z których każda może reagować z sodem: a) 6 5 O, OO, KO b) O, N, l c) x O, OO, O 1 pkt d) 6 5 O, O(N ), 5 O. Im dłuższy sprzężony układ wiązań podwójnych w cząsteczce, tym większa długość fali absorbowanej przez związek w zakresie nadfioletu. Który związek absorbuje przy najdłuższej fali: a) x nona-1,,5-trien 1 pkt b) nona-1,,7-trien c) nona-1,,8-trien d) nona-1,7-dien. Elektroliza wodnego roztworu kwasu octowego prowadzi do wydzielenia: a) wodoru na katodzie, etanu na anodzie b) wodoru na katodzie, metanu na anodzie c) tlenku węgla(iv) na katodzie, wodoru na anodzie d) x wodoru na katodzie, tlenku węgla(iv) i etanu na anodzie 1 pkt 4. Do cukrów redukujących należą: a) glukoza, sacharoza, skrobia b) x mannoza, maltoza, galaktoza 1 pkt c) celuloza, amyloza, amylopektyna d) fruktoza, celobioza, glikogen 5. Zmieszano 100 cm 0,1M roztworu kwasu octowego z 100 cm roztworu zawierającego 5 milimoli NaO. Do tak otrzymanej mieszaniny dodawano kroplami 0,01 M roztwór l aż do momentu zaobserwowania zmiany p badanego roztworu o jednostkę. Analogicznie wykonano pomiary dodając stopniowo 0,01 M roztwór NaO. Doświadczenie miało na celu: a) wyznaczenie zakresu buforowania b) x wyznaczenie pojemności buforowej 1 pkt c) wyznaczenie zakresu buforowania i pojemności buforowej d) oznaczenie zawartości poszczególnych składników mieszaniny 1

2 6. Równowaga reakcji egzoenergetycznej SO + O SO przesunie się w lewą stronę jeżeli: a) wprowadzi się O b) usunie się część SO c) x ogrzeje się układ 0,5 pkt d) x zmniejszy się ciśnienie 0,5 pkt 7. Zbilansować reakcje redoks w postaci jonowej po uprzednim dopisaniu odpowiednich produktów. pkt Równanie reakcji...mno SO =...Mn O MnO SO = Mn + + 5SO O...MnO SO O = SO MnO SO - + O = MnO + SO O -...MnO SO =... MnO MnO SO - + O - = MnO SO O 8. Wskazać szereg z pierwiastkami ułożonymi według rosnącego promienia atomowego: a) Xe, Kr, Ar, Ne, e b) x Be, Mg, a, Sr, Ba 1 pkt c) l, S, P, Si, Al, Mg d) Br, Se, As, Ge, Ga 9. Wskazać, który zapis (zapisy) odpowiada (odpowiadają) stwierdzeniu: W jednakowych warunkach podane ilości substancji zawierają jednakową liczbę cząsteczek : a) 1 g azotu i 1 g tlenu b) x 1 mol wodoru i 1 mol bromu 0,5 pkt c) x 1 cm wodoru i 1 cm azotu 0,5 pkt d) 1 g fluoru i 1 g chloru Suma punktów: 11 Zadanie (16 pkt) Ester X poddano hydrolizie zasadowej i otrzymano sól sodową kwasu nasyconego monokarboksylowego A oraz nasycony monohydroksylowy alkohol B. Sól sodowa kwasu A zawiera 8% sodu. Alkohol B jest związkiem optycznie czynnym. Ilość atomów węgla w cząsteczce alkoholu B jest razy większa od ilości atomów węgla w kwasie A. W wyniku dehydratacji alkoholu B powstaje mieszanina izomerycznych alkenów. 1. Wykonaj odpowiednie obliczenia i podaj wzór półstrukturalny kwasu A, alkoholu B i estru X oraz ich nazwy systematyczne.. Narysuj wzory półstrukturalne alkenów otrzymanych w wyniku dehydratacji alkoholu B (uwzględniając izomery geometryczne) i podaj nazwy systematyczne tych izomerów.

3 . Podaj wzór sumaryczny alkenu otrzymanego w wyniku dehydratacji alkoholu B i narysuj wzory półstrukturalne wszystkich izomerów o takim samym wzorze sumarycznym oraz podaj ich nazwy systematyczne (nie rysuj izomerów, które przedstawiłeś w pkt ). Przykładowe rozwiązanie ad.1. Obliczenia: (14n + 68)g n n+1 OONa - 100% g Na - 8% n = 1 wzór soli: OONa 1pkt. Ilość atomów węgla w cząsteczce alkoholu: x = 4. Ponieważ alkohol jest optycznie czynny, musi być to alkohol II-rzędowy. 1pkt. Kwas A: OO kwas etanowy 1pkt+0,5pkt Alkohol B: - -(O)- butan--ol 1pkt+0,5pkt Ester X: OO( ) etanian -butylu 1pkt+0,5pkt ad = but-1-en 1pkt+0,5pkt cis-but--en 1pkt+0,5pkt trans-but--en 1pkt+0,5pkt dla wzoru w postaci: -=- but--en 0 pkt ad.. wzór sumaryczny: 4 8 0,5pkt -( ) = metylopropen 1pkt+0,5pkt metylocyklopropan 1pkt+0,5pkt cyklobutan 1pkt+0,5pkt Suma punktów: 16 Zadanie (1 pkt) Ogniwo galwaniczne jest układem złożonym z dwóch półogniw w taki sposób, że po połączeniu elektrod przewodnikiem metalicznym na zewnątrz ogniwa następuje przepływ prądu elektrycznego. Mając do dyspozycji standardowe potencjały półogniw: Zn + + ē Zn E = -0,76 V 0 Zn/ Zn

4 u + + ē u E = +0,4 V 0 u/ u l + ē l - E 0 = +1,6V Pt l / l MnO ē Mn O / E = +1,50 V 0 Pt / Mn / MnO4 a). Zapisz zgodnie z Konwencją sztokholmską schemat ogniwa, którego SEM w warunkach standardowych wynosi 1,10 V (podaj nazwy elektrod i ich znaki). b). Zaprojektuj ogniwo o najmniejszej wartości SEM w warunkach standardowych pisząc: (i) jego schemat zgodnie z Konwencją sztokholmską, (ii) równania jonowe reakcji zachodzących na obu elektrodach, (iii) sumaryczne równanie reakcji jonowej zachodzącej w ogniwie. c). Rozwiąż zadanie: Zbudowano ogniwo cynkowo miedziowe w ten sposób, że płytki cynkową i miedzianą zanurzono do 150 cm roztworu swoich jonów (ZnSO 4(r-r), uso 4(r-r) ) o stężeniu 0,10 mol/dm. Naczynia z roztworami połączono kluczem elektrolitycznym i na pewien czas zamknięto obwód elektryczny wpinając w niego diodę elektroluminescencyjną. Po rozłączeniu obwodu wyjęto płytkę cynkową. Po opłukaniu, osuszeniu i zważeniu okazało się, że masa płytki zmalała o 7 mg. Zakładając, że proces przebiegał bez strat prądowych, oraz że objętości roztworów nie uległy zmianie oblicz stężenie roztworu uso 4 po otwarciu obwodu. d). (i). Zapisz wzór na potencjał półogniwa redoks MnO - 4 /Mn +. (ii). Oblicz p (z dokładnością ±0,01) przy jakim wartość standardowego potencjału półogniwa MnO - 4 /Mn + w temperaturze 5 0 wyniesie +0,89 V. Przykładowe rozwiązanie ad.a. Schemat ogniwa zgodnie z Konwencją sztokholmską, podanie nazw i znaków elektrod: (-) Zn Zn + u + u (+) pkt. lub (-) Zn (s) Zn + (aq) u + (aq) u (s) (+) lub (-) Zn ZnSO 4 uso 4 u (+) lub (-) Zn (s) ZnSO 4(aq) uso 4(aq) u (s) (+) Anoda - elektroda cynkowa, Katoda - elektroda miedziowa lub inny jednoznaczny zapis. ad.b. (i). Schemat ogniwa zgodnie z Konwencją sztokholmską: Pt l l - +, Mn +, MnO 4 - Pt (znaki elektrod nie są wymagane) 1 pkt. lub Pt (s) l l - (aq) + (aq), Mn + (aq), MnO 4 - (aq) Pt (s) (ii). Równania jonowe reakcji: Anoda: l - - ē l lub l - l + ē Katoda: MnO ē Mn O (w przypadku zapisu odwracalności procesu nie przyznajemy punktów) (iii). Sumaryczne równanie reakcji jonowej zachodzącej w ogniwie: 10l - + MnO Mn + + 5l + 8 O (w przypadku zapisu odwracalności procesu nie przyznajemy punktu) 1 pkt. 1 pkt. 1 pkt. ad.c. 4

5 Równanie sumaryczne reakcji w ogniwie: Zn + u + Zn + + u 0,7 g Liczba moli Zn która przeszła z elektrody cynkowej do roztworu: n Zn 0, 005 mol 65,4 g / mol Liczba moli jonów u + która z roztworu osadziła się na płytce miedzianej: n u = 0,005 mol Liczba moli jonów u +, która pozostała w roztworze: Δn u =n 0 - n u n 0 = c M V r-r = 0,10 mol/dm. 0,150 dm = 0,015 mol Δn u = 0,015 mol 0,005 mol = 0,010 mol Stężenie molowe u po otwarciu ogniwa: 0,010 mol c m 0,067 mol / dm 0,150 dm pkt. ad.d. (i). Wyrażenie na wartość potencjału półogniwa redoks zgodnie z reakcją na katodzie (pkt b(ii)): 8 0 RT [ Mn ] 0 0,059V MnO4 E E ln E log 1 pkt. MnO 4 / Mn MnO4 / Mn 8 MnO4 / Mn nf [ MnO4 ] [ ] 5 Mn (ii). Obliczenia. - p = -log[ + ] - wartość zależności standardowego potencjału od p przyjmuje postać: 0 0 0,059V E E 8p MnO4 / Mn, p MnO4 / Mn 5 - stąd: 0,89V = 1,50 V 0,0944 V p 0,89 V 1,50 V - p 7, 00 pkt. 0,0944V (Błędne zaokrąglenie należy uznać jako błąd rachunkowy, i odejmujemy 1 pkt) Zadanie 4 (16 pkt) Suma punktów: 1 1. (i). Ustal wzór elementarny związku organicznego (A) o składzie procentowym: 6,07 %; 10,4 % i 7,59 % O. (ii). Przyjmując, że wzór elementarny jest wzorem rzeczywistym, zapisz wzory strukturalne różnych izomerów tego związku (nie uwzględniaj izomerów geometrycznych).. Ustal wzór strukturalny związku oraz jego nazwę (systematyczną i zwyczajową) wiedząc, że jest on -aminokwasem zawierającym asymetryczny atom węgla, a 0,445 g tego związku wytwarza w reakcji z kwasem azotowym(iii) trzy produkty: 11 cm azotu (w warunkach normalnych), -hydroksykwas oraz wodę.. Poniżej podano charakterystykę związku. Zaznacz znakiem + poprawne lub błędne stwierdzenie. harakterystyka związku związek czynny optycznie dwa centra chiralności tworzy dwa jony obojnacze 5 Tak Nie

6 tworzy sole i estry ulega reakcji kondensacji tworzy sole i peptydy nie jest związkiem amfoterycznym jeżeli jest aminokwasem naturalnym wchodzącym w skład białka, konfiguracja względna wg Fischera: L Przykładowe rozwiązanie Ad.1. (i). Związek organiczny (A): x y O z wzór ogólny Liczba moli każdego z pierwiastków w 100 g związku: 1 mol 1 g x 6,07 g, x = 5,17 mol 1 mol 1 g y 10,4 g, y = 10,4 mol 1 mol O 16 g z 7,59 g, z = 1,7 mol O Stosunek molowy pierwiastków,, O w związku A: x : y : z = 5,17 : 10,4 : 1,7 x : y : z = : 6: 1 Wzór elementarny a zarazem rzeczywisty związku A: 6 O pkt (ii). Wzory strukturalne izomerów związku organicznego: O O O O O O 6x0,5 pkt O O O x1 pkt Ad.. Związek (α-aminokwas, ustalenie wzoru) Reakcja α-aminokwasu z NO : 6

7 R 1 OO NO R 1 OO + N + O N O R 1 = n n+1 Masa molowa związku : 1 mol związku - 1 mol N 0,445 g związku - 0,11 dm N x g związku -,4 dm N (1 mol N ); x = 89 g; M = 89 g/mol Liczba atomów węgla w reszcie alkilowej (R 1 ) aminokwasu ( n n+1 (N )OO) 89 g = (1n + n ) g; n = 1 lub pkt Masa molowa związku : M = M R1 + M ((N )OO) = (14n + 75) g/mol (14n + 75) g związku -,4 dm N 0,445 g związku - 0,11 dm N (14n + 75) g 0,11 dm = 0,445 g,4 dm n = 1 Wzór związku : OO 1 pkt N kwas -aminopropanowy, kwas -aminopropanowy (alanina) 1 pkt Ad.. harakterystyka związku Tak Nie związek czynny optycznie + dwa centra chiralności + tworzy dwa jony obojnacze + tworzy sole i estry + 8x0,5=4 pkt ulega reakcji kondensacji + tworzy sole i peptydy + nie jest związkiem amfoterycznym + jeżeli jest aminokwasem naturalnym wchodzącym w skład białka, konfiguracja względna wg Fischera: L + Suma punktów: 16 7

8 Zadanie 5 (8 pkt) A. Podaj wzory i nazwy substancji kryjących się na poniższym schemacie pod literami A G. Zapisz zbilansowane, cząsteczkowe równania reakcji pozwalających zrealizować poniższe przemiany (1-9). Uwaga. (i) Jedyną substancją, której można użyć (oprócz oznaczonych na diagramie) jest woda. (ii)substancje oznaczone literami A-G nie zawsze są jedynymi produktami reakcji. MnO (1) l A (4) (5) KI () A () elektroliza B + u E (7) KO KO + D (6) K r O 7 SO 4 MgI F N aq G (8) (9) l E B. W tabeli poniżej umieszczono wartości temperatury topnienia (t.t.) i temperatury wrzenia (t.w.) związków fluorowców i tlenowców z wodorem. t.t. ( 0 ) t.w. ( 0 ) t.t. ( 0 ) t.w. ( 0 ) F -8,6 19,5 O 0,0 100,0 l -114, -85,0 S -85,8-60, Br -86,9-66,8 Se -65,7-41,4 I -50,8-5,4 Te -51,1 -,1 I. Które z wymienionych w tabeli substancji są cieczami w temperaturze a) 5 0, b) 5 0. II. Opierając się na prawie okresowości należałoby oczekiwać iż t.t. i t.w. F i O będą niższe od t.t. i t.w. odpowiednio l i S utrzymana zostałaby wtedy prawidłowość zmian w obrębie grupy. Wyjaśnij przyczyny, dla których t.t. i t.w. F i O mają anomalne wartości.. Po rozpuszczeniu w wodzie 1g gazowego fluorowodoru (w postaci cząsteczek monomerycznych) otrzymano 50 cm roztworu o p=. a). Oblicz przybliżoną wartość [%] stopnia dysocjacji F w otrzymanym roztworze. 8

9 b). Do roztworu uzyskanego w punkcie a) dodano 50 cm 0, molowego roztworu l. Oblicz przybliżoną wartość [%] stopnia dysocjacji F w tak uzyskanym roztworze. Przykładowe rozwiązanie Ad. A. Nazwy i wzory: A l (chlor), B I (jod), Kl (chlorek potasu), D KlO chloran(i) potasu, E ul (chlorek miedzi(ii) ), F - u(o) (wodorotlenek miedzi(ii) ), 6x0,5 pkt G [u(n ) 4 ](O) wodorotlenek tetraaminamiedzi(ii). 1 pkt Równania reakcji: 1. MnO + 4 l Mnl + l + O 1 pkt. l + KI Kl + I 1 pkt. Elektroliza wodnego roztworu Kl pkt K(-) O + e O - + A(+) l - - e l Kl + O elektroliza KO + l + 4. u + l ul 1 pkt 5. l + KO Kl + KlO + O 1 pkt 6. MgI + 7 SO 4 + K r O 7 I + MgSO 4 + K SO 4 + r (SO 4 ) + 7 O pkt I - - e I x r +VI + e r +III x 7. ul + KO u(o) + Kl 1 pkt 8. u(o) + 4 N aq [u(n ) 4 ](O) 1 pkt 9 u(o) + l ul + O 1 pkt Ad. B. Ia. W temperaturze 5 cieczami są substancje: F, Te, Ib. W temperaturze + 5 o cieczą jest O. 1 pkt 1 pkt II. Duże różnice elektroujemności pomiędzy atomami wchodzącymi w skład cząsteczki O i F są przyczyną znacznej polaryzacji wiązań O- i -F w cząsteczkach O i F, i pojawienia się na poszczególnych atomach cząstkowych ładunków dodatnich lub ujemnych: pkt O + W konsekwencji cząsteczki F i O uzyskują trwałe momenty dipolowe. Opisany efekt w znacznie mniejszym stopniu dotyczy pozostałych połączeń tlenowców i i fluorowców z wodorem (maleje różnica elektroujemności atomów wchodzących w skład danej cząsteczki). 9 - F

10 Atomy wodoru (na których wytworzony został pewien cząstkowy ładunek dodatni) oddziaływują odpowiednio z atomami tlenu bądź fluoru( na których został wytworzony cząstkowy ładunek ujemny) wykorzystując wolne pary elektronowe tych atomów. Takie oddziaływanie nazywa się wiązaniem wodorowym. Proces tworzenia wiązań wodorowych może być kontynuowany, w wyniku czego mogą powstać rozległe struktury związanych ze sobą cząsteczek, np. F F Energia wiązania wodorowego (charakterystycznego dla F i O) jest większa niż energia oddziaływań międzycząsteczkowych van der Waalsa (charakterystycznych dla połączeń z wodorem pozostałych tlenowców i fluorowców). W takim razie zrywanie wiązań wodorowych (które następuje stopniowo przy przechodzeniu ze stanu stałego przez ciekły do gazowego) będzie wymagało większego nakładu energii niż zrywanie oddziaływań van der Waalsa, więc F i O mają większe wartości t.t. i t.w. F itd. Ad.. a). Stopień dysocjacji F 1 mol F - 0 g n w - 1 g n w = 0,05 mol F n w liczba moli F wprowadzonych do roztworu F + + F - p = - log[ + ] =, stąd [ + ] = 0,01 mol/dm ([ + ] stężenie jonów wodorowych uzyskanych z dysocjacji F). 1 dm r-ru - 0,01 mol + 0,5 dm - y, y =, mol + 1 pkt Z równania reakcji dysocjacji F: liczba jonów + jest równa liczbie cząsteczek zdysocjowanych (n z ), czyli n z =, mol. - nz,510 = 100%, = 100% = 5% 1 pkt nw 0,05 Odp. Stopień dysocjacji F w otrzymanym roztworze wyniesie 5 %. b). F + + F - Stała dysocjacji: K F = [ + ] [F - ]/[F] Dla roztworu (a): V a =50 cm, n F = 0,05 mol, c 0 = 0,05 mol/0,5 dm = 0, mol/dm. pkt Dla roztworu (b): V = V a + V l = 50 cm + 50 cm = 500 cm = 0,5 dm. 10

11 Podczas mieszania roztworów następuje ich dwukrotne rozcieńczenie, tj. c 0,F = 0,/ mol/dm = 0,1 mol/dm c 0,l = 0,/ mol/dm = 0,1 mol/dm pkt Stała dysocjacji: K F = [ + ] [F - ]/[F] = [ + ] [F - ]/(c 0,F - [F - ]) Ponieważ l (mocny kwas) cofa dysocjację F (słaby kwas), zatem: c 0,F - [F - ] c 0,F oraz [ + ] [ + ] l K F = [ + ] l [F - ]/c 0,F 5, = 0,1 [F - ]/0,1, [F - ] = 5, mol/dm pkt Stopień dysocjacji fluorowodoru: α = [F - ]/c 0,F = (5, /0,1) 100% = 0,5% 1 pkt Suma punktów: 8 pkt. Masa molowa (g/mol): - 1; -1; O - 16; N 14; Na - ; u - 6,5; Zn - 65,4. 11

VII Podkarpacki Konkurs Chemiczny 2014/15. ETAP III r. Godz Zadanie 1 (13 pkt)

VII Podkarpacki Konkurs Chemiczny 2014/15. ETAP III r. Godz Zadanie 1 (13 pkt) VII Podkarpacki Konkurs hemiczny 2014/15 KPKh ETAP III 28.02.2015 r. Godz. 12.00-15.00 Uwaga! Masy molowe pierwiastków podano na końcu zestawu. Zadanie 1 (13 pkt) 1. Do probówek z wodą z dodatkiem fenoloftaleiny

Bardziej szczegółowo

Zagadnienia z chemii na egzamin wstępny kierunek Technik Farmaceutyczny Szkoła Policealna im. J. Romanowskiej

Zagadnienia z chemii na egzamin wstępny kierunek Technik Farmaceutyczny Szkoła Policealna im. J. Romanowskiej Zagadnienia z chemii na egzamin wstępny kierunek Technik Farmaceutyczny Szkoła Policealna im. J. Romanowskiej 1) Podstawowe prawa i pojęcia chemiczne 2) Roztwory (zadania rachunkowe zbiór zadań Pazdro

Bardziej szczegółowo

2. Podczas spalania 2 objętości pewnego gazu z 4 objętościami H 2 otrzymano 1 objętość N 2 i 4 objętości H 2O. Jaki gaz uległ spalaniu?

2. Podczas spalania 2 objętości pewnego gazu z 4 objętościami H 2 otrzymano 1 objętość N 2 i 4 objętości H 2O. Jaki gaz uległ spalaniu? 1. Oblicz, ilu moli HCl należy użyć, aby poniższe związki przeprowadzić w sole: a) 0,2 mola KOH b) 3 mole NH 3 H 2O c) 0,2 mola Ca(OH) 2 d) 0,5 mola Al(OH) 3 2. Podczas spalania 2 objętości pewnego gazu

Bardziej szczegółowo

TEST PRZYROSTU KOMPETENCJI Z CHEMII DLA KLAS II

TEST PRZYROSTU KOMPETENCJI Z CHEMII DLA KLAS II TEST PRZYROSTU KOMPETENCJI Z CHEMII DLA KLAS II Czas trwania testu 120 minut Informacje 1. Proszę sprawdzić czy arkusz zawiera 10 stron. Ewentualny brak należy zgłosić nauczycielowi. 2. Proszę rozwiązać

Bardziej szczegółowo

LCH 1 Zajęcia nr 60 Diagnoza końcowa. Zaprojektuj jedno doświadczenie pozwalające na odróżnienie dwóch węglowodorów o wzorach:

LCH 1 Zajęcia nr 60 Diagnoza końcowa. Zaprojektuj jedno doświadczenie pozwalające na odróżnienie dwóch węglowodorów o wzorach: LCH 1 Zajęcia nr 60 Diagnoza końcowa Zadanie 1 (3 pkt) Zaprojektuj jedno doświadczenie pozwalające na odróżnienie dwóch węglowodorów o wzorach: H 3 C CH 2 CH 2 CH 2 CH 2 a) b) W tym celu: a) wybierz odpowiedni

Bardziej szczegółowo

ODPOWIEDZI I SCHEMAT PUNKTOWANIA POZIOM ROZSZERZONY

ODPOWIEDZI I SCHEMAT PUNKTOWANIA POZIOM ROZSZERZONY ODPOWIEDZI I SCEMAT PUNKTOWANIA POZIOM ROZSZERZONY Zdający otrzymuje punkty tylko za poprawne rozwiązania, precyzyjnie odpowiadające poleceniom zawartym w zadaniach. Odpowiedzi niezgodne z poleceniem (nie

Bardziej szczegółowo

SZYBKOŚĆ REAKCJI CHEMICZNYCH. RÓWNOWAGA CHEMICZNA

SZYBKOŚĆ REAKCJI CHEMICZNYCH. RÓWNOWAGA CHEMICZNA SZYBKOŚĆ REAKCJI CHEMICZNYCH. RÓWNOWAGA CHEMICZNA Zadania dla studentów ze skryptu,,obliczenia z chemii ogólnej Wydawnictwa Uniwersytetu Gdańskiego 1. Reakcja między substancjami A i B zachodzi według

Bardziej szczegółowo

Główne zagadnienia: - mol, stechiometria reakcji, pisanie równań reakcji w sposób jonowy - stężenia, przygotowywanie roztworów - ph - reakcje redoks

Główne zagadnienia: - mol, stechiometria reakcji, pisanie równań reakcji w sposób jonowy - stężenia, przygotowywanie roztworów - ph - reakcje redoks Główne zagadnienia: - mol, stechiometria reakcji, pisanie równań reakcji w sposób jonowy - stężenia, przygotowywanie roztworów - ph - reakcje redoks 1. Która z próbek o takich samych masach zawiera najwięcej

Bardziej szczegółowo

Opracowała: mgr inż. Ewelina Nowak

Opracowała: mgr inż. Ewelina Nowak Materiały dydaktyczne na zajęcia wyrównawcze z chemii dla studentów pierwszego roku kierunku zamawianego Inżynieria Środowiska w ramach projektu Era inżyniera pewna lokata na przyszłość Opracowała: mgr

Bardziej szczegółowo

Wielofunkcyjne związki organiczne poziom rozszerzony

Wielofunkcyjne związki organiczne poziom rozszerzony Wielofunkcyjne związki organiczne poziom rozszerzony Zadanie 1. (2 pkt) Źródło: KE 2010 (PR), zad. 29. Pewien dwufunkcyjny związek organiczny ma masę molową równą 90 g/mol. W jego cząsteczce stosunek liczby

Bardziej szczegółowo

Zadanie 2. (1 pkt) Uzupełnij tabelę, wpisując wzory sumaryczne tlenków w odpowiednie kolumny. CrO CO 2 Fe 2 O 3 BaO SO 3 NO Cu 2 O

Zadanie 2. (1 pkt) Uzupełnij tabelę, wpisując wzory sumaryczne tlenków w odpowiednie kolumny. CrO CO 2 Fe 2 O 3 BaO SO 3 NO Cu 2 O Test maturalny Chemia ogólna i nieorganiczna Zadanie 1. (1 pkt) Uzupełnij zdania. Pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 16 znajduje się w.... grupie i. okresie układu okresowego pierwiastków chemicznych,

Bardziej szczegółowo

Test diagnostyczny. Dorota Lewandowska, Lidia Wasyłyszyn, Anna Warchoł. Część A (0 5) Standard I

Test diagnostyczny. Dorota Lewandowska, Lidia Wasyłyszyn, Anna Warchoł. Część A (0 5) Standard I strona 1/9 Test diagnostyczny Dorota Lewandowska, Lidia Wasyłyszyn, Anna Warchoł Część A (0 5) Standard I 1. Przemianą chemiczną nie jest: A. mętnienie wody wapiennej B. odbarwianie wody bromowej C. dekantacja

Bardziej szczegółowo

Fragmenty Działu 8 z Tomu 1 PODSTAWY ELEKTROCHEMII

Fragmenty Działu 8 z Tomu 1 PODSTAWY ELEKTROCHEMII Fragmenty Działu 8 z Tomu 1 PODSTAWY ELEKTROCHEMII O G N I W A Zadanie 867 (2 pkt.) Wskaż procesy, jakie zachodzą podczas pracy ogniwa niklowo-srebrowego. Katoda Anoda Zadanie 868* (4 pkt.) W wodnym roztworze

Bardziej szczegółowo

Kuratorium Oświaty w Lublinie

Kuratorium Oświaty w Lublinie Kuratorium Oświaty w Lublinie ZESTAW ZADAŃ KONKURSOWYCH Z CHEMII DLA UCZNIÓW GIMNAZJÓW ROK SZKOLNY 2015/2016 KOD UCZNIA ETAP OKRĘGOWY Instrukcja dla ucznia 1. Zestaw konkursowy zawiera 12 zadań. 2. Przed

Bardziej szczegółowo

Przemiany substancji

Przemiany substancji Przemiany substancji Poniżej przedstawiono graf pokazujący rodzaje przemian jaki ulegają substancje chemiczne. Przemiany substancji Przemiany chemiczne Przemiany fizyczne Objawy: - zmiania barwy, - efekty

Bardziej szczegółowo

Kuratorium Oświaty w Lublinie

Kuratorium Oświaty w Lublinie Kuratorium Oświaty w Lublinie KOD UCZNIA ZESTAW ZADAŃ KONKURSOWYCH Z CHEMII DLA UCZNIÓW GIMNAZJÓW ROK SZKOLNY 2015/2016 ETAP WOJEWÓDZKI Instrukcja dla ucznia 1. Zestaw konkursowy zawiera 12 zadań. 2. Przed

Bardziej szczegółowo

V Małopolski Konkurs Chemiczny dla Gimnazjalistów

V Małopolski Konkurs Chemiczny dla Gimnazjalistów strona 1/5 V Małopolski Konkurs hemiczny dla Gimnazjalistów Etap III (wojewódzki) Poniżej podano treść sześciu zadań problemowych, za rozwiązanie których możesz uzyskać 74 punkty. Rozwiazując zadania rachunkowe,

Bardziej szczegółowo

O C O 1 pkt Wzór elektronowy H 2 O: Np.

O C O 1 pkt Wzór elektronowy H 2 O: Np. PRÓBNA MATURA Z EMII RK SZKLNY 2011/2012 PZIM RZSZERZNY PRZYKŁADWE RZWIĄZANIA ZADANIE 1 a) konfiguracja elektronów walencyjnych : 4s 2 3d 6 lub 3d 6 4s 2 b) konfiguracja powłokowa E 2+ : K 2 L 8 M 14 ZADANIE

Bardziej szczegółowo

WOJEWÓDZKI KONKURS PRZEDMIOTOWY Z CHEMII

WOJEWÓDZKI KONKURS PRZEDMIOTOWY Z CHEMII KOD UCZNIA... WOJEWÓDZKI KONKURS PRZEDMIOTOWY Z CHEMII Termin: 12 marzec 2008 r. godz. 10 00 Czas pracy: 90 minut ETAP III Ilość punktów za rozwiązanie zadań Część I Część II Część III Numer zadania 1

Bardziej szczegółowo

1. Stechiometria 1.1. Obliczenia składu substancji na podstawie wzoru

1. Stechiometria 1.1. Obliczenia składu substancji na podstawie wzoru 1. Stechiometria 1.1. Obliczenia składu substancji na podstawie wzoru Wzór związku chemicznego podaje jakościowy jego skład z jakich pierwiastków jest zbudowany oraz liczbę atomów poszczególnych pierwiastków

Bardziej szczegółowo

Zadanie 1. (2 pkt) Określ, na podstawie różnicy elektroujemności pierwiastków, typ wiązania w związkach: KBr i HBr.

Zadanie 1. (2 pkt) Określ, na podstawie różnicy elektroujemności pierwiastków, typ wiązania w związkach: KBr i HBr. Zadanie 1. (2 pkt) Określ, na podstawie różnicy elektroujemności pierwiastków, typ wiązania w związkach: KBr i HBr. Typ wiązania w KBr... Typ wiązania w HBr... Zadanie 2. (2 pkt) Oceń poprawność poniższych

Bardziej szczegółowo

MAŁOPOLSKI KONKURS CHEMICZNY DLA GIMNAZJALISTÓW

MAŁOPOLSKI KONKURS CHEMICZNY DLA GIMNAZJALISTÓW Ajsztajn MAŁOPOLSKI KONKURS CHEMICZNY DLA GIMNAZJALISTÓW Etap I (szkolny) Uwagi ogólne: Materiały dla nauczycieli Rozwiązania zadań wraz z punktacją - Za prawidłowe rozwiązanie zadań rachunkowych inną

Bardziej szczegółowo

Z a d a n i a t e o r e t y c z n e

Z a d a n i a t e o r e t y c z n e L I M P I A D A 47 1954 2000 Z a d a n i a t e o r e t y c z n e EM I Z A ZADAIE 1 Wpływ siarki na środowisko naturalne Jednym z ważniejszych minerałów zawierających siarkę jest piryt, FeS 2. W wyniku

Bardziej szczegółowo

Nazwy pierwiastków: A +Fe 2(SO 4) 3. Wzory związków: A B D. Równania reakcji:

Nazwy pierwiastków: A +Fe 2(SO 4) 3. Wzory związków: A B D. Równania reakcji: Zadanie 1. [0-3 pkt] Na podstawie podanych informacji ustal nazwy pierwiastków X, Y, Z i zapisz je we wskazanych miejscach. I. Suma protonów i elektronów anionu X 2- jest równa 34. II. Stosunek masowy

Bardziej szczegółowo

KRYTERIA OCENIANIA ODPOWIEDZI Próbna Matura z OPERONEM. Chemia Poziom rozszerzony

KRYTERIA OCENIANIA ODPOWIEDZI Próbna Matura z OPERONEM. Chemia Poziom rozszerzony KRYTERIA OCENIANIA ODPOWIEDZI Próbna Matura z OPERONEM Chemia Poziom rozszerzony Listopad 01 W niniejszym schemacie oceniania zadań otwartych są prezentowane przykładowe poprawne odpowiedzi. W tego typu

Bardziej szczegółowo

PRZYKŁADOWE ZADANIA WĘGLOWODORY

PRZYKŁADOWE ZADANIA WĘGLOWODORY PRZYKŁADOWE ZADANIA WĘGLOWODORY INFORMACJA DO ZADAŃ 678 680 Poniżej przedstawiono wzory półstrukturalne lub wzory uproszczone różnych węglowodorów. 1. CH 3 2. 3. CH 3 -CH 2 -CH C CH 3 CH 3 -CH-CH 2 -C

Bardziej szczegółowo

Wojewódzki Konkurs Przedmiotowy z Chemii dla uczniów gimnazjów województwa śląskiego w roku szkolnym 2014/2015

Wojewódzki Konkurs Przedmiotowy z Chemii dla uczniów gimnazjów województwa śląskiego w roku szkolnym 2014/2015 Wojewódzki Konkurs Przedmiotowy z Chemii dla uczniów gimnazjów województwa śląskiego w roku szkolnym 2014/2015 PRZYKŁADOWE ROZWIĄZANIA WRAZ Z PUNKTACJĄ Maksymalna liczba punktów możliwa do uzyskania po

Bardziej szczegółowo

Zadanie 2. Przeprowadzono następujące doświadczenie: Wyjaśnij przebieg tego doświadczenia. Zadanie: 3. Zadanie: 4

Zadanie 2. Przeprowadzono następujące doświadczenie: Wyjaśnij przebieg tego doświadczenia. Zadanie: 3. Zadanie: 4 Zadanie: 1 Do niebieskiego, wodnego roztworu soli miedzi wrzucono żelazny gwóźdź i odstawiono na pewien czas. Opisz zmiany zachodzące w wyglądzie: roztworu żelaznego gwoździa Zadanie 2. Przeprowadzono

Bardziej szczegółowo

Odpowiedź:. Oblicz stężenie procentowe tlenu w wodzie deszczowej, wiedząc, że 1 dm 3 tej wody zawiera 0,055g tlenu. (d wody = 1 g/cm 3 )

Odpowiedź:. Oblicz stężenie procentowe tlenu w wodzie deszczowej, wiedząc, że 1 dm 3 tej wody zawiera 0,055g tlenu. (d wody = 1 g/cm 3 ) PRZYKŁADOWE ZADANIA Z DZIAŁÓW 9 14 (stężenia molowe, procentowe, przeliczanie stężeń, rozcieńczanie i zatężanie roztworów, zastosowanie stężeń do obliczeń w oparciu o reakcje chemiczne, rozpuszczalność)

Bardziej szczegółowo

MARATON WIEDZY CHEMIA CZ. II

MARATON WIEDZY CHEMIA CZ. II MARATON WIEDZY CHEMIA CZ. II 1. Podaj liczbę elektronów, nukleonów, protonów i neuronów zawartych w następujących atomach: a), b) 2. Podaj liczbę elektronów, nukleonów, protonów i neutronów zawartych w

Bardziej szczegółowo

LABORATORIUM FIZYKI PAŃSTWOWEJ WYŻSZEJ SZKOŁY ZAWODOWEJ W NYSIE. Ćwiczenie nr 2 Temat: Wyznaczenie współczynnika elektrochemicznego i stałej Faradaya.

LABORATORIUM FIZYKI PAŃSTWOWEJ WYŻSZEJ SZKOŁY ZAWODOWEJ W NYSIE. Ćwiczenie nr 2 Temat: Wyznaczenie współczynnika elektrochemicznego i stałej Faradaya. LABOATOIUM FIZYKI PAŃSTWOWEJ WYŻSZEJ SZKOŁY ZAWODOWEJ W NYSIE Ćwiczenie nr Temat: Wyznaczenie współczynnika elektrochemicznego i stałej Faradaya.. Wprowadzenie Proces rozpadu drobin związków chemicznych

Bardziej szczegółowo

WOJEWÓDZKI KONKURS PRZEDMIOTOWY Z CHEMII... DLA UCZNIÓW GIMNAZJÓW - rok szkolny 2011/2012 eliminacje wojewódzkie

WOJEWÓDZKI KONKURS PRZEDMIOTOWY Z CHEMII... DLA UCZNIÓW GIMNAZJÓW - rok szkolny 2011/2012 eliminacje wojewódzkie ŁÓDZKIE CENTRUM DOSKONALENIA NAUCZYCIELI I KSZTAŁCENIA PRAKTYCZNEGO kod Uzyskane punkty..... WOJEWÓDZKI KONKURS PRZEDMIOTOWY Z CHEMII... DLA UCZNIÓW GIMNAZJÓW - rok szkolny 2011/2012 eliminacje wojewódzkie

Bardziej szczegółowo

ARKUSZ PRÓBNEJ MATURY Z OPERONEM CHEMIA

ARKUSZ PRÓBNEJ MATURY Z OPERONEM CHEMIA Miejsce na naklejkę z kodem ARKUSZ PRÓBNEJ MATURY Z OPERONEM CHEMIA POZIOM ROZSZERZONY LISTOPAD ROK 2009 Instrukcja dla zdającego Czas pracy 150 minut 1. Sprawdź, czy arkusz egzaminacyjny zawiera 10 stron

Bardziej szczegółowo

Wymagania na poszczególne oceny z chemii w klasie III VII. Węgiel i jego związki z wodorem

Wymagania na poszczególne oceny z chemii w klasie III VII. Węgiel i jego związki z wodorem Wymagania na poszczególne oceny z chemii w klasie III VII. Węgiel i jego związki z wodorem 1 Uczeń: wyjaśnia, czym zajmuje się chemiaorganiczna (2) definiuje pojęcie węglowodory (2) wymienia naturalne

Bardziej szczegółowo

Ocenę niedostateczną otrzymuje uczeń, który: Ocenę dopuszczającą otrzymuje uczeń, który: Ocenę dostateczną otrzymuje uczeń, który:

Ocenę niedostateczną otrzymuje uczeń, który: Ocenę dopuszczającą otrzymuje uczeń, który: Ocenę dostateczną otrzymuje uczeń, który: Kryteria oceniania z chemii dla klasy 3A i 3B Gimnazjum w Borui Kościelnej Rok szkolny: 2015/2016 Semestr: pierwszy Opracowała: mgr Krystyna Milkowska, mgr inż. Malwina Beyga Ocenę niedostateczną otrzymuje

Bardziej szczegółowo

Część I. TEST WYBORU 18 punktów

Część I. TEST WYBORU 18 punktów Część I TEST WYBORU 18 punktów Test zawiera zadania, w których podano propozycje czterech odpowiedzi: A), B), C), D). Tylko jedna odpowiedź jest prawidłowa. Prawidłową odpowiedź zaznacz znakiem X. W razie

Bardziej szczegółowo

PRÓBNY EGZAMIN MATURALNY Z CHEMII

PRÓBNY EGZAMIN MATURALNY Z CHEMII Miejsce na naklejkę z kodem (Wpisuje zdający przed rozpoczęciem pracy) KOD ZDAJĄCEGO OKRĘGOWA K O M I S J A EGZAMINACYJNA w KRAKOWIE PRÓBNY EGZAMIN MATURALNY Z CHEMII ARKUSZ II MARZEC 2002 CHEMIA Czas

Bardziej szczegółowo

relacje ilościowe ( masowe,objętościowe i molowe ) dotyczące połączeń 1. pierwiastków w związkach chemicznych 2. związków chemicznych w reakcjach

relacje ilościowe ( masowe,objętościowe i molowe ) dotyczące połączeń 1. pierwiastków w związkach chemicznych 2. związków chemicznych w reakcjach 1 STECHIOMETRIA INTERPRETACJA ILOŚCIOWA ZJAWISK CHEMICZNYCH relacje ilościowe ( masowe,objętościowe i molowe ) dotyczące połączeń 1. pierwiastków w związkach chemicznych 2. związków chemicznych w reakcjach

Bardziej szczegółowo

Akademickie Centrum Czystej Energii. Ogniwo paliwowe

Akademickie Centrum Czystej Energii. Ogniwo paliwowe Ogniwo paliwowe 1. Zagadnienia elektroliza, prawo Faraday a, pierwiastki galwaniczne, ogniwo paliwowe 2. Opis Główną częścią ogniwa paliwowego PEM (Proton Exchange Membrane) jest membrana złożona z katody

Bardziej szczegółowo

Odpowiedzi i model oceniania

Odpowiedzi i model oceniania Copyright by Oficyna Wydawnicza Tutor dr inż. Zdzisław Głowacki II Ogólnopolska Próbna Matura CHEMIA Z TUTOREM dla uczniów klas maturalnych POZIOM ROZSZERZONY Odpowiedzi i model oceniania TUTOR CH-RM 01404

Bardziej szczegółowo

Obliczenia stechiometryczne, bilansowanie równań reakcji redoks

Obliczenia stechiometryczne, bilansowanie równań reakcji redoks Obliczenia stechiometryczne, bilansowanie równań reakcji redoks Materiały pomocnicze do zajęć wspomagających z chemii opracował: dr Błażej Gierczyk Wydział Chemii UAM Obliczenia stechiometryczne Podstawą

Bardziej szczegółowo

Wojewódzki Konkurs Przedmiotowy z chemii dla uczniów gimnazjum województwa kujawsko-pomorskiego. Etap rejonowy. Instrukcja dla ucznia

Wojewódzki Konkurs Przedmiotowy z chemii dla uczniów gimnazjum województwa kujawsko-pomorskiego. Etap rejonowy. Instrukcja dla ucznia Wojewódzki Konkurs Przedmiotowy z chemii dla uczniów gimnazjum województwa kujawsko-pomorskiego Etap rejonowy Kod ucznia: Wynik: /48 pkt. Instrukcja dla ucznia Zanim przystąpisz do rozwiązywania testu,

Bardziej szczegółowo

Podstawowe pojęcia i prawa chemiczne

Podstawowe pojęcia i prawa chemiczne Podstawowe pojęcia i prawa chemiczne Pierwiastki, nazewnictwo i symbole. Budowa atomu, izotopy. Przemiany promieniotwórcze, okres półtrwania. Układ okresowy. Właściwości pierwiastków a ich położenie w

Bardziej szczegółowo

Procentowa zawartość sodu (w molu tej soli są dwa mole sodu) wynosi:

Procentowa zawartość sodu (w molu tej soli są dwa mole sodu) wynosi: Stechiometria Każdą reakcję chemiczną można zapisać równaniem, które jest jakościową i ilościową charakterystyką tej reakcji. Określa ono bowiem, jakie pierwiastki lub związki biorą udział w danej reakcji

Bardziej szczegółowo

1. Podstawowe prawa i pojęcia chemiczne

1. Podstawowe prawa i pojęcia chemiczne 1. PODSTAWOWE PRAWA I POJĘCIA CHEMICZNE 5 1. Podstawowe prawa i pojęcia chemiczne 1.1. Wyraź w gramach masę: a. jednego atomu żelaza, b. jednej cząsteczki kwasu siarkowego. Odp. 9,3 10 23 g; 1,6 10 22

Bardziej szczegółowo

EGZAMIN MATURALNY Z CHEMII

EGZAMIN MATURALNY Z CHEMII KOD ZDAJĄCEGO WPISUJE ZDAJĄCY PO OTRZYMANIU ARKUSZA WPISAĆ PO ROZKODOWANIU PRACY IMIĘ NAZWISKO EGZAMIN MATURALNY Z CHEMII ARKUSZ I MAJ - CZERWIEC ROK 2002 CHEMIA Arkusz egzaminacyjny I Uzyskane punkty

Bardziej szczegółowo

Ogólne zasady oceniania są takie same jak dla wszystkich prac maturalnych z chemii.

Ogólne zasady oceniania są takie same jak dla wszystkich prac maturalnych z chemii. Egzamin maturalny z chemii. Poziom rozszerzony Copyright by Studium Oświatowe Tutor dr inż. Zdzisław Głowacki, Toruń 2013 MODEL OCENIANIA ZAWIERA INFORMACJE PRAWNIE CHRONIONE DO MOMENTU ZAKOŃCZENIA EGZAMINU!

Bardziej szczegółowo

V KONKURS CHEMICZNY 23.X. 2007r. DLA UCZNIÓW GIMNAZJÓW WOJEWÓDZTWA ŚWIĘTOKRZYSKIEGO Etap I ... ... czas trwania: 90 min Nazwa szkoły

V KONKURS CHEMICZNY 23.X. 2007r. DLA UCZNIÓW GIMNAZJÓW WOJEWÓDZTWA ŚWIĘTOKRZYSKIEGO Etap I ... ... czas trwania: 90 min Nazwa szkoły V KONKURS CHEMICZNY 23.X. 2007r. DLA UCZNIÓW GIMNAZJÓW WOJEWÓDZTWA ŚWIĘTOKRZYSKIEGO Etap I...... Imię i nazwisko ucznia ilość pkt.... czas trwania: 90 min Nazwa szkoły... maksymalna ilość punk. 33 Imię

Bardziej szczegółowo

Zadanie 1. (2 pkt) Opisz stan kwantowo-mechaniczny tych elektronów, wpisując do tabeli odpowiednie wartości trzech liczb kwantowych.

Zadanie 1. (2 pkt) Opisz stan kwantowo-mechaniczny tych elektronów, wpisując do tabeli odpowiednie wartości trzech liczb kwantowych. Zadanie 1. (2 pkt) Opisz stan kwantowo-mechaniczny tych elektronów, wpisując do tabeli odpowiednie wartości trzech liczb kwantowych. n = 4, l = 1, m = -1,0,1 Zadanie 2. (2 pkt) Oblicz, jaka będzie całkowita

Bardziej szczegółowo

Konkurs Chemiczny dla gimnazjalistów województwa zachodniopomorskiego w roku szkolnym 2014/2015. Etap wojewódzki

Konkurs Chemiczny dla gimnazjalistów województwa zachodniopomorskiego w roku szkolnym 2014/2015. Etap wojewódzki Konkurs Chemiczny dla gimnazjalistów województwa zachodniopomorskiego w roku szkolnym 04/05 Etap wojewódzki Klucz odpowiedzi i schemat punktowania Część I. Test jednokrotnego wyboru z jedną poprawną odpowiedzią

Bardziej szczegółowo

CHEMIA POZIOM PODSTAWOWY

CHEMIA POZIOM PODSTAWOWY EGZAMIN MATURALNY W ROKU SZKOLNYM 2013/2014 CHEMIA POZIOM PODSTAWOWY ROZWIĄZANIA ZADAŃ I SCHEMAT PUNKTOWANIA MAJ 2014 2 Egzamin maturalny z chemii Zadanie 1. (0 2) Obszar standardów Opis wymagań Znajomość

Bardziej szczegółowo

IV A. Reakcje utleniania i redukcji. Metale i niemetale

IV A. Reakcje utleniania i redukcji. Metale i niemetale IV A. Reakcje utleniania i redukcji. Metale i niemetale IV-A Elektrochemia IV-A.1. Porównanie aktywności chemicznej metali IV-A.2. Ogniwo jako źródło prądu elektrycznego a) ogniwo Daniella b) ogniwo z

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA EDUKACYJNE na poszczególne oceny śródroczne i roczne. Z CHEMII W KLASIE III gimnazjum

WYMAGANIA EDUKACYJNE na poszczególne oceny śródroczne i roczne. Z CHEMII W KLASIE III gimnazjum WYMAGANIA EDUKACYJNE na poszczególne oceny śródroczne i roczne Z CHEMII W KLASIE III gimnazjum Program nauczania chemii w gimnazjum autorzy: Teresa Kulawik, Maria Litwin Program realizowany przy pomocy

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA EDUKACYJNE z chemii dla klasy trzeciej

WYMAGANIA EDUKACYJNE z chemii dla klasy trzeciej Lucyna Krupa Rok szkolny 2016/2017 Anna Mikrut WYMAGANIA EDUKACYJNE z chemii dla klasy trzeciej Wyróżnia się wymagania na: ocenę dopuszczającą ocenę dostateczną (obejmują wymagania na ocenę dopuszczającą)

Bardziej szczegółowo

Cel główny: Uczeń posiada umiejętność czytania tekstów kultury ze zrozumieniem

Cel główny: Uczeń posiada umiejętność czytania tekstów kultury ze zrozumieniem Hospitacja diagnozująca Źródła informacji chemicznej Cel główny: Uczeń posiada umiejętność czytania tekstów kultury ze zrozumieniem Opracowała: mgr Lilla Zmuda Matyja Arkusz Hospitacji Diagnozującej nr

Bardziej szczegółowo

CHEMIA klasa 3 Wymagania programowe na poszczególne oceny do Programu nauczania chemii w gimnazjum. Chemia Nowej Ery.

CHEMIA klasa 3 Wymagania programowe na poszczególne oceny do Programu nauczania chemii w gimnazjum. Chemia Nowej Ery. CHEMIA klasa 3 Wymagania programowe na poszczególne oceny do Programu nauczania chemii w gimnazjum. Chemia Nowej Ery. Dział - Węgiel i jego związki. określa, czym zajmuje się chemia organiczna definiuje

Bardziej szczegółowo

ARKUSZ EGZAMINACYJNY Z CHEMII

ARKUSZ EGZAMINACYJNY Z CHEMII (Wypełnia kandydat przed rozpoczęciem pracy) KOD KANDYDATA ARKUSZ EGZAMINACYJNY Z CEMII Instrukcja dla zdającego Czas pracy 120 minut 1. Sprawdź, czy arkusz egzaminacyjny zawiera 12 stron. Ewentualny brak

Bardziej szczegółowo

Opracowała: mgr inż. Ewelina Nowak

Opracowała: mgr inż. Ewelina Nowak Materiały dydaktyczne na zajęcia wyrównawcze z chemii dla studentów pierwszego roku kierunku zamawianego Inżynieria Środowiska w ramach projektu Era inżyniera pewna lokata na przyszłość Opracowała: mgr

Bardziej szczegółowo

Temat 7. Równowagi jonowe w roztworach słabych elektrolitów, stała dysocjacji, ph

Temat 7. Równowagi jonowe w roztworach słabych elektrolitów, stała dysocjacji, ph Temat 7. Równowagi jonowe w roztworach słabych elektrolitów, stała dysocjacji, ph Dysocjacja elektrolitów W drugiej połowie XIX wieku szwedzki chemik S.A. Arrhenius doświadczalnie udowodnił, że substancje

Bardziej szczegółowo

KRYTERIA OCENIANIA ODPOWIEDZI Próbna Matura z OPERONEM. Chemia Poziom rozszerzony

KRYTERIA OCENIANIA ODPOWIEDZI Próbna Matura z OPERONEM. Chemia Poziom rozszerzony KRYTERIA ENIANIA DPWIEDZI Próbna Matura z PERNEM hemia Poziom rozszerzony Listopad 011 W ni niej szym sche ma cie oce nia nia za dań otwar tych są pre zen to wa ne przy kła do we po praw ne od po wie dzi.

Bardziej szczegółowo

Opracowała: mgr inż. Ewelina Nowak

Opracowała: mgr inż. Ewelina Nowak Materiały dydaktyczne na zajęcia wyrównawcze z chemii dla studentów pierwszego roku kierunku zamawianego Inżynieria Środowiska w ramach projektu Era inżyniera pewna lokata na przyszłość Opracowała: mgr

Bardziej szczegółowo

KLUCZ PUNKTOWANIA ODPOWIEDZI

KLUCZ PUNKTOWANIA ODPOWIEDZI Egzamin maturalny maj 2009 CHEMIA POZIOM ROZSZERZONY KLUCZ PUNKTOWANIA ODPOWIEDZI Zadanie 1. a) Chemia poziom rozszerzony Opisanie stanu kwantowo-mechanicznego elektronów za pomocą liczb kwantowych. Zdający

Bardziej szczegółowo

XXI Regionalny Konkurs Młody Chemik FINAŁ część I

XXI Regionalny Konkurs Młody Chemik FINAŁ część I Katowice, 16.12.2009 XXI Regionalny Konkurs Młody Chemik FINAŁ część I ZADANIE 1. KRZYśÓWKA ZWIĄZKI WĘGLA I WODORU (9 punktów) RozwiąŜ krzyŝówkę. Litery z wyszczególnionych pól utworzą hasło nazwę węglowodoru:

Bardziej szczegółowo

ZADANIE 164. Na podstawie opisanych powyżej doświadczeń określ charakter chemiczny tlenków: magnezu i glinu. Uzasadnij słownie odpowiedź.

ZADANIE 164. Na podstawie opisanych powyżej doświadczeń określ charakter chemiczny tlenków: magnezu i glinu. Uzasadnij słownie odpowiedź. Informacja do zadań: 163. 166. Przeprowadzono doświadczenia opisane poniższymi schematami: ZADANIE 163. Podaj, w których probówkach (1. 6.) zaszły reakcje chemiczne. ZADANIE 164. Na podstawie opisanych

Bardziej szczegółowo

Wojewódzki Konkurs Przedmiotowy z Chemii dla uczniów gimnazjów województwa śląskiego w roku szkolnym 2012/2013

Wojewódzki Konkurs Przedmiotowy z Chemii dla uczniów gimnazjów województwa śląskiego w roku szkolnym 2012/2013 Wojewódzki Konkurs Przedmiotowy z Chemii dla uczniów gimnazjów województwa śląskiego w roku szkolnym 2012/2013 KOD UCZNIA Etap: Data: Czas pracy: rejonowy 21 stycznia 2013 r. 90 minut Informacje dla ucznia

Bardziej szczegółowo

Fragmenty Działu 5 z Tomu 1 REAKCJE W ROZTWORACH WODNYCH

Fragmenty Działu 5 z Tomu 1 REAKCJE W ROZTWORACH WODNYCH Fragmenty Działu 5 z Tomu 1 REAKCJE W ROZTWORACH WODNYCH Podstawy dysocjacji elektrolitycznej. Zadanie 485 (1 pkt.) V/2006/A2 Dysocjacja kwasu ortofosforowego(v) przebiega w roztworach wodnych trójstopniowo:

Bardziej szczegółowo

Materiał diagnostyczny poziom rozszerzony Kryteria oceniania model odpowiedzi

Materiał diagnostyczny poziom rozszerzony Kryteria oceniania model odpowiedzi Zdający otrzymuje punkty tylko za poprawne rozwiązania, precyzyjnie odpowiadające poleceniom zawartym w zadaniach. Odpowiedzi niezgodne z poleceniem ( nie na temat) są traktowane jako brak odpowiedzi.

Bardziej szczegółowo

ODPOWIEDZI I SCHEMAT PUNKTOWANIA POZIOM ROZSZERZONY

ODPOWIEDZI I SCHEMAT PUNKTOWANIA POZIOM ROZSZERZONY dpowiedzi i schemat punktowania poziom rozszerzony DPWIEDZI I SEMAT PUNKTWANIA PZIM RZSZERZNY Zdający otrzymuje punkty tylko za poprawne rozwiązania, precyzyjnie odpowiadające poleceniom zawartym w zadaniach.

Bardziej szczegółowo

Chemia związków węgla

Chemia związków węgla strona 1/7 hemia związków węgla Dorota Lewandowska, Anna Warchoł, Lidia Wasyłyszyn Treść podstawy programowej: Węgiel i jego związki. Proste węglowodory nasycone i nienasycone, alkohole, kwasy karboksylowe,

Bardziej szczegółowo

2. Procenty i stężenia procentowe

2. Procenty i stężenia procentowe 2. PROCENTY I STĘŻENIA PROCENTOWE 11 2. Procenty i stężenia procentowe 2.1. Oblicz 15 % od liczb: a. 360, b. 2,8 10 5, c. 0.024, d. 1,8 10 6, e. 10 Odp. a. 54, b. 4,2 10 4, c. 3,6 10 3, d. 2,7 10 7, e.

Bardziej szczegółowo

WOJEWÓDZKI KONKURS CHEMICZNY DLA UCZNIÓW GIMNAZJUM W ROKU SZKOLNYM 2014/2015 STOPIEŃ WOJEWÓDZKI 10 MARCA 2015 R.

WOJEWÓDZKI KONKURS CHEMICZNY DLA UCZNIÓW GIMNAZJUM W ROKU SZKOLNYM 2014/2015 STOPIEŃ WOJEWÓDZKI 10 MARCA 2015 R. Kod ucznia Liczba punktów WOJEWÓDZKI KONKURS CHEMICZNY DLA UCZNIÓW GIMNAZJUM W ROKU SZKOLNYM 2014/2015 10 MARCA 2015 R. 1. Test konkursowy zawiera 19 zadań. Są to zadania zamknięte i otwarte. Na ich rozwiązanie

Bardziej szczegółowo

Budowę ogniwa galwanicznego opiszemy na przykładzie ogniwa glinowo- -srebrowego, które przedstawiono na Rysunku 1.

Budowę ogniwa galwanicznego opiszemy na przykładzie ogniwa glinowo- -srebrowego, które przedstawiono na Rysunku 1. 2.1.1. Budowa ogniwa galwanicznego Budowę ogniwa galwanicznego opiszemy na przykładzie ogniwa glinowo- -srebrowego, które przedstawiono na Rysunku 1. Rysunek 1. Budowa ogniwa galwanicznego na przykładzie

Bardziej szczegółowo

Plan dydaktyczny z chemii klasa: 2TRA 1 godzina tygodniowo- zakres podstawowy. Dział Zakres treści

Plan dydaktyczny z chemii klasa: 2TRA 1 godzina tygodniowo- zakres podstawowy. Dział Zakres treści Anna Kulaszewicz Plan dydaktyczny z chemii klasa: 2TRA 1 godzina tygodniowo- zakres podstawowy lp. Dział Temat Zakres treści 1 Zapoznanie z przedmiotowym systemem oceniania i wymaganiami edukacyjnymi z

Bardziej szczegółowo

KRYTERIA OCENIANIA ODPOWIEDZI Próbna Matura z OPERONEM. Chemia Poziom podstawowy

KRYTERIA OCENIANIA ODPOWIEDZI Próbna Matura z OPERONEM. Chemia Poziom podstawowy KRYTERIA OCENIANIA ODPOWIEDZI Próbna Matura z OPERONEM Chemia Poziom podstawowy Listopad 03 W niniejszym schemacie oceniania zadań otwartych są prezentowane przykładowe poprawne odpowiedzi. W tego typu

Bardziej szczegółowo

Podstawowe pojęcia i prawa chemiczne, Obliczenia na podstawie wzorów chemicznych

Podstawowe pojęcia i prawa chemiczne, Obliczenia na podstawie wzorów chemicznych Podstawowe pojęcia i prawa chemiczne, Obliczenia na podstawie wzorów chemicznych 1. Wielkości i jednostki stosowane do wyrażania ilości materii 1.1 Masa atomowa, cząsteczkowa, mol Masa atomowa Atomy mają

Bardziej szczegółowo

Pierwiastki bloku d. Zadanie 1.

Pierwiastki bloku d. Zadanie 1. Zadanie 1. Zapisz równania reakcji tlenków chromu (II), (III), (VI) z kwasem solnym i zasadą sodową lub zaznacz, że reakcja nie zachodzi. Określ charakter chemiczny tlenków. Charakter chemiczny tlenków:

Bardziej szczegółowo

Egzamin maturalny z chemii - poziom rozszerzony Kryteria oceniania - model odpowiedzi. Kryteria oceniania

Egzamin maturalny z chemii - poziom rozszerzony Kryteria oceniania - model odpowiedzi. Kryteria oceniania ODPOWIEDZI I SCHEMAT PUNKTOWANIA POZIOM ROZSZERZONY Zdający otrzymuje punkty tylko za poprawne rozwiązania, precyzyjnie odpowiadające poleceniom zawartym w zadaniach. Odpowiedzi niezgodne z poleceniem

Bardziej szczegółowo

Wewnętrzna budowa materii

Wewnętrzna budowa materii Atom i układ okresowy Wewnętrzna budowa materii Atom jest zbudowany z jądra atomowego oraz krążących wokół niego elektronów. Na jądro atomowe składają się protony oraz neutrony, zwane wspólnie nukleonami.

Bardziej szczegółowo

pobrano z www.sqlmedia.pl

pobrano z www.sqlmedia.pl ODPOWIEDZI Zadanie 1. (2 pkt) 1. masy atomowej, ładunku jądra atomowego 2. elektroujemności, masy atomowej, ładunku jądra atomowego Zadanie 2. (1 pkt) 1. Pierwiastek I jest aktywnym metalem. Reaguje z

Bardziej szczegółowo

ODPOWIEDZI I SCHEMAT PUNKTOWANIA POZIOM PODSTAWOWY

ODPOWIEDZI I SCHEMAT PUNKTOWANIA POZIOM PODSTAWOWY ODPOWIEDZI I SHEMAT PUNKTOWANIA POZIOM PODSTAWOWY Zdający otrzymuje punkty tylko za poprawne rozwiązania, precyzyjnie odpowiadające poleceniom zawartym w zadaniach. Odpowiedzi niezgodne z poleceniem (nie

Bardziej szczegółowo

Przykładowe zadania z rozdziałów 1 5 (Mol, Stechiometria wzorów i równań chemicznych, Wydajność reakcji i inne)

Przykładowe zadania z rozdziałów 1 5 (Mol, Stechiometria wzorów i równań chemicznych, Wydajność reakcji i inne) Przykładowe zadania z rozdziałów 1 5 (Mol, Stechiometria wzorów i równań chemicznych, Wydajność reakcji i inne) Zadanie 7 (1 pkt) Uporządkuj podane ilości moli związków chemicznych według rosnącej liczby

Bardziej szczegółowo

KLUCZ ODPOWIEDZI KONKURS PRZEDMIOTOWY DLA UCZNIÓW SZKÓŁ GIMNAZJALNYCH WOJEWÓDZTWA PODKARPACKIEGO Przedmiot: CHEMIA C A C C B A B B D B C D A A

KLUCZ ODPOWIEDZI KONKURS PRZEDMIOTOWY DLA UCZNIÓW SZKÓŁ GIMNAZJALNYCH WOJEWÓDZTWA PODKARPACKIEGO Przedmiot: CHEMIA C A C C B A B B D B C D A A KLUCZ ODPOWIEDZI KONKURS PRZEDMIOTOWY DLA UCZNIÓW SZKÓŁ GIMNAZJALNYCH WOJEWÓDZTWA PODKARPACKIEGO Przedmiot: CHEMIA /etap wojewódzki/ Możliwa do uzyskania liczba punktów: 74 pkt Zadania zamknięte: 1 2 3

Bardziej szczegółowo

Wymagania programowe na poszczególne oceny z chemii w klasie III.

Wymagania programowe na poszczególne oceny z chemii w klasie III. Wymagania programowe na poszczególne oceny z chemii w klasie III. VII. Węgiel i jego związki z wodorem podaje kryteria podziału chemii na organiczną i nieorganiczną określa, czym zajmuje się chemia organiczna

Bardziej szczegółowo

KONKURS CHEMICZNY DLA UCZNIÓW GIMNAZJÓW

KONKURS CHEMICZNY DLA UCZNIÓW GIMNAZJÓW KONKURS CHEMICZNY DLA UCZNIÓW GIMNAZJÓW WOJEWÓDZTWO WIELKOPOLSKIE Etap rejonowy rok szkolny 2011/2012 wylosowany numer uczestnika konkursu Dane dotyczące ucznia (wypełnia Komisja Konkursowa po rozkodowaniu

Bardziej szczegółowo

Wymagania edukacyjne na poszczególne stopnie szkolne z chemii w klasie III.

Wymagania edukacyjne na poszczególne stopnie szkolne z chemii w klasie III. Wymagania edukacyjne na poszczególne stopnie szkolne z chemii w klasie III. Stopień dopuszczający: podaje kryteria podziału chemii na organiczną i nieorganiczną określa, czym zajmuje się chemia organiczna

Bardziej szczegółowo

podstawami stechiometrii, czyli działu chemii zajmującymi są obliczeniami jest prawo zachowania masy oraz prawo stałości składu

podstawami stechiometrii, czyli działu chemii zajmującymi są obliczeniami jest prawo zachowania masy oraz prawo stałości składu Podstawy obliczeń chemicznych podstawami stechiometrii, czyli działu chemii zajmującymi są obliczeniami jest prawo zachowania masy oraz prawo stałości składu prawo zachowania masy mówi, że w reakcji chemicznej

Bardziej szczegółowo

Wiązania jonowe występują w układach złożonych z atomów skrajnie różniących się elektroujemnością.

Wiązania jonowe występują w układach złożonych z atomów skrajnie różniących się elektroujemnością. 105 Elektronowa teoria wiązania chemicznego Cząsteczki powstają w wyniku połączenia się dwóch lub więcej atomów. Już w początkowym okresie rozwoju chemii podejmowano wysiłki zmierzające do wyjaśnienia

Bardziej szczegółowo

Szanowne koleżanki i koledzy nauczyciele chemii!

Szanowne koleżanki i koledzy nauczyciele chemii! Szanowne koleżanki i koledzy nauczyciele chemii! Chciałabym podzielić się z Wami moimi spostrzeżeniami dotyczącymi poziomu wiedzy z chemii uczniów rozpoczynających naukę w Liceum Ogólnokształcącym. Co

Bardziej szczegółowo

Wymagania programowe na poszczególne oceny CHEMIA klasa III

Wymagania programowe na poszczególne oceny CHEMIA klasa III Wymagania programowe na poszczególne oceny CHEMIA klasa III I. Węgiel i jego związki z wodorem podaje kryteria podziału chemii na organiczną i nieorganiczną określa, czym zajmuje się chemia organiczna

Bardziej szczegółowo

KRYTERIA OCENIANIA ODPOWIEDZI Próbna Matura z OPERONEM. Chemia Poziom rozszerzony. Listopad 2015

KRYTERIA OCENIANIA ODPOWIEDZI Próbna Matura z OPERONEM. Chemia Poziom rozszerzony. Listopad 2015 kod wewnątrz KRYTERIA ENIANIA DPWIEDZI Próbna Matura z PERNEM hemia Poziom rozszerzony Listopad 2015 Vademecum hemia chemia ZAKRES RZSZERZNY VADEMEUM MATURA 2016 Zacznij przygotowania do matury już dziś

Bardziej szczegółowo

Wojewódzki Konkurs Przedmiotowy z Chemii dla uczniów gimnazjów województwa śląskiego w roku szkolnym 2010/2011

Wojewódzki Konkurs Przedmiotowy z Chemii dla uczniów gimnazjów województwa śląskiego w roku szkolnym 2010/2011 Wojewódzki Konkurs Przedmiotowy z Chemii dla uczniów gimnazjów województwa śląskiego w roku szkolnym 2010/2011 KOD UCZNIA Etap: Data: Czas pracy: szkolny 22 listopad 2010 90 minut Informacje dla ucznia:

Bardziej szczegółowo

Wymagania programowe na poszczególne oceny

Wymagania programowe na poszczególne oceny Przedmiot: chemia Klasa: IIIa, IIIb Nauczyciel: Agata SROKA Wymagania programowe na poszczególne oceny VII. Węgiel i jego związki z wodorem podaje kryteria podziału chemii na organiczną i nieorganiczną

Bardziej szczegółowo

Liczba cząsteczek w 1 molu. Liczba atomów w 1 molu. Masa molowa M

Liczba cząsteczek w 1 molu. Liczba atomów w 1 molu. Masa molowa M Materiał powtórzeniowy do sprawdzianu - liczba Avogadro, mol, masa molowa, molowa objętość gazów, obliczenia stechiometryczne + zadania z rozwiązaniami I. Podstawowe definicje 1. Masa atomowa - masa atomu

Bardziej szczegółowo

III Podkarpacki Konkurs Chemiczny 2010/11

III Podkarpacki Konkurs Chemiczny 2010/11 III Podkarpacki Konkurs Chemiczny 2/ ETAP II 28.2.2 r. Godz..-2. Zadanie ( pkt.) Wskaż poprawne odpowiedzi (poprawną odpowiedź) w poniższych pytaniach.. Masa dm gazowego węglowodoru w warunkach normalnych

Bardziej szczegółowo

Zad. 1. Proces przebiega zgodnie z równaniem: CaO + 3 C = CaC 2 + CO. M(CaC 2 ) = 64 g/mol

Zad. 1. Proces przebiega zgodnie z równaniem: CaO + 3 C = CaC 2 + CO. M(CaC 2 ) = 64 g/mol Zad. 1 Proces przebiega zgodnie z równaniem: CaO + 3 C = CaC 2 + CO M(CaC 2 ) = 64 g/mol czyli ΔH = ΔH tw o (CaC 2 ) + ΔH tw o (CO) - ΔH tw o (CaO) - ΔH tw o (C) ΔH tw o (C) przyjmujemy za równą 0 Nie

Bardziej szczegółowo

Wojewódzki Konkurs Przedmiotowy. dla uczniów gimnazjów województwa śląskiego w roku szkolnym 2013/2014

Wojewódzki Konkurs Przedmiotowy. dla uczniów gimnazjów województwa śląskiego w roku szkolnym 2013/2014 Wojewódzki Konkurs Przedmiotowy z Chemii dla uczniów gimnazjów województwa śląskiego w roku szkolnym 2013/2014 KOD UCZNIA Etap: Data: Czas pracy: Rejonowy 17 stycznia 2014 90 minut Informacje dla ucznia

Bardziej szczegółowo

Zapisz za pomocą symboli i wzorów następujące ilości substancji :

Zapisz za pomocą symboli i wzorów następujące ilości substancji : ZESTAW I Zadanie 1. Zapisz za pomocą symboli i wzorów następujące ilości substancji : a) dwa atomy wapnia... b) cztery cząsteczki wodoru... c) trzy cząsteczki siarczku żelaza... d) atom magnezu... e) dwie

Bardziej szczegółowo

Małopolski Konkurs Chemiczny dla Gimnazjalistów

Małopolski Konkurs Chemiczny dla Gimnazjalistów ... kod ucznia Małopolski Konkurs Chemiczny dla Gimnazjalistów Etap I (szkolny) 16 października 2009 roku Wypełnia szkolna komisja konkursowa Zadanie 1. 2. 3. 4. 5. Suma Liczba punktów PoniŜej podano treść

Bardziej szczegółowo

EGZAMIN MATURALNY OD ROKU SZKOLNEGO 2014/2015 CHEMIA POZIOM ROZSZERZONY

EGZAMIN MATURALNY OD ROKU SZKOLNEGO 2014/2015 CHEMIA POZIOM ROZSZERZONY EGZAMIN MATURALNY OD ROKU SZKOLNEGO 2014/2015 EMIA POZIOM ROZSZERZONY PRZYKŁADOWY ZESTAW ZADAŃ DLA OSÓB NIESŁYSZĄY (A7) W czasie trwania egzaminu zdający może korzystać z Karty wybranych wzorów i stałych

Bardziej szczegółowo

Opracował: dr inż. Tadeusz Lemek

Opracował: dr inż. Tadeusz Lemek Materiały dydaktyczne na zajęcia wyrównawcze z chemii dla studentów pierwszego roku kierunku zamawianego Inżynieria i Gospodarka Wodna w ramach projektu Era inżyniera pewna lokata na przyszłość Opracował:

Bardziej szczegółowo