Odpowiedzialność karna funkcjonariusza publicznego

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Odpowiedzialność karna funkcjonariusza publicznego"

Transkrypt

1 Definicję funkcjonariusza publicznego precyzuje treść art kk. Przy określeniu kręgu podmiotów, którym ustawodawca nadaje status funkcjonariuszy publicznych, posłużono się różnymi metodami: jednych funkcjonariuszy przepis art kk wymienia z nazwy, w stosunku do innych operuje opisem pełnionych przez nich funkcji lub wskazuje na organ zatrudniający daną osobę albo wreszcie na pełnienie kierowniczych stanowisk w instytucjach państwowych. Status funkcjonariusza publicznego przysługuje Prezydentowi Rzeczypospolitej Polskiej. Funkcjonariuszami publicznymi są również posłowie na Sejm, senatorowie oraz radni wybrani do organów samorządu terytorialnego. Ustawa z dnia 27 lipca 2001 r. uzupełniła 13 art. 115 kk, rozciągając pojęcie funkcjonariusza publicznego na posłów do Parlamentu Europejskiego (dodany punkt 2a). Funkcjonariuszami publicznymi są sędziowie sądów i trybunałów, ławnicy sądowi i prokuratorzy. Ustawodawca uwzględnił w katalogu funkcjonariuszy publicznych także inne osoby pełniące ważne funkcje związane z szeroko pojętym wymiarem sprawiedliwości, a mianowicie: notariuszy, komorników, kuratorów sądowych, osoby orzekające w organach dyscyplinarnych działających na podstawie ustawy. Zgodnie ze zdaniem Andrzeja Marka status funkcjonariusza przysługuje asesorom sądowym, prokuratorskim i komorniczym, jeżeli powierzono im wykonywanie stosownych funkcji urzędowych. Do grona funkcjonariuszy publicznych zaliczamy funkcjonariuszy finansowych organów postępowania przygotowawczego oraz funkcjonariuszy organów nad nimi nadrzędnych. Najliczniejsza grupa funkcjonariuszy to pracownicy administracji rządowej centralnej i terenowej, innego organu państwowego, niewchodzącego w skład administracji rządowej a także pracownicy organów samorządu terytorialnego z wyjątkiem gdy pełnią wyłącznie czynności usługowe. Do funkcjonariuszy publicznych należą osoby zajmujące kierownicze stanowiska w innych niż administracja lub organ władzy instytucjach państwowych. Funkcjonariuszami są również pracownicy organów kontroli państwowej lub organów kontroli samorządu terytorialnego do której zaliczamy np. Najwyższą Izbę Kontroli, Państwową Inspekcję Handlową, tak samo jak przy innych instytucjach nie zaliczamy do grona funkcjonariuszy osób pełniących wyłącznie czynności usługowe. Status funkcjonariusza publicznego mają funkcjonariusze organów powołanych do ochrony bezpieczeństwa publicznego. Do organów tych zaliczamy Agencję Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Policję, Żandarmerię Wojskową, Straż Graniczną, Służbę Ochrony Kolei a także funkcjonariuszy Służby Więziennej. Zgodnie z wykładnią Sądu Najwyższego strażnik gminny (miejski) jest funkcjonariuszem publicznym w rozumieniu art pkt 3 kk Funkcjonariuszem jest także osoba pełniąca czynną służbę wojskową. Zgodnie z art pkt 4 kk, status funkcjonariusza publicznego uzyskuje także inna osoba w zakresie, w którym jest uprawniona 1 / 10

2 do wydawania decyzji administracyjnych. Chodzi tu o osoby niebędące pracownikami administracji rządowej lub samorządowej, innego organu lub instytucji państwowej, które mają oparte na ustawie uprawnienie do wydawania decyzji administracyjnych. Określony przepisem art krąg funkcjonariuszy publicznych jest wyczerpujący. Nie są funkcjonariuszami publicznymi osoby niewymienione w tym przepisie, chociażby ustawa szczególna przyznawała im ochronę przewidzianą dla funkcjonariuszy publicznych. Osoba pełniąca funkcję publiczną to zgodnie z art kk funkcjonariusz publiczny, członek organu smorządowego, osoba zatrudniona w jednostce organizacyjnej dysponującej środkami publicznymi, chyba, że wykonuje wyłącznie czynności usługowe, a także inna osoba, której uprawnienia i obowiązki w zakresie działalności publicznej są określone lub uznane przez ustawę lub wiążącą Rzeczypospolitą Polskę umowę międzynarodową. Celem ustawodawcy było objęcie karalnością zachowań korupcyjnych osób wykonujących szczególne z punktu widzenia społeczeństwa zawody takie jak na przykład lekarz, nauczyciel, pracownik sądu, prokuratury itp. Osoby pełniące wyłącznie czynności usługowe to osoby, które nie wykonują merytorycznych kompetencji danego organu, nie posiadają uprawnień do zarządzania oraz podejmowania w tym zakresie decyzji, a jedynie pracę tych organów ułatwiają (utrzymywanie czystości, ogrzewanie itp.). Art kk uwzględnia przedstawione wyżej przesłanki pełnienia funkcji publicznej. Ustawodawca uznał, że pełniącym taką funkcję jest członek organu samorządowego (zarządu, rady nadzorczej), co dotyczy każdego samorządu funkcjonującego na podstawie ustawy (samorząd gospodarczy, lekarski, radcowski, adwokacki itp.). Ponadto za pełniącego funkcję publiczną uznano każdego pracownika jednostki organizacyjnej dysponującej środkami publicznymi (przedsiębiorstwa, instytucji itp.), z wyjątkiem pełniących funkcje wyłącznie usługowe. Celem tej regulacji jest objęcie karalnością zachowań korupcyjnych pracowników takich jednostek (lekarzy, nauczycieli, pracowników sądu, prokuratury itp.), podobnie jak pracowników administracji (art pkt 4 i 5 kk). Zgodnie z orzecznictwem Sądu Najwyższego osobą pełniącą funkcję publiczną jest także nauczyciel akademicki, a także konduktor rewizyjny PKP i leśniczy Lasów Państwowych. Komentowany przepis posługuje się ogólną klauzulą, uznającą za pełniącą funkcję publiczną każdą osobę, której uprawnienia i obowiązki w zakresie działalności publicznej są określone lub uznane przez ustawę lub umowę międzynarodową. Otwiera to pole do interpretacji pojęcia działalności publicznej, które konkretną treścią musi wypełnić doktryna i orzecznictwo. Kodeks karny wymienia następujące przestępstwa korupcyjne w sektorze publicznym: 2 / 10

3 1. łapownictwo bierne (sprzedajność)- art. 228 kk, 2. łapownictwo czynne (przekupstwo)- art. 229 kk, 3. płatna protekcja- art. 230 kk, 4. czynna płatna protekcja (handel wpływami)- art. 230a kk, 5. nadużycie funkcji publicznej ( nadużycie władzy)-art. 231 kk. Sprzedajność i przekupstwo godzą w zasady bezstronności i jednakowego traktowania obywateli oraz w prawidłowe funkcjonowanie instytucji państwowych i samorządu terytorialnego. Przedmiotem ochrony w obu przypadkach jest bezinteresowność osób pełniących funkcje publiczne oraz zaufanie społeczne do rzetelności działań instytucji państwowych i samorządu terytorialnego, oraz instytucji publicznych w państwach obcych i organizacjach międzynarodowych. Przepis art. 228 kk określa odpowiedzialność za przestępstwo sprzedajności osoby pełniącej funkcję publiczną. W literaturze przestępstwo to bywa określane jako "łapownictwo bierne" - w odróżnieniu od "łapownictwa czynnego", czyli przekupstwa pełniącego funkcję publiczną. Wydaje się, że nazwa "sprzedajność" jest bardziej trafna, gdyż przyjmowanie korzyści przez osobę pełniącą funkcję publiczną ("branie łapówek") nie jest bynajmniej zachowaniem się biernym, nawet wtedy, gdy pełniący taką funkcję nie występuje z inicjatywą przyjęcia łapówki. Podmiotem omawianego przestępstwa może być tylko osoba pełniąca funkcję publiczną. Określony w tym artykule podmiot obejmuje nie tylko funkcjonariuszy publicznych wymienionych w art , lecz również każdą inną osobę, jeżeli pełni ona funkcję publiczną. Akceptacja poglądu, że osobą pełniącą funkcję publiczną jest jedynie funkcjonariusz publiczny, uczyniłaby bezkarnym przyjmowanie korzyści majątkowych za czynności związane z pełnieniem ważnych funkcji o znaczeniu publicznym przez osoby nie mieszczące się w zawartym w art katalogu funkcjonariuszy publicznych (np. lekarze, nauczyciele, dyrektorzy przedsiębiorstw itd.). Dlatego też w doktrynie i orzecznictwie zdecydowaną przewagę uzyskał pogląd, iż podmiotem łapownictwa biernego (sprzedajności) może być nie 3 / 10

4 tylko funkcjonariusz publiczny, lecz także osoba wykonująca czynności zlecone przez organy władzy, dysponujące środkami publicznymi lub podejmujące decyzje o znaczeniu publicznym. Wręczona lub przyrzeczona korzyść musi mieć związek z pełnioną funkcją przyjmującego, co oznacza, że brak takiego związku dekompletuje znamiona przestępstwa. Związek, o którym mowa, nie musi wiązać się z konkretną decyzją w sprawie interesującej udzielającego korzyści, może też polegać na zapewnieniu sobie przychylności pełniącego funkcję publiczną, na którą liczy udzielający korzyści w przyszłości. Przyjęcie korzyści może nastąpić bezpośrednio od udzielającego jej albo może być związane z bardziej skomplikowanymi operacjami finansowymi, które tę korzyść mają zapewnić. Do bytu przestępstwa wystarczy przyjęcie obietnicy udzielenia korzyści, przez co należy rozumieć akceptację ze strony pełniącego funkcję, wyrażoną w dowolnej formie. Korzyść majątkowa to każde dobro, które jest w stanie zaspokoić określoną potrzebę, a jego wartość da się wyrazić w pieniądzu. Może nią być nie tylko przyrost majątku, ale i wszystkie korzystne umowy np. pożyczka udzielona na korzystnych warunkach. Korzyść osobista jest to świadczenie o charakterze niemajątkowym polepszające sytuację osoby, która je uzyskuje (np. obietnica awansu, odznaczenie orderem, wyuczenie zawodu). Korupcją majątkową lub osobistą jest korzyść zarówno dla siebie jak i dla kogoś innego. Przyjęcie korzyści majątkowej lub osobistej oznacza zawładnięcie nią przez sprawcę np. przyjęcie pieniędzy, drogiego prezentu. Przyjęcie obietnicy korzyści majątkowej lub osobistej polega na zaakceptowaniu przez sprawcę przyrzeczenia udzielenia którejkolwiek z tych korzyści. Przyjęcie obietnicy każdej z tych korzyści może łączyć się z obietnicą dla siebie lub dla innej osoby. Wypadek mniejszej wagi obejmuje te odmiany czynów typu podstawowego, w których stopień społecznej szkodliwości oraz wina sprawcy są znacznie niższe niż w przypadku typu podstawowego, a nie są jeszcze tak minimalne, że można je uznać za znikomo szkodliwe odejmujące czynowi charakter przestępczy. 4 / 10

5 Podstawowy typ łapownictwa biernego polega na przyjęciu łapówki albo jej obietnicy w związku z pełnieniem funkcji publicznej. Sprawca czynu z art kk podlega karze pozbawienia wolności od 6 miesięcy do lat 8. W odniesieniu do tego typu czynu ustawodawca przewidział wypadek mniejszej wagi. Chodzi tu o przestępstwa, których okoliczności popełnienia i cechy sprawcy sprawiają, że czyn jego zasługuje na znacznie łagodniejszą karę (np. przyjęcie symbolicznej korzyści za wykonanie obowiązku służbowego po godzinach pracy, pomoc w skompletowaniu dokumentów przez petenta, czy udzielenie informacji, jeżeli przyjmujący nie był do tego zobowiązany). Karą pozbawienia wolności od 1 roku do lat 10 zagrożone jest przyjęcie korzyści majątkowej lub osobistej albo jej obietnicy za zachowanie stanowiące naruszenie przepisów prawa (np. przyjęcie korzyści majątkowej przez urzędnika w zamian za wydanie dokumentu poświadczającego nieprawdę, bezpodstawne umorzenie podatku, zaniechanie zawiadomienia organów ścigania o przestępstwie przez osobę do tego zobowiązaną). Takiej samej karze podlega sprawca, który uzależnia wykonanie czynności służbowej od otrzymania korzyści majątkowej lub osobistej bądź jej obietnicy oraz sprawca, który takiej korzyści żąda. Żądać korzyści można zarówno przed, jak i po dokonaniu czynności służbowej, natomiast w wypadku uzależnienia wykonania czynności od wręczenia korzyści majątkowej, korzyść jest warunkiem podjęcia czynności i dlatego musi ono poprzedzać wykonanie czynności. W obydwu zachowaniach inicjatywa korupcyjna wychodzi od osoby pełniącej funkcję publiczną, przy czym chodzi tu zarówno o wykonanie czynności służbowej, jak i zaniechanie jej wykonania, opóźnienie, przyspieszenie, dokonanie lub nie dokonanie w pożądanym przez petenta miejscu i czasie itp. Najsurowszą karą, bo od 2 lat do 12 lat pozbawienia wolności zagrożone jest zachowanie polegające na przyjęciu przez osobę pełniącą funkcję publiczną korzyści majątkowej znacznej wartości albo jej obietnicy. Mieniem znacznej wartości jest mienie, którego wartość w chwili popełnienia czynu zabronionego przekracza dwustukrotną wysokość najniższego miesięcznego wynagrodzenia. Przyjęcie korzyści bądź jej obietnicy, aby było karalne musi pozostawać w związku z pełnieniem przez sprawcę funkcji publicznej. Chodzi tu o związek łapówki z działalnością osoby pełniącej funkcję publiczną, gdy łapówkę dano dla uniknięcia np. niekorzystnej decyzji, uzyskania przychylnego stanowiska, bądź też, gdy łapówka miała na uwadze całokształt działalności. Związek ten zachodzi również wtedy, gdy sprzedajna osoba przyjęła łapówkę za czynność już dokonaną, na którą łapówka nie miała wpływu. Związek ten oznacza, zatem zarówno związek z konkretnymi czynnościami służbowymi, jak i z całokształtem urzędowania. Sprawca nie musi być przy tym wyłącznie kompetentny do załatwienia danej sprawy, wystarczy, że działa na 5 / 10

6 pewnym jej etapie i może wpłynąć na decyzję końcową. Łapownictwa może dopuścić się, więc zarówno osoba załatwiająca daną sprawę ostatecznie, jak również osoba przygotowująca-chociażby w ograniczonym zakresie podstawę rozstrzygnięcia, a także osoba powołana do czynności opiniodawczych. Przyjmuje się, że wręczenie i przyjęcie zwyczajowo przyjętego w danym środowisku wyrazu uznania w postaci kwiatów, słodyczy, drobnego upominku pozbawione jest cech przestępstwa (np. wręczenie upominków nauczycielom z okazji zakończenia roku szkolnego). Jeżeli podarunki tylko wyrażają wdzięczność ofiarodawców i mają symboliczną wartość pieniężną to, mimo iż stanowią korzyść majątkową nie mogą być traktowane jako łapówka. Ważny jest tutaj element dobrowolności. Łapówka ma charakter ekwiwalentny. Ten, kto daje łapówkę zawsze liczy na jakąś korzyść ze strony przyjmującego, zabiega o jego względy w nadziei, że ten mu się odwdzięczy w przyszłości. Dający podarunek odwdzięcza się za wykonaną usługę, nie licząc wcale na względy biorącego. Granica między formami wdzięczności a łapownictwem jest bardzo płynna. Dlatego też dokonując jego oceny należy łącznie rozważać takie okoliczności jak rozmiar i charakter przyjmowanej korzyści, jej cel, osobę przyjmującą korzyść, zwyczaj obowiązujący w danej grupie społecznej oraz stopień społecznej szkodliwości. W przestępstwie przekupstwa (229 kk) zachowanie przekupującego stanowi jakby drugą stronę przestępstwa sprzedajności określonego w art. 228 kk i polega na udzieleniu korzyści majątkowej lub osobistej albo jej obietnicy. Jednakowe jest również zagrożenie karą. Wręczający, bowiem korzyść majątkową bądź osobistą lub jej obietnicę odpowiada tak samo jak ten, który korzyść przyjmuje. Sposoby przekazywania łapówek są bardzo różne, w praktyce przeważa bezpośrednie ich udzielanie. Obietnica udzielenia korzyści może być wyrażona w dowolny sposób, musi jednak być zwerbalizowana. Zdarza się, że udzielający korzyści stara się nadać swemu działaniu pozory legalności np. sprzedaje wartościowy przedmiot po znacznie zaniżonej cenie, udziela wyjątkowo nisko oprocentowanego kredytu przy braku warunków dla jego uzyskania. W typie podstawowym (art kk) przekupstwo polega na udzieleniu korzyści majątkowej lub osobistej albo jej obietnicy innej osobie w związku z pełnioną przez nią funkcją publiczną. Realizacja tego typu przekupstwa jest niezależna od tego, kto był inicjatorem udzielenia korzyści lub jej obietnicy (nie dotyczy to, rzecz jasna, sytuacji, gdy pełniący funkcję publiczną żąda korzyści albo uzależnia czynność służbową od jej otrzymania). Podmiotem przekupstwa może być każdy, w tym osoba pełniąca funkcję publiczną, która udziela innej osobie pełniącej taką funkcję korzyści majątkowej lub osobistej albo jej obietnicy w zamian za korzystną decyzję, 6 / 10

7 poparcie sprawy itp. Jest to przestępstwo umyślne, które można popełnić tak w zamiarze bezpośrednim, jak i ewentualnym. Zgodnie z czysto gramatyczną wykładnią art kk przekupstwo w formie obietnicy udzielenia korzyści osobie pełniącej funkcję publiczną jest dokonane w momencie złożenia obietnicy, chociażby nie została ona przyjęta. Logiczniejsza wydaje się jednak wykładnia, iż w takim wypadku mamy do czynienia z usiłowaniem przekupstwa osoby pełniącej funkcję publiczną, a nie z dokonaniem tego przestępstwa W wypadku mniejszej wagi, z którym łączy się znaczne złagodzenie odpowiedzialności za przekupstwo (art kk) żądanie korzyści ze strony pełniącego funkcję publiczną albo uzależnienie wykonania czynności służbowej od otrzymania korzyści majątkowej łagodzi odpowiedzialność udzielającego tej korzyści, który w takich wypadkach jest w sytuacji przymusowej. Surowszą odpowiedzialność za przekupstwo uzasadnia nakłanianie osoby pełniącej funkcję publiczną do naruszenia obowiązków służbowych w zamian za korzyść lub jej obietnicę, jak również udzielanie korzyści za naruszenie takiego obowiązku (art kk). Naruszenie obowiązku służbowego jest pojęciem szerszym, obejmującym także zachowanie sprzeczne z wewnętrznymi przepisami i instrukcjami precyzującymi te obowiązki. Nowelizacja k.k. z dnia 13 czerwca 2003 r., szczególnie ważna ze względu na zakres przeciwdziałania zjawisku korupcji w policji, wprowadziła przepisy zmierzające do rozbijania zmowy milczenia między przyjmującym korzyść majątkową lub osobistą oraz udzielającym. Zgodnie z nowelizacją nie podlega karze sprawca przekupstwa, jeżeli zawiadomił organ ścigania o udzieleniu korzyści majątkowej lub osobistej albo jej obietnicy organowi ścigania, zanim organ ten o tym się dowiedział, a korzyść ta lub jej obietnica została przyjęta. Zawiadamiający musi ujawnić wszystkie istotne okoliczności dotyczące popełnionego przestępstwa. Nie wystarczą tu ujawnianie tylko niektórych okoliczności, a także niepoparte niczym supozycje lub przypuszczenia. Regulacja przyjęta w nowelizacji oparta jest na założeniu, że dobrowolne zawiadomienie organu powołanego do ścigania o fakcie przestępstwa i okolicznościach jego popełnienia uzasadnia bezkarność zawiadamiającego i może służyć ujawnianiu oraz pociąganiu do odpowiedzialności skorumpowanych funkcjonariuszy. Jest to dość radykalne posunięcie ustawodawcze, którego słabą stroną jest to, iż może skłaniać do fałszywych zawiadomień, toteż należy skrupulatnie sprawdzać prawdziwość takiego zawiadomienia (okoliczności, motywy zawiadamiającego, zachowanie pełniącego funkcję publiczną itp.). W interesie społecznym jest bowiem zarówno karanie skorumpowanych funkcjonariuszy i innych osób pełniących funkcje publiczne, jak i fałszywych delatorów, którzy składają zawiadomienie o niepopełnionym przestępstwie lub formułują fałszywe oskarżenia niezależnie od tego, jakimi kierują się motywami (chęcią zemsty za niekorzystne załatwienie sprawy, rewanżu, a nawet fałszywie przyjętym interesie publicznym). Możliwość dwukierunkowości działań opisana w przedmiotowym przepisie (czynny żal działanie na szkodę funkcjonariusza) skłania do przeanalizowania korzyści płynących z odstąpienia od karania ze stratami jakie może przynieść celowe - szkodliwe działanie zgłaszającego w stosunku do funkcjonariusza. 7 / 10

8 Określone w art. 230 kk przestępstwo (płatna protekcja) polega na podjęciu się przez sprawcę załatwienia sprawy w zamian za korzyść majątkową lub osobistą, przy czym sprawca powołuje się na wpływy w określonym kręgu podmiotów albo wywołuje przekonanie u udzielającego korzyści lub utwierdza go w przekonaniu o istnieniu takich wpływów. Wpływy, na które powołuje się sprawca nie muszą być jego własnymi wpływami. Liczą się także wpływy cudze np. wpływy krewnego, który według zapewnień sprawcy, bądź stwarzanych przez niego pozorów jest w stanie załatwić sprawę, gdyż pracuje w instytucjach wymienionych w przytoczonym wyżej przepisie. Takie ujęcie tego przestępstwa jest wynikiem nowelizacji, wprowadzonej ustawą z dnia 13 czerwca 2003 r. i odpowiada dążeniu do objęcia penalizacją korupcji w szeroko pojętym sektorze publicznym, krajowym i międzynarodowym (w pierwotnym ujęciu art. 230 k.k. z 1997 r. kryminalizację ograniczono do pośrednictwa w załatwianiu sprawy w instytucji państwowej lub samorządu terytorialnego).podmiotem przestępstwa płatnej protekcji może być każdy, kto powołuje się na wpływy (stosunki, znajomości itp.) w jednej z wymienionych instytucji, organizacji lub w jednostce organizacyjnej dysponującej środkami publicznymi. Drugim sposobem przestępnego zachowania się jest wywoływanie przekonania o posiadaniu takich wpływów, trzecim - utwierdzanie innej osoby w takim przekonaniu. Wszystkie trzy wymienione formy zachowania wymagają określonej aktywności ze strony pośrednika, polegającej bądź na twierdzeniu o posiadaniu wpływów, na stwarzaniu faktów wywołujących w innych takie przekonanie bądź też utwierdzających w nim. Nie byłoby więc prawidłowe dzielenie zachowania przestępnego na "czynne" i "bierne", nie wystarczy bowiem niezaprzeczanie przekonaniu innej osoby o posiadaniu określonych wpływów. Faktyczne osiągnięcie przez sprawcę korzyści, jak również to, czy i w jaki sposób sprawca realizuje pośrednictwo w załatwieniu sprawy, nie należą do znamion omawianego przestępstwa. Płatna protekcja jest przestępstwem formalnym. którego dokonanie następuje już w momencie podjęcia się przez pośrednika załatwienia sprawy w zamian za uzyskaną lub obiecaną korzyść majątkową lub osobistą. Wprowadzony przez nowelizację kodeksu karnego z dnia 13 czerwca 2003 r. przepis art. 230a uzupełnia przepisy antykorupcyjne, penalizując tzw. czynną stronę handlu wpływami, tj. przekupstwo pośrednika, polegające na udzielaniu mu korzyści majątkowej lub osobistej w zamian za pośrednictwo w załatwieniu sprawy w instytucji państwowej, samorządowej, organizacji międzynarodowej albo w krajowej lub zagranicznej jednostce organizacyjnej dysponującej środkami publicznymi. Działanie sprawcy ma skłonić pośrednika do bezprawnego wywarcia wpływu na decyzje, działanie lub zaniechanie osoby pełniącej funkcję publiczną. Penalizacja tego przestępstwa, zwanego handlem wpływami, czyni zadość wymaganiom Konwencji Rady Europy o korupcji z dnia 27 stycznia 1999 r. Użycie w przepisie wyrażenia bezprawnym wywierania wpływu powoduje, iż poza odpowiedzialnością karną z tego przepisu pozostaje opłacenie takich sposobów wywierania, jakie przewidziane są prawem np. wnioski, 8 / 10

9 środki odwoławcze. Omawiane przestępstwo ma charakter formalny, jego dokonanie następuje z chwilą przyjęcia korzyści majątkowej lub osobistej. Przepis art. 230a 3 przewiduje klauzulę bezkarności za ujawnienie przestępstwa. Przestępstwo nadużycia władzy opisane w art. 231 kk może popełnić tylko funkcjonariusz publiczny, który przekraczając swoje uprawnienia (np. wydanie pozwolenia na prowadzenie pojazdów przez nieuprawnionego urzędnika) lub niedopełniając obowiązków (zaniechanie wykonania bądź nienależyte wykonanie obowiązku) działa na szkodę interesu publicznego lub prywatnego, przy czym funkcjonariusz działając w określony wyżej sposób zmierza do uzyskania bezprawnej korzyści majątkowej lub osobistej. Korzyści tej nie musi odnieść sam działający bezprawnie urzędnik, lecz inny podmiot, np. podmiot na rzecz, którego wydawana jest np. korzystna decyzja administracyjna o zezwoleniu na budowę w miejscu do tego nie przeznaczonym, uchwała organu samorządowego o oddaniu atrakcyjnego gruntu w nieodpłatne użytkowanie wieczyste, gdy grunt taki można było atrakcyjnie sprzedać i uzyskać środki dla budżetu miasta. Jest to przestępstwo indywidualne właściwe, do którego znamion należy przekroczenie uprawnień lub niedopełnienie obowiązków wynikających z przepisów określających ich zakres w związku z zajmowanym stanowiskiem lub pełnioną funkcją, a także z istoty zajmowanego stanowiska lub pełnionej funkcji. Samo przekroczenie uprawnień lub niedopełnienie obowiązków przez funkcjonariusza nie wypełnia jeszcze znamion przestępstwa, choć może być podstawą odpowiedzialności służbowej lub dyscyplinarnej. Z przekroczeniem uprawnień mamy do czynienia przede wszystkim wtedy, gdy funkcjonariusz publiczny podejmuje czynność wykraczającą poza jego uprawnienia służbowe (np. decyzję pozostającą w kompetencji kierownika organu lub urzędu). Przekroczeniem uprawnień jest również czynność mieszcząca się wprawdzie w zakresie uprawnień funkcjonariusza, ale do podjęcia której nie było podstawy faktycznej lub prawnej; jest nim także wykonanie czynności, które stanowiło wyraźne nadużycie tych uprawnień (jako przykłady można wskazać: wydanie pozwolenia na prowadzenie pojazdów przez nieupoważnionego urzędnika; dokonanie przeszukania bez podstawy faktycznej i prawnej. Niedopełnienie obowiązków polega na zaniechaniu ich wykonania albo na wykonaniu nienależytym, sprzecznym z istotą lub charakterem danego obowiązku. Źródłem obowiązku może być nie tylko przepis prawa, lecz także pragmatyka służbowa lub polecenie służbowe. Ustawa karna przewiduje również odpowiedzialność za nieumyślny typ omawianego przestępstwa czyli popełnienie go z lekkomyślności lub niedbalstwa. Jeżeli w toku postępowania zostanie ustalone, iż funkcjonariusz publiczny nadużywający władzy przyjął korzyść majątkową lub osobistą lub jej obietnicę odpowiadać będzie z art. 228 kk a nie z art kk. 9 / 10

10 Z perspektywy czasu i zmian wprowadzanych odnośnie regulacji prawno karnych dotyczących penalizacji korupcji należy zauważyć, że katalog czynów objętych karalnością ulega rozszerzaniu. Mimo tej ewolucji nie można jednoznacznie stwierdzić, że dalsze zmiany nie będą niezbędne ze względu na wskazaną wcześniej żywiołowość i nieprzewidywalność zjawiska korupcji oraz, iż w przedmiotowej materii brakuje całościowego podejścia do zagadnienia. 10 / 10

PRZESTĘPSTWA KORUPCYJNE

PRZESTĘPSTWA KORUPCYJNE PRZESTĘPSTWA KORUPCYJNE KORUPCJA BIERNA (SPRZEDAJNOŚĆ, ŁAPOWNICTWO) ART. 228 KK KORUPCJA CZYNNA (PRZEKUPSTWO) ART. 229 KK PŁATNA PROTEKCJA ART. 230-230a KK KORUPCJA WYBORCZA ART. 250a KK KORUPCJA MENADŻERSKA

Bardziej szczegółowo

Struktura przestępstw korupcyjnych - zarys problematyki

Struktura przestępstw korupcyjnych - zarys problematyki Przestępczość korupcyjna występuje we wszystkich systemach politycznych i gospodarczych. Korupcja rozprzestrzenia się na dziedziny, które wcześniej niebyły nią objęte. Jest zjawiskiem dynamicznym, rynkowym

Bardziej szczegółowo

Komenda Główna Straży Granicznej

Komenda Główna Straży Granicznej Komenda Główna Straży Granicznej Źródło: http://www.strazgraniczna.pl/pl/pozostale-informacje/stop-korupcji/profilaktyka-korupcyjna/2905,przydatne-defini cje.html Wygenerowano: Wtorek, 14 lutego 2017,

Bardziej szczegółowo

Karno-prawna ochrona funkcjonariusza publicznego

Karno-prawna ochrona funkcjonariusza publicznego ROMAN TOMASZEWSKI Karno-prawna ochrona funkcjonariusza publicznego Zasadniczym pojęciem, do którego odwołuje się obowiązujący obecnie kodeks karny przy opisywaniu istoty przestępstw przeciwko prawidłowemu

Bardziej szczegółowo

INFORMACJA PODSUMOWUJĄCA. Konferencję Antykorupcyjną dla kierowników jednostek podległych lub nadzorowanych przez Ministra Zdrowia

INFORMACJA PODSUMOWUJĄCA. Konferencję Antykorupcyjną dla kierowników jednostek podległych lub nadzorowanych przez Ministra Zdrowia 1 2 INFORMACJA PODSUMOWUJĄCA Konferencję Antykorupcyjną dla kierowników jednostek podległych lub nadzorowanych przez Ministra Zdrowia Departament Nadzoru, Kontroli i Skarg Ministerstwa Zdrowia Warszawa,

Bardziej szczegółowo

Przeciwdziałanie korupcji założenia, podstawy prawne, zagrożenia

Przeciwdziałanie korupcji założenia, podstawy prawne, zagrożenia Przeciwdziałanie korupcji założenia, podstawy prawne, zagrożenia Kujawsko-Pomorska Wojewódzka Komenda OHP Listopad 2014 UCHWAŁA nr 37 RADY MINISTRÓW z dnia 1 kwietnia 2014 r. w sprawie Rządowego Programu

Bardziej szczegółowo

" L.P. Nazwa przestępstwa Art. w k.k. Opis 1. Sprzedajność (łapownictwo bierne) 228 Polega na przyjmowaniu korzyści majątkowej lub osobistej albo jej obietnicy w związku z pełnieniem funkcji publicznej.

Bardziej szczegółowo

OBYWATELSKA KARTA ANTYKORUPCYJNA

OBYWATELSKA KARTA ANTYKORUPCYJNA OBYWATELSKA KARTA ANTYKORUPCYJNA Opracowano w Prokuraturze Apelacyjnej w Szczecinie pod redakcją Prokuratora Apelacyjnego dr Błażeja Kolasińskiego Wersja II uzupełniona Szczecin grudzień 2005 I. Zjawisko

Bardziej szczegółowo

Uchwałę podjęto w głosowaniu jawnym. tak- 29, nie- 0, wstrzymujących się - 0,

Uchwałę podjęto w głosowaniu jawnym. tak- 29, nie- 0, wstrzymujących się - 0, Uchwała Nr 52/2016 Senatu Akademii im. Jana Długosza w Częstochowie z dnia 27 kwietnia 2016r. w sprawie zatwierdzenia polityki antykorupcyjnej w Akademii im. Jana Długosza w Częstochowie Na podstawie art.

Bardziej szczegółowo

Korupcja PRL i kodeks karny 1969 roku

Korupcja PRL i kodeks karny 1969 roku Źródło: http://cba.gov.pl/pl/newsy-serwisu-antykorup/941,korupcja-prl-i-kodeks-karny-1969-roku.html Wygenerowano: Czwartek, 4 lutego 2016, 23:13 Korupcja PRL i kodeks karny 1969 roku Na tle powszechnej

Bardziej szczegółowo

Przesłanki wyłączenia lub złagodzenia odpowiedzialności karnej

Przesłanki wyłączenia lub złagodzenia odpowiedzialności karnej Przesłanki wyłączenia lub złagodzenia odpowiedzialności karnej Czynny żal 1) Wyłączenie odpowiedzialności karnej Zarówno przyjmujący łapówkę jak i wręczający ją dopuszcza się przestępstwa, a zatem obydwaj

Bardziej szczegółowo

WRĘCZYŁEŚ, PRZYJĄŁEŚ ŁAPÓWKĘ. - MOŻESZ UNIKNĄĆ KARY (krótki przewodnik)

WRĘCZYŁEŚ, PRZYJĄŁEŚ ŁAPÓWKĘ. - MOŻESZ UNIKNĄĆ KARY (krótki przewodnik) WRĘCZYŁEŚ, PRZYJĄŁEŚ ŁAPÓWKĘ - MOŻESZ UNIKNĄĆ KARY (krótki przewodnik) Wręczający i przyjmujący łapówkę popełniają przestępstwo, sytuacja ta musi się spotkać z potępieniem społecznym i odpowiednią reakcją

Bardziej szczegółowo

POSTANOWIENIE. SSN Waldemar Płóciennik (przewodniczący) SSN Włodzimierz Wróbel (sprawozdawca) SSA del. do SN Piotr Mirek. Protokolant Ewa Oziębła

POSTANOWIENIE. SSN Waldemar Płóciennik (przewodniczący) SSN Włodzimierz Wróbel (sprawozdawca) SSA del. do SN Piotr Mirek. Protokolant Ewa Oziębła Sygn. akt II KK 215/14 POSTANOWIENIE Sąd Najwyższy w składzie: Dnia 29 stycznia 2015 r. SSN Waldemar Płóciennik (przewodniczący) SSN Włodzimierz Wróbel (sprawozdawca) SSA del. do SN Piotr Mirek Protokolant

Bardziej szczegółowo

Ustawa o komornikach sądowych i egzekucji

Ustawa o komornikach sądowych i egzekucji Mariusz Bieżuński Paweł Bieżuński Ustawa o komornikach sądowych i egzekucji Komentarz 2. wydanie Warszawa 2011 Spis treści SPIS TREŚCI Wykaz skrótów...9 Wstęp...11 Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. o komornikach

Bardziej szczegółowo

ODPOWIEDZIALNOŚĆ KARNA LEKARZA

ODPOWIEDZIALNOŚĆ KARNA LEKARZA ODPOWIEDZIALNOŚĆ KARNA LEKARZA dr n. med. Marta Rorat Katedra Medycyny Sądowej, Zakład Prawa Medycznego UM we Wrocławiu ISTOTA ODPOWIEDZIALNOŚCI KARNEJ Art. 1. 1. Odpowiedzialności karnej podlega ten tylko,

Bardziej szczegółowo

c) sprawca musi obejmować swoją działalnością zajmowania się sprawami majątkowymi i działalnością gospodarczą innej osoby

c) sprawca musi obejmować swoją działalnością zajmowania się sprawami majątkowymi i działalnością gospodarczą innej osoby 15 11 Czy "pranie brudnych pieniędzy" zaliczane jest jako: a) paserstwo b) poplecznictwo, c) odrębne, szczególne przestępstwo według własnej kwalifikacji prawnej. 9 Czy korupcja w obrocie gospodarczym

Bardziej szczegółowo

DECYZJA RAMOWA RADY 2003/568/WSISW(1) z dnia 22 lipca 2003 r. w sprawie zwalczania korupcji w sektorze prywatnym RADA UNII EUROPEJSKIEJ,

DECYZJA RAMOWA RADY 2003/568/WSISW(1) z dnia 22 lipca 2003 r. w sprawie zwalczania korupcji w sektorze prywatnym RADA UNII EUROPEJSKIEJ, Stan prawny: 2009-03-18 Numer dokumentu LexPolonica: 63305 DECYZJA RAMOWA RADY 2003/568/WSISW(1) z dnia 22 lipca 2003 r. w sprawie zwalczania korupcji w sektorze prywatnym RADA UNII EUROPEJSKIEJ, uwzględniając

Bardziej szczegółowo

Rozdział XXXVI. Przestępstwa przeciwko obrotowi gospodarczemu

Rozdział XXXVI. Przestępstwa przeciwko obrotowi gospodarczemu Art. 296. 1. Kto, będąc obowiązany na podstawie przepisu ustawy, decyzji właściwego organu lub umowy do zajmowania się sprawami majątkowymi lub działalnością gospodarczą osoby fizycznej, prawnej albo jednostki

Bardziej szczegółowo

Zawiadamiający: Zawiadomienie o podejrzeniu popełnienia przestępstw ściganych z urzędu

Zawiadamiający: Zawiadomienie o podejrzeniu popełnienia przestępstw ściganych z urzędu Warszawa, dnia 5 marca 2015 r. Do: Prokuratury Rejonowej Warszawa Śródmieście-Północ w Warszawie ul. Wiślicka 6 02-114 Warszawa Zawiadamiający: ul. Krakowskie Przedmieście 6 00-325 Warszawa Zawiadomienie

Bardziej szczegółowo

Spis treści Wykaz skrótów Wykaz literatury Wykaz orzeczeń Wstęp Rozdział I. Wprowadzenie Rozdział II. Geneza prawa dyscyplinarnego

Spis treści Wykaz skrótów Wykaz literatury Wykaz orzeczeń Wstęp Rozdział I. Wprowadzenie Rozdział II. Geneza prawa dyscyplinarnego Wykaz skrótów... Wykaz literatury... Wykaz orzeczeń... XI XV XXXI Wstęp... 1 Rozdział I. Wprowadzenie... 11 1. Rozważania ogólne... 11 2. Geneza inspiracji materią postępowań dyscyplinarnych... 12 3. Pole

Bardziej szczegółowo

- podżeganie - pomocnictwo

- podżeganie - pomocnictwo FORMY WSPÓŁDZIAŁANIA PRZESTĘPNEGO (ZJAWISKOWE FORMY POPEŁNIENIA PRZESTĘPSTWA) sprawcze - sprawstwo pojedyncze - współsprawstwo - sprawstwo kierownicze - sprawstwo polecające niesprawcze - podżeganie -

Bardziej szczegółowo

Zakończone zostało śledztwo nadzorowane przez Prokuraturę Okręgową w Legnicy od grudnia 2008 roku p-ko lekarzom podejrzanym o poświadczanie nieprawdy

Zakończone zostało śledztwo nadzorowane przez Prokuraturę Okręgową w Legnicy od grudnia 2008 roku p-ko lekarzom podejrzanym o poświadczanie nieprawdy S p r a w a l e k a r s k a z a k o ń c z o n a Zakończone zostało śledztwo nadzorowane przez Prokuraturę Okręgową w Legnicy od grudnia 2008 roku p-ko lekarzom podejrzanym o poświadczanie nieprawdy w dokumentacji

Bardziej szczegółowo

POSTANOWIENIE Z DNIA 28 MARCA 2002 R. I KZP 3/2002

POSTANOWIENIE Z DNIA 28 MARCA 2002 R. I KZP 3/2002 POSTANOWIENIE Z DNIA 28 MARCA 2002 R. I KZP 3/2002 Branie zakładnika w rozumieniu art. 252 1 k.k. to pozbawienie wolności jakiejś osoby wbrew jej woli. Przetrzymywanie zakładnika oznacza utrzymanie bezprawnego

Bardziej szczegółowo

OPINIA PRAWNA. w przedmiocie wniosku Pana... o wszczęcie postępowania dyscyplinarnego w zakresie odpowiedzialności dyscyplinarnej w budownictwie

OPINIA PRAWNA. w przedmiocie wniosku Pana... o wszczęcie postępowania dyscyplinarnego w zakresie odpowiedzialności dyscyplinarnej w budownictwie Warszawa, dnia 16 czerwca 2015 r. OPINIA PRAWNA w przedmiocie wniosku Pana... o wszczęcie postępowania dyscyplinarnego w zakresie odpowiedzialności dyscyplinarnej w budownictwie Pana... opracowana przez

Bardziej szczegółowo

Art. 55. [Indywidualizacja kary] Okoliczności wpływające na wymiar kary uwzględnia się tylko co do osoby, której dotyczą.

Art. 55. [Indywidualizacja kary] Okoliczności wpływające na wymiar kary uwzględnia się tylko co do osoby, której dotyczą. Część ogólna 2. Wobec sprawcy, który w czasie popełnienia przestępstwa nie ukończył 18 lat, nie orzeka się kary dożywotniego pozbawienia wolności. Art. 55. [Indywidualizacja kary] Okoliczności wpływające

Bardziej szczegółowo

Postępowanie karne. Część szczególna. redakcja Zofia Świda. Zofia Świda Jerzy Skorupka Ryszard Ponikowski Włodzimierz Posnow

Postępowanie karne. Część szczególna. redakcja Zofia Świda. Zofia Świda Jerzy Skorupka Ryszard Ponikowski Włodzimierz Posnow Postępowanie karne Część szczególna redakcja Zofia Świda Zofia Świda Jerzy Skorupka Ryszard Ponikowski Włodzimierz Posnow Warszawa 2011 SPIS TREŚCI Wykaz skrótów... 7 Rozdział I Postępowanie przygotowawcze...

Bardziej szczegółowo

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ. SSN Jarosław Matras (przewodniczący) SSN Małgorzata Gierszon SSN Przemysław Kalinowski (sprawozdawca)

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ. SSN Jarosław Matras (przewodniczący) SSN Małgorzata Gierszon SSN Przemysław Kalinowski (sprawozdawca) Sygn. akt V KK 240/13 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sąd Najwyższy w składzie: Dnia 22 października 2013 r. SSN Jarosław Matras (przewodniczący) SSN Małgorzata Gierszon SSN Przemysław Kalinowski

Bardziej szczegółowo

Prawnokarne konsekwencje naruszenia prawa do informacji oraz obowiązku zachowania tajemnicy

Prawnokarne konsekwencje naruszenia prawa do informacji oraz obowiązku zachowania tajemnicy Prawnokarne konsekwencje naruszenia prawa do informacji oraz obowiązku zachowania tajemnicy dr inż. Agnieszka Gryszczyńska Katedra Prawa Informatycznego Wydział Prawa i Administracji UKSW Konferencja naukowa

Bardziej szczegółowo

Niebieska Karta. Rola szkoły w przeciwdziałaniu przemocy w rodzinie

Niebieska Karta. Rola szkoły w przeciwdziałaniu przemocy w rodzinie Niebieska Karta. Rola szkoły w przeciwdziałaniu przemocy w rodzinie Aspekty prawne dotyczące ustawy o przeciwdziałaniu przemocy w rodzinie adw. Katarzyna Mrozicka-Bąbel Podstawa prawna Ustawa z dnia 29

Bardziej szczegółowo

Art. 7. [Zbrodnia i występek] Art. 8. [Sposoby popełnienia przestępstwa] Art. 9. [Umyślność oraz nieumyślność]

Art. 7. [Zbrodnia i występek] Art. 8. [Sposoby popełnienia przestępstwa] Art. 9. [Umyślność oraz nieumyślność] Część ogólna Art. 7. [Zbrodnia i występek] 1. Przestępstwo jest zbrodnią albo występkiem. 2. Zbrodnią jest czyn zabroniony zagrożony karą pozbawienia wolności na czas nie krótszy od lat 3 albo karą surowszą.

Bardziej szczegółowo

Szkoła Policji w Katowicach

Szkoła Policji w Katowicach Szkoła Policji w Katowicach Prawo i Psychologia Problematyka antykorupcyjna Opracowanie: podkom. Jarosław Mańdok Zakład Prawa i Psychologii SZKOŁA POLICJI Wydawnictwo Szkoły Policji w Katowicach 2005 2

Bardziej szczegółowo

WYROK Z DNIA 27 CZERWCA 2012 R. V KK 112/12

WYROK Z DNIA 27 CZERWCA 2012 R. V KK 112/12 WYROK Z DNIA 27 CZERWCA 2012 R. V KK 112/12 Nie stanowi poświadczenia nieprawdy w rozumieniu art. 271 1 k.k. sporządzenie umowy nieodpowiadającej rzeczywistej treści istniejącego między stronami tej umowy

Bardziej szczegółowo

USTAWA. z dnia 20 stycznia 2011 r. Dz. U. z 2011 r. nr 34 poz. 173

USTAWA. z dnia 20 stycznia 2011 r. Dz. U. z 2011 r. nr 34 poz. 173 USTAWA z dnia 20 stycznia 2011 r. Dz. U. z 2011 r. nr 34 poz. 173 o odpowiedzialności majątkowej funkcjonariuszy publicznych za rażące naruszenie prawa 1) Rozdział 1 Przepisy ogólne Art. 1. [Zakres przedmiotowy]

Bardziej szczegółowo

L.zald. Warszawa,_dnill ł sieqjnia 2017 r. TRYBUN AŁ KONSTYTUCY JŃ-.Y -~ O 8. OR 2017

L.zald. Warszawa,_dnill ł sieqjnia 2017 r. TRYBUN AŁ KONSTYTUCY JŃ-.Y -~ O 8. OR 2017 RZECZPOSPOLITA POLSKA PROKURATOR GENERALNY PK VIII TK 25.2016 K 20/15 Warszawa,_dnill ł sieqjnia 2017 r. TRYBUN AŁ KONSTYTUCY JŃ-.Y -~ K.. AN C E L.AJ.. R!A wpl dnia O 8. OR 2017 l L.zald Ldz...........

Bardziej szczegółowo

KARYGODNOŚĆ jako element struktury przestępstwa

KARYGODNOŚĆ jako element struktury przestępstwa KARYGODNOŚĆ jako element struktury przestępstwa Art. 1 k.k. 1. Odpowiedzialności karnej podlega ten tylko, kto popełnia czyn zabroniony pod groźbą kary przez ustawę obowiązującą w czasie jego popełnienia.

Bardziej szczegółowo

Prawo karne intertemporalne obowiązywanie ustawy karnej w aspekcie czasowym. Pojęcie prawa intertemporalnego Obowiązywanie ustawy karnej

Prawo karne intertemporalne obowiązywanie ustawy karnej w aspekcie czasowym. Pojęcie prawa intertemporalnego Obowiązywanie ustawy karnej Prawo karne intertemporalne obowiązywanie ustawy karnej w aspekcie czasowym Pojęcie prawa intertemporalnego Obowiązywanie ustawy karnej Formy zmiany ustawy karnej Penalizacja Depenalizacja Depenalizacja

Bardziej szczegółowo

USTAWA. z dnia 7 maja 1999 r. o odpowiedzialności majątkowej funkcjonariuszy Policji,

USTAWA. z dnia 7 maja 1999 r. o odpowiedzialności majątkowej funkcjonariuszy Policji, Odpowiedzialność majątkowa funkcjonariuszy Policji, Straży Granicznej, Służby Celnej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej, Służby Więziennej, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu,

Bardziej szczegółowo

ZAŻALENIE. na postanowienie o umorzeniu dochodzenia z dnia ( )

ZAŻALENIE. na postanowienie o umorzeniu dochodzenia z dnia ( ) Katowice, dnia ( ) r. L.Dz.W../2015 Sygn. RO-12/UPR4/2014/AF Sąd Rejonowy Zamiejscowy z siedzibą w P. za pośrednictwem: Prokuratura Rejonowa w T. Ośrodek Zamiejscowy w P. sygn. akt. 5 Ds 234/15 ZAŻALENIE

Bardziej szczegółowo

Materiał porównawczy do ustawy z dnia 20 stycznia 2011 r.

Materiał porównawczy do ustawy z dnia 20 stycznia 2011 r. BIURO LEGISLACYJNE/ Materiał porównawczy Materiał porównawczy do ustawy z dnia 20 stycznia 2011 r. o zmianie ustawy Kodeks karny, ustawy Kodeks postępowania karnego oraz ustawy Kodeks karny skarbowy (druk

Bardziej szczegółowo

WYROK Z DNIA 13 GRUDNIA 2000 R. II KKN 199/98

WYROK Z DNIA 13 GRUDNIA 2000 R. II KKN 199/98 WYROK Z DNIA 13 GRUDNIA 2000 R. II KKN 199/98 Jeżeli sąd przyjmuje, że popełniono przestępstwo ścigane z oskarżenia prywatnego, to niezależnie od rodzaju skargi i wyrażonej w niej prawnej oceny czynu,

Bardziej szczegółowo

Spis treści Rozdział I. Przestępstwa przeciwko mieniu. Zagadnienia ogólne 1. Wprowadzenie 2. Ujęcie historyczno-prawne 3. Ujęcie prawno-porównawcze

Spis treści Rozdział I. Przestępstwa przeciwko mieniu. Zagadnienia ogólne 1. Wprowadzenie 2. Ujęcie historyczno-prawne 3. Ujęcie prawno-porównawcze str. Przedmowa..................................................... V Wykaz skrótów.................................................. XV Rozdział I. Przestępstwa przeciwko mieniu. Zagadnienia ogólne........

Bardziej szczegółowo

Przeciwdziałanie przemocy w rodzinie Obowiązek reagowania na przemoc aspekty prawne. mgr Anna Wdowiarz

Przeciwdziałanie przemocy w rodzinie Obowiązek reagowania na przemoc aspekty prawne. mgr Anna Wdowiarz Przeciwdziałanie przemocy w rodzinie Obowiązek reagowania na przemoc aspekty prawne mgr Anna Wdowiarz Źródła prawnych uregulowań przeciwdziałania przemocy Dla polskiego prawa przemoc w rodzinie jest zjawiskiem

Bardziej szczegółowo

ZARZĄDZENIE WEWNĘTRZNE NR 10/05 BURMISTRZA ŁĘCZNEJ z dnia 24 marca 2005 r.

ZARZĄDZENIE WEWNĘTRZNE NR 10/05 BURMISTRZA ŁĘCZNEJ z dnia 24 marca 2005 r. ZARZĄDZENIE WEWNĘTRZNE NR 10/05 BURMISTRZA ŁĘCZNEJ z dnia 24 marca 2005 r. w sprawie: wprowadzenia Kodeksu Postępowania Pracowników Urzędu Miejskiego w Łęcznej. Na podstawie art. art. 4 pkt. 4 ustawy z

Bardziej szczegółowo

ISBN 978-83-62455-05-8

ISBN 978-83-62455-05-8 ISBN 978-83-62455-05-8 WARSZAWA 2012 A N T Y K O R U P C Y J N E CENTRALNE BIURO ANTYKORUPCYJNE PORADNIK ANTYKORUPCYJNY DLA URZĘDNIKÓW WARSZAWA 2012 1 Poradnik antykorupcyjny dla urzędników CENTRALNE BIURO

Bardziej szczegółowo

- o zmianie ustawy - Kodeks postępowania karnego (druk nr 1097).

- o zmianie ustawy - Kodeks postępowania karnego (druk nr 1097). SEJM RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ VII kadencja Prezes Rady Ministrów DSPA-140-24(4)/13 Warszawa, 18 kwietnia 2013 r. Pani Ewa Kopacz Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej Szanowna Pani Marszałek Przekazuję

Bardziej szczegółowo

USTAWA. z dnia 20 stycznia 2011 r. o odpowiedzialności majątkowej funkcjonariuszy publicznych za rażące naruszenie prawa 1)

USTAWA. z dnia 20 stycznia 2011 r. o odpowiedzialności majątkowej funkcjonariuszy publicznych za rażące naruszenie prawa 1) Dziennik Ustaw Nr 34 2578 Poz. 173 Rozdział 1 Przepisy ogólne Art. 1. Ustawa określa zasady odpowiedzialności majątkowej funkcjonariuszy publicznych wobec Skarbu Państwa, jednostek samorządu terytorialnego

Bardziej szczegółowo

Za jakie przestępstwa nie może być skazany członek zarządu spółki z o.o.

Za jakie przestępstwa nie może być skazany członek zarządu spółki z o.o. Zgodnie z art. 18 1 KSH tylko osoba fizyczna z pełną zdolnością do czynności prawnych może być członkiem zarządu. Inne ograniczenie wynika z 2 tego przepisu, w którym zapisane jest, że osoba skazana prawomocnym

Bardziej szczegółowo

DZIAŁ PIERWSZY. PRAWO KARNE

DZIAŁ PIERWSZY. PRAWO KARNE DZIAŁ PIERWSZY. PRAWO KARNE Rozdział I. Uwagi ogólne Część I. Słowniczek pojęć POJĘCIE CZYN ZABRONIONY SPOŁECZNA SZKODLIWOŚĆ CZYNU PRZESTĘPSTWA PODOBNE KORZYŚĆ MAJĄT KOWA LUB OSOBISTA MIENIE ZNACZNEJ WARTOŚCI

Bardziej szczegółowo

Spis treści Rozdział I. Przestępstwa przeciwko mieniu. Zagadnienia ogólne 1. Wprowadzenie 2. Ujęcie historyczno-prawne 3. Ujęcie prawno-porównawcze

Spis treści Rozdział I. Przestępstwa przeciwko mieniu. Zagadnienia ogólne 1. Wprowadzenie 2. Ujęcie historyczno-prawne 3. Ujęcie prawno-porównawcze str. Przedmowa... V Wykaz skrótów... XV Rozdział I. Przestępstwa przeciwko mieniu. Zagadnienia ogólne... 1 1. Wprowadzenie... 3 2. Ujęcie historyczno-prawne... 8 I. Geneza i rozwój karnoprawnej ochrony

Bardziej szczegółowo

Odpowiedzialność karna i służbowa za naruszenie przepisów o ochronie informacji niejawnych.

Odpowiedzialność karna i służbowa za naruszenie przepisów o ochronie informacji niejawnych. Wyciąg z Kodeksu karnego dot. przestępstw przeciwko ochronie informacji Odpowiedzialność karna i służbowa za naruszenie przepisów o ochronie informacji niejawnych. Ustawa o ochronie informacji niejawnych

Bardziej szczegółowo

WŁADZA SĄDOWNICZA W RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Organizacja wymiaru sprawiedliwości

WŁADZA SĄDOWNICZA W RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Organizacja wymiaru sprawiedliwości W RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Organizacja wymiaru sprawiedliwości Sądy są władzą odrębną i niezależną od innych władz. Sądy wydają wyroki w imieniu Rzeczypospolitej Polskiej. Wymiar sprawiedliwości w Rzeczypospolitej

Bardziej szczegółowo

ODPOWIEDZIALNOŚĆ KARNA LEKARZA

ODPOWIEDZIALNOŚĆ KARNA LEKARZA ODPOWIEDZIALNOŚĆ KARNA LEKARZA dr n. med., mgr prawa Marta Rorat Zakład Prawa Medycznego Katedra Medycyny Sądowej UM we Wrocławiu ODPOWIEDZIALNOŚĆ KARNA kodeks karny pozakodeksowe prawo karne Odpowiedzialność

Bardziej szczegółowo

Przeciwdziałanie patologiom. Prawo karne. Tomasz A. Winiarczyk

Przeciwdziałanie patologiom. Prawo karne. Tomasz A. Winiarczyk Przeciwdziałanie patologiom. Prawo karne Tomasz A. Winiarczyk PATOLOGIE SPOŁECZNE zjawiska społecznego zachowania się jednostek i określonych grup społecznych sprzeczne z wartościami danej kultury; także:

Bardziej szczegółowo

DZIAŁ PIERWSZY. PRAWO KARNE

DZIAŁ PIERWSZY. PRAWO KARNE DZIAŁ PIERWSZY. PRAWO KARNE Część I. Uwagi ogólne Rozdział 1. Słowniczek pojęć POJĘCIE CZYN ZABRONIONY SPOŁECZNA SZKODLIWOŚĆ CZYNU PRZESTĘPSTWA PODOBNE KORZYŚĆ MAJĄTKOWA LUB OSOBISTA MIENIE ZNACZNEJ WARTOŚCI

Bardziej szczegółowo

Spis treści Przedmowa Wykaz skrótów Część I. Podstawy odpowiedzialności karnej w obrocie gospodarczym Rozdział 1. Istota prawa karnego gospodarczego

Spis treści Przedmowa Wykaz skrótów Część I. Podstawy odpowiedzialności karnej w obrocie gospodarczym Rozdział 1. Istota prawa karnego gospodarczego Przedmowa... XIX Wykaz skrótów... XXV Część I. Podstawy odpowiedzialności karnej w obrocie gospodarczym... 1 Rozdział 1. Istota prawa karnego gospodarczego... 3 1.1. Źródła prawa karnego gospodarczego...

Bardziej szczegółowo

o odpowiedzialności majątkowej funkcjonariuszy publicznych za rażące naruszenie prawa

o odpowiedzialności majątkowej funkcjonariuszy publicznych za rażące naruszenie prawa USTAWA z dnia 20 stycznia 2011 roku o odpowiedzialności majątkowej funkcjonariuszy publicznych za rażące naruszenie prawa Rozdział 1 Przepisy ogólne Art. 1. Ustawa określa zasady odpowiedzialności majątkowej

Bardziej szczegółowo

NAUKA ADMINISTRACJI. Ćwiczenia 13. Dr Dominika Cendrowicz Wydział Prawa, Administracji i Ekonomii Uniwersytet Wrocławski

NAUKA ADMINISTRACJI. Ćwiczenia 13. Dr Dominika Cendrowicz Wydział Prawa, Administracji i Ekonomii Uniwersytet Wrocławski NAUKA ADMINISTRACJI Ćwiczenia 13 Dr Dominika Cendrowicz Wydział Prawa, Administracji i Ekonomii Uniwersytet Wrocławski Odpowiedzialność prawna administracji publicznej Odpowiedzialność: Problematyka odpowiedzialności

Bardziej szczegółowo

Dz.U Nr 53 poz. 548 USTAWA. z dnia 7 maja 1999 r.

Dz.U Nr 53 poz. 548 USTAWA. z dnia 7 maja 1999 r. Dz.U. 1999 Nr 53 poz. 548 USTAWA Opracowano na podstawie t.j. Dz. U. z 2015 r. poz. 620. z dnia 7 maja 1999 r. o odpowiedzialności majątkowej funkcjonariuszy Policji, Straży Granicznej, Służby Celnej,

Bardziej szczegółowo

Odpowiedzialność prawna nieletnich

Odpowiedzialność prawna nieletnich Odpowiedzialność prawna nieletnich Referat poniższy ma charakter działań profilaktycznych i edukacyjnych. Mamy nadzieję, że nigdy nie wystąpi sytuacja z udziałem naszych wychowanek, w której będziemy musieli

Bardziej szczegółowo

- o zmianie ustawy o systemie oświaty (druk nr 1384).

- o zmianie ustawy o systemie oświaty (druk nr 1384). SEJM RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ VII kadencja Prezes Rady Ministrów DSPA-140-116/(4)/13 Warszawa, 11 września 2013 r. Pani Ewa Kopacz Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej Szanowna Pani Marszałek Przekazuję

Bardziej szczegółowo

Handlem ludźmi jest werbowanie, transport, dostarczanie, przekazywanie, przechowywanie lub przyjmowanie osoby z zastosowaniem:

Handlem ludźmi jest werbowanie, transport, dostarczanie, przekazywanie, przechowywanie lub przyjmowanie osoby z zastosowaniem: Źródło: http://handelludzmi.eu/hl/baza-wiedzy/przepisy-prawne/polskie/6283,kompilacja-najwazniejszych-przepisow-prawa-polskiego -zwiazanych-z-problematyka-h.html Wygenerowano: Niedziela, 7 lutego 2016,

Bardziej szczegółowo

OPINIA PRAWNA NR 1/11/2014

OPINIA PRAWNA NR 1/11/2014 Warszawa, dnia 3 listopada 2014 roku Adwokat Roland Szymczykiewicz Kancelaria Adwokacka Ul. Żurawia 32/34 lok.36a 00-515 Warszawa OPINIA PRAWNA NR 1/11/2014 I Przedmiot opinii Przedmiotem niniejszej opinii

Bardziej szczegółowo

Zagrożenie korupcją w Polsce w świetle badań zarys 3. Poradnik antykorupcyjny dla urzędników

Zagrożenie korupcją w Polsce w świetle badań zarys 3. Poradnik antykorupcyjny dla urzędników Zagrożenie korupcją w Polsce w świetle badań zarys 3 Poradnik antykorupcyjny dla urzędników Warszawa 2011 4 Poradnik antykorupcyjny dla urzędników Stan prawny na czerwiec 2010 r. Projekt okładki Danuta

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 2006 r. PROKURATURA KRAJOWA PR I 070/7/06

Warszawa, dnia 2006 r. PROKURATURA KRAJOWA PR I 070/7/06 PROKURATURA KRAJOWA Warszawa, dnia 2006 r. PR I 070/7/06 I N F O R M A C J A dotycząca prowadzenia w 2005 r. postępowań przygotowawczych w sprawach o przestępstwa przeciwko prawom osób wykonujących pracę

Bardziej szczegółowo

Czym jest tajemnica zawodowa?

Czym jest tajemnica zawodowa? Czym jest tajemnica zawodowa? Komentarz do Kodeksu karnego autorstwa M. Budyń-Kulik, P. Kozłowskiej-Kalisz, M. Kulika i M. Mozgawy : "tajemnica zawodowa istnieje, gdy wiadomość nią objęta została uzyskana

Bardziej szczegółowo

Opinia do ustawy o zmianie ustawy Kodeks karny oraz ustawy o Policji (druk nr 1009)

Opinia do ustawy o zmianie ustawy Kodeks karny oraz ustawy o Policji (druk nr 1009) Warszawa, dnia 29 października 2010 r. Opinia do ustawy o zmianie ustawy Kodeks karny oraz ustawy o Policji (druk nr 1009) I. Cel i przedmiot ustawy Przedłożona Senatowi ustawa zmierza do zrealizowania

Bardziej szczegółowo

Odpowiedzialność pracownika

Odpowiedzialność pracownika Odpowiedzialność pracownika Odpowiedzialność pracownika oznacza, że pracodawca może stosować wobec pracownika określone sankcje za naganne wywiązywanie się z obowiązków pracowniczych. Nazwa tej odpowiedzialności

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 30 czerwca 2014 r. PAŃSTWOWA KOMISJA WYBORCZA ZPOW /14

Warszawa, dnia 30 czerwca 2014 r. PAŃSTWOWA KOMISJA WYBORCZA ZPOW /14 PAŃSTWOWA KOMISJA WYBORCZA ZPOW-703-112/14 Warszawa, dnia 30 czerwca 2014 r. Informacja o tworzeniu komitetu wyborczego wyborców w wyborach do rad gmin, rad powiatów i sejmików województw oraz wójtów,

Bardziej szczegółowo

ODPOWIEDZIALNOŚĆ PRAWNA UCZNIÓW

ODPOWIEDZIALNOŚĆ PRAWNA UCZNIÓW ODPOWIEDZIALNOŚĆ PRAWNA UCZNIÓW Obowiązujące przepisy: Ustawa o postępowaniu w sprawach nieletnich z dnia 26 października 1982 r. (Dz.U. nr 11 poz. 109 z 2002 r. ze zm.) Kodeks Postępowania Karnego (Dz.U.

Bardziej szczegółowo

SĄDY I TRYBUNAŁY (Roz. VIII) (władza sądownicza) Sędziowie. Krajowa Rada Sądownictwa

SĄDY I TRYBUNAŁY (Roz. VIII) (władza sądownicza) Sędziowie. Krajowa Rada Sądownictwa SĄDY I TRYBUNAŁY (Roz. VIII) (władza sądownicza) Sądy i Trybunały są władzą odrębną i niezależną od innych władz. Wyroki wydawane w imieniu Rzeczypospolitej Polskiej, w postępowaniu co najmniej dwuinstancyjnym.

Bardziej szczegółowo

WYROK Z DNIA 9 LUTEGO 2010 R. II KK 176/09

WYROK Z DNIA 9 LUTEGO 2010 R. II KK 176/09 WYROK Z DNIA 9 LUTEGO 2010 R. II KK 176/09 Przestępstwo znieważenia funkcjonariusza publicznego lub osoby przybranej mu do pomocy (art. 226 1 k.k. w brzmieniu nadanym art. 1 ustawy z dnia 9 maja 2008 r.

Bardziej szczegółowo

Przedawnienie przestępstw seksualnych popełnionych na szkodę małoletniego

Przedawnienie przestępstw seksualnych popełnionych na szkodę małoletniego Przedawnienie przestępstw seksualnych popełnionych na szkodę małoletniego Przestępstwa, w tym przestępstwa o charakterze seksualnym na szkodę małoletnich, przedawniają się. Instytucja przedawnienia karalności

Bardziej szczegółowo

Informacja o tworzeniu komitetu wyborczego wyborców w wyborach przedterminowych burmistrza Rzgowa zarządzonych na dzień 19 czerwca 2016 r.

Informacja o tworzeniu komitetu wyborczego wyborców w wyborach przedterminowych burmistrza Rzgowa zarządzonych na dzień 19 czerwca 2016 r. Informacja o tworzeniu komitetu wyborczego wyborców w wyborach przedterminowych burmistrza Rzgowa zarządzonych na dzień 19 czerwca 2016 r. Przepisy Kodeksu wyborczego stanowią, że czynności wyborcze związane

Bardziej szczegółowo

USTAWA. z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny. (Dz. U. z dnia 2 sierpnia 1997 r.) /Wyciąg/ CZĘŚĆ OGÓLNA. Rozdział I. Zasady odpowiedzialności karnej

USTAWA. z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny. (Dz. U. z dnia 2 sierpnia 1997 r.) /Wyciąg/ CZĘŚĆ OGÓLNA. Rozdział I. Zasady odpowiedzialności karnej Dz.U.97.88.553 USTAWA z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny. (Dz. U. z dnia 2 sierpnia 1997 r.) /Wyciąg/ CZĘŚĆ OGÓLNA Rozdział I Zasady odpowiedzialności karnej Art. 1. 1. Odpowiedzialności karnej podlega

Bardziej szczegółowo

P O S T A N O W I E N I E

P O S T A N O W I E N I E Sygn. akt III KO 114/11 P O S T A N O W I E N I E Dnia 23 lutego 2012 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Zbigniew Puszkarski (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Tomasz Grzegorczyk SSN Jarosław Matras w sprawie

Bardziej szczegółowo

W Y C I Ą G. z USTAWY z dnia 30 kwietnia 2010 r. o POLSKIEJ AKADEMII NAUK (DZ. U. NR 96 poz. 619 z 2010 r.)

W Y C I Ą G. z USTAWY z dnia 30 kwietnia 2010 r. o POLSKIEJ AKADEMII NAUK (DZ. U. NR 96 poz. 619 z 2010 r.) W Y C I Ą G z USTAWY z dnia 30 kwietnia 2010 r. o POLSKIEJ AKADEMII NAUK (DZ. U. NR 96 poz. 619 z 2010 r.) ROZDZIAŁ 9 ODPOWIEDZIALNOŚĆ DYSCYPLINARNA PRACOWNIKÓW NAUKOWYCH I BADAWCZO-TECHNICZNYCH ZATRUDNIONYCH

Bardziej szczegółowo

Cele odpowiedzialności administracji publicznej:

Cele odpowiedzialności administracji publicznej: Cele odpowiedzialności administracji publicznej: 1. wewnętrzny; 2. zewnętrzny. Wewnętrzny cel odpowiedzialności: Doskonalenie funkcjonowania administracji, poprzez: - Zmianę postępowania osób w administracji;

Bardziej szczegółowo

Kancelaria Sejmu s. 1/10 USTAWA. z dnia 20 stycznia 2011 r. o odpowiedzialności majątkowej funkcjonariuszy publicznych za rażące naruszenie prawa 1)

Kancelaria Sejmu s. 1/10 USTAWA. z dnia 20 stycznia 2011 r. o odpowiedzialności majątkowej funkcjonariuszy publicznych za rażące naruszenie prawa 1) Kancelaria Sejmu s. 1/10 USTAWA z dnia 20 stycznia 2011 r. Opracowano na podstawie: Dz. U. z 2011 r. Nr 34, poz. 173. o odpowiedzialności majątkowej funkcjonariuszy publicznych za rażące naruszenie prawa

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI WSTĘP... 7 WYKAZ SKRÓTÓW ZASTOSOWANYCH W PUBLIKACJI... 8

SPIS TREŚCI WSTĘP... 7 WYKAZ SKRÓTÓW ZASTOSOWANYCH W PUBLIKACJI... 8 SPIS TREŚCI WSTĘP... 7 WYKAZ SKRÓTÓW ZASTOSOWANYCH W PUBLIKACJI... 8 ROZDZIAŁ I POJĘCIE I ZNAMIONA USTAWOWE PRZESTĘPSTWA... 9 Tablica nr 1. Źródła prawa karnego... 11 Tablica nr 2. Funkcje prawa karnego...

Bardziej szczegółowo

DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Warszawa, dnia 6 maja 2015 r. Poz. 620 OBWIESZCZENIE MARSZAŁKA SEJMU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ z dnia 23 kwietnia 2015 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu

Bardziej szczegółowo

Kancelaria Sejmu s. 1/10 USTAWA. z dnia 20 stycznia 2011 r. o odpowiedzialności majątkowej funkcjonariuszy publicznych za rażące naruszenie prawa 1)

Kancelaria Sejmu s. 1/10 USTAWA. z dnia 20 stycznia 2011 r. o odpowiedzialności majątkowej funkcjonariuszy publicznych za rażące naruszenie prawa 1) Kancelaria Sejmu s. 1/10 USTAWA z dnia 20 stycznia 2011 r. Opracowano na podstawie: Dz. U. z 2011 r. Nr 34, poz. 173, z 2016 r. poz. 178. o odpowiedzialności majątkowej funkcjonariuszy publicznych za rażące

Bardziej szczegółowo

Postępowanie karne. Cje. Postępowanie przygotowawcze I

Postępowanie karne. Cje. Postępowanie przygotowawcze I Postępowanie karne Cje Dr Wojciech Jasiński Katedra Postępowania Karnego Wydział Prawa, Administracji i Ekonomii Uniwersytet Wrocławski 1) Zasadniczo niesądowa faza postępowania karnego 2) Ogólne cele:

Bardziej szczegółowo

Postępowanie karne. Cje. Postępowanie przygotowawcze I

Postępowanie karne. Cje. Postępowanie przygotowawcze I Postępowanie karne Cje Dr Wojciech Jasiński Katedra Postępowania Karnego Wydział Prawa, Administracji i Ekonomii Uniwersytet Wrocławski 1) Zasadniczo niesądowa faza postępowania karnego 2) Ogólne cele:

Bardziej szczegółowo

GLOSA do wyroku Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z 21 lutego 2012 r., II AKa 338/11 1

GLOSA do wyroku Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z 21 lutego 2012 r., II AKa 338/11 1 ANETA MICHALSKA-WARIAS GLOSA do wyroku Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z 21 lutego 2012 r., II AKa 338/11 1 TEZA Brzmienie art. 299 1 k.k. daje podstawę do przyjęcia, że przedmiotem czynności wykonawczych

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Od autora

Spis treści. Od autora Spis treści Od autora I. PODSTAWOWE WIADOMOŚ CI Z ZAKRES U PRAWA 1. Pojęcie prawa 1. Prawo a inne systemy normatywne w społeczeństwie 2. Cechy prawa jako systemu normatywnego 3. Poglądy na istotę prawa

Bardziej szczegółowo

Pan Marek Borowski Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej

Pan Marek Borowski Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej SEJM RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ IV kadencja Prezes Rady Ministrów RM 10-171-03 Druk nr 2112 Warszawa, 16 października 2003 r. Pan Marek Borowski Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej Na podstawie art.

Bardziej szczegółowo

PORADNIK KLIENTA ADMINISTRACJI RZĄDOWEJ

PORADNIK KLIENTA ADMINISTRACJI RZĄDOWEJ PORADNIK KLIENTA ADMINISTRACJI RZĄDOWEJ Prawo uzyskiwania informacji I. Podstawowe prawa obywatela w urzędzie Obywatel ma prawo żądać, żeby urzędnik szczegółowo poinformował go o wszystkich okolicznościach,

Bardziej szczegółowo

Dnia 23 października 2013r. została przyjęta przez Sejm:

Dnia 23 października 2013r. została przyjęta przez Sejm: NOWOŚCI W ZAKRESIE PRAC LEGISLACYJNYCH Dnia 23 października 2013r. została przyjęta przez Sejm: ustawa o postępowaniu wobec osób z zaburzeniami psychicznymi stwarzającymi zagrożenie dla życia, zdrowia

Bardziej szczegółowo

Przed wypełnieniem wniosku proszę zapoznać się z pouczeniem zamieszczonym na stronie 5.

Przed wypełnieniem wniosku proszę zapoznać się z pouczeniem zamieszczonym na stronie 5. WNIOSEK O PRZYZNANIE ŚWIADCZENIA PIENIĘŻNEGO NA CZĘŚCIOWE POKRYCIE KOSZTÓW ZAGOSPODAROWANIA I BIEŻĄCEGO UTRZYMANIA W RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ POSIADACZOWI KARTY POLAKA, KTÓRY ZŁOŻYŁ WNIOSEK O UDZIELENIE

Bardziej szczegółowo

Nowy wzór karty zgłoszenia kandydata na ławnika - Informacja dotycząca wyborów ławników w roku 2011

Nowy wzór karty zgłoszenia kandydata na ławnika - Informacja dotycząca wyborów ławników w roku 2011 Wiadomości Poniedziałek, 6 czerwca 2011 Nowy wzór karty zgłoszenia kandydata na ławnika - Informacja dotycząca wyborów ławników w roku 2011 Wójt Gminy Oświęcim informuje, że w terminie do dnia 30 czerwca

Bardziej szczegółowo

Kodeks Etyki Pracowników Urzędu Gminy Gorlice

Kodeks Etyki Pracowników Urzędu Gminy Gorlice Kodeks Etyki Pracowników Urzędu Gminy Gorlice Celem Kodeksu Etyki jest określenie katalogu wartości i zasad, którymi powinni kierować się pracownicy Urzędu Gminy Gorlice przy wykonywaniu obowiązków służbowych

Bardziej szczegółowo

2. Formy popełnienia przestępstwa... 19 2.1. Stadialne formy popełnienia przestępstwa... 19 2.2. Zjawiskowe formy popełnienia przestępstwa...

2. Formy popełnienia przestępstwa... 19 2.1. Stadialne formy popełnienia przestępstwa... 19 2.2. Zjawiskowe formy popełnienia przestępstwa... Spis treści Wstęp... 7 1. Definicja i struktura przestępstwa... 9 1.1. Definicja przestępstwa... 9 1.2. Elementy przestępstwa... 9 1.3. Ustawowe znamiona czynu zabronionego... 10 1.4. Podział przestępstw...

Bardziej szczegółowo

Pracownik a tajemnica wynagrodzenia?

Pracownik a tajemnica wynagrodzenia? Pracownik a tajemnica wynagrodzenia? Agenda: Interesariusze Aspekty prawne Relacje dotyczące poufności wynagrodzeń Klauzule w umowach o pracę Obowiązki służb kadrowych Sankcje Pytania HR (rekrutacja),

Bardziej szczegółowo

Czym jest korupcja i konflikt interesów, jak zapobiegać tym zjawiskom

Czym jest korupcja i konflikt interesów, jak zapobiegać tym zjawiskom Czym jest korupcja i konflikt interesów, jak zapobiegać tym zjawiskom Poradnik pracownika Wojewódzkiego Urzędu Pracy w Szczecinie Szczecin 2016 1 Spis treści 1 Czym jest korupcja?... 3 2 Korupcja urzędnicza...

Bardziej szczegółowo

DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dokument podpisany przez Krzysztof Madej Data: 2016.12.30 19:28:47 CET DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Warszawa, dnia 30 grudnia 2016 r. Poz. 2274 rozporządzenie Ministra spraw wewnętrznych i

Bardziej szczegółowo

Odpowiedzialność pielęgniarki i położnej

Odpowiedzialność pielęgniarki i położnej Odpowiedzialność pielęgniarki i położnej Dr n. med. Grażyna Rogala-Pawelczyk Uniwersytet Medyczny w Lublinie Warszawa 09.04.2011 ZAWÓD System czynności czy prac, który jest wewnętrznie spójny, skierowany

Bardziej szczegółowo

Postępowanie karne. Cje. Postępowanie przygotowawcze II

Postępowanie karne. Cje. Postępowanie przygotowawcze II Postępowanie karne Cje I Dr Wojciech Jasiński Katedra Postępowania Karnego Wydział Prawa, Administracji i Ekonomii Uniwersytet Wrocławski Uprawnienia stron postępowania przygotowawczego 1) uprawnienia

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 30 czerwca 2014 r. PAŃSTWOWA KOMISJA WYBORCZA ZPOW-703-109/14

Warszawa, dnia 30 czerwca 2014 r. PAŃSTWOWA KOMISJA WYBORCZA ZPOW-703-109/14 Warszawa, dnia 30 czerwca 2014 r. PAŃSTWOWA KOMISJA WYBORCZA ZPOW-703-109/14 Informacja o tworzeniu komitetu wyborczego partii politycznej w wyborach do rad gmin, rad powiatów i sejmików województw oraz

Bardziej szczegółowo

Jak rozwiązywać kazusy?

Jak rozwiązywać kazusy? Jak rozwiązywać kazusy? Krótki przewodnik dla studentów SNP(Z) Prawo konstytucyjne Opracowano na podstawie: Polskie prawo konstytucyjne. Materiały, kazusy i orzecznictwo, pod red. M. Dąbrowskiego, J. Juchniewicz,

Bardziej szczegółowo

INFORMACJA PRAWNA. z dnia 26 października 2012 r.

INFORMACJA PRAWNA. z dnia 26 października 2012 r. INFORMACJA PRAWNA z dnia 26 października 2012 r. w sprawie zakresu i terminów przeprowadzenia ocen okresowych nauczycieli akademickich nie posiadających tytułu naukowego profesora I. Wstęp Informację sporządza

Bardziej szczegółowo