NIKO AJ IWANOW POWSTANIE WARSZAWSKIE WIDZIANE Z MOSKWY

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "NIKO AJ IWANOW POWSTANIE WARSZAWSKIE WIDZIANE Z MOSKWY"

Transkrypt

1 NIKO AJ IWANOW POWSTANIE WARSZAWSKIE WIDZIANE Z MOSKWY

2

3 NIKO AJ IWANOW POWSTANIE WARSZAWSKIE WIDZIANE Z MOSKWY WYDAWNICTWO ZNAK KRAKÓW 2010

4 Spis treści Wprowadzenie Część I. Druga wojna światowa: komunizm i polskość w godzinie próby Rozdział 1. Sowiecka propaganda i obraz Polaków w sowieckim społeczeństwie Imperialistyczny wróg Pierwszy naród ukarany: Polacy i wielki terror Bękart układu wersalskiego: lata wojny Rozdział 2. Polska i strategiczne cele Kremla Od układu Ribbentrop-Mołotow do Barbarossy Wielka wojna ojczyźniana Schyłek dziwnego sojuszu W stronę ostatecznego zerwania Rozdział 3. Stalin i Katyń Decyzja Broń katyńska Najlepszą obroną jest atak Dezinformacja Rozdział 4. Akcja Burza i reakcja Kremla Co zrobić z Polakami w Polsce? Rozgromić Burzę Część II. Zatrzymana ofensywa: Armia Czerwona i powstanie w Warszawie Rozdział 1. Możliwości ofensywne Armii Czerwonej latem 1944 roku Wojna totalna Stalina

5 Operacja Bagration zatrzymana pod Warszawą? Zaopatrzenie Rozdział 2. Sowieckie plany opanowania Warszawy Natarcie na Warszawę? Wybuch powstania i drugi plan zdobycia Warszawy Wznowienie natarcia? Rozkaz zatrzymać się Rozdział 3. Polska lubelska i jej wpływ na sowieckie postrzeganie Powstania Warszawskiego Nasi Polacy i ich plany Oszukany sojusznik Kremla? Reprymenda Część III. Moskwa wobec Powstania Warszawskiego Rozdział 1. Mikołajczyk w Moskwie: kwestia pomocy dla powstania Scenariusze podporządkowania Wizyta ostatniej szansy Rozdział 2. Co w Moskwie wiedziano o powstaniu? Czerwona agentura Polska teczka Stalina Bezpośrednio z Polski Fałszywe rozkazy, fałszywe raporty Rozdział 3. Oficjalne stanowisko Moskwy wobec powstania a propaganda sowiecka Sierpniowa dezorientacja Pierwsze sygnały z Moskwy Ideologiczna twardość Stalina Rozdział 4. Kapitan Kaługin: nieznany bohater powstania? Nawrócony własowiec Kapitan wkracza na scenę wielkiej polityki W Warszawie Rezultaty

6 8 Spis treści Rozdział 5. Co o powstaniu wiedzieli żołnierze Armii Czerwonej? Bracia z obcego mocarstwa Propaganda w praktyce Rezultat wieloletniej pracy Część IV. Operacja desantowa w Warszawie września: próba wyzwolenia Warszawy? Rozdział 1. Dwie polskie armie: armia Berlinga a Armia Krajowa Fundament nowej Polski Armia Polski lubelskiej Rozdział Armia Wojska Polskiego i Armia Czerwona pod Warszawą Wrześniowy front pod Warszawą Przygotowania Rozdział 3. Rokossowski czy Berling kto stał za rozkazem sforsowania Wisły? Marszałek Rokossowski Zygmunt Berling i jego samowola Raport Rokossowskiego Rozdział 4. Klęska desantów Pierwsze walki Wsparcie operacji desantowej Czy możliwe było wyzwolenie Warszawy we wrześniu? Krajobraz po bitwie Rozdział 5. Reakcja Moskwy na kapitulację powstania Zaskakująca kapitulacja Jak wykorzystać kapitulację? Część V. Jak Rosjanie patrzą dziś na Powstanie Warszawskie? Rozdział 1. Historycy sowieccy i rosyjscy o powstaniu Czasy sowieckie Spojrzenie po przełomie Historycy polonofobi Czy w Rosji da się napisać prawdę o powstaniu?

7 Spis treści 9 Rozdział 2. Czy Polacy i Rosjanie mogą dojść do porozumienia na temat powstania? Historyczna inkwizycja? Jelena Jakowlewa Zakończenie Po tragedii Indeks nazwisk

8 24 I. Druga wojna światowa: komunizm i polskość... przygranicznym oraz na to, że w oczach mas pracujących Polski i zagranicy będą mogli nową wojnę imperialistyczną przed stawić jako rzekomą walkę o wyzwolenie ludności polskiej jęczącej pod jarzmem bolszewickim. Złudne są te nadzieje. Ponadto wzrost sympatii i przywiązania ludności polskiej ZSRR do Władzy Radzieckiej sam przez się wywiera rewolucjonizujący wpływ na masy robotniczo-chłopskie Polski, a zwłaszcza na robotników i chłopów Białorusi i Ukrainy Zachodniej. Dąbal nieprzypadkowo uwypuklił los dwóch najliczniejszych słowiańskich mniejszości w II Rzeczypospolitej, były one bowiem traktowane w ZSRS jako swego rodzaju odwrotność dla polskiej mniejszości narodowej w Związku Sowieckim. Polskojęzyczna prasa sowiecka nie przepuściła żadnej okazji do podkreślania tej współzależności. Można nawet zaryzykować twierdzenie, że charakter stosunków polsko-sowieckich w tym okresie sprzyjał pogłębianiu świadomości politycznej i aktywności społecznej tych grup mniejszościowych po obu stronach granicy polsko-sowieckiej. Nie ulega również wątpliwości, że im bardziej były podatne na komunistyczną ideologię społeczności ukraińska i białoruska w Polsce, tym bardziej władze sowieckie przykręcały śrubę Polakom na dalszych Kresach. Po prostu Polacy przestawali być potrzebni do bieżącej rozgrywki z II RP. Ta współzależność jest znamienna. Pokazuje bowiem, że władzom sowieckim nie zależało na autentycznym rozwoju polskiej mniejszości narodowej na swoim terenie, lecz na wykorzystywaniu jej w celach propagandowych do destabilizacji państwa polskiego. Przyglądając się istocie polityki tworzenia polskiej autonomii, można dojść do wniosku, że jej aspekt zagraniczny wyraźnie przeważał. Miał on tak doniosłe znaczenie, że gdyby nawet w ZSRS nie było odpowiednio licznej polskiej mniejszości narodowej nadającej się do przeprowadzenia eksperymentu polonijnego, to pewnie kierownictwo komunistyczne nie zawahałoby się przed stwarzaniem pozorów jej istnienia. Dowodów potwierdzających dominację celów zewnętrznych w tej sprawie jest sporo. Oto fragment rezolucji II Zjazdu Rad Polskiego Rejonu Narodowościowego im. J. Marchlewskiego (19 i 20 marca 1927): Zjazd obecny ma znaczenie sięgające poza granice Związku Radzieckiego. Będzie on naocznym porównaniem polityki narodowościowej władzy radzieckiej z polityką faszystowskiej Polski, gnębiącej mniejszości narodowe 6. Pierwszy naród ukarany: Polacy i wielki terror Druga połowa lat trzydziestych to okres szczególnego nasilenia procesu kształtowania wrogiego obrazu Polski i Polaków. Terror stalinowski osiągnął apogeum i stał się głównym narzędziem polityki wewnętrznej totalitarnego państwa. 6 Archiwum Akt Nowych, MSZ, sygn. 6705, s

9 1. Sowiecka propaganda i obraz Polaków Propaganda komunistyczna nie szczędziła wysiłków, aby przekonać obywateli, że Polak to wróg ustroju socjalistycznego, a Polska knuje plany agresji militarnej na ZSRS. W roku 1935 Stalin uznał, że postępy sowietyzacji wśród sowieckich Polaków są niewystarczające, że aby zwalczyć lojalność wobec II Rzeczypospolitej i Kościoła katolickiego nie wystarczy perswazja, lecz trzeba zastosować o wiele ostrzejsze środki. Tym bardziej że chętnych do zastosowania tych środków w jego imperium nigdy nie brakowało. Rozpoczęła się pierwsza fala antypolskich represji. Jednym z głównych wykonawców stalinowskiego planu był Polak, namiestnik Stalina na Ukrainie, pierwszy sekretarz Ukraińskiej Kompartii Stanisław Kosior, który sam niedługo miał zginąć w kolejnej fali represji. Być Polakiem w Związku Sowieckim w latach to prawie to samo, co być Żydem w III Rzeszy 7 zauważyła 79-letnia dziś Helena Trybl, matka znanego ukraińskiego polityka, byłego premiera Ukrainy Jurija Ehanurowa, mieszkająca w byłej polskiej stolicy Ukrainy Sowieckiej Marchlewsku (obecnie Dowbysz). W kraju zapanowała atmosfera powszechnego strachu, GPU i NKWD na polecenie władz urządziły prawdziwe polowanie na Polaków. Uważano ich za swoistą piątą kolumnę, gotową w razie konfliktu zbrojnego z Polską zdradzić ojczyznę światowego proletariatu. Losy Heleny Trybl dobitnie odzwierciedlają tragiczne doświadczenia Polaków sowieckich w XX wieku. Kiedy mała Helenka miała pójść do pierwszej klasy polskiej szkoły w Marchlewsku, szkoła ta została zamknięta, a sama Marchlewszczyzna rozwiązana. Prawie połowę jej mieszkańców wysiedlono do Kazachstanu. Był rok Kolejna fala terroru antypolskiego to lata Przeprowadzona wtedy przez NKWD operacja polska swoją skalą i bezwzględnością przeraża nawet doświadczonego badacza. Rozstrzelano Polaków obywateli sowieckich, czyli co siódmego mającego w paszporcie wpisaną narodowość polską. Polacy w tym okresie stanowili mniej więcej 0,6 procent ludności Kraju Rad, natomiast wśród ofiar terroru stalinowskiego było ich prawie 15 procent 8. Operację polską przeprowadzono według rozkazu nr komisarza ludowego spraw wewnętrznych Związku Sowieckiego Nikołaja Jeżowa, który wyszczególniał następujące kategorie Polaków podlegających represjom: emigranci polityczni, wymienieni więźniowie polityczni z Polski (...), byli członkowie PPS i innych polskich partii politycznych (...), wszyscy pozostający w ZSRS jeńcy wojenni armii polskiej (...), a także najbardziej aktywny miejscowy antysowiecki i nacjonalistyczny element polskich rejonów autonomicznych 9. Według rosyjskiego 7 Mikołaj Iwanow, Matka Premiera. O Polakach w Dowbyszu, Biuletyn Instytutu Pamięci Narodowej 2009, nr 1 2, s Magdalena Okraj, Pierwsza zagłada Polaków, Wprost, 30 kwietnia 2006, s Cyt. za: Mark Sołonin, Mozgoimenije. Falszywaja istorija wielikoj wojny, Moskwa 2008, s. 200.

10 26 I. Druga wojna światowa: komunizm i polskość... badacza Marka Sołonina, wymagana przez centralę NKWD skala antypolskich represji była tak wielka, że miejscowe oddziały sowieckiej bezpieki zmuszone były w wielu wypadkach korzystać po prostu z książek telefonicznych i wybierać z nich polskie i polsko brzmiące nazwiska ewentualnych przestępców politycznych 10. Zdumiewa również niezwykła nawet w czasach wielkiego terroru surowość represji antypolskich. Po aresztowaniu Polaka uniewinnienie było rzeczą wyjątkowo rzadką, prawie niespotykaną. Ze aresztowanych podczas operacji polskiej kary udało się uniknąć zaledwie 3975 osobom. Uniewinniono zatem zaledwie 2,8 procent aresztowanych. Kontrastowało to z charakterem represji wobec aresztowanych innych narodowości. Niespotykany był również odsetek skazanych na karę śmierci. Ze skazanych, wyroki od 5 do 10 lat otrzymały zaledwie osoby. Pozostałe osób stanęło przed plutonem egzekucyjnym. Była to swoista przymiarka stalinowskich organów karnych do Katynia, tylko na o wiele większą skalę. Zniszczenie polskości na tak zwanych dalszych Kresach w okresie międzywojennym można uważać za kolejny etap konsekwentnej polityki odpolonizowania tych terenów, prowadzonej przez Rosję carską nieprzerwanie w ciągu całego XIX wieku. Antypolska polityka caratu i stalinowskie wyniszczanie narodu polskiego miały wyraźny wspólny cel: doprowadzić do powstania zupełnie nowej sytuacji narodowościowej, do przekształcenia niegdyś licznych Polaków Kresowian w kategorię wyłącznie historyczną. Prawie dwadzieścia lat temu wyszła moja książka Pierwszy naród ukarany. Polacy w Związku Radzieckim Przedstawiłem w niej nie do końca wtedy jeszcze, nawet w moim mniemaniu, udowodnioną tezę, że Polacy byli pierwszą wielką grupą narodowościową ukaraną przez reżim stalinowski właśnie za swoją przynależność etniczną, a nie, jak dotychczas, za przynależność klasową. Po raz pierwszy już w roku 1935 w ZSRS zastosowano masowe represje według krwi, jak to określił w Archipelagu GUŁag Aleksander Sołżenicyn. Dziś, po wieloletnich badaniach tego zagadnienia, z całą stanowczością potwierdzam tę tezę Polacy rzeczywiście byli pierwszym narodem ukaranym przez system stalinowski w okresie wielkiego terroru. Tragiczne pierwszeństwo Polaków wśród narodów prześladowanych przez stalinizm (później, jak wiadomo, do tej grupy ukaranych narodów dołączyli Koreańczycy, Iżorowie, Tatarzy krymscy, Niemcy nadwołżańscy, Czeczeni, Ingusze, Kałmucy i inni) wynikało z kilku przesłanek. Przede wszystkim oczywiście chodziło o wyjątkową rolę II Rzeczypospolitej w stalinowskim systemie propagandowym i podsycanie strachu przed widmem polskiego zagrożenia wojennego, o czym już wcześniej wspominałem. Nie bez znaczenia były zapewne także osobiste uprzedzenia Stalina wobec Polaków i zadawnione antypolskie nastroje w społeczeństwie rosyjskim i sowieckim. 10 Tamże, s. 207.

11 1. Sowiecka propaganda i obraz Polaków Stalin i partia komunistyczna w okresie międzywojnia zbudowali w ZSRS system polityczny, który zniszczył tradycyjne zasady uczciwości i moralności. Dla sprawy zwycięstwa rewolucji bolszewickiej wszystko jest dopuszczalne taką główną zasadę życia politycznego wyznawała partia komunistyczna i jej przywódcy. Stalin potrafił obiecać swym byłym towarzyszom partyjnym, że jeśli publicznie, przed sądem pokazowym przyznają się do winy (w wielu wypadkach absurdalnej), on ocali im życie. Jednocześnie tego samego dnia wydawał rozkaz, aby ich rozstrzelać. Właśnie w taki sposób zginęli w latach znani partyjni przywódcy: Lew Kamieniew, Grigorij Zinowjew, Nikołaj Bucharin, Karol Radek i wielu, wielu innych. Nie bez znaczenia w tym wypadku jest to, że szpiegostwo na rzecz Polski było jednym z głównych zarzutów postawionych oskarżonym. Proces kształtowania obrazu Polaka jako wroga ustroju nabierał rozmachu, zbierając swe potworne żniwo w postaci setek tysięcy ofiar. Charakterystyczne, że głównym oskarżycielem na procesach był Andrej Wyszynski, Polak z pochodzenia. Rzadko się podkreśla, jak bardzo złowieszcza była to postać. Niewątpliwie Stalin nieprzypadkowo wykorzystywał Polaków jako głównych katów i wykonawców swej polityki zastraszenia narodów ZSRS. Charakterystyczną cechą międzywojennej propagandy sowieckiej był jej klasowy charakter. Początkowo w ZSRS nie zapominano o istnieniu dobrych Polaków: biednych chłopów, robotników, komunistów. Partia Komunistyczna ZSRS i mająca swą siedzibę w Moskwie Międzynarodówka Komunistyczna rygorystycznie przestrzegały zasady klasowości na każdym bez wyjątku odcinku narodowościowym. Przed przeprowadzeniem operacji polskiej w ZSRS represje prawie zawsze opierały się na zasadzie klasowej: niszczono najpierw burżujów, arystokratów, kułaków, obszarników itp.. Jedynie w sprawach polskich ten czujny instynkt klasowy nieco zawodził. Stalina i jego partię opanowała psychoza antypolska. Wzmożona propaganda coraz częściej wychodziła poza ramy klasowości i przekształcała się w propagandę etnicznie antypolską. Zniszczenie KPP tuż przed drugą wojną światową pokazuje, że już każdy Polak, niezależnie od swego pochodzenia klasowego, jest wrogiem. Po prostu tych dobrych Polaków komunistów albo rozstrzelano, albo posłano do łagrów. Te tendencje propagandy sowieckiej najlepiej są widoczne w karykaturach politycznych okresu międzywojnia. Najlepsi sowieccy karykaturzyści malowali obraz Polski jako kraju powszechnego głodu, analfabetyzmu, bezrobocia, prostytucji i ostrych konfliktów społecznych. Podkreślali również podporządkowaną, służebną pozycję Polski wobec czołowych państw kapitalistycznych 11. Pośrednim świadectwem niezwykłego nasilenia antypolskiej kampanii propagandowej jest liczba karykatur dotyczących polskiej tematyki, zamieszczonych 11 Oleg Riabow, Obraz wraga w sowietskoj politiczeskoj karikaturie mieżwojennogo pierioda. Sluczaj Polszy, w: Polacy i Rosjanie przezwyciężanie uprzedzeń, red. Andrzej de Lazari, Tatiana Rongińska, Łódź 2006, s. 282.

12 28 I. Druga wojna światowa: komunizm i polskość... w popularnym czasopiśmie humorystycznym Krokodił. Polska pod tym względem w latach dwudziestych i trzydziestych prawie nie ustępuje takim rekinom świata kapitalistycznego, jak Niemcy, Wielka Brytania, Francja, Japonia czy Stany Zjednoczone 12. Kolejną cechą charakterystyczną propagandy sowieckiej było niezwykle częste i dość umiejętne wykorzystanie hasła polscy faszyści w stosunku do kół rządzących II Rzeczypospolitej. Dziś trudno w to uwierzyć, ale do charakterystyki polskiego faszyzmu często wykorzystywano nawet symbol swastyki, mającej tak mało wspólnego z II Rzecząpospolitą 13. Nic zatem dziwnego, że z początkiem wielkiej wojny ojczyźnianej ten obraz ohydnego agresora, Polaka faszysty logicznie nakładał się w świadomości milionów zwykłych mieszkańców ZSRS na obraz Niemca faszysty, jeszcze bardziej ohydnego i agresywnego. Krótki okres współpracy polsko-sowieckiej ( ) nie mógł zachwiać tym ugruntowanym stereotypem. Okres wzmożonego terroru antypolskiego ( ) i nadzwyczaj intensywnej kampanii kształtowania w społeczeństwie sowieckim wrogiego obrazu Polski i Polaków doprowadził do prawie całkowitego wyniszczenia polskiej elity komunistycznej w ZSRR. Zginęli przywódcy Polskiej Partii Komunistycznej: Julian Leszczyński-Leński, Adam Warski, główny architekt polskiej autonomii socjalistycznej Tomasz Dąbal. Przeżyli nieliczni. Z ocalałych wymienić można jedynie żonę żelaznego Feliksa Zofię Dzierżyńską, marszałka Konstantego Rokossowskiego (po prawie trzyletniej okrutnej odsiadce w obozie) i osławionego Andreja Wyszynskiego. Bękart układu wersalskiego: lata wojny Użyte przez Wiaczesława Mołotowa na posiedzeniu Rady Najwyższej ZSRS określenie potworny bękart układu wersalskiego już wcześniej na trwałe weszło do arsenału sowieckiej propagandy 14. Wykonując zadanie partii, armia zawodowych propagandystów: dziennikarzy, pisarzy, filmowców, malarzy i innych pracowników tak zwanego frontu ideologicznego, aktywnie włączyła się w proces oczerniania wszystkiego co polskie, w proces jeszcze głębszego ugruntowywania w świadomości własnego narodu negatywnego obrazu Polski i Polaków. Lata drugiej wojny światowej, mimo krótkiego okresu odprężenia, przyniosły nasilenie tego procesu. Agresji ZSRS na Polskę towarzyszyła niezwykle intensywna kampania propagandowa. 14 września 1939 roku, trzy dni przed napaścią na Polskę, Prawda zamieściła artykuł redakcyjny omawiający podstawy polityki ZSRS 12 А. Gołubiew, Mieżwojennaja Ewropa głazami sowietskoj karikatury, Ewropa, 2003, nr Rewizor 1930, nr Prawda, 1 listopada 1939.

13 3. Stalin i Katyń 59 Oczywiście nic się nie zmieniło po podpisaniu układu Sikorski-Majski w lipcu 1941 roku, kiedy rozpoczął się okres krótkotrwałej współpracy polsko-sowieckiej. Wypracowany w latach system ukrywania losu, jaki spotkał polskich jeńców, został udoskonalony i wydawało się, że działał bez zarzutu w stosunkach z polską ambasadą w Moskwie w latach Broń katyńska Akcja likwidacji polskich oficerów prawdopodobnie była przeprowadzana jeśli nie w ścisłej współpracy z III Rzeszą, to przy milczącym poparciu i zrozumieniu ze strony niemieckiego sojusznika. Dowodów kooperacji na razie jest niewiele, jednak już te nieliczne ujawnione fakty potwierdzają tę tezę. Niemcy na przykład skierowali do Moskwy spis adresów oficerów stale mieszkających w niemieckiej strefie okupacyjnej, którzy trafili do niewoli sowieckiej, a także kompletną listę adresów rodzin generałów przetrzymywanych w tej niewoli 86. Los polskich oficerów prawdopodobnie był znany w Berlinie jeszcze przed napadem III Rzeszy na Związek Sowiecki, jednak Goebbels zdecydował się wykorzystać tę wiedzę w wojnie propagandowej dopiero na początku roku Przebieg wojny sowiecko-niemieckiej w latach był dla III Rzeszy tak zadowalający, że wykorzystanie karty katyńskiej wydawało się Niemcom po prostu zbędne. Dopiero Stalingrad i poważny kryzys w prowadzeniu wojny zmusiły kierownictwo faszystowskich Niemiec do użycia broni katyńskiej. Wczesną wiosną 1943 roku, po kolejnych porażkach na wschodzie i na zachodzie, Niemcy przystąpiły do wojny totalnej i aby uniknąć porażki, nie cofały się przed niczym. Sprawa Katynia mogła się stać skuteczną bronią ideologiczną, zdolną zniszczyć podstawy sojuszu polsko-sowieckiego i nawet wywołać poważny kryzys w koalicji antyhitlerowskiej. Nie bez racji Goebbels i jego współpracownicy uważali, że Katyń jest w stanie wywrzeć realny wpływ na bieg wojny. Niewątpliwie rozumiał to również Stalin, który do perfekcji opanował sztukę prowokacji politycznej. Niemiecka kampania katyńska, mimo całej jej skuteczności, nie uwzględniała jednak kilku bardzo istotnych szczegółów. Po pierwsze, nikt w koalicji antyhitlerowskiej, poza częścią polskiego obozu londyńskiego, nie był zainteresowany ujawnieniem prawdy o Katyniu, po drugie, po tylu znanych światu aktach barbarzyństwa ze strony III Rzeszy trudno było uwierzyć, że któryś z przeciwników Hitlera jest zdolny do podobnie potwornej zbrodni. I po trzecie, hitlerowcy nie uwzględnili, że sowieccy specjaliści od propagandy są równie doskonałymi mistrzami prowokacji politycznej i fałszerstw jak ich niemieccy koledzy po fachu. 86 Inessa Jażborowska, Anatolij Jabłokow, Walentina Parsadanowa, dz. cyt., s. 123.

14 60 I. Druga wojna światowa: komunizm i polskość... Zadziwiające, ale te same czynniki zostały zignorowane przez dowódców Polski podziemnej podejmujących decyzję o rozpoczęciu powstania. W Warszawie nie brano pod uwagę, że Związek Sowiecki jest zdolny do popełniania wcale nie mniejszych zbrodni niż faszyści. Trudno było uwierzyć, że przywódcy sowieccy w imię doraźnych celów politycznych mogą dopuścić do zniszczenia polskiej stolicy i śmierci setek tysięcy jej mieszkańców, a także w to, że sojusznik naszych sojuszników może oskarżyć powstańców o współpracę z III Rzeszą, że możliwa jest zagłada Warszawy na oczach świata i przy biernej postawie sojuszników. Sprawa katyńska była jednym z rzadkich wypadków w historii drugiej wojny światowej, kiedy Niemcy rzeczywiście szczerze pragnęli, naturalnie w imię doraźnych celów politycznych, aby wyniki pracy międzynarodowej komisji ekspertów ujawniły prawdę. Kierownictwo III Rzeszy za pośrednictwem krajów neutralnych zaproponowało rządowi londyńskiemu, by jego przedstawiciele byli obecni podczas ekshumacji. Rozpatrywano nawet możliwość zaproszenia do Katynia, przy współpracy Hiszpanii, generała Sikorskiego, gwarantując mu nietykalność 87. Ujawnienie przez Niemców prawdy o Katyniu pozwoliło im osiągnąć konkretny sukces zerwanie polsko-sowieckich stosunków dyplomatycznych. Po wyprowadzeniu polskiej armii pod dowództwem generała Władysława Andersa z terytorium Związku Sowieckiego stosunki polsko-sowieckie nie były najlepsze. Sprawa katyńska jeszcze je pogorszyła. Stalin jednak nie od razu zdecydował się na ich zerwanie. Z jednej strony był już gotów spisać londyńskich Polaków na straty i bez skrupułów przystąpić do komunizacji Polski. Z drugiej jednak zerwanie z rządem londyńskim mogło poważnie zagrozić jedności całej koalicji antyhitlerowskiej. A to z kolei mogło mieć silny wpływ na przebieg wojny. Zaniepokojona kryzysem katyńskim strona sowiecka wysłała pilną depeszę do Aleksandra Bogomołowa, swego ambasadora w Londynie przy emigracyjnych rządach kilku krajów europejskich okupowanych przez armię niemiecką, polecając mu w trybie pilnym sprawdzenie reakcji na tę sprawę rządów Czechosłowacji, Grecji i Jugosławii. Moskwa obawiała się, że w Londynie może powstać swoisty wspólny antysowiecki front małych europejskich narodów. 18 kwietnia Bogomołow skierował do Moskwy tajny raport na ten temat, uspokajając nieco Stalina i jego otoczenie. Według jego informacji rządy małych państw europejskich nie mają zamiaru podnosić sprawy Katynia na arenie międzynarodowej. Rząd Wielkiej Brytanii pisał Bogomołow robi wszystko, aby utrzymać londyńskich Polaków w ryzach i nie pozwala im prowadzić aktywnej kampanii antysowieckiej na temat Katynia i polskich granic na wschodzie Czesław Madajczyk, Dramat katyński, Warszawa 1989, s Albina Noskowa, dz. cyt., s. 100.

15 3. Stalin i Katyń 61 Najlepszą obroną jest atak W tej skomplikowanej sytuacji Stalin wybrał jedyne i jak się później okazało, słuszne z punktu widzenia kierownictwa sowieckiego rozwiązanie zastosował sprawdzoną metodę politycznej prowokacji i oskarżył rząd londyński o próbę porozumienia się z Niemcami. Nakazał przeprowadzenie potężnej akcji dezinformacyjnej, aby ukryć ślady tej potwornej zbrodni. Stalin i jego otoczenie spróbowali zrzucić swą winę za zabójstwo polskich oficerów na Niemców i w ten sposób odsunąć groźbę zdemaskowania. Wielka akcja dezinformacyjna ruszyła już 15 kwietnia 1943 roku, kilka tygodni po pojawieniu się pierwszych niemieckich informacji o mordzie katyńskim i jeszcze zanim niemiecka kampania zdążyła nabrać rozmachu. 16 kwietnia sowiecka agencja informacyjna Sowinformbiuro opublikowała w Prawdzie i innych gazetach centralnych specjalne oświadczenie w tej sprawie. Niemieckie informacje o Katyniu napiętnowano jako ohydne oszczerstwo, potworny wymysł i podłe kłamstwo i 28 kwietnia opublikowano na temat Katynia artykuły w Prawdzie, 21 kwietnia w Izwiestiach. Sowinformbiuro i inne sowieckie agencje jako sprawców zbrodni wskazały Niemców, w których ręce latem 1941 roku rzekomo dostali się polscy oficerowie. 25 kwietnia w liście do Churchilla Stalin osobiście poinformował brytyjskiego przywódcę o zerwaniu stosunków dyplomatycznych z polskim rządem w Londynie. Plan kampanii dezinformacyjnej w sprawie katyńskiej został ułożony, jeszcze zanim Armia Czerwona znów przejęła kontrolę nad terenami, gdzie przeprowadzano egzekucje. 22 września 1943 roku generał NKWD Gieorgij Aleksandrow skierował na ręce sekretarza KC WKP(b), przewodniczącego Głównego Wydziału Politycznego Armii Czerwonej i kierownika agencji Sowinformbiuro Aleksandra Szczerbakowa raport, w którym czytamy: Wojska sowieckie zbliżają się do lasu katyńskiego, gdzie wiosną 1943 roku Niemcy w celach prowokacyjnych rozkopali mogiły oficerów polskich. W związku z tym, że nasze oddziały znajdują się już kilometrów od Katynia i możliwe, że wkrótce wyzwolą ten rejon, należy już teraz poczynić odpowiednie kroki, aby ujawnić niemiecką prowokację. Należy od razu stworzyć specjalną komisję, do której trzeba włączyć przedstawicieli Komisji Nadzwyczajnej (do spraw przestępstw niemieckich) i organów śledczych, i skierować ją w rejon działań wojennych. Komisja powinna natychmiast zabezpieczyć mogiły, zebrać niezbędne materiały, przesłuchać świadków itd. 89 Prawda, 16 kwietnia 1943.

16 62 I. Druga wojna światowa: komunizm i polskość... Opublikowanie materiałów o wysokim poziomie redakcyjnym, demaskujących niemiecką prowokację może mieć bardzo duże znaczenie polityczne 90. Ten sporządzony w warunkach prawie polowych wiosną 1943 roku sowiecki plan zafałszowania prawdy o wydarzeniach katyńskich nie uległ zmianie przez następne pół wieku. Na jego realizację wydano ogromne środki, tysiące zawodowych propagandystów (nie tylko sowieckich) zaangażowano w uwiarygodnienie i rozpowszechnienie kłamliwej wersji wydarzeń. Wkrótce, już w kwietniu 1943 roku, strona sowiecka spróbowała wywrzeć nacisk na polski rząd w Londynie, aby ten odciął się od stanowiska Niemców i wydał oficjalne oświadczenie, że zbrodnia katyńska nie została popełniona przez Sowietów 91. Odmowę Polaków wykorzystano jako pretekst do spotęgowania kampanii propagandowej, którą tym razem przeprowadzono pod hasłem polscy współpracownicy Hitlera 92. Przeciw polskim współpracownikom Hitlera, Polska reakcja na służbie Hitlera, Wolna Polska piętnuje hitlerowskich kolaborantów to tylko niektóre z tytułów artykułów zamieszczonych w prasie sowieckiej w kwietniu 1943 roku 93. Jedną z czołowych ról w tej politycznej prowokacji Stalin powierzył polskim komunistom, którzy chętnie dołączyli się do chóru sowieckich propagandystów. Wanda Wasilewska pisała na łamach Izwiestii : Rząd emigracyjny coraz bardziej przechodzi na pozycje prohitlerowskie, potajemne nici, łączące niektórych z polskich działaczy w Nowym Jorku i Londynie z Berlinem, stają się coraz bardziej widoczne. Na cały świat rozpowszechniono informację, że w Związku Sowieckim bestialsko zamordowano tysiące polskich oficerów. Znalazły się mogiły, znaleziono świadków, dokumenty, nazwiska zabitych. Ale co tam mówić o nazwiskach zabitych, według ostatnich doniesień agencji informacyjnych hitlerowskich marionetek znaleziono nawet sprawców zabójstwa bolszewicko-żydowskich komisarzy, który przez dwa lata cierpliwie ukrywali się na okupowanym terenie obwodu smoleńskiego, czekając, kiedy wreszcie gestapo wpadnie na pomysł, aby ich aresztować. Zdawało się, że każdy Polak z pogardą odwróci się od kolejnej niemieckiej maskarady, od potwornego widowiska, kiedy hitlerowscy oprawcy wyjmowali z mogił ciała swoich ofiar i przelewali nad nimi krokodyle łzy. Jednak nie. Polski rząd natychmiast zadecydował przyłączyć się do tej komedii RAPHSP, , s Janusz Zawodny, Katyń, Lublin 1989, s Prawda, 28 kwietnia Prawda, 28, 29, 30 kwietnia Izwiestija, 28 kwietnia 1943.

Agresja ZSRR na Polskę zbrojna napaść dokonana 17 września 1939 przez ZSRR na Polskę, będącą od 1 września 1939 w stanie wojny z III Rzeszą.

Agresja ZSRR na Polskę zbrojna napaść dokonana 17 września 1939 przez ZSRR na Polskę, będącą od 1 września 1939 w stanie wojny z III Rzeszą. Agresja ZSRR na Polskę zbrojna napaść dokonana 17 września 1939 przez ZSRR na Polskę, będącą od 1 września 1939 w stanie wojny z III Rzeszą. Element działań wojennych kampanii wrześniowej pierwszej kampanii

Bardziej szczegółowo

Od początku okupacji przygotowywano się do wybuchu powstania Zdawano sobie sprawę z planów Stalina dotyczących Polski 27 października 1943 r. gen.

Od początku okupacji przygotowywano się do wybuchu powstania Zdawano sobie sprawę z planów Stalina dotyczących Polski 27 października 1943 r. gen. Od początku okupacji przygotowywano się do wybuchu powstania Zdawano sobie sprawę z planów Stalina dotyczących Polski 27 października 1943 r. gen. Sosnkowski wydaje rozkaz o rozpoczęciu przygotowań do

Bardziej szczegółowo

musimy zatem wiedzieć policzyć dokładnie zawołać po imieniu opatrzyć na drogę Zbigniew Herbert

musimy zatem wiedzieć policzyć dokładnie zawołać po imieniu opatrzyć na drogę Zbigniew Herbert IDEA Ośrodek Badań nad Totalitaryzmami im. Witolda Pileckiego służy pogłębieniu refleksji nad polskim doświadczeniem konfrontacji z dwoma totalitaryzmami nazistowskim i komunistycznym. Został powołany

Bardziej szczegółowo

POLSKIE PAŃSTWO PODZIEMNE

POLSKIE PAŃSTWO PODZIEMNE POLSKIE PAŃSTWO PODZIEMNE "PRZED 75 LATY, 27 WRZEŚNIA 1939 R., ROZPOCZĘTO TWORZENIE STRUKTUR POLSKIEGO PAŃSTWA PODZIEMNEGO. BYŁO ONO FENOMENEM NA SKALĘ ŚWIATOWĄ. TAJNE STRUKTURY PAŃSTWA POLSKIEGO, PODLEGŁE

Bardziej szczegółowo

2014 rok Rok Pamięci Narodowej

2014 rok Rok Pamięci Narodowej 2014 rok Rok Pamięci Narodowej I. 100 rocznica wybuchu I wojny światowej I wojna światowa konflikt zbrojny trwający od 28 lipca 1914 do 11 listopada 1918 pomiędzy ententą, tj. Wielką Brytania, Francją,

Bardziej szczegółowo

Agresja sowiecka na Polskę- IV rozbiór Polski

Agresja sowiecka na Polskę- IV rozbiór Polski Literka.pl Agresja sowiecka na Polskę IV rozbiór Polski Data dodania: 20110326 22:12:54 Autor: Monika Skiba Przedstawiam konspekt do lekcji na temat Agresji sowieckiej na Polskę dla klasy 3 gimnazjum.

Bardziej szczegółowo

1. Wymień państwa,,trójporozumienia...

1. Wymień państwa,,trójporozumienia... 1. Wymień państwa,,trójporozumienia... 2. Dlaczego konflikt 1914-1918 nazwano I wojną światową? Jaki był charakter walk i rodzaje zastosowanej broni? 3. Wymień państwa powstałe po I wojnie światowej. 4.Kiedy

Bardziej szczegółowo

Epoka wojny i okupacji

Epoka wojny i okupacji Epoka wojny i okupacji Czas trwania Początek: 1 września 1939 r. wybuch II wojny światowej Koniec: 8 maja 1945 r. kapitulacja Niemiec i koniec II wojny światowej Ważne wydarzenia 17 września 1939 r. atak

Bardziej szczegółowo

GRUPA A. a) odzyskania przez Polskę niepodległości w 1918 r. do wybuchu powstania warszawskiego.

GRUPA A. a) odzyskania przez Polskę niepodległości w 1918 r. do wybuchu powstania warszawskiego. Sprawdzian nr 6 Rozdział VI. II wojna światowa GRUPA A 1. Oblicz, ile lat minęło od: odzyskania przez Polskę niepodległości w 1918 r. do wybuchu powstania warszawskiego. 6 zakończenia I wojny światowej

Bardziej szczegółowo

Dr Ihar Melnikau: Władze bały się, że popsujemy im rocznicę 17 września

Dr Ihar Melnikau: Władze bały się, że popsujemy im rocznicę 17 września Dr Ihar Melnikau: Władze bały się, że popsujemy im rocznicę 17 września We wtorek straż pożarna zamknęła w Zasławiu wystawę poświęconą Białorusinom walczącym w szeregach polskiego wojska w kampanii wrześniowej.

Bardziej szczegółowo

Formowanie Armii Andersa

Formowanie Armii Andersa Michał Bronowicki Formowanie Armii Andersa Gdy 1 września 1939 roku wojska niemieckie i słowackie rozpoczęły inwazję na Polskę, atak ten przyniósł śmierć tysięcy niewinnych ludzi, a dla wielu innych rozpoczął

Bardziej szczegółowo

POLSKA W LATACH 1944-1947 WALKA O WŁADZĘ. Łukasz Leśniak IVti

POLSKA W LATACH 1944-1947 WALKA O WŁADZĘ. Łukasz Leśniak IVti POLSKA W LATACH 1944-1947 WALKA O WŁADZĘ Łukasz Leśniak IVti W początkowej fazie drugiej wojny światowej rząd polski w skutek działań wojennych musiał ewakuować się poza granice kraju. Po agresji sowieckiej

Bardziej szczegółowo

1989-2014 25 LAT WOLNOŚCI. Szkoła Podstawowa nr 14 w Przemyślu

1989-2014 25 LAT WOLNOŚCI. Szkoła Podstawowa nr 14 w Przemyślu 1989-2014 25 LAT WOLNOŚCI Szkoła Podstawowa nr 14 w Przemyślu W 1945 roku skończyła się II wojna światowa. Był to największy, jak do tej pory, konflikt zbrojny na świecie. Po 6 latach ciężkich walk hitlerowskie

Bardziej szczegółowo

75 rocznica powstania

75 rocznica powstania Dziś wszyscy oddajemy cześć tym, którzy swoje życie oddali za wolność, tym, którzy tej wolności nie doczekali, a przede wszystkim tym, którzy wciąż żyją wśród nas. A p e l I P N o u c z c z e n i e 7 5

Bardziej szczegółowo

ZBRODNI KATYŃSKIEJ. Centrum Edukacyjne IPN, ul. Marszałkowska 21/25

ZBRODNI KATYŃSKIEJ. Centrum Edukacyjne IPN, ul. Marszałkowska 21/25 ROCZNICA ZBRODNI KATYŃSKIEJ Centrum Edukacyjne IPN, ul. Marszałkowska 21/25 Zostaną po nas tylko guziki (bohater filmu Katyń w reż. A. Wajdy) Szanowni Państwo, Mam zaszczyt zaprosić na I przegląd filmów

Bardziej szczegółowo

Nr kwiecień 20, Londyn. Telegram gen. M. Kukiela do gen. W. Andersa z prośbą o zorganizowanie nabożeństwa za pomordowanych oficerów

Nr kwiecień 20, Londyn. Telegram gen. M. Kukiela do gen. W. Andersa z prośbą o zorganizowanie nabożeństwa za pomordowanych oficerów SPIS TREŚCI Bogusław Polak Michał Polak OD WYDAWCÓW... 11 Nr 1 1943 kwiecień 14, Londyn. Telegram gen. Mariana Kukiela, Ministra Obrony Narodowej do gen. Władysława Andersa z poleceniem przesłania opinii

Bardziej szczegółowo

Rozkład materiału. kl. III/podręcznik :Poznać, zrozumieć, WSiP 2009/

Rozkład materiału. kl. III/podręcznik :Poznać, zrozumieć, WSiP 2009/ Rozkład materiału kl. III/podręcznik :Poznać, zrozumieć, WSiP 2009/ Lp. Temat jednostki lekcyjnej Zagadnienia 1. I wojna światowa geneza, przebieg, skutki Proponowana Scenariusz lekcji liczba godzin str.

Bardziej szczegółowo

WSPÓLNA PRZESZŁOŚĆ. Ukraińcy i Polacy jako ofiary terroru komunistycznego

WSPÓLNA PRZESZŁOŚĆ. Ukraińcy i Polacy jako ofiary terroru komunistycznego KONFERENCJA NAUKOWO-PRAKTYCZNA w 75 rocznicę Zbrodni Katyńskiej WSPÓLNA PRZESZŁOŚĆ. Ukraińcy i Polacy jako ofiary terroru komunistycznego P R O G R A M Kijów, 25 marca 2015 roku 1 ORGANIZATORZY KONFERENCJI:

Bardziej szczegółowo

Pamięć.pl - portal edukacyjny IPN

Pamięć.pl - portal edukacyjny IPN Pamięć.pl - portal edukacyjny IPN Źródło: http://pamiec.pl/pa/kalendarium-1/14061,2-sierpnia-1940-roku-sformowano-slynny-polski-dywizjon-mysliwski-303-sluzacy-w -n.html Wygenerowano: Piątek, 2 września

Bardziej szczegółowo

Posiedzenie u Prezydenta R.P. w sprawie polityki zagranicznej. M.S.Z. do gen. Sosnkowskiego w różnych sprawach

Posiedzenie u Prezydenta R.P. w sprawie polityki zagranicznej. M.S.Z. do gen. Sosnkowskiego w różnych sprawach 1 Sprawa Edwarda Paucza 2 Posiedzenie u Prezydenta R.P. w sprawie polityki zagranicznej 3 Litwa 4 Sprawy ewakuacyjne Francja 5 M.S.Z. do gen. Sosnkowskiego w różnych sprawach 6 Polski Czerwony Krzyż 7

Bardziej szczegółowo

Niemiecka dokumentacja fotograficzna zbrodni katyńskiej

Niemiecka dokumentacja fotograficzna zbrodni katyńskiej Nr 3/2016 06 04 16 Niemiecka dokumentacja fotograficzna zbrodni katyńskiej Autor: Stanisław Żerko (IZ) W nocy z 12 na 13 kwietnia 1943 r. rozgłośnie niemieckie poinformowały o odnalezieniu w Katyniu na

Bardziej szczegółowo

Plan wynikowy z historii poziom podstawowy na rok szkolny 2016/2017 dla klasy I a

Plan wynikowy z historii poziom podstawowy na rok szkolny 2016/2017 dla klasy I a Plan wynikowy z historii poziom podstawowy na rok szkolny 206/207 dla klasy I a Nauczyciel prowadzący: Jacek Foszczyński Liczba tygodni nauki: 38 Liczba godzin w tygodniu: 2 Liczba godzin do wypracowania

Bardziej szczegółowo

Zarządzenie nr 3/2016 Prezydenta Miasta Starachowice z dnia 4 I 2016 r. w sprawie organizowania obchodów rocznic, uroczystości i świąt państwowych.

Zarządzenie nr 3/2016 Prezydenta Miasta Starachowice z dnia 4 I 2016 r. w sprawie organizowania obchodów rocznic, uroczystości i świąt państwowych. Zarządzenie nr 3/2016 Prezydenta Miasta Starachowice z dnia 4 I 2016 r. w sprawie organizowania obchodów rocznic, uroczystości i świąt państwowych. Na podstawie art. 33 ust. 5 ustawy o samorządzie gminnym

Bardziej szczegółowo

OSTATNIA NARADA CZŁONKÓW WKR

OSTATNIA NARADA CZŁONKÓW WKR OSTATNIA NARADA CZŁONKÓW WKR /09.05.2013 R./ W Dzień Zwycięstwa (w Polsce obchodzone jako Narodowe Święto Zwycięstwa i Wolności) święto państwowe obchodzone 9 maja z okazji zakończenia II wojny światowej

Bardziej szczegółowo

II WOJNA ŚWIATOWA GRZEGORZ GRUŻEWSKI KLASA III G SZKOŁA PODSTAWOWA NR 19 GDAŃSK

II WOJNA ŚWIATOWA GRZEGORZ GRUŻEWSKI KLASA III G SZKOŁA PODSTAWOWA NR 19 GDAŃSK KLASA III G SZKOŁA PODSTAWOWA NR 19 GDAŃSK WYBUCH II WOJNY ŚWIATOWEJ PRZEBIEG WOJNY - NAJWAŻNIEJSZE WYDARZENIA UDZIAŁ POLAKÓW W WOJNIE POWSTANIE WARSZAWSKIE KAPITULACJA NIEMIEC I JAPONII II Wojna Światowa

Bardziej szczegółowo

Andrzej Jezierski. Cecylia Leszczyńska HISTORIA

Andrzej Jezierski. Cecylia Leszczyńska HISTORIA Andrzej Jezierski Cecylia Leszczyńska HISTORIA Wydawnictwo Key Text Warszawa 2003 Spis treści Od autorów 13 Rozdział 1 Polska w średniowieczu 1.1. Państwo 15 1.2. Ludność 19 1.2.1. Zaludnienie 19 1.2.2.

Bardziej szczegółowo

STOSUNKI PAŃSTWO - KOŚCIÓŁ W POLSCE

STOSUNKI PAŃSTWO - KOŚCIÓŁ W POLSCE Uniwersytet Wrocławski Wydział Prawa, Administracji i Ekonomii Instytut Historii Państwa i Prawa Zakład Historii Administracji Studia Stacjonarne Administracji pierwszego stopnia Małgorzata Pasztetnik

Bardziej szczegółowo

Okres PRL Polska Rzeczpospolita Ludowa

Okres PRL Polska Rzeczpospolita Ludowa I wojna światowa II wojna światowa 1901 1914 1918 1939-1945 1945-1989 2000 Odzyskanie przez Polskę Niepodległości Okres PRL Polska Rzeczpospolita Ludowa GRANICE POLSKI WYBUCH II WOJNY ŚWIATOWEJ 1 WRZEŚNIA

Bardziej szczegółowo

CIEZYLA-WEHRMACHT.html

CIEZYLA-WEHRMACHT.html Rosjanie uważają drugą wojnę za swój folwark. Przypominają, o tym, że związali walką większość Wehrmachtu, choć to nie oni wybierali, lecz Niemcy z kim walczyć. Około 4/5 niemieckich żołnierzy zabitych

Bardziej szczegółowo

Na Zachodzie lepiej niż u nas w Rosji - Rosjanie o Rosji, Polsce i Niemczech

Na Zachodzie lepiej niż u nas w Rosji - Rosjanie o Rosji, Polsce i Niemczech Na Zachodzie lepiej niż u nas w Rosji - Rosjanie o Rosji, Polsce i Niemczech Komunikat z badań Instytutu Spraw Publicznych Coraz więcej Rosjan wychodzi na ulice, aby wyrazić swoje niezadowolenie z sytuacji

Bardziej szczegółowo

Temat: Dominacja ZSRR w Europie Środkowej i Wschodniej.

Temat: Dominacja ZSRR w Europie Środkowej i Wschodniej. Temat: Dominacja ZSRR w Europie Środkowej i Wschodniej. 1. Państwa Europy Środkowej i Wschodniej obóz państw socjalistycznych, kraje demokracji ludowej : Bułgaria, Czechosłowacja, Polska, NRD, Rumunia,

Bardziej szczegółowo

Instytut Pamięci Narodowej - Poznań

Instytut Pamięci Narodowej - Poznań Instytut Pamięci Narodowej - Poznań Źródło: http://poznan.ipn.gov.pl/pl7/edukacja/edukacja-poznan/spotkania-z-historia/37700,90-urodziny-pulkownika-jana-gorski ego-poznan-18-kwietnia-2012.html Wygenerowano:

Bardziej szczegółowo

Sprawdź Swoją wiedzę na temat Żołnierzy Wyklętych

Sprawdź Swoją wiedzę na temat Żołnierzy Wyklętych Sprawdź Swoją wiedzę na temat Żołnierzy Wyklętych Wypełnij kartę odpowiedzi Imię i nazwisko Klasa Szkoła UWAGA Test zawiera 25 pytań jednokrotnego i wielokrotnego wyboru. Za każdą kompletną poprawną odpowiedź

Bardziej szczegółowo

SCENARIUSZ ZAJĘĆ POZALEKCYJNYCH DLA UCZNIÓW SZKÓŁ GIMNAZJALNYCH

SCENARIUSZ ZAJĘĆ POZALEKCYJNYCH DLA UCZNIÓW SZKÓŁ GIMNAZJALNYCH dr Teresa Maresz Uniwersytet Kazimierza Wielkiego w Bydgoszczy SCENARIUSZ ZAJĘĆ POZALEKCYJNYCH DLA UCZNIÓW SZKÓŁ GIMNAZJALNYCH SZLAK: W latach stalinizmu ZAGADNIENIE NA PORTALU: Oddział zbrojny Leona Mellera

Bardziej szczegółowo

Do Polski, Rosji, SŁOWIAN!

Do Polski, Rosji, SŁOWIAN! Do Polski, Rosji, SŁOWIAN! Do Polski, Rosji, SŁOWIAN! Michał Bakunin Tłumaczył W. Koszyc Jirafa Roja Warszawa 2007 Copyright by Jirafa Roja, 2007 Tytuł oryginału: Russkim, polskim i wsiem sławianskim

Bardziej szczegółowo

Przygotowali Szymon Dróżdż i Daniel Szeja. Dalej

Przygotowali Szymon Dróżdż i Daniel Szeja. Dalej Przygotowali Szymon Dróżdż i Daniel Szeja Dalej Powstanie i struktury Przywódcy Akcje zbrojne Odpowiedzi na pytanie Przywódcy Dalej Władysław Raczkiewicz W czasie I wojny światowej kierował Naczelnym Polskim

Bardziej szczegółowo

70. ROCZNICA ZAKOŃCZENIA II WOJNY ŚWIATOWEJ

70. ROCZNICA ZAKOŃCZENIA II WOJNY ŚWIATOWEJ 70. ROCZNICA ZAKOŃCZENIA II WOJNY ŚWIATOWEJ Wojna 1939-1945 była konfliktem globalnym prowadzonym na terytoriach: Europy, http://wiadomosci.dziennik.pl/wydarzenia/galeria/402834,5,niemcy-atakuja-polske-ii-wojna-swiatowa-na-zdjeciach-koszmar-ii-wojny-swiatowej-zobacz-zdjecia.html

Bardziej szczegółowo

Szkolny Konkurs Wiedzy o Armii Krajowej

Szkolny Konkurs Wiedzy o Armii Krajowej Szkolny Konkurs Wiedzy o Armii Krajowej 1. Podaj dokładną datę powstania Armii Krajowej ( 1 pkt ) 14 luty 1942 r.. 2. Grot, Bór, Niedźwiadek to pseudonimy trzech osób. Podaj ich imiona i nazwiska oraz

Bardziej szczegółowo

Temat: Konstytucja marcowa i ustrój II Rzeczypospolitej

Temat: Konstytucja marcowa i ustrój II Rzeczypospolitej Temat: Konstytucja marcowa i ustrój II Rzeczypospolitej 1. Wybory do sejmu ustawodawczego (1919r.) 26 stycznia 1919 r. przeprowadzono wybory w dawnym Królestwie i Galicji Zachodnie, w czerwcu 1919 dołączyli

Bardziej szczegółowo

Koło historyczne 1abc

Koło historyczne 1abc Koło historyczne 1abc Autor: A.Snella 17.09.2015. Zmieniony 05.10.2016.,,Kto nie szanuje i nie ceni swojej przeszłości, ten nie jest godzien szacunku, teraźniejszości ani prawa do przyszłości.'' JÓZEF

Bardziej szczegółowo

629-35 - 69, 628-37 - 04 621-07 - 57, 628-90 - 17 WARSZAWA, MAJ 95

629-35 - 69, 628-37 - 04 621-07 - 57, 628-90 - 17 WARSZAWA, MAJ 95 CBOS CENTRUM BADANIA OPINII SPOŁECZNEJ SEKRETARIAT ZESPÓŁ REALIZACJI BADAŃ 629-35 - 69, 628-37 - 04 621-07 - 57, 628-90 - 17 UL. ŻURAWIA 4A, SKR. PT.24 00-503 W A R S Z A W A TELEFAX 629-40 - 89 INTERNET:

Bardziej szczegółowo

Warszawa, maj 2010 BS/67/2010 OPINIA PUBLICZNA O ZBRODNI KATYŃSKIEJ I JEJ ZNACZENIU DLA STOSUNKÓW POLSKO-ROSYJSKICH

Warszawa, maj 2010 BS/67/2010 OPINIA PUBLICZNA O ZBRODNI KATYŃSKIEJ I JEJ ZNACZENIU DLA STOSUNKÓW POLSKO-ROSYJSKICH Warszawa, maj 2010 BS/67/2010 OPINIA PUBLICZNA O ZBRODNI KATYŃSKIEJ I JEJ ZNACZENIU DLA STOSUNKÓW POLSKO-ROSYJSKICH Znak jakości przyznany CBOS przez Organizację Firm Badania Opinii i Rynku 4 lutego 2010

Bardziej szczegółowo

Konkurs wiedzy historycznej Polskie Państwo Podziemne 1939-1945. Imię i nazwisko... Klasa... Szkoła... Liczba punktów...

Konkurs wiedzy historycznej Polskie Państwo Podziemne 1939-1945. Imię i nazwisko... Klasa... Szkoła... Liczba punktów... Konkurs wiedzy historycznej Polskie Państwo Podziemne 1939-1945 Imię i nazwisko... Klasa... Szkoła... Liczba punktów... 1. Podaj dokładną datę powstania Służby Zwycięstwu Polski oraz imię i nazwisko komendanta

Bardziej szczegółowo

Żołnierze Wyklęci Źródło: http://www.wykleci.ipn.gov.pl/zw/geneza-swieta/3819,wstep.html Wygenerowano: Piątek, 8 stycznia 2016, 02:46

Żołnierze Wyklęci Źródło: http://www.wykleci.ipn.gov.pl/zw/geneza-swieta/3819,wstep.html Wygenerowano: Piątek, 8 stycznia 2016, 02:46 Żołnierze Wyklęci Źródło: http://www.wykleci.ipn.gov.pl/zw/geneza-swieta/3819,wstep.html Wygenerowano: Piątek, 8 stycznia 2016, 02:46 Narodowy Dzień Pamięci Żołnierzy Wyklętych ma być wyrazem hołdu dla

Bardziej szczegółowo

gen. Władysław Sikorski generał broni Wojska Polskiego

gen. Władysław Sikorski generał broni Wojska Polskiego gen. Władysław Sikorski generał broni Wojska Polskiego Władysław Eugeniusz Sikorski ur. 20 maja 1881r. w Tuszowie Narodowym, zm. 4 lipca 1943r. na Gibraltarze, polski wojskowy i polityk, generał broni

Bardziej szczegółowo

Wrzesień. Październik

Wrzesień. Październik Kalendarz historyczny rok szkolny 2010/2011 Wrzesień 1 września 1939 r. - agresja Niemiec na Polskę 1-7 września 1939 r. - obrona Westerplatte 11 września 1932 r. - Franciszek Żwirko i Stanisław Wigura

Bardziej szczegółowo

Polska po II wojnie światowej

Polska po II wojnie światowej Polska po II wojnie światowej w latach 1945-1947 Rafał Nowicki źródła - Internet, (http://historia-polski.klp.pl/a-6269.html) obrazki - Wikipedia TERYTORIUM GRANICE - LUDNOŚĆ Obszar Polski po II wojnie

Bardziej szczegółowo

2. Realizacja tematu lekcji: - rozdanie tekstów źródłowych, - czytanie tekstu i odpowiedzi na pytania do tekstu pod kierunkiem nauczyciela.

2. Realizacja tematu lekcji: - rozdanie tekstów źródłowych, - czytanie tekstu i odpowiedzi na pytania do tekstu pod kierunkiem nauczyciela. Autorzy: Elżbieta Okraszewska, Agnieszka Nowak Temat: Armia Krajowa patron i bohater. Cele lekcji: 1. Uczeń zna: daty: 1 września 1939r., 17 września 1939r., 14 lutego 1942r., 1 sierpnia 1944 2 października

Bardziej szczegółowo

Materiał porównawczy. do ustawy z dnia 24 czerwca 2010 r. o zmianie ustawy o orderach i odznaczeniach. (druk nr 909)

Materiał porównawczy. do ustawy z dnia 24 czerwca 2010 r. o zmianie ustawy o orderach i odznaczeniach. (druk nr 909) BIURO LEGISLACYJNE/ Materiał porównawczy Materiał porównawczy do ustawy z dnia 24 czerwca 2010 r. o zmianie ustawy o orderach i odznaczeniach (druk nr 909) U S T A W A z dnia 16 października 1992 r. o

Bardziej szczegółowo

90. ROCZNICA ODZYSKANIA NIEPODLEGŁOŚCI

90. ROCZNICA ODZYSKANIA NIEPODLEGŁOŚCI "Kto nie szanuje i nie ceni swojej przeszłości, ten nie jest godzien szacunku teraźniejszości, ani nie ma prawa do przyszłości". Józef Piłsudski Po 123 latach zaborów Polacy doczekali się odzyskania niepodległości.

Bardziej szczegółowo

KONKURS Z HISTORII Klucz odpowiedzi. Etap rejonowy 2015/2016 Suma punktów do uzyskania: 50

KONKURS Z HISTORII Klucz odpowiedzi. Etap rejonowy 2015/2016 Suma punktów do uzyskania: 50 KONKURS Z HISTORII Klucz odpowiedzi. Etap rejonowy 2015/2016 Suma punktów do uzyskania: 50 1. Poniższa karykatura nawiązuje do jednego z paktów zawartych przez dwa państwa na krótko przed wybuchem II wojny

Bardziej szczegółowo

Gen. August Emil Fieldorf Nil

Gen. August Emil Fieldorf Nil Gen. August Emil Fieldorf Nil Żołnierz I Brygady Legionów. Uczestnik wojen 1920 i 1939. Dowódca 51 Pułku Piechoty. Szef Kierownictwa Dywersji Komendy Głównej Armii Krajowej. Wydał rozkaz zastrzelenia kata

Bardziej szczegółowo

Poważny krok w kierunku normalności

Poważny krok w kierunku normalności Poważny krok w kierunku normalności Dwadzieścia lat po podpisaniu polsko-niemieckiego Traktatu o dobrym sąsiedztwie i przyjaznej współpracy : wyniki raportu Instytutu Allensbach na temat relacji polskoniemieckich

Bardziej szczegółowo

Konflikt na Ukrainie osłabił bezpieczeństwo Litwinów 2015-06-15 15:21:15

Konflikt na Ukrainie osłabił bezpieczeństwo Litwinów 2015-06-15 15:21:15 Konflikt na Ukrainie osłabił bezpieczeństwo Litwinów 2015-06-15 15:21:15 2 Działania Rosji na Ukrainie osłabiły bezpieczeństwo Litwinów. Na Litwie, będącej członkiem NATO, nie powinien się powtórzyć ukraiński

Bardziej szczegółowo

GRUPA A. a) zniesienie stanu wojennego w PRL-u b) obrady Okrągłego Stołu / 2

GRUPA A. a) zniesienie stanu wojennego w PRL-u b) obrady Okrągłego Stołu / 2 Rozdział VII. W powojennej Polsce GRUPA A 8 1. Podaj rok, w którym miały miejsce poniższe wydarzenia. a) zniesienie stanu wojennego w PRL-u b) obrady Okrągłego Stołu 2. Zdecyduj, czy poniższe zdania są

Bardziej szczegółowo

Zamość Rotunda Muzeum Martyrologii Zamojszczyzny

Zamość Rotunda Muzeum Martyrologii Zamojszczyzny Zamość Historia Miejsce upamiętnienia zbrodni niemieckich w dawnej działobitni twierdzy zamojskiej, zwanej Rotundą, przy ul. Męczenników Rotundy [na lewo za Bramą Szczebrzeską [ul. Szczebrzeska]. Po kampanii

Bardziej szczegółowo

KOMENDANT NACZELNIK MARSZAŁEK

KOMENDANT NACZELNIK MARSZAŁEK Dał Polsce wolność, granice, moc i szacunek. Warsztaty historyczne KOMENDANT NACZELNIK MARSZAŁEK Śladami Józefa Piłsudskiego Część 2: DAŁ POLSCE WOLNOŚĆ, GRANICE, MOC SZACUNEK Podczas studiów Józef zaangażował

Bardziej szczegółowo

Centrum Edukacyjne IPN Przystanek Historia w Kielcach ul. Warszawska 5 tel

Centrum Edukacyjne IPN Przystanek Historia w Kielcach ul. Warszawska 5 tel Centrum Edukacyjne IPN Przystanek Historia w Kielcach ul. Warszawska 5 tel. 696 826 381 LUTY 2016 WYDARZENIA OTWARTE WYSTAWY Armia Krajowa 1939 1945 Wystawa w przestępny sposób ukazuje dzieje organizacji

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR LXXV/848/10 RADY MIASTA OŚWIĘCIM. z dnia 27 października 2010 r.

UCHWAŁA NR LXXV/848/10 RADY MIASTA OŚWIĘCIM. z dnia 27 października 2010 r. UCHWAŁA NR LXXV/848/10 RADY MIASTA OŚWIĘCIM z dnia 27 października 2010 r. w sprawie organizacji na terenie miasta Oświęcim obchodów świąt narodowych oraz innych rocznic i świąt. Na podstawie art. 18 ust.

Bardziej szczegółowo

Źródło:

Źródło: Pamięć.pl - portal edukacyjny IPN Źródło: http://pamiec.pl/pa/kalendarium-1/12448,16-czerwca-1944-roku-pod-jewlaszami-obecnie-na-bialorusi-w-walce-z-niemcamiw-cz.html Wygenerowano: Sobota, 4 lutego 2017,

Bardziej szczegółowo

Filip Musiał, Ryszard Terlecki, Michał Wenklar

Filip Musiał, Ryszard Terlecki, Michał Wenklar wybór i opracowanie Filip Musiał, Ryszard Terlecki, Michał Wenklar Akademia Ignatianum Wydawnictwo WAM, Krakow 2013 SPIS TREŚCI Wstęp CZĘŚĆ I Rozdział 1 1943 1945 Dokument nr 1 17 Czwarte posiedzenie konferencji

Bardziej szczegółowo

Historisch-technisches Informationszentrum.

Historisch-technisches Informationszentrum. 1 Historisch-technisches Informationszentrum. Wojskowy Ośrodek Badawczy w Peenemünde był w latach 1936-1945 jednym z najbardziej nowoczesnych ośrodków technologii na świecie. W październiku 1942 roku udało

Bardziej szczegółowo

ZWIĄZEK WETERANÓW I REZERWISTÓW WOJSKA POLSKIEGO DOLNOŚLĄSKI ODDZIAŁ WOJEWÓDZKI imienia 2 Armii Wojska Polskiego DRUGA ARMIA WOJSKA POLSKIEGO

ZWIĄZEK WETERANÓW I REZERWISTÓW WOJSKA POLSKIEGO DOLNOŚLĄSKI ODDZIAŁ WOJEWÓDZKI imienia 2 Armii Wojska Polskiego DRUGA ARMIA WOJSKA POLSKIEGO ZWIĄZEK WETERANÓW I REZERWISTÓW WOJSKA POLSKIEGO DOLNOŚLĄSKI ODDZIAŁ WOJEWÓDZKI imienia 2 Armii Wojska Polskiego DRUGA ARMIA WOJSKA POLSKIEGO WROCŁAW, 2016 KAROL ŚWIERCZEWSKI Karol Świerczewski urodził

Bardziej szczegółowo

OD OPTYMIZMU DO KATASTROFY Druga rewolucja przemysłowa

OD OPTYMIZMU DO KATASTROFY Druga rewolucja przemysłowa Od autorów 11 Część pierwsza OD OPTYMZMU DO KATASTROFY Druga rewolucja przemysłowa 1. Postęp naukowy i techniczny 14 2. Przyspieszenie rozwoju cywilizacyjnego gospodarka, komunikacja, przepływ informacji

Bardziej szczegółowo

Organizacja Traktatu Północnoatlantyckiego, (ang. North Atlantic Treaty Organization, NATO; organizacja politycznowojskowa powstała 24 sierpnia 1949

Organizacja Traktatu Północnoatlantyckiego, (ang. North Atlantic Treaty Organization, NATO; organizacja politycznowojskowa powstała 24 sierpnia 1949 Organizacja Traktatu Północnoatlantyckiego, (ang. North Atlantic Treaty Organization, NATO; organizacja politycznowojskowa powstała 24 sierpnia 1949 na mocy podpisanego 4 kwietnia 1949 Traktatu Północnoatlantyckiego.

Bardziej szczegółowo

225. Rocznica Uchwalenia Konstytucji 3 Maja

225. Rocznica Uchwalenia Konstytucji 3 Maja 225. Rocznica Uchwalenia Konstytucji 3 Maja 1791-2016 Polska w przededniu katastrofy Rozbiór (kraju) oznacza zabranie części kraju przez inny często wbrew woli jego mieszkańców a nawet bez wypowiedzenia

Bardziej szczegółowo

Maria Baran Archiwalia organów kontroli administracji wojskowej okresu międzywojennego.

Maria Baran Archiwalia organów kontroli administracji wojskowej okresu międzywojennego. BIBLIOGRAFIA WAŻNIEJSZYCH PUBLIKACJI OGŁOSZONYCH DRUKIEM PRZEZ PRACOWNIKÓW WOJSKOWEJ SŁUŻBY ARCHIWALNEJ Maria Baran Archiwalia organów kontroli administracji wojskowej okresu międzywojennego. [W:] Wybrane

Bardziej szczegółowo

HARMONOGRAM PRZEDSIĘWZIĘĆ PATRIOTYCZNYCH W MAŁOPOLSCE W 2015 ROKU

HARMONOGRAM PRZEDSIĘWZIĘĆ PATRIOTYCZNYCH W MAŁOPOLSCE W 2015 ROKU HARMONOGRAM PRZEDSIĘWZIĘĆ PATRIOTYCZNYCH W MAŁOPOLSCE W 05 ROKU STYCZEŃ 70 rocznica wyzwolenia hitlerowskiego obozu w Płaszowie 5.0 teren byłego obozu w Płaszowie Związek Kombatantów RP i Byłych Więźniów

Bardziej szczegółowo

Antony Polonsky. Stosunki polsko-żydowskie od 1984 roku: Refleksje uczestnika

Antony Polonsky. Stosunki polsko-żydowskie od 1984 roku: Refleksje uczestnika Antony Polonsky Stosunki polsko-żydowskie od 1984 roku: Refleksje uczestnika Stosunki polsko-żydowskie od 1984 roku: Refleksje uczestnika Antony Polonsky Stosunki polsko-żydowskie od 1984 roku: Refleksje

Bardziej szczegółowo

Żołnierze 1. Armii Wojska Polskiego spuszczają łodzie na wodę (fot. Narodowe Archiwum Cyfrowe)

Żołnierze 1. Armii Wojska Polskiego spuszczają łodzie na wodę (fot. Narodowe Archiwum Cyfrowe) Żołnierze 1. Armii Wojska Polskiego spuszczają łodzie na wodę (fot. Narodowe Archiwum Cyfrowe) Powstanie. 1. Armia Wojska Polskiego utworzona 29 lipca 1944 roku z przemianowania 1. Armii Polskiej w ZSRR

Bardziej szczegółowo

Struktura narodowościowa ludności Polski, Wolnego Miasta Gdańska oraz wschodnich obszarów Niemiec w latach 1931-1939

Struktura narodowościowa ludności Polski, Wolnego Miasta Gdańska oraz wschodnich obszarów Niemiec w latach 1931-1939 Spis treści str. 10 str. 12.12 str. 20 sir. 21 Wprowadzenie Wstęp Struktura narodowościowa ludności Polski, Wolnego Miasta Gdańska oraz wschodnich obszarów Niemiec w latach 1931-1939 Struktura narodowościowa

Bardziej szczegółowo

"Żył w świecie, który nie był gotowy na jego pomysły". T estament Kościuszki

Żył w świecie, który nie był gotowy na jego pomysły. T estament Kościuszki "Żył w świecie, który nie był gotowy na jego pomysły". T estament Kościuszki -Polacy niestety za często czują się ofiarami. Mieliśmy przecież takich bohaterów jak Kościuszko czy Sobieski. Nie możemy czekać,

Bardziej szczegółowo

Umarłych wieczność dotąd trwa, Dokąd pamięcią się im płaci ( ).

Umarłych wieczność dotąd trwa, Dokąd pamięcią się im płaci ( ). Umarłych wieczność dotąd trwa, Dokąd pamięcią się im płaci ( ). Wiesława Szymborska W związku z tragicznymi wydarzeniami z dnia 10 kwietnia 2010 roku w Zespole Szkół Nr 1 w Działdowie uczczono pamięć ofiar

Bardziej szczegółowo

Grzegorz Motyka Rafał Wnuk Tomasz Stryjek Adam F. Baran. Wojna. po wojnie. Antysowieckie podziemie w Europie Ârodkowo-Wschodniej w latach

Grzegorz Motyka Rafał Wnuk Tomasz Stryjek Adam F. Baran. Wojna. po wojnie. Antysowieckie podziemie w Europie Ârodkowo-Wschodniej w latach Wojna po wojnie Grzegorz Motyka Rafał Wnuk Tomasz Stryjek Adam F. Baran Wojna po wojnie Antysowieckie podziemie w Europie Ârodkowo-Wschodniej w latach 1944 1953 Gdaƒsk Warszawa 2012 Wydawnictwo Naukowe

Bardziej szczegółowo

Monte Cassino to szczyt wysokości 516m położony w skalistych masywach górskich środkowych Włoch, panujący nad doliną Liri i drogą Neapol-Rzym, na

Monte Cassino to szczyt wysokości 516m położony w skalistych masywach górskich środkowych Włoch, panujący nad doliną Liri i drogą Neapol-Rzym, na MONTE CASSINO 1944 Monte Cassino to szczyt wysokości 516m położony w skalistych masywach górskich środkowych Włoch, panujący nad doliną Liri i drogą Neapol-Rzym, na którym wznosi się stare Opactwo Benedyktynów.

Bardziej szczegółowo

Pamiętamy! 1 marca Narodowym Dniem Pamięci Żołnierzy Wyklętych

Pamiętamy! 1 marca Narodowym Dniem Pamięci Żołnierzy Wyklętych Pamiętamy! 1 marca Narodowym Dniem Pamięci Żołnierzy Wyklętych Dzień Pamięci "Żołnierzy Wyklętych" ma być wyrazem hołdu dla żołnierzy drugiej konspiracji za świadectwo męstwa, niezłomnej postawy patriotycznej

Bardziej szczegółowo

Dyrektor szkoły, a naciski zewnętrzne

Dyrektor szkoły, a naciski zewnętrzne 2.2.2. Dyrektor szkoły, a naciski zewnętrzne Niezwykle trudno mówić jest o wpływie dyrektora szkoły na funkcjonowanie i rozwój placówki bez zwrócenia uwagi na czynniki zewnętrzne. Uzależnienie od szefa

Bardziej szczegółowo

Polska i Irlandia Wspólne doświadczenia w walce o wolność

Polska i Irlandia Wspólne doświadczenia w walce o wolność Polska i Irlandia Wspólne doświadczenia w walce o wolność DominikaSiejkowskaklasa II c IRLANDIA Irlandia była pod panowaniemangielskimprzez 750 lat, od złożenia hołdu lennegohenrykowi II z dynastiiplantagenetóww1171r.

Bardziej szczegółowo

Koncepcja strategiczna obrony obszaru północnoatlantyckiego DC 6/1 1 grudnia 1949 r.

Koncepcja strategiczna obrony obszaru północnoatlantyckiego DC 6/1 1 grudnia 1949 r. Koncepcja strategiczna obrony obszaru północnoatlantyckiego DC 6/1 1 grudnia 1949 r. I Preambuła 1. Osiągnięcie celów Traktatu Północnoatlantyckiego wymaga integracji przez jego państwa-strony takich środków

Bardziej szczegółowo

Rozkład materiału do historii w klasie III A

Rozkład materiału do historii w klasie III A Rozkład materiału do historii w klasie III A 1. Rządy Jana III Sobieskiego. S 1. Źródła kryzysu monarchii polskiej w II połowie XVII wieku - przypomnienie materiału z kl. II 2. Elekcja Jana III Sobieskiego

Bardziej szczegółowo

Konwencje genewskie, Genewa, 12 sierpnia 1949 r. (Dz. U. z 1956 r., nr 38, poz. 171, załącznik)

Konwencje genewskie, Genewa, 12 sierpnia 1949 r. (Dz. U. z 1956 r., nr 38, poz. 171, załącznik) Konwencje genewskie, Genewa, 12 sierpnia 1949 r. (Dz. U. z 1956 r., nr 38, poz. 171, załącznik) Rozdział I Postanowienia ogólne Artykuł 2 Niezależnie od postanowień, które wejdą w życie już w czasie pokoju,

Bardziej szczegółowo

Uchwała nr VIII/43/15 Rady Miejskiej w Czempiniu z dnia 9 kwietnia 2015r.

Uchwała nr VIII/43/15 Rady Miejskiej w Czempiniu z dnia 9 kwietnia 2015r. Uchwała nr VIII/43/15 Rady Miejskiej w Czempiniu z dnia 9 kwietnia 2015r. w sprawie zmiany nazwy placu w mieście Czempiniu. Na podstawie art. 18 ust 2 pkt. 13 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie

Bardziej szczegółowo

HARMONOGRAM obchodów świąt państwowych i lokalnych w 2010roku

HARMONOGRAM obchodów świąt państwowych i lokalnych w 2010roku Załącznik do Zarządzenia Nr 1658/2009 Burmistrza Krotoszyna z dnia 17 grudnia 2009 r. HARMONOGRAM obchodów świąt państwowych i lokalnych w 2010roku DATA NAZWA ŚWIĘTA MIEJSCE UROCZYSTOŚCI ZAPROSZONE OSOBY,

Bardziej szczegółowo

KOMBATANCI ORAZ NIEKTÓRE OSOBY BĘDĄCE OFIARAMI REPRESJI WOJENNYCH I OKRESU POWOJENNEGO

KOMBATANCI ORAZ NIEKTÓRE OSOBY BĘDĄCE OFIARAMI REPRESJI WOJENNYCH I OKRESU POWOJENNEGO Warszawa, dnia 9 stycznia 2013 r. KANCELARIA SENATU BIURO KOMUNIKACJI SPOŁECZNEJ DZIAŁ PETYCJI I KORESPONDENCJI BKS/DPK-134/27609/13 EK Nr: 27609 Data wpływu 12 listopada 2012 r. Data sporządzenia informacji

Bardziej szczegółowo

Bitwa o Anglię. 10 lipca października 1940

Bitwa o Anglię. 10 lipca października 1940 Bitwa o Anglię 10 lipca 1940 31 października 1940 Historia Bitwa o Anglię kampania powietrzna głównie nad południową i centralną Anglią, toczona między niemieckim lotnictwem Luftwaffe a brytyjskim RAF,

Bardziej szczegółowo

KATYŃ: PPR-OWSKA SZKOŁA KŁAMSTWA - artykuł dr. Piotra Gontarczyka

KATYŃ: PPR-OWSKA SZKOŁA KŁAMSTWA - artykuł dr. Piotra Gontarczyka Pamięć.pl - portal edukacyjny IPN Źródło: http://pamiec.pl/pa/tylko-u-nas/12955,katyn-ppr-owska-szkola-klamstwa-artykul-dr-piotra-gontarczyka.html Wygenerowano: Środa, 10 lutego 2016, 18:03 KATYŃ: PPR-OWSKA

Bardziej szczegółowo

Warszawa, kwiecień 2013 BS/45/2013 CZY POLACY SKORZYSTAJĄ Z ODPISU PODATKOWEGO NA KOŚCIÓŁ?

Warszawa, kwiecień 2013 BS/45/2013 CZY POLACY SKORZYSTAJĄ Z ODPISU PODATKOWEGO NA KOŚCIÓŁ? Warszawa, kwiecień 2013 BS/45/2013 CZY POLACY SKORZYSTAJĄ Z ODPISU PODATKOWEGO NA KOŚCIÓŁ? Znak jakości przyznany CBOS przez Organizację Firm Badania Opinii i Rynku 11 stycznia 2013 roku Fundacja Centrum

Bardziej szczegółowo

Zajęcia dla młodzieży i dorosłych w Eschborn i Chemnitz.

Zajęcia dla młodzieży i dorosłych w Eschborn i Chemnitz. Pamięć.pl - portal edukacyjny IPN Źródło: http://pamiec.pl/pa/edukacja/projekty-edukacyjne/ogolnopolskie/program-polonijny/11476,zajecia-dla-mlodziezy-i-doroslych -w-eschborn-i-chemnitz.html Wygenerowano:

Bardziej szczegółowo

AKCJA SPOŁECZNO-EDUKACYJNA ŻONKILE 19 IV 1943 ROCZNICA POWSTANIA W GETCIE WARSZAWSKIM

AKCJA SPOŁECZNO-EDUKACYJNA ŻONKILE 19 IV 1943 ROCZNICA POWSTANIA W GETCIE WARSZAWSKIM 19 IV 1943 ROCZNICA POWSTANIA W GETCIE WARSZAWSKIM GETTO WARSZAWSKIE I POWSTANIE W GETCIE WARSZAWSKIM Utworzenie getta: W 1940 r. Niemcy ogrodzili murem część centrum Warszawy i stłoczyli tam prawie pół

Bardziej szczegółowo

ASY POLSKIEGO LOTNICTWA W BITWIE O ANGLIĘ

ASY POLSKIEGO LOTNICTWA W BITWIE O ANGLIĘ ASY POLSKIEGO LOTNICTWA W BITWIE O ANGLIĘ GRANICE II RZECZYPOSPOLITEJ WYBUCH II WOJNY ŚWIATOWEJ 1 WRZEŚNIA 1939 ATAK NIEMIEC 17 WRZEŚNIA ATAK ZWIĄZKU RADZIECKIEGO EWAKUACJA POLSKIEGO RZĄDU I CZĘŚCI ARMII

Bardziej szczegółowo

Temat: ZSRR pod władzą Stalina

Temat: ZSRR pod władzą Stalina Temat: ZSRR pod władzą Stalina 1. Walka o władzę po śmierci Lenina 1922r. Proklamowanie Związku Socjalistycznych Republik Radzieckich (ZSRR) Od 1925r. na czele państwa stała WKP(b) Wschezwiązkowa Komunistyczna

Bardziej szczegółowo

2

2 1 2 3 4 5 6 7 8 Uwagi Rzeczypospolitej Polskiej do projektu raportu końcowego MAK w wersji polskiej dostępne są min. na: http://www.naszdziennik.pl/zasoby/raport-mak/comment_polsk2_opt.pdf 9 10 Pełna treść

Bardziej szczegółowo

Współpraca ze wschodnimi partnerami Polski jak działać pomimo trudnej sytuacji politycznej

Współpraca ze wschodnimi partnerami Polski jak działać pomimo trudnej sytuacji politycznej Współpraca ze wschodnimi partnerami Polski jak działać pomimo trudnej sytuacji politycznej Pierwsza dyskusja na II Wschodnim Kongresie Gospodarczym dotyczyła sprawy dla gospodarki Podlaskiego, ale i pozostałych

Bardziej szczegółowo

Pamięć.pl - portal edukacyjny IPN

Pamięć.pl - portal edukacyjny IPN Pamięć.pl - portal edukacyjny IPN Źródło: http://pamiec.pl/pa/kalendarium-1/12809,7-wrzesnia-1939-roku-skapitulowala-zaloga-westerplatte-mimo-przygniatajacej-pr ze.html Wygenerowano: Piątek, 20 stycznia

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI. Słowo wstępne 11

SPIS TREŚCI. Słowo wstępne 11 SPIS TREŚCI Słowo wstępne 11 I. POJĘCIE EUROPY ORAZ PERIODYZACJA JEJ DZIEJÓW 13 1. Etymologia słowa Europa" 13 2. Europa jako pojęcie geograficzne 14 3. Europa jako pojęcie historyczne i kulturowe 15 4.

Bardziej szczegółowo

Emigranci i spiskowcy

Emigranci i spiskowcy Emigranci i spiskowcy Historia Polski Klasa II LO Plan Powtórzenie Początki emigracji Przemarsz przez Niemcy Emigranci we Francji Komitet Lelewelowski Towarzystwo Demokratyczne Gromady Ludu Polskiego Hotel

Bardziej szczegółowo

II ETAP KONKURSU O JÓZEFIE PIŁSUDSKIM

II ETAP KONKURSU O JÓZEFIE PIŁSUDSKIM II ETAP KONKURSU O JÓZEFIE PIŁSUDSKIM Imię i nazwisko Szkoła.. 1. W którym roku uchwalono konstytucję kwietniową?... 2. Podaj lata, w jakich Piłsudski był Naczelnikiem Państwa?... 3. W jakiej tradycji

Bardziej szczegółowo

-w Wprowadzenie 12 Wstęp

-w Wprowadzenie 12 Wstęp Spis treści -w Wprowadzenie 12 Wstęp str. 12 str. 20 str. 21 Struktura narodowościowa ludności Polski, Wolnego Miasta Gdańska oraz wschodnich obszarów Niemiec w latach 1931-1939 Struktura narodowościowa

Bardziej szczegółowo

2014-08-03 Harcerze ze Świnoujskiego ZHR na Zlocie Jutro Powstanie (31 lipca 3 sierpnia 2014 r.)

2014-08-03 Harcerze ze Świnoujskiego ZHR na Zlocie Jutro Powstanie (31 lipca 3 sierpnia 2014 r.) 2014-08-03 Harcerze ze Świnoujskiego ZHR na Zlocie Jutro Powstanie (31 lipca 3 sierpnia 2014 r.) W dniach 31 lipca - 3 sierpnia ponad 2000 harcerek i harcerzy zrzeszonych w Związku Harcerstwa Rzeczypospolitej

Bardziej szczegółowo

od 2011 roku, dzień 1 marca został ustanowiony świętem państwowym, poświęconym żołnierzom zbrojnego podziemia antykomunistycznego.

od 2011 roku, dzień 1 marca został ustanowiony świętem państwowym, poświęconym żołnierzom zbrojnego podziemia antykomunistycznego. od 2011 roku, dzień 1 marca został ustanowiony świętem państwowym, poświęconym żołnierzom zbrojnego podziemia antykomunistycznego. Narodowy Dzień Pamięci Żołnierzy Wyklętych jest obchodzony corocznie jest

Bardziej szczegółowo