RAPORT TENDENCJE W KSZTAŁCENIU INTEGRACYJNYM W POLSCE W LATACH

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "RAPORT TENDENCJE W KSZTAŁCENIU INTEGRACYJNYM W POLSCE W LATACH 2003 2008"

Transkrypt

1 RAPORT TENDENCJE W KSZTAŁCENIU INTEGRACYJNYM W POLSCE W LATACH Raport przygotowany na podstawie bazy danych o przedszkolach i szkołach z oddziałami integracyjnymi prowadzonej w Centrum Metodycznym Pomocy Psychologiczno-Pedagogicznej Opracowanie: Małgorzata Kummant Pracownia Wspomagania Rozwoju i Integracji CMPPP Warszawa,

2 SPIS TREŚCI WPROWADZENIE...2 PODSTAWY PRAWNE KSZTAŁCENIA UCZNIÓW NIEPEŁNOSPRAWNYCH...4 ZMIANY W STRUKTURZE KSZTAŁCENIA UCZNIÓW NIEPEŁNOSPRAWNYCH...7 BAZA DANYCH O PRZEDSZKOLACH I SZKOŁACH PROWADZĄCYCH KSZTAŁCENIE INTEGRACYJNE...12 STAN SZKÓŁ I PRZEDSZKOLI INTEGRACYJNYCH I Z ODDZIAŁAMI INTEGRACYJNYMI W ROKU SZKOLNYM 2007/ ANALIZA STANU PRZEDSZKOLI I SZKÓŁ INTEGRACYJNYCH I Z ODDZIAŁAMI INTEGRACYJNYMI W LATACH 2003/ / (NA PODSTAWIE ANKIET SPRAWOZDAWCZYCH I BAZY DANYCH CMPPP)...17 DZIECI I MŁODZIEŻ NIEPEŁNOSPRAWNA W PLACÓWKACH INTEGRACYJNYCH W LATACH NAUCZYCIELE WSPIERAJĄCY I INNI SPECJALIŚCI...38 DOSTOSOWANIA ARCHITEKTONICZNE...41 ZMIANY ODNOTOWANE PRZEZ DYREKTORÓW I NAUCZYCIELI JAKE DOKONAŁY SIĘ W PRZEDSZKOLACH I SZKOŁACH INTEGRACYJNYCH W LATACH ZGŁASZANE TRUDNOŚCI...44 PODSUMOWANIE...46 WNIOSKI

3 WPROWADZENIE W ciągu minionych dziesięcioleci podejście do pojęcia niepełnosprawności zmieniło się w sposób rewolucyjny. Obecnie w analizach zjawiska niepełnosprawności stosuje się najczęściej model konstruktywistyczny, w którym niepełnosprawność jest efektem relacji jednostki z jej środowiskiem, przede wszystkim w wymiarze społecznym 1. Dzisiejsze ujęcie koncentruje się na przeszkodach i ograniczeniach tkwiących w otoczeniu społecznym i fizycznym osoby niepełnosprawnej, a nie jak to było dotychczas, w niej samej. Eliminacja barier w środowisku staje się podstawowym elementem przeciwdziałania zjawiskom dyskryminacji i wykluczenia społecznego, co podkreślają przesłania zawarte w międzynarodowych dokumentach ONZ, UNESCO, Rady Europy, oraz zmiany: w polskim prawie oświatowym, dotyczące głównie włączania w przepisy ogólne rozstrzygnięć na rzecz edukacji dzieci niepełnosprawnych (możliwość kształcenia specjalnego w rożnych rodzajach szkół, statuty szkół, wspólna podstawa programowa), postaw społecznych związane z inną definicją niepełnosprawności i percepcją osoby niepełnosprawnej. Według danych z MEN 3 % populacji wszystkich uczniów w Polsce wymaga specjalnych form kształcenia. Około % populacji uczniów stanowią dzieci i młodzież, których trudności nie są diagnozowane jako niepełnosprawność, ale mają poważny wpływ na możliwości uczenia się i adaptację społeczną. Są to uczniowie o specjalnych potrzebach edukacyjnych bowiem posiadają wyraźnie większe niż większość ich rówieśników trudności w uczeniu się. Pojęcie specjalnych potrzeb edukacyjnych odnosi się do uczniów, którzy z różnych przyczyn o charakterze fizycznym, psychicznym lub społecznym, aby opanować materiał nauczania potrzebują dodatkowego wsparcia, które związane jest ze specjalną organizacją procesu dydaktycznego i dodatkowym finansowaniem. Według zapisu Deklaracji z Salamanki pojęcie specjalnych potrzeb edukacyjnych odnosi się do wszystkich dzieci i młodzieży, których potrzeby wynikają z niepełnosprawności, czy trudności w uczeniu się 2. Istnieje coraz powszechniejsza zgoda co do tego, że dzieci i młodzież o specjalnych potrzebach w zakresie nauczania powinny być uwzględniane w planach oświatowych. Doprowadziło to do wyłonienia się koncepcji szkoły integracyjnej. Wyzwanie przed jakim stoi szkoła integracyjna polega na rozwoju nauczania stawiającego dziecko w centrum uwagi. Głównym 1 Szumski G.,Integracyjne kształcenie niepełnosprawnych. Sens i granice zmiany edukacyjnej, Warszawa, 2006, s.99 2 Deklaracja z Salamanki oraz i Wytyczne do działań w zakresie specjalnych potrzeb edukacyjnych, UNESCO 2

4 celem szkół integracyjnych jest kształcenie wszystkich dzieci, również tych, które są obarczone poważną niepełnosprawnością. Powstanie tych szkół jest zasadniczym krokiem na drodze zmian postaw dyskryminacyjnych, tworzenia przyjaznego środowiska dla ucznia niepełnosprawnego i jego rodziny oraz rozwoju otwartego społeczeństwa. Fundamentalna zasadą funkcjonowania szkoły integracyjnej jest przekonanie, że wszystkie dzieci w miarę możliwości powinny uczyć się razem, niezależnie od doświadczanych przez nie trudności czy różnic. Szkoły integracyjne muszą uznawać i odpowiadać na zróżnicowane potrzeby swoich uczniów przyjmując różne style i tempa uczenia się oraz gwarantując każdemu odpowiednie wykształcenie, dzięki dostosowanym do możliwości ucznia programom nauczania, przygotowaniom organizacyjnym, strategiom kształcenia, wykorzystaniu zasobów oraz współpracy z lokalnymi społecznościami. 3 Nauczanie integracyjne jest jedną z form kształcenia, w której proces nauczania i uczenia się jest dostosowywany do indywidualnych potrzeb rozwojowych i możliwości edukacyjnych ucznia niepełnosprawnego. Daje ono dzieciom niepełnosprawnym możliwość uczenia się w ich lokalnym środowisku, przy dostosowaniu warunków nauki do ich indywidualnych możliwości i ograniczeń poprzez: indywidualne programy edukacyjne dostosowane do tempa rozwoju i przyswajania wiedzy, specjalne metody i formy nauczania, wsparcie ze strony drugiego nauczyciela wspomagającego, pomoc specjalistów, standardy lokalowe i oprzyrządowanie miejsca do nauki, specjalne formy sprawdzania wiedzy. Uznaje się, że stopień w jakim jest rozwiązany problem zaspokajania potrzeb edukacyjnych dzieci niepełnosprawnych można traktować jako przesłankę oceny funkcjonowania całego systemu edukacyjnego. Podstawą do wdrażania zmian mających na celu budowanie społeczeństwa otwartego na przyjęcie osób o mniejszych możliwościach intelektualnych lub fizycznych jest tworzenie prawa niesegregacyjnego również w zakresie dostępu do edukacji. 3 Deklaracja z Salamanki oraz Wytyczne dla działań w zakresie specjalnych potrzeb edukacyjnych, UNESCO

5 PODSTAWY PRAWNE KSZTAŁCENIA UCZNIÓW NIEPEŁNOSPRAWNYCH W Polsce podejmowane są działania mające na celu stworzenie dzieciom i młodzieży niepełnosprawnym odpowiednich warunków do rozwoju, edukacji, pełnego uczestnictwa w społeczeństwie na równi z innymi. Działania te znajdują swoje odzwierciedlenie w regulacjach dotyczących prawa oświatowego. Idea integracji osób niepełnosprawnych i wyrównywania szans edukacyjnych posiada swoje ugruntowania prawne w Ustawie o systemie oświaty, która zapewnia wszystkim dzieciom prawo do nauki zgodnie z ich potrzebami i możliwościami. Artykuł 1. pkt. 4, 5, 5a zapewnia: 1. możliwość pobierania nauki we wszystkich typach szkół przez dzieci i młodzież niepełnosprawną zgodnie z indywidualnymi potrzebami rozwojowymi i edukacyjnymi oraz predyspozycjami, 2. opiekę nad uczniami niepełnosprawnymi przez umożliwianie realizowania zindywidualizowanego procesu kształcenia, form i programów nauczania oraz zajęć rewalidacyjnych, 3. dostosowanie treści, metod i organizacji nauczania do możliwości psychofizycznych uczniów. (Ustawa o systemie oświaty z dnia 7 września 1991r., rozporządzenie Ministra Edukacji i Sportu z dnia 18 stycznia 2005 r. (Dz. U. z 2005 nr 19 poz166 i 167.) Przeprowadzona reforma systemu oświaty sprzyja integracji edukacyjnej. Integracyjne formy kształcenia zgodnie z ustawą o systemie oświaty są jedną z czterech uznanych form kształcenia dla dzieci niepełnosprawnych w szkolnictwie polskim obok szkolnictwa specjalnego, ogólnodostępnego i nauczania indywidualnego. Stworzono podstawy prawne dające rodzicom prawo wyboru i określenia miejsca edukacji dziecka. Podstawa programowa kształcenia ogólnego jest wspólna, zarówno dla uczniów pełnosprawnych jak i niepełnosprawnych (słabo słyszących i niesłyszących, słabo widzących i niewidomych, niepełnosprawnych ruchowo, z upośledzeniem umysłowym w stopniu lekkim). Stopień realizacji programu powinien być dostosowany do indywidualnych potrzeb i możliwości ucznia o specjalnych potrzebach edukacyjnych. Wspólna podstawa programowa ułatwia wspólne nauczanie dzieci w warunkach klasy integracyjnej, czy ogólnodostępnej. (Rozporządzenie MENiS z dnia 26 lutego 2002 w sprawie podstawy programowej wychowania przedszkolnego oraz kształcenia ogólnego w poszczególnych typach szkół Dz. U. Nr 51 poz. 458, z późniejszymi zmianami: Dz. U. Nr 210 z 2003r. poz.2041;dz. U. Nr 19 z 2005 r. poz.165). 4

6 Dla uczniów z upośledzeniem umysłowym w stopniu umiarkowanym i znacznym, opracowana jest oddzielna podstawa programowa, w oparciu o którą przygotowywane są indywidualne programy edukacyjne. Orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego wydawane przez poradnie psychologiczno-pedagogiczne jest podstawą do umieszczenie dziecka w szkole integracyjnej. Poradnia może jedynie zasugerować formę kształcenia, decydujący głos w wyborze formy kształcenia zawsze mają rodzice. (Rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 12 lutego 2001 w sprawie orzekania o potrzebie kształcenia specjalnego lub indywidualnego nauczania dzieci i młodzieży oraz wydawania opinii o potrzebie wczesnego wspomagania rozwoju dziecka, a także szczegółowych zasad kierowania do kształcenia specjalnego lub indywidualnego nauczania (Dz.U. Nr 13, poz.114, z późniejszymi zmianami Dz.U. z 2003 r. Nr 23, poz. 192). Dla dzieci i młodzieży posiadających orzeczenia o potrzebie kształcenia specjalnego przewidziano system finansowania w postaci dodatkowych wag uzależnionych od rodzaju niepełnosprawności, które umożliwiają zorganizowanie pomocy i wsparcia niezależnie od miejsca edukacji: szkoła ogólnodostępna, integracyjna, specjalna. (Rozporządzenie MEN w sprawie zasad podziału części oświatowej subwencji ogólnej dla jednostek samorządu terytorialnego, wydawane każdego roku). Nie należy mylić tego orzeczenia z orzeczeniem o niepełnosprawności, wydawanym przez zespoły ds. orzekania o niepełnosprawności, na które nie przysługuje dodatkowe finansowanie w oświacie. (Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 15 lipca 2002 r. w sprawie orzekania o niepełnosprawności). Przedszkola i szkoły, do których uczęszczają uczniowie niepełnosprawni i niedostosowani społecznie zapewniają dzieci i młodzieży: realizację zaleceń zawartych w orzeczeniach poradni psychologiczno-pedagogicznych, realizację programów nauczania, wychowania i programów profilaktycznych dostosowanych do indywidualnych potrzeb i możliwości dziecka, wykorzystując odpowiednie metody i formy pracy, zajęcia rewalidacyjne lub socjoterapeutyczne zgodnie z zaleceniami zawartymi w orzeczeniu, integrację ze środowiskiem rówieśniczym. W przedszkolach i szkołach z oddziałami integracyjnymi zatrudnia się dodatkowo nauczycieli posiadających specjalne przygotowanie pedagogiczne w celu współorganizowania zajęć edukacyjnych, prowadzenia pracy wychowawczej oraz odpowiednich specjalistów udzielających pomocy psychologiczno-pedagogicznej dziecku i jego rodzinie. Zapisy tego rozporządzenia stanowią podstawę do opracowania programu wspierania rodziny dziecka, 5

7 równoległego do opracowanego w szkole indywidualnego programu edukacyjnego dla dziecka. (Rozporządzenie MENiS z dnia 18 stycznia 2005 o w sprawie warunków organizowania kształcenia, wychowania i opieki dla dzieci młodzieży niepełnosprawnych oraz niedostosowanych społecznie w przedszkolach, szkołach i oddziałach ogólnodostępnych lub integracyjnych Dz. U. z 2005 r. Nr 19, poz. 167). Podstawy prawne, zachęty finansowe w postaci dodatkowych wag subwencji na uczniów niepełnosprawnych, większa świadomość rodziców, coraz większe zrozumienie wśród nauczycieli i władz oświatowych potrzeb niepełnosprawnych uczniów sprawiają, że coraz liczniejsza grupa uczy się w otwartym systemie kształcenia w integracji lub szkołach ogólnodostępnych. Kierunek rozwoju polityki oświatowej na rzecz uczniów niepełnosprawnych zmierza w stronę promowania edukacji włączającej, kształcenie integracyjne powinno być traktowane jako forma przejściowa. Włączenie nie oznacza umieszczania dzieci w szkołach powszechnych. Oznacza natomiast zmianę szkół, tak by lepiej odpowiadały na różnorodne potrzeby dzieci i organizowały stosowne wsparcie dla nich.. Szkoła jako całość musi się zmienić w taki sposób, by zapewniała dostęp do pełnego zakresu oferty edukacyjnej i umożliwiła pełną integrację społeczną wszystkim uczniom. 6

8 ZMIANY W STRUKTURZE KSZTAŁCENIA UCZNIÓW NIEPEŁNOSPRAWNYCH Reforma systemu oświaty spowodowała korzystne zmiany na rzecz edukacji uczniów niepełnosprawnych. Zdecentralizowanie odpowiedzialności za edukację uczniów ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi od początku lat dziewięćdziesiątych, dało samorządom lokalnym możliwość zachęcania i wspierania szkół w taki sposób, aby mogły podejmować decyzje dotyczące jak najlepszego sposobu wykorzystania własnych zasobów, w celu zaspokajania potrzeby wszystkich uczniów z lokalnego środowiska. Pozytywne uwarunkowania prawne, wprowadzenie niesegregacyjnych zapisów w prawie oświatowym, wzrastająca świadomość społeczna, iż należy zmienić warunki i środowisko tak by umożliwić uczniom niepełnosprawnym naukę wspólnie ze zdrowymi rówieśnikami, spowodowały, iż od połowy lat dziewięćdziesiątych, kiedy dynamicznie zaczęło przybywać szkół i przedszkoli z oddziałami integracyjnymi, widoczne stały się zmiany w strukturze kształcenia uczniów niepełnosprawnych w Polsce. Problem specjalnych potrzeb edukacyjnych, wynikających z różnego rodzaju deficytów nie jest w edukacji problemem marginalnym. Udział niepełnosprawnych dzieci wśród ogólnej liczby uczęszczających do przedszkoli waha się w przedziale 1% - 1,4% natomiast odsetek uczniów niepełnosprawnych w szkołach oscyluje pomiędzy 2,9% -3,2% (dane latach uzyskane z Systemu Informacji Oświatowej MEN). Analiza danych GUS dotycząca liczby uczniów ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi w szkołach podstawowych w latach wskazuje na rozwój tendencji integracyjnych w oświacie. Na poziomie szkoły podstawowej w roku szkolnym 1995/ ,6% uczniów ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi uczyło się w szkołach i oddziałach specjalnych, jedynie 2,1% w klasach integracyjnych, 4,3% w klasach ogólnych i na indywidualnym nauczaniu. W roku szkolnym 2000/2001 proporcje te uległy już istotnej zmianie. W szkole podstawowej specjalnej uczyło się 55,2% uczniów niepełnosprawnych, w oddziałach integracyjnych 6,9%, a w klasach ogólnodostępnych 37,9 % uczniów niepełnosprawnych. Tendencja przyrostu procentowego uczniów klas integracyjnych i spadku liczby uczniów w klasach specjalnych utrzymuje się w kolejnych latach. W roku szkolnym 2006/07 w szkole podstawowej specjalnej uczyło się 41,8% uczniów niepełnosprawnych, w oddziałach integracyjnych 22,1%, a w klasach ogólnodostępnych 36% uczniów niepełnosprawnych. 4 GUS Oświata i wychowanie 2006/07, wyd. GUS, Warszawa,

9 Poniższy wykres przedstawia tendencje zmian w liczebności uczniów niepełnosprawnych kształconych w różnych typach szkół podstawowych, w latach Wykres 1 Rozkład procentowy uczniów niepełnosprawnych w szkołach podstawowych 100,0 90,0 80,0 70,0 60,0 50,0 40,0 30,0 20,0 10,0 0,0 1995/ / / / / /07 szkoły podstawowe specjalne szkoły podstawowe integracyjne szkoły podstawowe ogolnodostepne Podobne tendencje utrzymują się na poziomie szkół gimnazjalnych - zmniejsza się procentowo udział uczniów niepełnosprawnych w kształceniu segregacyjnym na rzecz wzrostu w kształceniu niesegregacyjnym (klasy integracyjne i ogólnodostępne). Efekty szeroko pojętej integracji można zaobserwować na podstawie przemian w systemie edukacyjnym. Krause (2004) 5 powołując się na dane z GUS oraz liczne publikacje określa kierunki zmian w kształceniu uczniów ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi: zmniejsza się procentowo udział uczniów niepełnosprawnych w kształceniu segregacyjnym natomiast wzrasta w kształceniu integracyjnym wzrasta liczba oddziałów integracyjnych w szkołach ogólnodostępnych wzrasta liczba uczniów z upośledzeniem umysłowym w stopniu lekkim nauczanych w szkołach masowych zwiększa się procentowy stosunek udziału dzieci w kształceniu integracyjnym do całej populacji dzieci i młodzieży niepełnosprawnych. Niektóre z powyżej wymienionych tendencji widoczne są również w analizie danych zawartych tabeli 1, która przedstawia liczbę dzieci z orzeczeniami w latach szkolnych uczących się w różnych typach szkół (dane uzyskane z Systemu Informacji Oświatowej MEN) 5 Poradnik dla nauczyciela. Sytuacja szkolna dziecka niepełnosprawnego 8

10 Tabela 1. Liczba dzieci z orzeczeniami o potrzebie kształcenia specjalnego w latach (dane z SIO) typ 2003/ / / /07 przedszkola i oddziały specjalne integracyjne ogólnodostępne szkoły podstawowe specjalne integracyjne ogólnodostępne gimnazja specjalne integracyjne ogólnodostępne licea ogólnokształcące specjalne integracyjne ogólnodostępne szkoły zawodowe specjalne integracyjne ogólnodostępne razem specjalne integracyjne ogólnodostępne Analiza danych przedstawionych w tabeli pozwala stwierdzić, że na przestrzeni lat malejąca stopniowo liczba uczniów związana z niżem demograficznym, znajduje również odzwierciedlenie w spadku liczby dzieci z orzeczeniami do kształcenia specjalnego na poziomie przedszkola, szkoły podstawowej i gimnazjum. Na poziomie szkół ponadgimnazjalnych - liceów ogólnokształcących liczba uczniów z orzeczeniami utrzymuje się na podobnym poziomie, natomiast widoczna jest tendencja wzrostu liczby uczniów niepełnosprawnych w szkołach zawodowych, w których w roku 2003/2004 uczyło się uczniów z orzeczeniami, a w roku 2006/2007 liczba ta wzrosła o uczniów. Na taką sytuację wpłynęło zmniejszanie liczby techników co spowodowało, że uczniowie ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi po ukończeniu gimnazjów w większości przypadków kontynuowali naukę w szkołach zawodowych. 9

11 Najwyższy odsetek uczniów niepełnosprawnych ogólnej liczby uczniów z orzeczeniami o potrzebie kształcenia specjalnego uczy się na poziomie szkoły podstawowej- 40,21%, gimnazjum 33,87, tylko 21% uczęszcza do szkół ponadgimnazjalnych w tym 3% do liceów, a 18 % do szkół zawodowych. Taki rozkład danych, pomimo tego, ze wzrasta liczba uczniów niepełnosprawnych na poziomie ponadgimnazjalnym, wskazuje, iż nie wszyscy uczniowie niepełnosprawni, którzy ukończyli gimnazjum kontynuują naukę na wyższych etapach edukacyjnych w szkołach ogólnokształcących i zawodowych. Widoczny wzrost liczby uczniów na tym poziomie można odczytać jako pozytywną tendencję kontynuacji nauki na wyższych etapach edukacyjnych, jednak struktura kształcenia uczniów ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi na tym etapie pozostaje nieco inna. Zmniejsza się procentowo udział uczniów niepełnosprawnych na poziomie ponadgimnazjalnym w kształceniu ogólnodostępnym na rzecz wzrostu w kształceniu integracyjnym i specjalnym. Taka tendencja świadczyć może o lepszej ofercie edukacyjnej w kształceniu zawodowym dla uczniów z deficytami w szkołach specjalnych i z oddziałami integracyjnymi niż szkołach ogólnodostępnych. Część uczniów z uwagi na rodzaj niepełnosprawności np. upośledzenie umysłowe, niepełnosprawność zmysłów podejmuje naukę na wyższych etapach kształcenia w szkołach specjalnych. Analiza danych zawartych w tabeli 1 pozwala również stwierdzić, iż utrzymuje się stała tendencja wzrostu liczby dzieci i młodzieży niepełnosprawnych w oddziałach integracyjnych i ogólnodostępnych na poziomie edukacji przedszkolnej i kształcenia podstawowego, natomiast maleje liczba uczniów szkół specjalnych. Jest to właściwa tendencja, zgodna z zaleceniami międzynarodowych dokumentów odnoszących się do kształcenia osób niepełnosprawnych, takich jak Standardowe zasady wyrównywania szans osób niepełnosprawnych (ONZ, 1993) i Deklaracja z Salamanki (UNESCO, 1994). Poniższe wykresy obrazują zmieniające się proporcje w liczbie dzieci o specjalnych potrzebach edukacyjnych uczących się w przedszkolach/szkołach: specjalnych, integracyjnych i ogólnodostępnych. w latach

12 Wykres 2 70,00 60,00 50,00 40,00 30,00 20,00 10,00 0,00 Procentowy rozkład liczby dzieci z orzeczeniami o potrzebie kształcenia specjalnego w przedszkolach w latach / / / /07 przedszkola specjalne przedszkola integracyjne przedszkola ogolnodostepne Wykres 3 50,00 Udział procentowy liczby dzieci z orzeczeniami w szkołach podstawowych w latach ,00 30,00 20,00 10,00 0, / / / /07 szkoły podstawowe specjalne szkoły podstawowe integracyjne szkoły podstawowe ogolnodostepne Pomimo, że liczba szkół specjalnych utrzymuje się na tym samym poziomie co w ubiegłych latach szkolnych, zdecydowanie maleje liczba uczących się w nich uczniów na rzecz integracyjnych i ogólnodostępnych form kształcenia dzieci i młodzieży. 11

13 BAZA DANYCH O PRZEDSZKOLACH I SZKOŁACH PROWADZĄCYCH KSZTAŁCENIE INTEGRACYJNE Baza danych o placówkach z oddziałami integracyjnymi prowadzona jest w Centrum Metodycznym Pomocy Psychologiczno-Pedagogicznej od roku Stanowi ona bogate źródło informacji dotyczących tendencji i zmian zachodzących w tych placówkach na przestrzeni lat. Integracja jako alternatywna, ciągle jeszcze nowa forma kształcenia niepełnosprawnych, wymaga zwiększonej troski i monitoringu. Prowadzony przez CMPPP komputerowy rejestr danych, pozwala gromadzić informacje o poszczególnych placówkach prowadzących nauczanie i wychowanie integracyjne oraz śledzić dynamikę rozwoju kształcenia integracyjnego w Polsce. Dane zbierane są przy pomocy ankiety zamieszczonej na stronach internetowych CMPPP pod adresem: Ankieta, która ma charakter informacyjno-ewaluacyjny, stanowi ważne źródło informacji o pracy szkół i przedszkoli z oddziałami integracyjnymi i pozwala na: dokonywanie oceny stopnia zaawansowania zmian programowo-organizacyjnych związanych z obecnością dzieci niepełnosprawnych, niezbędnych przy wprowadzaniu odpowiedzialnej integracji, merytoryczną ocenę funkcjonowania placówki, rozpoznanie potrzeb placówki w zakresie doposażenia w pomoce dydaktyczne, rozpoznanie potrzeb placówki w zakresie szkoleń dla nauczycieli, śledzenie i analizę zgłaszanych potrzeb i trudności. W pozyskiwaniu danych z poszczególnych województw cenna okazuje się współpraca z wizytatorami kuratoriów oświaty ds. kształcenia integracyjnego w Polsce, którzy również mogą monitorować stan wypełnienia ankiet w swoim województwie. Wizytatorzy dzięki zgromadzonym danym sporządzają coroczne raporty zbiorcze, czerpią informacje o zaawansowaniu wprowadzonych zmian merytoryczno-organizacyjnych oraz mogą odpowiadać na zapotrzebowania szkół zgodnie ze zgłaszanymi potrzebami dotyczącymi np. sprzętu, podręczników, pomocy dydaktycznych, szkoleń dla nauczycieli. Zbudowany system zbierania danych ma zasięg ogólnopolski i stanowi. bogate źródło informacji. 12

14 STAN SZKÓŁ I PRZEDSZKOLI INTEGRACYJNYCH I Z ODDZIAŁAMI INTEGRACYJNYMI W ROKU SZKOLNYM 2007/2008 Pracownia Wspomagania Rozwoju i Integracji CMPPP w roku szkolnym 2007/2008 zebrała dane z 1563 placówek prowadzących kształcenie integracyjne. Jest to wartość zbliżona do ogólnej liczby funkcjonujących szkół i przedszkoli z oddziałami integracyjnymi w kraju. Ponieważ wypełnianie ankiet nie jest obligatoryjne przedstawione dane mogą być niepełne. Poniższa tabela ilustruje rozkład liczbowy placówek integracyjnych w poszczególnych województwach w roku szkolnym 2007/2008. Tabela 2. Liczba placówek integracyjnych w roku szkolnym 2007/2008 Nazwa województwa Przedszkola Szkoły podstawowe Gimnazja Szkoły ponadgimnazjalne Razem dolnośląskie kujawsko-pomorskie lubelskie Lubuskie Łódzkie małopolskie mazowieckie opolskie podkarpackie podlaskie pomorskie Śląskie świętokrzyskie warmińsko-mazurskie wielkopolskie zachodniopomorskie Razem - Kraj Jak widzimy w powyższym zestawieniu w roku szkolnym 2007/2008 zarejestrowano 1563 placówek prowadzących oddziały integracyjne. W porównaniu z rokiem 2006/2007 nastąpił wzrost o 80 placówek integracyjnych i z oddziałami integracyjnymi. Warto zaznaczyć, iż 149 spośród tej liczby to placówki w pełni integracyjne, posiadające oddziały integracyjne 13

15 na wszystkich poziomach nauczania (w tym: 92 przedszkola, 26 szkół podstawowych, 26 gimnazjów i 5 szkół ponadgimnazjalnych). Tabela 3. Zestawienie liczby przedszkoli i szkół, oddziałów integracyjnych i dzieci niepełnosprawnych w placówkach integracyjnych w roku szkolnym 2007/2008.Rodzaj placówki Liczba placówek Liczba oddziałów integracyjnych Liczba dzieci niepełnosprawnych Przedszkola Szkoły podstawowe Gimnazja Szkoły ponadgimnazjalne Ogółem Jak wynika z tabeli 2 w roku szkolnym 2007/2008 nauczaniem i wychowaniem integracyjnym objętych było ogółem dzieci i młodzieży niepełnosprawnych (z orzeczeniami o potrzebie kształcenia specjalnego, uczących się w oddziałach integracyjnych) na wszystkich etapach kształcenia. W roku szkolnym 2007/08 w integracyjnych oddziałach przedszkolnych objętych opieką było dzieci (wzrost w porównaniu do roku 2006/07 o 334). W szkołach podstawowych liczba uczniów niepełnosprawnych wynosiła (wzrost o 1620 uczniów). W gimnazjum uczyło się uczniów o specjalnych potrzebach edukacyjnych (wzrost o 1116 uczniów), natomiast w szkołach ponadgimnazjalnych uczniów (wzrost o 177 uczniów). Obserwujemy tendencję wzrostową liczby uczniów na każdym etapie edukacyjnym. Uczniowie niepełnosprawni uczęszczając do klas integracyjnych mają kontakt z trzykrotnie większą liczbą zdrowych rówieśników, co stwarza szansę na pełną integrację społeczną w szkołach. Większość placówek integracyjnych przyjmuje do oddziałów integracyjnych dzieci z różnymi rodzajami niepełnosprawności, nie obserwuje się dyskryminacji wobec wybranych grup dzieci niepełnosprawnych Wnioskować można, iż opowiadają się one za pełną integracją. Łączna liczba oddziałów integracyjnych w poszczególnych placówkach wynosi z czego oddziałów funkcjonuje w przedszkolach, w szkołach podstawowych, w gimnazjach, 357 w szkołach ponadgimnazjalnych. W porównaniu do roku 2006/2007 łączna liczba oddziałów integracyjnych wzrosła o

16 Tabela 4. Uczniowie niepełnosprawni wg. rodzaju niepełnosprawności w roku szkolnym 2007/08 Rodzaj niepełnosprawności Liczba uczniów % Niewidome 82 0,29% Słabo widzące ,48% Niesłyszące 209 0,75% Słabo słyszące ,70% Upośledzone umysłowo w stopniu lekkim ,66% Upośledzone umysłowo w stopniu umiarkowanym i znacznym ,40% Z rozpoznanym autyzmem ,11% Przewlekle chore ,33% Niepełnosprawne ruchowo ,27% Z niepełnosprawnością sprzężoną ,23% Z zaburzonym zachowaniem, niedostosowane społecznie ,79% Rozkład procentowy rodzajów niepełnosprawności dzieci i młodzieży w kształceniu integracyjnym przedstawiony w tabeli jest zgodny z częstotliwością występowania poszczególnych rodzajów niepełnosprawności. Analiza tych danych wskazuje, iż w roku szkolnym 2007/08 najliczniejszą grupę wśród integrowanych dzieci w przedszkolach i szkołach stanowiły dzieci i młodzież z niepełnosprawnością umysłową 25,06 % ogółu dzieci i młodzieży niepełnosprawnej kształconej w oddziałach integracyjnych. W grupie tej znajdują się dzieci z upośledzeniem umysłowym w stopniu lekkim (18,66%) oraz umiarkowanym i znacznym (6,4%). Druga co do liczebności jest grupa dzieci i młodzieży z zaburzeniami zachowania, niedostosowanych społecznie Następną grupą są dzieci niepełnosprawne ruchowo - ok. 13,27 % oraz przewlekle chore - 12,33%. Poniższy diagram przedstawia rozkład procentowy różnych rodzajów niepełnosprawności w stosunku do ogólnej liczby dzieci i młodzieży niepełnosprawnej kształconej w placówkach integracyjnych. W porównaniu do roku szkolnego 2006/07 udział procentowy rodzaju niepełnosprawności ulega niewielkim wahaniom natomiast proporcje pomiędzy poszczególnymi rodzajami niepełnosprawności pozostają niezmienione. 15

17 Wykres 4 Uczniowie niepełnosprawni wg kategorii niepełnosprawności (udział procentowy) Niew idome 18,79% 0,29% 5,48% 0,75% 6,70% Słabo w idzące Niesłyszące Słabo słyszące 12,23% 18,66% Upośledzone umysłow o w stopniu lekkim Upośledzone umysłow o w stopniu umiarkow anym i znacznym Z rozpoznanym autyzmem Przew lekle chore 6,40% Niepełnospraw ne ruchow o 13,27% 12,33% 5,11% Z niepełnospraw nością sprzężoną Z zaburzonym zachow aniem, niedostosow ane społecznie Według danych pochodzących z raportów o poradnictwie psychologicznopedagogicznym przygotowywanych przez Pracownię Rozwoju Poradnictwa CMPPP najwięcej orzeczeń o potrzebie kształcenia specjalnego wydaje się dla uczniów z upośledzeniem umysłowym, z zaburzonym zachowaniem i niedostosowanych społecznie. Ci uczniowie stanowią również najliczniejszą grupę wśród uczniów z orzeczeniami w oddziałach integracyjnych na poziomie szkół podstawowych i gimnazjów. 16

18 ANALIZA STANU PRZEDSZKOLI I SZKÓŁ INTEGRACYJNYCH I Z ODDZIAŁAMI INTEGRACYJNYMI W LATACH 2003/ /2008 (na podstawie ankiet sprawozdawczych i bazy danych CMPPP) Pragnąc prześledzić zmiany zachodzące w placówkach z oddziałami integracyjnymi i zarysowujące się tendencje, dokonano przedstawionych poniżej porównań i analiz na podstawie danych liczbowych, w okresie pięcioletnim (lata ) uzyskanych z: corocznie wypełnianych ankiet, dotyczących organizacji kształcenia integracyjnego, wypełnianych przez dyrektorów szkół i przedszkoli z oddziałami integracyjnymi corocznych raportów przygotowywanych przez Pracownię Wspomagania Rozwoju i Integracji, danych uzyskanych z Systemu Informacji Oświatowej. Pierwsze placówki integracyjne powstawały w Polsce na początku lat dziewięćdziesiątych, głównie dzięki ogromnemu zaangażowaniu rodziców dzieci niepełnosprawnych, którzy poszukiwali możliwości kształcenia swoich dzieci w gronie zdrowych rówieśników. Co roku obserwujemy dynamiczny wzrost liczby placówek prowadzących nauczanie i wychowanie integracyjne. Ta forma edukacji spotyka się z coraz większym uznaniem i zrozumieniem wśród pedagogów, rodziców oraz władz oświatowych. Przemiany kulturowe i społeczne związane z przygotowywaniem i późniejszym przystąpieniem do Unii Europejskiej stwarzały warunki do normalizacji sytuacji osób niepełnosprawnych. Wzrost zainteresowania tworzeniem oddziałów integracyjnych wyzwoliły mechanizmy ekonomiczne, zawarte w przepisach o podziale części oświatowej subwencji ogólnej oraz zmiany w oświacie mające na celu wyrównanie szans edukacyjnych uczniów ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi. Tabela 5. Dynamika rozwoju placówek integracyjnych i placówek z oddziałami integracyjnymi w Polsce w latach / / / / / / / / /08 Przedszkola Szkoły podstawowe Gimnazja Ponadgimnazjalne Razem

BAZA DANYCH O PRZEDSZKOLACH I SZKOŁACH PROWADZĄCYCH KSZTAŁCENIE INTEGRACYJNE

BAZA DANYCH O PRZEDSZKOLACH I SZKOŁACH PROWADZĄCYCH KSZTAŁCENIE INTEGRACYJNE BAZA DANYCH O PRZEDSZKOLACH I SZKOŁACH PROWADZĄCYCH KSZTAŁCENIE INTEGRACYJNE Baza danych o placówkach z oddziałami integracyjnymi prowadzona jest w Centrum Metodycznym Pomocy Psychologiczno-Pedagogicznej

Bardziej szczegółowo

Opracowała: Monika Haligowska

Opracowała: Monika Haligowska Kwalifikacja i orzekanie odnośnie dzieci niezdolnych do nauki w szkołach masowych. Podstawy prawne, rola psychologa, rola poradni w kwalifikowaniu do szkół specjalnych. Opracowała: Monika Haligowska Podstawy

Bardziej szczegółowo

Zasady organizacji klas integracyjnych, podstawy prawne. W związku z pojawiającymi się pytaniami dotyczącymi organizacji oddziałów integracyjnych w

Zasady organizacji klas integracyjnych, podstawy prawne. W związku z pojawiającymi się pytaniami dotyczącymi organizacji oddziałów integracyjnych w Zasady organizacji klas integracyjnych, podstawy prawne. W związku z pojawiającymi się pytaniami dotyczącymi organizacji oddziałów integracyjnych w szkołach ogólnodostępnych i przyjmowania uczniów do tych

Bardziej szczegółowo

R O Z P O R Z Ą D Z E N I E M I N I S T R A E D U K A C J I N A R O D O W E J 1) z dnia.. 2015 r.

R O Z P O R Z Ą D Z E N I E M I N I S T R A E D U K A C J I N A R O D O W E J 1) z dnia.. 2015 r. R O Z P O R Z Ą D Z E N I E M I N I S T R A E D U K A C J I N A R O D O W E J 1) z dnia.. 2015 r. w sprawie warunków organizowania kształcenia, wychowania i opieki dla dzieci i młodzieży niepełnosprawnych,

Bardziej szczegółowo

Podstawy prawne kształcenia specjalnego. Bielsko Biała, 28-29 września 2012 r. opracowała: Iwona Kapczyńska st. wiz.

Podstawy prawne kształcenia specjalnego. Bielsko Biała, 28-29 września 2012 r. opracowała: Iwona Kapczyńska st. wiz. Podstawy prawne kształcenia specjalnego Bielsko Biała, 28-29 września 2012 r. opracowała: Iwona Kapczyńska st. wiz. Podstawy prawne: Ustawa o systemie oświaty z dnia 7 września 1991 r. (Dz. U. z 2004 r.

Bardziej szczegółowo

DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Warszawa, dnia 7 sierpnia 2015 r. Poz. 1113 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA EDUKACJI NARODOWEJ 1) z dnia 24 lipca 2015 r. w sprawie warunków organizowania kształcenia,

Bardziej szczegółowo

Organizowanie kształcenia specjalnego dla uczniów niepełnosprawnych w szkołach i placówkach

Organizowanie kształcenia specjalnego dla uczniów niepełnosprawnych w szkołach i placówkach Organizowanie kształcenia specjalnego dla uczniów niepełnosprawnych w szkołach i placówkach 1 Rozporządzenie MEN z dnia 24 lipca 2015r w sprawie warunków organizowania kształcenia, wychowania i opieki

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA EDUKACJI NARODOWEJ

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA EDUKACJI NARODOWEJ Dz.U.2015.1113 z dnia 2015.08.07 Wersja od: 7 sierpnia 2015 r. ROZPORZĄDZENIE MINISTRA EDUKACJI NARODOWEJ z dnia 24 lipca 2015 r. w sprawie warunków organizowania kształcenia, wychowania i opieki dla dzieci

Bardziej szczegółowo

Orzecznictwo w procesie diagnozy FASD

Orzecznictwo w procesie diagnozy FASD Orzecznictwo w procesie diagnozy FASD Barbara Woszczyna Tomaszowice 2015r. Według brytyjskiego raportu Warnocka, około 20% populacji uczniów to dzieci ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi (Children with

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 27 marca 2014 r. Poz. 392 OBWIESZCZENIE MINISTRA EDUKACJI NARODOWEJ. z dnia 18 grudnia 2013 r.

Warszawa, dnia 27 marca 2014 r. Poz. 392 OBWIESZCZENIE MINISTRA EDUKACJI NARODOWEJ. z dnia 18 grudnia 2013 r. DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Warszawa, dnia 27 marca 2014 r. Poz. 392 OBWIESZCZENIE MINISTRA EDUKACJI NARODOWEJ z dnia 18 grudnia 2013 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu rozporządzenia

Bardziej szczegółowo

Uczeń niepełnosprawny w systemie edukacji:

Uczeń niepełnosprawny w systemie edukacji: Uczeń niepełnosprawny w systemie edukacji: Wczesne wspomaganie rozwoju Kształcenie specjalne Organizacja pomocy psychologiczno-pedagogicznej wczesne wspomaganie rozwoju Wczesne wspomaganie rozwoju art.

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 31 marca 2014 r. Poz. 414 OBWIESZCZENIE MINISTRA EDUKACJI NARODOWEJ. z dnia 18 grudnia 2013 r.

Warszawa, dnia 31 marca 2014 r. Poz. 414 OBWIESZCZENIE MINISTRA EDUKACJI NARODOWEJ. z dnia 18 grudnia 2013 r. DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Warszawa, dnia 31 marca 2014 r. Poz. 414 OBWIESZCZENIE MINISTRA EDUKACJI NARODOWEJ z dnia 18 grudnia 2013 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu rozporządzenia

Bardziej szczegółowo

Uczeń niepełnosprawny w szkole ogólnodostępnej. Nowe regulacje prawne zawarte zostały w rozporządzeniach:

Uczeń niepełnosprawny w szkole ogólnodostępnej. Nowe regulacje prawne zawarte zostały w rozporządzeniach: Opracowała Ewa Materka, psycholog Uczeń niepełnosprawny w szkole ogólnodostępnej Budowanie systemu wsparcia oraz organizacja pomocy psychologiczno pedagogicznej dla uczniów ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi

Bardziej szczegółowo

Dziecko niepełnosprawne w procesie edukacji - dokumenty i pomoc terapeutyczna w Poradni Psychologiczno- Pedagogicznej w Łańcucie.

Dziecko niepełnosprawne w procesie edukacji - dokumenty i pomoc terapeutyczna w Poradni Psychologiczno- Pedagogicznej w Łańcucie. Dziecko niepełnosprawne w procesie edukacji - dokumenty i pomoc terapeutyczna w Poradni Psychologiczno- Pedagogicznej w Łańcucie Karolina Szeliga Regulacje prawne uczenia się dzieci ze specjalnymi potrzebami

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA EDUKACJI NARODOWEJ 1) z dnia 17 listopada 2010 r.

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA EDUKACJI NARODOWEJ 1) z dnia 17 listopada 2010 r. ROZPORZĄDZENIE MINISTRA EDUKACJI NARODOWEJ 1) z dnia 17 listopada 2010 r. w sprawie warunków organizowania kształcenia, wychowania i opieki dla dzieci i młodzieży niepełnosprawnych oraz niedostosowanych

Bardziej szczegółowo

Organizacja pomocy psychologiczno-pedagogicznej w placówkach oświatowych.

Organizacja pomocy psychologiczno-pedagogicznej w placówkach oświatowych. Organizacja pomocy psychologiczno-pedagogicznej w placówkach oświatowych. Podstawy prawne: 1. ROZPORZĄDZENIE MINISTRA EDUKACJI NARODOWEJ z dnia 17 listopada 2010 r. w sprawie zasad udzielania i organizacji

Bardziej szczegółowo

Warunki organizowania kształcenia, wychowania i opieki dla dzieci i młodzieży niepełnosprawnych, niedostosowanych społecznie, zagrożonych

Warunki organizowania kształcenia, wychowania i opieki dla dzieci i młodzieży niepełnosprawnych, niedostosowanych społecznie, zagrożonych Warunki organizowania kształcenia, wychowania i opieki dla dzieci i młodzieży niepełnosprawnych, niedostosowanych społecznie, zagrożonych niedostosowaniem społecznym Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej

Bardziej szczegółowo

INTEGRACJA. Opr. Monika Wajda-Mazur

INTEGRACJA. Opr. Monika Wajda-Mazur INTEGRACJA Opr. Monika Wajda-Mazur 1 W świetle przepisów uczeń niepełnosprawny to: uczeń, który posiada orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego wydane przez zespół orzekający publicznej poradni

Bardziej szczegółowo

nowa rolę centrów wspierających nauczycieli szkół ogólnodostępnych, uczniów i

nowa rolę centrów wspierających nauczycieli szkół ogólnodostępnych, uczniów i WNIOSKI Aby poprawiać politykę i praktykę nauczania osób ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi należy naświetlać i upowszechniać zasadę równości szans rozumianą jako rzeczywisty dostęp do możliwości kształcenia

Bardziej szczegółowo

Przyczyny zwrotu części oświatowej subwencji ogólnej wynikające z kontroli Urzędów Kontroli Skarbowej przeprowadzonych za lata 2009-2012

Przyczyny zwrotu części oświatowej subwencji ogólnej wynikające z kontroli Urzędów Kontroli Skarbowej przeprowadzonych za lata 2009-2012 Przyczyny zwrotu części oświatowej subwencji ogólnej wynikające z kontroli Urzędów Kontroli Skarbowej przeprowadzonych za lata 2009-2012 Kontrole Urzędów Kontroli Skarbowej (UKS) w zakresie prawidłowości

Bardziej szczegółowo

Powszechność nauczania języków obcych w roku szkolnym 2011/2012

Powszechność nauczania języków obcych w roku szkolnym 2011/2012 Wstęp Podstawowym celem kształcenia językowego jest zdobycie przez uczniów umiejętności porozumiewania się w języku obcym w mowie i piśmie. Odsetek osób uczących się języka obcego stale się zwiększa, co

Bardziej szczegółowo

Teresa Szefs psycholog PPP w Piasecznie

Teresa Szefs psycholog PPP w Piasecznie Teresa Szefs psycholog PPP w Piasecznie Ustawa z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz. U z 2004 r. Nr 256, poz. 2572, z późn. zm.) Rozporządzenia MEN: w sprawie szczegółowych zasad działania

Bardziej szczegółowo

Kształcenie dzieci i młodzieży ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi w roku szkolnym 2015/2016. 19 sierpnia 2015 r.

Kształcenie dzieci i młodzieży ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi w roku szkolnym 2015/2016. 19 sierpnia 2015 r. Kształcenie dzieci i młodzieży ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi w roku szkolnym 2015/2016 19 sierpnia 2015 r. Regulacje prawne - Konwencja o Prawach Osób Niepełnosprawnych, sporządzona w Nowym Jorku

Bardziej szczegółowo

Sprawozdanie z nadzoru pedagogicznego sprawowanego przez Pomorskiego Kuratora Oświaty w okresie od 1 czerwca 2014 r. do 31 maja 2015 r.

Sprawozdanie z nadzoru pedagogicznego sprawowanego przez Pomorskiego Kuratora Oświaty w okresie od 1 czerwca 2014 r. do 31 maja 2015 r. Sprawozdanie z nadzoru pedagogicznego sprawowanego przez Pomorskiego Kuratora Oświaty w okresie od 1 czerwca 2014 r. do 31 maja 2015 r. 1 Spis treści 1. Wstęp.... 4 2. Ewaluacja.....6 Część A (okres od

Bardziej szczegółowo

PROCEDURA UDZIELANIA POMOCY PSYCHOLGICZNO PEDAGOGICZNEJ W SZKOLE PODSTAWOWEJ NR 2 W CZĘSTOCHOWIE

PROCEDURA UDZIELANIA POMOCY PSYCHOLGICZNO PEDAGOGICZNEJ W SZKOLE PODSTAWOWEJ NR 2 W CZĘSTOCHOWIE PROCEDURA UDZIELANIA POMOCY PSYCHOLGICZNO PEDAGOGICZNEJ W SZKOLE PODSTAWOWEJ NR 2 W CZĘSTOCHOWIE Podstawa prawna: - Rozporządzenie MEN z dnia 30 kwietnia 2013 r. w sprawie udzielania i organizacji pomocy

Bardziej szczegółowo

Kuratorium Oświaty w Gdańsku

Kuratorium Oświaty w Gdańsku Kuratorium Oświaty w Gdańsku Konferencja dla dyrektorów szkół i placówek wrzesień 2015 Podstawowe kierunki realizacji polityki oświatowej państwa w roku szkolnym 2015/16 1.Wzmocnienie bezpieczeństwa dzieci

Bardziej szczegółowo

Rzeszów kwiecień 2013

Rzeszów kwiecień 2013 Rzeszów kwiecień 2013 Uczeń autystyczny uczeń niepełnosprawny autyzm jako jeden z rodzajów niepełnosprawności pojawia się w przepisach oświatowych w roku 2005 zespół Aspergera w 2010 Rozporządzenia Ministra

Bardziej szczegółowo

Uczeń niepełnosprawny w szkole masowej Spotkanie liderów WDN 30.09.2013r. Szczecin

Uczeń niepełnosprawny w szkole masowej Spotkanie liderów WDN 30.09.2013r. Szczecin Uczeń niepełnosprawny w szkole masowej Spotkanie liderów WDN 30.09.2013r. Szczecin Priorytety Ministra Edukacji Narodowej do pracy na rok szkolny 2013/2014 2 Wspieranie rozwoju dziecka młodszego i podnoszenia

Bardziej szczegółowo

STATUT ZESPOŁU PORADNI NR 3 W LUBLINIE SPECJALISTYCZNEJ PORADNI WCZESNEJ DIAGNOZY I REHABILITACJI

STATUT ZESPOŁU PORADNI NR 3 W LUBLINIE SPECJALISTYCZNEJ PORADNI WCZESNEJ DIAGNOZY I REHABILITACJI STATUT ZESPOŁU PORADNI NR 3 W LUBLINIE SPECJALISTYCZNEJ PORADNI WCZESNEJ DIAGNOZY I REHABILITACJI Podstawa prawna: Ustawa z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (tekst jednolity: Dz. U. z 2004 r.

Bardziej szczegółowo

Sprawozdanie. Pomorskiego Kuratora Oświaty

Sprawozdanie. Pomorskiego Kuratora Oświaty Sprawozdanie z nadzoru pedagogicznego sprawowanego przez Pomorskiego Kuratora Oświaty w okresie od 1 czerwca 2013 r. do 31 maja 2014 r. 1 Spis treści 1. Wstęp 5 Ewaluacja 6 Część A (okres od 1 czerwca

Bardziej szczegółowo

Nadzór pedagogiczny w roku szkolnym 2013/2014. Bielsko Biała luty 2014

Nadzór pedagogiczny w roku szkolnym 2013/2014. Bielsko Biała luty 2014 Nadzór pedagogiczny w roku szkolnym 2013/2014 Bielsko Biała luty 2014 Przebieg narady: 1. Wystąpienie Śląskiego Kuratora Oświaty 2. Ewaluacja planowa 3. Kontrola planowa 4. Kontrola doraźna 5. Informacja

Bardziej szczegółowo

Dzieci ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi

Dzieci ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi Dzieci ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi Nowe przepisy prawa kładą duży nacisk na wzmocnienie współpracy przedszkola, szkoły i rodziców oraz zapewniają rodzicom możliwość większego wpływu na edukację

Bardziej szczegółowo

Poradnia Psychologiczno-Pedagogiczna w Radomiu

Poradnia Psychologiczno-Pedagogiczna w Radomiu Poradnia Psychologiczno-Pedagogiczna w Radomiu I. Zasięg terytorialny Poradni Poradnia Psychologiczno-Pedagogiczna w Radomiu od roku 2000 świadczy usługi w zakresie diagnozy, profilaktyki, doradztwa i

Bardziej szczegółowo

INDYWIDUALNE OBOWIĄZKOWE ROCZNE PRZYGOTOWANIE PRZEDSZKOLNE LUB INDYWIDUALNE NAUCZANIE

INDYWIDUALNE OBOWIĄZKOWE ROCZNE PRZYGOTOWANIE PRZEDSZKOLNE LUB INDYWIDUALNE NAUCZANIE Procedury ubiegania się o wydanie orzeczenia o potrzebie indywidualnego obowiązkowego rocznego przygotowania przedszkolnego oraz indywidualnego nauczania lub kształcenia specjalnego dla uczniów szkół położonych

Bardziej szczegółowo

Diagnoza w zakresie wsparcia uczniów zgodnie z zaleceniami poradni

Diagnoza w zakresie wsparcia uczniów zgodnie z zaleceniami poradni Diagnoza w zakresie wsparcia uczniów zgodnie z zaleceniami poradni psychologiczno-pedagogicznych w roku szkolnym 2008/2009 Białystok 2009 Diagnozę przeprowadzono w 215 szkołach/przedszkolach 26 przedszkolach

Bardziej szczegółowo

Warszawa, 28 kwietnia 2015 r. DZSE-WSPE.4035.17.2015.JK

Warszawa, 28 kwietnia 2015 r. DZSE-WSPE.4035.17.2015.JK DZSE-WSPE.4035.17.2015.JK Warszawa, 28 kwietnia 2015 r. Komisja Wspólna Rządu i Samorządu Terytorialnego Ministerstwo Administracji i Cyfryzacji ul. Królewska 27 00-060 Warszawa Szanowni Państwo, odpowiadając

Bardziej szczegółowo

Procedura udzielania i organizacji pomocy psychologiczno pedagogicznej w Zespole Szkolno Przedszkolnym nr 7 wwarszawie

Procedura udzielania i organizacji pomocy psychologiczno pedagogicznej w Zespole Szkolno Przedszkolnym nr 7 wwarszawie Procedura udzielania i organizacji pomocy psychologiczno pedagogicznej w Zespole Szkolno Przedszkolnym nr 7 wwarszawie Podstawa prawna: Ustawa z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty ( tj. Dz. U.

Bardziej szczegółowo

Aneks nr 1 do Statutu Gimnazjum nr 7. W Statucie Gimnazjum nr 7 wprowadza się Aneksem nr 1 następujące zmiany:

Aneks nr 1 do Statutu Gimnazjum nr 7. W Statucie Gimnazjum nr 7 wprowadza się Aneksem nr 1 następujące zmiany: Aneks nr 1 do Statutu Gimnazjum nr 7 Aneks nr 1 do Statutu Gimnazjum nr 7 został zatwierdzony na posiedzeniu Rady Pedagogicznej Uchwała nr 25/2011 Rady Pedagogicznej z dnia 12.09.2011r. Podstawa prawna:

Bardziej szczegółowo

PROCEDURA ORGANIZACJI KSZTAŁCENIA SPECJALNEGO W SZKOLE PODSTAWOWEJ IM. JANA PAWŁA II W STRĄCZNIE

PROCEDURA ORGANIZACJI KSZTAŁCENIA SPECJALNEGO W SZKOLE PODSTAWOWEJ IM. JANA PAWŁA II W STRĄCZNIE PROCEDURA ORGANIZACJI KSZTAŁCENIA SPECJALNEGO W SZKOLE PODSTAWOWEJ IM. JANA PAWŁA II W STRĄCZNIE Podstawa prawna: 1. Ustawa z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty ( Dz. U. z 2004 r. Nr 256, poz.

Bardziej szczegółowo

Warsztaty dla nauczycieli 3x45 min. Doradca metodyczny Milenia Jaśkiewicz

Warsztaty dla nauczycieli 3x45 min. Doradca metodyczny Milenia Jaśkiewicz Warsztaty dla nauczycieli 3x45 min. Doradca metodyczny Milenia Jaśkiewicz 1. Aktywizowanie i podnoszenie kompetencji nauczycieli do prowadzenia orientacji i doradztwa zawodowego w szkołach gimnazjalnych

Bardziej szczegółowo

System wspierania rozwoju ucznia oraz udzielania pomocy psychologiczno-pedagogicznej w Publiczne Gimnazjum nr 1 im Jana Pawła II w Ząbkach

System wspierania rozwoju ucznia oraz udzielania pomocy psychologiczno-pedagogicznej w Publiczne Gimnazjum nr 1 im Jana Pawła II w Ząbkach System wspierania rozwoju ucznia oraz udzielania pomocy psychologiczno-pedagogicznej w Publiczne Gimnazjum nr 1 im Jana Pawła II w Ząbkach Podstawa prawna: Ustawa z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty

Bardziej szczegółowo

Aktualna sytuacja prawna dzieci ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi. Warszawa, 25 listopada 2014 r.

Aktualna sytuacja prawna dzieci ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi. Warszawa, 25 listopada 2014 r. Aktualna sytuacja prawna dzieci ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi Warszawa, 25 listopada 2014 r. Regulacje prawne ustawa z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty akty wykonawcze do ustawy - rozporządzenia

Bardziej szczegółowo

WEWNĄTRZSZKOLNE PROCEDURY TWORZENIA I ORGANIZACJI PRACY W ODDZIAŁACH INTEGRACYJNYCH

WEWNĄTRZSZKOLNE PROCEDURY TWORZENIA I ORGANIZACJI PRACY W ODDZIAŁACH INTEGRACYJNYCH WEWNĄTRZSZKOLNE PROCEDURY TWORZENIA I ORGANIZACJI PRACY W ODDZIAŁACH INTEGRACYJNYCH 1. Uczniowie posiadający orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego mogą uczyć się w klasach integracyjnych zorganizowanych

Bardziej szczegółowo

PORADNIA PSYCHOLOGICZNO-PEDAGOGICZNA W SŁUPCY PLANOWANIE POMOCY PSYCHOLOGICZNO-PEDAGOGICZNEJ DLA UCZNIA ZE SPECJALNYMI POTRZEBAMI EDUKACYJNYMI

PORADNIA PSYCHOLOGICZNO-PEDAGOGICZNA W SŁUPCY PLANOWANIE POMOCY PSYCHOLOGICZNO-PEDAGOGICZNEJ DLA UCZNIA ZE SPECJALNYMI POTRZEBAMI EDUKACYJNYMI PLANOWANIE POMOCY PSYCHOLOGICZNO-PEDAGOGICZNEJ DLA UCZNIA ZE SPECJALNYMI POTRZEBAMI EDUKACYJNYMI Problematyka poruszana w prezentacji Umocowania prawne związane z realizacją pomocy psychologiczno-pedagogicznej:

Bardziej szczegółowo

INDYWIDUALNE OBOWIĄZKOWE ROCZNE PRZYGOTOWANIE PRZEDSZKOLNE LUB INDYWIDUALNE NAUCZANIE

INDYWIDUALNE OBOWIĄZKOWE ROCZNE PRZYGOTOWANIE PRZEDSZKOLNE LUB INDYWIDUALNE NAUCZANIE INDYWIDUALNE OBOWIĄZKOWE ROCZNE PRZYGOTOWANIE PRZEDSZKOLNE LUB INDYWIDUALNE NAUCZANIE Zgodnie z rozporządzeniem MEN z dnia 18 września 2008 r. w sprawie sposobu i trybu organizowania indywidualnego obowiązkowego

Bardziej szczegółowo

Załącznik nr 1 do regulaminu

Załącznik nr 1 do regulaminu Załącznik nr 1 do regulaminu Wniosek o udzielenie dotacji na rok.. Formularz przeznaczony jest dla innych niż m.st. Warszawa osób prawnych i fizycznych prowadzących na terenie m.st. Warszawy przedszkola,

Bardziej szczegółowo

Rządowy program pomocy uczniom Wyprawka szkolna 2015/2016

Rządowy program pomocy uczniom Wyprawka szkolna 2015/2016 Rządowy program pomocy uczniom Wyprawka szkolna 2015/2016 Dofinansowanie będzie przysługiwać: Uczniom, którzy w roku szkolnym 2015/2016 będą uczyć się w klasie III szkoły podstawowej, Uczniom posiadającym

Bardziej szczegółowo

PROCEDURA UDZIELANIA POMOCY PSYCHOLOGICZNO-PEDAGOGICZNEJ W SZKOLE

PROCEDURA UDZIELANIA POMOCY PSYCHOLOGICZNO-PEDAGOGICZNEJ W SZKOLE PROCEDURA UDZIELANIA POMOCY PSYCHOLOGICZNO-PEDAGOGICZNEJ W SZKOLE Podstawa prawna: Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 30 kwietnia 2013 r. w sprawie zasad udzielania i organizacji pomocy

Bardziej szczegółowo

POMOC PSYCHOLOGICZNO-PEDAGOGICZNA I KSZTAŁCENIE SPECJALNE ZADANIA SZKOŁY W ŚWIETLE NOWYCH REGULACJI PRAWNYCH. Radom; 2011.

POMOC PSYCHOLOGICZNO-PEDAGOGICZNA I KSZTAŁCENIE SPECJALNE ZADANIA SZKOŁY W ŚWIETLE NOWYCH REGULACJI PRAWNYCH. Radom; 2011. POMOC PSYCHOLOGICZNO-PEDAGOGICZNA I KSZTAŁCENIE SPECJALNE ZADANIA SZKOŁY W ŚWIETLE NOWYCH REGULACJI PRAWNYCH Radom; 2011. 1 Nowe regulacje prawne zawarte zostały w rozporządzeniach: w sprawie udzielania

Bardziej szczegółowo

Organizacja pomocy psychologiczno pedagogicznej w przedszkolu/szkole. Procedury wprowadzania zmian w zakresie pomocy psychologiczno pedagogicznej.

Organizacja pomocy psychologiczno pedagogicznej w przedszkolu/szkole. Procedury wprowadzania zmian w zakresie pomocy psychologiczno pedagogicznej. Małgorzata Pawlik doradca metodyczny dla przedszkoli PCDZN Puławy Organizacja pomocy psychologiczno pedagogicznej w przedszkolu/szkole. Procedury wprowadzania zmian w zakresie pomocy psychologiczno pedagogicznej.

Bardziej szczegółowo

Procedura udzielania i organizacji pomocy psychologiczno pedagogicznej w Zespole Szkolno Przedszkolnym nr 7 w Warszawie

Procedura udzielania i organizacji pomocy psychologiczno pedagogicznej w Zespole Szkolno Przedszkolnym nr 7 w Warszawie Procedura udzielania i organizacji pomocy psychologiczno pedagogicznej w Zespole Szkolno Przedszkolnym nr 7 w Warszawie Podstawa prawna: Ustawa z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty ( tj. Dz. U.

Bardziej szczegółowo

Dokumenty wydawane na podstawie przepisów prawa oświatowego przez poradnie psychologiczno-pedagogiczne.

Dokumenty wydawane na podstawie przepisów prawa oświatowego przez poradnie psychologiczno-pedagogiczne. Opracowała Małgorzata Nowak Dyrektor ZPPP w Oleśnicy Oleśnica,1.10.2015r. Dokumenty wydawane na podstawie przepisów prawa oświatowego przez poradnie psychologiczno-pedagogiczne. 1.Opinia dokument wydawany

Bardziej szczegółowo

Moduł I: Regulacje prawne dotyczące dziecka ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi w przedszkolu

Moduł I: Regulacje prawne dotyczące dziecka ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi w przedszkolu Moduł I: Regulacje prawne dotyczące dziecka ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi w przedszkolu Wydział Specjalnych Potrzeb Edukacyjnych Jolanta Rafał-Łuniewska Regulacje prawne ustawa z dnia 7 września

Bardziej szczegółowo

ZASADY UDZIELANIA I ORGANIZACJI POMOCY PSYCHOLOGICZNO PEDAGOGICZNEJ W II LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCYM Z ODDZIAŁAMI INTEGRACYJNYMI IM. C.

ZASADY UDZIELANIA I ORGANIZACJI POMOCY PSYCHOLOGICZNO PEDAGOGICZNEJ W II LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCYM Z ODDZIAŁAMI INTEGRACYJNYMI IM. C. ZASADY UDZIELANIA I ORGANIZACJI POMOCY PSYCHOLOGICZNO PEDAGOGICZNEJ W II LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCYM Z ODDZIAŁAMI INTEGRACYJNYMI IM. C. K. NORWIDA W TYCHACH Podstawa prawna: 1) Art. 22 ust. 2 pkt 11 oraz

Bardziej szczegółowo

WYKAZ TABEL I WYKRESÓW... 3 WSTĘP... 4

WYKAZ TABEL I WYKRESÓW... 3 WSTĘP... 4 SPIS TREŚCI WYKAZ TABEL I WYKRESÓW... 3 WSTĘP... 4 I. NAUCZANIE JĘZYKÓW OBCYCH WEDŁUG TYPÓW SZKÓŁ... 6 SZKOŁY PODSTAWOWE...11 GIMNAZJA... 14 LICEA OGÓLNOKSZTAŁCĄCE... 17 LICEA PROFILOWANE... 19 TECHNIKA...

Bardziej szczegółowo

Zasady udzielania i organizacji pomocy psychologiczno - pedagogicznej w Gimnazjum nr 39 im. rtm Witolda Pileckiego we Wrocławiu

Zasady udzielania i organizacji pomocy psychologiczno - pedagogicznej w Gimnazjum nr 39 im. rtm Witolda Pileckiego we Wrocławiu Zasady udzielania i organizacji pomocy psychologiczno - pedagogicznej w Gimnazjum nr 39 im. rtm Witolda Pileckiego we Wrocławiu Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 17 listopada 2010 r. w

Bardziej szczegółowo

Uczeń ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi. Rozpoznawanie potrzeb Formy pomocy

Uczeń ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi. Rozpoznawanie potrzeb Formy pomocy Uczeń ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi Rozpoznawanie potrzeb Formy pomocy Identyfikowanie uczniów ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi Uczeń posiadający orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego

Bardziej szczegółowo

Edukacja niepełnosprawnego dziecka

Edukacja niepełnosprawnego dziecka Edukacja niepełnosprawnego dziecka Ustawa z 7 września 1991 r. o systemie oświaty (art. 1 pkt. 1, art. 1 pkt. 5) zapewnia możliwość pobierania nauki we wszystkich typach szkół przez dzieci i młodzież niepełnosprawną

Bardziej szczegółowo

ORGANIZOWANIE I UDZIELANIE UCZNIOM POMOCY PSYCHOLOGICZNO PEDAGOGICZNEJ W ŚWIETLE NOWYCH REGULACJI PRAWNYCH

ORGANIZOWANIE I UDZIELANIE UCZNIOM POMOCY PSYCHOLOGICZNO PEDAGOGICZNEJ W ŚWIETLE NOWYCH REGULACJI PRAWNYCH ORGANIZOWANIE I UDZIELANIE UCZNIOM POMOCY PSYCHOLOGICZNO PEDAGOGICZNEJ W ŚWIETLE NOWYCH REGULACJI PRAWNYCH PODNIESIENIE EFEKTYWNOŚCI KSZTAŁCENIA UCZNIÓW ZE SPECJALNYMI POTRZEBAMI EDUKACYJNYMI Priorytet

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 7 maja 2013 r. Poz. 532 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA EDUKACJI NARODOWEJ 1) z dnia 30 kwietnia 2013 r.

Warszawa, dnia 7 maja 2013 r. Poz. 532 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA EDUKACJI NARODOWEJ 1) z dnia 30 kwietnia 2013 r. DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Warszawa, dnia 7 maja 2013 r. Poz. 532 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA EDUKACJI NARODOWEJ 1) z dnia 30 kwietnia 2013 r. w sprawie zasad udzielania i organizacji pomocy

Bardziej szczegółowo

PROCEDURA ORGANIZOWANIA POMOCY PSYCHOLOGICZNO- PEDAGOGICZNEJ w Gimnazjum Miejskim im. Jana Pawła II w Głownie

PROCEDURA ORGANIZOWANIA POMOCY PSYCHOLOGICZNO- PEDAGOGICZNEJ w Gimnazjum Miejskim im. Jana Pawła II w Głownie PROCEDURA ORGANIZOWANIA POMOCY PSYCHOLOGICZNO- PEDAGOGICZNEJ w Gimnazjum Miejskim im. Jana Pawła II w Głownie PODSTAWA PRAWNA 1. Rozporządzenie MEN z dnia 30 kwietnia 2013r. w sprawie zasad udzielania

Bardziej szczegółowo

PROCEDURY ORGANIZOWANIA POMOCY PSYCHOLOGICZNO PEDAGOGICZNEJ W ZESPOLE SZKÓŁ ZAWODOWYCH NR 2 IM. DR. A. TROCZEWSKIEGO W KUTNIE

PROCEDURY ORGANIZOWANIA POMOCY PSYCHOLOGICZNO PEDAGOGICZNEJ W ZESPOLE SZKÓŁ ZAWODOWYCH NR 2 IM. DR. A. TROCZEWSKIEGO W KUTNIE Zespół Szkół Zawodowych Nr 2 im. dr. A. PROCEDURY ORGANIZOWANIA POMOCY PSYCHOLOGICZNO PEDAGOGICZNEJ W ZESPOLE SZKÓŁ ZAWODOWYCH NR 2 IM. DR. A. TROCZEWSKIEGO W KUTNIE PODSTAWY PRAWNE: 1. Rozporządzenie

Bardziej szczegółowo

Dr Mirosława Żmudzka. Przedszkole w aspekcie instytucjonalnym

Dr Mirosława Żmudzka. Przedszkole w aspekcie instytucjonalnym Dr Mirosława Żmudzka Przedszkole w aspekcie instytucjonalnym 1. Założenia i organizacja placówek przedszkolnych Ustawa o zmianie ustawy o systemie oświaty oraz o zmianie niektórych innych ustaw z dnia

Bardziej szczegółowo

DEPARTAMENT ZWIĘKSZANIA SZANS EDUKACYJNYCH. Dzieci i młodzież z niepełnosprawnościami w systemie oświaty

DEPARTAMENT ZWIĘKSZANIA SZANS EDUKACYJNYCH. Dzieci i młodzież z niepełnosprawnościami w systemie oświaty DEPARTAMENT ZWIĘKSZANIA SZANS EDUKACYJNYCH Dzieci i młodzież z niepełnosprawnościami w systemie oświaty System oświaty Wczesne wspomaganie rozwoju Pomoc psychologiczno -pedagogiczna Kształcenie specjalne

Bardziej szczegółowo

Moduł IX: Dzieci z opiniami poradni psycholgicznopedagogicznej. Wydział Specjalnych Potrzeb Edukacyjnych ORE Jolanta Rafał-Łuniewska

Moduł IX: Dzieci z opiniami poradni psycholgicznopedagogicznej. Wydział Specjalnych Potrzeb Edukacyjnych ORE Jolanta Rafał-Łuniewska Moduł IX: Dzieci z opiniami poradni psycholgicznopedagogicznej w edukacji przedszkolnej Wydział Specjalnych Potrzeb Edukacyjnych ORE Jolanta Rafał-Łuniewska Podstawy pomocy psychologiczno-pedagogicznej

Bardziej szczegółowo

Opracowano na podstawie załącznika do pisma MEN syg. DAP-WA-RK-337-2g/2013

Opracowano na podstawie załącznika do pisma MEN syg. DAP-WA-RK-337-2g/2013 Zestawienie kwot przewidzianych na jednego ucznia oraz ucznia szkoły publicznej danego typu i rodzaju w części oświatowej subwencji ogólnej dla jednostek samorządu terytorialnego wg załącznika do pisma

Bardziej szczegółowo

Opracowano na podstawie załącznika do pisma MEN syg. DAP-WA-GK-337-2f/2013

Opracowano na podstawie załącznika do pisma MEN syg. DAP-WA-GK-337-2f/2013 Zestawienie kwot przewidzianych na jednego ucznia oraz ucznia szkoły publicznej danego typu i rodzaju w części oświatowej subwencji ogólnej dla jednostek samorządu terytorialnego wg załącznika do pisma

Bardziej szczegółowo

PODNIESIENIE EFEKTYWNOŚCI KSZTAŁCENIA UCZNIÓW ZE SPECJALNYMI POTRZEBAMI EDUKACYJNYMI

PODNIESIENIE EFEKTYWNOŚCI KSZTAŁCENIA UCZNIÓW ZE SPECJALNYMI POTRZEBAMI EDUKACYJNYMI ORGANIZACJA KSZTAŁCENIA SPECJALNEGO ORAZ UDZIELANIE UCZNIOM POMOCY PSYCHOLOGICZNO PEDAGOGICZNEJ W ŚWIETLE NOWYCH REGULACJI PRAWNYCH, WE WSPÓŁPRACY Z JST PODNIESIENIE EFEKTYWNOŚCI KSZTAŁCENIA UCZNIÓW ZE

Bardziej szczegółowo

stanowiące podstawę wydawania OPINII przez poradnie psychologiczno-pedagogiczne

stanowiące podstawę wydawania OPINII przez poradnie psychologiczno-pedagogiczne AKTY PRAWNE stanowiące podstawę wydawania OPINII przez poradnie psychologiczno-pedagogiczne LP. OPINIA W SPRAWIE: 1. osiągnięcia gotowości szkolnej przez dziecko w wieku 6 lat, które odbywa roczne przygotowanie

Bardziej szczegółowo

II. Realizacja zajęć specjalistycznych oraz innych zajęć z dziećmi i młodzieżą niepełnosprawną

II. Realizacja zajęć specjalistycznych oraz innych zajęć z dziećmi i młodzieżą niepełnosprawną Założenie ogólne Zgodnie z rozporządzeniem Ministra Edukacji Narodowej z dnia 17 listopada 2010 roku w sprawie warunków organizowania kształcenia, wychowania i opieki dla dzieci i młodzieży niepełnosprawnych

Bardziej szczegółowo

PODNIESIENIE EFEKTYWNOŚCI KSZTAŁCENIA UCZNIÓW ZE SPECJALNYMI POTRZEBAMI EDUKACYJNYMI

PODNIESIENIE EFEKTYWNOŚCI KSZTAŁCENIA UCZNIÓW ZE SPECJALNYMI POTRZEBAMI EDUKACYJNYMI ORGANIZACJA KSZTAŁCENIA SPECJALNEGO ORAZ UDZIELANIE UCZNIOM POMOCY PSYCHOLOGICZNO PEDAGOGICZNEJ W ŚWIETLE NOWYCH REGULACJI PRAWNYCH, WE WSPÓŁPRACY Z JST PODNIESIENIE EFEKTYWNOŚCI KSZTAŁCENIA UCZNIÓW ZE

Bardziej szczegółowo

SZKOLNY ZESPÓŁ DO SPRAW SPECJALNYCH POTRZEB EDUKACYJNYCH UCZNIÓW - PLAN PRACY -

SZKOLNY ZESPÓŁ DO SPRAW SPECJALNYCH POTRZEB EDUKACYJNYCH UCZNIÓW - PLAN PRACY - SZKOLNY ZESPÓŁ DO SPRAW SPECJALNYCH POTRZEB EDUKACYJNYCH UCZNIÓW - PLAN PRACY - I. W skład zespołu wchodzą nauczyciele prowadzący zajęcia edukacyjne w danej klasie, wychowawcy klas, pedagog szkolny oraz

Bardziej szczegółowo

Pomoc psychologiczno-pedagogiczna w oświacie w świetle nowego rozporządzenia 17 listopada 2010r.

Pomoc psychologiczno-pedagogiczna w oświacie w świetle nowego rozporządzenia 17 listopada 2010r. Pomoc psychologiczno-pedagogiczna w oświacie w świetle nowego rozporządzenia - materiał prezentowany na spotkaniach szkoleniowych dyrektora poradni z radami pedagogicznymi szkół. Podpisane przez Ministra

Bardziej szczegółowo

Nauczyciele języków obcych w roku szkolnym 2010/2011

Nauczyciele języków obcych w roku szkolnym 2010/2011 Nauczyciele języków obcych w roku szkolnym 2010/2011 Dane statystyczne zebrała Jadwiga Zarębska Opracowanie raportu: Zespół Wydziału Informacji i Promocji ORE SPIS TREŚCI UWAGI OGÓLNE... 3 ROZDZIAŁ 1.

Bardziej szczegółowo

Warszawa, 02 czerwca 2015 r. DZSE-WSPE.054.17.2015.JK. Radosław Sikorski Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej

Warszawa, 02 czerwca 2015 r. DZSE-WSPE.054.17.2015.JK. Radosław Sikorski Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej DZSE-WSPE.054.17.2015.JK Warszawa, 02 czerwca 2015 r. Radosław Sikorski Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej Szanowny Panie Marszałku, odpowiadając na interpelację 1 Pani Iwony Kozłowskiej, Posłanki

Bardziej szczegółowo

PROCEDURY UDZIELANIA I ORGANIZACJI POMOCY PSYCHOLOGICZNO PEDAGOGICZNEJ W PUBLICZNEJ SZKOLE PODSTAWOWEJ IM. STEFANA CZARNIECKIEGO W CZARNEJ

PROCEDURY UDZIELANIA I ORGANIZACJI POMOCY PSYCHOLOGICZNO PEDAGOGICZNEJ W PUBLICZNEJ SZKOLE PODSTAWOWEJ IM. STEFANA CZARNIECKIEGO W CZARNEJ PROCEDURY UDZIELANIA I ORGANIZACJI POMOCY PSYCHOLOGICZNO PEDAGOGICZNEJ W PUBLICZNEJ SZKOLE PODSTAWOWEJ IM. STEFANA CZARNIECKIEGO W CZARNEJ Podstawa prawna: - Rozporządzenie MEN z dnia 30 kwietnia 2013

Bardziej szczegółowo

Organizacja pomocy psychologiczno-pedagogicznej w gimnazjum nowe regulacje i nowe zadania. Małgorzata Spendel ROME Metis

Organizacja pomocy psychologiczno-pedagogicznej w gimnazjum nowe regulacje i nowe zadania. Małgorzata Spendel ROME Metis Organizacja pomocy psychologiczno-pedagogicznej w gimnazjum nowe regulacje i nowe zadania Małgorzata Spendel ROME Metis 1 Nowe regulacje prawne - rozporządzenia w sprawie udzielania i organizacji pomocy

Bardziej szczegółowo

ZAJĘCIA REWALIDACYJNE I REWALIDACYJNO WYCHOWAWCZE W PRZEPISACH PRAWA. Centrum Edukacji Nauczycieli w Białymstoku Anna Florczak

ZAJĘCIA REWALIDACYJNE I REWALIDACYJNO WYCHOWAWCZE W PRZEPISACH PRAWA. Centrum Edukacji Nauczycieli w Białymstoku Anna Florczak ZAJĘCIA REWALIDACYJNE I REWALIDACYJNO WYCHOWAWCZE W PRZEPISACH PRAWA Centrum Edukacji Nauczycieli w Białymstoku Anna Florczak Podstawa prawna Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 17 listopada

Bardziej szczegółowo

PROCEDURA ORGANIZOWANIA POMOCY PSYCHOLOGICZNO - PEDAGOGICZNEJ W ZESPOLE SZKÓŁ W SOCHACZEWIE

PROCEDURA ORGANIZOWANIA POMOCY PSYCHOLOGICZNO - PEDAGOGICZNEJ W ZESPOLE SZKÓŁ W SOCHACZEWIE PODSTAWA PRAWNA PROCEDURA ORGANIZOWANIA POMOCY PSYCHOLOGICZNO - PEDAGOGICZNEJ W ZESPOLE SZKÓŁ W SOCHACZEWIE 1. Rozporządzenie MEN z dnia 30 kwietnia 2013r. w sprawie zasad udzielania i organizacji pomocy

Bardziej szczegółowo

wspomaganie ZS Narewka 2014

wspomaganie ZS Narewka 2014 Opiniowanie, orzecznictwo i wspomaganie ZS Narewka 2014 Zadania poradni Diagnozowanie wydawanie opinii i orzeczeń Pomoc bezpośrednia dzieci i młodzież, rodzice Realizacja zadań profilaktycznych oraz wspierających

Bardziej szczegółowo

POMOC PSYCHOLOGICZNO-PEDAGOGICZNA W OŚWIACIE Materiał prezentowany na konferencji 07.10.2011r.

POMOC PSYCHOLOGICZNO-PEDAGOGICZNA W OŚWIACIE Materiał prezentowany na konferencji 07.10.2011r. POMOC PSYCHOLOGICZNO-PEDAGOGICZNA W OŚWIACIE Materiał prezentowany na konferencji 07.10.2011r. I. Poradnia psychologiczno-pedagogiczna placówką wspomagającą edukację dzieci i młodzieży II. Opinie i orzeczenia

Bardziej szczegółowo

Typ i rodzaj placówki

Typ i rodzaj placówki Miesięczne stawki dotacji obowiązujące w roku 0 dla jednego ucznia lub wychowanka szkół i placówek oświatowych prowadzonych przez inne niż Gmina Grodzisk mazowiecki osoby prawne i fizyczne (skorygowane

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA EDUKACJI NARODOWEJ 1) z dnia... 2010 r.

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA EDUKACJI NARODOWEJ 1) z dnia... 2010 r. Projekt z dnia 28 kwietnia 2010 r. ROZPORZĄDZENIE MINISTRA EDUKACJI NARODOWEJ 1) z dnia... 2010 r. w sprawie zasad udzielania i organizacji pomocy psychologicznopedagogicznej w publicznych przedszkolach,

Bardziej szczegółowo

SYSTEM WSPIERANIA ROZWOJU DZIECKA ORAZ UDZIELANIA POMOCY PSYCHOLOGICZNO- PEDAGOGICZNEJ

SYSTEM WSPIERANIA ROZWOJU DZIECKA ORAZ UDZIELANIA POMOCY PSYCHOLOGICZNO- PEDAGOGICZNEJ PRZEDSZKOLE SAMORZĄDOWE IM. ŚW. URSZULI LEDÓCHOWSKIEJ W LIPNICY MUROWANEJ SYSTEM WSPIERANIA ROZWOJU DZIECKA ORAZ UDZIELANIA POMOCY PSYCHOLOGICZNO- PEDAGOGICZNEJ 1 PODSTAWY PRAWNE: 1) Ustawa z dnia 7 września

Bardziej szczegółowo

1. Organowi dotującemu przysługuje prawo kontroli prawidłowości wykorzystania dotacji, zgodnie z zasadami

1. Organowi dotującemu przysługuje prawo kontroli prawidłowości wykorzystania dotacji, zgodnie z zasadami Załącznik do Uchwały Nr 741/LV/10 Rady Miejskiej w Sosnowcu z dnia 28 stycznia 2010 roku w sprawie trybu udzielania i rozliczania dotacji dla publicznych i niepublicznych przedszkoli, dla publicznych i

Bardziej szczegółowo

Edukacja włączająca - kierunek polityki oświatowej państwa w roku szkolnym 2013/2014

Edukacja włączająca - kierunek polityki oświatowej państwa w roku szkolnym 2013/2014 Edukacja włączająca - kierunek polityki oświatowej państwa w roku szkolnym 2013/2014 Joanna Wrona Dyrektor Departamentu Zwiększania Szans Edukacyjnych w Ministerstwie Edukacji Narodowej Regulacje prawne

Bardziej szczegółowo

Organizowanie i udzielanie pomocy psychologicznopedagogicznej. nowych regulacji prawnych

Organizowanie i udzielanie pomocy psychologicznopedagogicznej. nowych regulacji prawnych Organizowanie i udzielanie pomocy psychologicznopedagogicznej w szkole w świetle nowych regulacji prawnych Nowe regulacje prawne zawarte zostały w rozporządzeniach: w sprawie udzielania i organizacji pomocy

Bardziej szczegółowo

4. Korzystanie z pomocy psychologiczno-pedagogicznej jest dobrowolne i nieodpłatne.

4. Korzystanie z pomocy psychologiczno-pedagogicznej jest dobrowolne i nieodpłatne. PROCEDURY UDZIELANIA I ORGANIZACJI POMOCY PSYCHOLOGICZNO-PEDAGOGICZNEJ W ZESPOLE SZKÓŁ W RZECZYCY DŁUGIEJ Podstawa prawna: 1. Rozporządzenie Ministra Edukacji narodowej z dnia 30 kwietnia 2013 r. w sprawie

Bardziej szczegółowo

Doradztwo edukacyjno-zawodowe w świetle krajowych i unijnych przepisów prawnych

Doradztwo edukacyjno-zawodowe w świetle krajowych i unijnych przepisów prawnych Doradztwo edukacyjno-zawodowe w świetle krajowych i unijnych przepisów prawnych Cele modułu o Przedstawienie uwarunkowań prawnych umożliwiających funkcjonowanie doradztwa edukacyjno-zawodowego w szkołach

Bardziej szczegółowo

Analiza gotowości dziecka do podjęcia nauki w szkole PEDAGOGICZNA

Analiza gotowości dziecka do podjęcia nauki w szkole PEDAGOGICZNA Analiza gotowości dziecka do podjęcia nauki w szkole PEDAGOGICZNA Diagnoza rozwoju dziecka w planowaniu pracy wychowawczo-dydaktycznej w przedszkolu, w oddziałach przedszkolnych, w innych formach wychowania

Bardziej szczegółowo

PROCEDURY ORGANIZOWANIA POMOCY PSYCHOLOGICZNO PEDAGOGICZNEJ. w Zespole Szkół Ponadgimnazjalnych nr 2 w Wejherowie

PROCEDURY ORGANIZOWANIA POMOCY PSYCHOLOGICZNO PEDAGOGICZNEJ. w Zespole Szkół Ponadgimnazjalnych nr 2 w Wejherowie Załącznik nr1 do zarządzenia nr 60/212 z dnia 30 sierpnia 2012r. PROCEDURY ORGANIZOWANIA POMOCY PSYCHOLOGICZNO PEDAGOGICZNEJ w Zespole Szkół Ponadgimnazjalnych nr 2 w Wejherowie 1 PODSTAWY PRAWNE: 1. Rozporządzenie

Bardziej szczegółowo

PROCEDURA ORGANIZOWANIA POMOCY PSYCHOLOGICZNO - PEDAGOGICZNEJ W GMINNYM PRZEDSZKOLU NR 1 W KOZIEGŁOWACH

PROCEDURA ORGANIZOWANIA POMOCY PSYCHOLOGICZNO - PEDAGOGICZNEJ W GMINNYM PRZEDSZKOLU NR 1 W KOZIEGŁOWACH PROCEDURA ORGANIZOWANIA POMOCY PSYCHOLOGICZNO - PEDAGOGICZNEJ W GMINNYM PRZEDSZKOLU NR 1 W KOZIEGŁOWACH PODSTAWA PRAWNA 1. Rozporządzenie MEN z dnia 30 kwietnia 2013r. w sprawie zasad udzielania i organizacji

Bardziej szczegółowo

Zasady udzielania i organizacji pomocy psychologiczno-pedagogicznej

Zasady udzielania i organizacji pomocy psychologiczno-pedagogicznej Zasady udzielania i organizacji pomocy psychologiczno-pedagogicznej w Gimnazjum nr 34 we Wrocławiu Podstawa prawna: Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 17 listopada 2010 r. w sprawie zasad

Bardziej szczegółowo

PROCEDURA ORGANIZOWANIA POMOCY PSYCHOLOGICZNO - PEDAGOGICZNEJ

PROCEDURA ORGANIZOWANIA POMOCY PSYCHOLOGICZNO - PEDAGOGICZNEJ PROCEDURA ORGANIZOWANIA POMOCY PSYCHOLOGICZNO - PEDAGOGICZNEJ w Zespole Szkół w Mielnie PODSTAWA PRAWNA 1. Rozporządzenie MEN z dnia 30 kwietnia 2013r. w sprawie zasad udzielania i organizacji pomocy psychologiczno-

Bardziej szczegółowo

OPINIOWANIE I ORZECZNICTWO PORADNI PSYCHOLOGICZNO PEDAGOGICZNYCH W ŚWIETLE REGULACJI PRAWNYCH

OPINIOWANIE I ORZECZNICTWO PORADNI PSYCHOLOGICZNO PEDAGOGICZNYCH W ŚWIETLE REGULACJI PRAWNYCH OPINIOWANIE I ORZECZNICTWO PORADNI PSYCHOLOGICZNO PEDAGOGICZNYCH W ŚWIETLE REGULACJI PRAWNYCH Warszawa, 12-13 grudnia 2012 r. 1 Zmiany prawne 2010-2012 potrzeba optymalizacji rozwiązań organizacyjno -

Bardziej szczegółowo

PROCEDURY UDZIELANIA I ORGANIZACJI POMOCY PSYCHOLOGICZNO- PEDAGOGICZNEJ ZESPOŁU SZKÓŁ OGÓLNOKSZTAŁCĄCYCH im. M. KOPERNIKA W ZATORZE

PROCEDURY UDZIELANIA I ORGANIZACJI POMOCY PSYCHOLOGICZNO- PEDAGOGICZNEJ ZESPOŁU SZKÓŁ OGÓLNOKSZTAŁCĄCYCH im. M. KOPERNIKA W ZATORZE PROCEDURY UDZIELANIA I ORGANIZACJI POMOCY PSYCHOLOGICZNO- PEDAGOGICZNEJ ZESPOŁU SZKÓŁ OGÓLNOKSZTAŁCĄCYCH im. M. KOPERNIKA W ZATORZE Załącznik do zarządzenia nr... Dyrektora Zespołu Szkół Ogólnokształcących

Bardziej szczegółowo

Dziecko z niepełnosprawnością w placówce ogólnodostępnej% ZINTEGROWANY MODEL DZIAŁANIA'

Dziecko z niepełnosprawnością w placówce ogólnodostępnej% ZINTEGROWANY MODEL DZIAŁANIA' Dziecko z niepełnosprawnością w placówce ogólnodostępnej% ZINTEGROWANY MODEL DZIAŁANIA Realizacja specjalnych potrzeb edukacyjnych dziecka opiera się na współpracy: rodziców uczniów nauczycieli, specjalistów

Bardziej szczegółowo

Indywidualizacja nauczania w kontekście edukacji uczniów ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi

Indywidualizacja nauczania w kontekście edukacji uczniów ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi MOC W REGIONACH Nowa perspektywa finansowa 2014-2020 w edukacji Indywidualizacja nauczania w kontekście edukacji uczniów ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi Kraków, 28-29 listopada 2013 r. Czym jest

Bardziej szczegółowo