OPOLE III. Krystyna PIECUCH

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "OPOLE III. Krystyna PIECUCH"

Transkrypt

1 Szare złoto Od początku XIX w., do połowy XX wieku liczba mieszkańców Opola wzrasta trzykrotnie, a zatrudnienia dziesięciokrotnie. W krótkim czasie kompleks kolejnych zakładów produkcji cementu nadał miastu specyficzny charakter, a w panoramie miasta wyrósł las kominów konkurujących z historycznymi dominantami. Opole stało się wielkim ośrodkiem przemysłu cementowego w Europie. Do 1908 roku na terenie Górnego Śląska istniało 11 cementowni z czego 9 z nich w samym Opolu. Mówiąc o przemyśle XIX w. w Opolu, należy sięgnąć do początku, do czasów grodu na opolskim Ostrówku. Jak wykazały badania archeologiczne rozpoczęte w 1930 roku i kontynuowane po wojnie, znalezione przedmioty artystyczne, jak też użytku domowego charakteryzowały się wysokim stopniem obróbki i wzornictwa. Specjalizacja okolicznych osad wykonujących prace na rzecz księcia opolskiego związana była z ich nazwami: Złotniki, Niewodniki, Dębska Kuźnia, Komorniki, Strzelce. Od 1254 r., pracowała na Przedmieściu Odrzańskim pierwsza cegielnia. Przed Bramą Gosławicką zlokalizowane były piece garncarskie i wapienniki. Nad Młynówką pracowały młyny, folusze, garbarnie zatrudniające rzesze rzemieślników. Większe i wymagające dużej powierzchni zakłady lokalizowano poza obrębem średniowiecznych murów obronnych miasta. Z czasem rzemieślnicy organizowali się w cechy: krawiecki (1261 r.) tkacki (sukienniczy), rzeźniczy, piekarski, szewski, kuśnierski, a od 1421 roku solarski. Cechy dbały o kształcenie i najwyższą jakość wyrobów, ustalały ceny i wykonywały funkcje sądownicze względem swoich członków. Jak podają źródła w 1511 roku Opole było jednym z 10 głównych ośrodków sukiennictwa na Śląsku. W 1532 roku umiera bezpotomnie ostatni z Piastów Opolskich Jan Dobry i od tego czasu notuje się powolny upadek miasta. Opole przechodzi z rąk do rąk i staje się ziemią zastawną. Kolejno następujące klęski żywiołowe: powodzie, pożary (największy z nich z 1613 roku zniszczył 50% zabudowy miasta), epidemie, dziesiątkowały mieszkańców miasta i niszczyły ich dobytek. Od końca XV w. średniowieczny system obronny ulegał destrukcji, tracąc znaczenie militarne. Mimo rozwoju techniki wojskowej i pojawieniu się nowych typów broni, miasto nie wzniosło nowoczesnego systemu fortyfikacji, stojąc otworem przed wojskami cesarskimi, szwedzkimi i uczestników wojen śląskich. Krystyna PIECUCH OPOLE 1

2 W latach , dla potrzeb militarnych, w pobliskich: Ozimku, Zagwiździu, Jedlicach i Krasiejowie, rozwinęło się hutnictwo żelaza. Były to od wieków tereny zasobne w rudy żelaza. Potwierdzają to również odkrycia archeologiczne z tego rejonu. Od 1768 roku podjęto próby uprzemysłowienia miasta. Opuszczone place wykupiono celem założenia manufaktur. Na polecenie Ministra Prowincji Śląskiej, w 1780 r., komisarz fabryczny Hartmann objechał Górny Śląsk celem wytypowania miast, które mogłyby liczyć na dofinansowanie nowych manufaktur. Dla Opola zalecał założenie przędzalni wełny i wytwórni jedwabiu. Z czasem powstały manufaktury skór zelówkowych, pończoszarnia, kapeluszarnia, fabryki cajgu z wełny, manufaktury bawełny i jedwabiu oraz tkalnie raszy. Były to manufaktury zwane wówczas fabrykami. Od 1782 roku na terenie miasta pracowały 3 fabryki królewskie tkanin bawełnianych i jedwabiu, 3 piece wapiennicze, wytwórnia ałunu, garbarnie Beerów i Pinkusa. Zmiany związane z rozwojem przemysłu wiązały się z zasadniczymi reformami: likwidacją poddaństwa chłopów, zniesieniem przymusu cechowego i monopolu miejskiego. Opole nie wytworzyło silnej i wiodącej jednostki fabrycznej, a jedynie drobne zakłady o różnym charakterze. Podniesienie Opola do rangi stolicy Rejencji Śląskiej w 1816 roku, spowodowało napływ urzędników, kupców, rzemieślników, a co za tym idzie, nastąpiło ożywienie ruchu budowlanego. Ze średniowiecznego 16-hektarowego miasta, Opole przestrzennie się rozwinęło, zajmując na początku XIX w. obszar 828 ha. Choć opracowano plany urbanistyczne, miasto rozwijało się dość żywiołowo. Od 1819 roku, w związku z rozwojem przestrzennym, władze miasta rozpoczęły planową rozbiórkę nieprzydatnych do celów wojskowych średniowiecznych murów i bram miejskich. Budowane etapami, od 1843 roku, połączenia kolejowe z Wrocławia, przez Opole do Mysłowic, przesunęło ciężar transportu z rzecznego na kolejowy. Dobra lokalizacja Opola pomiędzy stolicą Śląska Wrocławiem a prężnie rozwijającym się Górnym Śląskiem była zbawienna dla gospodarki miasta. Sukcesywnie rozwijała się również żegluga na Odrze. Wzrost produkcji i ilości zakładów zauważalny był w takich dziedzinach przemysłu, jak: produkcja ceramiki (dachówki, cegły budowlane i prasowane, rury drenarskie) 23 cegielnie, przemysł tytoniowy wytwórnie tytoniu, 4 fabryki cygar, metalurgiczny rozwijająca się odlewnia żelaza, no i oczywiście przemysł spożywczy produkcja mąki i przetworów zbożowych. Powstają też zakłady miejskie: gazownia, wybudowana przez Rudolfa Firlego w 1862 roku, nowoczesna sieć wodociągowa z rur stalowych ułożonych w ziemi, dom wodociągowy (pierwowzór wieży ciśnień) i zakład energetyczny. Zespół Wodociągów Miejskich Budowa nowoczesnego zakładu wodociągów rozpoczęła się w 1892 roku. W skład zespołu weszły: budynek rozdzielni elektrycznej z mieszkaniem służbowym na piętrze, obudowana studnia, budynek administracji, warsztat, pompownia, kuźnia, wieża ciśnień i zbiorniki wody. Inwestycję wybudowano w ciągu czterech lat. Autorem koncepcji i obliczeń był prof. Ansman, twórca wodociągów w Berlinie, Magdeburgu, Opolu i Zawadzie. Nad całością prac czuwał inż. W. Pfefer. Prace hydrogeologiczne wykonywane były pod kierunkiem hydrogeologa Engenbrodta. Bezpośrednie prace wykonywane były przez inż. Abmanna i inż. Lemana Najpiękniejszym elementem zespołu, jednocześnie będącym doskonałym punktem widokowym, jest wieża ciśnień, wzniesiona w okresie 2 lat. Wysokość wieży to 41,43 m, ze zwieńczeniem 46,43 m. Spód dębowego pierwotnie zbiornika na wodę o pojemności 900 m3, zawieszony był na wys. 29 metrów nad poziomem terenu. Z czasem zbiornik wymieniony został na stalowy. Kształtki i podstawowy materiał ceramiczny do budowy wieży wykonała na zamówienie cegielnia z okolic Gogolina. Początkowo wodę czerpano ze studni podziemnych znajdujących się w okolicach zakładu, a od 1936 roku z ujęć podziemnych wsi Zawada pod Opolem. Do dnia dzisiejszego płytkie ujęcie wód czwartorzędowych stanowi podstawowe źródło zasilania. Na potrzeby mieszkańców miasta zakład wodociągowy w roku 1913 dostarczył 650 m 3 wody, co dawało średnio około 52 l wody na mieszkańca. W 1908 roku przy ul. Bończyka uruchomiono oczyszczalnię ścieków typu mechanicznego, która w pełni zaspakajała potrzeby mieszkańców. Wodociągi przetrwały kolejne wojny bez większych strat obiektowych. Dzięki zarządowi prowadzącemu dzisiejszą spółkę Wodociągi i Kanalizacje, oba zabytkowe zespoły jeden wpisany do rejestru zabytków woj. opolskiego, drugi objęty gminną ewidencją zabytków prezentują się okazale. Wieża ciśnień została poddana pracom konserwatorskim w latach 90. XX w. Po konserwacji (w latach 2009 ) są także: budynek administracyjny, obudowa studni, pompownia i kuźnia z kominem. Obecnie, rozdzielnia elektryczna najbardziej wysunięta bryła zespołu w kierunku ul. Oleskiej została wydzierżawiona i przekształcona w bar szybkiej obsługi. W zespole Wodociągów i Kanalizacji pracują pasjonaci, którzy zamierzają oprowadzać wycieczki, pokazując cały proces uzdatniania wody. 2

3 Hala pompowni z kuźnią po konserwacji Wieża ciśnień Obudowa studni Zespół Wodociągów Miejskich Wnętrze wieży z wstęgą kamiennych schodów 3

4 Budynki pierwszej elektrowni przy ul. M. Konopnickiej Zespół wodociągów jest pod stałym nadzorem, a ponieważ podstawowa funkcja nie zmieniła się, nie występują żadne zagrożenia. Zespół pierwszej elektrowni Równie prawidłowo utrzymany i użytkowany jest zespół pierwszej elektrowni, otwartej w 1908 roku, obecnie zakładu energetycznego, mieszczący się w narożu ulic M. Konopnickiej i ks. S. Baldego. Zakład wyposażony był w 2 kotły parowe i dwie maszyny parowe, połączone z generatorem. Elektrownia rozbudowana w latach i 1921, działała do 1931 roku, kiedy to głównym dostawcą prądu została elektrownia na terenie cementowni Groszowice. Cały zespół użytkowany jest nadal przez Zakład Energetyczny. Obecnie planowany jest remont elewacji zespołu budynków wraz z ich iluminacją. Szare złoto Opolszczyzna ma bogatą bazę surowcową, od rud żelaza po zasoby margli kredowych, które stały się bazą surowcową produkcji cementu szybko twardniejącego portlandzkiego. Wapno wypalane było na tych terenach już od XVI w. a licznie występujące szybowe piece wapiennicze, rozsiane po województwie, zwane są śląskimi piramidami. W poł. XIX w. na terenie powiatu strzeleckiego pracowało 51 pieców, a na terenie powiatu opolskiego 35. Ze względu na trudność adaptacji pieców szybowych do innych funkcji i brak prac zabezpieczających znikają one z naszego krajobrazu kulturowego szybko i bezpowrotnie. Początki spoiw hydraulicznych to czasy starożytnych Greków, których technologię przejęli Rzymianie. To właśnie im zawdzięczamy nazwę cement. Materiały pucolanowe wydobywano w miejscowości Puccoli w Zatoce Neapolitańskiej i stosowane były do wytwarzania spoiw hydraulicznych. Cement, który obecnie stosujemy to wynik doświadczeń i badań naukowych prowadzonych od II poł. XV w. Przełomowymi były doświadczenia Johna Smeatona przy budowie w 1756 roku latarni morskiej w Eddystone Rock. John Smeaton jako pierwszy użył tej nazwy, chociaż po czterdziestu latach w 1796 roku patent na produkt z prażenia margla otrzymał James Parker. Produkt ten nazwano cementem romańskim. Cement o takich parametrach wytwarzano w cementowni firmy Dupont i Demarle w Boulogne-sur-Mer we Francji od 1840 r. Pierwszą cementownią na terenie Polski, produkującą cement romański od roku 1823, był zakład na osiedlu Kozioł koło Sławkowa. Badania nad technologią cementu prowadzone były przez Vicata, Legera, Raucourt de Charleville. Patent na wytwarzanie cementu portlandzkiego uzyskał w 1824 roku Joseph Aspdin. Jednak za twórcę technologii wytwarzania cementu portlandzkiego uważa się Issaca Charlesa Johnsona. Nowa technologia wytwarzania cementu powoli znajdowała zwolenników i do końca XIX w. wyparła produkcję cementu romańskiego. W 1855 roku rozpoczęła produkcję, założona przez Hermanna Bleibtreu, cementownia Züllchow (obecnie Żelechów, dzielnica Szczecina). Była to prawdopodobnie pierwsza cementownia na terenie Niemiec. Na terenie Polski (w zaborze rosyjskim) pierwszą cementownią była cementownia w Grodźcu koło Będzina. Rozpoczęła ona produkcję w 1857 roku i była, jak podają źródła, trzecią w Europie i piątą cementownią na świecie. W tym samym roku rozpoczęła produkcję opolska cementownia Grundmanna. Cement grodziecki został między innymi zastosowany do budowy kolei warszawsko-wiedeńskiej, warszawsko-bydgoskiej i ząbkowickokatowickiej oraz szeregu mostów. Bogate i płytko położone złoża margla kredowego zachęcały do lokalizacji fabryk, a bliskość węgla z Górnego Śląska zapewniała płynność produkcji. Łatwy dostęp do dróg a także do transportu rzecznego i kolejowego zapewniały także możliwość ekspedycji. Wszystkie opolskie cementownie zlokalizowane były w pobliżu głównych dróg kołowych, kolejowych i wodnych, oraz w obrębie dostępności do złóż. Powierzchniowo zespół budynków cementowni zajmował około 8 ha. Złoża margla kredowego, podstawowego surowca do produkcji, obejmowały setki hektarów. Transport surowca odbywał się przy pomocy kolejki wąskotorowej. W skład podstawowego zespołu technologicznego cementowni wchodziły: suszarnia surowca, kruszarki i młyny surowca, mieszalnia i formiernia brykietów, suszarnia brykietów w piecach koksowych, piece szybowe, młyny cementu, silosy i pakownie cementu, kotłownie, jako obiekty o charakterze podstawowym, oraz budynki zarządu, biura, budynki miesz- 4

5 kalne, laboratoria, warsztaty, składy węgla jako obiekty pomocnicze. Przemysłowcy hamburscy w 1857 roku sfinansowali budowę pierwszej cementowni zlokalizowanej w rejonie obecnej ul. Struga. Została ona wydzierżawiona, a następnie, w 1862 roku, jako Portland-Zementwerke, sprzedana Wilhelmowi Grundmannowi z Katowic do dziś zwana jest cementownią Grundmanna. Friedrich Wilhelm Grundmann był przemysłowcem, dyrektorem zarządu dóbr katowickich posiadłości Huberta Thiele-Wincklera później zarządcą dóbr rodziny Winckler. Dokonał w nich gruntownych przemysłowych przemian, wraz z budowniczym H. M. A. Nottebohnem był autorem koncepcji rozbudowy miejskiej Katowic. Skutecznie zabiegał o nadanie Katowicom praw miejskich, co nastąpiło 11 września 1865 roku. Produkcja cementu w pierwszym roku wyniosła 900 ton, a w ciągu kolejnych ośmiu lat wzrosła do 6500 ton. To właśnie z cementu tej fabryki wyprodukowano kopię marmurowego popiersia bogini Junony z willi Ludovici w Rzymie. Kopia ta została nagrodzona w 1867 roku na Wystawie Powszechnej Wszystkich Narodów w Paryżu za wysoką jakość opolskiego cementu w zupełnie nowym zastosowaniu. Nagrodzone popiersie wróciło do Opola i było ozdobą Parku Zamkowego na Ostrówku. Ani fabryka cementu ani popiersie nie przetrwały. W 1865 roku powstaje nowy zakład produkcji cementu, którego właścicielem był przedsiębiorca opolski Heymann Pringsheim (właściciel opolskiego browaru). Powstał on w miejscu obecnych zakładów Ovita-Nutrica. Po zakładzie pozostała jedynie willa właściciela powstałej przy cementowni betoniarni, później sprzedana cementowni. Panorama miasta z pierwszymi cementowniami Nieistniejące dziś cementownie Grundmanna i Pringsheima Opolski przemysł cementowy, chluba miasta, na widokówkach nieistniejące dziś cementownie Park zamkowy z głową Junony Willa związana historycznie z cementownią Pringsheima Ocalały fragment ogrodzenia willi 5

6 Pusty i niezagospodarowany plac po rozebranej cementowni Groszowice Cementownia Groszowice W latach powstaje w Opolu kolejna cementownia cementownia Groszowice. Fabrykę cementu Groszowice wybudował prywatny opolski przedsiębiorca H. Wartenberger. Trzy lata później, w 1874 roku, ze względu na trudności finansowe cementownia została przejęta przez spółkę akcyjną AG Oberschlesische Portland Zementwerke Groszowitz. Prezesem spółki został Constans von Prondzynski, dzięki któremu fabryka przetrwała trudny czas kryzysu ekonomicznego. Fabryka składa się z czterech zakładów. Najstarszy z nich wypalał ton rocznie (dobowo około 25 ton), II zakład ton. Trzeci zakład wybudowano w 1884 roku. Wypał odbywał się pierwotnie w piecach szachtowych (szybowe o ruchu okresowym), które po roku 1900 zastępowano kolejno piecami Dietscha (szybowe o ruchu ciągłym). W 1906 roku nastąpiła kolejna rozbudowa powstał zakład IV o wydajności 159 ton/dobę, dając łącznie ze wszystkich czterech zakładów produkcję na poziomie 300 ton/dobę. Na przełomie lat nastąpiła zmiana technologii produkcji z metody suchej na mokrą w piecach obrotowych. Komplet urządzeń dostarczyła firma Krupp. Cementownia Groszowice w 1884 roku weszła w skład spółki Schlesiche Aktien Gesellschaft fur Portland Cement Fabrikation zu Groschowitz, a w 1926 roku w skład spółki Schlesiche Portland Zement- Industrie AG. Oppeln. W 1924 roku w skład spółki weszły również wapienniki w Gogolinie i Górażdżach. Cementownia w 1928 roku buduje 2 nowe piece obrotowe o wydajności 200 ton/dobę, a w 1936 roku kolejny piec obrotowy o wydajności 280 ton/dobę z wieżą rekuperacyjną. Po dodaniu wież rekuperacyjnych w istniejących piecach wzrosła wydajność, a jednocześnie zmniejszyło się zużycie węgla. Dzięki modernizacji produkcji uzyskano wydajność 310 ton/dobę. Był to jeden z najnowocześniejszych zakładów środkowo-wschodnich Niemiec. Od 1941 roku cementownia Groszowice weszła w skład koncernu Verenigte Ost Und Mitteldeutche Zement Actiengesellschaft. Po wojnie, od grudnia 1945 roku rusza produkcja na bazie jednego pieca, a pozostała część zakładu jest sukcesywnie odbudowywana do lipca 1946 r.. Wydajność wówczas wzrosła do 600 ton/dobę. Do 1984 roku cementownia Groszowice wyprodukowała ponad tys. ton cementu. W latach 50. XX w., w cementowni Groszowice wprowadzono doświadczalną produkcję tlenku glinu autorstwa prof. Grzymka jako program pilotażowy dla budowy Fabryki Tlenku Glinu w Nowinach koło Kielc. W 1997 roku cementownię przejęły Zakłady Cementowe Górażdże SA i rok później podjęto decyzję o jej zamknięciu i rozbiórce z powodu przestarzałej technologii, wyeksploatowanie złóż i zalania kamieniołomu Bolko. Groszowice posiadały na swoim terenie, do 1968 roku, własną elektrownię o mocy kw, zasilającą inne cementownie. Rozbiórkę cementowni boleśnie przeżyli byli pracownicy zakładu i ich rodziny. Została przeanalizowana możliwość pozostawienia paru najcenniejszych i charakterystycznych obiektów zakładu. Był to czas, w którym nie widziano możliwości czy realnej perspektywy zagospodarowania nieczynnego zakładu lub zmiany jego funkcji. Najprostszą formą była rozbiórka i sprzedaż pustego placu. Jak pokazało życie teren ten od wielu lat nie został zagospodarowany. Oczywiście należy na to spojrzeć też od strony możliwości adaptacyjnych. Są to duże kubaturowo obiekty, budowane w większości ze względu na charakter pracy z żelbetu, dość trudne do zachowania i utworzenia w nich nowej funkcji. Cementownia Odra Cementownia Hafen od 1945 r Odra założona w 1872 roku, wyposażona była w piece szybowe. W roku 1911 powiększyła się o trzy piece obrotowe wydajności 250 ton/dobę. Do II wojny światowej zakład osiągnął roczną produkcję w wysokości 200 tys. ton. Po zniszczeniach wojennych, w 1947 roku zapadła decyzja o odbudowie cementowni. Odra była największą inwestycją przemysłu cementowego w Polsce. W 1951 roku dobudowano dwa piece obrotowe a w rok później dwa kolejne. Od 1962 roku działały Opolskie Zakłady Przemysłu Cementowego, a od 1974 roku Opolski Kombinat Cementowo-Wapienniczy. Szczytowa moc zakładu przypadła na 1975 rok i wynosiła 985 tys. ton. W 1993 roku w ramach prywatyzacji przemysłu cementowego pakiet kontrolny nabyła firma Hansa Miebacha Projektgesellschaft GmbH z Dortmundu. Do 1999 roku nastąpiła kompleksowa modernizacja z energochłonnej mokrej technologii na suchą. Wydajność jednego pieca wzrosła do 1200 ton/dobę. Taki wzrost wydajności pozwolił wyłączyć pozostałe trzy piece obrotowe. Zmniejszone zużycie ciepła, konieczne do wypału, to także obniżenie emisji pyłów i gazów. Zakład stał się przyjazny dla 6

7 Cementownia Odra ostatnia pracująca cementownia środowiska. W ramach modernizacji pobliskiego wysypiska odpadów komunalnych, wybudowano system segregacji, które w części służą jako paliwo alternatywne w procesie wypału. Do 2004 roku jedyna czynna na terenie miasta cementownia Odra otrzymała certyfikaty ISO 9001, ISO Zakład wprowadza nadal unowocześnienia. W ostatnich latach budynki zabytkowe zostały oczyszczone z wieloletnich powłok cementowych. Jest to doskonały przykład zachowania pierwotnej funkcji zakładu poprzez jego planową modernizację. Cementownia Giesla to kolejny wybudowany w Opolu w 1884 roku zakład. Wybudowana przez radnego miejskiego A. Giesla przekształca się w spółkę akcyjną Portland Cement-Fabrik vorm. A. Gisel. Do dziś pozostał niewielki fragment zakładu. Niezwykle urokliwe, zbudowane z czerwonej licówki obiekty stoją w rozwidleniu torowisk na ul. Torowej i ze względu na położenie trudno znaleźć im nową, atrakcyjną funkcję. Pełnią dziś funkcje magazynowe. Zlokalizowane bezpośrednio przy torach hale produkcyjne cementowni Giesla 7

8 Sylwetka cementowni Bolko Budynki biurowe, obecnie mieszkalne cementowni Bolko Wieża ciśnień w zespole cementowni Bolko Charakterystyczny komin i wyremontowane obiekty cementowni Bolko Nowa zabudowa mieszkaniowa na terenie cementowni Bolko. Jeden z dziedzińców wewnętrznych cementowni Bolko Zieleń łagodzi surowy charakter dawnego zakładu produkcyjnego 8

9 Cementownia Bolko W Nowej Wsi Królewskiej w 1901 roku uruchomiono kolejną cementownię Bolko, własność spółki Gogolin-Gorasdzer Kalk und Cement Werke AG. Zakład produkował 1400 ton rocznie. Cementownia Bolko pracowała na technologii suchej i wytwarzała cement klasy 250 i 350. W czasie II wojny światowej w kamieniołomach cementowni pracowali angielscy i amerykańscy jeńcy wojenni. Jedna z hal przystosowana została do produkcji wózków na bomby lotnicze. Cementownia Bolko zakończyła produkcję w 1979 roku. Obecnie cały zakład jest w rękach prywatnych, poza budynkami mieszkalnymi, które są w złym stanie technicznym. Pozostałe budynki są po remontach lub w trakcie remontu. Na skraju założenia, niewidoczna z poziomu głównej ulicy, pojawiła się nowa zabudowa autorstwa opolskich architektów Małgorzaty Adamowicz-Nowackiej i Marka Nowackiego. Jest to zespół niskich budynków mieszkalnych. Surowe w detalu, proste bryły dostosowane do skali obiektów istniejących, doskonale wpisały się w całe założenie dawnej cementowni. Perfekcyjnie prowadzona zieleń to dodatkowy atut. Pozostałe dominanty w postaci komina i wieży ciśnień, przypominają o pierwotnej funkcji. Część wysokich hal czeka na zagospodarowanie, a nowy właściciel ma całe mnóstwo pomysłów. Urok tego miejsca podkreśla wyrobisko pomarglowe wypełnione wodą Odry w czasie powodzi 1997 roku. Zatem nowa zabudowa mieszkaniowa posiada dodatkowy akcent. Urząd Miasta przeprowadził rekultywacje terenu. Nurkowie pocięli i wyciągnęli elementy wyposażenia wyrobiska wraz z olbrzymia koparką. Akwen wodny jest zarybiony i stanowi dla mieszkańców miasta szalenie atrakcyjny teren rekreacyjny. Takie zagospodarowanie nieczynnej cementowi można z powodzeniem nazwać wzorowym i przykładnym. Oczywiście nowa funkcja, jak i remont obiektów istniejących, wymaga nakładów i czasu, ale efekty są doskonałe. Cementownia Piast Kolejna cementownia Piast której współudziałowcami byli Richard Fredlanender i Wilhelm Leonardy, powstała w 1906 roku (dawniej nosiła nazwę Stadt Oppeln) i zlokalizowana jest na terenach przyległych do ul. Armii Krajowej. Cementownia posiadała dwa piece obrotowe firmy Felner-Ziegel i pozostałe wyposażenie technologiczne firmy Krupp. W ramach kolejnej rozbudowy zainstalowano kolejne dwa piece obrotowe. W 1914 roku uruchomiono piec rusztowy firmy Lurgi jedyny taki prototyp na świecie. Niestety nie spełnił on pokładanych nadziei, a jakość cementu odbiegała od zakładanych. Lata to kolejna modernizacja z przebudową pieca i młynów. Po wojnie (w czerwcu 1945 roku) Magazyny cementowni Bolko czekają na nowe życie Dawne wyrobisko cementowni Bolko dziś akwen wodny miasto przejęło zakład całkowicie zdewastowany. Ponowna produkcja rusza w kwietniu 1946 roku. Ze względu na wyczerpanie złoża i wysoką uciążliwość w 1978 roku podjęto decyzję o likwidacji zakładu. Szczytowa moc produkcyjna Piasta w roku 1958 wynosiła 304 tys. ton. Obecnie z całego założenia czytelne są jedynie budynki zarządu i biur, brama wjazdowa i stojący przy samym wiadukcie komin. Pozostałe budynki rozebrano i przebudowano. Taka ilość cementowni skupiona w jednym mieście była niewątpliwie uciążliwa dla mieszkańców. System ochrony środowiska nie działał tak skutecznie, jak obecnie. Elektrofiltry montowane na kominach nie oczyszczały spalin, a miasto codziennie pokryte było pyłem cementowym, unoszącym się przy większych podmuchach wiatru. Cementownie przez wiele lat pracowały i były eksploatowane nadmiernie, bez systemowego planu modernizacji i wprowadzania nowatorskich technologii. Oczywiście pewien zakres prac modernizacyjnych i remontowych był wykonywany, ale jak widać był on nieskuteczny. Taka gospodarka doprowadziła w dłuższym czasie do prostych wniosków. Choć z punktu widzenia mieszkańców likwidacja kolejnych cementowni radykalnie poprawiła skład powietrza. 9

10 Olbrzymi kubaturowo kompleks zabudowy cementowni Silesia Charakterystyczne żelbetowe kolosy Najlepiej zachowany zespół budynków cementowni Wróblin Cementownie Silesia Cementownie Silesia i Wróblin (dawniej Frauendorf) powstały na bazie tego samego projektu. Oddalone są od siebie o dwa kilometry. Pierwsza z nich Silesia powstała w 1906 roku. Wyposażona w trzy piece obrotowe osiągała roczną produkcję na poziomie 52 tys. ton. Ze względu na olbrzymią powojenną dewastację po roku 1945 produkcja nie została wznowiona. Puste i monumentalne hale mimo solidnej konstrukcji ulegają destrukcji w oczekiwaniu na dobrego inwestora. Cementownia Wróblin Cementownia Wróblin powstała w 1908 roku. Jednym z jej właścicieli był przedsiębiorca Ekbert. W 1936 roku cementownia osiąga pułap produkcyjny 105 tys. ton cementu rocznie i wchodzi w skład Oppelner Frauendorfer Portaland Cemant Werke AG. Do ostatnich dni wojny cementownia pracuje na pełnych obrotach. Stopień dewastacji po 1945 roku był tak duży, że nie opłacała się jego odbudowa, a część ocalałych po grabieżach urządzeń zasiliła inne opolskie zakłady cementowe. Wyrwy w elewacjach do dziś przypominają o miejscach gdzie czołgi, ciągnąc na linach trofiejne maszyny, wyjeżdżały z hal. Opustoszały zakład w latach 90. XX w. chwilowo przekształcono w PGR, a później przystosowano budynki dla potrzeb magazynów zbożowych, które do dziś należą do przedsiębiorstwa Młyny Polskie. Z cementu wyprodukowanego w tym właśnie zakładzie wykonano w okresie międzywojennym betonową autostradę łączącą Gliwice ze Zgorzelcem, znaną nam wszystkim, popularną betonówkę. Rozwój kluczowego przemysłu to rozwój przestrzenny i demograficzny miasta. Od początku XIX w. do połowy XX wieku liczba mieszkańców Opola wzrasta trzykrotnie, a zatrudnienie dziesięciokrotnie. W krótkim czasie kompleks kolejnych zakładów produkcji cementu nadał miastu specyficzny charakter, a w panoramie miasta wyrósł las kominów konkurujących z historycznymi dominantami. Opole stało się wielkim ośrodkiem przemysłu cementowego w Europie. Do 1908 roku na terenie Górnego Śląska istniało 11 cementowni, z czego 9 w samym Opolu. Rozwój przemysłu cementowego był czynnikiem miastotwórczym. Zakłady przechodziły szybki proces doskonalenia produkcji, piece szybowe zastąpiono obrotowymi, ulepszono proces przemiału, składowania, ekspedycji i mechanizacji pracy w kamieniołomie. Opolski cement sprzedawany był dla potrzeb Górnośląskiego Okręgu Przemysłowego, ale także dla rejonu Wielkopolski, Prus Zachodnich, Berlina, Austro-Węgier, Rosji, Rumunii, Bułgarii i krajów Ameryki Południowej. Świadectwem jakości opolskiego cementu jest wpisana na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO wrocławska Hala Stulecia (Ludowa) autorstwa Maxa Berga, wybudowana na bazie opolskiego cementu. W Górażdżach powstała spółka Górażdże Cement SA, jeden z największych w Europie producentów cementu. Utrzymanie wszystkich cementowni jest niemożliwe z punktu widzenia ekonomii. Utrzymanie wszystkich zabytkowych cementowni jest równie trudne. Są to wielkie obszarowo zespoły, o dużych kubaturowo obiektach produkcyjnych, szczególnie trudnych do zaadoptowania. Wymagają one wielu 10

11 Willa właściciela cementowni Wróblin pomysłów i zachodu aby znaleźć im ekonomicznie uzasadnioną funkcję, prowadząc w kierunku współistnienia i zachowania maksymalnej ilości oryginału. Likwidując uciążliwy przemysł, miasto nie może zapomnieć, co było podstawą nowego życia miasta, a takim bez wątpienia był rozwój przemysłu cementowego. Najmniej problematyczne jest zagospodarowanie budynków biur, willi dyrektorów lub prezesów zarządzających cementowniami. Jedna z nich, przy ul. Sobieskiego, przekształcona została na mieszkania, kolejna najlepiej zagospodarowana to Willa Park, będąca siedzibą prezesa cementowni Groszowice. Constans von Prondzynski wybudował swoją rezydencję w latach jako zespół rezydencjonalno-parkowy. Rezydencja wyposażona była w telefon, centralne ogrzewanie, prąd elektryczny. W zachowanych wnętrzach został wykonany remont konserwatorski z przystosowaniem do funkcji restauracji z pokojami gościnnymi. Piękny strop drewniany salonu, piece, wystrój architektoniczny, zachowana oryginalna stolarka okienna i drzwiowa są niewątpliwym atutem, tworzącym charakter miejsca. Kompletna forma cementowni to budynki, maszyny i urządzenia, ale także stare wyrobiska. Budynki pozostaną, ale odrębną kwestią jest strata wyposażenia technologicznego, unikalnych maszyn i urządzeń, które przy okazji likwidacji zakładu wywożono na złom. Każdy taki element to historia rozwoju myśli inżynierskiej i nasze wspólne dziedzictwo przemysłowe. Od wielu lat pasjonaci cementowni zbierają dane techniczne, mapy, widokówki. Od paru lat prowadzone są też rozmowy na temat utworzenia muzeum cementu i ochrony choćby minimalnej ilości maszyn i urządzeń. I ostatnia część zespołu urbanistycznego cementowni wyrobiska. Większość z nich to Willa prezesa spółki Constansa von Prondzynskiego akweny wodne, nad którymi opolanie z przyjemnością spędzają wolny czas. Koloryt wody z dnem z naturalnego białego kamienia jest nieprawdopodobny i zbiornik bardziej przypomina kolorem lagunę, niż jezioro. Dla tego pokolenia opolan, którzy nie pamiętają cementowni pozostaje historyczna nazwa Kamionka. Krystyna Piecuch Fotografie: autor, E. Hardt, P. Pomykalski Bibliografia: L. Zachuta, Historia przemysłu cementowego w Polsce , Polski Cement, Kraków 2004; Stanisław Altman, Wyrób cementu portlandzkiego, Warszawa 1937; Archiwum KOBiDZ; Archiwum OWKZ Opole; Opole monografia miasta, praca zbiorowa, 1975 Instytut Ślaski; Studium Historyczno-Urbanistyczne miasta Opola, praca zbiorowa, PKZ Wrocław Kamionka raj dla mieszkańców miasta 11

NIERUCHOMOŚĆ SPÓŁKI COMBIS W WOLI RZĘDZIŃSKIEJ

NIERUCHOMOŚĆ SPÓŁKI COMBIS W WOLI RZĘDZIŃSKIEJ NIERUCHOMOŚĆ SPÓŁKI COMBIS W WOLI RZĘDZIŃSKIEJ Lokalizacja: Wola Rzędzińska 487c, gm. Tarnów około 12km od centrum Tarnowa; 2,5km od drogi krajowej Tarnów Rzeszów drogą powiatową Ładna Wola Rzędzińska

Bardziej szczegółowo

WSTĘP DO REWITALIZACJI OBSZAROWEJ CENTRUM ŁODZI

WSTĘP DO REWITALIZACJI OBSZAROWEJ CENTRUM ŁODZI PROGRAM WSTĘP DO REWITALIZACJI OBSZAROWEJ CENTRUM ŁODZI PROGRAM REMONTOWY DLA NIERUCHOMOŚCI GMINNYCH ZLOKALIZOWANYCH W STREFIE WIELKOMIEJSKIEJ ŁODZI NA LATA 2011-2014 OBSZAR DZIAŁANIA Programem objęty

Bardziej szczegółowo

Ekoinnowacyjne Katowice

Ekoinnowacyjne Katowice Ekoinnowacyjne Katowice Ekoinnowacje w Polsce Stan obecny. Bariery rozwoju. Możliwości wsparcia Katowice, 08.12.2016 r. Plan prezentacji 1. Wstęp 2. Ekoinnowacje w Katowicach podmioty zewnętrzne 3. Ekoinnowacje

Bardziej szczegółowo

Przebudowa stacji uzdatniania wody na działkach nr 208/3 i 183 przy ul. Zamkowej w miejscowości Kruszwica

Przebudowa stacji uzdatniania wody na działkach nr 208/3 i 183 przy ul. Zamkowej w miejscowości Kruszwica Przebudowa stacji uzdatniania wody na działkach nr 208/3 i 183 przy ul. Zamkowej w miejscowości Kruszwica 1 Historia Wodociągów w Kruszwicy Wodociągi w Kruszwicy zbudowane zostały w 1935 r. Miasto liczyło

Bardziej szczegółowo

Rewitalizacja terenów w rejonie byłych Zakładów Naprawczych Taboru Kolejowego w Lubaniu

Rewitalizacja terenów w rejonie byłych Zakładów Naprawczych Taboru Kolejowego w Lubaniu Ogólnopolski konkurs dla studentów i młodych pracowników nauki na prace naukowo-badawcze dotyczące rewitalizacji terenów zdegradowanych Rewitalizacja terenów w rejonie byłych Zakładów Naprawczych Taboru

Bardziej szczegółowo

Początki MABUDO Sp. z o.o. sięgają dnia 10 kwietnia 1989 roku, kiedy to jako Wytwórnia Materiałów Budowlanych MABUDO z siedzibą w Suchoczasach 24,

Początki MABUDO Sp. z o.o. sięgają dnia 10 kwietnia 1989 roku, kiedy to jako Wytwórnia Materiałów Budowlanych MABUDO z siedzibą w Suchoczasach 24, Początki MABUDO Sp. z o.o. sięgają dnia 10 kwietnia 1989 roku, kiedy to jako Wytwórnia Materiałów Budowlanych MABUDO z siedzibą w Suchoczasach 24, koło Zduńskiej Woli rozpoczęła swoją działalność. Firma

Bardziej szczegółowo

O F E R T A S P R Z E D A Ż Y Pałac do remontu

O F E R T A S P R Z E D A Ż Y Pałac do remontu O F E R T A S P R Z E D A Ż Y Pałac do remontu Zespół pałacowo parkowy w Dąbrówce Wielkopolskiej, gm. Zbąszynek woj. lubuskie Neorenesansowy pałac hrabiów Schwarzenau i park krajobrazowy w zespole pałacowym,

Bardziej szczegółowo

Przemysł cementowy w Polsce

Przemysł cementowy w Polsce Przemysł cementowy w Polsce Przemysł cementowy w Polsce, pod względem wielkości produkcji znajduje się na siódmym miejscu wśród europejskich producentów cementu. Głęboka modernizacja techniczna, jaka miała

Bardziej szczegółowo

Zespół budynków użytkowych (produkcyjno-magazynowych) Sudwa

Zespół budynków użytkowych (produkcyjno-magazynowych) Sudwa Zespół budynków użytkowych (produkcyjno-magazynowych) Sudwa Cena 8 mln PLN Przedmiotem sprzedaży są dwie nieruchomości gruntowe położone w miejscowości Sudwa, w gminie Olsztynek, obejmujące działki gruntu

Bardziej szczegółowo

(1) Gmina Środa Śląska (2) Gmina Miękinia Powiat. Średzki. Dolnośląskie. Powierzchnia Powierzchnia całkowita [ha] 498,2388 ha.

(1) Gmina Środa Śląska (2) Gmina Miękinia Powiat. Średzki. Dolnośląskie. Powierzchnia Powierzchnia całkowita [ha] 498,2388 ha. Położenie azwa lokalizacji Legnicka Specjalna strefa Ekonomiczna S.A. Środa Śląska (1) Miękinia (2) Obręb: (1) Komorniki, Święte, Juszczyn (2) - Kadłub, Źródła Miasto / Gmina (1) Gmina Środa Śląska (2)

Bardziej szczegółowo

ELEKTROWNIA STALOWA WOLA S.A. GRUPA TAURON A ŚWIADOMOŚĆ EKOLOGICZNA SPOŁECZEŃSTWA POŁĄCZONA Z DZIAŁANIAMI W ELEKTROWNI. wczoraj dziś jutro

ELEKTROWNIA STALOWA WOLA S.A. GRUPA TAURON A ŚWIADOMOŚĆ EKOLOGICZNA SPOŁECZEŃSTWA POŁĄCZONA Z DZIAŁANIAMI W ELEKTROWNI. wczoraj dziś jutro ELEKTROWNIA STALOWA WOLA S.A. GRUPA TAURON A ŚWIADOMOŚĆ EKOLOGICZNA SPOŁECZEŃSTWA POŁĄCZONA Z DZIAŁANIAMI W ELEKTROWNI wczoraj dziś jutro Opracowanie Halina Wicik Grudzień 2008 luty 1937 r.- Decyzja o

Bardziej szczegółowo

4. INWENTARYZACJA OBIEKTÓW HISTORYCZNYCH I KULTUROWYCH GMINY KOLONOWSKIE

4. INWENTARYZACJA OBIEKTÓW HISTORYCZNYCH I KULTUROWYCH GMINY KOLONOWSKIE 4. INWENTARYZACJA OBIEKTÓW HISTORYCZNYCH I KULTUROWYCH GMINY KOLONOWSKIE W skład gminy wchodzą miasto Kolonowskie osiedle Fosowskie i 3 sołectwa: Spórok, Staniszcze Małe, Staniszcze Wielkie 4.1. OGÓLNA

Bardziej szczegółowo

MAGAZYN KONCEPCJI. Maszynownia Biznesu. 10539 m 2 DANE O NIERUCHOMOŚCI: OPIS ISTNIEJĄCYCH ZABUDOWAŃ

MAGAZYN KONCEPCJI. Maszynownia Biznesu. 10539 m 2 DANE O NIERUCHOMOŚCI: OPIS ISTNIEJĄCYCH ZABUDOWAŃ 1 MAGAZYN KONCEPCJI Teren inwestycyjny nr 1. Kompleks produkcyjno-biurowy DANE O NIERUCHOMOŚCI: WROCŁAW, UL. FABRYCZNA 14 F obszar Wrocławskiego Parku Przemysłowego 10539 m 2 Księga wieczysta oraz numer

Bardziej szczegółowo

Po odrodzeniu w II RP panowała niezwykle trudna sytuacja gospodarcza. I wojna światowa i walki o granice przyniosły ogromne zniszczenia w kraju.

Po odrodzeniu w II RP panowała niezwykle trudna sytuacja gospodarcza. I wojna światowa i walki o granice przyniosły ogromne zniszczenia w kraju. Po odrodzeniu w II RP panowała niezwykle trudna sytuacja gospodarcza. I wojna światowa i walki o granice przyniosły ogromne zniszczenia w kraju. Ponadto poziom rozwoju w Polsce nie był równy. W zaborze

Bardziej szczegółowo

Wzgórze Zamkowe w Sztumie - obiekty zabytkowe do zagospodarowania

Wzgórze Zamkowe w Sztumie - obiekty zabytkowe do zagospodarowania www.sztum.pl Dla inwestora Oferta inwestycyjna Wzgórze Zamkowe w Sztumie - obiekty zabytkowe do zagospodarowania 17.06.2016 Wzgórze Zamkowe w Sztumie - obiekty zabytkowe do zagospodarowania WZGÓRZE ZAMKOWE

Bardziej szczegółowo

Jak odczarować hutę? Czyli poszukiwanie sposobu na rewitalizację terenu pohutniczego

Jak odczarować hutę? Czyli poszukiwanie sposobu na rewitalizację terenu pohutniczego Ogólnopolski konkurs dla studentów i młodych pracowników nauki na prace naukowo-badawcze dotyczące rewitalizacji terenów zdegradowanych Jak odczarować hutę? Czyli poszukiwanie sposobu na rewitalizację

Bardziej szczegółowo

Projekt budowlany rozbiórki pustostan po oficynie mieszkalnej

Projekt budowlany rozbiórki pustostan po oficynie mieszkalnej Pracownia Projektowa mgr inż. arch. Zdzisław Bałabaoski ul. Solankowa 66/4, Inowrocław tel. 793 05 03 45; 793 07 11 29 fax 052 357 01 03 e-mail : balabanski@architekci.pl Egz. nr Projekt budowlany rozbiórki

Bardziej szczegółowo

Zastosowanie odnawialnych źródeł energii w Górnośląskim Przedsiębiorstwie Wodociągów S.A. 26 listopada 2014

Zastosowanie odnawialnych źródeł energii w Górnośląskim Przedsiębiorstwie Wodociągów S.A. 26 listopada 2014 Zastosowanie odnawialnych źródeł energii w Górnośląskim Przedsiębiorstwie Wodociągów S.A. 26 listopada 2014 Górnośląskie Przedsiębiorstwo Wodociągów S.A. jest największym w kraju i jednym z większych w

Bardziej szczegółowo

LISTA DANYCH DOTYCZĄCYCH TERENU. Położenie Nazwa lokalizacji Karłowice, działka nr 373/2 km 2

LISTA DANYCH DOTYCZĄCYCH TERENU. Położenie Nazwa lokalizacji Karłowice, działka nr 373/2 km 2 LISTA DANYCH DOTYCZĄCYCH TERENU Położenie Nazwa lokalizacji Karłowice, działka nr 373/2 km 2 Miasto / Gmina Popielów Powiat opolski Województwo opolskie Powierzchnia nieruchomości Maksymalna dostępna powierzchnia

Bardziej szczegółowo

Hala produkcyjna w Namysłowie do sprzedania

Hala produkcyjna w Namysłowie do sprzedania Hala produkcyjna w Namysłowie do sprzedania Charakter: produkcyjny Powierzchnia hali: 1.282,38 m 2 Media: prąd, siła, woda, kanalizacja, gaz, telefon, Internet Powierzchnia działki: 7.835 m2 Lokalizacja:

Bardziej szczegółowo

Kompleks budynków produkcyjno-magazynowo-biurowych Jaworowa ul. Drukarska 2 gm. Raszyn

Kompleks budynków produkcyjno-magazynowo-biurowych Jaworowa ul. Drukarska 2 gm. Raszyn Kompleks budynków produkcyjno-magazynowo-biurowych Jaworowa ul. Drukarska 2 gm. Raszyn Przedmiot oferty: Obiekt to kompleks połączonych ze sobą budynków, tworzących jedną zorganizowaną całość. Budynek

Bardziej szczegółowo

Przeznaczenie: Aktywizacja gospodarcza

Przeznaczenie: Aktywizacja gospodarcza OFERTA SPRZEDAŻY NIERUCHOMOŚCI Grunt (nieznacznie zabudowany) Przeznaczenie: Aktywizacja gospodarcza (TEREN DOTYCHCZASOWEJ BAZY PKS W NOWYM TOMYŚLU) Nowy Tomyśl ul. Targowa 7 przy nowej obwodnicy Powierzchnia:

Bardziej szczegółowo

STUDIUM UWARUNKOWAŃ I KIERUNKÓW ZAGOSPODAROWANIA PRZESTRZENNEGO GMINY PŁUśNICA

STUDIUM UWARUNKOWAŃ I KIERUNKÓW ZAGOSPODAROWANIA PRZESTRZENNEGO GMINY PŁUśNICA SPIS TREŚCI Wstęp.. 8 I UWARUNKOWANIA PONADLOKALNE 9 1 UWARUNKOWANIA LOKALIZACYJNE GMINY. 9 1.1 Cechy położenia gminy 9 1.2 Regionalne uwarunkowania przyrodnicze 10 1.3 Historyczne przekształcenia na terenie

Bardziej szczegółowo

Prezentacja projektu: Logistyka Bytom. GC Investment, Katowice, 2014

Prezentacja projektu: Logistyka Bytom. GC Investment, Katowice, 2014 Prezentacja projektu: Logistyka Bytom GC Investment, Katowice, 2014 1 Lokalizacja: Górny Śląsk Powierzchnia: 1 218 km 2 Liczba ludności: 1 978,6 tys. Najatrakcyjniejszy subregion w Polsce - wg. raportu

Bardziej szczegółowo

Dwie studnie Zawada nr 2 i 4 o głębokości 180 metrów dawało początkowy samowypływ z czasem wyposażono w pompy typu Mamut.

Dwie studnie Zawada nr 2 i 4 o głębokości 180 metrów dawało początkowy samowypływ z czasem wyposażono w pompy typu Mamut. Historia ujęcia wodnego w Zawadzie Karchowicach Zabytkowa Stacja Wodociągowa Zawada w Karchowicach przy ul. Bytomskiej 6, to kompleks wodociągowy udostępniony do zwiedzania, który od 19 października 2006

Bardziej szczegółowo

GRABÓWKO KWIDZYN Kwidzyn GRABÓWKO 10 75/1. prywatna. mieszkalna. Listopad Bernard Jesionowski

GRABÓWKO KWIDZYN Kwidzyn GRABÓWKO 10 75/1. prywatna. mieszkalna. Listopad Bernard Jesionowski GEZ KARTA ADRESOWA ZABYTKU NIERUCHOMEGO 72/469 1. OBIEKT Budynek mieszkalny 5. MIEJSCOWOŚĆ 2. OBECNA FUNKCJA Mieszkalna 3. MATERIAŁ Murowany, tynkowany, blacha 4. DATOWANIE Około 1900 6. GMINA KWIDZYN

Bardziej szczegółowo

Nowa funkcja w starych murach rewitalizacja terenów fortecznych jako szansa na rozwój i promocję regionu (na wybranych przykładach)

Nowa funkcja w starych murach rewitalizacja terenów fortecznych jako szansa na rozwój i promocję regionu (na wybranych przykładach) Nowa funkcja w starych murach rewitalizacja terenów fortecznych jako szansa na rozwój i promocję regionu (na wybranych przykładach) Ewa Wojtoń Instytut Dziedzictwa Europejskiego, Międzynarodowe Centrum

Bardziej szczegółowo

ul. Puławska 182 02-670 Warszawa

ul. Puławska 182 02-670 Warszawa ul. Puławska 182 02-670 Warszawa Przedmiot sprzedaży: Nieruchomość zabudowana opisana jako działka Nr 7/247 KW BY1B/00063606/4. Lokalizacja: CIECH Nieruchomości SA ul. Wojska Polskiego 65 w Bydgoszczy

Bardziej szczegółowo

DZIENNIK URZĘDOWY. Kielce, dnia 29 marca 2012 r. Poz. 1004 UCHWAŁA NR XIII/ 119 /11 RADY GMINY W PAWŁOWIE. z dnia 28 grudnia 2011 r.

DZIENNIK URZĘDOWY. Kielce, dnia 29 marca 2012 r. Poz. 1004 UCHWAŁA NR XIII/ 119 /11 RADY GMINY W PAWŁOWIE. z dnia 28 grudnia 2011 r. DZIENNIK URZĘDOWY WOJEWÓDZTWA ŚWIĘTOKRZYSKIEGO Kielce, dnia 29 marca 2012 r. UCHWAŁA NR XIII/ 119 /11 RADY GMINY W PAWŁOWIE z dnia 28 grudnia 2011 r. w sprawie uchwalenia Wieloletniego Programu Gospodarowania

Bardziej szczegółowo

LEWIN BRZESKI, Sikorskiego Prezentacja nieruchomości z przeznaczeniem na działalność gospodarczą

LEWIN BRZESKI, Sikorskiego Prezentacja nieruchomości z przeznaczeniem na działalność gospodarczą Szanowni Państwo, LEWIN BRZESKI, Sikorskiego Prezentacja nieruchomości z przeznaczeniem na działalność gospodarczą Przedstawiamy prezentację nieruchomości składającej się zespołu nowoczesnych budynków

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR IV/30/2015 RADY MIEJSKIEJ W KRAPKOWICACH. z dnia 22 stycznia 2015 r.

UCHWAŁA NR IV/30/2015 RADY MIEJSKIEJ W KRAPKOWICACH. z dnia 22 stycznia 2015 r. UCHWAŁA NR IV/30/2015 RADY MIEJSKIEJ W KRAPKOWICACH z dnia 22 stycznia 2015 r. w sprawie wieloletniego planu rozwoju i modernizacji urządzeń wodociągowych oraz urządzeń kanalizacyjnych na lata 2015-2017

Bardziej szczegółowo

POWIAT STARGARDZKI. tel./fax. + 48 91 48-04-800/48-04-801 www.powiatstargardzki.eu e-mail: starostwo@powiatstargardzki.pl

POWIAT STARGARDZKI. tel./fax. + 48 91 48-04-800/48-04-801 www.powiatstargardzki.eu e-mail: starostwo@powiatstargardzki.pl POWIAT STARGARDZKI Starostwo Powiatowe w Stargardzie Szczecińskim ul. Skarbowa 1, 73-110 Stargard Szczeciński tel./fax. + 48 91 48-04-800/48-04-801 www.powiatstargardzki.eu e-mail: starostwo@powiatstargardzki.pl

Bardziej szczegółowo

2. Przedsięwzięcia racjonalizujące zużycie wody oraz wprowadzanie ścieków.

2. Przedsięwzięcia racjonalizujące zużycie wody oraz wprowadzanie ścieków. WIELOLETNI PLAN ROZWOJU I MODERNIZACJI URZĄDZEŃ WODOCIĄGOWYCH I KANALIZACYJNYCH PRZEDSIĘBIORSTWA USŁUG KOMUNALNYCH SPÓŁKA Z O.O. W GRYFINIE NA LATA 2010 2014 Załącznik do uchwały nr LIII/571/10 WIELOLETNI

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA Nr XVII/150/08 w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla dz. nr 27/2 AM-33 przy ul.

UCHWAŁA Nr XVII/150/08 w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla dz. nr 27/2 AM-33 przy ul. UCHWAŁA Nr XVII/150/08 w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla dz. nr 27/2 AM-33 przy ul. Szkolnej w Oławie UCHWAŁA Nr XVII/150/08 w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego

Bardziej szczegółowo

Wrocław, Kiełczowska/Mirkowska

Wrocław, Kiełczowska/Mirkowska Wrocław, Kiełczowska/Mirkowska PREZENTACJA NIERUCHOMOŚCI PRZEZNACZONEJ POD ZABUDOWĘ USŁUGOWĄ MIASTO WROCŁAW Wrocław miasto na prawach powiatu w południowo-zachodniej Polsce, siedziba władz województwa

Bardziej szczegółowo

LISTA DANYCH DOTYCZĄCYCH TERENU. Położenie Nazwa lokalizacji Stare Siołkowice działki nr 1139, 1161, 1162 km 7

LISTA DANYCH DOTYCZĄCYCH TERENU. Położenie Nazwa lokalizacji Stare Siołkowice działki nr 1139, 1161, 1162 km 7 LISTA DANYCH DOTYCZĄCYCH TERENU Położenie Nazwa lokalizacji Stare Siołkowice działki nr 1139, 1161, 1162 km 7 Miasto / Gmina Popielów Powiat opolski Województwo opolskie Powierzchnia nieruchomości Maksymalna

Bardziej szczegółowo

Adres ogólny poczty elektronicznej: sekretaria@boguszow-gorce.pl strona gminy: www.boguszow-gorce.pl

Adres ogólny poczty elektronicznej: sekretaria@boguszow-gorce.pl strona gminy: www.boguszow-gorce.pl 1.Nazwa Urzędu, województwa, obszar, liczba mieszkańców Urząd Miejski w Boguszowie Gorcach Pl. Odrodzenia 1 58 370 Boguszów Gorce Województwo dolnośląskie Powierzchnia gminy: 27km² Liczba mieszkańców:

Bardziej szczegółowo

Prezentacja inwestycji Grupy OKAM Capital

Prezentacja inwestycji Grupy OKAM Capital Prezentacja inwestycji Grupy OKAM Capital Historia firmy OKAM na polskim rynku mieszkaniowym działa od 5 lat. Założycielami firmy są Eran Ilan oraz Arie Koren, który jako Dyrektor Generalny był zaangażowany

Bardziej szczegółowo

ZAGADKI WARSZAWSKIE. IKz6g123. mgr inż. Stanisław Żurawski ZDS WIL PW

ZAGADKI WARSZAWSKIE. IKz6g123. mgr inż. Stanisław Żurawski ZDS WIL PW IKz6g123 ZDS WIL PW mgr inż. Stanisław Żurawski Zagadka IKz6g123 ULICA LICZY SOBIE OKOŁO 240 LAT A JEJ NAZWA O POŁOWĘ MNIEJ. JEST ULICĄ W MIARĘ DŁUGĄ. ZABUDOWA KIEDYŚ I OBECNIE BARDZO RÓŻNORODNA, OD ZWARTYCH

Bardziej szczegółowo

Wrocław, dnia 20 lipca 2016 r. Poz UCHWAŁA NR XXIX/200/16 RADY MIEJSKIEJ W GŁOGOWIE. z dnia 6 lipca 2016 r.

Wrocław, dnia 20 lipca 2016 r. Poz UCHWAŁA NR XXIX/200/16 RADY MIEJSKIEJ W GŁOGOWIE. z dnia 6 lipca 2016 r. DZIENNIK URZĘDOWY WOJEWÓDZTWA DOLNOŚLĄSKIEGO Wrocław, dnia 20 lipca 2016 r. Poz. 3665 UCHWAŁA NR XXIX/200/16 RADY MIEJSKIEJ W GŁOGOWIE z dnia 6 lipca 2016 r. w sprawie zmiany miejscowego planu zagospodarowania

Bardziej szczegółowo

Opis nieruchomości Lublin ul. Garbarska 16a, 18, 20. Lokalizacja i otoczenie

Opis nieruchomości Lublin ul. Garbarska 16a, 18, 20. Lokalizacja i otoczenie Opis nieruchomości Lublin ul. Garbarska 16a, 18, 20 Lokalizacja i otoczenie Lokalizacja Przedmiotowa nieruchomość położona jest w południowo wschodniej części Lublina w narożniku ulic Garbarskiej i Drogi

Bardziej szczegółowo

Ozimek 13 stycznia 2010. Przybysze w historii. Huta Malapane w Ozimku od połowy XIX do połowy XX wieku

Ozimek 13 stycznia 2010. Przybysze w historii. Huta Malapane w Ozimku od połowy XIX do połowy XX wieku Serdecznie witamy Ozimek 13 stycznia 2010 Przybysze w historii. Huta Malapane w Ozimku od połowy XIX do połowy XX wieku Hrabia von Reden Johann Georg Rehdanz John Baildon Johann Wedding John Wilkinson

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR... RADY MIEJSKIEJ W OPALENICY. z dnia 28 sierpnia 2015 r. w sprawie planu rozwoju i modernizacji urządzeń wodociągowych i urządzeń

UCHWAŁA NR... RADY MIEJSKIEJ W OPALENICY. z dnia 28 sierpnia 2015 r. w sprawie planu rozwoju i modernizacji urządzeń wodociągowych i urządzeń UCHWAŁA NR... RADY MIEJSKIEJ W OPALENICY z dnia 28 sierpnia 2015 r. w sprawie planu rozwoju i modernizacji urządzeń wodociągowych i urządzeń kanalizacyjnych będących w posiadaniu Przedsiębiorstwa Gospodarki

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR... RADY MIEJSKIEJ W KRAPKOWICACH. z dnia... 2015 r.

UCHWAŁA NR... RADY MIEJSKIEJ W KRAPKOWICACH. z dnia... 2015 r. Projekt z dnia 15 stycznia 2015 r. Zatwierdzony przez... UCHWAŁA NR... RADY MIEJSKIEJ W KRAPKOWICACH z dnia... 2015 r. w sprawie wieloletniego planu rozwoju i modernizacji urządzeń wodociągowych oraz urządzeń

Bardziej szczegółowo

Renowacja poprzemysłowej strefy NOWE GLIWICE Phare SSG 2003

Renowacja poprzemysłowej strefy NOWE GLIWICE Phare SSG 2003 Renowacja poprzemysłowej strefy NOWE GLIWICE Phare SSG 2003 INFRASTRUKTURA Skrzyżowanie autostrad A1 (północ południe) i A4 (wschód-zachód) Drogowa Trasa Średnicowa Międzynarodowe Lotnisko Pyrzowice w

Bardziej szczegółowo

Stan techniczny polskich szkół Raport z badań przeprowadzonych w ramach Akcji Ekoszkoła

Stan techniczny polskich szkół Raport z badań przeprowadzonych w ramach Akcji Ekoszkoła 16 października 2012 Stan techniczny polskich szkół Raport z badań przeprowadzonych w ramach Akcji Ekoszkoła Knauf Insulation KNAUF INSULATION OSZCZĘDNOŚĆ ENERGII 1.1 MILIARDA 5,000 PRACOWNIKÓW Knauf Insulation

Bardziej szczegółowo

Rewitalizacja terenów stoczniowych w Gdyni projekt Bałtycki Port Nowych Technologii

Rewitalizacja terenów stoczniowych w Gdyni projekt Bałtycki Port Nowych Technologii Rewitalizacja terenów stoczniowych w Gdyni projekt Bałtycki Port Nowych Technologii BPNT założenia projektu Bałtycki Port Nowych Technologii innowacyjny projekt biznesowy Pomorskiej Specjalnej Strefy Ekonomicznej

Bardziej szczegółowo

GOSPODAROWANIA MIESZKANIOWYM ZASOBEM GMINY USTRONIE MORSKIE

GOSPODAROWANIA MIESZKANIOWYM ZASOBEM GMINY USTRONIE MORSKIE Załącznik do uchwały Nr XVI/04/2004 Rady Gminy w Ustroniu Morskim z dnia 7 marca 2004 r. P R O G R A M GOSPODAROWANIA MIESZKANIOWYM ZASOBEM GMINY USTRONIE MORSKIE NA LATA 2004 2008 2 PROGRAM GOSPODAROWANIA

Bardziej szczegółowo

Zarząd Morskiego Portu Gdynia S.A Gdynia, ul. Rotterdamska 9

Zarząd Morskiego Portu Gdynia S.A Gdynia, ul. Rotterdamska 9 Zarząd Morskiego Portu Gdynia S.A. 81-337 Gdynia, ul. Rotterdamska 9 WIELOLETNI PLAN ROZWOJU I MODERNIZACJI INFRASTRUKTURY WODNO KANALIZACYJNEJ NA LATA 2012 2014 Gdynia, październik 2011 r. 1 I. Planowany

Bardziej szczegółowo

Termomodernizacja wraz z zarządzaniem energią w obiektach zabytkowych Muzeum Łazienki Królewskie w Warszawie

Termomodernizacja wraz z zarządzaniem energią w obiektach zabytkowych Muzeum Łazienki Królewskie w Warszawie Termomodernizacja wraz z zarządzaniem energią w obiektach zabytkowych w Warszawie INWESTYCJA REALIZOWANA Z DOTACJI UDZIELONEJ PRZEZ NARODOWY FUNDUSZ OCHRONY ŚRODOWISKA I GOSPODARKI WODNEJ w ramach I konkursu

Bardziej szczegółowo

Nowy Targ, styczeń Czesław Ślimak Barbara Okularczyk

Nowy Targ, styczeń Czesław Ślimak Barbara Okularczyk Nowy Targ, styczeń 2015 Czesław Ślimak Barbara Okularczyk Projekt geotermalny na Podhalu był pierwszym tego typu w Polsce. Początkowo realizowany jako projekt naukowy, szybko przekształcił się w zadanie

Bardziej szczegółowo

Dom na zielonej Starej Ochocie

Dom na zielonej Starej Ochocie Dom na zielonej Starej Ochocie Reprezentacyjne 315 m2: lokalizacja doskonała na biuro Była to niezwykła sesja zdjęciowa dzięki słońcu, zieleni, spokojowi i urodzie budynku oraz okolicy. Stara Ochota -

Bardziej szczegółowo

Mariensztat rys historyczno varsavianistyczny

Mariensztat rys historyczno varsavianistyczny Mariensztat ryshistoryczno varsavianistyczny 1. PoczątkiMariensztatu Historiapewnejdrogi HistoriaMariensztatu,tohistoriadrogi,którajużodśredniowieczałączyłaKrakowskie Przedmieście z Wisłą. Biegła ona wąwozem

Bardziej szczegółowo

System wodociągowy w Sopocie. Rys historyczny miasta Sopotu. Budowa wodociągów i ujęć wody w Sopocie

System wodociągowy w Sopocie. Rys historyczny miasta Sopotu. Budowa wodociągów i ujęć wody w Sopocie System wodociągowy w Sopocie Rys historyczny miasta Sopotu Pierwszy zapis o wsi Sopot pochodzi z czasów, gdy w 1283 roku książę Mściwój II, rekompensując Cystersom Oliwskim krzywdy doznane od Krzyżaków,

Bardziej szczegółowo

Park Inwestycyjny i PSSE w Sztumie przemysł i usługi

Park Inwestycyjny i PSSE w Sztumie przemysł i usługi www.sztum.pl Dla inwestora Oferta inwestycyjna Park Inwestycyjny i PSSE w Sztumie przemysł i usługi 17.06.2016 Park Inwestycyjny i PSSE w Sztumie przemysł i usługi PARK INWESTYCYJNY W SZTUMIE Park Przemysłowy

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR XLVI/313/2014 RADY MIEJSKIEJ W GRODZISKU WIELKOPOLSKIM. z dnia 28 sierpnia 2014 r.

UCHWAŁA NR XLVI/313/2014 RADY MIEJSKIEJ W GRODZISKU WIELKOPOLSKIM. z dnia 28 sierpnia 2014 r. UCHWAŁA NR XLVI/313/2014 RADY MIEJSKIEJ W GRODZISKU WIELKOPOLSKIM z dnia 28 sierpnia 2014 r. w sprawie zmiany studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy Grodzisk Wielkopolski

Bardziej szczegółowo

Jaworzno Elektryków. Opis nieruchomości:

Jaworzno Elektryków. Opis nieruchomości: Opis nieruchomości: Jaworzno Elektryków Strona 1 1) O Jaworznie Jaworzno jest miastem położonym we wschodniej części województwa śląskiego, na pograniczu regionów Górnego Śląska i Małopolski. miasta. Obecnie

Bardziej szczegółowo

OFERTA INWESTYCYJNA NR 7/2014/2015

OFERTA INWESTYCYJNA NR 7/2014/2015 KSSE- Podstrefa Tyska OFERTA INWESTYCYJNA NR 7/2014/2015 NAJEM/DZIERŻAWA POMIESZCZEŃ PRZEZNACZONYCH NA BIURA PRZEDMIOT OFERTY JEST: - najem/dzierżawa pomieszczeń przeznaczonych i przystosowanych na biura,

Bardziej szczegółowo

LIPNIK TERENY OBSŁUGI KOMUNIKACYJNEJ NIERUCHOMOŚĆ NIEZABUDOWANA położona przy węźle drogowym Lipnik

LIPNIK TERENY OBSŁUGI KOMUNIKACYJNEJ NIERUCHOMOŚĆ NIEZABUDOWANA położona przy węźle drogowym Lipnik Invest-Euro Sp. z o.o., 71-425 Szczecin, ul. Lutniana 38/70, tel. +48 91 424 79 70, fax +48 91 424 79 71, NIP 955-16-57-634, REGON 810980218 Sąd Rejonowy w Szczecinie, XVII Wydział Gospodarczy Krajowego

Bardziej szczegółowo

1. Stan istniejący. Rys. nr 1 - agregat firmy VIESSMAN typ FG 114

1. Stan istniejący. Rys. nr 1 - agregat firmy VIESSMAN typ FG 114 1. Stan istniejący. Obecnie na terenie Oczyszczalni ścieków w Żywcu pracują dwa agregaty prądotwórcze tj. agregat firmy VIESSMAN typ FG 114 o mocy znamionowej 114 kw energii elektrycznej i 186 kw energii

Bardziej szczegółowo

II ETAP REALIZACJI - 4 domy w zabudowie bliźniaczej w latach

II ETAP REALIZACJI - 4 domy w zabudowie bliźniaczej w latach OFERTA SPRZEDAŻY CZTERECH BUDYNKÓW MIESZKALNYCH JEDNORODZINNYCH W ZABUDOWIE BLIŹNIACZEJ przy ul. Macieja Rataja w Sulejówku. www.domynarataja.pl I ETAP REALIZACJI - 4 domy w zabudowie bliźniaczej w latach

Bardziej szczegółowo

Fundusze Europejskie dla rozwoju regionu łódzkiego

Fundusze Europejskie dla rozwoju regionu łódzkiego PROJEKT PN.: OŻYWIENIE SPOŁECZNO-GOSPODARCZE W PÓŁNOCNO-WSCHODNIEJ CZĘŚCI WOJEWÓDZTWA ŁÓDZKIEGO POPRZEZ REWITALIZACJĘ TERENÓW POWOJSKOWYCH W SKIERNIEWICACH Fundusze Europejskie dla rozwoju regionu łódzkiego

Bardziej szczegółowo

GRUPA KAPITAŁOWA DROZAPOL-PROFIL S.A. w BYDGOSZCZY 85-880 Bydgoszcz, ul. Toruńska 298a posiada na zbyciu prawa użytkowania wieczystego wraz z prawem

GRUPA KAPITAŁOWA DROZAPOL-PROFIL S.A. w BYDGOSZCZY 85-880 Bydgoszcz, ul. Toruńska 298a posiada na zbyciu prawa użytkowania wieczystego wraz z prawem GRUPA KAPITAŁOWA DROZAPOL-PROFIL S.A. w BYDGOSZCZY 85-880 Bydgoszcz, ul. Toruńska 298a posiada na zbyciu prawa użytkowania wieczystego wraz z prawem własności posadowionych na niej budynków Bydgoszcz,

Bardziej szczegółowo

Zakład produkujący doniczki położony w województwie opolskim w niewielkiej odległości od autostrady A4, położony na terenie oznaczonym w miejscowym

Zakład produkujący doniczki położony w województwie opolskim w niewielkiej odległości od autostrady A4, położony na terenie oznaczonym w miejscowym Zakład produkujący doniczki położony w województwie opolskim w niewielkiej odległości od autostrady A4, położony na terenie oznaczonym w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego jako tereny działalności

Bardziej szczegółowo

Okres transformacji ustrojowej Polski przyczynił się do niewielkich zmian w strukturze

Okres transformacji ustrojowej Polski przyczynił się do niewielkich zmian w strukturze Urząd Marszałkowski Województwa Wielkopolskiego Administracja Senatu Berlina d/s Rozwoju Miasta Urząd Miasta Poznania Europejskie partnerstwo przestrzeni Wielkopolska - Poznań Berlin Brandenburgia Berlin,

Bardziej szczegółowo

Rok założenia 1934 O F E R T A. na zagospodarowanie budynku wolnostojącego na terenie Zakładów Tytoniowych w Lublinie S.A.

Rok założenia 1934 O F E R T A. na zagospodarowanie budynku wolnostojącego na terenie Zakładów Tytoniowych w Lublinie S.A. Rok założenia 1934 O F E R T A na zagospodarowanie budynku wolnostojącego na terenie Zakładów Tytoniowych w Lublinie S.A. Lublin 2005 BUDYNEK WOLNOSTOJĄCY Nr VI (informacja o obiekcie) Lokalizacja: Budynek

Bardziej szczegółowo

Uwarunkowania rozwoju gminy

Uwarunkowania rozwoju gminy AKTUALIZACJA PROJEKTU ZAŁOŻEŃ DO PLANU ZAOPATRZENIA W CIEPŁO, ENERGIĘ ELEKTRYCZNĄ I PALIWA GAZOWE DLA GMINY OPALENICA Część 05 Uwarunkowania rozwoju gminy W 854.05 2/8 SPIS TREŚCI 5.1 Główne czynniki decydujące

Bardziej szczegółowo

Szczutowo, dnia... (telefon) Wójt Gminy Szczutowo. (podać rodzaj i zakres inwestycji)

Szczutowo, dnia... (telefon) Wójt Gminy Szczutowo. (podać rodzaj i zakres inwestycji) (imię i nazwisko lub nazwa instytucji - inwestora) Szczutowo, dnia... (adres do korespondencji) (telefon) Wójt Gminy Szczutowo WNIOSEK O USTALENIE WARUNKÓW ZABUDOWY / LOKALIZACJI INWESTYCJI CELU PUBLICZNEGO

Bardziej szczegółowo

STUDIUM MAŁOPANEWSKIEGO KRAJOBRAZU POPRZEMYSŁOWEGO

STUDIUM MAŁOPANEWSKIEGO KRAJOBRAZU POPRZEMYSŁOWEGO Ogólnopolski konkurs dla studentów i młodych pracowników nauki na prace naukowo-badawcze dotyczące rewitalizacji terenów zdegradowanych STUDIUM MAŁOPANEWSKIEGO KRAJOBRAZU POPRZEMYSŁOWEGO Autorka: Anna

Bardziej szczegółowo

POLSKA Bud u u d j u em e y y l ep e s p ze e m ias a ta t marzec 2014

POLSKA Bud u u d j u em e y y l ep e s p ze e m ias a ta t marzec 2014 POLSKA Budujemy lepsze miasta marzec 2014 Grupa Lafarge wyniki 2013 Światowy lider oferujący rozwiązania budowlane na bazie cementu, kruszyw i betonu Innowacyjne rozwiązania do rozwoju urbanizacji, by

Bardziej szczegółowo

Współpraca cementowni z władzami lokalnymi w zakresie gospodarki odpadami

Współpraca cementowni z władzami lokalnymi w zakresie gospodarki odpadami Współpraca cementowni z władzami lokalnymi w zakresie gospodarki odpadami Związek Komunalny Gmin Ziemi Chełmskiej Przedsiębiorstwo Gospodarki Odpadami Sp. z o.o. Chełm Cementownia Chełm S.A. Kraków, maj

Bardziej szczegółowo

Układ trójgeneracjigazowej dla zespołu biurowo-usługowo-mieszkalnego przy ulicy Kruczkowskiego 2 w Warszawie. Baltic Business Forum 2011

Układ trójgeneracjigazowej dla zespołu biurowo-usługowo-mieszkalnego przy ulicy Kruczkowskiego 2 w Warszawie. Baltic Business Forum 2011 Układ trójgeneracjigazowej dla zespołu biurowo-usługowo-mieszkalnego przy ulicy Kruczkowskiego 2 w Warszawie Baltic Business Forum 2011 Projekt Kruczkowskiego 2 Powiśle Park Sp. z o.o. - spółka specjalnego

Bardziej szczegółowo

MARR Business Park. Nowe inwestycje. www.marr.pl

MARR Business Park. Nowe inwestycje. www.marr.pl MARR Business Park Nowe inwestycje www.marr.pl MARR Business Park Nowoczesna przestrzeń dla firm: MARR Business Park to blisko 50 hektarów nieruchomości na terenie Krakowa udostępnionych przedsiębiorcom

Bardziej szczegółowo

Oferta terenów inwestycyjnych o łącznej powierzchni 1,93 ha

Oferta terenów inwestycyjnych o łącznej powierzchni 1,93 ha Oferta terenów inwestycyjnych o łącznej powierzchni 1,93 ha lokalizacja: centrum Aglomeracji Śląskiej na granicy Katowic i Siemianowic Śląskich Atrakcyjny teren inwestycyjny zlokalizowany w idealnym komunikacyjnie

Bardziej szczegółowo

Ul. Opolska 16. Tarnowskie Góry

Ul. Opolska 16. Tarnowskie Góry OFERTA NAJMU Ul. Opolska 16 Tarnowskie Góry 1 Szanowni Państwo, Mamy przyjemność przedstawić Państwu ofertę najmu całej powierzchni zabytkowej kamienicy położonej w centrum Tarnowskich Gór. Mając na uwadze

Bardziej szczegółowo

ROSJA LITWA BIAŁORUŚ NIEMCY CZECHY UKRAINA SŁOWACJA WARSZAWA WROCŁAW OPOLE GLIWICE KATOWICE KRAKÓW. www.walce.pl. www.walce.pl

ROSJA LITWA BIAŁORUŚ NIEMCY CZECHY UKRAINA SŁOWACJA WARSZAWA WROCŁAW OPOLE GLIWICE KATOWICE KRAKÓW. www.walce.pl. www.walce.pl ROSJA LITWA WARSZAWA BIAŁORUŚ NIEMCY WROCŁAW CZECHY OPOLE GLIWICE KATOWICE KRAKÓW UKRAINA SŁOWACJA Gmina Walce: powierzchnia 6929 ha, w tym 400 ha lasów 5880 mieszkańców ROSJA LITWA WARSZAWA NIEMCY WROCŁAW

Bardziej szczegółowo

Wynajem lub sprzedaż nieruchomości

Wynajem lub sprzedaż nieruchomości Wynajem lub sprzedaż nieruchomości Zakłady Górniczo-Metalowe Zębiec w Zębcu Spółka Akcyjna 27-200 Starachowice tel. centrala: +48 41 2767 400; fax: +48 41 2767 500 e-mail: zebiec@zebiec.pl Podaje się do

Bardziej szczegółowo

Nieruchomości: Kraśnik al. Niepodległości oraz ul. Komunalna

Nieruchomości: Kraśnik al. Niepodległości oraz ul. Komunalna L U T Y 2015 Nieruchomości: Kraśnik al. Niepodległości oraz ul. Komunalna Broszura Inwestycyjna Podsumowanie Atrakcyjna nieruchomość, zlokalizowana przy głównym trakcie komunikacyjnym miasta Kraśnik Podsumowanie:

Bardziej szczegółowo

GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Departament Handlu i Usług GOSPODARKA MIESZKANIOWA W 2007 R.

GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Departament Handlu i Usług GOSPODARKA MIESZKANIOWA W 2007 R. Materiał na konferencję prasową w 23.października 2008 r. GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Departament Handlu i Usług Notatka informacyjna WYNIKI BADAŃ GUS GOSPODARKA MIESZKANIOWA W 2007 R. Na stronie internetowej

Bardziej szczegółowo

Rewitalizacja zespołu dawnych koszar kawaleryjskich Olsztyn WZGÓRZE SOJA. Projekt: Biuro Architektoniczne Gadomscy

Rewitalizacja zespołu dawnych koszar kawaleryjskich Olsztyn WZGÓRZE SOJA. Projekt: Biuro Architektoniczne Gadomscy Rewitalizacja zespołu dawnych koszar kawaleryjskich Olsztyn WZGÓRZE SOJA Projekt: Biuro Architektoniczne Gadomscy Rys historyczny 1884 r. 1886 r. budowa koszar kawalerii na Wzgórzu Soja 1886 r. rozlokowanie

Bardziej szczegółowo

LISTA DANYCH DOTYCZĄCYCH TERENU

LISTA DANYCH DOTYCZĄCYCH TERENU LISTA DANYCH DOTYCZĄCYCH TERENU Położenie Nazwa lokalizacji Karłowice Powierzchnia nieruchomości Miasto / Gmina Powiat Województwo Maksymalna dostępna powierzchnia (w jednym kawałku) ha Popielów opolski

Bardziej szczegółowo

Innowacyjny układ trójgeneracji gazowej dla zespołu biurowo-usługowo-mieszkalnego przy ulicy Kruczkowskiego 2 w Warszawie GAZTERM 2014

Innowacyjny układ trójgeneracji gazowej dla zespołu biurowo-usługowo-mieszkalnego przy ulicy Kruczkowskiego 2 w Warszawie GAZTERM 2014 Innowacyjny układ trójgeneracji gazowej dla zespołu biurowo-usługowo-mieszkalnego przy ulicy Kruczkowskiego 2 w Warszawie GAZTERM 2014 Projekt Kruczkowskiego 2 Powiśle Park Sp. z o.o. - spółka specjalnego

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR... RADY MIASTA SKARŻYSKA-KAMIENNEJ. z dnia... 2013 r.

UCHWAŁA NR... RADY MIASTA SKARŻYSKA-KAMIENNEJ. z dnia... 2013 r. Projekt z dnia 23 września 2013 r. Zatwierdzony przez... UCHWAŁA NR... RADY MIASTA SKARŻYSKA-KAMIENNEJ z dnia... 2013 r. w sprawie: zatwierdzenia wieloletniego planu rozwoju i modernizacji urządzeń wodociągowych

Bardziej szczegółowo

NOVAGO - informacje ogólne:

NOVAGO - informacje ogólne: NOVAGO - informacje ogólne: NOVAGO Sp. z o. o. specjalizuje się w nowoczesnym gospodarowaniu odpadami komunalnymi. Zaawansowane technologicznie, innowacyjne instalacje w 6 zakładach spółki, pozwalają na

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR RADY MIASTA PIŁY z dnia w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta Piły w rejonie ul.

UCHWAŁA NR RADY MIASTA PIŁY z dnia w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta Piły w rejonie ul. UCHWAŁA NR RADY MIASTA PIŁY z dnia w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta Piły w rejonie ul. Jana Styki Na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 5 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie

Bardziej szczegółowo

Doświadczenia PEC Lubań z rozwoju i modernizacji średniej wielkości instalacji ciepłowniczej. Krzysztof Kowalczyk

Doświadczenia PEC Lubań z rozwoju i modernizacji średniej wielkości instalacji ciepłowniczej. Krzysztof Kowalczyk Doświadczenia PEC Lubań z rozwoju i modernizacji średniej wielkości instalacji ciepłowniczej Krzysztof Kowalczyk Lubań 27.11.2014 PEC Lubań w liczbach Moc zakontraktowana systemu ok. 21,2 [MW] Moc zainstalowana

Bardziej szczegółowo

Centrala PKP S.A. Region Kraków Wydział Sprzedaży Nieruchomości PKP S.A. w Krakowie

Centrala PKP S.A. Region Kraków Wydział Sprzedaży Nieruchomości PKP S.A. w Krakowie Region Centrala PKP S.A. Departament Sprzedaży Nieruchomości ul. Szczęśliwicka 62, 00-973 Warszawa tel. (22) 474 90 65, fax. (22) 474 92 28 e-mail: sekretariat.knds@pkp.pl www.pkpsa.pl Wydział Sprzedaży

Bardziej szczegółowo

HUB SILESIA: LOGISTYKA JAKO MOTOR ROZWOJU EKONOMICZNEGO

HUB SILESIA: LOGISTYKA JAKO MOTOR ROZWOJU EKONOMICZNEGO HUB SILESIA: LOGISTYKA JAKO MOTOR ROZWOJU EKONOMICZNEGO III EDYCJA KONFERENCJI NA TEMAT PERSPEKTYW ROZWOJU RYNKU LOGISTYKI I MAGAZYNÓW W AGLOMERACJI ŚLĄSKIEJ Inwestycje logistyczne na Śląsku: bodźce, szanse,

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR XXI/424/2012 RADY MIEJSKIEJ W GLIWICACH. z dnia 28 czerwca 2012 r.

UCHWAŁA NR XXI/424/2012 RADY MIEJSKIEJ W GLIWICACH. z dnia 28 czerwca 2012 r. UCHWAŁA NR XXI/424/2012 RADY MIEJSKIEJ W GLIWICACH z dnia 28 czerwca 2012 r. w sprawie MIEJSCOWEGO PLANU ZAGOSPODAROWANIA PRZESTRZENNEGO MIASTA GLIWICE DLA OBSZARU POŁOŻONEGO W OSIEDLU WILCZE GARDŁO POMIĘDZY

Bardziej szczegółowo

MIEJSCOWY PLAN ZAGOSPODAROWANIA PRZESTRZENNEGO TERENU POŁOŻONEGO WE WSI KRYNICZNO MPZP KRYNICZNO V DOKUMENTACJA FORMALNO - PRAWNA

MIEJSCOWY PLAN ZAGOSPODAROWANIA PRZESTRZENNEGO TERENU POŁOŻONEGO WE WSI KRYNICZNO MPZP KRYNICZNO V DOKUMENTACJA FORMALNO - PRAWNA MIEJSCOWY PLAN ZAGOSPODAROWANIA PRZESTRZENNEGO TERENU POŁOŻONEGO WE WSI KRYNICZNO MPZP KRYNICZNO V DOKUMENTACJA FORMALNO - PRAWNA UCHWAŁA NR... RADY GMINY WISZNIA MAŁA z dnia 27 sierpnia 2003r OPUBLIKOWANA

Bardziej szczegółowo

ODNAWIALNE I NIEODNAWIALNE ŹRÓDŁA ENERGII. Filip Żwawiak

ODNAWIALNE I NIEODNAWIALNE ŹRÓDŁA ENERGII. Filip Żwawiak ODNAWIALNE I NIEODNAWIALNE ŹRÓDŁA ENERGII Filip Żwawiak WARTO WIEDZIEĆ 1. Co to jest energetyka? 2. Jakie są konwencjonalne (nieodnawialne) źródła energii? 3. Jak dzielimy alternatywne (odnawialne ) źródła

Bardziej szczegółowo

Zasób kulturowy wsi zagrożone dziedzictwo

Zasób kulturowy wsi zagrożone dziedzictwo Zasób kulturowy wsi zagrożone dziedzictwo Irena Niedźwiecka-Filipiak UNIWERSYTET PRZYRODNICZY WE WROCŁAWIU Instytut Architektury Krajobrazu Forum Debaty Publicznej Sieć Najciekawszych Wsi sposób na zachowanie

Bardziej szczegółowo

Ratno Dolne : niem. Niederrathen. gmina : Radków. powiat : kłodzki. województwo : dolnośląskie

Ratno Dolne : niem. Niederrathen. gmina : Radków. powiat : kłodzki. województwo : dolnośląskie Ratno Dolne : niem. Niederrathen gmina : Radków powiat : kłodzki województwo : dolnośląskie Ratno Dolne (niem. Niederrathen), to miejscowość położona w województwie dolnośląskim, w powiecie kłodzkim, w

Bardziej szczegółowo

1. Opis budynków: Piekary Śląskie r.

1. Opis budynków: Piekary Śląskie r. ul. Harcerska 23, 41-946 Piekary Śląskie, Polska, tel.: (+48) 32 779 65 00, fax: (+48) 32 281-34-91, www.orzel-bialy.com.pl Skład Zarządu: Prezes Zarządu Michael Rohde Pedersen. Spółka zarejestrowana w

Bardziej szczegółowo

Z Podlaskiego głosować można na: 1. Inkubator Przedsiębiorczości w Łapach został nominowany w konkursie Top Inwestycje Komunalne Polski Wschodniej.

Z Podlaskiego głosować można na: 1. Inkubator Przedsiębiorczości w Łapach został nominowany w konkursie Top Inwestycje Komunalne Polski Wschodniej. Głosowanie trwa do 14. września. Najlepiej oceniona inwestycja otrzyma specjalną nagrodę od czytelników Portalusamorzadowego.pl. Celem konkursu Top Inwestycje Komunalne Polski Wschodniej 2015 jest wskazanie

Bardziej szczegółowo

IDENTYFIKACJA PROBLEMU

IDENTYFIKACJA PROBLEMU PREZENTACJA IDENTYFIKACJA PROBLEMU Problematyka rewitalizacji terenów zdegradowanych dotyczy każdego regionu poprzemysłowego. Również władze Miasta Piekary Śląskie zauważyły, że problem terenów przekształconych

Bardziej szczegółowo

Proces tworzenia strefy aktywności gospodarczej na przykładzie miasta Bochnia

Proces tworzenia strefy aktywności gospodarczej na przykładzie miasta Bochnia Proces tworzenia strefy aktywności gospodarczej na przykładzie miasta Bochnia Bogdan Kosturkiewicz Burmistrz Miasta Bochni Bochnia najstarsze miasto Województwa Małopolskiego (prawa miejskie z 1253 r.),

Bardziej szczegółowo

Spis treści INFORMACJE WSTĘPNE

Spis treści INFORMACJE WSTĘPNE INFORMACJE WSTĘPNE Spis treści 1. Przedmiot i zakres opracowania 11 2. Forma opracowania 12 3. Tok formalno - prawny sporządzania Studium 13 4. Tok merytoryczny sporządzania Studium 14 5. Aktualnie obowiązujące

Bardziej szczegółowo

Początki rodziny Schönów w Sosnowcu

Początki rodziny Schönów w Sosnowcu 1 2 Początki rodziny Schönów w Sosnowcu Historia pałacu sięga XIX w. kiedy to stanowił on majątek rodziny niemieckich fabrykantów Schönów. W 1875 roku do Sosnowca przybyło rodzeństwo Franz, Ernst i Fanny

Bardziej szczegółowo

Zabudowa mieszkaniowa jednorodzinna wolnostojąca, bliźniacza przestrzenne

Zabudowa mieszkaniowa jednorodzinna wolnostojąca, bliźniacza przestrzenne 30. MYŚLIWSKA-BAGRY JEDNOSTKA: 30 POWIERZCHNIA: NAZWA: 425.36 ha MYŚLIWSKA - BAGRY KIERUNKI ZMIAN W STRUKTURZE PRZESTRZENNEJ Istniejąca zabudowa mieszkaniowa wielorodzinna, a także jednorodzinna, w rejonie

Bardziej szczegółowo