Systemy transferu technologii w Polsce, Irlandii, Finlandii i Niemczech

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Systemy transferu technologii w Polsce, Irlandii, Finlandii i Niemczech"

Transkrypt

1 Systemy transferu technologii w Polsce, Irlandii, Finlandii i Niemczech ANETA MASTERNAK-JANUS ANDRZEJ KOCA DA System transferu technologii (TT) umo liwia efektywny przebieg procesów transferu technologii. Sk ada si z trzech poziomów: poziomu decydentów, poziomu wsparcia transferu technologii, poziomu wykonawców badaƒ i innowacji. WÊród krajów UE interesujàce sà systemy TT wyst pujàce w Irlandii, Finlandii i Niemczech. Wspierajà one skutecznie mechanizmy TT, dzi ki czemu wp ywajà na wzrost innowacyjnoêci i konkurencyjnoêci. W polskim systemie transferu technologii od lat dokonujà si zmiany majàce na celu dopasowanie do potrzeb gospodarki opartej na wiedzy. Korzystanie z doêwiadczeƒ paƒstw rozwini tych w zakresie stosowania najlepszych praktyk w budowaniu systemu transferu technologii mo e przyczyniç si do polepszenia sytuacji w tworzeniu i wdra aniu nowych rozwiàzaƒ do praktyki gospodarczej. Wprowadzenie W dobie przechodzenia do gospodarek opartych na wiedzy tworzenie nowych technologii i ich transfer nabiera coraz wi kszego znaczenia. Innowacyjne rozwiàzania zapewniajà szybki wzrost gospodarczy i dobrobyt spo eczeƒstwa. Mogà powodowaç przejêcie krajów mniej rozwini tych na wy szy stopieƒ drabiny technologicznej. Transfer technologii pozwala natomiast na uzyskanie nowych technologii przez wdra anie efektów prac badawczo-rozwojowych. Dlatego celem polityki naukowej i technologicznej wielu paƒstw jest wprowadzanie mechanizmów wspomagajàcych procesy transferu technologii, tak aby przebiega y one sprawnie i efektywnie. WÊród stosowanych dzia aƒ sà: zwi kszanie Dr in. Aneta Masternak-Janus jest pracownikiem Politechniki Âwi tokrzyskiej w Kielcach, a prof. dr hab. in. Andrzej Kocaƒda jest pracownikiem Politechniki Warszawskiej. nak adów na prace badawczo-rozwojowe, pobudzanie przedsi biorczoêci, powo ywanie instytucji, których misjà jest stymulowanie dzia aƒ innowacyjnych w przemyêle i us ugach, zapewnianie dost pu do wykwalifikowanej kadry naukowej pracujàcej przy tworzeniu wynalazków. W dzisiejszych czasach wynalazca musi byç nie tylko naukowcem, ale równie sprzedawcà w asnego pomys u. Z ka dym pomys em nale y si przebiç, a najcz stszym problemem jest zdobycie Êrodków koniecznych do jego zrealizowania. Najbardziej rozwini te kraje na Êwiecie pomagajà naukowcom i przedsi biorcom w tworzeniu nowych rozwiàzaƒ i wdra aniu ich do komercyjnych zastosowaƒ. W tym celu niezb dne jest istnienie sprawnego systemu transferu technologii, czyli systemu wprowadzonego w ycie po to, aby umo liwiç efektywny przebieg procesów TT. W wi kszoêci krajów mo na wyró niç trzy poziomy sk adajàce si ze struktur organizacyjnych zapewniajàcych pozyskiwanie i wdra anie wynalazku w gospodarce: poziom decydentów, czyli rzàd i jego cia a doradcze, który mo e w àczaç si w procesy innowacyjne i transfer technologii poprzez odpowiednià polityk naukowo-technologicznà, poziom wsparcia, czyli ró ne oêrodki innowacji i przedsi biorczoêci wspierajàce proces transferu technologii, poziom wykonawców badaƒ i innowacji, czyli szko y wy sze, przedsi biorstwa, jednostki B+R, indywidualni wynalazcy. Te wypracowane struktury mogà pobudzaç lub blokowaç transfer technologii. Wa ne sà relacje pomi dzy poszczególnymi poziomami, zapewniajàce stabilny przep yw Êrodków pieni nych oraz wiedzy, informacji i technologii mi dzy ró nymi podmiotami, wp ywajàce na efektywnoêç tworzenia nowych rozwiàzaƒ itp. Relacje te mogà byç kreowane za pomocà polityki innowacyjnej i naukowo-techno- 24 ROK WYD. LXIX ZESZYT 1/2010

2 logicznej w paƒstwie. Rzàd przy u yciu dost pnych Êrodków i metod tworzy Êcie ki komunikacyjne mi dzy poszczególnymi ogniwami systemu, a przez to warunki i mo liwoêci rozwoju innowacji i nowych technologii. Przyk adem takiej ingerencji sà programy naukowo-technologiczne, mi dzy innymi o charakterze materialnym, skierowane do przedsi biorstw i Êrodowiska naukowego. Programy zapewniajà redukowanie niepewnoêci przy tworzeniu nowych rozwiàzaƒ i pobudzajà wspó prac ró nych podmiotów w ramach transferu technologii. Ingerencja rzàdu mo e polegaç tak e na okreêlaniu obszarów nauki i techniki wa nych dla gospodarki, do których ma trafiaç pomoc paƒstwa i które we wszelkich dzia aniach majà byç traktowane priorytetowo. OÊrodki innowacji i przedsi biorczoêci realizujà polityk naukowà i technologicznà paƒstwa. Sà to instytucje i podmioty wyspecjalizowane w pobudzaniu, rozwijaniu i komercjalizacji nowych technologii. Znajdujà si wêród nich zarówno agendy rzàdowe, jak i oêrodki poêrednio powiàzane z decydentami. Z oêrodkami innowacji i przedsi biorczoêci kontaktujà si twórcy nowych technologii, poszukujàc tam wsparcia swoich dzia aƒ zwiàzanych z transferem technologii. WÊród krajów UE na szczególnà uwag zas ugujà systemy transferu technologii w Irlandii, Finlandii i Niemczech. Systemy te skutecznie wspierajà mechanizmy transferu technologii, przez co wp ywajà na wzrost innowacyjnoêci i przewagi konkurencyjnej oraz przyczyniajà si do zajmowania przez wymienione paƒstwa pozycji liderów w UE pod wzgl dem ró nych wskaêników naukowo-technologicznych. Polska, dà àc do zmniejszenia luki technologicznej w stosunku do paƒstw rozwini tych, od lat wprowadza zmiany w systemie transferu technologii, aby jak najlepiej przystosowaç go do potrzeb gospodarki opartej na wiedzy. Wiele z tych zmian idzie w dobrym kierunku, a poznanie irlandzkich, fiƒskich i niemieckich doêwiadczeƒ w zakresie najlepszych rozwiàzaƒ wykorzystywanych w funkcjonujàcych tam systemach transferu technologii mo e przyczyniç si do polepszenia sytuacji w tworzeniu i wdra aniu nowych technologii. w Irlandii w 2005 r. osiàgn a kolosalnà sum 150,8 mld euro [1], a wskaênik wydatków na import technologii niematerialnej w tym roku wyniós 9,71% PKB [2]. Pod wzgl dem obu wskaêników Irlandia obj a pozycj lidera wêród paƒstw UE. Wszelkie dzia ania podejmowane w tym kraju w celu budowania systemu transferu technologii majà na uwadze utrzymanie odpowiedniego klimatu inwestycyjnego i zapewnienie bezpieczeƒstwa bezpo- Êrednim inwestycjom zagranicznym. W ostatnich latach zacz to zwracaç wi kszà uwag na pozyskiwanie technologii ze êróde wewn trznych, czego wyrazem by o przeznaczanie coraz wi kszych Êrodków na badania. Nak ady na dzia alnoêç badawczo- -rozwojowà jako procent PKB wzros y w 2006 r. o oko o 18% w stosunku do roku 2000 [3]. Sytuacja taka znalaz a odbicie w dzia aniach zwiàzanych z wprowadzaniem ró nych form wsparcia przedsi biorców w dzia alnoêci innowacyjnej i B+R przez istniejàce oêrodki innowacji i przedsi biorczoêci. Wypracowany irlandzki system u atwiajàcy transfer technologii z zaznaczonymi g ównymi zale noêciami pomi dzy ogniwami systemu przedstawiono na rys. 1. W Irlandii za prowadzenie polityki naukowej i technologicznej odpowiedzialny jest minister przemys u, handlu i zatrudnienia, któremu asystuje minister stanu ds. nauki, technologii i innowacji. W obr bie Ministerstwa Przemys u, Handlu i Zatrudnienia dzia a Biuro ds. Nauki i Technologii (OST), odpowiedzialne za prowadzenie, rozwój i koordynacj polityki naukowej, technologicznej i innowacyjnej. Pod przewodnictwem ministra przemys u, handlu i zatrudnienia dzia a Mi dzywydzia owy Komitet Nauki i Techniki, który ustalajàc priorytety wydatków rozdziela Êrodki na nauk pomi dzy poszczególne ministerstwa. Instytucjà odpowiedzialnà za promocj i rozwój przedsi wzi ç naukowych i technologicznych jest Forfas. Organ ten dzia a pod nadzorem Ministerstwa Przemys u, Handlu i Zatrudnienia i Êwiadczy us ugi System transferu technologii w Irlandii Irlandia jest krajem nastawionym g ównie na transfer technologii w formie bezpoêrednich inwestycji zagranicznych (BIZ) oraz import zagranicznej technologii niematerialnej w postaci patentów, licencji, know-how itp. WartoÊç inwestycji bezpoêrednich Rys. 1. System transferu technologii w Irlandii ROK WYD. LXIX ZESZYT 1/

3 doradcze i informacyjne powiàzanym z nim instytucjom, takim jak: Enterprise Ireland, Agencja Rozwoju Przemys owego czy Irlandzka Fundacja Naukowa. Czuwa w ten sposób nad realizacjà za o eƒ, strategii i programów rzàdowych w tych instytucjach. Pod zwierzchnictwem Forfas dzia a Irlandzka Rada ds. Nauki, Technologii i Innowacji (ICSTI), która zapewnia porady i ekspertyzy dla rzàdu. Cz onkami rady jest 25 ekspertów z ró nych dziedzin nauki. WÊród oêrodków wpierajàcych transfer technologii w Irlandii wyró niajà si Agencja Rozwoju Przemys owego i Enterprise Ireland. Ich misjà przewodnià jest przyciàganie bezpoêrednich inwestycji zagranicznych do Irlandii, co udaje si mi dzy innymi dzi ki dzia alnoêci zagranicznych oddzia ów rozlokowanych na ca ym Êwiecie. Agencja Rozwoju Przemys owego zapewnia równie us ugi doradcze i finansowe majàce na celu wsparcie dzia alnoêci innowacyjnej i B+R przedsi biorstw, równie tych, które chcà ulokowaç swój biznes w Irlandii. Enterprise Ireland oferuje firmom dost p do venture capital, a tak e dotacje na rozruch firmy, rozwój biznesu, dzia alnoêç eksportowà, dzia alnoêç B+R i innowacyjnà. Irlandzka Fundacja Naukowa oraz Urzàd ds. Szkolnictwa Wy szego promujà i inspirujà badania naukowe, oferujàc naukowcom i zespo om badawczym dotacje, granty i stypendia na dzia alnoêç B+R. Ze wsparcia Irlandzkiej Fundacji Naukowej mogà korzystaç równie przedsi biorcy. Charakterystycznymi czynnikami wp ywajàcymi na skutecznoêç irlandzkiego systemu transferu technologii sà: stabilna polityka naukowo-technologiczna zapewniajàca osiàganie ró norodnych celów wa nych dla gospodarki, spójne i wspó pracujàce ze sobà otoczenie instytucjonalne posiadajàce czytelnie rozdzielone zadania w ramach okreêlonych obszarów, ogromny potencja negocjacyjny w zakresie przyciàgania zagranicznych przedsi biorców dla wzrostu innowacyjnoêci i poziomu technologicznego Irlandii, umiej tnoêci w zakresie wspierania nowych przedsi biorców w ich dzia alnoêci innowacyjnej i badawczo-rozwojowej. System transferu technologii w Finlandii Fiƒski system innowacji i transferu technologii jest jednym z najlepiej dzia ajàcych na Êwiecie. Jego sprawnoêç i skutecznoêç potwierdza fakt, e Finlandia od lat zajmuje czo owe pozycje w Êwiatowych rankingach konkurencyjnoêci i przoduje pod wzgl dem ró nych wskaêników gospodarczych i naukowo-technicznych. Szczególnà uwag zwraca si w Finlandii na tworzenie nowoczesnych rozwiàzaƒ, które przynoszà korzyêci gospodarce, a istotnym czynnikiem wspierajàcym to dzia anie jest dost p do Êrodków finansowych na badania, rozwój i wdro enia. Kraj ten jest liderem wêród paƒstw UE pod wzgl dem nak adów na dzia alnoêç badawczo- -rozwojowà, które w 2006 r. wynosi y 3,45% PKB [3]. Celem oêrodków dzia ajàcych w fiƒskim systemie transferu technologii jest zach canie naukowców i przedsi biorców do transferu technologii, a zw aszcza do podejmowania badaƒ w obszarach wa nych dla gospodarki fiƒskiej. Schemat systemu transferu technologii w Finlandii pokazano na rys. 2. Finlandia by a pierwszym krajem w UE, który wprowadzi zasad koordynowania polityki naukowej na szczeblu wy szym ni poszczególne ministerstwa, tworzàc Fiƒskà Rad Nauki i Technologii pod przewodnictwem premiera. Rada posiada podkomitet ds. polityki naukowej pod przewodnictwem ministra edukacji oraz podkomitet ds. polityki technologicznej pod przewodnictwem ministra handlu i przemys u [4]. Jej zadaniem jest prowadzenie polityki naukowej i technologicznej w paƒstwie, mi dzy innymi przez rozdzielanie Êrodków publicznych na nauk i technologi pomi dzy ministerstwami. Ârodki na tworzenie i wdra anie nowych technologii trafiajà do przedsi biorstw, szkó wy szych oraz ró nych instytutów badawczych mi dzy innymi przez instytucje, takie jak: Akademia Fiƒska (podleg a ministrowi edukacji), Narodowa Agencja ds. Technologii TEKES (podleg a ministrowi handlu i przemys u) oraz Fiƒski Fundusz na rzecz Badaƒ i Rozwoju SITRA (instytucja podleg a parlamentowi). Specyficznà formà wspierania komercjalizacji wyników badaƒ naukowych w dzia alnoêci przemys owej oraz narz dziem integrujàcym przemys i nauk sà programy technologiczne prowadzone przez TEKES. Programy takie sà prowadzone Rys. 2. System transferu technologii w Finlandii 26 ROK WYD. LXIX ZESZYT 1/2010

4 wspólnie przez naukowców i przedsi biorców w strategicznych dla gospodarki fiƒskiej obszarach. W 2006 r. realizowane by y 23 programy technologiczne o Êrednim bud ecie 16,5 mln euro. àczny bud et programów wyniós 380 mln euro, a dofinansowanie agencji kszta towa o si na poziomie 190 mln euro [5]. Szko y wy sze i instytuty badawcze w Finlandii otrzymujà Êrodki pieni ne na dzia- alnoêç B+R w postaci grantów i dotacji od Akademii Fiƒskiej. W 2007 r. kwota finansowania wynios a 260 mln euro [6]. Wspieraniem nowo powsta ych i rozwijajàcych si firm poprzez us ugi finansowe, doradcze i szkoleniowe zajmuje si instytucja SITRA, która w 2007 r. przeznaczy a na finansowanie programów w obszarach priorytetowych 5,7 mln euro, a na fundusz venture capital 15,7 mln euro [7]. Oprócz wymienionych instytucji w Finlandii dzia a wiele innych oêrodków innowacji i transferu technologii, które zapewniajà wsparcie w procesie tworzenia i komercjalizacji wynalazków, jak np. Fundacja ds. Fiƒskiej WynalazczoÊci, Fiƒskie Inwestycje Przemys u (FII) czy Fiƒski Fundusz Ârodowiska Pracy. Charakterystycznymi czynnikami wp ywajàcymi na skutecznoêç fiƒskiego systemu transferu technologii sà: istnienie spójnego otoczenia instytucjonalnego posiadajàcego czytelne misje i okreêlone obszary dzia ania, a jednoczeênie wspó pracujàcego ze sobà, istnienie sieci wspó pracy mi dzy instytutami badawczymi i szko ami wy szymi a przedsi biorstwami (przedsi biorstwa przeznaczajà Êrodki na prace badawcze tam prowadzone), prowadzenie badaƒ przydatnych dla gospodarki i istnienie skutecznego systemu komercjalizacji nowych technologii (innowacyjne koncepcje sà zawsze wykorzystywane w przedsi biorstwach). System transferu technologii w Niemczech Niemiecki system wspierania innowacji i transferu technologii jest jednym z najbardziej rozbudowanych systemów w UE. Jego dzia ania skierowane sà na inicjowanie i wspieranie badaƒ naukowych dla zaspokajania potrzeb przemys u. Niemcy nale à do czo ówki paƒstw w UE w zakresie przeznaczania nak adów na B+R w 2006 r. nak ady na B+R wynios y 2,51% PKB [3]. Wysokie nak ady na badania i istnienie du ej liczby instytucji tworzàcych nowe rozwiàzania znajdujà odzwierciedlenie w du ej liczbie wynalazków i patentów. Niemcy sà liderem w UE pod wzgl dem liczby zg aszanych patentów w 2006 r. wskaênik wynalazków zg oszonych w Niemieckim Urz dzie Patentowym na 1 mln mieszkaƒców wyniós 735 [8], a wskaênik wynalazków zg oszonych do Europejskiego Urz du Patentowego na 1 mln mieszkaƒców osiàgnà wartoêç 302 [9, 10]. Dla porównania: w Finlandii, która równie przeznacza wysokie nak ady na badania, w 2005 r. wskaênik wynalazków zg oszonych do Fiƒskiego Urz du Patentowego na 1 mln mieszkaƒców wyniós 394 [11], a w 2006 r. wskaênik wynalazków zg oszonych do Europejskiego Urz du Patentowego na 1 mln mieszkaƒców 319 [9 10]. Schemat systemu transferu technologii w Niemczech pokazano na rys. 3. OdpowiedzialnoÊç za wzmacnianie postaw przedsi biorczych i innowacyjnych, wspieranie transferu wiedzy i technologii, inicjowanie badaƒ naukowych jest rozdzielona w Niemczech pomi dzy dwa poziomy rzàdowe: federalny i rejonowy, a w szczególnoêci pomi dzy dwa ministerstwa: Ministerstwo Federalne ds. Kszta cenia i Badaƒ (BMBF) oraz Ministerstwo Federalne ds. Gospodarki i Technologii (BMWi) [12]. Organem àczàcym dwa poziomy rzàdowe w zakresie tworzenia polityki naukowej jest instytucja o nazwie Wspólna Konferencja Naukowa (GWK). Jej cz onkami sà minister federalny ds. kszta cenia i badaƒ, federalny minister finansów oraz ministrowie poszczególnych landów. Instytucja ta rozdziela Êrodki na badania naukowe w ramach wprowadzanych programów mi dzy takie oêrodki, jak: Niemiecka Wspólnota ds. Badaƒ (DFG), Instytuty Maksa Plancka (MPG), Instytuty Fraunhofera (FhG), Stowarzyszenia Helmholtza (HGF), Instytuty Leibniza (WGL), Grupa Robocza Przemys owego Zwiàzku Badawczego Otto von Guericke AiF. Zadaniem powy szych oêrodków jest uruchamianie i koordynowanie wprowadzanych przez ministerstwa programów w szko ach wy szych, instytutach badawczych i przedsi biorstwach. Za polityk technologicznà w Niemczech odpowiedzialne jest Ministerstwo Federalne ds. Gospodarki i Technologii, które wykonuje swoje za o enia równie w ramach uruchamianych programów, a ich realizacjà zajmujà si ró ne oêrodki innowacji i TT. Niemiecka Wspólnota ds. Badaƒ wspiera i inicjuje badania wy àcznie w szko ach wy szych i instytutach badawczych. Wspieraniem dzia alnoêci innowacyjnej i B+R przedsi biorstw zajmuje si Grupa Robocza Przemys owego Zwiàzku Badawczego Otto von Guericke AiF. Prowadzone przez AiF programy majà przyczyniaç si do zwi kszania wspó pracy mi dzy naukà a przemys em oraz do podnoszenia poziomu innowacyjnoêci, zw aszcza wêród MSP. G ównym celem dzia alnoêci Instytutów Maksa Plancka, Instytutów Fraunhofera, Stowarzyszeƒ Helmholtza oraz Instytutów Leibniza jest prowadzenie dzia alnoêci B+R. Instytuty Maksa Plancka stanowiace grup 76 instytutów cz onkowskich zajmujà si g ównie prowadzeniem badaƒ podstawowych, zw aszcza z dziedziny nauk socjologicznych, humanistycznych i ogólnych oraz prowadzeniem badaƒ uzupe niajàcych prace wykonywane w szko ach wy szych. Instytuty Fraunhofera liczàce 57 instytutów cz onkowskich skupiajà swoje dzia ania na prowadzeniu badaƒ nowatorskich i u ytecznych dla przemys u i dla spo- eczeƒstwa. Âwiadczà przedsi biorcom równie wiele dodatkowych us ug, jak np.: ocena u ytecznoêci wynalazku i mo liwoêci patentowych, ocena handlowego potencja u skutków prowadzenia badaƒ, tworzenie strategii komercjalizacji wynalazku, pomoc w wyszukiwaniu partnerów gospodarczych. Stowarzyszenia Helmholtza sk adajàce si z 16 centrów naukowych prowadzà prace badawcze w szeêciu kluczowych obszarach naukowych: energia, ziemia i Êrodowisko, zdrowie, kluczowe technologie, struktura materii, transport i przestrzeƒ. Stowarzyszenia udzielajà szczególnego wsparcia m odym naukowcom, rekomendujàc ich do pracy w przemyêle, pomagajàc w zdobyciu sta y, w planowaniu Êcie ek kariery. Instytuty Leibniza stanowiàce sieç 86 instytutów prowadzà prace badawcze w szerokim zakresie dziedzin: od ekonomii, przez socjologi, nauki ogólne do nauk in ynierskich i Êrodowiskowych. ROK WYD. LXIX ZESZYT 1/

5 Rys. 3. System transferu technologii w Niemczech Charakterystycznym czynnikiem wp ywajàcym na skutecznoêç niemieckiego systemu transferu technologii jest ogromna wiedza ekspercka zgromadzona w licznych instytutach federalnych i rejonowych owocujàca tworzeniem i wdra aniem technologii. Natomiast s aboêcià prezentowanego systemu jest stopieƒ jego skomplikowania i rozdrobnienia wynikajàcy przede wszystkim z ustroju politycznego. Za polityk innowacyjnà odpowiedzialne sà tu tak naprawd dwa ministerstwa: BMBF i BMWi, co mo e ograniczaç mo liwoêci stworzenia w pe ni zintegrowanej polityki innowacyjnej. Ponadto muszà istnieç instytucje, których zadaniem jest koordynowanie dzia aƒ realizowanych na szczeblu federalnym i zwiàzkowym (obecna GWK) [13]. System transferu technologii w Polsce W polskim systemie transferu technologii od lat dokonujà si zmiany majàce na celu dopasowanie tego systemu do potrzeb gospodarki opartej na wiedzy. W porównaniu z Irlandià, Finlandià i Niemcami Polska jest mniej rozwini ta zarówno pod wzgl dem gospodarczym, jak i pod wzgl dem stosowania i tworzenia nowych technologii. Mimo coraz powszechniejszej ÊwiadomoÊci dotyczàcej koniecznoêci zwi kszania nak adów paƒstwa i prywatnych przedsi biorców na prace B+R, nak ady te sà nadal bardzo niskie w 2006 r. wynosi y zaledwie 0,56% PKB [3]. Znajduje to wyraz w niskiej liczbie wynalazków i patentów w 2006 r. wskaênik wynalazków zg oszonych do Urz du Patentowego na 1 mln mieszkaƒców przyjà wartoêç 57 [14], przez co by a 13 razy mniejszy ni w Niemczech. W obliczu braku w asnych Êrodków na badania, dzia ania systemu transferu technologii w Polsce nakierowane sà g ównie na pozyskiwanie Êrodków unijnych na dzia alnoêç innowacyjnà i B+R. Obecny system transferu technologii przedstawiono na rys. 4. W ramach lepszego zarzàdzania naukà i technologià ju przed 2005 r. przekszta cono Komitet Badaƒ Naukowych w Rad Nauki dzia ajàcà przy Ministerstwie Nauki i Szkolnictwa Wy szego. Rada Nauki pe ni rol organu opiniodawczo-doradczego, sporzàdzajàc oceny i projekty dzia aƒ dotyczàce polityki naukowej i naukowo-technicznej paƒstwa. Organami rady sà: Komitet Polityki Naukowej i Naukowo-Technicznej, Komisja Badaƒ na rzecz Rozwoju Nauki, Komisja Badaƒ na rzecz Rozwoju Gospodarki. MNiSW rozdziela Êrodki na nauk pomi dzy szko y wy sze, jednostki badawczo-rozwojowe, placówki naukowe Polskiej Akademii Nauk (PAN). W 2005 r. utworzono Ministerstwo Rozwoju Regionalnego (MRR), którego zadaniem jest monitorowanie maksymalnego wykorzystania Êrodków przyznanych Polsce przez UE. Politykà gospodarczà i innowacyjnà zajmuje si Ministerstwo Gospodarki (MG), tworzàc np. strategie i programy dla rozwoju polskiego przemys u. Dobrym kierunkiem realizowania polityki naukowej i technologicznej w Polsce jest powo anie w 2007 r. Narodowego Centrum Badaƒ i Rozwoju (NCBiR) nadzorowanego przez ministra nauki i szkolnictwa wy szego. Centrum ma realizowaç strategiczne programy badaƒ naukowych i prac rozwojowych, a w szczególnoêci: og aszaç konkursy na wykonanie, oceniaç i wybieraç oferty, nadzorowaç realizacj i rozliczaç z wykonanego zadania. Obecnie Centrum realizuje kilka programów krajowych i mi dzyna- 28 ROK WYD. LXIX ZESZYT 1/2010

6 rodowych, jak np. Inicjatywa Technologiczna I, którego celem jest dofinansowanie projektów badawczych, celowych oraz prac przygotowawczych do wdro enia, lub np. Program Wspólny AAL nakierowany na stymulowanie generowania innowacyjnych produktów, us ug i systemów bazujàcych na technologii informacyjno-komunikacyjnej (ICT). WÊród oêrodków innowacji i TT zdecydowanie wyró nia si PARP rzàdowa agencja podlegajàca ministrowi gospodarki. PARP zajmuje si wdra aniem programów rozwoju gospodarki realizowanych przez ministerstwa, np. program Innowacyjna Gospodarka realizowany przez Ministerstwo Rozwoju Regionalnego (MRR) przy wspó udziale MG i MNiSW czy te Program Operacyjny Rozwój Polski Wschodniej realizowany przez MRR. Nale y zaznaczyç, e wprowadzane w Polsce programy sà finansowane g ównie ze Êrodków unijnych, przy wspó udziale wk adu w asnego. Pozosta e dzia ania majàce na celu wspieranie transferu technologii realizowane przez PARP to mi dzy innymi: Êwiadczenie us ug doradczych, eksperckich, szkoleniowych w zakresie innowacji i transferu technologii, gromadzenie i udost pnianie przedsi biorcom wiedzy, raportów, analiz, informacji gospodarczych, wspieranie inicjatyw rozwoju infrastruktury TT (np. opracowywanie studiów wykonalnoêci i biznesplanów), prowadzenie dzia aƒ zmierzajàcych do rozwoju i wzmacniania zwiàzków kooperacyjnych mi dzy ró nymi instytucjami przedsi biorczoêci i innowacji poprzez np. koordynowanie dzia alnoêci Krajowego Systemu Us ug dla Ma ych i Ârednich Przedsi biorstw (KSU). WÊród pozosta ych oêrodków innowacji i transferu technologii mo na wyró niç instytucje takie jak: Agencja Rozwoju Przemys u (ARP), wêród dzia aƒ której mo na wymieniç inicjowanie tworzenia parków przemys owych i technologicznych opartych na majàtku restrukturyzowanych przedsi biorstw oraz pomoc w wyszukiwaniu partnerów gospodarczych, Naczelna Organizacja Techniczna (NOT), Êwiadczàca us ugi w zakresie ekspertyz i opinii technicznych, prac projektowych, doradztwa technicznego, realizacji prac wdro eniowych, a tak e prowadzàca szkolenia dla kadry technicznej i mened erskiej i organizujàca sta e zagraniczne dla m odej kadry za granicà, Krajowa Izba Gospodarcza (KIG), g ównie prowadzàca dzia alnoêç szkoleniowà i doradczà w zakresie promocji i wdra ania innowacji w firmach, Fundacja na rzecz Nauki Polskiej (FNP), zajmujàca si wspieraniem dzia alnoêci naukowców i zespo ów badawczych poprzez system nagród i stypendiów, wspieraniem dzia aƒ umo liwiajàcych wdra anie osiàgni ç naukowych do praktyki gospodarczej m.in. przez przyznawanie subwencji na wdro enia, Stowarzyszenie Organizatorów OÊrodków Innowacji i Przedsi biorczoêci (SOOIP), które prowadzi dzia alnoêç szkoleniowà i doradczà w zakresie przedsi biorczoêci, innowacji i transferu technologii, a tak- e zajmuje si popularyzacjà wiedzy i osiàgni ç naukowych przez organizowanie szkoleƒ i konferencji, Polska Agencja Informacji i Inwestycji Zagranicznych, której celem jest dzia alnoêç informacyjna i promowanie Polski w celu przyciàgni cia inwestorów zagranicznych. Wykonawcami badaƒ w Polsce sà: szko y wy sze, jednostki badawczo-rozwojowe (jbr-y), jednostki PAN oraz przedsi biorstwa. Faktem jest, e przedsi biorstwa zajmujà si dzia alnoêcià B+R w bardzo ograniczonym zakresie w 2006 r. tylko 32% firm przeznacza o Êrodki finansowe na B+R [15]. Dla porównania w 2006 r.: w Irlandii wêród wykonawców badaƒ przedsi biorstwa stanowi y 67% [16], w Finlandii 71% [17], a w Niemczech w 2005 r. 69% Rys. 4. System transferu technologii w Polsce ROK WYD. LXIX ZESZYT 1/

7 [18]. Poza tym nak ady na B+R przedsi biorstw w Polsce sà bardzo niskie w 2005 r. stanowi y zaledwie 0,18% PKB [19]. PAN jest paƒstwowà instytucjà naukowà, która dzia a w kierunku rozwoju i promocji nauki, a nadzór nad nià sprawuje Prezes Rady Ministrów. Placówkami naukowymi akademii sà instytuty, zak ady, centra, stacje badawcze i inne jednostki prowadzàce badania naukowe i prace badawczo-rozwojowe. W swojej dzia alnoêci PAN wspó dzia a ze szko ami wy szymi i ró nymi instytucjami naukowymi. Jednostki badawczo-rozwojowe sà placówkami paƒstwowymi, ale posiadajà równie status przedsi biorcy, tzn. prowadzàc badania naukowe, kierujà si tak e potrzebà zysku. Jbr-y w wi kszoêci sà podporzàdkowane organizacyjnie Ministerstwu Gospodarki. Sektor jbr w 2008 r. stanowi 162 jednostki [20] o zró nicowanym potencjale naukowym i ekonomicznym. Badania w instytutach w oko o 20-30% sà finansowane z bud etu paƒstwa. W zwiàzku z tym, e Polska jest krajem o s abym potencjale technologicznym i naukowym, i co si z tym wià e niewielkich dokonaniach w sferze naukowo-technologicznej, trudno tu mówiç o czynnikach, które wp ywajà na skutecznoêç prezentowanego wy ej systemu TT. Natomiast jednà z jego s aboêci jest izolowanie istniejàcych jednostek badawczych od zak adów przemys owych (prezentuje to pionowa kreska mi dzy przedsi biorstwami a jednostkami naukowymi na rys. 4). Wspó prac utrudnia brak mechanizmów proinnowacyjnych. Poza tym polskie oêrodki innowacji i TT nie sà ze sobà ÊciÊle powiàzane, tak jak to ma miejsce w systemie fiƒskim, gdzie ró ne instytucje podejmujà wspólne projekty i wspó pracujà ze sobà. W celu zmiany istniejàcego stanu rzeczy niezb dne sà dalsze reformy systemu transferu technologii. Podsumowanie Przedstawione systemy transferu technologii w Irlandii, Finlandii, Niemczech i Polsce wykazujà podobieƒstwa w zakresie podzia u na trzy poziomy struktur organizacyjnych, czyli mo na tam wyodr bniç poziom decydentów, poziom wsparcia i poziom wykonawców badaƒ. Ró nice wynikajà natomiast z realizowanych przez nie celów, które polegajà na wspieraniu dominujàcych mechanizmów transferu technologii. W Irlandii dominujàcymi mechanizmami TT sà: bezpoêrednie inwestycje zagraniczne oraz import zagranicznej technologii. Wydaje si, e dzia ajàcy tam system TT wspomaga te mechanizmy przez odpowiednie posuni cia polityki rzàdowej, np. niski podatek od zysków, czy te dzia alnoêç krajowych instytucji pilnujàcych bezpieczeƒstwa inwestycji i wspierajàcych rodzimà dzia alnoêç naukowà. W Finlandii dominujàcym mechanizmem, za pomocà którego dokonuje si transfer technologii, jest przede wszystkim realizacja B+R w ramach programów badawczych. System TT w tym kraju bardzo skutecznie wspiera ten mechanizm przez polityk rzàdowà, w ramach której przeznacza si ogromne Êrodki finansowe na badania, oraz przez instytucje TT, które sprawnie rozdysponowujà te Êrodki i jednoczà Êrodowisko naukowców i przedsi biorców. G ównymi sposobami transferu technologii w Niemczech sà: realizacja prac B+R, a w ostatnich latach wspieranie przedsi wzi ç innowacyjnych w ma ych i Êrednich przedsi biorstwach. Mimo pewnych niedoskona oêci prezentowanego niemieckiego systemu TT (przedstawionych wy ej) wydaje si, e na tyle dobrze wspiera on te mechanizmy, e wp ywa to na dobre wyniki osiàgane przez Niemcy w ró nych wskaênikach gospodarczych i naukowo- -technicznych. W Polsce brak jest sprawdzonych mechanizmów TT, trudno te wyodr bniç mechanizmy dominujàce. Obecnie g ównym celem wypracowanego systemu transferu technologii jest zdobywanie Êrodków unijnych na rozwój gospodarczy i rozdysponowywanie tych Êrodków na ca y kraj w ramach wdra anych programów. Programy te dotyczà tak e wspierania innowacyjnoêci i przedsi biorczoêci w firmach w przysz oêci nale y wi c spodziewaç si pewnych rezultatów. W systemach transferu technologii w Irlandii, Finlandii i Niemczech istniejà instytucje, które inicjujà, wspierajà i finansujà dzia alnoêç naukowà w szko- ach wy szych, czyli Akademia Fiƒska, Irlandzki Urzàd ds. Szkolnictwa Wy szego, Niemiecka Wspólnota ds. Badaƒ. Instytucje te decydujà o alokacji Êrodków finansowych w ró nych obszarach badawczych w ramach programów badawczych dla szkó wy szych, inicjujà wspó prac szkó wy szych przez kooperacj naukowców i tworzenie zespo ów badawczych pracujàcych nad nowymi technologiami, zajmujà si zacieênianiem zwiàzków mi dzy naukà a gospodarkà. W polskim systemie transferu technologii brak jest podobnej instytucji. W sytuacji, kiedy zwiàzki mi dzy naukowcami a przedsi biorcami sà w Polsce bardzo s abe, jej istnienie by oby bardzo po àdane. Specyficznà instytucjà wyst pujàcà w irlandzkim systemie transferu technologii jest Agencja Rozwoju Przemys owego, która przyciàga do Irlandii bezpo- Êrednie inwestycje zagraniczne. Wiadomo, e transfer technologii w postaci bezpoêrednich inwestycji zagranicznych mo e stymulowaç rozwój gospodarczy, dzi ki temu, e wià e si z przep ywem kapita u, nowoczesnych technik produkcyjnych, metod organizacyjnych i know-how. W sytuacji Polski, która nie tworzy nowoczesnych rozwiàzaƒ technologicznych we w asnym zapleczu B+R, BIZ mog yby wprowadziç takie technologie do kraju. Dlatego wydaje si potrzebne utworzenie specjalnej instytucji, która sprowadza aby inwestorów do Polski. W tym celu nale y zezwoliç na wi kszà niezale noêç ju istniejàcej Agencji Informacji i Inwestycji Zagranicznych, tak aby mia a ona mo liwoêç podejmowania wobec inwestorów pewnych zobowiàzaƒ w imieniu rzàdu. Obecnie agencja prowadzi g ównie dzia alnoêç informacyjnà. LITERATURA rpsv/sti2007/gh11-4.htm, Technology balance of payments, Gross domestic expenditure on R&D (GERD) 4. Research in Finland, str Annual Review ROK WYD. LXIX ZESZYT 1/2010

8 Annual Report 2007, Sitra, str Jahresbericht 2006, Deutsches Patentund Markenamt, str European applications filed in Total population Administrative Structure of Government-funded Science and Technology (R&D) in Germany 13. M. Kolka, Stan i perspektywy innowacyjnoêci w Unii Europejskiej 14. Nauka i technika w 2005, GUS, Warszawa 2006, str Rocznik statystyczny województw 2007, GUS, Warszawa 2007, str Research and Development Statistics in Ireland 2006 at a glance, Forfas 2007, str R_D_expenditure_table 18. Forschung und Innovation in Deutschland 2007, Bundesministerium für Bildung und Forschung, Bonn-Berlin 2007, str R&D expenditure and personnel, Statistics in focus 23/2007, str L. Rafalski Jednostki badawczo-rozwojowe w 2008 r., prezentacja w ramach konferencji Nowe finansowanie. Wi ksza dost pnoêç. Lepsza jakoêç, Warszawa, 25 stycznia 2008 r. ROK WYD. LXIX ZESZYT 1/

Transfer technologii oraz mechanizmy współpracy -tendencje w Polsce, Europie i na świecie

Transfer technologii oraz mechanizmy współpracy -tendencje w Polsce, Europie i na świecie Transfer technologii oraz mechanizmy współpracy -tendencje w Polsce, Europie i na świecie 2 Pojęcie transferu technologii Transfer technologii to: "przekazywanie określonej wiedzy technicznej oraz organizacyjnej

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN BIURA KARIER EUROPEJSKIEJ WYŻSZEJ SZKOŁY PRAWA I ADMINISTRACJI

REGULAMIN BIURA KARIER EUROPEJSKIEJ WYŻSZEJ SZKOŁY PRAWA I ADMINISTRACJI REGULAMIN BIURA KARIER EUROPEJSKIEJ WYŻSZEJ SZKOŁY PRAWA I ADMINISTRACJI I. POSTANOWIENIA OGÓLNE 1 1. Biuro Karier Europejskiej Wyższej Szkoły Prawa i Administracji w Warszawie, zwane dalej BK EWSPA to

Bardziej szczegółowo

Dlaczego transfer technologii jest potrzebny MŚP?

Dlaczego transfer technologii jest potrzebny MŚP? Dlaczego transfer technologii jest potrzebny MŚP? Kamil Bromski Kierownik, Dolnośląski Ośrodek Transferu Wiedzy i Technologii Specjalista ds. transferu technologii, Agencja Rozwoju Innowacji S.A. Dolnośląski

Bardziej szczegółowo

Sergiusz Sawin Innovatika

Sergiusz Sawin Innovatika Podsumowanie cyklu infoseminariów regionalnych: Siedlce, 16 lutego 2011 Płock, 18 lutego 2011 Ostrołęka, 21 lutego 2011 Ciechanów, 23 lutego 2011 Radom, 25 lutego 2011 Sergiusz Sawin Innovatika Projekt

Bardziej szczegółowo

Dotacje unijne dla młodych przedsiębiorców

Dotacje unijne dla młodych przedsiębiorców Dotacje unijne dla młodych przedsiębiorców Autor: R.P. / IPO.pl 18.07.2008. Portal finansowy IPO.pl Przeciętnemu Polakowi dotacje unijne kojarzą się z wielkimi inwestycjami infrastrukturalnymi oraz dopłatami

Bardziej szczegółowo

MoŜliwości wykorzystania funduszy europejskich w latach 2007-2013

MoŜliwości wykorzystania funduszy europejskich w latach 2007-2013 Warszawa, 30 czerwca 2008 r. MoŜliwości wykorzystania funduszy europejskich w latach 2007-2013 Zygmunt Krasiński Krajowy Punkt Kontaktowy Programów Badawczych UE Instytut Podstawowych Problemów Techniki

Bardziej szczegółowo

Wsparcie przedsiębiorczości z funduszy strukturalnych w latach 2007 2013

Wsparcie przedsiębiorczości z funduszy strukturalnych w latach 2007 2013 Wsparcie przedsiębiorczości z funduszy strukturalnych w latach 2007 2013 Agnieszka Jankowska Ministerstwo Rozwoju Regionalnego 1 Wsparcie dla przedsiębiorców w programach operacyjnych, 2007-2013 Program

Bardziej szczegółowo

Dotacje dla przedsiębiorczych w 2013 roku.

Dotacje dla przedsiębiorczych w 2013 roku. Dotacje dla przedsiębiorczych w 2013 roku. Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości w roku 2013, realizuje działania na rzecz wsparcia i rozwoju przedsiębiorstw. Obowiązkiem spoczywającym na PARP jest

Bardziej szczegółowo

Wsparcie sektora nauki i innowacyjnych przedsiębiorstw w latach 2014-2020 - załoŝenia krajowego programu operacyjnego Marcin Łata Dyrektor Departamentu Zarządzania Programami Konkurencyjności i Innowacyjności

Bardziej szczegółowo

Zaproszenie Usługa realizowana w ramach Projektu Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości Zarządzanie kompetencjami w MSP

Zaproszenie Usługa realizowana w ramach Projektu Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości Zarządzanie kompetencjami w MSP Zaproszenie Usługa realizowana w ramach Projektu Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości Zarządzanie kompetencjami w MSP Szanowni Państwo, Mam przyjemność zaprosić Państwa firmę do udziału w Usłudze

Bardziej szczegółowo

Fiszka oferty usług proinnowacyjnych

Fiszka oferty usług proinnowacyjnych Fiszka oferty usług proinnowacyjnych I. Akredytowany wykonawca 1. Nazwa wykonawcy EDORADCA SPÓŁKA Z OGRANICZONĄ ODPOWIEDZIALNOŚCIĄ SPÓŁKA KOMANDYTOWO-AKCYJNA 2. Forma prawna prowadzonej działalności SPÓŁKA

Bardziej szczegółowo

Cel strategiczny 2. Rozwój systemu innowacji i nowoczesnej infrastruktury innowacyjnej w regionie KARTA ZADAŃ NR 6. Cel operacyjny 2.

Cel strategiczny 2. Rozwój systemu innowacji i nowoczesnej infrastruktury innowacyjnej w regionie KARTA ZADAŃ NR 6. Cel operacyjny 2. strategiczny 2 Rozwój systemu innowacji i nowoczesnej infrastruktury innowacyjnej w regionie KARTA ZADAŃ NR 6 2.1 Rozwój społeczeństwa informacyjnego w regionie. szkolenia kadry e instytucji, budowa regionalnych

Bardziej szczegółowo

Środa z Funduszami dla przedsiębiorstw na rozwój

Środa z Funduszami dla przedsiębiorstw na rozwój Środa z Funduszami dla przedsiębiorstw na rozwój Program Operacyjny Inteligentny Rozwój 2 Działanie 1.1 Projekty B+R przedsiębiorstw Poddziałanie 1.1.1. Badania przemysłowe i prace rozwojowe realizowane

Bardziej szczegółowo

Jak zostać przedsiębiorcą, czyli własna firma za unijne pieniądze Anna Szymańska Wiceprezes Zarządu DGA S.A. Poznań, 20 kwietnia 2016 r.

Jak zostać przedsiębiorcą, czyli własna firma za unijne pieniądze Anna Szymańska Wiceprezes Zarządu DGA S.A. Poznań, 20 kwietnia 2016 r. Jak zostać przedsiębiorcą, czyli własna firma za unijne pieniądze Anna Szymańska Wiceprezes Zarządu DGA S.A. Poznań, 20 kwietnia 2016 r. UWAGA w obecnej perspektywie UE maksymalna kwota dotacji nie przekracza

Bardziej szczegółowo

Program Operacyjny Innowacyjna Gospodarka

Program Operacyjny Innowacyjna Gospodarka Program Operacyjny Innowacyjna Gospodarka Budowa elektronicznej administracji w ramach POIG Konferencja podsumowuj realizacj projektu pn. E-administracja warunkiem rozwoju Polski. Wzrost konkurencyjno

Bardziej szczegółowo

Jak wdrażanie innowacji w przedsiębiorstwach wpływa na ich bieżącą działalność oraz pozycję rynkową? - przykład FAKRO -

Jak wdrażanie innowacji w przedsiębiorstwach wpływa na ich bieżącą działalność oraz pozycję rynkową? - przykład FAKRO - Jak wdrażanie innowacji w przedsiębiorstwach wpływa na ich bieżącą działalność oraz pozycję rynkową? - przykład FAKRO - Firma FAKRO FAKRO jest prywatna firmą rodzinną powstałą w 1991 r. Właścicielem oraz

Bardziej szczegółowo

Europejski Fundusz Społeczny w Województwie Pomorskim w latach 2007-2013

Europejski Fundusz Społeczny w Województwie Pomorskim w latach 2007-2013 Europejski Fundusz Społeczny w Województwie Pomorskim w latach 2007-2013 Obszary wsparcia EFS: -Rynek pracy -Integracja społeczna -Przedsiębiorczość -Edukacja -Obszary wiejskie Struktura PO Kapitał Ludzki

Bardziej szczegółowo

Oferta Usługa szkoleniowo doradcza z zakresu zarządzania przez kompetencje w MSP

Oferta Usługa szkoleniowo doradcza z zakresu zarządzania przez kompetencje w MSP Usługa szkoleniowo doradcza z zakresu zarządzania przez Szanowni Państwo, Mamy przyjemność zaprosić Państwa firmę do udziału w usłudze szkoleniowodoradczej z zakresu zarządzania kompetencjami w MSP, realizowanej

Bardziej szczegółowo

WSPÓŁPRACA NAUKI I PRZEMYSŁU W ROZWOJU POTENCJAŁU NAUKOWO-BADAWCZEGO POLSKI I UE

WSPÓŁPRACA NAUKI I PRZEMYSŁU W ROZWOJU POTENCJAŁU NAUKOWO-BADAWCZEGO POLSKI I UE WSPÓŁPRACA NAUKI I PRZEMYSŁU W ROZWOJU POTENCJAŁU NAUKOWO-BADAWCZEGO POLSKI I UE dr hab. J. Guliński Podsekretarz Stanu MNiSW Kwiecień, 2013 ul. Hoża 20 \ ul. Wspólna 1/3 \ 00-529 Warszawa \ tel. +48 (22)

Bardziej szczegółowo

CENTRUM TRANSFERU TECHNOLOGII AKADEMII GÓRNICZO - HUTNICZEJ im. S. STASZICA w KRAKOWIE (CTT AGH) Regulamin

CENTRUM TRANSFERU TECHNOLOGII AKADEMII GÓRNICZO - HUTNICZEJ im. S. STASZICA w KRAKOWIE (CTT AGH) Regulamin CENTRUM TRANSFERU TECHNOLOGII AKADEMII GÓRNICZO - HUTNICZEJ im. S. STASZICA w KRAKOWIE (CTT AGH) Regulamin 1 Celem powołania Centrum Transferu Technologii AGH, zwanego dalej CTT AGH, jest stworzenie mechanizmów

Bardziej szczegółowo

Wykorzystanie alokacji w dzia aniach 4. osi priorytetowej PO IG

Wykorzystanie alokacji w dzia aniach 4. osi priorytetowej PO IG Realokacja rodków w ramach 4. osi priorytetowej PO IG dr Anna Kacprzyk Dyrektor Departamentu Funduszy Europejskich w Ministerstwie Gospodarki Wykorzystanie alokacji w dzia aniach 4. osi priorytetowej PO

Bardziej szczegółowo

Nanonauki, nanotechnologie, Materiały i nowoczesne procesy produkcyjne w 7 PR

Nanonauki, nanotechnologie, Materiały i nowoczesne procesy produkcyjne w 7 PR Dzień Informacyjno-szkoleniowy NMP w 7 PR, Warszawa, 25.06.2012 Nanonauki, nanotechnologie, Materiały i nowoczesne procesy produkcyjne w 7 PR Małgorzata Kapica Jarosław Piekarski Krajowy Punkt Kontaktowy

Bardziej szczegółowo

Program Operacyjny Inteligentny Rozwój 2014-2020

Program Operacyjny Inteligentny Rozwój 2014-2020 Program Operacyjny Inteligentny Rozwój 2014-2020 PO Inteligentny Rozwój 2014-2020 Przyjęty w dniu 8 stycznia 2014 r. przez Radę Ministrów, Jeden z 6 programów operacyjnych zarządzanych z poziomu krajowego

Bardziej szczegółowo

Kredyt technologiczny premia dla innowacji

Kredyt technologiczny premia dla innowacji Kredyt technologiczny premia dla innowacji Bogus awa Skomska Zast pca Dyrektora Departamentu Wspierania Przedsi biorczo ci i Innowacji Warszawa, 2 pa dziernika 2009 r. Kredyt technologiczny PO Innowacyjna

Bardziej szczegółowo

Aby powsta unikalny obiekt architektury potrzebna jest wizja i ludzie, którzy wcielà jà w ycie. HRK Real Estate & Construction

Aby powsta unikalny obiekt architektury potrzebna jest wizja i ludzie, którzy wcielà jà w ycie. HRK Real Estate & Construction LUDZIE TO FUNDAMENT Aby powsta unikalny obiekt architektury potrzebna jest wizja i ludzie, którzy wcielà jà w ycie. Misjà HRK Real Estate & Construction jest pozyskiwanie specjalistów, którzy stanà si

Bardziej szczegółowo

Zobacz to na własne oczy. Przyszłość już tu jest dzięki rozwiązaniu Cisco TelePresence.

Zobacz to na własne oczy. Przyszłość już tu jest dzięki rozwiązaniu Cisco TelePresence. Informacje dla kadry zarządzającej Zobacz to na własne oczy. Przyszłość już tu jest dzięki rozwiązaniu Cisco TelePresence. 2010 Cisco i/lub firmy powiązane. Wszelkie prawa zastrzeżone. Ten dokument zawiera

Bardziej szczegółowo

Fundusze Europejskie na inwestycje proekologiczne. Lokalny Punkt Informacyjny Funduszy Europejskich w Pyrzycach Przelewice, 17.03.2016 r.

Fundusze Europejskie na inwestycje proekologiczne. Lokalny Punkt Informacyjny Funduszy Europejskich w Pyrzycach Przelewice, 17.03.2016 r. Fundusze Europejskie na inwestycje proekologiczne Lokalny Punkt Informacyjny Funduszy Europejskich w Pyrzycach Przelewice, 17.03.2016 r. Alokacja finansowa na lata 2014-2020 Obszary wsparcia 11 celów

Bardziej szczegółowo

Wykorzystanie rodków PROW 2007-2013 oraz ówne za enia i stan prac nad przygotowaniem PROW 2014-2020. Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi

Wykorzystanie rodków PROW 2007-2013 oraz ówne za enia i stan prac nad przygotowaniem PROW 2014-2020. Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi Wykorzystanie rodków PROW 2007-2013 oraz ówne za enia i stan prac nad przygotowaniem PROW 2014-2020 Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi 1 Stan realizacji PROW 2007-2013 Alokacja 17,4 mld euro rodki zakontraktowane

Bardziej szczegółowo

Alexander Lubański Partner, Black Pearls

Alexander Lubański Partner, Black Pearls Szanowni Państwo, Black Pearls to fundusz inwestycyjny wspierający rozwój polskich innowacji. Kluczowy zespół funduszu stanowią polscy oraz zagraniczni eksperci o interdyscyplinarnych kompetencjach. Black

Bardziej szczegółowo

Konferencja współfinansowana ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego

Konferencja współfinansowana ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego PROGRAM OPERACYJNY KAPITAŁ LUDZKI W WOJEWÓDZTWIE ŚWIĘTOKRZYSKIM Działanie 9.5 PO KL Oddolne inicjatywy edukacyjne na obszarach wiejskich Kielce, 6 września 2013 PRZEDMIOT KONKURSU Projekty określone dla

Bardziej szczegółowo

Normy szansą dla małych przedsiębiorstw. Skutki biznesowe wdrożenia norm z zakresu bezpieczeństwa w małych firmach studium przypadków

Normy szansą dla małych przedsiębiorstw. Skutki biznesowe wdrożenia norm z zakresu bezpieczeństwa w małych firmach studium przypadków IV Ogólnopolska Konferencja Normalizacja w Szkole Temat wiodący Normy wyrównują szanse Łódzkie Centrum Doskonalenia Nauczycieli i Kształcenia Praktycznego Łódź, ul. Kopcińskiego 29 Normy szansą dla małych

Bardziej szczegółowo

Kontrakt Terytorialny

Kontrakt Terytorialny Kontrakt Terytorialny Monika Piotrowska Departament Koordynacji i WdraŜania Programów Regionalnych Ministerstwo Rozwoju Regionalnego Warszawa, 26 pażdziernika 2012 r. HISTORIA Kontrakty wojewódzkie 2001

Bardziej szczegółowo

PAN OLSZTY N. Narodowe Centrum Badań i Rozwoju platformą skutecznego dialogu między środowiskiem nauki i biznesu

PAN OLSZTY N. Narodowe Centrum Badań i Rozwoju platformą skutecznego dialogu między środowiskiem nauki i biznesu Narodowe Centrum Badań i Rozwoju platformą skutecznego dialogu między środowiskiem nauki i biznesu PAN OLSZTY N prof. dr hab. n. wet. Dariusz J. SkarŜyński, Rada Narodowego Centrum Badań i Rozwoju, Warszawa

Bardziej szczegółowo

Program Operacyjny Inteligentny Rozwój 2014-2020

Program Operacyjny Inteligentny Rozwój 2014-2020 Program Operacyjny Inteligentny Rozwój 2014-2020 Anita Wesołowska Departament Konkurencyjności i Innowacyjności Ministerstwo Infrastruktury i Rozwoju Fundusze Europejskie na lata 2014-2020 Krosno, 4 listopada

Bardziej szczegółowo

Formularz konsultacyjny projektu Regionalnego Programu Strategicznego w zakresie rozwoju gospodarczego

Formularz konsultacyjny projektu Regionalnego Programu Strategicznego w zakresie rozwoju gospodarczego Formularz konsultacyjny projektu Regionalnego Programu Strategicznego w zakresie rozwoju gospodarczego CZĘŚĆ I - DANE OSOBOWE (*wypełnienie obowiązkowe) imię i nazwisko*: tel. / faks: e-mail*: wyrażam

Bardziej szczegółowo

Rozwój e learningu z wykorzystaniem funduszy europejskich. Piotr Koenig UMWP

Rozwój e learningu z wykorzystaniem funduszy europejskich. Piotr Koenig UMWP Rozwój e learningu z wykorzystaniem funduszy europejskich Piotr Koenig UMWP Okres 2004-2006 Projekt KNOW Kształcenie Na odległość Wspierające rozwój kwalifikacji zawodowych w województwie pomorskim (2005

Bardziej szczegółowo

Fiszka oferty usług proinnowacyjnych

Fiszka oferty usług proinnowacyjnych Fiszka oferty usług proinnowacyjnych I Akredytowany wykonawca 1. Nazwa wykonawcy Ellipsis Sp. z o.o. 2. Forma prawna prowadzonej działalności Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością 3. Status Wnioskodawcy

Bardziej szczegółowo

Oferta usług dla MSP wspierających rozwój przedsiębiorczości

Oferta usług dla MSP wspierających rozwój przedsiębiorczości Oferta usług dla MSP wspierających rozwój przedsiębiorczości Magdalena Weremczuk Koordynator Punktu Konsultacyjnego KSU Fundacja Małych i Średnich Przedsiębiorstw Wsparcie doradcze w Punkcie Konsultacyjnym

Bardziej szczegółowo

Sieć Punktów Informacyjnych w Województwie Kujawsko- Pomorskim

Sieć Punktów Informacyjnych w Województwie Kujawsko- Pomorskim Sieć Punktów Informacyjnych w Województwie Kujawsko- Pomorskim 1 Sieć Punktów Informacyjnych o Funduszach Europejskich w Województwie Kujawsko- Pomorskim 18 grudnia 2008 r. podpisanie Porozumienia z Ministerstwem

Bardziej szczegółowo

DZIAŁALNOŚĆ INNOWACYJNA PRZEDSIĘBIORSTW

DZIAŁALNOŚĆ INNOWACYJNA PRZEDSIĘBIORSTW DZIAŁALNOŚĆ INNOWACYJNA PRZEDSIĘBIORSTW Opole, 29.01.2016 r. Danuta Michoń Opolski Ośrodek Badań Regionalnych Badania z zakresu innowacji ujęte w PBSSP Podstawowe pojęcia Działalność innowacyjna przedsiębiorstw

Bardziej szczegółowo

Wsparcie wykorzystania OZE w ramach RPO WL 2014-2020

Wsparcie wykorzystania OZE w ramach RPO WL 2014-2020 Wsparcie wykorzystania OZE w ramach RPO WL 2014-2020 Zarys finansowania RPO WL 2014-2020 Na realizację Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Lubelskiego na lata 2014-2020 przeznaczono łączną kwotę

Bardziej szczegółowo

Harmonogram naboru wniosków o dofinansowanie w trybie konkursowym na rok 2016

Harmonogram naboru wniosków o dofinansowanie w trybie konkursowym na rok 2016 Harmonogram naboru wniosków o dofinansowanie w trybie konkursowym na rok 2016 Regionalny Program Operacyjny Województwa Podlaskiego na lata 2014-2020 (RPOWP 2014-2020) Numer i nazwa działania/poddziałania

Bardziej szczegółowo

Uchwała Nr 474/2015 Zarządu Województwa Wielkopolskiego z dnia 30 kwietnia 2015 r.

Uchwała Nr 474/2015 Zarządu Województwa Wielkopolskiego z dnia 30 kwietnia 2015 r. Uchwała Nr 474/2015 Zarządu Województwa Wielkopolskiego z dnia 30 kwietnia 2015 r. w sprawie: zmiany planu finansowego Wielkopolskiego Ośrodka Doradztwa Rolniczego w Poznaniu na 2015 r. Na podstawie art.

Bardziej szczegółowo

WOJEWÓDZTWO DOLNO L SKIE

WOJEWÓDZTWO DOLNO L SKIE WOJEWÓDZTWO DOLNO L SKIE Zacznik INFORMACJA ZARZ DU WOJEWÓDZTWA DOLNO L SKIEGO O PRZEBIEGU WYKONANIA BUD ETU WOJEWÓDZTWA DOLNO L SKIEGO ZA I PÓ ROCZE 200 r. r. str. 1. 4 16 2.1. 39 2.2. 40 2.3. Dotacje

Bardziej szczegółowo

Międzywydziałowy, priorytetowy kierunek studiów Inżynieria Biomedyczna na Politechnice Gdańskiej zostanie uruchomiony w roku akademickim 2009/2010!!!

Międzywydziałowy, priorytetowy kierunek studiów Inżynieria Biomedyczna na Politechnice Gdańskiej zostanie uruchomiony w roku akademickim 2009/2010!!! Międzywydziałowy, priorytetowy kierunek studiów Inżynieria Biomedyczna na Politechnice Gdańskiej zostanie uruchomiony w roku akademickim 2009/2010!!! Nowy międzywydziałowy kierunek Inżynieria Biomedyczna

Bardziej szczegółowo

2014-09-26. Spotkanie Sygnatariuszy Małopolskiego Paktu na rzecz Ekonomii Społecznej 25 września 2014

2014-09-26. Spotkanie Sygnatariuszy Małopolskiego Paktu na rzecz Ekonomii Społecznej 25 września 2014 Spotkanie Sygnatariuszy Małopolskiego Paktu na rzecz Ekonomii Społecznej 25 września 2014 Rola wojewódzkich zespołów ds. ekonomii społecznej - przegląd rozwiązań w innych województwach oraz informacja

Bardziej szczegółowo

Załącznik nr 5 - Plan komunikacji

Załącznik nr 5 - Plan komunikacji 9 Plan działania Komunikacja w procesie tworzenia i wdrażania lokalnej strategii rozwoju jest warunkiem nieodzownym w osiąganiu założonych efektów. Podstawowym warunkiem w planowaniu skutecznej jest jej

Bardziej szczegółowo

Wsparcie Przedsiębiorczości

Wsparcie Przedsiębiorczości Wsparcie Przedsiębiorczości Regionalny Program Operacyjny Województwa Małopolskiego na lata 2014-2020 Edyta Łydka Zastępca Dyrektora Małopolskiego Centrum Przedsiębiorczości Karniowice, 13 maj 2016 r.

Bardziej szczegółowo

Dotacje na rozwój j kadr, inwestycje oraz wsparcie dzia a B+R

Dotacje na rozwój j kadr, inwestycje oraz wsparcie dzia a B+R Dotacje na rozwój j kadr, inwestycje oraz wsparcie dzia a B+R Tomasz Czerwoniak Specjalista Zespó Promocji i Informacji Polska Agencja Rozwoju Przedsi biorczo ci 1 POLSKA AGENCJA ROZWOJU PRZEDSI BIORCZO

Bardziej szczegółowo

Proces wprowadzania nowo zatrudnionych pracowników

Proces wprowadzania nowo zatrudnionych pracowników Proces wprowadzania nowo zatrudnionych pracowników poradnik dla bezpoêredniego prze o onego wprowadzanego pracownika WZMOCNIENIE ZDOLNOÂCI ADMINISTRACYJNYCH PROJEKT BLIèNIACZY PHARE PL03/IB/OT/06 Proces

Bardziej szczegółowo

HORIZON 2020. Naukowych i Innowacji (2014-2020) 2020) Ewa Szkiłądź. Podstawy 7. Programu Ramowego Warszawa, 12 kwietnia 2012

HORIZON 2020. Naukowych i Innowacji (2014-2020) 2020) Ewa Szkiłądź. Podstawy 7. Programu Ramowego Warszawa, 12 kwietnia 2012 Podstawy 7. Programu Ramowego Warszawa, 12 kwietnia 2012 HORIZON 2020 Program Ramowy w zakresie Badań Naukowych i Innowacji (2014-2020) 2020) Ewa Szkiłądź Krajowy Punkt Kontaktowy Programów Badawczych

Bardziej szczegółowo

Warszawa, 24.05.2012 r.

Warszawa, 24.05.2012 r. Relacje administracji rz dowej z otoczeniem na przyk adzie dwóch projektów realizowanych przez Departament S by Cywilnej KPRM Warszawa, 24.05.2012 r. Zakres projektów realizowanych przez DSC KPRM W latach

Bardziej szczegółowo

Projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego ZAPYTANIE OFERTOWE

Projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego ZAPYTANIE OFERTOWE Legnica, dnia 22.05.2015r. ZAPYTANIE OFERTOWE na przeprowadzenie audytu zewnętrznego projektu wraz z opracowaniem raportu końcowego audytu w ramach projektu, współfinansowanego ze środków Unii Europejskiej

Bardziej szczegółowo

ZMIENIAMY ŁÓDZKIE Z FUNDUSZAMI www EUROPEJSKIMI. www.rpo.lodzkie.pl

ZMIENIAMY ŁÓDZKIE Z FUNDUSZAMI www EUROPEJSKIMI. www.rpo.lodzkie.pl ZMIENIAMY ŁÓDZKIE Z FUNDUSZAMI www EUROPEJSKIMI www.rpo.lodzkie.pl DOTACJE z RPO WŁ SZANSĄ NA ROZWÓJ DZIAŁALNOŚCI PRZEDSIĘBIORSTW W WOJEWÓDZTWIE ŁÓDZKIM ZASTANAWIASZ SIĘ SKĄD CZERPAĆ FUNDUSZE NA WPROWADZENIE

Bardziej szczegółowo

Rola WCTT w transferze technologii na Politechnice Wrocławskiej

Rola WCTT w transferze technologii na Politechnice Wrocławskiej Rola WCTT w transferze technologii na Politechnice Wrocławskiej dr Jacek Firlej Wrocław, 19.11.2014 r. WCTT o nas Wrocławskie Centrum Transferu Technologii jednostka PWr, najstarsze centrum w Polsce (od

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR X/143/2015 RADY MIEJSKIEJ WAŁBRZYCHA. z dnia 27 sierpnia 2015 r. w sprawie utworzenia Zakładu Aktywności Zawodowej Victoria w Wałbrzychu

UCHWAŁA NR X/143/2015 RADY MIEJSKIEJ WAŁBRZYCHA. z dnia 27 sierpnia 2015 r. w sprawie utworzenia Zakładu Aktywności Zawodowej Victoria w Wałbrzychu UCHWAŁA NR X/143/2015 RADY MIEJSKIEJ WAŁBRZYCHA z dnia 27 sierpnia 2015 r. w sprawie utworzenia Zakładu Aktywności Zawodowej Victoria w Wałbrzychu Na podstawie art. 18 ust 2 pkt 9 lit. h ustawy z dnia

Bardziej szczegółowo

Budowanie współpracy z organizacjami pozarządowymi. Agnieszka Wróblewska

Budowanie współpracy z organizacjami pozarządowymi. Agnieszka Wróblewska Budowanie współpracy z organizacjami pozarządowymi Agnieszka Wróblewska RAZEM JESTEŚMY NAJSILNIEJSI WDROŻENIE MODELU WSPÓŁPRACY W 6 GMINACH POWIATU ŁUKOWSKIEGO Projekt zakłada wdrażanie na poziomie gminy

Bardziej szczegółowo

Spotkanie informacyjne na temat programów współpracy transnarodowej i międzyregionalnej z udziałem Polski.

Spotkanie informacyjne na temat programów współpracy transnarodowej i międzyregionalnej z udziałem Polski. Spotkanie informacyjne na temat programów współpracy transnarodowej i międzyregionalnej z udziałem Polski. Zapewnienie efektywnej koordynacji instrumentów finansowania Europejskiej Współpracy Terytorialnej

Bardziej szczegółowo

PROJEKTY FINANSOWANE ZE ŚRODKÓW UNII EUROPEJSKIEJ

PROJEKTY FINANSOWANE ZE ŚRODKÓW UNII EUROPEJSKIEJ PROJEKTY FINANSOWANE ZE ŚRODKÓW UNII EUROPEJSKIEJ AKTUALNOŚCI PERSPEKTYWA FINANSOWA 2004 2006 PERSPEKTYWA FINANSOWA 2007 2013 PERSPEKTYWA FINANSOWA 2014 2020 INNE STRONY DOTYCZĄCE ŚRODKÓW UNIJNYCH PERSPEKTYWA

Bardziej szczegółowo

ORGANIZACJE POZARZĄDOWE A PROGRAM EUROPEJSKIEJ WSPÓŁPRACY TERYTORIALNEJ

ORGANIZACJE POZARZĄDOWE A PROGRAM EUROPEJSKIEJ WSPÓŁPRACY TERYTORIALNEJ NOWA www.nowa-amerika.net AMERIKA ORGANIZACJE POZARZĄDOWE A PROGRAM EUROPEJSKIEJ WSPÓŁPRACY TERYTORIALNEJ STANOWISKO ORGANIZACJI POZARZĄDOWYCH POLSKO-NIEMIECKIEGO REGIONU PRZYGRANICZNEGO 1 Przedstawiciele

Bardziej szczegółowo

Uwaga - Bezpłatne usługi innowacyjne dla firm

Uwaga - Bezpłatne usługi innowacyjne dla firm Uwaga - Bezpłatne usługi innowacyjne dla firm Izba Przemysłowo-Handlowa w Krakowie serdecznie zaprasza do skorzystania z bezpłatnych usług innowacyjnych, których celem jest usprawnienie funkcjonowania

Bardziej szczegółowo

BIZNES PLAN PRZEDSIĘWZIĘCIA (obowiązuje od dnia 28.11.2011 r.)

BIZNES PLAN PRZEDSIĘWZIĘCIA (obowiązuje od dnia 28.11.2011 r.) BIZNES PLAN PRZEDSIĘWZIĘCIA (obowiązuje od dnia 28.11.2011 r.) I. INFORMACJE OGÓLNE Pełna nazwa Wnioskodawcy/Imię i nazwisko II. OPIS DZIAŁALNOŚCI I PRZEDSIĘWZIĘCIA 1. KRÓTKI OPIS PROWADZONEJ DZIAŁALNOŚCI

Bardziej szczegółowo

S ystem M onitorowania i E waluacji RIS

S ystem M onitorowania i E waluacji RIS S ystem M onitorowania i E waluacji RIS Prezentacja koncepcji 26 listopada 2013 r. Usługi doradczo-eksperckie w zakresie wdrożenia systemu informatycznego i infrastruktury technicznej do monitorowania

Bardziej szczegółowo

Lokalne kryteria wyboru operacji polegającej na rozwoju działalności gospodarczej

Lokalne kryteria wyboru operacji polegającej na rozwoju działalności gospodarczej polegającej na rozwoju działalności gospodarczej Lp. 1. 2. 3. 4. Nazwa kryterium Liczba miejsc pracy utworzonych w ramach operacji i planowanych do utrzymania przez okres nie krótszy niż 3 lata w przeliczeniu

Bardziej szczegółowo

Program Innowacje Społeczne Narodowego Centrum Badań i Rozwoju

Program Innowacje Społeczne Narodowego Centrum Badań i Rozwoju Program Innowacje Społeczne Narodowego Centrum Badań i Rozwoju Joanna Makocka NCBR kim jesteśmy? agencja wykonawcza nadzorowana przez Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego agencja powołana w 2007 roku

Bardziej szczegółowo

Projekty uchwał na Zwyczajne Walne Zgromadzenie Akcjonariuszy zwołane na dzień 10 maja 2016 r.

Projekty uchwał na Zwyczajne Walne Zgromadzenie Akcjonariuszy zwołane na dzień 10 maja 2016 r. Projekty uchwał na Zwyczajne Walne Zgromadzenie Akcjonariuszy zwołane na dzień 10 maja 2016 r. Uchwała nr.. Zwyczajnego Walnego Zgromadzenia Akcjonariuszy OEX Spółka Akcyjna z siedzibą w Poznaniu z dnia

Bardziej szczegółowo

Program Ramowy na rzecz Konkurencyjności i Innowacji 2007 2013 (CIP)

Program Ramowy na rzecz Konkurencyjności i Innowacji 2007 2013 (CIP) Program Ramowy na rzecz Konkurencyjności i Innowacji 2007 2013 (CIP) EKOINNOWACJE Dr Zygmunt Krasiński Krajowy Punkt Kontaktowy Programów Badawczych UE Instytut Podstawowych Problemów Techniki Polska Akademia

Bardziej szczegółowo

Fundusze Europejskie. Projekt ustawy o zmianie niektórych ustaw w związku z wdraŝaniem funduszy strukturalnych i Funduszu Spójności

Fundusze Europejskie. Projekt ustawy o zmianie niektórych ustaw w związku z wdraŝaniem funduszy strukturalnych i Funduszu Spójności Fundusze Europejskie Biuro Funduszy Europejskich Urzędu m. st. Warszawy Projekt ustawy o zmianie niektórych ustaw w związku z wdraŝaniem funduszy strukturalnych i Funduszu Spójności Na stronach Ministerstwa

Bardziej szczegółowo

Grant Blokowy Szwajcarsko-Polskiego Programu Współpracy Fundusz dla Organizacji Pozarządowych

Grant Blokowy Szwajcarsko-Polskiego Programu Współpracy Fundusz dla Organizacji Pozarządowych Grant Blokowy Szwajcarsko-Polskiego Programu Współpracy Fundusz dla Organizacji Pozarządowych ECORYS Polska Sp. z o.o. Poznań, 16 listopada 2012 PROJEKT WSPÓŁFINANSOWANY PRZEZ SZWAJCARIĘ W RAMACH SZWAJCARSKIEGO

Bardziej szczegółowo

I FORUM INNOWACJI TRANSPORTOWYCH - dobre praktyki na rzecz zrównoważonego rozwoju

I FORUM INNOWACJI TRANSPORTOWYCH - dobre praktyki na rzecz zrównoważonego rozwoju Konferencja współfinansowana ze środków Unii Europejskiej w ramach Programu Operacyjnego Pomoc Techniczna I FORUM INNOWACJI TRANSPORTOWYCH - dobre praktyki na rzecz zrównoważonego rozwoju Metody wspierania

Bardziej szczegółowo

Osoby, do których skierowany jest powyższy projekt opisane zostały w zakładce Beneficjenci.

Osoby, do których skierowany jest powyższy projekt opisane zostały w zakładce Beneficjenci. O projekcie Fundacja Ekspert-Kujawy, w partnerstwie z Powiatowym Urzędem Pracy w Inowrocławiu, rozpoczyna realizację projektu Wsparcie dla zwalnianych pracowników przedsiębiorstwa Poczta Polska. Celem

Bardziej szczegółowo

Raport kwartalny z działalności emitenta

Raport kwartalny z działalności emitenta CSY S.A. Ul. Grunwaldzka 13 14-200 Iława Tel.: 89 648 21 31 Fax: 89 648 23 32 Email: csy@csy.ilawa.pl I kwartał 2013 Raport kwartalny z działalności emitenta Iława, 14 maja 2013 SPIS TREŚCI: I. Wybrane

Bardziej szczegółowo

Społecznie odpowiedzialni. Strategie społecznej odpowiedzialności w województwie opolskim

Społecznie odpowiedzialni. Strategie społecznej odpowiedzialności w województwie opolskim III Spotkanie Grupy Sterującej Ewaluacją I Monitoringiem Społecznie odpowiedzialni. Strategie społecznej odpowiedzialności w województwie opolskim Badanie w ramach projektu pn. Opolskie Obserwatorium Terytorialne

Bardziej szczegółowo

PLANUJEMY FUNDUSZE EUROPEJSKIE

PLANUJEMY FUNDUSZE EUROPEJSKIE PLANUJEMY FUNDUSZE EUROPEJSKIE Druga połowa 2013 r. to czas intensywnej pracy instytucji zaangażowanych w przygotowanie systemu wdrażania funduszy europejskich w latach 2014 2020. Podczas wakacji opracowano

Bardziej szczegółowo

- o Fundacji Wspierania Współpracy na Rzecz Demokracji i Społeczeństwa Obywatelskiego w Europie Środkowej i Wschodniej.

- o Fundacji Wspierania Współpracy na Rzecz Demokracji i Społeczeństwa Obywatelskiego w Europie Środkowej i Wschodniej. SEJM RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ V kadencja Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej Druk nr 676 Warszawa, 9 czerwca 2006 r. Pan Marek Jurek Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej Szanowny Panie Marszałku

Bardziej szczegółowo

Anna Ober Aleksandra Szcześniak 09.05.2014

Anna Ober Aleksandra Szcześniak 09.05.2014 Anna Ober Aleksandra Szcześniak 09.05.2014 http://www.funduszeeuropejskie.gov.pl/2014_2020/strony/ glowna.aspx 2 I Wsparcie prowadzenia prac B+R przez przedsiębiorstwa oraz konsorcja naukowoprzemysłowe

Bardziej szczegółowo

Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich: Europa inwestująca w obszary wiejskie. Projekt opracowany przez Centrum Doradztwa

Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich: Europa inwestująca w obszary wiejskie. Projekt opracowany przez Centrum Doradztwa Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich: Europa inwestująca w obszary wiejskie. Projekt opracowany przez Centrum Doradztwa Rolniczego w Brwinowie Projekt współfinansowany ze środków

Bardziej szczegółowo

Program Operacyjny Polska Wschodnia 2014-2020 PO PW 2014-2020

Program Operacyjny Polska Wschodnia 2014-2020 PO PW 2014-2020 Program Operacyjny Polska Wschodnia 2014-2020 2020 (PO PW 2014-2020) 2020) Warszawa 24 czerwca 2013 r. Cel g ówny g PO PW 2014-2020 2020 Wzrost konkurencyjno ci ci i innowacyjno ci ci makroregionu Polski

Bardziej szczegółowo

GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY

GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Departament Studiów Makroekonomicznych i Finansów Warszawa, 19 września 2014 r. Informacja sygnalna Wyniki finansowe banków w I półroczu 2014 r. 1 W końcu czerwca 2014 r. działalność

Bardziej szczegółowo

II.2) CZAS TRWANIA ZAMÓWIENIA LUB TERMIN WYKONANIA: Okres w miesiącach: 7.

II.2) CZAS TRWANIA ZAMÓWIENIA LUB TERMIN WYKONANIA: Okres w miesiącach: 7. Warszawa: Organizacja cyklu wyjazdów informacyjnych w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Mazowieckiego (RPO WM) w roku 2010 Numer ogłoszenia: 34595-2010; data zamieszczenia: 19.02.2010

Bardziej szczegółowo

Ewidencjonowanie nieruchomości. W Sejmie oceniają działania starostów i prezydentów

Ewidencjonowanie nieruchomości. W Sejmie oceniają działania starostów i prezydentów Posłowie sejmowej Komisji do Spraw Kontroli Państwowej wysłuchali NIK-owców, którzy kontrolowali proces aktualizacji opłat rocznych z tytułu użytkowania wieczystego nieruchomości skarbu państwa. Podstawą

Bardziej szczegółowo

Sprawozdanie z działalności Rady Nadzorczej TESGAS S.A. w 2008 roku.

Sprawozdanie z działalności Rady Nadzorczej TESGAS S.A. w 2008 roku. Sprawozdanie z działalności Rady Nadzorczej TESGAS S.A. w 2008 roku. Rada Nadzorcza zgodnie z treścią Statutu Spółki składa się od 5 do 9 Członków powoływanych przez Walne Zgromadzenie w głosowaniu tajnym.

Bardziej szczegółowo

Efektywna strategia sprzedaży

Efektywna strategia sprzedaży Efektywna strategia sprzedaży F irmy wciąż poszukują metod budowania przewagi rynkowej. Jednym z kluczowych obszarów takiej przewagi jest efektywne zarządzanie siłami sprzedaży. Jak pokazują wyniki badania

Bardziej szczegółowo

PROGRAM LEONARDO DA VINCI PROJEKTY MOBILNOŚĆI IVT, PLM & VETPRO

PROGRAM LEONARDO DA VINCI PROJEKTY MOBILNOŚĆI IVT, PLM & VETPRO Fundacja Rozwoju Systemu Edukacji Narodowa Agencja Programu Uczenie się przez całe Ŝycie PROGRAM UCZENIE SIĘ PRZEZ CAŁE śycie PROJEKTY MOBILNOŚĆI IVT, PLM & VETPRO Warszawa, 10 listopada 2011 r. Rodzaje

Bardziej szczegółowo

Kliknij, aby dodać tytuł prezentacji

Kliknij, aby dodać tytuł prezentacji Wsparcie kształcenia zawodowego w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Mazowieckiego na lata 2014-2020. Kliknij, aby dodać tytuł prezentacji Żyrardów, 31 maja 2016 r. Departament Rozwoju

Bardziej szczegółowo

Priorytetu VIII i IX

Priorytetu VIII i IX Możliwo liwości wsparcia w ramach Priorytetu VIII i IX Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki Urząd d Marszałkowski w Łodzi Departament ds. PO Kapitał Ludzki Instytucja Pośrednicz redniczącaca Łęczyca, 2.04.2012

Bardziej szczegółowo

ZMIANY W KRYTERIACH WYBORU FINANSOWANYCH OPERACJI PO IG

ZMIANY W KRYTERIACH WYBORU FINANSOWANYCH OPERACJI PO IG ZMIANY W KRYTERIACH WYBORU FINANSOWANYCH OPERACJI PO IG LP Działanie Poprzednie brzmienie Aktualne brzmienie 1. 1.4-4.1 Projekt obejmuje badania przemysłowe i/lub prace rozwojowe oraz zakłada wdroŝenie

Bardziej szczegółowo

Centrum Administracyjnego Wsparcia Projektów CAWP

Centrum Administracyjnego Wsparcia Projektów CAWP Centrum Administracyjnego Wsparcia Projektów CAWP Zarządzenie nr 99 Rektora UJ z 25 września 2015 roku Rozpoczęcie działalności: 1 października 2015 roku Cel powołania CAWP poprawa jakości obsługi projektów

Bardziej szczegółowo

SKĄD WZIĄĆ PIENIĄDZE NA INNOWACJE? WYCIECZKA PO LABORATORIACH WROCŁAWSKIEGO CENTRUM BADAŃ EIT+ CZĘŚĆ I 10.00 11.30 11.30 12.

SKĄD WZIĄĆ PIENIĄDZE NA INNOWACJE? WYCIECZKA PO LABORATORIACH WROCŁAWSKIEGO CENTRUM BADAŃ EIT+ CZĘŚĆ I 10.00 11.30 11.30 12. CZĘŚĆ I 10.00 11.30 INNOWACJE W PRZEDSIĘBIORSTWIE Czym jest innowacja, jak ją wdrażać, jak nad nią pracować i jak ją rozwijać? Rola RTO`s w Polsce Patrycja Radek Innowacja na rynku dr Krystian Żygadło

Bardziej szczegółowo

Podatek przemysłowy (lokalny podatek od działalności usługowowytwórczej) 2015-12-17 16:02:07

Podatek przemysłowy (lokalny podatek od działalności usługowowytwórczej) 2015-12-17 16:02:07 Podatek przemysłowy (lokalny podatek od działalności usługowowytwórczej) 2015-12-17 16:02:07 2 Podatek przemysłowy (lokalny podatek od działalności usługowo-wytwórczej) Podatek przemysłowy (lokalny podatek

Bardziej szczegółowo

Plan prezentacji. I. Pierwszy rok RADPOL S.A. na GPW. II. Realizacja celów Emisji. III.Wyniki finansowe. IV. Walne Zgromadzenie Akcjonariuszy

Plan prezentacji. I. Pierwszy rok RADPOL S.A. na GPW. II. Realizacja celów Emisji. III.Wyniki finansowe. IV. Walne Zgromadzenie Akcjonariuszy Plan prezentacji I. Pierwszy rok RADPOL S.A. na GPW II. Realizacja celów Emisji III.Wyniki finansowe IV. Walne Zgromadzenie Akcjonariuszy V. Cele długookresowe I. Pierwszy rok RADPOL S.A. na GPW Kurs akcji

Bardziej szczegółowo

Założenia Programu Operacyjnego Inteligentny Rozwój 2014-2020. Ministerstwo Rozwoju Regionalnego

Założenia Programu Operacyjnego Inteligentny Rozwój 2014-2020. Ministerstwo Rozwoju Regionalnego Założenia Programu Operacyjnego Inteligentny Rozwój 2014-2020 Ministerstwo Rozwoju Regionalnego Plan prezentacji 1. Strategiczne i prawne podstawy realizacji polityki spójności UE w latach 2014-2020 2.

Bardziej szczegółowo

Prezentacja projektu Przedsiębiorczość akademicka skuteczny transfer wiedzy. Grzegorz Grześkiewicz Robert Lauks

Prezentacja projektu Przedsiębiorczość akademicka skuteczny transfer wiedzy. Grzegorz Grześkiewicz Robert Lauks Prezentacja projektu Przedsiębiorczość akademicka skuteczny transfer wiedzy Grzegorz Grześkiewicz Robert Lauks 2 Projekt Przedsiębiorczość akademicka skuteczny transfer wiedzy Realizowany przez PTE w Bydgoszczy

Bardziej szczegółowo

Eureka Filary marki. Innowacyjność. Dostarczona. Dopasowanie Otwartość. wartość/efekt. Partnerstwo

Eureka Filary marki. Innowacyjność. Dostarczona. Dopasowanie Otwartość. wartość/efekt. Partnerstwo 1 Innowacyjność Dopasowanie Otwartość Partnerstwo Dostarczona wartość/efekt Współtworzymy sukcesy naszych Klientów w oparciu o trafną diagnozę organizacji, otoczenia biznesowego, wnikliwą analizę szans

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie projektami. wykład 1 dr inż. Agata Klaus-Rosińska

Zarządzanie projektami. wykład 1 dr inż. Agata Klaus-Rosińska Zarządzanie projektami wykład 1 dr inż. Agata Klaus-Rosińska 1 DEFINICJA PROJEKTU Zbiór działań podejmowanych dla zrealizowania określonego celu i uzyskania konkretnego, wymiernego rezultatu produkt projektu

Bardziej szczegółowo

Środki unijne dla branży transportowej. Bezpłatny kurs EFS

Środki unijne dla branży transportowej. Bezpłatny kurs EFS Środki unijne dla branży transportowej. Bezpłatny kurs EFS Celem głównym projektu jest podniesienie kwalifikacji z zakresu wdrażania rozwiązań proekologicznych u pracowników przedsiębiorstw branży TSL.

Bardziej szczegółowo

Stymulowanie działalności B+R przedsiębiorstw oraz wsparcie w zakresie wzornictwa przemysłowego - działanie 4.2 PO IG

Stymulowanie działalności B+R przedsiębiorstw oraz wsparcie w zakresie wzornictwa przemysłowego - działanie 4.2 PO IG Stymulowanie działalności B+R przedsiębiorstw oraz wsparcie w zakresie wzornictwa przemysłowego - działanie 4.2 PO IG Instytucja odpowiedzialna za nabór wniosków projektowych: Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości

Bardziej szczegółowo

Regulamin Konkursu Start up Award 9. Forum Inwestycyjne 20-21 czerwca 2016 r. Tarnów. Organizatorzy Konkursu

Regulamin Konkursu Start up Award 9. Forum Inwestycyjne 20-21 czerwca 2016 r. Tarnów. Organizatorzy Konkursu Regulamin Konkursu Start up Award 9. Forum Inwestycyjne 20-21 czerwca 2016 r. Tarnów 1 Organizatorzy Konkursu 1. Organizatorem Konkursu Start up Award (Konkurs) jest Fundacja Instytut Studiów Wschodnich

Bardziej szczegółowo