AUTOREFERAT prof. dr hab. Anetta Undas (ur )

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "AUTOREFERAT prof. dr hab. Anetta Undas (ur. 31.05.1965)"

Transkrypt

1 AUTOREFERAT prof. dr hab. Anetta Undas (ur ) W latach studiowałam na Wydziale Lekarskim Akademii Medycznej im. Mikołaja Kopernika w Krakowie. W latach pracowałam na Oddziale Pulmonologii II Katedry Chorób Wewnętrznych najpierw Akademii Medycznej a następnie Collegium Medicum Uniwersytetu Jagiellońskiego (CM UJ). W 1994 roku otrzymałam stypendium Fundacji na rzecz Rozwoju Nauki Polskiej. W 1996 roku uzyskałam stopień doktora nauk medycznych na podstawie rozprawy pt. Wpływ aspiryny na generację trombiny w krzepnącej krwi u osób z hipercholesterolemią (promotor: prof. dr hab. A. Szczeklik). W tym samym roku uzyskałam specjalizację II stopnia w zakresie chorób wewnętrznych. W 1997 roku zostałam zatrudniona w CM UJ w Klinice Alergii i Immunologii. W latach jako stypendystka fundacji im. W. Fulbrighta prowadziłam badania w laboratorium prof. K.G. Manna (Department of Biochemistry, Uniwersytet Stanowy, Burlington, VT) zajmując się wyjaśnieniem prozakrzepowego działania homocysteiny oraz wpływem leków na aktywację układu krzepnięcia. Po powrocie przedstawiłam rozprawę habilitacyjną pt. Przeciwzakrzepowe działanie simwastatyny i w grudniu 2001 roku uzyskałam stopień naukowy doktora habilitowanego nauk medycznych. Kolejne wyjazdy naukowe do USA obejmowały trzymiesięczne stypendium w 2003 roku w laboratorium Prof. H. Jakubowskiego (Department of Genetics and Molecular Biology, University of New Jersey, Newark, NJ) oraz wyjazdy w latach jako visiting professor w Department of Biochemistry, Uniwersytet Stanowy, Burlington, VT. W 2006 roku otrzymałam nagrodę Prezesów Polskiego Towarzystwa Kardiologicznego za badania nad działaniem przeciwzakrzepowym statyn i kwasu acetylosalicylowego. Od 2006 zostałam powołana na stanowisko kierownika Zakładu Kardiochirurgii, Anestezjologii i Kardiologii Doświadczalnej Instytutu Kardiologii CM UJ i rozpoczęłam prace w Krakowskim Szpitalu Specjalistycznym im. Jana Pawła II. W tym samym roku zainicjowałam powstanie Poradni Zaburzeń Krzepnięcia w Szpitalu im. Jana Pawła II w Krakowie. Ten wysokospecjalistyczny ośrodek dla pacjentów ambulatoryjnych, którym kieruję, udziela porad związanych z diagnostyką i leczeniem przeciwzakrzepowym. Od 2006 roku jestem członkiem Rady Instytutu Kardiologii CM UJ, a od 2010 jestem w składzie Komisji ds. Nauki Rady Instytutu, kierując nią od października 2014 roku. W październiku 2007 roku uzyskałam tytuł naukowy profesora nauk medycznych. W listopadzie 2007 roku przyznano mi Nagrodę Prezesa Rady Ministrów za badania nad wpływem statyn i aspiryny na krzepnięcie krwi. 1

2 W lutym 2008 roku po 4 lata sprawowania funkcji wiceprzewodniczącej Oddziału Krakowskiego Towarzystwa Internistów Polskich (TIP) zostałam wybrana na Przewodniczącą tego Oddziału i sprawuję ją obecnie już drugą kadencję. Od stycznia 2007 do kwietnia zostałam wybrana na stanowisko zastępcy Redaktora Naczelnego Polskiego Archiwum Medycyny Wewnętrznej prof. A. Czyżyka, a od kwietnia 2008 roku sprawuję funkcję Redaktor Naczelnej tego czasopisma, które od 2011 ma Impact Factor wynoszący 2,05 za rok W 2009 roku otrzymałam nagrodę Polskiego Towarzystwa Kardiologicznego za całość badań nad krzepnięciem krwi w chorobach sercowo-naczyniowych. W kwietniu 2011 uzyskałam stanowisko profesora zwyczajnego CM UJ. W listopadzie 2011 otrzymałam nagrodę im. Jędrzeja Śniadeckiego Wydziału Nauk Medycznych PAN za badania nad krzepnięciem krwi. Od 2011 roku kieruję Ośrodkiem Nowoczesnej Diagnostyki Laboratoryjnej i pełnię funkcję pełnomocnika Dyrektora Krakowskiego Szpitala Specjalistycznego im. Jana Pawła II ds. Krakowskiego Centrum Badań i Technologii Medycznych oraz przewodniczącej Rady Naukowej tego szpitala. Mój aktualny dorobek obejmuje 307 artykułów w czasopismach indeksowanych w bazie Medline i nie obejmują artykułów przedstawiających wyniki wielośrodkowych badań klinicznych. Łączny Impact Factor czasopism, w których ukazały się moje artykuły wynosi 891,493, a łączna liczba punktów KBN/MNiI/MNiSW Mój współczynnik Hirscha wyliczony w dniu roku wynosi 31 (wg bazy Web of Science). Moje publikacje były dotąd cytowane ponad 3500 razy. Jestem pierwszym lub ostatnim autorem artykułów oryginalnych, które ukazały się na łamach Lancet, Circulation, Blood, Arterioscler Thromb Vasc Biol, Diabetes Care, Stroke, J Biol Chem, atakże artykułów poglądowych opublikowanych m.in. w Blood, Arterioscler Thromb Vasc Biol, Thromb Haemost. Działalność naukowa Całość mojego dorobku naukowego wiąże się z zagadnieniami krzepnięcia krwi, zwłaszcza tymi związanymi z miażdżycą. Swoją działalność naukową rozwijałam pracując w zespole prof. dr hab. Andrzeja Szczeklika w II Katedrze Chorób Wewnętrznych CM UJ. W początkowym okresie pracy zajmowałam się zaburzeniami hemostazy, a zwłaszcza fibrynolizy w chorobach autoimmunologicznych i alergicznych. Badałam m.in. wpływ leczenia interferonem gamma na parametry układu fibrynolitycznego u osób zdrowych oraz tych z chorobami autoimmunologicznymi i alergicznymi. Udało się wykazać, że interferon gamma może nasilać fibrynolizę w twardzinie układowej, ale upośledza ją w atopowym zapaleniu 2

3 skóry (mimo dobrych efektów klinicznych terapii), podobnie jak u zdrowych ochotników. Badania te pokazywały także jedne z pierwszych obserwacji wskazujących na bliskie związki miedzy układem dopełniacza i jego inhibitorami a aktywnością mechanizmów aktywacji fibrynolizy i sprawnością indukowanej przez plazminę lizy. Od 1992 roku brałam udział w badaniach nad mechanizmami krzepnięcia krwi, w których stosowano i udoskonalano model oceny hemostazy po uszkodzeniu drobnych naczyń skóry wprowadzony przez M. Thorngren w 1983 roku. Model polega na pomiarze markerów generacji trombiny, aktywności płytek krwi i innych analitów w próbkach krwi wypływającej ze standaryzowanych nacięć na skórze przedramienia, wykorzystywanych dawniej do oceny czasu krwawienia w praktyce klinicznej. Udoskonalenie tego modelu i zastosowanie u chorych ze schorzeniami sercowo-naczyniowymi lub obciążonych czynnikami ryzyka sercowonaczyniowego umożliwiło wykazanie, że znaczna hipercholesterolemia osłabia przeciwzakrzepowe działanie aspiryny oceniane za pomocą uwalniania fibrynopeptydu A. Wyniki tych badań zaowocowały rozprawą doktorska, której obrona miała miejsce w czerwcu 1996 roku. Wyniki zawarte w rozprawie doktorskiej ukazały się na łamach Atherosclerosis, Thrombosis and Vascular Biology. Konsekwencja obserwacji poczynionych w czasie tych badań doprowadziły do hipotezy, że można zmieniać nasilenie generacji trombiny poprzez zmniejszenia stężenia cholesterolu we krwi obserwowane np. w czasie terapii obniżającej stężenie cholesterolu za pomocą statyny, co może poprawić efekty przeciwkrzepliwe opisywane wcześniej u osób zdrowych przyjmujących aspirynę. Badanie interwencyjne z zastosowaniem simwastatyny u pacjentów z hipercholesterolemią przyniosło nieoczekiwane spostrzeżenia. Okazało się, że u osób z hipercholesterolemią leczenie simwastatyną w dawce mg/d, jeśli obniża stężenie cholesterolu całkowitego we krwi minimum o 1 mmol/l, upośledza powstawanie trombiny w miejscu uszkodzenia drobnych naczyń, a dodanie aspiryny do simwastatyny nie wywoływało dodatkowego działania przeciwzakrzepowego. To ciekawe odkrycie było jednym z pierwszych u ludzi wykazujących istnienie dodatkowych tzw. plejotropowych działań satyn na krzepnięcie krwi, dostarczając ważnego dowodu na potencjalne korzyści w innych chorobach o podłożu nie-miażdżycowym z terapii tą klasą leków skutecznych w prewencji zawału serca, a także w wielu innych schorzeniach, jak się okazało w następnych latach. Wobec dużego zainteresowania częstymi polimorfizmami genetycznymi jako czynnikiem istotnie modyfikującym krzepniecie krwi na różnych jego etapach końcem lat 90-tych XX wieku, prowadziłam badania nad polimorfizmem genu glikoproteiny 3 PlA1A2. U osób bezobjawowych przyjmujących aspirynę zauważyłam, że nosiciele rzadszego allelu PlA2 3

4 charakteryzują się mniejszym osłabieniem generacji trombiny pod wpływem małej dawki aspiryny. Obserwacje te opublikowane w Lancecie w 1999 roku pozwoliły lepiej scharakteryzować związek między tą mutacją i intensywnie badanym zjawiskiem tzw. opornością na aspirynę, a dokładniej utrzymywaniem się wysokiej aktywności agregacyjnej płytek krwi mimo zablokowania cyklooksygenazy 1 przez ten lek. Dotąd ten polimorfizm genu glikoproteiny 3 PlA1A2 ma najsilniejsze dane z licznych badań sugerujące jego wpływ na działanie antyagregacyjne aspiryny zwłaszcza u osób o małym ryzyku zakrzepowo-zatorowym. Oceniałam także wpływ azotanów stosowanych u osób obciążonych dużym ryzykiem wystąpienia incydentów serowo-naczyniowych na generację trombiny, wykazując istotne zahamowanie tej reakcji po wpływem leków z tej grupy poprzez wpływ na biodostępność tlenku azotu w modelu uszkodzenia mikronaczyń skóry. Wyniki tych badań opublikowane w Kardiologii Polskiej zostały nagrodzone nagrodą II stopnia PTK w 1999 roku. Innym tematem moich badań była hiperhomocysteinemia od połowy lat 90-tych XX wieku, która w wielu badaniach wykazywała niekorzystne działania sprzyjające miażdżycy i zakrzepicy żylnej. Wykorzystując model generacji trombiny w miejscu uszkodzenia mikronaczyń badałam również wpływ witamin B6, B2 i kwasu foliowego na krzepnięcie krwi, wykazując, że suplemetacja witamin u osób z hiperhomocysteinemią wiąże się z upośledzeniem powstawania trombiny. Kontynuacja tych badań przyniosła spostrzeżenia na temat prozakrzepowego efektu testu doustnego obciążenia metioniną, modelu wywoływania ostrej hiperhomocysteinemii. Taki nagły wzrost stężenia homocysteiny całkowitej we krwi wiązał się m.in. ze zwiększeniem trombinogenezy oraz nasileniem aktywacji czynności płytek krwi, głownie u osób obciążonych małym lub umiarkowanym ryzykiem incydentów sercowo-naczyniowych. W 1999 roku otrzymałam stypendium im. W. Fulbrighta i we wrześniu tego roku wyjechałam na 9 miesięcy do USA, gdzie pracowałam w laboratorium kierowanym przez Prof. K.G. Manna na Wydziale Biochemii Uniwersytetu Stanowego w Burlington, VT. Planowany temat badań dotyczył dodatkowych mechanizmów prozakrzepowego działania homocysteiny przy uzyciu modeli krzepnięcia krwi, w tym tzw. syntetycznego osocza, opracowanych przez Prof. Manna, jednego z największych autorytetów w dziedzinie biochemii układu krzepnięcia krwi. Najważniejszym owocem doświadczeń in vitro nad wpływem zwiększonego stężenia homocysteiny w osoczu na białka układu krzepnięcia z wykorzystaniem modeli doświadczalnych stosowanych w laboratorium Prof. Manna była publikacja dokumentująca homocysteinylację czynnika V i zmianę jego aktywności wskutek tej postranslacyjnej modyfikacji. Kontynuując prowadzone w Polsce badania nad oddziaływaniem statyn i kwasu acetylosalicylowego na układ hemostazy, opracowałam sposób zastosowania modelu krzepnięcia pełnej krwi 4

5 Prof. Manna do oceny próbek krwi zbieranych po uszkodzeniu drobnych naczyń skóry. Stosując metodę immunoblotingu i analizę chromatograficzną, udało się scharakteryzować ilościowo i jakościowo kinetykę reakcji powstawania trombiny w tym modelu oraz przebieg reakcji katalizowanych przez tą proteazę, w tym uwalnianie fibrynopeptydów A i B, a także aktywację czynnika XIII. Umożliwiło to porównanie modelu uszkodzenia mikronaczyń z modelami krzepnięcia krwi in vitro. Ponadto zastosowanie dokładnych ilościowych analiz pozwoliło ocenić wpływ simwastatyny na krzepnięcie i udokumentować przeciwzakrzepowe działanie tego leku u pacjentów z chorobą niedokrwienną serca. Po powrocie z USA w czerwcu 2000 roku, napisałam rozprawę habilitacyjną (opiekun prof. dr hab. A. Szczeklik) przedstawiającą wyniki tych badań, którą złożyłam we wrześniu 2000 roku. Obrona publiczna rozprawy habilitacyjnej odbyła się w październiku 2001 roku. Już w maju 2001 roku najważniejsze rezultaty moich badań nad działaniem simwastatyny na krzepnięcie ukazały się w Circulation. Praca ta jest jednym z najważniejszych dowodów na osłabienie aktywacji układu krzepnięcia przez statyny u ludzi potwierdzając znaczenie zmniejszonej ekspresji czynnika tkankowego w czasie ich stosowania, a wykazywanej głównie w modelach eksperymentalnych. Rozwijając nadal model uszkodzenia mikronaczyń we współpracy z Prof. Mannem i jego zespołem, badałam bardziej szczegółowo reakcje krzepnięcia zachodzące po przerwaniu ciągłości naczyń krwionośnych, w tym ich kinetykę. Wyniki tych badań u osób zdrowych opisałam w artykule, opublikowanym w czasopismie Blood w październiku 2001 roku. Wykorzystując te same metody do oceny wpływu polimorfizmu glikoproteiny 3 PlA1A2 na krzepnięcie krwi, potwierdziłam wcześniejsze obserwacje poczynione w II Katedrze Chorób Wewnętrznych, które świadczyły o związku między obecnością allelu PlA2 a stanem prozakrzepowym na poziomie mikronaczyń. Okazało się, że osoby posiadające allel PlA2 charakteryzują się słabszym upośledzeniem generacji trombiny i katalizowanych przez nią reakcji krzepnięcia w porównaniu z osobami homozygotycznymi pod względem allelu PlA1. Wyniki tych doświadczeń ukazujące nowy aspekt oddziaływania kwasu acetylosalicylowego na krzepnięcie krwi, a dokładniej reakcje powstawania trombiny i przez nią katalizowane, oraz wskazujące na genetyczne uwarunkowania działania przeciwzakrzepowego tego popularnego leku również ukazały się w Circulation w 2001 roku. Całość badań nad krzepnięciem w modelu uszkodzenia mikronaczyń u osób zdrowych oraz chorych wysokiego ryzyka wieńcowego została uhonorowana Nagrodą Specjalną PTK za rok Kontynuacja badań nad modelem krzepnięcia krwi po uszkodzeniu mikronaczyń z uwzględnieniem farmakogenetycznych aspektów hemostazy przyniosła zaskakujące spostrzeżenie. Okazało się, że aspiryna spowalnia aktywację czynnika XIII, a ta zmiana zależy przynajmniej 5

6 częściowo od polimorfizmu tego czynnika Val34Leu. Okazało się, że obecność allelu Leu34 czynnika XIII wiązała się z większym upośledzeniem aktywacji czynnika XIII po 7 dniach leczenia małą dawka aspiryny. Wyniki tych doświadczeń opublikowałam w Circulation w styczniu 2003 roku. Ich dopełnieniem były badania nad wpływem tych zmian na tworzenie się wiązań krzyżowych katalizowanych przez aktywny czynnik XIII prowadzone w 2004 roku. Pięcioletnie badania prowadzone w II Katedrze Chorób Wewnętrznych CM UJ w Krakowie we współpracy z zespołem Prof. Manna wykazały przydatność modelu uszkodzenia mikronaczyń do oceny wpływu różnych leków, czynników środowiskowych i genetycznych oraz potwierdziły jego zalety poprzez pokazanie wpływu elementów ściany naczyniowej na fizjologiczną hemostazę. W 2003 roku odbywałam 3-miesięczny staż na Wydziale Biologii Molekularnej i Genetyki Uniwersytetu w Newark, New Jersey, na zaproszenie Prof. Hieronima Jakubowskiego. Tematem badań w tym laboratorium było scharakteryzowanie i oczyszczenie przeciwciał przeciwko N-homocysteinylowanym białkom, przede wszystkim albuminie i hemoglobulinie, u immunizowanych zwierząt, a następnie u pacjentów ze zwiększonym stężeniem homocysteiny całkowitej we krwi. Udało się wykazać obecność takich przeciwciał u chorych po udarze mózgu i po zawale serca przebytym przed 50. rokiem życia. Miano tych przeciwciał było znamiennie większe w tych chorobach w porównaniu z osobami zdrowymi. Scharakteryzowałam także miana przeciwciał przeciwko N-homocysteinylowanym białkom u chorych hemodializowanych i poddawanych dializie otrzewnowej, wykazując wysokie ich miana mimo leczenia kwasem foliowym. Wykazałam także względną oporność procesu N-homocysteinylacji białek krwi na normalizację wcześniejszej hiperhomocysteinemii na 6-miesieczne leczenie kwasem foliowym mimo redukcji stężenia homocysteiny całkowitej we krwi. Nowym tematem będącym kontynuacją współpracy z Prof. Jakubowskim stały się zależności między stężeniem homocysteiny a właściwościami skrzepu fibrynowego u chorych na miażdżycę, z cukrzycą, a także tych z hipercholesterolemią. Wykazałam, że hiperhomocysteinemia może zmniejszać przepuszczalność skrzepu i jego podatność na lizę, a zmniejszenie stężenia homocysteiny w trakcie terapii kwasem foliowym prowadzi do poprawy tych właściwości. Ten nowy mechanizm niekorzystnego działania homocysteiny in vivo wzbogacił wiedzę na temat roli hiperhomocysteinemii w zakrzepicy. Dodatkowym kierunkiem badań były badania nad szybkimi działaniami przeciwzakrzepowymi i przeciwzapalnymi statyn. Wykazałam, że nawet 3 dni leczenia simwastatyną wystarczy, aby nastąpił znamienny spadek generacji trombiny, wiążący się z obniżeniem stężenia 6

7 białka C-reaktywnego w surowicy, co sugeruje związek tych 2 niezależnych od cholesterolu efektów podawania statyn. W ostatnich 8 latach, głównym kierunkiem mojej działalności badawczej była ocena struktury i czynności sieci fibrynowej w różnych jednostkach chorobowych. Stwierdziłam, że te jednostki chorobowe wiążą się z obecnością niekorzystnych parametrów sieci fibrynowej, co może stanowić dodatkowy czynnik sprzyjający rozwojowi chorób i ich powikłań. Analizy, które prowadziłam pozwoliły wykazać nowy efekt przeciwkrzepliwy statyn polegający na zwiększaniu przepuszczalności i podatności na lizę skrzepów oraz poznać niekorzystny wpływ wysokiego stężenia lipoproteiny(a) na strukturę sieci fibrynowej. Publikacja z 2007 roku była pierwszą dokumentującą wpływ lipoproteiny(a) na fibrynę i jej właściwości. W następnych latach wykazałam także genetyczne podłoże tej zależności. Badania nad właściwościami osoczowego skrzepu fibrynowego umożliwiły pośrednią ocenę struktury sieci fibrynowej u osób z rozpoznaną miażdżycą zarostową tętnic kończyn dolnych lub choroba Buergera. Połączenie doświadczeń zdobytych w ośrodkach w USA pozwoliły zaprojektować badanie nad wpływem aspiryny i mutacji Val34Leu czynnika XIII na stabilność skrzepu fibrynowego. W 2007 roku opisałam, jak zmienia się budowa i czynność fibryny w ostrych incydentach wieńcowych oraz wykazać znaczenie właściwości fibryny dla rozwoju częstego powikłania zabiegów angioplastyki wieńcowej w zawale serca tj. zjawiska no-reflow. Szczególne znaczenie w poznawaniu patofizjologii zakrzepicy żylnej miało badanie opisujące właściwości skrzepu fibrynowego u osób po przebytej żylnej chorobie zakrzepowo-zatorowej oraz u ich krewnych pierwszego stopnia w porównaniu ze zdrową grupą kontrolną, którego wyniki ukazały się końcem 2009 roku w Blood. Wyniki badań wykazały nowy czynnik sprzyjający zakrzepicy żylnej u osób, u których nie udawało się dotąd znaleźć jej przyczyny oraz udowodniły tendencję rodzinną do występowania takich cech. Odmienne właściwości sieci fibrynowej stwierdzono u pacjentów po zatorowości płucnej w porównaniu z osobami, które mają w wywiadzie zakrzepicę żył głębokich kończyn dolnych z lub bez incydentu zatorowego, co stanowi pierwszą taką cechę odkrytą w populacji osób z zakrzepicą żylną. Kontynuując te badania wykazałam 2 lata później, że rezydualna zakrzepica w żyłach głównych obserwowana u części chorych po zakrzepicy występuje u chorych ze szczególnie niekorzystnym fenotypem fibryny współistniejącym z upośledzeniem fibrynolizy, a zjawisko to w znacznej części jest zależne od wysokich stężeń lipoproteiny(a), dotąd mało znanego czynnika sprzyjającego incydentom zakrzepicy w różnych lokalizacjach. Co ciekawe, podobne niekorzystne cechy sieci fibrynowej wykryto u pacjentów, u których doszło do zakrzepicy w stencie wszczepionym do tętnicy wieńcowej, rzadkim ale groźnym 7

8 powikłaniu zabiegów angioplastyki wieńcowej o niejasnej i wieloczynnikowej etiologii. Okazało się, że taki niekorzystny fenotyp występuje u tych chorych po kilku miesiącach lub latach od incydentu bez związku z czasem, jaki minął od wszczepienia stentu oraz czynnikami ryzyka sercowo-naczyniowego. Pokazanie, że w patogenezie tego groźnego powikłania biorą udział nie tylko zaaktywowane płytki, ale także fibryna o swoistej budowie jest cennym wkładem w badania nad powikłaniami angioplastyki wieńcowej. Wykazałam także nieprawidłowy fenotyp fibryny u chorych ze skurczowa niewydolnością serca bez migotania przedsionków i wywiadu w kierunku zakrzepicy, wskazując na role tego nowego mechanizmu prozakrzepowego w tej częstej chorobie. Potwierdziłam także wyraźną niekorzystną modyfikację struktury fibryny prowadzącą do zmniejszenia sprawności lizy u chorych na cukrzycę typu 2, wykazując to zjawisko po raz pierwszy także u chorych z zaawansowaną chorobą wieńcową. Dane opublikowane w 2014 roku pozwoliły także pokazać, że czas trwania cukrzycy niezależnie od aktualnego stopnia jej wyrównania niekorzystnie zmienia właściwości sieci fibrynowej, czyniąc ją zbitą i mało podatną na lizę. Moja hipoteza fibrynowej pamięci układu krzepnięcia występującej u chorych, u których minęło wiele lat od rozpoznania, niezależnie od wieku pacjentów, pozwoliła wzbogacić wiedzę na temat mechanizmów prozakrzepowych w cukrzycy typu 2. Ciekawym rodziałem w moich badaniach nad fibryną jest wykazanie, że choroby cechujące się przewlekłym procesem zapalnym, w tym często występująca przewlekła obturacyjna choroba płuc i reumatoidalne zapalenie stawów, charakteryzują się szybkim powstawaniem zbitych struktur fibryny mało wrażliwych na fibrynolizę. Wyniki te poszerzają naszą wiedzę o związkach między krzepnięciem a stanem zapalnym z wysokim poziomem białka C- reaktywnego, które per se pogarsza parametry czynności fibryny przyłączając się do ich włókien. Ponadto, w 2009 roku po raz pierwszy wykazałam niekorzystne zmiany w strukturze i czynności fibryny wywołane przez nałogowe palenie tytoniu mimo braku innych chorób, co wskazuje na nowy nieznany dotąd mechanizm prozakrzepowego działania dymu tytoniowego związany częściowo ze zwiększonym stresem oksydacyjnym. Prowadziłam również analizy morfologiczne zakrzepów uzyskanych w trakcie zabiegów inwazyjnych za pomocą skaningowego mikroskopu elektronowego, obrazując ilościowo i jakościowo obecność fibryny w zakrzepach m.in. u chorych po embolektomii z powodu zatoru tętnicy płucnej, u chorych poddawanych trombektomii w świeżym zawale serca, u chorych operowanych z powodu dużych skrzeplin w lewym lub prawym przedsionku oraz z tętniakiem aorty. 8

9 Nowym tematem badawczym, który realizuję od 5 lat, jest ocena roli krzepnięcia krwi i fibrynolizy w progresji stenozy aortalnej oraz w patogenezie zwiększonego ryzyka zakrzepowozatorowego, w tej chorobie wstępującego także u osób bez współistniejącej jawnej klinicznie choroby wieńcowej lub miażdżycy tętnic obwodowych. Jako pierwsi pokazaliśmy zwiększoną generację trombiny i aktywację płytek krwi wykrywalną w krążącej krwi u chorych z umiarkowaną i ciężką stenozą aortalną oraz znaczenie tego zjawiska korelującego z nasileniem wady serca w osłabieniu prokrwotocznego działania zaburzeń czynności czynnika von Willebranda (redukcji liczby bardzo dużych multimetrów) sprzyjającego krwawieniom skórno-śluzówkowym u takich chorych. Oryginalnym osiągnięciem mojego zespołu było wykazanie, że podobnie jak w miażdżycy, w stenozie aortalnej u ludzi nasilona akumulacja lipoprotein LDL i nacieki makrofagów wiążą się z dużą ekspresją czynnika tkankowego, czynnika zapoczątkowującego krzepnięcie krwi in vivo oraz nasilającego proliferację komórek. Pionierskie prace pozwoliły wykazać związek między upośledzeniem fibrynolizy w krwi krążącej i nasileniem zwężenia zastawki aortalnej oraz grubością zmienionych chorobowo płatków. Wykazałam także znaczenie lokalnej ekspresji inhibitora aktywatora plazminogenu typu 1 (PAI-1) w regulacji miejscowej i systemowej fibrynolizy. Koncepcja hipofibrynolizy stwierdzanej w krwi obwodowej jako czynnika sprzyjającego szybszemu rozwojowi stenozy aortalnej wskazuje na nieznane dotąd zależności między krzepnięciem krwi a ta coraz częstszą chorobą serca. Ponadto, jako pierwsi zidentyfikowaliśmy znaczną ekspresję czynnika XIII w płatkach zwężonych zastawek aorty uzyskanych w czasie operacji implantacji sztucznej zastawki. Sczególnie dumna jestem z pionierskich dokonań polegających na dokładnym opisaniu wraz z oceną genetyczną pierwszych w Polsce mutacji genów kodujących łańcuchy fibrynogenu, które odpowiadają za zaburzenia ilościowe i/lub jakościowe fibrynogenu, a w konsekwencji wrodzone zmiany struktury i czynności fibryny. Opisałam pierwszą w Polsce dysfibrynogenemię nazwaną fibrynogenem Kraków ( -Asn325Ile) związaną z tendencją prozakrzepową, o czym świadczyły wyniki szczegółowych badań czynności skrzepu fibrynowego. Wraz z moim zespołem przy współpracy międzynarodowej opisałam także pierwsze polskie mutacje odpowiadające za wrodzony niedobór inhibitorów krzepnięcia białka C i S, jako przyczyny zakrzepic żylnych i tętniczych, oraz nowe polskie fibrynogeny nazywane od miast polskich m.in. Fibrynogen Poznań, Gdańsk, Zabrze, Kraków II-IV. Współpracuję także w centralnymi europejskimi grupami ekspertów prowadzących rejestry wrodzonych trombofilii i dysfibrynogenemii/hipofibrynogenemii. 9

10 Jestem autorem kilku rozdziałów w podręcznikach i monografii, m.in. Thrombosis. Fundamental and clinical aspects wydanej w Leuven i Leczenie przeciwzakrzepowe wydanej w Krakowie. W podręczniku Choroby Wewnętrzne pod red. prof. A. Szczeklika (obecnie Interna Szczeklika ) wydanym po raz pierwszy w 2005 roku i co roku aktualizowanym jestem współautorem rozdziałów pt: Miażdżyca, Choroba niedokrwienna serca: Etiologia i patogeneza, Gorączka reumatyczna, Leczenie przeciwkrzepliwe przeciwwskazania i powikłania, Stany nadkrzepliwości. W Kardiologii pod red. prof. A. Szczeklika i M. Tendery wydanej w 2009 roku jestem autorem rozdziałów pt: Miażdżyca, Choroba niedokrwienna serca: Etiologia i patogeneza i Gorączka reumatyczna. Jestem także autorem rozdziałów w podręcznikach m.in. Migotanie przedsionków, Zakrzepy i zatory (wyd. III), Podręczniku Polskiego Forum Profilaktyki, Echokardiografii praktycznej oraz Problemy hematologiczne u chorych na nowotwory. Byłam promotorem 15 ukończonych przewodów doktorskich, a 2 następne są w trakcie realizacji. Jestem autorem 8 recenzji rozpraw doktorskich, 5 recenzji rozpraw habilitacyjnych, i jednej recenzji dorobku do tytułu profesora. Przewodniczyłam 5 komisjom habilitacyjnym w przewodach habilitacyjnych prowadzonych w nowym trybie. Byłam kierownikiem 3 projektów własnych badawczych oraz 3 grantów promotorskich finansowanych przez KBN w latach Obecnie kieruję realizacją jednego grantu NCN w konkursie OPUS. Ponadto realizuję projekt własny finansowany ze środków UJ. Działalność dydaktyczna Od początku mojej pracy zawodowej biorę czynny udział w procesie dydaktyki studentów Wydziału Lekarskiego. Prowadziłam ćwiczenia i seminaria z chorób wewnętrznych dla studentów III roku oraz IV roku Wydziału Lekarskiego. W latach zajmowałam się przygotowaniem comiesięcznych szkoleń z zakresu interny dla pracowników służby zdrowia zatrudnionych w II Katedrze Chorób Wewnętrznych. Od 2000 roku do 2005 prowadziłam Koło Naukowe w II Katedrze Chorób Wewnętrznych, w którym poza praktyką kliniczną prowadziłam szkolenie dotyczące pracy laboratoryjnej, nowych technik badawczych oraz strategii prowadzenia badań klinicznych, co zaowocowało nagrodami na studenckich konferencjach naukowych. Od 2007 roku przewodniczę komisji egzaminacyjnej do specjalizacji z chorób wewnętrznych w Instytucie Kardiologii CM UJ w Krakowie. Od roku akademickiego 2003/2004 do 2007 byłam kierownikiem fakultetu dla studentów IV roku Wydziału Lekarskiego pt. Evidence Based Medicine (EBM) podejmowanie decyzji w 10

11 praktyce klinicznej. Od roku 2007/8 zajęcia są obowiązkowe dla wszystkich studentów IV roku WL CM UJ i prowadzone przez pracowników kierowanej przeze mnie Pracowni EBM CM UJ. Od roku akademickiego 2005/6 Pracownia prowadzi także zajęcia fakultatywne dla studentów Szkoły Medycznej dla Obcokrajowców. Uczestniczę także w kursach do specjalizacji z zakresu kardiologii od 5 lat. Prowadzę od 3 lat także zajęcia na studiach podyplomowych organizowanych przez CM UJ z zakresu metodologii badań klinicznych. Działalność organizacyjna Jako członek Komitetu Organizacyjnego brałam udział w przygotowaniu 2 konferencji, które odbywały się w Krakowie pod egidą European Thrombosis Research Organization w 2001 i 2009 roku. Od 2000 roku jestem członkiem Towarzystwa Internistów Polskich (TIP). Od czerwca 2004 roku byłam wiceprzewodniczącą Oddziału Krakowskiego tego Towarzystwa, a od 2008 roku pełnię funkcję przewodniczącej tego Oddziału TIP. Od 2009 roku jestem także członkiem Zarządu Głównego TIP i członkiem Komisji Nagród tego towarzystwa. Ponadto od 2004 roku należę do Polskiego Towarzystwa Kardiologicznego (PTK). Od listopada 2007 do 2011 byłam członkiem Zarządu Oddziału Krakowskiego PTK. Jestem członkiem Sekcji Chorób Serca u Kobiet. Od 2010 roku jestem członkiem Polskiego Towarzystwa Hematologów i Transfuzjologów (PTHiT) oraz Sekcji ds. Hemostazy PTHiT. Aktywnie uczestniczę w przygotowaniu sympozjum organizowanych przez sekcję co roku oraz tych we współpracy z innymi towarzystwami m.in. PTK. Od 1999 roku jestem członkiem International Society on Thrombosis and Haemostasis (ISTH), biorąc aktywny udział we wszystkich kongresach tej organizacji. Od 2004 roku jestem również członkiem Rady European Society on Clinical Investigation (ESCI). Brałam udział w przygotowaniu Spotkania Naukowego ESCI w 2005 i 2006 roku. W latach 2007/8 pełniłam funkcję wiceprzewodniczącego Rady tej organizacji. Od 1998 roku jestem członkiem Rady Redakcyjnej miesięcznika Medycyna Praktyczna, odpowiadając za dział Praktyka Kliniczna. W latach byłam zastępcą Redaktora Naczelnego edycji polskiej Circulation. Od stycznia 2006 roku pełnię funkcję zastępcy Redaktor Naczelnej oficjalnego organu TIP, tj. miesięcznika wydawanego od 1923 roku Polskiego Archiwum Medycyny Wewnętrznej (Pol Arch Med Wewn), a od kwietnia 2008 Redak- 11

12 tora Naczelnego tego czasopisma, którego aktualny Impact Factor wynosi 2,05, wykazując stałą tendencję wzrostową. W latach byłam członkiem Komisji Dydaktyki CM UJ. Od listopada 2005 roku pełnię funkcję kierownika Zakładu Kardiochirurgii, Anestezjologii i Kardiologii Doświadczalnej Instytutu Kardiologii CM UJ. Zorganizowałam i prowadzę od 2006 roku Poradnię Zaburzeń Krzepnięcia w Krakowskim Szpitalu Specjalistycznym im. Jana Pawła II w Krakowie. Od lipca 2011 roku kieruję Ośrodkiem Nowoczesnej Diagnostyki Laboratoryjnej w tym szpitalu, skupiającym wszystkie laboratoria szpitala, a od stycznia 2014 roku sprawuję funkcję Pełnomocnika Dyrektora Szpitala ds. Krakowskiego Centrum Badań i Technologii Medycznych, kierując pracowniami: Pracownią Badan Genetycznych, Pracownią Innowacyjnych Zastosowań Komórek Macierzystych i Pracownią Diagnostyki Chorób Zakrzepowo-Zatorowych. Od 2013 roku kieruję także Radą Naukową tego szpitala. Od 2010 roku jestem w Brukseli członkiem panelu recenzenckiego w konkursach European Research Council w panelu Patofizjologia. W latach kierowałam 3 razy pracami panelu NZ5 w Narodowym Centrum Nauki. Obecnie znów jestem przewodnicząca panelu NZ5. 12

Stany nadkrzepliwości (trombofilie)

Stany nadkrzepliwości (trombofilie) Stany nadkrzepliwości (trombofilie) DEFINICJA I ETIOPATOGENEZA Genetycznie uwarunkowana lub nabyta skłonność do zakrzepicy żylnej lub (rzadko) tętniczej, związana z nieprawidłowościami hematologicznymi.

Bardziej szczegółowo

Doustne środki antykoncepcyjne a ryzyko wystąpienia zakrzepicy. Dr hab. Jacek Golański Zakład Zaburzeń Krzepnięcia Krwi Uniwersytet Medyczny w Łodzi

Doustne środki antykoncepcyjne a ryzyko wystąpienia zakrzepicy. Dr hab. Jacek Golański Zakład Zaburzeń Krzepnięcia Krwi Uniwersytet Medyczny w Łodzi Doustne środki antykoncepcyjne a ryzyko wystąpienia zakrzepicy Dr hab. Jacek Golański Zakład Zaburzeń Krzepnięcia Krwi Uniwersytet Medyczny w Łodzi Żylna choroba zakrzepowozatorowa (ŻChZZ) stanowi ważny

Bardziej szczegółowo

Nazwa programu LECZENIE NADPŁYTKOWOŚCI SAMOISTNEJ ICD - 10 D75.2 - nadpłytkowość samoistna Dziedzina medycyny: hematologia.

Nazwa programu LECZENIE NADPŁYTKOWOŚCI SAMOISTNEJ ICD - 10 D75.2 - nadpłytkowość samoistna Dziedzina medycyny: hematologia. Załącznik nr 10 do Zarządzenia Nr 59/2011/DGL Prezesa NFZ z dnia 10 października 2011 roku Nazwa programu LECZENIE NADPŁYTKOWOŚCI SAMOISTNEJ ICD - 10 D75.2 - nadpłytkowość samoistna Dziedzina medycyny:

Bardziej szczegółowo

ZAKŁAD DIAGNOSTYKI LABORATORYJNEJ I IMMUNOLOGII KLINICZNEJ WIEKU ROZOJOWEGO AM W WARSZAWIE.

ZAKŁAD DIAGNOSTYKI LABORATORYJNEJ I IMMUNOLOGII KLINICZNEJ WIEKU ROZOJOWEGO AM W WARSZAWIE. ZAKŁAD DIAGNOSTYKI LABORATORYJNEJ I IMMUNOLOGII KLINICZNEJ WIEKU ROZOJOWEGO AKADEMII MEDYCZNEJ W WARSZAWIE. ZAKŁAD DIAGNOSTYKI LABORATOTORYJNEJ WYDZIAŁU NAUKI O ZDROWIU AKADEMII MEDYCZNEJ W WARSZAWIE Przykładowe

Bardziej szczegółowo

Kierownik Kliniki Rehabilitacji Reumatologicznej Instytut Reumatologii im. Eleonory Reicher Adres: ul. Spartańska 1 02-637 Warszawa

Kierownik Kliniki Rehabilitacji Reumatologicznej Instytut Reumatologii im. Eleonory Reicher Adres: ul. Spartańska 1 02-637 Warszawa Warszawa, 14.06.2011 Życiorys Krystyna Księżopolska- Orłowska prof. ndzw. dr hab. n. med. Kierownik Kliniki Rehabilitacji Reumatologicznej Instytut Reumatologii im. Eleonory Reicher Adres: ul. Spartańska

Bardziej szczegółowo

LECZENIE NADPŁYTKOWOŚCI SAMOISTNEJ ICD - 10 D75.2

LECZENIE NADPŁYTKOWOŚCI SAMOISTNEJ ICD - 10 D75.2 załącznik nr 11 do zarządzenia Nr 36/2008/DGL Prezesa NFZ z dnia 19 czerwca 2008 r. Nazwa programu LECZENIE NADPŁYTKOWOŚCI SAMOISTNEJ ICD - 10 D75.2 - nadpłytkowość samoistna Dziedzina medycyny: hematologia.

Bardziej szczegółowo

Stosowanie preparatu BioCardine900 u chorych. z chorobą wieńcową leczonych angioplastyką naczyń

Stosowanie preparatu BioCardine900 u chorych. z chorobą wieńcową leczonych angioplastyką naczyń Jan Z. Peruga, Stosowanie preparatu BioCardine900 u chorych z chorobą wieńcową leczonych angioplastyką naczyń wieńcowych II Katedra Kardiologii Klinika Kardiologii Uniwersytetu Medycznego w Łodzi 1 Jednym

Bardziej szczegółowo

Regulamin nauczania przedmiotu :,,Chirurgia Pielęgniarstwo w chirurgii naczyniowej obowiązujący w Katedrze Chirurgii

Regulamin nauczania przedmiotu :,,Chirurgia Pielęgniarstwo w chirurgii naczyniowej obowiązujący w Katedrze Chirurgii Regulamin nauczania przedmiotu :,,Chirurgia Pielęgniarstwo w chirurgii naczyniowej obowiązujący w Katedrze Chirurgii 1. Zajęcia z chirurgii odbywają się w Klinice Chirurgii Ogólnej ZOZ MSWiA z WM-CO, w

Bardziej szczegółowo

Postępowanie z chorym przed i po implantacji leczonym doustnymi lekami p-zakrzepowymi

Postępowanie z chorym przed i po implantacji leczonym doustnymi lekami p-zakrzepowymi Postępowanie z chorym przed i po implantacji leczonym doustnymi lekami p-zakrzepowymi Dr hab.n.med.barbara Małecka Krakowski Szpital Specjalistyczny im.jana Pawła II 1 1. Leczenie przeciwzakrzepowe wiąże

Bardziej szczegółowo

Program specjalizacji z KARDIOLOGII

Program specjalizacji z KARDIOLOGII CENTRUM MEDYCZNE KSZTAŁCENIA PODYPLOMOWEGO Program specjalizacji z KARDIOLOGII Warszawa 1999 (c) Copyright by Centrum Medyczne Kształcenia Podyplomowego, Warszawa 1999 Program specjalizacji przygotował

Bardziej szczegółowo

Zespół Metaboliczny w praktyce chirurga naczyniowego

Zespół Metaboliczny w praktyce chirurga naczyniowego Zespół Metaboliczny w praktyce chirurga naczyniowego Wacław Karakuła Katedra i Klinika Chirurgii Naczyń i Angiologii U.M. w Lublinie Kierownik Kliniki prof. Tomasz Zubilewicz Lublin, 27.02.2016 Zespół

Bardziej szczegółowo

Aneks III Zmiany w charakterystyce produktu leczniczego oraz w ulotce dla pacjenta

Aneks III Zmiany w charakterystyce produktu leczniczego oraz w ulotce dla pacjenta Aneks III Zmiany w charakterystyce produktu leczniczego oraz w ulotce dla pacjenta Uwaga: Niniejsze zmiany do streszczenia charakterystyki produktu leczniczego i ulotki dla pacjenta są wersją obowiązującą

Bardziej szczegółowo

Wskazania do diagnostyki w kierunku trombofilii

Wskazania do diagnostyki w kierunku trombofilii Wskazania do diagnostyki w kierunku trombofilii dr n. med. Agnieszka Padjas II Katedra Chorób Wewnętrznych, Klinika Alergii i Immunologii Uniwersytet Jagielloński, Collegium Medicum Co to jest trombofilia?

Bardziej szczegółowo

Nadciśnienie tętnicze a markery dysfunkcji śródbłonka u dzieci z przewlekłą chorobą nerek

Nadciśnienie tętnicze a markery dysfunkcji śródbłonka u dzieci z przewlekłą chorobą nerek Nadciśnienie tętnicze a markery dysfunkcji śródbłonka u dzieci z przewlekłą chorobą nerek Drożdż D, 1 ; Kwinta P, 2, Sztefko K, 3, J, Berska 3, Zachwieja K, 1, Miklaszewska M, 1, Pietrzyk J,A, 1 Zakład

Bardziej szczegółowo

TROMBOELASTOMETRIA W OIT

TROMBOELASTOMETRIA W OIT TROMBOELASTOMETRIA W OIT Dr n. med. Dominika Jakubczyk Katedra i Klinika Anestezjologii Intensywnej Terapii Tromboelastografia/tromboelastometria 1948 - Helmut Hartert, twórca techniki tromboelastografii

Bardziej szczegółowo

BUDUJEMY ZDROWIE POLAKÓW, AKTYWUJĄC GENOM CZŁOWIEKA. NASZĄ PASJĄ JEST ZDROWIE, NASZĄ INSPIRACJĄ SĄ LUDZIE PRODUCENT:

BUDUJEMY ZDROWIE POLAKÓW, AKTYWUJĄC GENOM CZŁOWIEKA. NASZĄ PASJĄ JEST ZDROWIE, NASZĄ INSPIRACJĄ SĄ LUDZIE PRODUCENT: 1 Niezbędne nienasycone kwasy tłuszczowe (nnkt) EPA + DHA omega-3 chronią organizm człowieka przed chorobą zatorowo-zakrzepową, stanami zapalnymi i miażdżycą. NASZĄ PASJĄ JEST ZDROWIE, NASZĄ INSPIRACJĄ

Bardziej szczegółowo

Nitraty -nitrogliceryna

Nitraty -nitrogliceryna Nitraty -nitrogliceryna Poniżej wpis dotyczący nitrogliceryny. - jest trójazotanem glicerolu. Nitrogliceryna podawana w dożylnym wlewie: - zaczyna działać po 1-2 minutach od rozpoczęcia jej podawania,

Bardziej szczegółowo

Układ krzepnięcia a znieczulenia przewodowe

Układ krzepnięcia a znieczulenia przewodowe Układ krzepnięcia a znieczulenia przewodowe We wszystkich obecnie dyscyplinach zabiegowych obowiązuje standard profilaktyki przeciwzakrzepowej z zastosowaniem heparyn (zwłaszcza drobnocząsteczkowych).

Bardziej szczegółowo

CHIRURGICZNE LECZENIE ZWĘŻEŃ TĘTNIC SZYJNYCH

CHIRURGICZNE LECZENIE ZWĘŻEŃ TĘTNIC SZYJNYCH CHIRURGICZNE LECZENIE ZWĘŻEŃ TĘTNIC SZYJNYCH KATEDRA I KLINIKA CHIRURGII NACZYŃ I ANGIOLOGII AKADEMII MEDYCZNEJ W LUBLINIE Kierownik: Dr hab.n. med. Jacek Wroński UDROŻNIENIE T. SZYJNEJ WEWNĘTRZNEJ WSKAZANIA

Bardziej szczegółowo

Klasyczne (tradycyjne) i nowe czynniki ryzyka chorób sercowo-naczyniowych

Klasyczne (tradycyjne) i nowe czynniki ryzyka chorób sercowo-naczyniowych Klasyczne (tradycyjne) i nowe czynniki ryzyka chorób sercowo-naczyniowych Zasadnicze znaczenie dla opanowania epidemii chorób układu krążenia jest modyfikacja czynników ryzyka rozwoju miażdżycy tętnic

Bardziej szczegółowo

PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA W NOWYM SĄCZU SYLABUS PRZEDMIOTU. Obowiązuje od roku akademickiego: 2011/2012

PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA W NOWYM SĄCZU SYLABUS PRZEDMIOTU. Obowiązuje od roku akademickiego: 2011/2012 PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA W NOWYM SĄCZU SYLABUS Obowiązuje od roku akademickiego: 2011/2012 Instytut Zdrowia Kierunek studiów: Pielęgniarstwo Kod kierunku: 12.6 Specjalność: - 1. PRZEDMIOT NAZWA

Bardziej szczegółowo

www.polfawarszawa.pl ul. Karolkowa 22/24, 01-207 Warszawa, tel. (0-22) 691 39 00, fax (0-22) 691 38 27

www.polfawarszawa.pl ul. Karolkowa 22/24, 01-207 Warszawa, tel. (0-22) 691 39 00, fax (0-22) 691 38 27 Polfa Warszawa S.A. dziękuje Pani doc. dr hab. Idalii Cybulskiej wieloletniemu lekarzowi Instytutu Kardiologii w Aninie za pomoc w opracowaniu niniejszego materiału. ul. Karolkowa 22/24, 01-207 Warszawa,

Bardziej szczegółowo

Jednostka chorobowa. 3mc 1260. Czas analizy [dni roboczych] Literatura Gen. Cena [PLN] Badany Gen. Materiał biologiczny. Chorobowa OMIM TM.

Jednostka chorobowa. 3mc 1260. Czas analizy [dni roboczych] Literatura Gen. Cena [PLN] Badany Gen. Materiał biologiczny. Chorobowa OMIM TM. Jednostka chorobowa Jednostka Oznaczenie Chorobowa OMIM TM testu Badany Gen Literatura Gen OMIM TM Opis/cel badania Zakres analizy Materiał biologiczny Czas analizy [dni roboczych] Cena [PLN] HEMOFILIA

Bardziej szczegółowo

Uniwersytet Łódzki, Instytut Biochemii

Uniwersytet Łódzki, Instytut Biochemii Życie jest procesem chemicznym. Jego podstawą są dwa rodzaje cząsteczek kwasy nukleinowe, jako nośniki informacji oraz białka, które tę informację wyrażają w postaci struktury i funkcji komórek. http://www.nobelprize.org/nobel_prizes/medicine/laureates/1959/press.html?print=1

Bardziej szczegółowo

I. Cukrzycowa choroba nerek (nefropatia cukrzycowa)

I. Cukrzycowa choroba nerek (nefropatia cukrzycowa) Spis treści 1. Wprowadzenie 13 Wstęp do wydania II 16 I. Cukrzycowa choroba nerek (nefropatia cukrzycowa) 2. Podstawowa charakterystyka struktury i czynności nerek 21 3. Czynniki wpływające na rozwój uszkodzenia

Bardziej szczegółowo

RAMOWY PROGRAM VII ŚWIĘTOKRZYSKICH WARSZTATÓW EKG, HOLTERA EKG I ABPM

RAMOWY PROGRAM VII ŚWIĘTOKRZYSKICH WARSZTATÓW EKG, HOLTERA EKG I ABPM RAMOWY PROGRAM VII ŚWIĘTOKRZYSKICH WARSZTATÓW EKG, HOLTERA EKG I ABPM Piątek 29.11.2013 Sala A Organizatorzy zastrzegają sobie prawo do zmiany programu. 16:00-18:00 Sesja przy współpracy z Sekcją,, Choroby

Bardziej szczegółowo

PROGRAM NAUCZANIA PRZEDMIOTU OBOWIĄZKOWEGO NA WYDZIALE LEKARSKIM I ROK AKADEMICKI 2014/2015 PRZEWODNIK DYDAKTYCZNY dla studentów V roku

PROGRAM NAUCZANIA PRZEDMIOTU OBOWIĄZKOWEGO NA WYDZIALE LEKARSKIM I ROK AKADEMICKI 2014/2015 PRZEWODNIK DYDAKTYCZNY dla studentów V roku PROGRAM NAUCZANIA PRZEDMIOTU OBOWIĄZKOWEGO NA WYDZIALE LEKARSKIM I ROK AKADEMICKI 2014/2015 PRZEWODNIK DYDAKTYCZNY dla studentów V roku 1. NAZWA PRZEDMIOTU : Nefrologia 2. NAZWA JEDNOSTKI (jednostek )

Bardziej szczegółowo

Flawopiryna roślinna alternatywa dla przeciwpłytkowego zastosowania aspiryny

Flawopiryna roślinna alternatywa dla przeciwpłytkowego zastosowania aspiryny Flavopharma. Studium przypadku spółki spin-off. Flawopiryna roślinna alternatywa dla przeciwpłytkowego zastosowania aspiryny Tomasz Przygodzki Pomysł (analiza rynku) Projekt B+R Próba komercjalizacji rezultatów

Bardziej szczegółowo

Żylna choroba zakrzepowo-zatorowa Niedoceniany problem?

Żylna choroba zakrzepowo-zatorowa Niedoceniany problem? Żylna choroba zakrzepowo-zatorowa Niedoceniany problem? Żylna Choroba Zakrzepowo-Zatorowa (ŻChZZ) stanowi ważny ny, interdyscyplinarny problem współczesnej medycyny Zakrzepica żył głębokich (ZŻG) (Deep

Bardziej szczegółowo

SYLABUS. Fizjoterapia kliniczna w kardiologii i pulmonologii. Studia Kierunek studiów Poziom kształcenia Forma studiów

SYLABUS. Fizjoterapia kliniczna w kardiologii i pulmonologii. Studia Kierunek studiów Poziom kształcenia Forma studiów SYLABUS Nazwa przedmiotu Fizjoterapia kliniczna w kardiologii i pulmonologii Nazwa jednostki prowadzącej przedmiot Wydział Medyczny, Instytut Fizjoterapii, Katedra Rehabilitacji Kod przedmiotu Studia Kierunek

Bardziej szczegółowo

Zdrowotne i społeczne problemy wieku starszego - sprzężenia zwrotne

Zdrowotne i społeczne problemy wieku starszego - sprzężenia zwrotne Zdrowotne i społeczne problemy wieku starszego - sprzężenia zwrotne Piotr Pruszczyk, Klinika Chorób Wewnętrznych i Kardiologii z Centrum Diagnostyki i Leczenia Żylnej Choroby Zakrzepowo Zatorowej Szpital

Bardziej szczegółowo

Zmodyfikowane wg Kadowaki T in.: J Clin Invest. 2006;116(7):1784-92

Zmodyfikowane wg Kadowaki T in.: J Clin Invest. 2006;116(7):1784-92 Magdalena Szopa Związek pomiędzy polimorfizmami w genie adiponektyny a wybranymi wyznacznikami zespołu metabolicznego ROZPRAWA DOKTORSKA Promotor: Prof. zw. dr hab. med. Aldona Dembińska-Kieć Kierownik

Bardziej szczegółowo

PROGRAM NAUCZANIA PRZEDMIOTU FAKULTATYWNEGO NA WYDZIALE LEKARSKIM I ROK AKADEMICKI 2015/2016 PRZEWODNIK DYDAKTYCZNY

PROGRAM NAUCZANIA PRZEDMIOTU FAKULTATYWNEGO NA WYDZIALE LEKARSKIM I ROK AKADEMICKI 2015/2016 PRZEWODNIK DYDAKTYCZNY PROGRAM NAUCZANIA PRZEDMIOTU FAKULTATYWNEGO NA WYDZIALE LEKARSKIM I ROK AKADEMICKI 2015/2016 PRZEWODNIK DYDAKTYCZNY 1. NAZWA PRZEDMIOTU : FAKULTET DIAGNOSTYKA LABORATORYJNA PRZY ŁÓŻKU CHOREGO 2. NAZWA

Bardziej szczegółowo

Profilaktyka chorób układu krążenia - nowości zawarte w wytycznych ESC 2012

Profilaktyka chorób układu krążenia - nowości zawarte w wytycznych ESC 2012 Nowe wytyczne ESC/PTK w kardiologii Profilaktyka chorób układu krążenia - nowości zawarte w wytycznych ESC 2012 Przemysław Trzeciak Częstochowa 11.12.2012 Umieralność z powodu chorób ukł. krążenia w latach

Bardziej szczegółowo

NOWATORSKIE ROZWIĄZANIA W LECZENIU

NOWATORSKIE ROZWIĄZANIA W LECZENIU WROVASC Zintegrowane Centrum Medycyny Sercowo-Naczyniowej jest jednym z największych projektów badawczych w Polsce, wprowadzającym nowe technologie oraz rozwiązania we współczesnej medycynie. NOWATORSKIE

Bardziej szczegółowo

Program specjalizacji w CHIRURGII NACZYNIOWEJ

Program specjalizacji w CHIRURGII NACZYNIOWEJ CENTRUM MEDYCZNE KSZTAŁCENIA PODYPLOMOWEGO Program specjalizacji w CHIRURGII NACZYNIOWEJ Warszawa 2000 (c) Copyright by Centrum Medyczne Kształcenia Podyplomowego, Warszawa 2000 Program specjalizacji przygotował

Bardziej szczegółowo

Samokształcenie (Sk) Zajęcia praktyczne (W) (Ć) (L) (S) (Zp) laboratoryjne III 30 35 15 3

Samokształcenie (Sk) Zajęcia praktyczne (W) (Ć) (L) (S) (Zp) laboratoryjne III 30 35 15 3 Kod przedmiotu: IOZRM-L-3k18-2012-S Pozycja planu: B18 1. INFORMACJE O PRZEDMIOCIE A. Podstawowe dane Nazwa przedmiotu Kierunek studiów Poziom studiów Profil studiów Forma studiów Specjalność - Jednostka

Bardziej szczegółowo

PRZEWODNIK DYDAKTYCZNY NA ROK AKADEMICKI 2011/2012 NAZWA JEDNOSTKI: Katedra i Klinika Pulmonologii, Alergologii i Onkologii Pulmonologicznej

PRZEWODNIK DYDAKTYCZNY NA ROK AKADEMICKI 2011/2012 NAZWA JEDNOSTKI: Katedra i Klinika Pulmonologii, Alergologii i Onkologii Pulmonologicznej PRZEWODNIK DYDAKTYCZNY NA ROK AKADEMICKI 2011/2012 NAZWA JEDNOSTKI: Katedra i Klinika Pulmonologii, Alergologii i Onkologii Pulmonologicznej 1. Adres jednostki: Adres: ul. Szamarzewskiego 84, 60-569 Poznań

Bardziej szczegółowo

Osoby z cukrzycą pomagają innym prewencja cukrzycy w rodzinie

Osoby z cukrzycą pomagają innym prewencja cukrzycy w rodzinie 3 Osoby z cukrzycą pomagają innym prewencja cukrzycy w rodzinie Samokontrolne, przesiewowe rozpoznanie ryzyka stanu przedcukrzycowego lub cukrzycy utajonej mogą wykonać pacjenci w swoich rodzinach. W praktyce

Bardziej szczegółowo

Żylna choroba zakrzepowo- -zatorowa w położnictwie i ginekologii

Żylna choroba zakrzepowo- -zatorowa w położnictwie i ginekologii Żylna choroba zakrzepowo- -zatorowa w położnictwie i ginekologii Gdańsk 2012 Redaktor prowadzący: Agnieszka Frankiewicz Redakcja: Agnieszka Frankiewicz, Izabela Siemaszko Korekta: Lena Bułakowska, Agnieszka

Bardziej szczegółowo

1. Podstawowe badanie kardiologiczne u dzieci 1 I. Wywiad chorobowy 1

1. Podstawowe badanie kardiologiczne u dzieci 1 I. Wywiad chorobowy 1 v Wstęp xiii Przedmowa do wydania I polskiego xv Wykaz skrótów xvii 1. Podstawowe badanie kardiologiczne u dzieci 1 I. Wywiad chorobowy 1 A. Wywiad perinatalny i z okresu ciąży 1 B. Wywiad po urodzeniu

Bardziej szczegółowo

PRZEWODNIK DYDAKTYCZNY NA ROK AKADEMICKI 2011/2012 NAZWA JEDNOSTKI:

PRZEWODNIK DYDAKTYCZNY NA ROK AKADEMICKI 2011/2012 NAZWA JEDNOSTKI: PRZEWODNIK DYDAKTYCZNY NA ROK AKADEMICKI 2011/2012 NAZWA JEDNOSTKI: Katedra i Klinika Chorób Wewnętrznych i Diabetologii UM w Poznaniu 1. Adres jednostki: Adres: Szpital im. Fr. Raszei, ul. Mickiewicza

Bardziej szczegółowo

prof. dr hab. Andrzej Potemkowski Zakład Psychologii Klinicznej i Psychoprofilaktyki. Pomorski Uniwersytet Medyczny w Szczecinie

prof. dr hab. Andrzej Potemkowski Zakład Psychologii Klinicznej i Psychoprofilaktyki. Pomorski Uniwersytet Medyczny w Szczecinie Lekarz, neurolog Marzena Zboch Dyrektor ds. medycznych Ośrodek Badawczo- Naukowo- Dydaktyczny Chorób Otępiennych Uniwersytetu Medycznego, im. Księdza Henryka Kardynała Gulbinowicza SP ZOZ w Ścinawie Rozprawa

Bardziej szczegółowo

PROGRAM PRAKTYK ZAWODOWYCH W WYBRANYCH SPECJALIZACJIACH KLINICZNYCH

PROGRAM PRAKTYK ZAWODOWYCH W WYBRANYCH SPECJALIZACJIACH KLINICZNYCH PROGRAM PRAKTYK ZAWODOWYCH W WYBRANYCH SPECJALIZACJIACH KLINICZNYCH Student w ramach realizacji praktyki klinicznej w danej specjalizacji dostępnej w wybranej placówce medycznej, powinien odbywać ją w

Bardziej szczegółowo

Jako długo stosować wtórną profilaktykę przeciwzakrzepową po incydencie zakrzepicy żylnej

Jako długo stosować wtórną profilaktykę przeciwzakrzepową po incydencie zakrzepicy żylnej Jako długo stosować wtórną profilaktykę przeciwzakrzepową po incydencie zakrzepicy żylnej lub zatorze tętnicy płucnej? Prof. dr hab. Instytut Kardiologii i II Katedra Chorób Wewnętrznych Collegium Medicum

Bardziej szczegółowo

PROGRAM NAUCZANIA PRZEDMIOTU OBOWIĄZKOWEGO NA WYDZIALE LEKARSKIM I ROK AKADEMICKI 2012/2013 PRZEWODNIK DYDAKTYCZNY V roku

PROGRAM NAUCZANIA PRZEDMIOTU OBOWIĄZKOWEGO NA WYDZIALE LEKARSKIM I ROK AKADEMICKI 2012/2013 PRZEWODNIK DYDAKTYCZNY V roku PROGRAM NAUCZANIA PRZEDMIOTU OBOWIĄZKOWEGO NA WYDZIALE LEKARSKIM I ROK AKADEMICKI 2012/2013 PRZEWODNIK DYDAKTYCZNY V roku 1. NAZWA PRZEDMIOTU : PULMONOLOGIA 2. NAZWA JEDNOSTKI (jednostek ) realizującej

Bardziej szczegółowo

D. Dudek (Kraków), W. Wojakowski (Katowice), A. Ochała (Katowice), Denerwacja tętnic nerkowych przełom, czy efekt placebo?

D. Dudek (Kraków), W. Wojakowski (Katowice), A. Ochała (Katowice), Denerwacja tętnic nerkowych przełom, czy efekt placebo? SALA 8 CZWARTEK, 18 WRZEŚNIA 2014 ROKU 09:00 10:30 Sesja Sekcji Niewydolności Serca PTK Dlaczego wciąż tak liczni chorzy giną w pierwszym roku po zawale? Pozawałowa niewydolność serca wnioski z Rejestru

Bardziej szczegółowo

Aspekty ekonomiczne dostępności do nowoczesnego leczenia przeciwkrzepliwego w profilaktyce udaru mózgu. Maciej Niewada

Aspekty ekonomiczne dostępności do nowoczesnego leczenia przeciwkrzepliwego w profilaktyce udaru mózgu. Maciej Niewada Aspekty ekonomiczne dostępności do nowoczesnego leczenia przeciwkrzepliwego w profilaktyce udaru mózgu Maciej Niewada PLAN Udar epidemia? Jak migotanie przedsionków wpływa na udar? Nowe leki przeciwkrzepliwe:

Bardziej szczegółowo

Poradnia Immunologiczna

Poradnia Immunologiczna Poradnia Immunologiczna Centrum Onkologii Ziemi Lubelskiej im. św. Jana z Dukli Lublin, 2011 Szanowni Państwo, Uprzejmie informujemy, że w Centrum Onkologii Ziemi Lubelskiej im. św. Jana z Dukli funkcjonuje

Bardziej szczegółowo

Karta badania profilaktycznego w Programie profilaktyki chorób układu krążenia

Karta badania profilaktycznego w Programie profilaktyki chorób układu krążenia Pieczątka świadczeniodawcy nr umowy z NFZ Karta badania profilaktycznego w Programie profilaktyki chorób układu krążenia Uwaga! Kartę należy wypełnić drukowanymi literami, twierdzące odpowiedzi na pytania

Bardziej szczegółowo

Diagnostyka różnicowa przedłużonego APTT

Diagnostyka różnicowa przedłużonego APTT Maria Podolak-Dawidziak Diagnostyka różnicowa przedłużonego APTT Katedra i Klinika Hematologii, Nowotworów Krwi i Transplantacji Szpiku AM, Wrocław Czas częściowej tromboplastyny po aktywacji APTT czas

Bardziej szczegółowo

Testy wysiłkowe w wadach serca

Testy wysiłkowe w wadach serca XX Konferencja Szkoleniowa i XVI Międzynarodowa Konferencja Wspólna SENiT oraz ISHNE 5-8 marca 2014 roku, Kościelisko Testy wysiłkowe w wadach serca Sławomira Borowicz-Bieńkowska Katedra Rehabilitacji

Bardziej szczegółowo

Choroba wieńcowa i zawał serca.

Choroba wieńcowa i zawał serca. Choroba wieńcowa i zawał serca. Dr Dariusz Andrzej Tomczak Specjalista II stopnia chorób wewnętrznych Choroby serca i naczyń 1 O czym będziemy mówić? Budowa układu wieńcowego Funkcje układu wieńcowego.

Bardziej szczegółowo

WIEDZA. K_W01 Zna definicje, cele i metody żywienia klinicznego oraz sposoby oceny odżywienia w oparciu o metody kliniczne.

WIEDZA. K_W01 Zna definicje, cele i metody żywienia klinicznego oraz sposoby oceny odżywienia w oparciu o metody kliniczne. Opis zakładanych efektów kształcenia na studiach podyplomowych Nazwa studiów: Żywienie kliniczne Typ studiów: doskonalące Symbol Efekty kształcenia dla studiów podyplomowych WIEDZA K_W01 Zna definicje,

Bardziej szczegółowo

Szacuje się, że około 5% dorosłych osób poddawanych zabiegom stomatologicznym przyjmuje przewlekle co najmniej jeden z leków przeciwzakrzepowych, do

Szacuje się, że około 5% dorosłych osób poddawanych zabiegom stomatologicznym przyjmuje przewlekle co najmniej jeden z leków przeciwzakrzepowych, do Szacuje się, że około 5% dorosłych osób poddawanych zabiegom stomatologicznym przyjmuje przewlekle co najmniej jeden z leków przeciwzakrzepowych, do których należą: KS NRL Jolanta Małmyga 18 X 2013 1)

Bardziej szczegółowo

Samokształcenie (Sk) Zajęcia praktyczne (W) (Ć) (L) (S) (Zp) laboratoryjne III 30 35 15 3

Samokształcenie (Sk) Zajęcia praktyczne (W) (Ć) (L) (S) (Zp) laboratoryjne III 30 35 15 3 Kod przedmiotu: IOZRM-L-3k23-2012-S Pozycja planu: B23 1. INFORMACJE O PRZEDMIOCIE A. Podstawowe dane Nazwa przedmiotu Kierunek studiów Poziom studiów Profil studiów Forma studiów Specjalność - Jednostka

Bardziej szczegółowo

Czy dobrze leczymy w Polsce ostre zespoły wieńcowe?

Czy dobrze leczymy w Polsce ostre zespoły wieńcowe? Czy dobrze leczymy w Polsce ostre zespoły wieńcowe? co można jeszcze poprawić? Grzegorz Opolski I Katedra i Klinika Kardiologii WUM Porównanie liczby ppci/mln mieszkańców w 37 krajach (dane za 2007 i

Bardziej szczegółowo

Diagnostyka różnicowa omdleń

Diagnostyka różnicowa omdleń Diagnostyka różnicowa omdleń II KATEDRA KARDIOLOGII CM UMK 2014 Omdlenie - definicja Przejściowa utrata przytomności spowodowana zmniejszeniem perfuzji mózgu (przerwany przepływ mózgowy na 6-8sek lub zmniejszenie

Bardziej szczegółowo

Długotrwały niedobór witaminy C (hipoascorbemia) powoduje miażdżycę oraz osadzanie się lipoproteiny(a) w naczyniach krwionośnych transgenicznych myszy

Długotrwały niedobór witaminy C (hipoascorbemia) powoduje miażdżycę oraz osadzanie się lipoproteiny(a) w naczyniach krwionośnych transgenicznych myszy Długotrwały niedobór witaminy C (hipoascorbemia) powoduje miażdżycę oraz osadzanie się lipoproteiny(a) w naczyniach krwionośnych transgenicznych myszy Nowa publikacja Instytutu Medycyny Komórkowej dr Ratha

Bardziej szczegółowo

AKADEMIA WYCHOWANIA FIZYCZNEGO WE WROCŁAWIU WYDZIAŁ FIZJOTERAPII KOMPLEKSOWA REHABILITACJA KARDIOLOGICZNA

AKADEMIA WYCHOWANIA FIZYCZNEGO WE WROCŁAWIU WYDZIAŁ FIZJOTERAPII KOMPLEKSOWA REHABILITACJA KARDIOLOGICZNA AKADEMIA WYCHOWANIA FIZYCZNEGO WE WROCŁAWIU WYDZIAŁ FIZJOTERAPII KOMPLEKSOWA REHABILITACJA KARDIOLOGICZNA KRK - DEFINICJA KOMPLEKSOWA REHABILITACJA KARDIOLOGICZNA (WHO) to kompleksowe i skoordynowane działania,

Bardziej szczegółowo

Aneks II. Niniejsza Charakterystyka Produktu Leczniczego oraz ulotka dla pacjenta stanowią wynik procedury arbitrażowej.

Aneks II. Niniejsza Charakterystyka Produktu Leczniczego oraz ulotka dla pacjenta stanowią wynik procedury arbitrażowej. Aneks II Zmiany dotyczące odpowiednich punktów Charakterystyki Produktu Leczniczego oraz ulotki dla pacjenta przedstawione przez Europejską Agencję Leków (EMA) Niniejsza Charakterystyka Produktu Leczniczego

Bardziej szczegółowo

Załącznik nr 3 do materiałów informacyjnych PRO

Załącznik nr 3 do materiałów informacyjnych PRO SZCZEGÓŁOWY OPIS ŚWIADCZEŃ I ZASAD ICH UDZIELANIA ORAZ WYMAGANIA WOBEC ŚWIADCZENIODAWCÓW W PROGRAMIE PROFILAKTYKI CHORÓB UKŁADU KRĄŻENIA 1. OPIS ŚWIADCZEŃ 1) objęcie przez świadczeniodawcę Programem świadczeniobiorców,

Bardziej szczegółowo

Trienyl. - kwas alfa-iinolenowy (C 18:3) - kwas eikozapentaenowy (EPA, C 20:3) - kwas dokozaheksaenowy (DCHA, C 22:6)

Trienyl. - kwas alfa-iinolenowy (C 18:3) - kwas eikozapentaenowy (EPA, C 20:3) - kwas dokozaheksaenowy (DCHA, C 22:6) Trienyl - kwas alfa-iinolenowy (C 18:3) - kwas eikozapentaenowy (EPA, C 20:3) - kwas dokozaheksaenowy (DCHA, C 22:6) Stosowany w leczeniu przeciwmiażdżycowym i w profilaktyce chorób naczyniowych serca

Bardziej szczegółowo

LECZENIE TĘTNICZEGO NADCIŚNIENIA PŁUCNEGO SILDENAFILEM I EPOPROSTENOLEM (TNP) (ICD-10 I27, I27.0)

LECZENIE TĘTNICZEGO NADCIŚNIENIA PŁUCNEGO SILDENAFILEM I EPOPROSTENOLEM (TNP) (ICD-10 I27, I27.0) Dziennik Urzędowy Ministra Zdrowia 719 Poz. 27 Załącznik B.68. LECZENIE TĘTNICZEGO NADCIŚNIENIA PŁUCNEGO SILDENAFILEM I EPOPROSTENOLEM (TNP) (ICD-10 I27, I27.0) ŚWIADCZENIOBIORCY I. Terapia sildenafilem

Bardziej szczegółowo

Narodowy Test Zdrowia Polaków

Narodowy Test Zdrowia Polaków Raport z realizacji projektu specjalnego MedOnet.pl: Narodowy Test Zdrowia Polaków Autorzy: Bartosz Symonides 1 Jerzy Tyszkiewicz 1 Edyta Figurny-Puchalska 2 Zbigniew Gaciong 1 1 Katedra i Klinika Chorób

Bardziej szczegółowo

10. Zmiany elektrokardiograficzne

10. Zmiany elektrokardiograficzne 10. Zmiany elektrokardiograficzne w różnych zespołach chorobowyh 309 Zanim zaczniesz, przejrzyj streszczenie tego rozdziału na s. 340 342. zmiany elektrokardiograficzne w różnych zespołach chorobowych

Bardziej szczegółowo

Przezskórne wszczepienie zastawki aortalnej TAVI. Nowe wyzwanie w Kardiochirurgii Paulina Falkowska Klinika Kardiochirurgii USK Białystok

Przezskórne wszczepienie zastawki aortalnej TAVI. Nowe wyzwanie w Kardiochirurgii Paulina Falkowska Klinika Kardiochirurgii USK Białystok Przezskórne wszczepienie zastawki aortalnej TAVI. Nowe wyzwanie w Kardiochirurgii Paulina Falkowska Klinika Kardiochirurgii USK Białystok TAVI Od początku XXI wieku rozwija się metoda przezskórnego wszczepienia

Bardziej szczegółowo

Układ krążenia. Opieka pielęgniarska w chorobach układu krążenia w WY 152.5.

Układ krążenia. Opieka pielęgniarska w chorobach układu krążenia w WY 152.5. WG Układ krążenia Klasyfikuj prace na temat układu krążenia i chorób, zaburzeń układu krążenia u dzieci w WS 290. Opieka pielęgniarska w chorobach układu krążenia w WY 152.5. Classify works on blood supply

Bardziej szczegółowo

Grant NCN 2011/03/B/ST7/03649. Reguły systemu wsparcia decyzji: wskazania/przeciwskazania trombolizy

Grant NCN 2011/03/B/ST7/03649. Reguły systemu wsparcia decyzji: wskazania/przeciwskazania trombolizy Grant NCN 2011/03/B/ST7/03649 Reguły systemu wsparcia decyzji: wskazania/przeciwskazania trombolizy Kryterium Dane (jakie) Dane (źródło) Reguła Moduł wiek wiek pacjent/osoba > 18 lat (włączająca) kliniczne

Bardziej szczegółowo

DR HAB. AGNIESZKA PAWŁOWSKA, PROF. NADZW.

DR HAB. AGNIESZKA PAWŁOWSKA, PROF. NADZW. DR HAB. AGNIESZKA PAWŁOWSKA, PROF. NADZW. AUTOREFERAT O PRZEBIEGU PRACY ZAWODOWEJ, OSIĄGNIĘCIACH NAUKOWO-BADAWCZYCH, DYDAKTYCZNYCH, W ZAKRESIE KSZTAŁCENIA KADR I ORGANIZACYJNYCH Przebieg pracy zawodowej

Bardziej szczegółowo

ANEKS III UZUPEŁNIENIA DO CHARAKTERYSTYKI PRODUKTU LECZNICZEGO ORAZ ULOTKI PLA PACJENTA

ANEKS III UZUPEŁNIENIA DO CHARAKTERYSTYKI PRODUKTU LECZNICZEGO ORAZ ULOTKI PLA PACJENTA ANEKS III UZUPEŁNIENIA DO CHARAKTERYSTYKI PRODUKTU LECZNICZEGO ORAZ ULOTKI PLA PACJENTA 42 UZUPEŁNIENIA ZAWARTE W ODPOWIEDNICH PUNKTACH CHARAKTERYSTYKI PRODUKTU LECZNICZEGO DLA PRODUKTÓW ZAWIERAJĄCYCH

Bardziej szczegółowo

Lp. Zakres świadczonych usług i procedur Uwagi

Lp. Zakres świadczonych usług i procedur Uwagi Choroby układu nerwowego 1 Zabiegi zwalczające ból i na układzie współczulnym * X 2 Choroby nerwów obwodowych X 3 Choroby mięśni X 4 Zaburzenia równowagi X 5 Guzy mózgu i rdzenia kręgowego < 4 dni X 6

Bardziej szczegółowo

wertyuiopasdfghjklzxcvbnmqw ertyuiopasdfghjklzxcvbnmqwer tyuiopasdfghjklzxcvbnmqwerty uiopasdfghjklzxcvbnmqwertyui opasdfghjklzxcvbnmqwertyuiop

wertyuiopasdfghjklzxcvbnmqw ertyuiopasdfghjklzxcvbnmqwer tyuiopasdfghjklzxcvbnmqwerty uiopasdfghjklzxcvbnmqwertyui opasdfghjklzxcvbnmqwertyuiop qwertyuiopasdfghjklzxcvbnmq wertyuiopasdfghjklzxcvbnmqw ertyuiopasdfghjklzxcvbnmqwer tyuiopasdfghjklzxcvbnmqwerty uiopasdfghjklzxcvbnmqwertyui opasdfghjklzxcvbnmqwertyuiop Konferencja asdfghjklzxcvbnmqwertyuiopas

Bardziej szczegółowo

Kardiologia małych zwierząt

Kardiologia małych zwierząt Międzynarodowa Konferencja VetCo Kardiologia małych zwierząt 5-6 września 2015 Warszawa Materiały konferencyjne Wydawca biuletynu: VetCo Veterinary Consulting & Control Al. 3 Maja 7/2, 00-401 Warszawa

Bardziej szczegółowo

Nazwa programu: LECZENIE PIERWOTNYCH NIEDOBORÓW ODPORNOŚCI U DZIECI

Nazwa programu: LECZENIE PIERWOTNYCH NIEDOBORÓW ODPORNOŚCI U DZIECI Załącznik nr 11 do Zarządzenia Nr 41/2009 Prezesa NFZ z dnia 15 września 2009 roku Nazwa programu: LECZENIE PIERWOTNYCH NIEDOBORÓW ODPORNOŚCI U DZIECI ICD 10 D80 w tym D80.0, D80.1, D80.3, D80.4, D80.5,

Bardziej szczegółowo

Załącznik nr 1. www.polkard.org 2 http://www.stat.gov.pl/cps/rde/xbcr/wroc/assets_08_03_16.pdf

Załącznik nr 1. www.polkard.org 2 http://www.stat.gov.pl/cps/rde/xbcr/wroc/assets_08_03_16.pdf Załącznik nr 1 Opis programu zdrowotnego pn. Rozszerzenie dostępu do rehabilitacji kardiologicznej w ramach wtórnej prewencji chorób sercowo-naczyniowych 1. Opis problemu zdrowotnego Pomimo zaznaczającego

Bardziej szczegółowo

OPIEKA AMBULATORYJNA NAD CHORYMI Z NIEWYDOLNOŚCIĄ SERCA

OPIEKA AMBULATORYJNA NAD CHORYMI Z NIEWYDOLNOŚCIĄ SERCA OPIEKA AMBULATORYJNA NAD CHORYMI Z NIEWYDOLNOŚCIĄ SERCA dr hab. med. Ewa Konduracka Klinika Choroby Wieńcowej i Niewydolności Serca Collegium Medicum Uniwersytetu Jagiellońskiego, Krakowski Szpital Specjalistyczny

Bardziej szczegółowo

Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Nowym Sączu. Karta przedmiotu. obowiązuje w roku akademickim 2012/2013

Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Nowym Sączu. Karta przedmiotu. obowiązuje w roku akademickim 2012/2013 Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Nowym Sączu Karta przedmiotu Instytut Zdrowia obowiązuje w roku akademickim 2012/2013 Kierunek studiów: Pielęgniarstwo Profil: Praktyczny Forma studiów: Stacjonarne Kod

Bardziej szczegółowo

Patrycja Król 2gs2 Gim. Nr 39 w Warszawie

Patrycja Król 2gs2 Gim. Nr 39 w Warszawie Zbigniew Religa znakomity lekarz, cudowny człowiek. Patrycja Król 2gs2 Gim. Nr 39 w Warszawie Spis treści Gdzie się kształcił i pracował Życiorys Wykształcenie Kariera Pierwsza operacja na sercu! Dalsze

Bardziej szczegółowo

Stacjonarne i całodobowe świadczenia zdrowotne realizowane przez Oddziały Szpitalne:

Stacjonarne i całodobowe świadczenia zdrowotne realizowane przez Oddziały Szpitalne: Struktura organizacyjna Stacjonarne i całodobowe świadczenia zdrowotne realizowane przez Oddziały Szpitalne: 1. Oddział Chorób Cywilizacyjnych i Chorób Płuc, w ramach którego 2. Oddział Chorób Płuc, w

Bardziej szczegółowo

PRZEWODNIK DYDAKTYCZNY NA ROK AKADEMICKI 2011/2012 NAZWA JEDNOSTKI:

PRZEWODNIK DYDAKTYCZNY NA ROK AKADEMICKI 2011/2012 NAZWA JEDNOSTKI: PRZEWODNIK DYDAKTYCZNY NA ROK AKADEMICKI 2011/2012 NAZWA JEDNOSTKI: 1. Adres jednostki: Adres: 60-569 Poznań, ul, Szamarzewskiego 82/84 Tel. /Fax: 61/8549383, 61/8549356 Strona WWW: www.hematologia.ump.edu.pl

Bardziej szczegółowo

Załącznik nr 1 do zarządzenia Nr 38/2006 Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia. Program profilaktyki chorób układu krążenia

Załącznik nr 1 do zarządzenia Nr 38/2006 Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia. Program profilaktyki chorób układu krążenia Program profilaktyki chorób układu krążenia 1 I. UZASADNIENIE CELOWOŚCI WDROŻENIA PROGRAMU PROFILAKTYKI CHORÓB UKŁADU KRĄŻENIA, zwanego dalej Programem. 1. Opis problemu zdrowotnego. Choroby układu krążenia

Bardziej szczegółowo

Ustawa z dnia 14 marca 2003 roku o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki

Ustawa z dnia 14 marca 2003 roku o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki Ustawa z dnia 14 marca 2003 roku o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki Rozporządzenie Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 1 września 2011 roku w sprawie

Bardziej szczegółowo

Krakowska Akademia im. Andrzeja Frycza Modrzewskiego. Karta przedmiotu. obowiązuje studentów, którzy rozpoczęli studia w roku akademickim 2012/2013

Krakowska Akademia im. Andrzeja Frycza Modrzewskiego. Karta przedmiotu. obowiązuje studentów, którzy rozpoczęli studia w roku akademickim 2012/2013 Krakowska Akademia im. Andrzeja Frycza Modrzewskiego Karta przedmiotu Wydział Zdrowia i Nauk Medycznych obowiązuje studentów, którzy rozpoczęli studia w roku akademickim 2012/2013 Kierunek studiów: Ratownictwo

Bardziej szczegółowo

BUDUJEMY ZDROWIE POLAKÓW, AKTYWUJĄC GENOM CZŁOWIEKA. PRODUCENT: NASZĄ PASJĄ JEST ZDROWIE, NASZĄ INSPIRACJĄ SĄ LUDZIE

BUDUJEMY ZDROWIE POLAKÓW, AKTYWUJĄC GENOM CZŁOWIEKA. PRODUCENT: NASZĄ PASJĄ JEST ZDROWIE, NASZĄ INSPIRACJĄ SĄ LUDZIE 1 Niezbędne nienasycone kwasy tłuszczowe (nnkt) EPA + DHA omega-3 chronią organizm człowieka przed chorobą zatorowo-zakrzepową, stanami zapalnymi i miażdżycą. NASZĄ PASJĄ JEST ZDROWIE, NASZĄ INSPIRACJĄ

Bardziej szczegółowo

Marcin Leszczyk SKN przy Klinice Chorób Wewnętrznych i Kardiologii WUM

Marcin Leszczyk SKN przy Klinice Chorób Wewnętrznych i Kardiologii WUM Marcin Leszczyk SKN przy Klinice Chorób Wewnętrznych i Kardiologii WUM Definicja NS to zespół kliniczny, w którym wskutek dysfunkcji serca jego pojemność minutowa jest zmniejszona w stosunku do zapotrzebowania

Bardziej szczegółowo

Znaczenie wczesnego wykrywania cukrzycy oraz właściwej kontroli jej przebiegu. Krzysztof Strojek Śląskie Centrum Chorób Serca Zabrze

Znaczenie wczesnego wykrywania cukrzycy oraz właściwej kontroli jej przebiegu. Krzysztof Strojek Śląskie Centrum Chorób Serca Zabrze Znaczenie wczesnego wykrywania cukrzycy oraz właściwej kontroli jej przebiegu Krzysztof Strojek Śląskie Centrum Chorób Serca Zabrze Czynniki ryzyka rozwoju i powikłania cukrzycy Nadwaga i otyłość Retinopatia

Bardziej szczegółowo

OBSZARY NAUK: PRZYRODNICZYCH, ROLNICZYCH, LEŚLNYCH I WETERYNARYJNYCH ORAZ MEDYCZNYCH, NAUK O ZDROWIU, NAUK O KULTURZE FIZYCZNEJ

OBSZARY NAUK: PRZYRODNICZYCH, ROLNICZYCH, LEŚLNYCH I WETERYNARYJNYCH ORAZ MEDYCZNYCH, NAUK O ZDROWIU, NAUK O KULTURZE FIZYCZNEJ WZÓR OBSZARY NAUK: PRZYRODNICZYCH, ROLNICZYCH, LEŚLNYCH I WETERYNARYJNYCH ORAZ MEDYCZNYCH, NAUK O ZDROWIU, NAUK O KULTURZE FIZYCZNEJ Wykaz opublikowanych prac naukowych lub twórczych prac zawodowych oraz

Bardziej szczegółowo

OCENA RYZYKA OPERACYJNEGO U CHORYCH KARDIOLOGICZNYCH Klinika Anestezjologii i Intensywnej Terapii Kardiologicznej I Katedry Kardiologii i Kardiochirurgii UM w Łodzi Jak ocenić ryzyko i zakwalifikować chorego

Bardziej szczegółowo

Różne stenty dla różnych chorych w różnych sytuacjach klinicznych, co każdy lekarz wiedzieć powinien. Dominik Wretowski

Różne stenty dla różnych chorych w różnych sytuacjach klinicznych, co każdy lekarz wiedzieć powinien. Dominik Wretowski Różne stenty dla różnych chorych w różnych sytuacjach klinicznych, co każdy lekarz wiedzieć powinien. Dominik Wretowski Dr Andreas Gruentzig (1939-1985) 23 lata po PCI Restenoza po 6 tygodniach Bezpieczeństwo

Bardziej szczegółowo

VII Noworoczne Warsztaty Kardiologicze

VII Noworoczne Warsztaty Kardiologicze VII Noworoczne Warsztaty Kardiologicze Zakopane - Kościelisko 5-7 stycznia 2006 r. strona główna 5 stycznia 2006 r. (czwartek) WARSZTATY HOLTEROWSKIE NA TEMAT: ELEKTROKARDIOGRAFICZNA OCENA CHORYCH Z ROZRUSZNIKIEM

Bardziej szczegółowo

Lek. Marcin Polok. Katedra i Klinika Chirurgii i Urologii Dziecięcej UM we Wrocławiu. Ocena skuteczności operacyjnego leczenia wodonercza u dzieci

Lek. Marcin Polok. Katedra i Klinika Chirurgii i Urologii Dziecięcej UM we Wrocławiu. Ocena skuteczności operacyjnego leczenia wodonercza u dzieci Lek. Marcin Polok Katedra i Klinika Chirurgii i Urologii Dziecięcej UM we Wrocławiu Ocena skuteczności operacyjnego leczenia wodonercza u dzieci Rozprawa na stopień doktora nauk medycznych w zakresie medycyny

Bardziej szczegółowo

PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA W KONINIE WYDZIAŁ KULTURY FIZYCZNEJ I OCHRONY ZDROWIA. Katedra Fizjoterapii i Nauk o Zdrowiu. Kierunek: Fizjoterapia

PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA W KONINIE WYDZIAŁ KULTURY FIZYCZNEJ I OCHRONY ZDROWIA. Katedra Fizjoterapii i Nauk o Zdrowiu. Kierunek: Fizjoterapia PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA W KONINIE WYDZIAŁ KULTURY FIZYCZNEJ I OCHRONY ZDROWIA Katedra Fizjoterapii i Nauk o Zdrowiu Kierunek: Fizjoterapia SYLABUS Nazwa przedmiotu Fizjoterapia kliniczna w chorobach

Bardziej szczegółowo

Klasyczne (tradycyjne) i nowe czynniki ryzyka

Klasyczne (tradycyjne) i nowe czynniki ryzyka Klasyczne (tradycyjne) i nowe czynniki ryzyka Zasadnicze znaczenie dla opanowania epidemii chorób układu krążenia jest modyfikacja czynników ryzyka rozwoju miażdżycy tętnic oraz jej powikłań. Jakie są

Bardziej szczegółowo

Wydział Zdrowia Publicznego, Kierunek DIETETYKA, Studia I stopnia stacjonarne I rok, Rok akademicki 2013/2014

Wydział Zdrowia Publicznego, Kierunek DIETETYKA, Studia I stopnia stacjonarne I rok, Rok akademicki 2013/2014 Grupa 1 1 63571 2.1 3.1 4.1 8.1 12.1 14.1 2 63572 2.2 3.2 4.2 8.2 12.2 14.2 3 63573 2.3 3.3 4.3 8.3 12.3 14.3 4 63574 2.4 3.4 4.4 8.4 12.4 14.4 5 63575 2.5 3.5 4.5 8.5 12.5 14.5 6 63576 2.6 3.6 5.1 9.1

Bardziej szczegółowo

Materiał i metody. Wyniki

Materiał i metody. Wyniki Abstract in Polish Wprowadzenie Selen jest pierwiastkiem śladowym niezbędnym do prawidłowego funkcjonowania organizmu. Selen jest wbudowywany do białek w postaci selenocysteiny tworząc selenobiałka (selenoproteiny).

Bardziej szczegółowo

Badania po poronieniu

Badania po poronieniu Badania po poronieniu TWOJE SZANSE NA DZIECKO PRZYCZYNY PORONIENIA Genetyczne Powodują około 70% poronień. Są one spowodowane aberracjami chromosomowymi, czyli nieprawidłowościami materiału genetycznego

Bardziej szczegółowo

Terapeutyczne Programy Zdrowotne 2008 Profilaktyka i terapia krwawień u dzieci z hemofilią A i B.

Terapeutyczne Programy Zdrowotne 2008 Profilaktyka i terapia krwawień u dzieci z hemofilią A i B. Załącznik nr do zarządzenia Nr./2008/DGL Prezesa NFZ Nazwa programu: PROFILAKTYKA I TERAPIA KRWAWIEŃ U DZIECI Z HEMOFILIĄ A I B. ICD- 10 D 66 Dziedziczny niedobór czynnika VIII D 67 Dziedziczny niedobór

Bardziej szczegółowo

Żylna choroba zakrzepowo-zatorowa w świetle nowych badań

Żylna choroba zakrzepowo-zatorowa w świetle nowych badań Krystyna Zawilska Żylna choroba zakrzepowo-zatorowa w świetle nowych badań U jakich pacjentów warto diagnozować wrodzoną trombofilię? Trombofilią nazywamy wrodzone lub nabyte zaburzenia mechanizmu hemostazy

Bardziej szczegółowo