Jakość życia pacjentów bezzębnych użytkujących protezy całkowite

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Jakość życia pacjentów bezzębnych użytkujących protezy całkowite"

Transkrypt

1 PROTET. STOMATOL., 2013, LXIII, 5, Jakość życia pacjentów bezzębnych użytkujących protezy całkowite Quality of life in edentulous patients using complete dentures Wiktor Lisiakiewicz, Elżbieta Mierzwińska-Nastalska Katedra Protetyki Stomatologicznej Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego Kierownik: prof. dr hab. E. Mierzwińska-Nastalska HASŁA INDEKSOWE: jakość życia, protezy całkowite, jakość życia związana ze zdrowiem jamy ustnej KEY WORDS: quality of life, complete dentures, oral healthrelated quality of life Streszczenie Rehabilitacja protetyczna pacjentów bezzębnych jest procesem trudnym, a jednym z największych problemów jest uzyskanie satysfakcji samego pacjenta. Pomimo rozwoju nauki oraz postępów jakie obserwuje się w leczeniu protetycznym wciąż najczęściej wybieraną metodą leczenia w przypadku bezzębia jest zastosowanie konwencjonalnych protez całkowitych. Wyniki leczenia mogą być oceniane w sposób obiektywny, ale subiektywnej oceny również nie moża pominąć. Dodatkowo, należy zwrócić uwagę na konieczność kontroli pacjentów bezzębnych poddanych rehabilitacji protetycznej ze względu na zmiany podłoża protetycznego i ewentualną konieczność wykonania podścielenia, jak również okresowej wymiany uzupełnień protetycznych. W artykule przedstawiono możliwości oceny jakości życia pacjentów leczonych protetycznie z zastosowaniem protez całkowitych oraz wpływ wykonania nowych uzupełnień protetycznych na komfort życia. Summary Prosthetic rehabilitation of edentulous patients is a difficult process, and to satisfy the patient is one of the greatest problems. Despite the advancement of science and progress observed in the prosthetic treatment, the conventional complete dentures are still the most popular treatment plan for edentulous patients. The results of the treatment can be assessed objectively, but their subjective assessment cannot be ignored. This article presents the possibilities of assessing the quality of life of patients treated with complete dentures. 397

2 W. Lisiakiewicz, E. Mierzwińska-Nastalska Ocena jakości życia pacjentów leczonych protetycznie jest trudna, ze względu na brak obiektywnych narzędzi, co wymusza poleganie na ich osobistych, subiektywnych odczuciach. Do oceny tychże odczuć w latach 60-tych i 70-tych ubiegłego wieku stworzono pojęcie jakości życia (Quality of Life QoL), po raz pierwszy opisane w pracy Jakość życia Amerykanów: percepcja, ocena i satysfakcja (The quality of American life: perceptions, evaluations, and satisfactions) opublikowanej w 1976 r przez Campbell a i wsp. (1), którzy jakość życia zdefiniowali jako indywidualnie postrzegany poziom satysfakcji związanej z życiem w ogóle, oraz z jego poszczególnymi sferami, takimi jak praca, rodzina, środowisko zamieszkania. Z kolei w 1994 roku Światowa Organizacja Zdrowia (2) określiła jakość życia jako postrzeganie przez jednostki ich pozycji w życiu, w kontekście kultury i systemu wartości, w jakim żyją, oraz jej związku z indywidualnymi celami, oczekiwaniami, standardami i zainteresowaniami. W 1994 roku Centrum Promocji Zdrowia Uniwersytetu w Toronto (3) określiło jakość życia jako stopień w jakim człowiek korzysta z ważnych możliwości jakie przynosi życie. W 2008 roku pod kierownictwem Constanzy (4) powołany został zespół badaczy składających się m.in. z antropologów, socjologów, psychologów, ekonomistów, politologów, lekarzy oraz ekologów, którzy wspólnie określili jakość życia jako stopień w jakim potrzeby obiektywne człowieka są spełnione w odniesieniu do jednostkowego lub grupowego postrzegania subiektywnego dobrostanu. Jakość życia jest zatem pojęciem, które obejmuje bardzo wiele aspektów. Jedną z jego składowych jest zdrowie jednostki. W 1948 roku Światowa Organizacja Zdrowia określiła je jako całkowity dobrostan fizyczny, psychiczny i społeczny, a nie wyłącznie brak choroby czy kalectwa (5). W 1990 roku Schipper (6) wprowadził pojęcie jakości życia związanej ze zdrowiem Health Related Quality of Life (HRQoL). Definiuje ją jako czynnościowy skutek choroby oraz jej leczenia wpływający na życie. W celu pełnego i właściwego określenia jakości życia związanej ze zdrowiem należy wziąć pod uwagę zarówno obiektywną ocenę stanu zdrowia pacjenta, wynikającą z badań przeprowadzonych przez fachowy personel medyczny, jak również subiektywną ocenę pacjenta. Samoocena pacjenta stała się w ostatnim czasie jednym z podstawowych narzędzi badawczych. Do oceny tej mogą zostać użyte standaryzowane narzędzia ogólne i specyficzne, dzięki czemu wyniki są porównywalne z wynikami innych badań, również międzynarodowych (7). Instrumenty ogólne sprawdzają się przy ocenie pacjentów zdrowych oraz tych z różnymi schorzeniami. Umożliwiają one nawet porównywanie wyników badań pomiędzy grupami pacjentów cierpiących na różne dolegliwości. Niestety często nie są one wystarczająco czułe na pewne aspekty dotyczące danej choroby. Wówczas pomocne są bardziej precyzyjne instrumenty specyficzne, stworzone dla pacjentów cierpiących na konkretne schorzenia (8). Instrumentami ogólnymi najczęściej stosowanymi w naszym kraju są między innymi: WHOQoL (World Health Organization Quality of Life) wskaźnik jakości życia Światowej Organizacji Zdrowia składający się w wersji podstawowej ze 100 pytań a w wersji skróconej WHOQoL-BREF z 26 pytań. Polskie wersje tych wskaźników opracowane zostały przez Jaracz i Wołowicką z Uniwersytetu Medycznego w Poznaniu (9), oraz NHP (Nottingham Health Profile), którego polską wersję opracował Wrześniewski (10). Instrumenty specyficzne zaprojektowane są natomiast w taki sposób, aby dotyczyły sfer życia i zdrowia, na które wpływ ma dana jednostka chorobowa. Są one zdecydowanie bardziej czułe, nawet na niewielkie zmiany charakterystyczne dla konkretnego schorzenia. 398 PROTETYKA STOMATOLOGICZNA, 2013, LXIII, 5

3 Jakość życia Przykładami takich wskaźników, stosowanych w naszym kraju są: Cystic Fibrosis Quality of Life Questionare ankieta dotycząca jakości życia chorych ze zwłóknieniem torbielowatym, Modified Fatigue Impact Scale zmodyfikowany wskaźnik wpływu zmęczenia, Kidney Disease Quality of Life wskaźnik jakości życia chorych ze schorzeniami nerek, Gastrointestinal Quality of Life wskaźnik jakości życia pacjentów z chorobami przewodu pokarmowego (9,10). W większości wskaźniki wykorzystywane w naszym kraju zostały przetłumaczone i zaadaptowane do polskich warunków. Dzięki temu możliwe jest porównywanie wyników badań z wynikami z innych ośrodków, również z zagranicy. Jednakże wszelkie rozbieżności jakie pojawiają się w trakcie tłumaczenia powinny zostać przeanalizowane i ewentualnie skorygowane. Na koniec działanie narzędzia należy sprawdzić w grupie badanych, których dany problem dotyczy. Instrument taki powinien być czuły na aspekty dotyczące danej choroby, a jednocześnie prosty i zrozumiały dla pacjenta oraz łatwy do zinterpretowania dla badacza. Wśród różnych zagadnień, które rozwijano tworząc kolejne specyficzne narzędzia do ceny jakości życia, powstało pojęcie jakości życia związanego ze zdrowiem jamy ustnej (OHRQoL Oral Health Related Quality of Life). Jest to pojęcie wielowymiarowe i podobnie jak w przypadku jakości życia nie ma jednoznacznej jego definicji. Locker i wsp. (11) twierdzą, że jest to stopień w jakim schorzenia jamy ustnej wpływają na funkcjonowanie jednostki oraz jej ogólny dobrostan psychospołeczny. Zwracają również uwagę, że nie należy się skupiać wyłącznie na dolegliwościach w obrębie jamy ustnej ale również na ich wpływie na cały organizm. W latach 90-tych powstało wiele narzędzi, głównie w formie kwestionariuszy, służących do badania jakości życia związanej ze zdrowiem jamy ustnej, opierających się na subiektywnych odczuciach osoby badanej. Na podstawie klasyfikacji stworzonej przez WHO, dotyczącej uszkodzenia, niepełnosprawności oraz upośledzenia, Locker (12) opracował podstawy koncepcji badania jakości życia, obejmujące wszystkie możliwe aspekty na jakie może mieć wpływ stan zdrowia jamy ustnej. Obecnie dostępnych jest kilkanaście wskaźników pomagających określić OHRQoL. Wśród nich wyróżnia się wskaźniki ogólne, takie jak OHIP Oral Health Impact Profile profil wpływu zdrowia jamy ustnej, czy też OIDP Oral Impacts on Daily Performances wpływ jamy ustnej na życie codzienne, służące do badania szerszych grup pacjentów, cierpiących na różne schorzenia jamy ustnej. Do specyficznych instrumentów można natomiast zaliczyć, takie jak: ortognatyczny wskaźnik jakości życia Orthognatic Quality of Life Questionnaire, wskaźnik wpływu jamy ustnej na życie codzienne dzieci Child-OIDP, czy też Waszyngtoński Wskaźnik Jakości Życia pacjentów po leczeniu nowotworów części twarzowej czaszki i jego modyfikację opracowaną przez Rolskiego z Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego (13). Jak wynika z badań, utrata zębów, a w szczególności całego uzębienia znacząco pogarsza jakość życia badanych pacjentów (14). W ostatnich latach zauważono znaczący wzrost liczby bezzębnych pacjentów, który najprawdopodobniej wynika z wydłużenia się średniej długości życia na świecie (15,16,17). Rehabilitacja protetyczna pacjentów bezzębnych jest procesem trudnym, wymagającym wiedzy, doświadczenia oraz dużej staranności zarówno ze strony lekarza, jak i technika dentystycznego. Pomimo rozwoju nauki i medycyny oraz postępów w dziedzinie implantoprotetyki, wciąż najczęstszym planem leczenia, jaki stosowany jest u pacjentów bezzębnych, jest wykonanie konwencjonalnych protez całkowitych (18). Podyktowane jest to często względami ekonomicznymi, gdyż alternatywą w takich PROTETYKA STOMATOLOGICZNA, 2013, LXIII, 5 399

4 W. Lisiakiewicz, E. Mierzwińska-Nastalska przypadkach jest wciąż drogie dla pacjentów leczenie implantoprotetyczne. Dodatkowo rozwiązanie w postaci konwencjonalnych protez całkowitych jest w większości przypadków akceptowane przez pacjentów pod względem estetycznym, jak również w pewnych przypadkach jest korzystne, ze względu na łatwość utrzymania higieny zarówno jamy ustnej jak i samych uzupełnień protetycznych (19). Powodzenie takiego leczenia zależne jest wprost proporcjonalnie od odczuć pacjenta, który zwraca uwagę na wygląd, stabilizację, wygodę, wymowę oraz łatwość wyjmowania i czyszczenia wykonanego uzupełnienia (20). Wynika z tego, że efekt leczenia zależy w takim samym stopniu od jakości wycisku i staranności wykonania protez, przestrzegania higieny jamy ustnej i protez, jak i od odczuć pacjenta (21). Zdarzają się bowiem przypadki, kiedy pacjent jest całkowicie lub częściowo niezadowolony z wykonanych uzupełnień pomimo, że obiektywnie ich wykonanie jest prawidłowe. Jedną z przyczyn takiego stanu rzeczy jest fakt, iż nawet najlepiej wykonana proteza całkowita nigdy nie będzie funkcjonowała jak własne zęby pacjenta (22). Rezultat leczenia protetycznego może być zatem oceniany zarówno obiektywnymi kryteriami klinicznymi, jak i poprzez odczucia subiektywne pacjenta (23). Na podstawie publikacji z zakresu leczenia pacjentów bezzębnych z zastosowaniem protez całkowitych można stwierdzić, iż w ocenie rezultatów leczenia ważniejsze są subiektywne odczucia pacjenta niż obiektywne kryteria kliniczne (24, 25). Bardzo ważnym aspektem jest również pozytywne nastawienie pacjenta i jego chęć do zaadaptowania się do użytkowania uzupełnień protetycznych, ponieważ tylko poprzez cierpliwą naukę i późniejszy trening pacjent jest w stanie coraz sprawniej posługiwać się protezami całkowitymi i pokonywać kolejne ograniczenia, jakie związane są z użytkowaniem protez całkowitych. Należy także pamiętać, iż wynik leczenia z zastosowaniem protez całkowitych nie jest stabilny i satysfakcja pacjenta będzie zmieniała się z czasem wraz ze zmianami anatomii podłoża protetycznego (26). Do oceny wpływu zdrowia jamy ustnej na jakość życia wykorzystywanych jest kilkanaście wskaźników zarówno ogólnych, jak i specyficznych. Jednym z nich jest wskaźnik OHIP-EDENT Oral Health Impact Profile for Edentulous, który został stworzony do oceny wpływu stanu jamy ustnej osób bezzębnych przed i po leczeniu protetycznym na ich jakość życia. Kwestionariusz składa się z 19 pytań podzielonych na 7 podgrup: ograniczenia funkcjonalne, odczucie bólu, dyskomfort psychologiczny, niepełnosprawność fizyczna, niepełnosprawność psychologiczna, niepełnosprawność społeczna, utrudnienia. Ankieta skierowana jest do osób użytkujących protezy całkowite i poza podstawowymi pytaniami zawiera również te dotyczące odczuwania przyjemności podczas jedzenia, oceny wydolności żucia, komfortu i pewności podczas użytkowania protezy oraz problemów w relacjach międzyludzkich związanych z użytkowaniem protez. Dzięki temu możliwa jest ocena wpływu zdrowia jamy ustnej na funkcjonowanie pacjentów użytkujących protezy całkowite przed i po wykonaniu uzupełnień protetycznych. Na każde pytanie pacjent może wybrać jedną z pięciu odpowiedzi, którym przyporządkowane są wartości liczbowe: nigdy (0), rzadko (1), dość często (2), często (3), bardzo często (4). Suma punktów zawiera się w przedziale Im mniejszy wynik, tym większe zadowolenie pacjenta i wyższy komfort życia (27). Kolejnym wskaźnikiem przydatnym w badaniu pacjentów bezzębych jest kwestionariusz GOHAI (Geriatric Oral Health Assessment Index) używany do oceny problemów zdrowotnych związanych z jamą ustną u pacjentów w wieku podeszłym. Zawiera on 12 pytań, na które pacjenci odpowiadają w sześciostopniowej skali Likerta: zawsze (5), bardzo często (4), często (3), czasem (2), rzadko (1), nigdy (0). 400 PROTETYKA STOMATOLOGICZNA, 2013, LXIII, 5

5 Jakość życia Ankieta ta zawiera 3 części: pierwsza dotyczy zdolności żucia, połykania i wymowy; druga wyglądu zębów, tkanek miękkich odtworzonych protezą, ograniczeń społecznych związanych z użytkowaniem protezy, pewności siebie oraz komfortu jedzenia w miejscach publicznych; trzecia natomiast możliwości komfortowego jedzenia, użycia środków łagodzących dolegliwości związanych z użytkowaniem protezy, oraz odczuwania temperatury i smaku pokarmów. Wynik ankiety jest sumą punktów wszystkich odpowiedzi i zawiera się w przedziale Odwrotnie niż w przypadku wskaźnika OHIP-EDENT niższa suma punktów wskazuje na niższy komfort życia (27). W latach AlBaker (27) badał związek stanu zdrowia jamy ustnej z jakością życia pacjentów leczonych z zastosowaniem protez całkowitych. Badanych pacjentów podzielono na dwie grupy: do pierwszej (I) kwalifikowano pacjentów użytkujących protezy całkowite górną i dolną, a do drugiej (II) pacjentów z brakami kl. V wg. Galasińskiej- Landsbergerowej w jednym łuku, użytkujących ruchomą protezę całkowitą. U wszystkich pacjentów zostały wykonane nowe protezy całkowite - górna i dolna w grupie I oraz górna lub dolna w grupie II. Wszystkie zabiegi wykonywał jeden lekarz, a protezy zostały wykonane zgodnie z zasadami sztuki przez jednego technika. Pacjentów poinformowano o zasadach użytkowania i higieny protez. Zgodnie z ustalonym wcześniej harmonogramem pacjenci zgłaszali się na wizyty kontrolne po tygodniu, 1, 3, 6 i 9 miesiącach. Do oceny przez pacjenta nowych uzupełnień w postaci protez całkowitych zastosowano kwestionariusze OHIP-EDENT (Oral Health Impact Profile in Edentulous Adults) oraz GOHAI (Geriatric Oral Health Assessment Index). Rezultaty obu ankiet zostały poddane analizie statystycznej. Wyniki jakie otrzymano na podstawie analizy ankiet wskazują na zdecydowanie mniejsze zadowolenie pacjentów użytkujących obie protezy całkowite górną i dolną, w porównaniu z pacjentami użytkującymi tylko jedną protezę całkowitą górną bądź dolną. Goiato i wsp. (28) przeprowadzili badania jakości życia oraz percepcji bodźców u pacjentów bezzębnych, użytkujących dwie protezy całkowite przed i po wykonaniu nowego kompletu protez całkowitych. Do badania wyselekcjonowano sześćdziesięciu pacjentów obu płci użytkujących protezy całkowite dłużej niż 5 lat, z dobrymi warunkami podłoża protetycznego oraz zdolnych odpowiedzieć na pytania zawarte w kwestionariuszach. U każdego pacjenta wykonany został nowy komplet protez całkowitych wg standardowych procedur, jak również pacjenci zostali poinstruowani w jaki sposób użytkować i czyścić protezy. W badaniu wykorzystano kwestionariusz OHIP- EDENT w wersji opracowanej przez Souza w 2007 r. składający się z 19 pytań oraz ankiety dotyczącej percepcji bodźców zawierający 4 pytania o: uczucie pełnej jamy ustnej, wymowę syczących głosek, dyskomfort związany z obecnością protez w jamie ustnej oraz wzmożone ślinienie. Pacjenci odpowiadali na pytania zawarte w ankietach bezpośrednio po oddaniu nowych protez oraz 3 miesiące później. Wyniki jakie otrzymano na podstawie ankiety OHIP-EDENT pokazały większe zadowolenie pacjentów i poprawę ich jakości życia po wykonaniu nowych uzupełnień protetycznych, jednakże na podstawie kwestionariusza dotyczącego odbioru bodźców wykazano, że po okresie 3 miesięcy ocena nowych protez była zdecydowanie lepsza niż bezpośrednio po oddaniu. Świadczy to o konieczności adaptacji pacjenta do nowo wykonanych całkowitych uzupełnień protetycznych, a okres 3 miesięcy dla większości pacjentów był okresem wystarczającym do pokonania problemów związanych z użytkowaniem nowych protez. Po porównaniu wyników obu ankiet nie został jednak znaleziony związek przyczynowy pomiędzy percepcją bodźców a jakością życia (28). PROTETYKA STOMATOLOGICZNA, 2013, LXIII, 5 401

6 W. Lisiakiewicz, E. Mierzwińska-Nastalska W 2012r. Stober i wsp. (29) opublikowali pracę, w której badali wpływ zdrowia jamy ustnej pacjentów użytkujących protezy całkowite na jakość ich życia (OHRQoL), satysfakcję pacjentów oraz korelację pomiędzy tymi wskaźnikami. Do badania zakwalifikowano 52 pacjentów obojga płci użytkujących protezę całkowitą górną lub dwie protezy całkowite. Do oceny OHRQoL wykorzystano wskaźnik OHIP-EDENT, natomiast do oceny satysfakcji pacjenta wykorzystano skalę o wartościach od 0 do 10. Ankiety wypełniane były przez pacjentów po 4 tygodniach, 6 miesiącach, roku i dwóch latach po oddaniu nowo wykonanych protez. Aby zbadać korelację pomiędzy obydwoma wskaźnikami przeprowadzono wnikliwą analizę oddzielnie w grupie pacjentów z jedną i dwiema protezami. Otrzymane wyniki wskazują, że zarówno satysfakcja pacjenta, jak i jego jakość życia uległy poprawie po wykonaniu nowych protez. Dodatkowo z biegiem czasu, w ciągu 2 lat badań wyniki te ulegały dalszej poprawie. Wnikliwa analiza ujawniła również korelację pomiędzy jakością życia związaną ze zdrowiem jamy ustnej oraz satysfakcją pacjenta wyrażaną w prostej skali od 0 do 10 (29). Podsumowanie Pomimo rozwoju nauki oraz postępów jakie obserwuje się w leczeniu protetycznym, wciąż najczęściej wybieraną metodą leczenia w przypadku bezzębia jest zastosowanie konwencjonalnych protez całkowitych. Leczenie implantoprotetyczne, którego rezultaty w takich przypadkach są zdecydowanie lepsze w porównaniu z leczeniem tradycyjnymi protezami całkowitymi, pozostaje wciąż poza zasięgiem większości pacjentów, głównie ze względów finansowych. Obiektywnej oceny wyników leczenia przeprowadzonego metodą konwencjonalną i implantoprotetyczą można dokonać na podstawie fachowej wiedzy i badania pacjenta, jednak odczucia samego pacjenta i jego subiektywna ocena nie może być pomijana. Jak wynika z międzynarodowych statystyk, osób potrzebujących takiego leczenia przybywa, co związane jest ściśle z wydłużeniem się średniej długości życia. Biorąc to pod uwagę należy rozważyć zasadność udoskonalania, bądź tworzenia nowych narzędzi ułatwiających analizę subiektywnych odczuć pacjenta tak, aby efekt pracy lekarza protetyka jak najlepiej spełniał oczekiwania pacjenta, jednocześnie pozostając w zgodzie z kanonami sztuki lekarskiej. Wpływałoby to korzystnie zarówno na jakość życia pacjenta zadowolonego z wykonanych uzupełnień protetycznych, jak i lekarza usatysfakcjonowanego pełnym powodzeniem leczenia. Piśmiennictwo 1. Campbell A., Converse P. E., Rodgers W. L.: The quality of American life: Perceptions, evaluations, and satisfactions. Russell Sage Foundation, New York Saxena S., Orley J.: Quality of life assessment: the WHO perspective. Eur. Psychiatry, 1997, 12, Raphael D., Brown I., Renwick R., Rootman I.: Quality of life theory and assessment: what are the implications for health promotion. Issues in Health Promotion Series. University of Toronto, Centre for Health Promotion, Costanza R. et al.: An integrative approach to quality of life measurement, research, and policy. Surv. Perspect. Integr. Environ. Soc., 2008, 1, World Health Organization: Constitution of the World Health Organization. Basic Documents, WHO, Geneva, Schipper H. L., Clinch J., Powell V.: Definitions and conceptual issues. Quality of life assessments in clinical trials. Raven Press, New York 1990, Gruszczak A., Bartosik-Psujek H., Pocińska K., Stelmasiak Z.: Analiza walidacyjna wy- 402 PROTETYKA STOMATOLOGICZNA, 2013, LXIII, 5

7 Jakość życia branych aspektów psychometrycznych polskiej wersji Zmodyfikowanej Skali Wpływu Zmęczenia (Modified Fatigue Impact Scale) wyniki wstępne. Neurol. Neurochir. Pol., 2009, 43, 2, Wrześniewski K.: Jak badać jakość życia pacjentów kardiologicznych? Kardiol. Pol., 2009; 67: Wołowicka L., Jaracz K.: Polska wersja WHOQOL 100 i WHOQOL Bref. Wołowicka L. (ed.): Jakość życia w naukach medycznych. Wydawnictwo Uczelniane AM, Poznań 2001, Wrześniewski K.: Badanie subiektywnego stanu zdrowia za pomocą polskiej adaptacji the Nottingham Health Profile. [W:] Współczesne potrzeby i możliwości pomiaru zdrowia. Krajowa Konferencja Naukowa, Warszawa 1997, Locker D., Clarke M., Payne B.: Selfperceived oral health status, psychological well-being and life satisfaction in an older adult population. J. Dent. Res., 2000, 79, Locker D.: Measuring oral health: A conceptual framework. Community Dent. Health, 1988, 5, Rolski D.: Ocena jakości życia pacjentów po leczeniu nowotworów części twarzowej czaszki. Protet. Stomatol. 2013, LXIII, 3, Fiske J., Davis D. M., Leung K. C. et al.: The emotional effects of tooth loss in partially dentate people attending prosthodontic clinics in dental schools in England, Scotland and Hong Kong: a preliminary investigation. Int. Dent. J. 2001, 51, Assuncao WG, Barao VA, Delben JA et al.: A comparison of patient satisfaction between treatment with conventional complete dentures and overdentures in the elderly: a literature review. Gerodontology 2010, 27, Douglass C. W., Shih A., Ostry L.: Will there be a need for complete dentures in the United States in 2020? J. Prosthet. Dent. 2002, 87, Thomason J. M., Lund J. P., Chehade A. et al.: Patient satisfaction with mandibular implant overdentures and conventional dentures 6 months after delivery. Int. J. Prosthodont. 2003, 16, Anastassiadou V., Robin Heath M.: The effect of denture quality attributes on satisfaction and eating difficulties. Gerodontology 2006, 23, Doundoulakis J. H., Eckert S. E., Lindquist C. C. et al.: The implant-supported overdenture as an alternativeto the complete mandibular denture. J. Am. Dent. Assoc., 2003, 134, Heydecke G., Locker D., Awad M. A. et al.: Oral and general health-related quality of life with conventional and implant dentures. Community Dent. Oral. Epidemiol., 2003, 31, Slagter A. P., Olthoff L. W., Bosman F. et al.: Masticatory ability, denture quality, and oral conditions in edentulous subjects. J. Prosthet. Dent. 1992, 68, de Souza e Silva M. E., de Magalhaes C. S., Ferreira E.: Complete removable prostheses: from expectation to (dis)satisfaction. Gerodontology 2009, 26, Peltola M. K., Raustia A. M., Salonen M. A.: Effect of complete denture renewal on oral health a survey of 42 patients. J. Oral Rehabil., 1997, 24, Awad M. A., Lund J. P., Shapiro S. H. et al.: Oral health status and treatment satisfaction with mandibular implant overdentures and conventional dentures: a randomized clinical trial in a senior population. Int. J. Prosthodont. 2003, 16, Feine J. S., de Grandmont P., Boudrias P. et al.: Within-subject comparisons of implant- -supported mandibular prostheses: choice of prosthesis. J. Dent. Res. 1994, 73, Awad M. A., Locker D., Korner-Bitensky N. et PROTETYKA STOMATOLOGICZNA, 2013, LXIII, 5 403

8 W. Lisiakiewicz, E. Mierzwińska-Nastalska al.: Measuring the effect of intra-oral implant rehabilitation on health-related quality of life in a randomized controlled clinical trial. J. Dent. Res. 2000, 79, AlBaker A. M.: The oral health-related quality of life in edentulous patients treated with Conventional complete dentures. Gerodontology 2012, /j x. 28. Goiato M. C., Bannwart L. C., Moreno A., Dos Santos D. M., Martini A. P., Pereira L. V.: Quality of life and stimulus perception in patients rehabilitated with complete denture., Journal of Oral Rehabilitation 2012, 39, Stober T., Danner D., Lehmann F., Séché A., Rammelsberg P., Hassel A.: Association between patient satisfaction with complete dentures and oral health-related quality of life: two-year longitudinal assessment. Clin. Oral Invest. 2012, 16, Zaakceptowano do druku r. Adres autorów: Warszawa, ul. Nowogrodzka 59. Zarząd Główny PTS PROTETYKA STOMATOLOGICZNA, 2013, LXIII, 5

Leczenie protetyczne pacjentów z częściowymi brakami uzębienia przyjmowanych w ramach NFZ

Leczenie protetyczne pacjentów z częściowymi brakami uzębienia przyjmowanych w ramach NFZ PROTET. STOMATOL., 2011, LXI, 2, 106-113 Leczenie protetyczne pacjentów z częściowymi brakami uzębienia przyjmowanych w ramach NFZ Prosthodontic rehabilitation of partially edentulous patients under the

Bardziej szczegółowo

Protezy częściowe i całkowite nowe podejście do opieki nad pacjentem

Protezy częściowe i całkowite nowe podejście do opieki nad pacjentem PROTET. STOMATOL., 2014, LXIV, 2, 134-138 www.prot.stomat.net Protezy częściowe i całkowite nowe podejście do opieki nad pacjentem Partial and complete dentures new approach to patient care David W. Bartlett

Bardziej szczegółowo

Jakość życia nie zależy wyłącznie od dobrostanu fizycznego, bo stan zdrowia ma wpływ na wiele aspektów życia.

Jakość życia nie zależy wyłącznie od dobrostanu fizycznego, bo stan zdrowia ma wpływ na wiele aspektów życia. Jakość życia w chorobie nowotworowej Krzysztof G. Jeziorski Warszawa Definicja jakości życia WHO (1993) Poczucie jednostki co do jej pozycji życiowej w ujęciu kulturowym oraz systemu wartości, w którym

Bardziej szczegółowo

Leczenie implantoprotetyczne bezzębnej szczęki i żuchwy opis przypadków

Leczenie implantoprotetyczne bezzębnej szczęki i żuchwy opis przypadków Leczenie implantoprotetyczne bezzębnej szczęki i żuchwy opis przypadków Implantoprosthetic treatment of edentulous maxilla and mandible case report Autorzy_ Katarzyna Zaklika-Mrukwa i Marek Mrukwa Streszczenie:

Bardziej szczegółowo

Badania ankietowe funkcji żucia w grupie pacjentów z częściowymi brakami uzębienia w zależności od jego stanu

Badania ankietowe funkcji żucia w grupie pacjentów z częściowymi brakami uzębienia w zależności od jego stanu PROTET. STOMATOL., 2009, LIX, 4, 266-272 Badania ankietowe funkcji żucia w grupie pacjentów z częściowymi brakami uzębienia w zależności od jego stanu A survey on masticatory ability and dental state in

Bardziej szczegółowo

Natychmiastowa proteza typu overdenture na implantach w żuchwie*

Natychmiastowa proteza typu overdenture na implantach w żuchwie* PROTET. STOMATOL., 2010, LX, 6, 479-483 Natychmiastowa proteza typu overdenture na implantach w żuchwie* Immediate overdenture retained on implants in the mandible Piotr Stendera, Piotr Grochowski Ze Specjalistycznej

Bardziej szczegółowo

Jakość życia dzieci z przewlekłą chorobą nerek. Wyniki badania wieloośrodkowego.

Jakość życia dzieci z przewlekłą chorobą nerek. Wyniki badania wieloośrodkowego. Jakość życia dzieci z przewlekłą chorobą nerek. Wyniki badania wieloośrodkowego. K. Kiliś-Pstrusińska 1, A. Medyńska 1, P. Adamczyk 2, I. Bałasz-Chmielewska 3, R. Grenda 4, A. Kluska-Jóźwiak 5, B. Leszczyńska

Bardziej szczegółowo

Depresja czynnik wpływający na brak efektywności leczenia protetycznego (wyniki badań) część II

Depresja czynnik wpływający na brak efektywności leczenia protetycznego (wyniki badań) część II PROTET. STOMATOL., 2006, LVI, 5, 346-351 Depresja czynnik wpływający na brak efektywności leczenia protetycznego (wyniki badań) część II Depression the factor influencing on lack of effectivity of prosthetic

Bardziej szczegółowo

Streszczenie mgr Agnieszka Kotwica

Streszczenie mgr Agnieszka Kotwica Streszczenie mgr Agnieszka Kotwica Słowa kluczowe: rehabilitacja uzdrowiskowa, dysfunkcje narządu ruchu, ból, jakość życia Zdrowie na podstawie definicji prezentowanej, przez WHO oznacza całkowity brak

Bardziej szczegółowo

WARSZAWSKI UNIWERSYTET MEDYCZNY

WARSZAWSKI UNIWERSYTET MEDYCZNY WARSZAWSKI UNIWERSYTET MEDYCZNY WYDZIAŁ LEKARSKO-DENTYSTYCZNY KATEDRA PROTETYKI STOMATOLOGICZNEJ ANALIZA ZMIAN WARTOŚCI SIŁY RETENCJI W TRÓJELEMENTOWYCH UKŁADACH KORON TELESKOPOWYCH Rozprawa na stopień

Bardziej szczegółowo

NOWOCZESNE METODY REKONSTRUKCJI UZĘBIENIA U PACJENTÓW W WIEKU PODESZŁYM Z BEZZĘBIEM ŻUCHWY I SZCZĘKI

NOWOCZESNE METODY REKONSTRUKCJI UZĘBIENIA U PACJENTÓW W WIEKU PODESZŁYM Z BEZZĘBIEM ŻUCHWY I SZCZĘKI NOWOCZESNE METODY REKONSTRUKCJI UZĘBIENIA U PACJENTÓW W WIEKU PODESZŁYM Z BEZZĘBIEM ŻUCHWY I SZCZĘKI MODERN DENTAL RECONSTRUCTIVE METHODS FOR GERIATRIC PATIENTS WITH EDENTULOUS MANDIBLE AND MAXILLA Ryszard

Bardziej szczegółowo

Problem pomiaru obiektywnych i subiektywnych uwarunkowań jakości życia

Problem pomiaru obiektywnych i subiektywnych uwarunkowań jakości życia Problem pomiaru obiektywnych i subiektywnych uwarunkowań jakości życia MIKOŁAJ MAJKOWICZ KATEDRA PSYCHOLOGII I ZAKŁAD BADAŃ NAD JAKOŚCIĄ ŻYCIA WYDZIAŁ NAUK O ZDROWIU GDAŃSKI UNIWERSYTET MEDYCZNY Użycie

Bardziej szczegółowo

Rehabilitacja protetyczna z zastosowaniem protezy całkowitej typu overdenture wspartej o pojedynczy implant w żuchwie opis przypadku

Rehabilitacja protetyczna z zastosowaniem protezy całkowitej typu overdenture wspartej o pojedynczy implant w żuchwie opis przypadku Rehabilitacja protetyczna z zastosowaniem protezy całkowitej typu overdenture wspartej o pojedynczy implant w żuchwie opis przypadku Single-implant retained mandibular overdenture case report Autorzy_

Bardziej szczegółowo

Ocena wyników leczenia pacjentów z zastosowaniem akrylowych protez ruchomych prowadzonego w ramach Narodowego Funduszu Zdrowia*

Ocena wyników leczenia pacjentów z zastosowaniem akrylowych protez ruchomych prowadzonego w ramach Narodowego Funduszu Zdrowia* Ocena wyników leczenia pacjentów z zastosowaniem akrylowych protez ruchomych prowadzonego w ramach Narodowego Funduszu Zdrowia* Evaluation of patients treatment with use of removable, acrylic dentures

Bardziej szczegółowo

Jak naturalne zęby. Zalety implantów dentystycznych. www.jaknaturalnezeby.pl

Jak naturalne zęby. Zalety implantów dentystycznych. www.jaknaturalnezeby.pl Jak naturalne zęby Zalety implantów dentystycznych www.jaknaturalnezeby.pl Dobra inwestycja, która będzie procentować przez całe moje życie Opcje zastępowania zębów implantami dentystycznymi Kent Hanson,

Bardziej szczegółowo

Jak naturalne zęby. Zalety implantów dentystycznych. www.jaknaturalnezeby.pl

Jak naturalne zęby. Zalety implantów dentystycznych. www.jaknaturalnezeby.pl Jak naturalne zęby Zalety implantów dentystycznych www.jaknaturalnezeby.pl Wstęp Opcje zastępowania zębów implantami dentystycznymi Dobra inwestycja, która będzie procentować przez całe moje życie Kent

Bardziej szczegółowo

S YL AB US MODUŁ U ( PRZEDMIOTU) I nforma cje ogólne. Protetyka stomatologiczna

S YL AB US MODUŁ U ( PRZEDMIOTU) I nforma cje ogólne. Protetyka stomatologiczna Kod modułu Rodzaj modułu Wydział PUM Kierunek studiów Specjalność Poziom studiów S YL AB US MODUŁ U ( PRZEDMIOTU) Nazwa modułu I nforma cje ogólne Protetyka stomatologiczna Obowiązkowy Lekarsko-Stomatologiczny

Bardziej szczegółowo

JESTEŚ ZMĘCZONY WYPADAJĄCĄ PROTEZĄ?

JESTEŚ ZMĘCZONY WYPADAJĄCĄ PROTEZĄ? JESTEŚ ZMĘCZONY WYPADAJĄCĄ PROTEZĄ? Pozwól, że rozwiążemy Twój problem. KORZYSTAJĄC Z TRADYCYJNEJ PROTEZY (CAŁKOWITEJ LUB CZĘŚCIOWEJ) CODZIENNIE BORYKASZ SIĘ Z NASTĘPUJĄCYMI OGRANICZENIAMI: Zaburzony smak.

Bardziej szczegółowo

STOMATOLOGIA ZACHOWAWCZA

STOMATOLOGIA ZACHOWAWCZA STOMATOLOGIA ZACHOWAWCZA Stomatologia zachowawcza- zajmuje się metodami zachowania naturalnych właściwości zębów, które zostały utracone na skutek działania bodźców zewnętrznych. Najgroźniejszym z nich

Bardziej szczegółowo

Obiektywna i subiektywna ocena wydolności żucia u pacjentów leczonych z zastosowaniem protez typu overdenture wspartych o wszczepy śródkostne*

Obiektywna i subiektywna ocena wydolności żucia u pacjentów leczonych z zastosowaniem protez typu overdenture wspartych o wszczepy śródkostne* PROT. STOM., 2006, LVI, 1 Obiektywna i subiektywna ocena wydolności żucia u pacjentów leczonych z zastosowaniem protez typu overdenture wspartych o wszczepy śródkostne* Objective and subjective evaluation

Bardziej szczegółowo

Specyfika rehabilitacji protetycznej z zastosowaniem uzupełnień stałych u pacjentów zawodowo wykorzystujących emisję głosu opis przypadku

Specyfika rehabilitacji protetycznej z zastosowaniem uzupełnień stałych u pacjentów zawodowo wykorzystujących emisję głosu opis przypadku PROTET. STOMATOL., 2008, LVIII, 4, 274-278 Specyfika rehabilitacji protetycznej z zastosowaniem uzupełnień stałych u pacjentów zawodowo wykorzystujących emisję głosu opis przypadku The specificity of prosthetic

Bardziej szczegółowo

Rehabilitacja protetyczna pacjentów z ubytkami podniebienia miękkiego po operacjach nowotworów części twarzowej czaszki opis przypadków

Rehabilitacja protetyczna pacjentów z ubytkami podniebienia miękkiego po operacjach nowotworów części twarzowej czaszki opis przypadków PROTET. STOMATOL., 2010, LX, 1, 50-54 Rehabilitacja protetyczna pacjentów z ubytkami podniebienia miękkiego po operacjach nowotworów części twarzowej czaszki opis przypadków Prosthetic rehabilitation of

Bardziej szczegółowo

ANNALES UNIVERSITATIS MARIAE CURIE-SKŁODOWSKA LUBLIN - POLONIA VOL.LIX, SUPPL. XIV, 3 SECTIO D 2004

ANNALES UNIVERSITATIS MARIAE CURIE-SKŁODOWSKA LUBLIN - POLONIA VOL.LIX, SUPPL. XIV, 3 SECTIO D 2004 ANNALES UNIVERSITATIS MARIAE CURIE-SKŁODOWSKA LUBLIN - POLONIA VOL.LIX, SUPPL. XIV, 3 SECTIO D 2004 Katedra Pielęgniarstwa Klinicznego Wydziału Zdrowia Publicznego AM we Wrocławiu MARTA ARENDARCZYK, EWA

Bardziej szczegółowo

Protezy Overdentures w bezzębnej żuchwie oparte na dwu wszczepach filarowych jako alternatywa dla tradycyjnych protez ruchomych

Protezy Overdentures w bezzębnej żuchwie oparte na dwu wszczepach filarowych jako alternatywa dla tradycyjnych protez ruchomych Implantoprotetyka 2007, tom VIII, nr 4 (29) Ryszard Koczorowski, Jacek Koczorowski Protezy Overdentures w bezzębnej żuchwie oparte na dwu wszczepach filarowych jako alternatywa dla tradycyjnych protez

Bardziej szczegółowo

Jakoś ć ż yćia paćjento w w wieku podeśżłym poddanyćh lećżeniu protetyćżnemu

Jakoś ć ż yćia paćjento w w wieku podeśżłym poddanyćh lećżeniu protetyćżnemu Małgorzata Gałczyńska-Rusin Jakoś ć ż yćia paćjento w w wieku podeśżłym poddanyćh lećżeniu protetyćżnemu Praca na stopień doktora nauk medycznych. Promotor: Prof. dr hab. Ryszard Koczorowski Klinika Gerostomatologii

Bardziej szczegółowo

Jak prawdziwe zęby Zalety implantów dentystycznych

Jak prawdziwe zęby Zalety implantów dentystycznych Jak prawdziwe zęby Zalety implantów dentystycznych Opcje zastępowania zębów implantami dentystycznymi Dobra inwestycja, która będzie procentować przez całe moje życie Kent Hanson, lat 60 Implanty dentystyczne

Bardziej szczegółowo

Profil pacjenta użytkującego protezy osiadające refundowane w ramach Narodowego Funduszu Zdrowia

Profil pacjenta użytkującego protezy osiadające refundowane w ramach Narodowego Funduszu Zdrowia Profil pacjenta użytkującego protezy osiadające refundowane w ramach Narodowego Funduszu Zdrowia The profile of patients with removable dental restorations funded by the National Health Fund Edyta Brzozowska

Bardziej szczegółowo

Sylabus Część A - Opis przedmiotu kształcenia. obowiązkowy X fakultatywny kierunkowy X podstawowy polski X angielski inny

Sylabus Część A - Opis przedmiotu kształcenia. obowiązkowy X fakultatywny kierunkowy X podstawowy polski X angielski inny Nazwa modułu/przedmiotu Protetyka stomatologiczna 2 Wydział Kierunek studiów Specjalności Poziom studiów Sylabus Część A - Opis przedmiotu kształcenia Lekarsko-Stomatologiczny lekarsko-dentystyczny jednolite

Bardziej szczegółowo

Opieka i medycyna paliatywna

Opieka i medycyna paliatywna Lek. med. Katarzyna Scholz Opieka i medycyna paliatywna Informator dla chorych i ich rodzin Centrum Onkologii Ziemi Lubelskiej im. św. Jana z Dukli Lublin, 2011 Szanowni Państwo, Drodzy Pacjenci, Rodziny.

Bardziej szczegółowo

NOWOCZESNY SYSTEM IMPLANTÓW STOMATOLOGICZNYCH

NOWOCZESNY SYSTEM IMPLANTÓW STOMATOLOGICZNYCH NOWOCZESNY SYSTEM IMPLANTÓW STOMATOLOGICZNYCH Miłe Panie, Szanowni Panowie! Wszyscy wiemy, jak duży wpływ na jakość naszego życia ma kompletne, funkcjonalne i estetyczne uzębienie. Strata jednego lub więcej

Bardziej szczegółowo

DZIENNIK PRAKTYK PRAKTYCZNE NAUCZANIE KLINICZNE KIERUNEK LEKARSKO-DENTYSTYCZNY

DZIENNIK PRAKTYK PRAKTYCZNE NAUCZANIE KLINICZNE KIERUNEK LEKARSKO-DENTYSTYCZNY DZIENNIK PRKTYK PRKTYCZNE NUCZNIE KLINICZNE KIERUNEK LEKRSKO-DENTYSTYCZNY DZIENNIK PRKTYK kierunek lekarsko-dentystyczny Imię i nazwisko studenta PESEL Numer albumu zdjęcie Nazwa uczelni Data wystawienia

Bardziej szczegółowo

Stan narządu żucia seniorów z ośrodków pomocy społecznej i domów rodzinnych w województwie zachodniopomorskim

Stan narządu żucia seniorów z ośrodków pomocy społecznej i domów rodzinnych w województwie zachodniopomorskim Czas. Stomatol., 2010, 63, 10, 621-627 2010 Polish Dental Society http://www.czas.stomat.net Stan narządu żucia seniorów z ośrodków pomocy społecznej i domów rodzinnych w województwie zachodniopomorskim

Bardziej szczegółowo

pieczątka zakładu opieki zdrowotnej lub praktyki lekarskiej Miejscowość i data...

pieczątka zakładu opieki zdrowotnej lub praktyki lekarskiej Miejscowość i data... pieczątka zakładu opieki zdrowotnej lub praktyki lekarskiej Miejscowość i data... Zaświadczenie lekarskie o stanie zdrowia osoby ubiegającej się o skierowanie do domu pomocy społecznej osobie wymagającej

Bardziej szczegółowo

Regulamin Projektu Pablo Rehabilitacja Kończyny Górnej po Udarze

Regulamin Projektu Pablo Rehabilitacja Kończyny Górnej po Udarze Regulamin Projektu Pablo Rehabilitacja Kończyny Górnej po Udarze Regulamin określa procedurę i zasady kwalifikacji oraz uczestnictwa w programie Projekt PABLO - Rehabilitacja Kończyny Górnej po Udarze

Bardziej szczegółowo

Występowanie objawów depresyjnych u osób w wieku podeszłym i ich wpływ na adaptację do uzupełnień protetycznych*

Występowanie objawów depresyjnych u osób w wieku podeszłym i ich wpływ na adaptację do uzupełnień protetycznych* PROTET. STOMATOL., 2009, LIX, 4, 236-241 Występowanie objawów depresyjnych u osób w wieku podeszłym i ich wpływ na adaptację do uzupełnień protetycznych* The prevalence of depressive symptoms in elderly

Bardziej szczegółowo

Ocena skuteczności preparatów miejscowo znieczulających skórę w redukcji bólu w trakcie pobierania krwi u dzieci badanie z randomizacją

Ocena skuteczności preparatów miejscowo znieczulających skórę w redukcji bólu w trakcie pobierania krwi u dzieci badanie z randomizacją 234 Ocena skuteczności preparatów miejscowo znieczulających skórę w redukcji bólu w trakcie pobierania krwi u dzieci badanie z randomizacją The effectiveness of local anesthetics in the reduction of needle

Bardziej szczegółowo

OCENA SATYSFAKCJI ŻYCIOWEJ I SAMOPOCZUCIA PSYCHICZNEGO PACJENTÓW PRZED OPERACJĄ TĘTNIAKA AORTY

OCENA SATYSFAKCJI ŻYCIOWEJ I SAMOPOCZUCIA PSYCHICZNEGO PACJENTÓW PRZED OPERACJĄ TĘTNIAKA AORTY OCENA SATYSFAKCJI ŻYCIOWEJ I SAMOPOCZUCIA PSYCHICZNEGO PACJENTÓW PRZED OPERACJĄ TĘTNIAKA AORTY EVALUATION OF LIFE SATISFACTION AND PSYCHOLOGICAL WELL-BEING OF PATIENTS BEFORE SURGERY AORTIC ANEURYSM Emilia

Bardziej szczegółowo

Polskie Forum Psychologiczne, 2013, tom 18, numer 4, s. 441-456

Polskie Forum Psychologiczne, 2013, tom 18, numer 4, s. 441-456 Polskie Forum Psychologiczne, 2013, tom 18, numer 4, s. 441-456 Anna Ratajska 1 2 1 1 Instytut Psychologii, Uniwersytet Kazimierza Wielkiego Institute of Psychology, Kazimierz Wielki University in Bydgoszcz

Bardziej szczegółowo

Zastosowanie stożkowych koron teleskopowych u pacjenta z rozległymi brakami zębowymi. Opis przypadku

Zastosowanie stożkowych koron teleskopowych u pacjenta z rozległymi brakami zębowymi. Opis przypadku PROTET. STOMATOL., 2013, LXIII, 6, 483-488 www.prot.stomat.net Zastosowanie stożkowych koron teleskopowych u pacjenta z rozległymi brakami zębowymi. Opis przypadku Use of conical telescopic crowns in a

Bardziej szczegółowo

U M O W A - KONTRAKT nr ST - 1/2011-2012

U M O W A - KONTRAKT nr ST - 1/2011-2012 Załącznik nr 6 do Regulaminu konkursu z dnia 17.08.2010 roku U M O W A - KONTRAKT nr ST - 1/2011-2012 zawarta w dniu...10.2010 roku, pomiędzy Samodzielnym Zespołem Publicznych Zakładów Opieki Zdrowotnej

Bardziej szczegółowo

Sieć Szpitali Promujących Zdrowie

Sieć Szpitali Promujących Zdrowie Sieć Szpitali Promujących Zdrowie Struktura HPH Zgromadzenie Ogólne General Assembly of International HPH Network Zarząd -Governace Board (obserwator WHO Maria Haralanova, Koordynatorzy wybrani na okres

Bardziej szczegółowo

Leczenie w domu pacjenta - praca w Zespole Leczenia Środowiskowego

Leczenie w domu pacjenta - praca w Zespole Leczenia Środowiskowego Leczenie w domu pacjenta - praca w Zespole Leczenia Środowiskowego Zespół Leczenia Środowiskowego Wieliczka Paweł Sacha specjalista psychiatra Idea psychiatrycznego leczenia środowiskowego, a codzienna

Bardziej szczegółowo

Rekonstrukcja zwarcia z zastosowaniem stałych implantoprotez u osób starszych*

Rekonstrukcja zwarcia z zastosowaniem stałych implantoprotez u osób starszych* PROTET. STOMATOL., 2010, LX, 2, 94-101 Rekonstrukcja zwarcia z zastosowaniem stałych implantoprotez u osób starszych* Closed bite restorations with implant-supported fixed dentures in elderly patients

Bardziej szczegółowo

Bądź w pełni sobą. Twoje nowe życie bez protez.

Bądź w pełni sobą. Twoje nowe życie bez protez. Bądź w pełni sobą. Twoje nowe życie bez protez. Kiedy ostatnim razem wgryzłeś się w chrupiące jabłko? Czy drżysz ze strachu przed wystąpieniem publicznym z powodu źle dopasowanej protezy? Czy proteza przysparza

Bardziej szczegółowo

stałym (1). W uzębieniu stałym brak natychmiastowego

stałym (1). W uzębieniu stałym brak natychmiastowego dr n. med. mgr lic. tech. dent. Arkadiusz Rutkowski 1, mgr tech. dent. Milena Połczyńska 2 Ruchomy utrzymywacz przestrzeni wykonany z zastosowaniem żywicy acetalowej cz. I Usunięcie nawet pojedynczego

Bardziej szczegółowo

Zastosowanie systemu 3D SimPlant oraz Navigator w leczeniu bezzębia w żuchwie opis przypadku

Zastosowanie systemu 3D SimPlant oraz Navigator w leczeniu bezzębia w żuchwie opis przypadku PROTET. STOMATOL., 2012, LXII, 4, 252-258 www.prot.stomat.net Zastosowanie systemu 3D SimPlant oraz Navigator w leczeniu bezzębia w żuchwie opis przypadku Application of 3D SimPlant and Navigator Systems

Bardziej szczegółowo

O MNIE. Warszawa (22) 883 24 24 Łódź - (42) 688 35 53

O MNIE. Warszawa (22) 883 24 24 Łódź - (42) 688 35 53 O MNIE Nazywam się Jacek Popiński. Jestem lekarzem dentystą, absolwentem Wojskowej Akademii Medycznej w Łodzi. Uzyskałem I i II stopień specjalizacji w dziedzinie chirurgia stomatologiczna (kolejno w 1995

Bardziej szczegółowo

Szpital Szaserów pomimo wielokrotnych pisemnych próśb pacjenta nie wysłał swojemu pacjentowi testów psychologicznych MMPI 2 i CAPS.

Szpital Szaserów pomimo wielokrotnych pisemnych próśb pacjenta nie wysłał swojemu pacjentowi testów psychologicznych MMPI 2 i CAPS. Szpital Szaserów pomimo wielokrotnych pisemnych próśb pacjenta nie wysłał swojemu pacjentowi testów psychologicznych MMPI 2 i CAPS. Testy (niekompletne) zostały wysłane dopiero do sądu karnego Legionowo

Bardziej szczegółowo

Nauczanie protetyki stomatologicznej w ramach zintegrowanego programu terapii wielospecjalistycznej*

Nauczanie protetyki stomatologicznej w ramach zintegrowanego programu terapii wielospecjalistycznej* PROTET. STOMATOL., 2007, LVII, 3, 209-214 Nauczanie protetyki stomatologicznej w ramach zintegrowanego programu terapii wielospecjalistycznej* Integrated program of multidisciplinary approach of undergraduate

Bardziej szczegółowo

Karta Praska (The Prague Charter) Dlaczego jest to ważne. Prawo do opieki paliatywnej

Karta Praska (The Prague Charter) Dlaczego jest to ważne. Prawo do opieki paliatywnej Karta Praska (The Prague Charter) Dlaczego jest to ważne Prawo do opieki paliatywnej Dostęp do opieki paliatywnej stanowi prawny obowiązek, potwierdzony przez konwencję Organizacji Narodów Zjednoczonych

Bardziej szczegółowo

Leczenie implantoprotetyczne atroicznej żuchwy z użyciem implantów Straumann NNC oraz SP

Leczenie implantoprotetyczne atroicznej żuchwy z użyciem implantów Straumann NNC oraz SP Leczenie implantoprotetyczne atroicznej żuchwy z użyciem implantów Straumann NNC oraz SP Implantoprosthetic treatment of an atrophic mandibla with Straumann NNC and SP Autor_ Janusz Goch Streszczenie:

Bardziej szczegółowo

S YL AB US MODUŁ U ( PRZEDMIOTU) I nforma cje ogólne. Ortodoncja

S YL AB US MODUŁ U ( PRZEDMIOTU) I nforma cje ogólne. Ortodoncja S YL AB US MODUŁ U ( PRZEDMIOTU) I nforma cje ogólne Kod modułu Rodzaj modułu/przedmiotu Kod modułu/przedmiotu Wydział PUM Kierunek studiów Specjalność Poziom studiów Forma studiów Rok studiów Semestr

Bardziej szczegółowo

Rodzice 6- i 7-latków o swoich dzieciach

Rodzice 6- i 7-latków o swoich dzieciach Rodzice 6- i 7-latków o swoich dzieciach Dzieci w opinii rodziców czują się dobrze i są ogólnie zadowolone z życia, bez względu na to, czy poszły do szkoły, czy zerówki. Rodzice nie zaobserwowali różnic

Bardziej szczegółowo

Jak zbadać satysfakcję pacjenta?

Jak zbadać satysfakcję pacjenta? Jak zbadać satysfakcję pacjenta? IBRKiK dr hab. Dominika Maison, Prof. UW Konsument wobec nowych wyzwań Dom Badawczy Maison Uniwersytet Warszawski Warszawa, 17 października 2015 VI Forum Marketingu, Komunikacji

Bardziej szczegółowo

ImpressFlex VPS. Gwiazda wśród mas A-silikonowych. Wykonać perfekcyjny wycisk w najbardziej pewny sposób. Właściwości

ImpressFlex VPS. Gwiazda wśród mas A-silikonowych. Wykonać perfekcyjny wycisk w najbardziej pewny sposób. Właściwości Właściwości NOWY silikon addycyjny Dzięki doskonałym właściwościom masy znalazły się wśród wiodących mas poliwinylosiloksanowych. 1, 9,5 99, 1 99, 99,7 99, 99, 97,5, 97, 9, 99,7 PUTTY quick 9,5 99, PUTTY

Bardziej szczegółowo

Skojarzone leczenie ortodontyczne i implantoprotetyczne jako rehabilitacja hipodoncji i mikrodoncji

Skojarzone leczenie ortodontyczne i implantoprotetyczne jako rehabilitacja hipodoncji i mikrodoncji Skojarzone leczenie ortodontyczne i implantoprotetyczne jako rehabilitacja hipodoncji i mikrodoncji Autorzy _ Jan Pietruski i Małgorzata Pietruska Ryc. 1 Ryc. 2 _Wrodzone wady zębów, dotyczące ich liczby

Bardziej szczegółowo

ANNALES UNIVERSITATIS MARIAE CURIE-SKŁODOWSKA LUBLIN - POLONIA VOL.LVIII, SUPPL. XIII, 207 SECTIO D 2003

ANNALES UNIVERSITATIS MARIAE CURIE-SKŁODOWSKA LUBLIN - POLONIA VOL.LVIII, SUPPL. XIII, 207 SECTIO D 2003 ANNALES UNIVERSITATIS MARIAE CURIE-SKŁODOWSKA LUBLIN - POLONIA VOL.LVIII, SUPPL. XIII, 207 SECTIO D 2003 Studenckie Koło Naukowe Katedry Pielęgniarstwa Klinicznego WPiNoZ AM w Lublinie Opiekun: prof. dr

Bardziej szczegółowo

Porównanie jakości życia u chorych z zespołami depresyjnymi i białaczkami

Porównanie jakości życia u chorych z zespołami depresyjnymi i białaczkami Piotr Magiera, Miko/aj Majkowicz, Iwona Trzebiatowska, Krystyna de Walden-Ga/uszko Porównanie jakości życia u chorych z zespołami depresyjnymi i białaczkami Katedra i I Klinika Chorób Psychicznych AM w

Bardziej szczegółowo

Aneks I Wnioski naukowe i podstawy zmiany warunków pozwoleń na dopuszczenie do obrotu

Aneks I Wnioski naukowe i podstawy zmiany warunków pozwoleń na dopuszczenie do obrotu Aneks I Wnioski naukowe i podstawy zmiany warunków pozwoleń na dopuszczenie do obrotu Wnioski naukowe Uwzględniając sprawozdanie oceniające PRAC w sprawie okresowych raportów o bezpieczeństwie (PSUR) dotyczących

Bardziej szczegółowo

Szanowny Pan Aleksander Sopliński Podsekretarz Stanu Ministerstwo Zdrowia w Warszawie

Szanowny Pan Aleksander Sopliński Podsekretarz Stanu Ministerstwo Zdrowia w Warszawie KONSULTANT KRAJOWY W DZIEDZINIE PROTETYKI STOMATOLOGICZNEJ Instytut Stomatologii Uniwersytetu Jagiellońskiego 31-155 Kraków, ul. Montelupich 4, tel./fax 012/424-54-24, mail: sekretariat@uks.com.pl Kraków,

Bardziej szczegółowo

STRESZCZENIE W JĘZYKU POLSKIM

STRESZCZENIE W JĘZYKU POLSKIM STRESZCZENIE W JĘZYKU POLSKIM Środowisko zawodowe, w jakim przebywa pracownik, jest bardzo ważnym elementem, który może wpływać na zdrowie fizyczne i psychiczne oraz funkcjonowanie społeczne. Pielęgniarki

Bardziej szczegółowo

Efekty kształcenia. FIZJOTERAPIA absolwent:

Efekty kształcenia. FIZJOTERAPIA absolwent: Efekty kształcenia Tabela odniesień efektów kształcenia dla kierunku studiów FIZJOTERAPIA studia pierwszego stopnia, profil praktyczny do obszarowych efektów kształcenia Objaśnienie oznaczeń w symbolach:

Bardziej szczegółowo

Analysis of infectious complications inf children with acute lymphoblastic leukemia treated in Voivodship Children's Hospital in Olsztyn

Analysis of infectious complications inf children with acute lymphoblastic leukemia treated in Voivodship Children's Hospital in Olsztyn Analiza powikłań infekcyjnych u dzieci z ostrą białaczką limfoblastyczną leczonych w Wojewódzkim Specjalistycznym Szpitalu Dziecięcym w Olsztynie Analysis of infectious complications inf children with

Bardziej szczegółowo

Raport Końcowy z ewaluacji w projekcie: Droga do bezpiecznej służby

Raport Końcowy z ewaluacji w projekcie: Droga do bezpiecznej służby Raport Końcowy z ewaluacji w projekcie: Droga do bezpiecznej służby 1.10.2011-30.04.2013 WYKONAWCA: HABITAT SP. Z O.O. UL. 10 LUTEGO 37/5 GDYNIA SPIS TREŚCI Sprawozdanie z działań ewaluacyjnych... 3 1.

Bardziej szczegółowo

Uśmiechy po leczeniu Damonem Foto Album

Uśmiechy po leczeniu Damonem Foto Album Uśmiechy po leczeniu Damonem Foto Album Uśmiechy po leczeniu Systemem Damona to Więcej Niż Proste Zęby Nadzwyczajne rezultaty dla uśmiechu i twarzy Krótszy czas leczenia Brak ekstrakcji zębów w większości

Bardziej szczegółowo

Dziennik Ustaw 40 Poz. 1462. Wykaz świadczeń ortodoncji dla dzieci i młodzieży oraz warunki ich realizacji. Klasyfikacji

Dziennik Ustaw 40 Poz. 1462. Wykaz świadczeń ortodoncji dla dzieci i młodzieży oraz warunki ich realizacji. Klasyfikacji Dziennik Ustaw 40 Poz. 1462 Załącznik nr 6 Wykaz świadczeń ortodoncji dla dzieci i młodzieży oraz warunki ich realizacji Wykaz świadczeń ortodoncji dla dzieci i młodzieży Tabela nr 1 Kod świadczenia według

Bardziej szczegółowo

I.1.1. Terapeuta zajęciowy 322[12]

I.1.1. Terapeuta zajęciowy 322[12] I.1.1. Terapeuta zajęciowy 322[12] Do egzaminu zostało zgłoszonych: 1451 Przystąpiło łącznie: 2182 przystąpiło: 1390 przystąpiło: 1387 ETAP PISEMNY ETAP PRAKTYCZNY zdało: 1375 (98,9%) zdało: 1135 (81,8%)

Bardziej szczegółowo

Jakość życia osób starszych ze środowiska wiejskiego objętych opieką długoterminową

Jakość życia osób starszych ze środowiska wiejskiego objętych opieką długoterminową Fidecki Probl Hig W Epidemiol i wsp. Jakość 2011, życia 92(2): osób 221-225 starszych ze środowiska wiejskiego objętych opieką długoterminową 221 Jakość życia osób starszych ze środowiska wiejskiego objętych

Bardziej szczegółowo

Analiza praktyk zarządczych i ich efektów w zakładach opieki zdrowotnej Województwa Opolskiego ROK 2008 STRESZCZENIE.

Analiza praktyk zarządczych i ich efektów w zakładach opieki zdrowotnej Województwa Opolskiego ROK 2008 STRESZCZENIE. Analiza praktyk zarządczych i ich efektów w zakładach opieki zdrowotnej Województwa Opolskiego ROK 2008 STRESZCZENIE Marcin Kautsch Opracowanie dla Urzędu Marszałkowskiego Województwa Opolskiego Kraków,

Bardziej szczegółowo

Komunikacja z chorym. Raport. Październik 2012

Komunikacja z chorym. Raport. Październik 2012 Komunikacja z chorym Raport Październik 2012 Informacje o badaniu 2 Inicjator badania Partnerzy Metoda Próba Czas badania Cel badania Fundacja Hospicyjna (www.fundacjahospicyjna.pl) PBS sp. z o.o. (www.pbs.pl)

Bardziej szczegółowo

Rekonstrukcja implantoprotetyczna bezzębnych wyrostków zębodołowych z zastosowaniem uzupełnień stałych

Rekonstrukcja implantoprotetyczna bezzębnych wyrostków zębodołowych z zastosowaniem uzupełnień stałych Z C O D Z I E N N E J P R A K T Y K I lek. stom. Michał Sypień Współpraca: dr n. med. lek. stom. Katarzyna Bindek-Sypień, lek. stom. Tomasz Sypień Rekonstrukcja implantoprotetyczna bezzębnych wyrostków

Bardziej szczegółowo

Retencja protez typu overdenture wspartych na koronach teleskopowych

Retencja protez typu overdenture wspartych na koronach teleskopowych PROTET. STOMATOL., 2013, LXIII, 1, 41-48 www.prot.stomat.net Retencja protez typu overdenture wspartych na koronach teleskopowych Retention of overdentures supported on telescopic crowns Anna Kochanek-Leśniewska,

Bardziej szczegółowo

Diagnostyka i planowanie leczenia protetycznego u pacjentów bezzębnych z osteoporozą - część I

Diagnostyka i planowanie leczenia protetycznego u pacjentów bezzębnych z osteoporozą - część I PROTET. STOMATOL., 2014, LXIV, 2, 91-96 www.prot.stomat.net Diagnostyka i planowanie leczenia protetycznego u pacjentów bezzębnych z osteoporozą - część I Diagnostics and prosthetic treatment planning

Bardziej szczegółowo

M1_W04 M1_W10 K_W 01 M1_W01 M1_W02 M1_W10 K_W 02 M1_W05 M1_W03 K_W 03 M1_W08 M1_W11, M1_W12 M1_W01 M1_W02 M1_W03 M1_W07 M1_W10 M1_W01 M1_W07 M1_W10

M1_W04 M1_W10 K_W 01 M1_W01 M1_W02 M1_W10 K_W 02 M1_W05 M1_W03 K_W 03 M1_W08 M1_W11, M1_W12 M1_W01 M1_W02 M1_W03 M1_W07 M1_W10 M1_W01 M1_W07 M1_W10 TABELA ODNIESIENIA EFEKTÓW KIERUNKOWYCH DO EFEKTÓW OBSZAROWYCH KIERUNEK FIZJOTERAPIA POZIOM KSZTAŁCENIA - studia i stopnia PROFIL KSZTAŁCENIA - praktyczny OBSZAR KSZTAŁCENIA - obszar nauk medycznych, nauk

Bardziej szczegółowo

ANNALES UNIVERSITATIS MARIAE CURIE-SKŁODOWSKA LUBLIN - POLONIA VOL.LX, SUPPL. XVI, 7 SECTIO D 2005

ANNALES UNIVERSITATIS MARIAE CURIE-SKŁODOWSKA LUBLIN - POLONIA VOL.LX, SUPPL. XVI, 7 SECTIO D 2005 ANNALES UNIVERSITATIS MARIAE CURIE-SKŁODOWSKA LUBLIN - POLONIA VOL.LX, SUPPL. XVI, 7 SECTIO D 5 1 Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Białej Podlaskiej Instytut Pielęgniarstwa Higher State Vocational School

Bardziej szczegółowo

STRES OKOŁOEMERYTALNY

STRES OKOŁOEMERYTALNY dr n. hum. Filip Raciborski filip.raciborski@wum.edu.pl STRES OKOŁOEMERYTALNY WSTĘPNE WYNIKI PROJEKTU WPŁYW PRZEJŚCIA NA EMERYTURĘ NA ZDROWIE Teza I (pozytywny wpływ pracy): Późniejsze przejście na emeryturę

Bardziej szczegółowo

THE MOST FREQUENT PHYSICAL MODALITIES IN PATIENTS WITH PAIN IN LUMBOSACRAL SPINE AND AN ASSESSMENT OF THEIR ANALGESIC EFFECTIVENESS

THE MOST FREQUENT PHYSICAL MODALITIES IN PATIENTS WITH PAIN IN LUMBOSACRAL SPINE AND AN ASSESSMENT OF THEIR ANALGESIC EFFECTIVENESS NAJCZĘŚCIEJ STOSOWANE ZABIEGI FIZYKALNE U PACJENTÓW Z DOLEGLIWOŚCIAMI BÓLOWYMI ODCINKA L-S KRĘGOSŁUPA WRAZ Z OCENĄ ICH SKUTECZNOŚCI W DZIAŁANIU PRZECIWBÓLOWYM THE MOST FREQUENT PHYSICAL MODALITIES IN PATIENTS

Bardziej szczegółowo

PROGRAM STUDIÓW PODYPLOMOWYCH Z PSYCHOLOGII KLINICZNEJ 1

PROGRAM STUDIÓW PODYPLOMOWYCH Z PSYCHOLOGII KLINICZNEJ 1 Załącznik nr 1 do Uchwały nr 164 A/09 Senatu WUM z dnia 30 listopada 2009 r. PROGRAM STUDIÓW PODYPLOMOWYCH Z PSYCHOLOGII KLINICZNEJ 1 I. ZAŁOŻENIA ORGANIZACYJNO-PROGRAMOWE ZAKRES WIEDZY TEORETYCZNEJ 1.

Bardziej szczegółowo

ZARZĄDZENIE Nr 77/2013/DSOZ PREZESA NARODOWEGO FUNDUSZU ZDROWIA z dnia 12 grudnia 2013 r.

ZARZĄDZENIE Nr 77/2013/DSOZ PREZESA NARODOWEGO FUNDUSZU ZDROWIA z dnia 12 grudnia 2013 r. ZARZĄDZENIE Nr 77/2013/DSOZ PREZESA NARODOWEGO FUNDUSZU ZDROWIA z dnia 12 grudnia 2013 r. w sprawie określenia warunków zawierania i realizacji umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w rodzaju leczenie

Bardziej szczegółowo

Wpływ infrastruktury na zakres diagnostyczny i jakość. usług ug w szpitalu publicznym

Wpływ infrastruktury na zakres diagnostyczny i jakość. usług ug w szpitalu publicznym Wpływ infrastruktury na zakres diagnostyczny i jakość usług ug w szpitalu publicznym Lek. med. Krzysztof Bederski Zastępca Dyrektora ds. Lecznictwa Krakowskiego Szpitala Specjalistycznego im. Jana Pawła

Bardziej szczegółowo

OPIEKA NAD PACJENTEM CHORYM PRZEWLEKLE

OPIEKA NAD PACJENTEM CHORYM PRZEWLEKLE OPIEKA NAD PACJENTEM CHORYM PRZEWLEKLE Zakład pielęgnacyjno-opiekuńczy i opiekuńczo-leczniczy Zadaniem zakładu opiekuńczego jest okresowe objęcie całodobową pielęgnacją oraz kontynuacją leczenia świadczeniobiorców

Bardziej szczegółowo

Stan pierwszych zębów trzonowych stałych studentów medycyny i stomatologii Akademii Medycznej w Białymstoku

Stan pierwszych zębów trzonowych stałych studentów medycyny i stomatologii Akademii Medycznej w Białymstoku Czas. Stomat., 2005, LVIII, 11 Stan pierwszych zębów trzonowych stałych studentów medycyny i stomatologii Akademii Medycznej w Białymstoku The dental status of permanent first molars in students of Dental

Bardziej szczegółowo

PLACEBO JAKO PROBLEM ETYCZNY PRZY OCENIE BADAŃ KLINICZNYCH

PLACEBO JAKO PROBLEM ETYCZNY PRZY OCENIE BADAŃ KLINICZNYCH PLACEBO JAKO PROBLEM ETYCZNY PRZY OCENIE BADAŃ KLINICZNYCH W badaniach nowych leków placebo - nieomal standardem. zasady dopuszczające jego stosowanie u ludzi por. Deklaracja Helsińska dyrektywy Unii Europejskiej

Bardziej szczegółowo

Leczenie implantoprotetyczne bezzębnej żuchwy z zastosowaniem stereolitograficznych szablonów chirurgicznych obciążenie natychmiastowe*

Leczenie implantoprotetyczne bezzębnej żuchwy z zastosowaniem stereolitograficznych szablonów chirurgicznych obciążenie natychmiastowe* PROTET. STOMATOL., 2011, LXI, 6, 453-458 Leczenie implantoprotetyczne bezzębnej żuchwy z zastosowaniem stereolitograficznych szablonów chirurgicznych obciążenie natychmiastowe* Implantoprosthetic treatment

Bardziej szczegółowo

Jednostka dydaktyczna 1: Analiza problemów psycho-społecznych

Jednostka dydaktyczna 1: Analiza problemów psycho-społecznych Jednostka dydaktyczna 1: Analiza problemów psycho-społecznych W tej jednostce dydaktycznej poznasz najbardziej powszechne problemy osób z nabytą niepełnosprawnością i ich rodzin. Nie znajdziesz tutaj rozwiązań,

Bardziej szczegółowo

Kwestionariusz satysfakcji z wynagrodzenia. Kraków, 19.05.2015 r. Piotr Sedlak

Kwestionariusz satysfakcji z wynagrodzenia. Kraków, 19.05.2015 r. Piotr Sedlak Kwestionariusz satysfakcji z wynagrodzenia Kraków, 19.05.2015 r. Piotr Sedlak Dlaczego należy badać satysfakcję z wynagrodzenia? Dla Polaków najważniejszym czynnikiem wpływającym na satysfakcję z pracy

Bardziej szczegółowo

Protezy overdentures wsparte o implanty Osteoplant w trudnych warunkach pola protetycznego

Protezy overdentures wsparte o implanty Osteoplant w trudnych warunkach pola protetycznego PROTET. STOMATOL., 2013, LXIII, 2, 119-126 www.prot.stomat.net Protezy overdentures wsparte o implanty Osteoplant w trudnych warunkach pola protetycznego Overdentures supported by Osteoplant implants in

Bardziej szczegółowo

TERAPIA ZABURZEŃ CZYNNOŚCI SYSTEMU ŻUCHWOWO-GNYKOWO-CZASZKOWEGO PROGRAM KURSU

TERAPIA ZABURZEŃ CZYNNOŚCI SYSTEMU ŻUCHWOWO-GNYKOWO-CZASZKOWEGO PROGRAM KURSU TERAPIA ZABURZEŃ CZYNNOŚCI SYSTEMU ŻUCHWOWO-GNYKOWO-CZASZKOWEGO PROGRAM KURSU Dla stomatologów, foniatrów, laryngologów, okulistów i fizjoterapeutów WERSJA 2014.2 20 godzin akademickich zrealizowanych

Bardziej szczegółowo

Mini implanty proste wyjście z trudnej sytuacji doświadczenia własne. Opis przypadku

Mini implanty proste wyjście z trudnej sytuacji doświadczenia własne. Opis przypadku PROTET. STOMATOL., 2011, LXI, 4, 312-316 Mini implanty proste wyjście z trudnej sytuacji doświadczenia własne. Opis przypadku Mini implants a simple way out of a difficult situation: A case report Marek

Bardziej szczegółowo

Potrzeby lecznicze w zakresie protetyki stomatologicznej u młodzieży niepełnosprawnej i przewlekle chorej

Potrzeby lecznicze w zakresie protetyki stomatologicznej u młodzieży niepełnosprawnej i przewlekle chorej PROTET. STOMATOL., 2011, LXI, 6, 482-489 Potrzeby lecznicze w zakresie protetyki stomatologicznej u młodzieży niepełnosprawnej i przewlekle chorej Prosthetic treatment needs in adolescents with disability

Bardziej szczegółowo

KIDSCREEN-52. Kwestionariusz zdrowotny dla dzieci i młodzieży. Wersja dla rodziców

KIDSCREEN-52. Kwestionariusz zdrowotny dla dzieci i młodzieży. Wersja dla rodziców KIDSCREEN-52 Kwestionariusz zdrowotny dla dzieci i młodzieży Wersja dla rodziców Page 1 of 8 Data: Miesiąc Rok Drodzy Rodzice! Jak się czuje Pani/Pana dziecko? Czy ma jakieś problemy i zmartwienia? Na

Bardziej szczegółowo

(imię i nazwisko) 1.2.Data urodzenia:.. 1.4 Adres ( kod pocztowy, miejscowość, ulica, nr domu, nr mieszkania ) 1.5 KONTAKTOWY NR TELEFONU.

(imię i nazwisko) 1.2.Data urodzenia:.. 1.4 Adres ( kod pocztowy, miejscowość, ulica, nr domu, nr mieszkania ) 1.5 KONTAKTOWY NR TELEFONU. .. (miejscowość, data).. (Pieczątka zakładu kierującego) WNIOSEK O PRZYJECIE DO ODDZIAŁU REHABILITACJI OGÓLNOUSTROJOWEJ CENTRUM POMOCOWEGO CARITAS im. Św. Ojca Pio ul. Jęczmienna 8, 81-089 Gdynia tel.

Bardziej szczegółowo

KOMPETENCJE WYMAGANE DO WYKONYWANIA ZAWODU LEKARZA DENTYSTY W UNII EUROPEJSKIEJ

KOMPETENCJE WYMAGANE DO WYKONYWANIA ZAWODU LEKARZA DENTYSTY W UNII EUROPEJSKIEJ MAJ 2009 REZOLUCJA RADY EUROPEJSKICH LEKARZY DENTYSTÓW (CED) KOMPETENCJE WYMAGANE DO WYKONYWANIA ZAWODU LEKARZA DENTYSTY W UNII EUROPEJSKIEJ WPROWADZENIE Lekarz dentysta jest podstawowym świadczeniodawcą

Bardziej szczegółowo

ANNALES UNIVERSITATIS MARIAE CURIE-SKŁODOWSKA LUBLIN - POLONIA VOL.LX, SUPPL. XVI, 339 SECTIO D 2005

ANNALES UNIVERSITATIS MARIAE CURIE-SKŁODOWSKA LUBLIN - POLONIA VOL.LX, SUPPL. XVI, 339 SECTIO D 2005 ANNALES UNIVERSITATIS MARIAE CURIE-SKŁODOWSKA LUBLIN - POLONIA VOL.LX, SUPPL. XVI, 339 SECTIO D 5 Zakład Pielęgniarstwa Chirurgicznego WP i NoZ AM w Lublinie, p.o. kierownika Zakładu: Prof. dr hab. n.

Bardziej szczegółowo

Rehabilitacja protetyczna po zabiegu resekcji szczęki opis przypadku

Rehabilitacja protetyczna po zabiegu resekcji szczęki opis przypadku PROTET. STOMATOL., 2006, LVI, 6, 450-455 Rehabilitacja protetyczna po zabiegu resekcji szczęki opis przypadku Prosthetic rehabilitation of maxillectomy patient due to a cancer. A clinical report Dariusz

Bardziej szczegółowo

ZASTOSOWANIE MD-SHOULDER W LECZENIU ZESPOŁU CIEŚNI PODBARKOWEJ

ZASTOSOWANIE MD-SHOULDER W LECZENIU ZESPOŁU CIEŚNI PODBARKOWEJ Dolegliwości bólowe w obrębie obręczy barkowej to problem, który dotyczy coraz większej liczby osób, niestety coraz młodszych. Dawniej typowym pacjentem zgłaszającym się z bólem barku była osoba starsza,

Bardziej szczegółowo

Badania przesiewowe w ocenie stanu odżywienia

Badania przesiewowe w ocenie stanu odżywienia LECZENIE ŻYWIENIOWE DLA ZESPOŁÓW ŻYWIENIOWYCH Kurs pod patronatem POLSPEN. Gdynia, dnia 8.04.2015 Badania przesiewowe w ocenie stanu odżywienia Sylwia Małgorzewicz Katedra Żywienia Klinicznego GUMed Celem

Bardziej szczegółowo

Jarosław B. Ćwikła. Wydział Nauk Medycznych Uniwersytet Warmińsko-Mazurski w Olsztynie

Jarosław B. Ćwikła. Wydział Nauk Medycznych Uniwersytet Warmińsko-Mazurski w Olsztynie Nowe algorytmy oceny odpowiedzi na leczenie w badaniach strukturalnych, dużo dalej niż klasyczne kryteria RECIST Jarosław B. Ćwikła Wydział Nauk Medycznych Uniwersytet Warmińsko-Mazurski w Olsztynie Radiologiczna

Bardziej szczegółowo

OCENA JAKOŚCI ŻYCIA CHORYCH ZE STWARDNIENIEM ROZSIANYM THE QUALITY OF LIFE IN PATIENTS WITH MULTIPLE SCLEROSIS

OCENA JAKOŚCI ŻYCIA CHORYCH ZE STWARDNIENIEM ROZSIANYM THE QUALITY OF LIFE IN PATIENTS WITH MULTIPLE SCLEROSIS Pielęgniarstwo Polskie 2013, 4 (50), 257 261 OCENA JAKOŚCI ŻYCIA CHORYCH ZE STWARDNIENIEM ROZSIANYM THE QUALITY OF LIFE IN PATIENTS WITH MULTIPLE SCLEROSIS MARIA STACHOWSKA 1, MAŁGORZATA GRABOWSKA 2, MARLENA

Bardziej szczegółowo