NASZA GMINA. Tradycja wspólnych modlitw przedstawicieli różnych wyznań. 5775/7 (2015) Nr 107 GMINA WYZNANIOWA ŻYDOWSKA W KRAKOWIE

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "NASZA GMINA. Tradycja wspólnych modlitw przedstawicieli różnych wyznań. 5775/7 (2015) Nr 107 GMINA WYZNANIOWA ŻYDOWSKA W KRAKOWIE"

Transkrypt

1 NASZA GMINA GMINA WYZNANIOWA ŻYDOWSKA W KRAKOWIE 5775/7 (2015) Nr 107 Tradycja wspólnych modlitw przedstawicieli różnych wyznań

2 2 NASZA GMINA 5775/7 (2015) SIŁA PRZESĄDU, PROPAGANDY, NIENAWIŚCI W 70 rocznicę pogromu w Krakowie, 11 sierpnia 2015 odbyła się w synagodze Kupa uroczystość upamiętniająca. Za ofiary pogromu i pojednanie modlili się przedstawiciele krakowskiej społeczności żydowskiej i osoby reprezentujące zgromadzenia chrześcijańskie. Organizatorami uroczystości byli: Klub Chrześcijan i Żydów Przymierze, Gmina Wyznaniowa Żydowska w Krakowie, Parafia rzymskokatolicka pw. św. Katarzyny Aleksandryjskiej i Parafia ewangelicko augsburska w Krakowie. Z wykładu dr Edyty Gawron pracownika naukowego Ośrodka Studiów nad Historią i Kulturą Żydów Krakowskich UJ, dowiedzieliśmy się o wydarzeniach z 11 sierpnia 1945 roku: W pierwszych miesiącach po wojnie, do Krakowa przybyło kilka tysięcy Żydów, wśród nich byli dawni żydowscy mieszkańcy tego miasta, którzy ocaleli z Holokaustu. Wielu powracających mówiło, że spotykali się z negatywnym przyjęciem, agresją słowną a czasem nawet fizyczną. Pomimo to mieli nadzieję, że życie żydowskie w Krakowie można odbudować Niestety, wkrótce pojawiły się oszczercze pogłoski bazujące na przesądzie, że Żydzi dopuszczają się rytualnych mordów chrześcijańskich dzieci. Na fali tych nastrojów, 11 sierpnia 1945 miało miejsce jedno z pierwszych zajść antyżydowskich w powojennej Polsce. W sobotę, gdy Żydzi zebrali się na poranną modlitwę w synagodze Kupa przy ulicy Miodowej, okoliczni mieszkańcy zaczęli rzucać kamienie w okna synagogi i wykrzykiwać obelgi. Około godziny dziesiątej trzydzieści lub jedenastej, trzynastoletni chłopiec Antoni Nijaki wbiegł do synagogi a potem wybiegł z niej krzycząc, że widział tam chrześcijańskie dzieci, które Żydzi chcą zamordować. Do dziś nie wiadomo, kto poinstruował Antoniego Nijakiego ale pewne jest, że to nie była jego inicjatywa, ktoś z dorosłych powiedział mu co ma zrobić. Zebrany w pobliżu tłum, pomimo zamkniętych i zablokowanych drzwi wdarł się do synagogi. Niszczono wszystko i atakowano znajdujących się tam Żydów. Wkrótce zajścia rozprzestrzeniły się na inne ulice Kazimierza; wyciągano na zewnątrz żydowskich mieszkańców, plądrowano i rabowano ich domy. Atakowano nie tylko Żydów ale też chrześcijan, którzy próbowali zatrzymać tłum lub ochronić swoich żydowskich sąsiadów. Posługiwano się różnymi narzędziami, atakowano siekierami, pałkami, nożami, a nawet bronią palną. W kamienicy przy placu Wolnica 4 mieszkała krakowska Żydówka Róża Berger, która na początku 1945 roku wróciła z obozu w Auschwitz. Schroni-

3 NASZA GMINA 5775/7 (2015) 3 fot: Marcin Sztejn ła się w domu, ale atakujący strzelili przez drzwi i kobieta zginęła. Róża Berger jest jedyną pewną, potwierdzoną we wszystkich możliwych źródłach śmiertelną ofiarą tego pogromu. Było także wielu pobitych i ciężko rannych. Dopiero około godziny szesnastej tłum zaczął być pacyfikowany przez milicję i wojskowych. W poniedziałkowej prasie ukazały się informacje o tych zajściach, pojawiły się publiczne głosy potępienia, również ze strony wojewody i przedstawicieli władz lokalnych. Na podstawie aresztowań i pierwszego śledztwa wskazano 25 osób, które były oskarżone podczas procesu. Stało się to ostrzeżeniem przed kolejnymi próbami agresji. Wspólna modlitwa chrześcijan i Żydów w rocznicę pogromu w Krakowie, odbyła się po raz pierwszy. Wzięli w niej udział: Rabin Krakowa, Proboszcz rzymskokatolickiej parafii pw. św. Katarzyny Aleksandryjskiej i Proboszcz parafii ewangelicko-augsburskiej. Prezes Przymierza Janusz Poniewierski powiedział: tego typu uroczystości rocznicowe są organizowane zarówno dla Żydów, jak i chrześcijan. Chodzi o to, żeby Żydzi poczuli, że jesteśmy razem współobywatelami tego miasta, że jesteśmy sąsiadami, że ich los, ich dramat, ich tragedia nas przejmuje, że chcemy - wprawdzie po latach - podjąć żałobę. Krystyna Podgórska

4 4 NASZA GMINA 5775/7 (2015) MOGIŁA W LESIE W Nowym Żmigrodzie istniała liczna społeczność żydowska, która tworzyła samodzielną gminę posiadającą synagogę, szkołę i cmentarz. W czasie II wojny światowej hitlerowcy wymordowali większość żmigrodzkich Żydów. Nowy Żmigród jest obecnie częścią Szlaku Chasydzkiego - trasy wiodącej śladami Żydów z południowo-wschodniej Polski. Nowy Żmigród to wieś gminna położona w południowo-wschodniej Polsce, w powiecie jasielskim. W latach międzywojennych połowę jej mieszkańców stanowili Żydzi. Od 1940 r. rozpoczęło się tam prześladowanie Żydów. Ludność żydowską z tej miejscowości i okolicznych wsi zgromadzono w żmigrodzkim getcie, które istniało do początku lipca 1942 roku. 7 lipca 1942 r. wszystkich Żydów z getta spędzono na kamieniec zwany placem Bala. Po długim oczekiwaniu i selekcji, 1250 osób wywieziono do Hałbowa i tam zamordowano. Egzekutorami byli gestapowiec Helmut Mentz i starosta Walter Gentz. Zbiorowa mogiła ofiar znajduje się w lesie, w pobliżu Przełęczy Hałbowskiej, przy drodze do Krempnej. Umieszczono tam tablice pamiątkowe i symboliczne macewy z inskrypcjami w języku polskim, angielskim i hebrajskim. W 73 rocznicę tego wydarzenia; 7 lipca 2015 r. Stowarzyszenie Gmina Chrześcijańska im. Leona Karcińskiego w Nowym Żmigrodzie, zorganizowało V Modlitewne Spotkanie Ekumeniczne. Wspólną modlitwę nad mogiłą pomordowanych odmówili przedstawiciele Kościołów greckokatolickiego i rzymskokatolickiego oraz społeczności żydowskiej. Wśród zgromadzonych obecni byli: Tadeusz Jakubowicz - Prezes Gminy Wyznaniowej Żydowskiej w Krakowie, Edgar Gluck - Naczelny Rabin Galicji, Eliezer Gurary - Rabin Krakowa, ks. Andrzej Żuraw - proboszcz parafii greckokatolickiej w Komańczy, ks. Józef Obłój - proboszcz parafii Desznica, ks. Henryk Maguda - proboszcz parafii Nowy Żmigród, Grzegorz Bara - wójt Gminy Nowy Żmigród i Andrzej Czaderna - dyrektor Magurskiego Parku Narodowego. Spotkanie nawiązywało do tradycji wspólnych modlitw przedstawicieli różnych wyznań i obrządków, dla podkreślenia religijnej i kulturowej różnorodności mieszkańców przedwojennej żmigrodczyzny. Krystyna Podgórska fot: Stowarzyszenie Gmina Chrześcijańska im. Leona Karcińskiego w Nowym Żmigrodzie

5 NASZA GMINA 5775/7 (2015) 5

6 6 NASZA GMINA 5775/7 (2015) Przedwojenny Kraków znał Dawida Kurzmanna 150 rocznica urodzin W 2015 roku przypada 150 rocznica urodzin Dawida Kurzmanna. Współcześnie postać ta jest mało znana. Jego życie, działalność w żydowskim sierocińcu i dramatyczna decyzja pójścia na śmierć razem ze swoimi wychowankami, przypomina losy Janusza Korczaka. Janusz Korczak (Henryk Goldszmit) lekarz, pedagog i działacz społeczny, nie opuścił swoich podopiecznych z warszawskiego Domu Sierot, wysyłanych na pewną śmierć. 5 sierpnia 1942 roku, podczas akcji likwidacyjnej warszawskiego getta, poszedł wraz z nimi na Umschlagplatz, skąd zostali wywiezieni do hitlerowskiego obozu zagłady w Treblince. Parę miesięcy później, 28 października 1942, podczas masowej akcji wysiedleńczej z getta krakowskiego, razem z dziećmi z żydowskiego sierocińca, ich wychowawca Dawid Kurzmann przeszedł na plac Zgody a potem na stację kolejową w Płaszowie, skąd Niemcy wywieźli wszystkich do obozu zagłady w Bełżcu. Aleksander Biberstein w książce Zagłada Żydów w Krakowie pisze: Tragiczny był ten korowód dzieci. Maszerowały czwórkami, na czele szła dyrektorka Zakładu Feuersteinowa z mężem i starym Dawidem Kurzmannem o niezwykle uduchowionej twarzy, wierzącym w swoje przeznaczenie. Dawid Alter Kurzmann urodził się 25 maja 1865 r. w Rzeszowie, jako syn Jakuba i Hinde z domu Birnberg. Jego żona Dancze pochodziła z Krakowa i być może w związku z ich małżeństwem Dawid Kurzmann przybył do Krakowa. Zamieszkał na Kazimierzu w kamienicy przy ulicy Mostowej. Z zawodu kupiec, prowadził firmę Dom Komisowo Handlowy dla Towarów Żelaznych i Metalowych, Dawna siedziba Domu Sierot Żydowskich ul. Dietla 64 fot: archiwum Nasza Gmina

7 NASZA GMINA 5775/7 (2015) 7 Rok 1939, Dawid Kurzmann, Rafał Landau, Anna Feuerstein, w otoczeniu dzieci na kolonii letniej przez wiele lat był też dyrektorem Górniczo Hutniczego Towarzystwa Handlowego. Firmy prosperowały dobrze, więc był człowiekiem zamożnym. Nie był nauczycielem ani rabinem a ceniono go za jego wiedzę, mądrość, pobożność, miłość do Tory, szczodrobliwość wobec biedaków i serdeczny stosunek do ludzi. Początkowo opieką nad osieroconymi dziećmi zajmowało się Krakowskie Izraelickie Stowarzyszenie Kobiet ku wychowaniu ubogich sierót. Na jego czele stały Dora Fränkel, rabinowa Cypora Horowitz i Fany Schenker. Sierociniec podupadał, jego kondycję poprawiła nowa prezes zarządu Róża Rockowa. W 1922 roku zmieniono nazwę na Stowarzyszenie Domu Sierot i statut, dający możliwość wprowadzenia do zarządu mężczyzn doświadczonych w kierowaniu przedsiębiorstwami, znających się na prawie i finansach. Do zarządu wszedł też Dawid Kurzmann, pełnił tam funkcję zastępcy skarbnika. Powiększono siedzibę przy ul. Dietla 64 o dwa piętra, poprawiło się wyposażenie i wyżywienie w sierocińcu. Kiedy w połowie września 1939 roku Dawid Kurzmann został wiceprzewodniczącym zarządu Domu Sierot Żydowskich, szczególnie zadbał o żydowską edukację i przestrzeganie przepisów religijnych. W 1941 r. Niemcy zlikwidowali placówkę przy ul. Dietla 64 i sierociniec przeniesiono do getta na ulicę Krakusa. Nawet w tym czasie, w zakładzie odbywały się modlitwy i nauka judaizmu w grupach utworzonych według wieku. Dawid Kurzmann starał się, aby kuchnia w sierocińcu prowadzona była w sposób koszerny bo uważał, że najważniejsza jest dbałość o prawo i tradycję żydowską. Do końca obchodzono wszystkie święta i organizowano piątkowe kolacje szabatowe. Po pierwszej masowej akcji wysiedleńczej z getta krakowskiego, ulicę Krakusa wyłączono z getta. Dawid Kurzmann i dyrektorka ośrodka Anna Feuerstein znaleźli lokal przy ulicy Józefińskiej 31. Kilka miesięcy później, 28 października 1942 r. rozpoczęło się drugie masowe wysiedlanie z getta krakowskiego. Pomimo licznych starań kierownictwa sierocińca, nie udało się ochronić podopiecznych. Razem z dziećmi, w drogę do obozu zagłady w Bełżcu wyruszył Dawid Kurzmann, jego córka Hela Frida, jej mąż Dawid Nathan Schmelkes oraz Anna Feuerstein i jej mąż Julian Leopold Feuerstein. W czasie Holokaustu, w różnych miejscowościach w Polsce było więcej przypadków wychowawców, opiekunów, i pracowników placówek, którzy nie opuścili dzieci w drodze na śmierć. Janusz Korczak i Dawid Kurzmann stali się symbolami takiej humanitarnej postawy i przywołując ich postaci, pamiętamy o wszystkich innych. Krystyna Podgórska

8 8 NASZA GMINA 5775/7 (2015) LUDZIE, DZIĘKI KTÓRYM ŻYJEMY W krakowskiej Gminie Wyznaniowej Żydowskiej nie zapomina się o zasługach ludzi ratujących Żydów podczas Zagłady. Wielu Ocalonych właśnie im zawdzięcza życie, jednym z nich jest Tadeusz Jakubowicz, Prezes Gminy. W czasie wojny, Tadeusz Jakubowicz jako 3 - letnie dziecko przebywał wraz z matką Marią Jakubowicz w krakowskim getcie. Jego ojciec Mejer Jakubowicz był oficerem Wojska Polskiego, a kiedy złożył broń i musiał się ukrywać, schronienia udzieliła mu Katarzyna Siwek. Podczas likwidacji getta Niemcy zgromadzili wszystkich Żydów na placu Zgody, skąd w dramatycznym kordonie otoczonym strażą SS-manów z psami, poprowadzili ich do obozu w Płaszowie. Ojciec Tadeusza w tym czasie opuścił bezpieczną kryjówkę aby być jak najbliżej żony i syna, dobrowolnie pod przybranym nazwiskiem, zgłosił się do pracy w jednym z płaszowskich podobozów. Kiedy dowiedział się, że wydano rozkaz likwidacji wszystkich dzieci w KL Płaszów, opłacił woźnicę zabierającego śmieci z obozu, i ten wywiózł małego Tadeusza swoją furmanką. Marii Jakubowicz też udało się uciec z obozu i spotkali się wszyscy w mieszkaniu Katarzyny Siwek. Ale musieli nadal żyć w ukryciu; chronili się w ziemiankach, aż w koncu dotarli do podkrakowskiej miejscowości Kornatki, gdzie okoliczni wieśniacy pomogli im zbudować kryjówkę w lesie. Był to dół wykopany w ziemi, nad nim dla zamaskowania ustawiono belki i gałęzie z krzaków. Przez dwa lata nikt ich nie wydał, a ludzi pomagających im przeżyć wojnę było sporo. Tadeusz Jakubowicz wspomina Piotra Koperę, który przynosił jedzenie, a także rodzinę Krupów Janka, Wiktorię, Wojtka i Staszkę. Dzielili się tym co mieli, w zimie po kryjomu, sobie tylko znanymi ścieżkami, prowadzili ich nocą do stodoły aby mogli się ogrzać przy zwierzętach. Po oswobodzeniu tych terenów Jakubowiczowie mogli już opuścić ziemiankę i zamieszkali u rodziny Krupów. Pamięć osób ratujących Żydów podczas II wojny światowej została uczczona wmurowaniem 15 lipca 2011 na dziedzińcu synagogi Remu tablicy, ufundowanej przez Gminę Wyznaniową Żydowską w Krakowie. Jest ona wyrazem wdzięczności dla polskich obywateli uhonorowanych medalem Sprawiedliwy Wśród Narodów Świata, jak również dla bardzo wielu znanych lub bezimiennych ludzi narażających życie dla ocalenia swoich sąsiadów i współobywateli. Cały świat żydowski uważa ich za wielkich bohaterów. Jak każdego roku, 15 lipca 2015, po raz kolejny na dziedzińcu synagogi zgromadzili się przedstawiciele społeczności żydowskiej i Polskiego Towarzystwa Sprawiedliwi Wśród Narodów Świata. Złożono kwiaty pod tablicą i Rabin Krakowa odmówił modlitwę, w przemówieniach podkreślano zasługi Sprawiedliwych dla przetrwania żydowskiego narodu. Po uroczystości uczestnicy zostali zaproszeni na obiad do restauracji Klezmer Hois, gdzie kontynuowano rozmowy o wspaniałych ludzkich odruchach serca. Krystyna Podgórska

9 NASZA GMINA 5775/7 (2015) 9 fot: Marcin Sztejn PRAWO ŻYDOWSKIE NA CO DZIEŃ Kaszrut P rzez cztery tysiące lat żydowskiej historii, przestrzeganie praw kaszrutu było centralnym punktem żydowskiego życia i podstawą żydowskiej tożsamości. Dzięki temu, naszym codziennym czynnościom nadawany jest sens refleksyjny i etyczny. Kaszrut jest główną częścią żydowskiego prawa, określającą jakie pokarmy Żydom wolno spożywać, a jakich nie wolno oraz jak należy przygotowywać i spożywać posiłki. Słowo kaszrut pochodzi od hebrajskiego rdzenia kaf-szin-resz, oznaczającego przystosowany, odpowiedni, właściwy. Ten sam rdzeń znajduje się w szerzej znanym słowie koszer, którym określa się produkty spełniające te warunki i potrawy sporządzone zgodnie z żydowskim prawem. Prawa te zostały nadane przez Boga na pustyni, po wyjściu Żydów z niewoli egipskiej. Mojżesz przekazał je ludowi i zapisał najważniejsze z nich w Księdze Kapłańskiej (rozdział 11) oraz Księdze Powtórzonego Prawa (rozdział 14). Szczegółowe przepisy były przekazywane ustnie przez kolejne pokolenia i ostatecznie zostały zapisane w Misznie i Talmudzie. Do tych praw, przez wieki rabini dodawali kolejne zarządzenia by mieć pewność, że ludzie nie złamią ich nawet nieumyślnie. Przestrzeganie zasad kaszrutu jest istotne dla kształtowania wewnętrznej dyscypliny i wrażliwości etycznej człowieka. Uświadamiają mu, że nie wszystko co można jeść, wolno mu zjeść i nie każde zwierzę wolno mu zabić. Reguły kaszrutu są bardzo liczne i szczegółowe ale prawa, z których się one wywodzą można określić przez kilka ogólnych, jasno sformułowanych zasad. Ze zwierząt lądowych wolno spożywać tylko te, które spełniają jednocześnie dwa warunki mają rozdwojone kopyto i są przeżuwaczami np. bydło, owce, kozy. Ze zwierząt wodnych dozwolone jest jedzenie tylko takich ryb, które mają płetwy i łuski np. tuńczyk, karp, łosoś, śledź. Ptaki nie mogą być drapieżnikami, dozwolone są kury, gęsi, kaczki, indyki.

10 10 NASZA GMINA 5775/7 (2015) Ssaki i ptactwo przeznaczone do spożycia, aby ich mięso można było uznać za koszerne muszą być zabijane zgodnie z prawem żydowskim. Rytualny ubój znany jest pod nazwą szchita a osoba, która się tym zajmuje nazywa się szochet. Stosowana metoda jest uznawana za najbardziej humanitarny sposób uboju. Podczas szchity, zgodnie z nakazem Tory zabraniającym spożywania krwi, odbywa się pierwszy etap procesu jej usuwania, reszta musi być usunięta przed sporządzaniem mięsnej potrawy poprzez odparowanie, odsączanie lub solenie. Ważną zasadą przygotowywania i spożywania pokarmów jest zakaz łączenia produktów mlecznych z mięsem ptaków i ssaków. Produkty roślinne takie jak warzywa, owoce, ziarna zbóż, a także ryby, jaja koszernych ptaków i miód (oprócz spadziowego, który jest niekoszerny), należą do kategorii parwe, czyli neutralnej, można je jeść zarówno z mięsem jak też z produktami mlecznymi. Po zjedzeniu mięsa nie wolno jeść od razu potraw mlecznych, dopiero po pewnym czasie (według różnych źródeł od 3 do 6 godzin). Oddzielanie nie dotyczy tylko pożywienia, ale również naczyń garnków i patelni, w których się je przygotowuje, a także zastawy i sztućców, których używa się do jego spożywania. Naczynia, które miały kontakt z mięsem nie mogą być używane do produktów mlecznych i odwrotnie. (Ten zakaz dotyczy jedynie sytuacji, w której jedzenie było gorące). Nakaz oddzielania dotyczy również zmywarek, misek i zlewów, w których naczynia te się myje oraz ściereczek używanych do ich osuszania. Koszerne gospodarstwo domowe powinno być wyposażone w co najmniej dwa zestawy garnków patelni i naczyń: jeden do potraw mięsnych, a drugi do mlecznych. Wszystkie te ogólne zasady, w połączeniu z określonymi szczegółowymi regułami muszą być zachowane, aby potrawy można było uznać za koszerne. Trzeba zwracać też uwagę na skład dodatków, ponieważ nawet najmniejsza ilość tłuszczu zwierzęcego lub mleka w produkcie neutralnym, czyni go całkowicie mięsnym lub mlecznym, np. margaryna zrobiona z tłuszczu roślinnego często zawiera pewną ilość serwatki dla nadania jej mlecznego posmaku itp. Gminna stołówka koszerna przy ul. Skawińskiej 2 Pomocne przy zakupie towarów są umieszczane obok nazwy produktu litery określające czy jest on mleczny czy mięsny oraz symbole uznanych certyfikatów koszerności. Członkowie Gminy Wyznaniowej Żydowskiej w Krakowie mają możliwość korzystania z obiadów gotowanych w koszernej kuchni znajdującej się w synagodze Kupa. W sierpniu 2015 została tam przeniesiona koszerna stołówka z budynku siedziby Gminy przy ul. Skawińskiej 2. Są tam przygotowane wyłącznie posiłki z wykorzystaniem specjalnie sprowadzanego koszernego mięsa wołowego i drobiu, a także ryb, jajek warzyw i wyrobów zbożowych; nie ma więc potrzeby oddzielania produktów i naczyń. Osobom, które ze względu na stan zdrowia nie mogą przyjechać aby zjeść obiad na miejscu, posiłki rozwożone są do domów w jednorazowych pojemnikach. Dodatki i przyprawy dobierane są na podstawie dokładnego sprawdzania opisu ich składu i zamieszczonych na opakowaniach symboli certyfikatów koszerności. W kuchni tej sporządzane są również potrawy na cotygodniowe kolacje szabatowe. Prawidłowość całego procesu przygotowywania jedzenia jest zapewniona przez obecność maszgijacha, czyli pomocnika rabina w sprawach orzekania o koszerności potraw. Lista koszernych produktów dostępnych w polskich sklepach, stworzona pod nadzorem Naczelnego Rabina Polski Michaela Schudricha znajduje się na internetowej stronie Gminy w zakładce Kaszrut. Krystyna Podgórska fot: Marcin Sztejn

11 NASZA GMINA 5775/7 (2015) 11 NASI PARTNERZY Gmina wspiera żydowskie stowarzyszenie Żydowskie Stowarzyszenie Czulent zostało powołane w 2004 roku, jako niezależne stowarzyszenie skupiające młodzież żydowską w Polsce. Członkowie Czulentu mają różne zainteresowania i poglądy, ale łączy ich pochodzenie żydowskie oraz przekonanie, że żydowska tożsamość jest czymś cennym, co należy pielęgnować i umacniać. fot: Czulent Stowarzyszenie jest otwarte zarówno na osoby religijne jak też te, których tożsamość ma wymiar świecki, bowiem fundamentami tej organizacji są: pluralizm, różnorodność, otwartość i tolerancja. Celem Stowarzyszenia jest tworzenie przestrzeni, w której młode żydowskie pokolenie może definiować swoją tożsamość oraz wykorzystywać własny potencjał i kreatywność do realizowania statutowych zadań. Przez ponad 10 lat Stowarzyszenie działało bardzo aktywnie. Między innymi organizowano projekty: Żydowskie spotkania filmowe, Żydowski salon literacki, Polki, Żydówki - krakowskie emancypantki, Mifgashim be Polin i inne. Projekty te były adresowane nie tylko do członków Stowarzyszenia, ale do wszystkich zainteresowanych historią i tradycją żydowską. W 2005 roku Czulent utworzył ogólnodostępną Żydowską Bibliotekę im. Remu, z bogatym i wartościowym księgozbiorem. W 2010 roku rozpoczęła się realizacja projektu Majses Bajki. Jest to seria wydawnicza książek edukacyjnych dla dzieci, umożliwiających poznanie dorobku kulturowego i bogactwa tradycji żydowskiej. Powstały już trzy książki: A Majse wyliczanki żydowskie, Majn Alef Bejs rymowanki prezentujące alfabet żydowski i Jontew Lider wiersze ukazujące istotę najważniejszych żydowskich świąt. Książki są przekazywane nieodpłatnie dzieciom ze środowisk żydowskich w całej Polsce. W 2011 roku powstał nowy projekt Unzere Kinder Nasze Dzieci. Były to warsztaty kreatywne zapoznające dzieci z żydowską tradycją. W 2012 roku, w ramach tego programu powstała Szkółka Niedzielna Unzere Kinder, bardzo pozytywnie przyjęta przez rodziców chcących wychowywać swoje dzieci z zachowaniem tożsamości żydowskiej, zajęcia zaczęły się odbywać regularnie w każde niedzielne przedpołudnie. W czerwcu 2014 Żydowskie Stowarzyszenie Czulent przy współpracy z Gminą Wyznaniową Żydowską w Krakowie rozbudowało program, który obecnie obejmuje:

12 12 NASZA GMINA 5775/7 (2015) naukę języka hebrajskiego i religii żydowskiej, dziecięcy chórek oraz stałe warsztaty plastyczne nawiązujące do sztuki żydowskiej, prowadzone przez znanych i cenionych artystów. Dzieci zdobywają wiedzę o nadchodzących świętach i towarzyszących im zwyczajach, uczą się na czym polega koszerność, co powinno znajdować się w żydowskim domu oraz poznają krótkie modlitwy i błogosławieństwa. Organizowane są też wycieczki do kina, teatru, galerii i muzeów, ponieważ jednym z celów programu jest przygotowanie dzieci do tego, aby mogły żyć w wielokulturowym społeczeństwie Europy, zachowując swoją żydowską tożsamość. Gdy z dniem 1 września 2014 weszły w życie znowelizowane przepisy Ministerstwa Edukacji Narodowej w sprawie warunków i sposobu nauczania religii w publicznych przedszkolach i szkołach, zgodnie z którymi organ prowadzący te placówki, w porozumieniu z władzami zwierzchnimi kościoła lub związku wyznaniowego może organizować zajęcia z religii w pozaszkolnych punktach katechetycznych, krakowska Gmina Wyznaniowa Żydowska wystąpiła z takim wnioskiem do Wydział Edukacji Urzędu Miasta Krakowa. W związku z tym, w ramach Szkółki Niedzielnej powstał pozaszkolny punkt katechetyczny, w którym Rabin Krakowa Eliezer Gurary prowadzi lekcje religii żydowskiej w wymiarze 2 godziny lekcyjne tygodniowo. Działalność Czulentu to autentyczny i realny proces budowania żydowskiej przyszłości w Krakowie. W ramach Szkółki Niedzielnej, powstające nowe rodziny z dziećmi mają możliwość wzajemnie się poznać i zintegrować a przede wszystkim utrwalać swoją żydowską tożsamość, ma to ogromne znaczenie dla zapewnienia ciągłości pokoleniowej. Jednym z ważnych zadań Zarządu krakowskiej Gminy jest stwarzanie warunków do kultywowania tradycji żydowskiej przez następne generacje, dlatego wspiera działalność Stowarzyszenia; z zasobów Gminy udostępnił lokal na Klub Czulentu oraz partycypuje w kosztach prowadzenia Szkółki Niedzielnej. Zapisy: Szkółka Niedzielna to program dla dzieci z żydowskich rodzin. Zajęcia są bezpłatne, odbywają się w każdą niedzielę od godz. 11:00 do 15:00 w Klubie Czulentu przy ulicy Dietla 64/6. Dzieci mają zapewnioną opiekę, koszerny posiłek, wszystkie niezbędne materiały plastyczne. Kontakt: Gmina Wyznaniowa Żydowska w Krakowie ul. Skawińska 2, Kraków Telefon: , Fax: Strona internetowa: NASZA GMINA REDAKCJA Tel: Krystyna Podgórska redaktor Marcin Sztejn zdjęcia Wiktor Podgórski projekt graficzny i skład Copyright 2013 GWŻ Kraków

Dostarczenie uczniom wiedzy na temat kultury żydowskiej Przekazanie wiedzy na temat Holocaustu

Dostarczenie uczniom wiedzy na temat kultury żydowskiej Przekazanie wiedzy na temat Holocaustu Dostarczenie uczniom wiedzy na temat kultury żydowskiej Przekazanie wiedzy na temat Holocaustu Uczestniczyliśmy w dodatkowych zajęciach na temat historii i kultury Żydów. Wzięliśmy udział w obchodach Międzynarodowego

Bardziej szczegółowo

Janusz Korczak. przyjaciel dzieci

Janusz Korczak. przyjaciel dzieci Janusz Korczak przyjaciel dzieci Janusz Korczak o lekarz o pedagog o wychowawca o pisarz Dzieciństwo, młodość i edukacja Janusz Korczak (właściwe nazwisko Henryk Goldszmit) urodził się 22 lipca 1878 roku

Bardziej szczegółowo

Janusz Korczak, właściwie Henryk Goldszmit, ps. Stary Doktor lub pan doktor (ur. 22 lipca 1878 w Warszawie, zm. około 6 sierpnia 1942 w komorze

Janusz Korczak, właściwie Henryk Goldszmit, ps. Stary Doktor lub pan doktor (ur. 22 lipca 1878 w Warszawie, zm. około 6 sierpnia 1942 w komorze Janusz Korczak, właściwie Henryk Goldszmit, ps. Stary Doktor lub pan doktor (ur. 22 lipca 1878 w Warszawie, zm. około 6 sierpnia 1942 w komorze gazowej obozu zagłady w Treblince) polski pedagog, publicysta,

Bardziej szczegółowo

Dział edukacji. Oferta 2014/2015. - zajęcia edukacyjne dla dzieci, młodzieży i dorosłych - wydarzenia kulturalne - usługi turystyczne

Dział edukacji. Oferta 2014/2015. - zajęcia edukacyjne dla dzieci, młodzieży i dorosłych - wydarzenia kulturalne - usługi turystyczne Dział edukacji Oferta 2014/2015 - zajęcia edukacyjne dla dzieci, młodzieży i dorosłych - wydarzenia kulturalne - usługi turystyczne O Żydowskim Muzeum Galicja Proponowane zajęcia edukacyjne Żydowskie Muzeum

Bardziej szczegółowo

Na krawędzi pamięci rzecz o zagładzie kutnowskich Żydów

Na krawędzi pamięci rzecz o zagładzie kutnowskich Żydów Patronat Honorowy: Na krawędzi pamięci rzecz o zagładzie kutnowskich Żydów Towarzystwo Przyjaciół Ziemi Kutnowskiej zaprasza na obchody, upamiętniające 75. rocznicę utworzenia przez Niemców w Kutnie, getta

Bardziej szczegółowo

19 V 2012 XXVIII RAJD PIESZY BLISKIE SERCU

19 V 2012 XXVIII RAJD PIESZY BLISKIE SERCU 19 V 2012 XXVIII RAJD PIESZY BLISKIE SERCU Uczniowie naszej szkoły pod opieką pani Ewy Karasek i pani Reginy Suwały uczestniczyli w rajdzie Śladami Janusza Korczaka po Warszawie, który został zorganizowany

Bardziej szczegółowo

Wydanie specjalne gazetki szkolnej Na szóstkę. z okazji. Ogólnopolskiego Dnia Praw Dziecka. obchodzonego 20 listopada

Wydanie specjalne gazetki szkolnej Na szóstkę. z okazji. Ogólnopolskiego Dnia Praw Dziecka. obchodzonego 20 listopada Wydanie specjalne gazetki szkolnej Na szóstkę z okazji Ogólnopolskiego Dnia Praw Dziecka obchodzonego 20 listopada Chcesz dowiedzieć się, jakie masz prawa i obowiązki?! A do tego wygrać nagrodę? Nic prostszego!

Bardziej szczegółowo

Kontekst nauczania o Holokauście

Kontekst nauczania o Holokauście Kontekst nauczania o Holokauście IV edycja seminarium dla nauczycieli Kraków, 20.01.2013-27.01.2013 Seminarium skierowane jest do nauczycieli przedmiotów humanistycznych zainteresowanych historią i kulturą

Bardziej szczegółowo

Pytania do testu wiedzy II etapu (z jedną odpowiedzią)

Pytania do testu wiedzy II etapu (z jedną odpowiedzią) Pytania do testu wiedzy II etapu (z jedną odpowiedzią) Pytanie 1 Janusz Korczak urodził się Pytanie 2 22 lipca 1878 lub 1879 roku w Warszawie 21 lipca 1878 lub 1879 roku w Warszawie 22 lipca 1876 lub 1877

Bardziej szczegółowo

JANUSZ KORCZAK- CZŁOWIEK, KTÓRY KOCHAŁ DZIECI

JANUSZ KORCZAK- CZŁOWIEK, KTÓRY KOCHAŁ DZIECI JANUSZ KORCZAK- CZŁOWIEK, KTÓRY KOCHAŁ DZIECI CELE PROJEKTU: przybliżenie uczniom sylwetki Janusza Korczaka, zapoznanie z jego nowatorskimi poglądami na wychowanie dzieci; uświadomienie dzieciom posiadania

Bardziej szczegółowo

Materiały wypracowane w ramach projektu Szkoła Dialogu - projektu edukacyjnego Fundacji Form

Materiały wypracowane w ramach projektu Szkoła Dialogu - projektu edukacyjnego Fundacji Form Materiały wypracowane w ramach projektu Szkoła Dialogu - projektu edukacyjnego Fundacji Form Nasze zajęcia w ramach Szkoły Dialogu odbyły się 27 i 28 kwietnia oraz 26 i 27 maja. Nauczyły nas one sporo

Bardziej szczegółowo

Janusz Korczak - przyjacielem dzieci.

Janusz Korczak - przyjacielem dzieci. - przyjacielem dzieci. - lekarz z wykształcenia i zawodu - pisarz z zamiłowania, - wychowawca i pedagog z powołania. urodził się w rodzinie adwokata Józefa Goldszmita i Cecylii z Gębickich. Jednak nie

Bardziej szczegółowo

światowej na terenach Galicji. Wszyscy uczestnicy zapalili na cześć poległych bohaterów symboliczne znicze przy kaplicy cmentarnej.

światowej na terenach Galicji. Wszyscy uczestnicy zapalili na cześć poległych bohaterów symboliczne znicze przy kaplicy cmentarnej. Wycieczka klas 2 A i 2 D Gimnazjum Nr 2 im. Mikołaja Kopernika w Tarnowie w dniu 26 września 2014 roku - - Dąbrowa Tarnowska - cmentarz I wojny światowej nr 248 i Ośrodek Spotkania Kultur Park Historyczny

Bardziej szczegółowo

PROJEKT EDUKACYJNY "Krokus" w GM16

PROJEKT EDUKACYJNY Krokus w GM16 Projekt gimnazjalny Krokus ocalić od zapomnienia jest elementem międzynarodowego przedsięwzięcia Irlandzkiego Towarzystwa Edukacji o Holokauście i Muzeum śydowskiego Galicja w Krakowie, które przekazują

Bardziej szczegółowo

Starsi bracia w wierze plan lekcji dla młodzieży

Starsi bracia w wierze plan lekcji dla młodzieży Starsi bracia w wierze plan lekcji dla młodzieży Autor: Maciek Zabierowski (Centrum Żydowskie w Oświęcimiu) Grupa docelowa: Miejsce: Czas trwania: Cele: Rezultaty edukacyjne: wiek 16-19 lat wielkość 15-30

Bardziej szczegółowo

Trasa wycieczki: Synagogi Krakowa. czas trwania: 2 godziny, typ: piesza, liczba miejsc: 7, stopień trudności: bardzo łatwa

Trasa wycieczki: Synagogi Krakowa. czas trwania: 2 godziny, typ: piesza, liczba miejsc: 7, stopień trudności: bardzo łatwa Trasa wycieczki: Synagogi Krakowa czas trwania: 2 godziny, typ: piesza, liczba miejsc: 7, stopień trudności: bardzo łatwa Opis wycieczki Kazimierz, obecna dzielnica Krakowa, a niegdyś osobne miasto, został

Bardziej szczegółowo

BIOGRAFIA. Irena Sendlerowa, właściwie Irena Stanisława Sendler,

BIOGRAFIA. Irena Sendlerowa, właściwie Irena Stanisława Sendler, BIOGRAFIA Irena Sendlerowa, właściwie Irena Stanisława Sendler, Sendler z domu Krzyżanowska - ur. 15 lutego 1910 w Warszawie, zm. 12 maja 2008 w Warszawie. Polska działaczka społeczna. Swoje dzieciństwo,

Bardziej szczegółowo

,,SZKOŁA DIALOGU. Gimnazjum w Izbicy

,,SZKOŁA DIALOGU. Gimnazjum w Izbicy ,,SZKOŁA DIALOGU Gimnazjum w Izbicy W ramach realizacji projektu edukacyjnego ''SZKOŁA DIALOGU'' my uczniowie klasy Ia Gimnazjum w Izbicy próbowaliśmy odnaleźć ślady obecności Żydów w naszej miejscowości.

Bardziej szczegółowo

Romowie lub Cyganie są grupą etniczną pochodzenia indyjskiego, której członkowie zamieszkują większość państw świata. Stanowią społeczność wysoce

Romowie lub Cyganie są grupą etniczną pochodzenia indyjskiego, której członkowie zamieszkują większość państw świata. Stanowią społeczność wysoce Romowie lub Cyganie są grupą etniczną pochodzenia indyjskiego, której członkowie zamieszkują większość państw świata. Stanowią społeczność wysoce zróżnicowaną pod względem językowym oraz kulturowym. Mimo

Bardziej szczegółowo

PROGRAM WYCHOWAWCZY SZKOŁY PODSTAWOWEJ NR 163 IM. BATALIONU,,ZOŚKA W WARSZAWIE NA LATA 2011 2015

PROGRAM WYCHOWAWCZY SZKOŁY PODSTAWOWEJ NR 163 IM. BATALIONU,,ZOŚKA W WARSZAWIE NA LATA 2011 2015 PROGRAM WYCHOWAWCZY SZKOŁY PODSTAWOWEJ NR 163 IM. BATALIONU,,ZOŚKA W WARSZAWIE NA LATA 2011 2015 CELE PROGRAMU: Wdrażanie do dbałości o własny rozwój, zdrowie i życie; Kształtowanie postaw społecznych,

Bardziej szczegółowo

SCENARIUSZ LEKCJI HISTORII DLA UCZNIÓW SZKOŁY PONADGIMNAZJALNEJ

SCENARIUSZ LEKCJI HISTORII DLA UCZNIÓW SZKOŁY PONADGIMNAZJALNEJ Parys J., Scenariusz lekcji historii dla uczniów szkoły ponadgimnazjalnej nt.: Początek końca... Los ludności żydowskiej w pierwszych miesiącach niemieckiej okupacji Tarnowa w: Tarnowskie Studia Historyczne,

Bardziej szczegółowo

Zabytkowy Aron ha-kodesz w synagodze w Szczekocinach, b.d. [ze zbiorów AP w Kielcach].

Zabytkowy Aron ha-kodesz w synagodze w Szczekocinach, b.d. [ze zbiorów AP w Kielcach]. Zabytkowy Aron ha-kodesz w synagodze w Szczekocinach, b.d. [ze zbiorów AP w Kielcach]. Chłopcy pochodzenia żydowskiego w Szydłowcu, b.d. [ze zbiorów IPN]. Mężczyzna ubrany w żydowski strój modlitewny,

Bardziej szczegółowo

Pomniki i tablice. Toruń. Zbigniew Kręcicki

Pomniki i tablice. Toruń. Zbigniew Kręcicki Zbigniew Kręcicki Pomniki i tablice Toruń Po lewej. Plac Rapackiego. Uroczyste odsłonięcie pomnika Marszałka nastąpiło 15 sierpnia 2000 r. w 80. rocznicę bitwy warszawskiej. Po prawej. Pierwszy, tymczasowy

Bardziej szczegółowo

Mały Dietetyk. Fot.: uwazaj.bo@gmail.com. Fot.: uwazaj.bo@gmail.com. Fot.: uwazaj.bo@gmail.com

Mały Dietetyk. Fot.: uwazaj.bo@gmail.com. Fot.: uwazaj.bo@gmail.com. Fot.: uwazaj.bo@gmail.com Mały Dietetyk Mały Dietetyk - edukacja żywieniowa dzieci w wieku przedszkolnym i wczesnoszkolnym. Jest to cykl sześciu warsztatów żywieniowych. Tematy warsztatów skupiają się wokół wybranych grup produktów

Bardziej szczegółowo

Projekt edukacyjny uczniów klasy II a Korczak król dzieci

Projekt edukacyjny uczniów klasy II a Korczak król dzieci Janusz Korczak Projekt edukacyjny uczniów klasy II a Korczak król dzieci Projekt realizowany jest przez uczniów II klasy Gimnazjum nr 1 w Błoniu pod kierunkiem nauczyciela, pani Anety Kobosz. Idea przybliżenia

Bardziej szczegółowo

NADANIE IMIENIA UNICEF PUBLICZNE GIMNAZJUM W CYBINCE

NADANIE IMIENIA UNICEF PUBLICZNE GIMNAZJUM W CYBINCE NADANIE IMIENIA UNICEF PUBLICZNE GIMNAZJUM W CYBINCE ETAPY WYŁANIANIA KANDYDATUR ZGŁASZANIE KANDYDATUR RODZICE, NAUCZYCIELE, UCZNIOWIE DO 15 MARCA 2013 R. PREZENTACJA KANDYDATUR: Mieszko I, Janusz Korczak,

Bardziej szczegółowo

Szanowni Mieszkańcy Krzczonowic!

Szanowni Mieszkańcy Krzczonowic! Szanowni Mieszkańcy Krzczonowic! W związku ze zbliżającą się 70. rocznicą wybuchu II wojny światowej ( 1 września 2009 r. ) grupa byłych i obecnych mieszkańców naszej wsi w składzie: 1. Krzysztof Granat

Bardziej szczegółowo

PRAWIDŁOWE ODŻYWIANIE NASTOLATKÓW

PRAWIDŁOWE ODŻYWIANIE NASTOLATKÓW PRAWIDŁOWE ODŻYWIANIE NASTOLATKÓW Młody organizm, aby mógł prawidłowo się rozwijać potrzebuje wielu różnorodnych składników odżywczych, które powinny być nieodłączną częścią diety każdego dojrzewającego

Bardziej szczegółowo

PROGRAM PROFILAKTYCZNY Zespołu Placówek Oświatowych nr 3 Miejskiego Przedszkola Samorządowego im. J. Brzechwy w Mławie.

PROGRAM PROFILAKTYCZNY Zespołu Placówek Oświatowych nr 3 Miejskiego Przedszkola Samorządowego im. J. Brzechwy w Mławie. PROGRAM PROFILAKTYCZNY Zespołu Placówek Oświatowych nr 3 Miejskiego Przedszkola Samorządowego im. J. Brzechwy w Mławie. Program profilaktyczny ma za zadanie wspomagać edukację dzieci w wieku przedszkolnym

Bardziej szczegółowo

Fundacja Pro Memoria Problemy współczesności

Fundacja Pro Memoria Problemy współczesności Problemy współczesności Obecnie przeżywamy okres, w którym ludzkość znalazła się w stadium dotychczas nieznanych, wielkich problemów cywilizacyjnych. Jesteśmy świadkami nagromadzenia się przeróżnych trudności,

Bardziej szczegółowo

lekarz, pedagog, pisarz, publicysta, działacz społeczny pochodzenia żydowskiego.

lekarz, pedagog, pisarz, publicysta, działacz społeczny pochodzenia żydowskiego. JANUSZ KORCZAK Janusz Korczak, właściwie Henryk Goldszmit, znany też jako: Stary Doktor lub Pan doktor padoktor (ur. 22 lipca 1878 lub 1879 w Warszawie, zm. 5 sierpnia lub 6 sierpnia 1942 w Treblince)

Bardziej szczegółowo

PLAN WYNIKOWY NAUCZANIA ZAJĘĆ TECHNICZNYCH W GIMNAZJUM. Podstawowe [P] zna przedmiotowe zasady oceniania omawia regulamin pracowni

PLAN WYNIKOWY NAUCZANIA ZAJĘĆ TECHNICZNYCH W GIMNAZJUM. Podstawowe [P] zna przedmiotowe zasady oceniania omawia regulamin pracowni PLAN WYNIKOWY NAUCZANIA ZAJĘĆ TECHNICZNYCH W GIMNAZJUM KLASA III Moduł Dział podręcznika Treści nauczania Wiadomości Osiągnięcia szczegółowe uczniów Umiejętności Podstawowe [P] Ponadpodstawowe [PP] Podstawowe

Bardziej szczegółowo

--------------------------- -------------------------------- -----------------------------

--------------------------- -------------------------------- ----------------------------- 1dzień 01.06.09 --------------------------- -------------------------------- ----------------------------- Obiad 13 00 od 14 00-18 00 sala kominkowa Kolacja 19 00 - Poznajemy się!: oficjalne przywitanie

Bardziej szczegółowo

Zestaw pytań o Janie Pawle II

Zestaw pytań o Janie Pawle II Zestaw pytań o Janie Pawle II 1. Jakie wydarzenie miało miejsce 18.02.1941r? 2. Dokąd Karol Wojtyła przeprowadził się wraz z ojcem w sierpniu 1938 r? 3. Jak miała na imię matka Ojca Św.? 4. Kiedy został

Bardziej szczegółowo

Skwer przed kinem Muranów - startujemy

Skwer przed kinem Muranów - startujemy 27 IX 2014 RAJD OCHOTY ŚLADAMI POWSTANIA WARSZAWSKIEGO W 75. ROCZNICĘ UTWORZENIA POLSKIEGO PAŃSTWA PODZIEMNEGO W sobotę, 27 września 2014 roku na terenie Śródmieścia odbył się Rajd Ochoty Śladami Powstania

Bardziej szczegółowo

Dom Pomocy Społecznej dla dzieci i młodzieży niepełnosprawnej intelektualnie prowadzony przez

Dom Pomocy Społecznej dla dzieci i młodzieży niepełnosprawnej intelektualnie prowadzony przez zgromadzenie sióstr św. Dominika w Mielżynie Dom Pomocy Społecznej dla dzieci i młodzieży niepełnosprawnej intelektualnie prowadzony przez Dom Pomocy Społecznej w Mielżynie służy od ponad 50 lat osobom

Bardziej szczegółowo

,,Trzeboś leży na Podkarpaciu"

,,Trzeboś leży na Podkarpaciu Szkoła Podstawowa nr 2 w Trzebosi Program autorski,,trzeboś leży na Podkarpaciu" przeznaczony do realizacji na zajęciach kółka folklorystyczno- teatralnego w ramach 2 godzin lekcyjnych tygodniowo. mgr

Bardziej szczegółowo

Wyższa Szkoła Hotelarstwa i Gastronomii w Poznaniu SYLABUS

Wyższa Szkoła Hotelarstwa i Gastronomii w Poznaniu SYLABUS Wyższa Szkoła Hotelarstwa i Gastronomii w Poznaniu SYLABUS Profil : Zawodowy Stopień studiów: I Kierunek studiów: Turystyka i Rekreacja Specjalność: Semestr: 5 Moduł (typ) przedmiotów: przedmiot kierunkowy

Bardziej szczegółowo

SPRAWOZDANIE MERYTORYCZNE FUNDACJI ATID Z SIEDZIBĄ W WARSZAWIE Z DZIAŁALNOŚCI W 2011 roku

SPRAWOZDANIE MERYTORYCZNE FUNDACJI ATID Z SIEDZIBĄ W WARSZAWIE Z DZIAŁALNOŚCI W 2011 roku SPRAWOZDANIE MERYTORYCZNE FUNDACJI ATID Z SIEDZIBĄ W WARSZAWIE Z DZIAŁALNOŚCI W 2011 roku I. Nazwa organizacji: Fundacja ATID (dawniej Fundacja Lauder-Morasha School Foundation) ul. Wawelberga 10 01-188

Bardziej szczegółowo

Regulamin konkursu plastycznego dla dzieci i młodzieży. "Tacy jak my".

Regulamin konkursu plastycznego dla dzieci i młodzieży. Tacy jak my. 1 Regulamin konkursu plastycznego dla dzieci i młodzieży "Tacy jak my". Dialog oznacza, że ludzie wyszli z kryjówek, zbliżyli się do siebie, rozpoczęli wymianę zdań. ( ) Nikt nie zamyka się w kryjówce

Bardziej szczegółowo

Początków żydowskiego Krakowa szukać należy w centrum

Początków żydowskiego Krakowa szukać należy w centrum TO, CO OCALONE... ŻYDOWSKI KRAKÓW DAWNIEJ I OBECNIE Początków żydowskiego Krakowa szukać należy w centrum dzisiejszego miasta, pierwsza ulica Żydowska znajdowała się bowiem w miejscu dzisiejszej ulicy

Bardziej szczegółowo

Janusz Korczak - nasz patron

Janusz Korczak - nasz patron Janusz Korczak - nasz patron Publiczna Szkoła Podstawowa im. Janusza Korczaka w Czarnocinie Czarnocin 58 26-807, Radzanów Numer 1 03/16 ORGANIZATOR PROJEKTU PARTNER Janusz Korczak (Henryk Goldszmit) urodził

Bardziej szczegółowo

NASZA GMINA. Setne wydanie Naszej Gminy poświęcamy dzieciom. SIERPIEŃ 2014 Nr 100 GMINA WYZNANIOWA ŻYDOWSKA W KRAKOWIE

NASZA GMINA. Setne wydanie Naszej Gminy poświęcamy dzieciom. SIERPIEŃ 2014 Nr 100 GMINA WYZNANIOWA ŻYDOWSKA W KRAKOWIE NASZA GMINA GMINA WYZNANIOWA ŻYDOWSKA W KRAKOWIE SIERPIEŃ 2014 Nr 100 fot. Piotr Kwapisiewicz Setne wydanie Naszej Gminy poświęcamy dzieciom. Podstawy żydowskiej edukacji, Bar Micwa, droga do dorosłości.

Bardziej szczegółowo

KONCEPCJA PRACY PUBLICZNEGO GIMNAZJUM NR 6 im. JANA PAWŁA II w Białej Podlaskiej

KONCEPCJA PRACY PUBLICZNEGO GIMNAZJUM NR 6 im. JANA PAWŁA II w Białej Podlaskiej KONCEPCJA PRACY PUBLICZNEGO GIMNAZJUM NR 6 im. JANA PAWŁA II w Białej Podlaskiej Misją szkoły jest rozwijanie kompetencji określonych w zaleceniach Parlamentu Europejskiego z roku 2006 oraz kształtowanie

Bardziej szczegółowo

Projekty z PNWM - Polsko Niemieckiej Współpracy Młodzieży 2013 rok

Projekty z PNWM - Polsko Niemieckiej Współpracy Młodzieży 2013 rok Projekty z PNWM - Polsko Niemieckiej Współpracy Młodzieży 2013 rok Do KG OHP w Warszawie złożono 2 wnioski Podróże do miejsc pamięci, które stanowią wartościową formę poznawania Historii II Wojny Światowej,

Bardziej szczegółowo

Pomoc uchodźcom - ofiarom konfliktu zbrojnego na Ukrainie

Pomoc uchodźcom - ofiarom konfliktu zbrojnego na Ukrainie Pomoc uchodźcom - ofiarom konfliktu zbrojnego na Ukrainie Sprawozdanie dla Darczyńców Stowarzyszenia Pomocników Mariańskich STOWARZYSZENIE POMOCNIKÓW MARIAŃSKICH PRZY ZGROMADZENIU KSIĘŻY MARIANÓW Niezawinione

Bardziej szczegółowo

PROJEKT edukacyjny Opery i Filharmonii Podlaskiej Europejskiego Centrum Sztuki w Białymstoku. W świecie wartości Janusza Korczaka

PROJEKT edukacyjny Opery i Filharmonii Podlaskiej Europejskiego Centrum Sztuki w Białymstoku. W świecie wartości Janusza Korczaka PROJEKT edukacyjny Opery i Filharmonii Podlaskiej Europejskiego Centrum Sztuki w Białymstoku W świecie wartości Janusza Korczaka Opera i Filharmonia Podlaska Europejskie Centrum Sztuki realizuje wielopłaszczyznowy

Bardziej szczegółowo

Janusz Korczak i jego czasy

Janusz Korczak i jego czasy Janusz Korczak i jego czasy Był 22 lipca 1878 roku W Warszawie przyszedł na świat Henryk Goldszmit, znany pó niej jako Janusz Korczak. Dzieciństwo spędził w Warszawie i tam chodził do szkół. Jego rodzina

Bardziej szczegółowo

Atmosfera jasnego szczęścia, oto czego duszy dziecięcej potrzeba. W niej żyje i rozwija się dla Boga. św. Urszula Ledóchowska

Atmosfera jasnego szczęścia, oto czego duszy dziecięcej potrzeba. W niej żyje i rozwija się dla Boga. św. Urszula Ledóchowska Atmosfera jasnego szczęścia, oto czego duszy dziecięcej potrzeba. W niej żyje i rozwija się dla Boga. św. Urszula Ledóchowska ATMOSFERA: - klimat społeczny, psychospołeczny - dotyczy tego, jak członkowie

Bardziej szczegółowo

PRAWA DZIECKA. dziecko jako istota ludzka wymaga poszanowania jego tożsamości, godności prywatności;

PRAWA DZIECKA. dziecko jako istota ludzka wymaga poszanowania jego tożsamości, godności prywatności; PRAWA DZIECKA "Nie ma dzieci - są ludzie..." - Janusz Korczak Każdy człowiek ma swoje prawa, normy, które go chronią i pozwalają funkcjonować w społeczeństwie, państwie. Prawa mamy również my - dzieci,

Bardziej szczegółowo

PROGRAM WYCHOWAWCZY SZKOŁY PODSTAWOWEJ W PIEKARACH ROK SZKOLNY 2015/2016

PROGRAM WYCHOWAWCZY SZKOŁY PODSTAWOWEJ W PIEKARACH ROK SZKOLNY 2015/2016 PROGRAM WYCHOWAWCZY SZKOŁY PODSTAWOWEJ W PIEKARACH ROK SZKOLNY 2015/2016 Podstawę prawną Programu Wychowawczego Szkoły stanowią następujące dokumenty: 1. Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej art.48 ust.

Bardziej szczegółowo

Znaczenie pierwszego śniadania, czyli zdrowe odżywianie dzieci i młodzieży. Na podstawie materiałów ORE- Anna Pisowacka

Znaczenie pierwszego śniadania, czyli zdrowe odżywianie dzieci i młodzieży. Na podstawie materiałów ORE- Anna Pisowacka Znaczenie pierwszego śniadania, czyli zdrowe odżywianie dzieci i młodzieży Na podstawie materiałów ORE- Anna Pisowacka JAK PRAWIDŁOWO SIĘ ODŻYWIAĆ? Zalecenia żywieniowe 6 + 1 U według S. Bergera Urozmaicenie

Bardziej szczegółowo

ROK HISTORII NAJNOWSZEJ

ROK HISTORII NAJNOWSZEJ Niech Ŝywa pamięć o przeszłości trwa w naszych sercach. Pamiętajmy, iŝ Ŝyjemy w kraju o wspaniałej i trudnej historii. Pamiętajmy teŝ, iŝ uczymy się w szkole związanej z historią naszej ojczyzny. ROK HISTORII

Bardziej szczegółowo

PLAN PRACY WYCHOWAWCZEJ W SZKOLE PODSTAWOWEJ NR 4 IM. MARII KONOPNICKIEJ W ŁOWICZU W ROKU SZKOLNYM 2014/2015

PLAN PRACY WYCHOWAWCZEJ W SZKOLE PODSTAWOWEJ NR 4 IM. MARII KONOPNICKIEJ W ŁOWICZU W ROKU SZKOLNYM 2014/2015 PLAN PRACY WYCHOWAWCZEJ W SZKOLE PODSTAWOWEJ NR 4 IM. MARII KONOPNICKIEJ W ŁOWICZU W ROKU SZKOLNYM 2014/2015 Lp. Cele Zadania Sposoby realizacji Realizatorzy 1. Zaspokajanie potrzeb opiekuńczych uczniów.

Bardziej szczegółowo

PO M N IK I ŚW IA D K A M I H ISTO R II

PO M N IK I ŚW IA D K A M I H ISTO R II PO M N IK I ŚW IA D K A M I H ISTO R II Krężnica Jara, jak tysiące innych miejscowości, ma swoje dowody tragicznej historii. Do nich należą krzyże, pomniki i groby poległych w walce o wolność Ojczyzny.

Bardziej szczegółowo

Żydzi Dlaczego warto o nich mówić?

Żydzi Dlaczego warto o nich mówić? Żydzi Dlaczego warto o nich mówić? Mamy wspólną wielowiekową historię Mają bogatą kulturę, tradycję i sztukę. Warto je poznać! Jan Paweł II nazwał ich starszymi braćmi w wierze. Czas zapomnieć o nieporozumieniach

Bardziej szczegółowo

SPRAWIEDLIWI WŚRÓD NARODÓW ŚWIATA Maria i Władysław KOTOWSCY #12317

SPRAWIEDLIWI WŚRÓD NARODÓW ŚWIATA Maria i Władysław KOTOWSCY #12317 SPRAWIEDLIWI WŚRÓD NARODÓW ŚWIATA Maria i Władysław KOTOWSCY #12317 Podczas II wojny światowej państwo Maria i Władysław Kotowscy ze wsi Gruszówka koło Kowla na Wołyniu przez blisko 2 lata udzielali ofiarnej

Bardziej szczegółowo

EDUKACJA PATRIOTYCZNA W STRYSZOWSKIM PRZEDSZKOLU

EDUKACJA PATRIOTYCZNA W STRYSZOWSKIM PRZEDSZKOLU Barbara Bruzda Przedszkole Samorządowe Stryszów EDUKACJA PATRIOTYCZNA W STRYSZOWSKIM PRZEDSZKOLU Każdy rok pracy w przedszkolu ma swoją myśl przewodnią i związane z nią do osiągnięcia cele. Ten rok szkolny

Bardziej szczegółowo

Antony Polonsky. Stosunki polsko-żydowskie od 1984 roku: Refleksje uczestnika

Antony Polonsky. Stosunki polsko-żydowskie od 1984 roku: Refleksje uczestnika Antony Polonsky Stosunki polsko-żydowskie od 1984 roku: Refleksje uczestnika Stosunki polsko-żydowskie od 1984 roku: Refleksje uczestnika Antony Polonsky Stosunki polsko-żydowskie od 1984 roku: Refleksje

Bardziej szczegółowo

III PRZEGLĄD POEZJI JANA PAWŁA II

III PRZEGLĄD POEZJI JANA PAWŁA II III PRZEGLĄD POEZJI JANA PAWŁA II Miejcie odwagę żyć dla Miłości! Organizator: Zespół Szkół nr 4 im. Ziemi Dobrzyńskiej w Nadrożu 1 HONOROWY PATRONAT NAD III PRZEGLĄDEM POEZJI JANA PAWŁA II PEŁNI: - Dyrektor

Bardziej szczegółowo

PLAN PRACY WYCHOWAWCZEJ W SZKOLE PODSTAWOWEJ NR 4 IM. MARII KONOPNICKIEJ W ŁOWICZU W ROKU SZKOLNYM 2013/2014

PLAN PRACY WYCHOWAWCZEJ W SZKOLE PODSTAWOWEJ NR 4 IM. MARII KONOPNICKIEJ W ŁOWICZU W ROKU SZKOLNYM 2013/2014 PLAN PRACY WYCHOWAWCZEJ W SZKOLE PODSTAWOWEJ NR 4 IM. MARII KONOPNICKIEJ W ŁOWICZU W ROKU SZKOLNYM 2013/2014 Lp. Cele Zadania Sposoby realizacji Realizatorzy 1. Zaspokajanie potrzeb opiekuńczych uczniów.

Bardziej szczegółowo

WYNIKI WIELKIEGO TESTU HISTORYCZNEGO 2012 PRZEPROWADZONEGO Z OKAZJI ROCZNICY ODZYSKANIA NIEPODLEGŁOŚCI PRZEZ POLSKĘ SZKOŁA PODSTAWOWA NR 45

WYNIKI WIELKIEGO TESTU HISTORYCZNEGO 2012 PRZEPROWADZONEGO Z OKAZJI ROCZNICY ODZYSKANIA NIEPODLEGŁOŚCI PRZEZ POLSKĘ SZKOŁA PODSTAWOWA NR 45 WYNIKI WIELKIEGO TESTU HISTORYCZNEGO 2012 PRZEPROWADZONEGO Z OKAZJI ROCZNICY ODZYSKANIA NIEPODLEGŁOŚCI PRZEZ POLSKĘ SZKOŁA PODSTAWOWA NR 45 1. Pierwszy król Polski, który pochodził z dynastii Piastów to:

Bardziej szczegółowo

Oficjalny program wizyty papieża Franciszka w Polsce i podczas Światowych Dni Młodzieży Kraków 2016. Kraków Jasna Góra Oświęcim: 27 31 lipca 2016

Oficjalny program wizyty papieża Franciszka w Polsce i podczas Światowych Dni Młodzieży Kraków 2016. Kraków Jasna Góra Oświęcim: 27 31 lipca 2016 Oficjalny program wizyty papieża Franciszka w Polsce i podczas Światowych Dni Młodzieży Kraków 2016 Kraków Jasna Góra Oświęcim: 27 31 lipca 2016 Środa, 27 lipca 16.00 przylot na Lotnisko Międzynarodowe

Bardziej szczegółowo

HARMONOGRAM PRZEDSIĘWZIĘĆ PATRIOTYCZNYCH W MAŁOPOLSCE W 2015 ROKU

HARMONOGRAM PRZEDSIĘWZIĘĆ PATRIOTYCZNYCH W MAŁOPOLSCE W 2015 ROKU HARMONOGRAM PRZEDSIĘWZIĘĆ PATRIOTYCZNYCH W MAŁOPOLSCE W 05 ROKU STYCZEŃ 70 rocznica wyzwolenia hitlerowskiego obozu w Płaszowie 5.0 teren byłego obozu w Płaszowie Związek Kombatantów RP i Byłych Więźniów

Bardziej szczegółowo

WOJEWÓDZKI KONKURS HUMANISTYCZNY DLA SZKÓŁ PODSTAWOWYCH POZNAŃ 2011/2012 ETAP REJONOWY

WOJEWÓDZKI KONKURS HUMANISTYCZNY DLA SZKÓŁ PODSTAWOWYCH POZNAŃ 2011/2012 ETAP REJONOWY KOD UCZNIA: Drogi Uczestniku! WOJEWÓDZKI KONKURS HUMANISTYCZNY DLA SZKÓŁ PODSTAWOWYCH POZNAŃ 2011/2012 ETAP REJONOWY Dialog to budowanie wzajemności ks. prof. Józef Tischner Test zawiera pytania z kilku

Bardziej szczegółowo

PROGRAM WYCHOWAWCZY SZKOŁY PODSTAWOWEJ NR 1 NA ROK SZKOLNY 2014/2015 MISJA SZKOŁY PODSTAWOWEJ

PROGRAM WYCHOWAWCZY SZKOŁY PODSTAWOWEJ NR 1 NA ROK SZKOLNY 2014/2015 MISJA SZKOŁY PODSTAWOWEJ PROGRAM WYCHOWAWCZY SZKOŁY PODSTAWOWEJ NR 1 NA ROK SZKOLNY 2014/2015 Szkoła Podstawowa Nr l realizuje cele zawarte w Podstawie Programowej Kształcenia Ogólnego oraz w Statucie Szkoły Podstawowej Nr l ze

Bardziej szczegółowo

I Międzyuczelniane Inżynierskie Warsztaty Lotnicze

I Międzyuczelniane Inżynierskie Warsztaty Lotnicze I Międzyuczelniane Inżynierskie Warsztaty Lotnicze Bezmiechowa 2004 Partnerzy Pomysł, program, założenia Pomysłodawcą Warsztatów był prof. dr hab. inż. Zdobysław Goraj. Profesor przedstawił swą wizję członkom

Bardziej szczegółowo

Wspomnienie, w setną rocznicę urodzin, Boczkowski Feliks (1909-1942), mgr praw i ekonomii

Wspomnienie, w setną rocznicę urodzin, Boczkowski Feliks (1909-1942), mgr praw i ekonomii Historia Grabowca, Feliks Boczkowski 1 Wspomnienie, w setną rocznicę urodzin, Boczkowski Feliks (1909-1942), mgr praw i ekonomii Chłopak ze wsi, radca z Warszawy, więzień z Oświęcimia w pamięci naszej

Bardziej szczegółowo

5. Surowce, dodatki do żywności i materiały pomocnicze

5. Surowce, dodatki do żywności i materiały pomocnicze spis treści 3 Wstęp... 8 1. Żywność 1.1. Podstawowe definicje związane z żywnością... 9 1.2. Klasyfikacja żywności... 11 2. Przechowywanie i utrwalanie żywności 2.1. Zasady przechowywania żywności... 13

Bardziej szczegółowo

AKCJA SPOŁECZNO-EDUKACYJNA ŻONKILE 72. ROCZNICA POWSTANIA W GETCIE WARSZAWSKIM

AKCJA SPOŁECZNO-EDUKACYJNA ŻONKILE 72. ROCZNICA POWSTANIA W GETCIE WARSZAWSKIM 72. ROCZNICA POWSTANIA W GETCIE WARSZAWSKIM Wolontariusze Muzeum POLIN Zdj. M. Starowieyska POWSTANIE W GETCIE WARSZAWSKIM W 2015 roku obchodzimy 72. rocznicę Powstania w Getcie Warszawskim, które było

Bardziej szczegółowo

Medytacja chrześcijańska

Medytacja chrześcijańska Z TRADYCJI MNISZEJ 5 John Main OSB Medytacja chrześcijańska John Main OSB Medytacja chrześcijańska Konferencje z Gethsemani przekład Teresa Lubowiecka Spis treści Wstęp...7 Pierwsza Konferencja...9 Druga

Bardziej szczegółowo

Uniwersytet Wrocławski

Uniwersytet Wrocławski Uniwersytet Wrocławski Wydział Prawa, Administracji i Ekonomii Instytut Historii Państwa i Prawa Zakład Historii Administracji Studia Stacjonarne Administracji pierwszego stopnia Anna Jaskóła SYTUACJA

Bardziej szczegółowo

PROGRAM WYCHOWANIA PATRIOTYCZNEGO W ZSE W KIELCACH ROK SZKOLNY 2014 / 2015

PROGRAM WYCHOWANIA PATRIOTYCZNEGO W ZSE W KIELCACH ROK SZKOLNY 2014 / 2015 PROGRAM WYCHOWANIA PATRIOTYCZNEGO W ZSE W KIELCACH ROK SZKOLNY 2014 / 2015 Wstęp Wychowanie współczesnego ucznia w duchu patriotyzmu to cel niniejszego programu. Naszym priorytetem jest wychowanie uczniów

Bardziej szczegółowo

Materiały nadesłane przez szkoły biorące udział w programie edukacyjnym Przywróćmy Pamięć 2005/2006

Materiały nadesłane przez szkoły biorące udział w programie edukacyjnym Przywróćmy Pamięć 2005/2006 Zespół Szkół Ogólnokształcących nr 1 w Chełmie PROJEKT: Cały świat to jeden wielki Chełm Realizacja projektu Cały świat to jeden wielki Chełm - marzec 2006 Mamy za sobą kolejny etap realizacji projektu.

Bardziej szczegółowo

Program Wychowawczy Zespołu Szkół Przymierza Rodzin nr 3 na Bielanach

Program Wychowawczy Zespołu Szkół Przymierza Rodzin nr 3 na Bielanach Program Wychowawczy Zespołu Szkół Przymierza Rodzin nr 3 na Bielanach Cele ogólne Cele szczegółowe Sposób realizacji Odpowiedzialni Ocena rozwój duchowy i religijny. Pogłębia wiedzę religijną. uczestnictwo

Bardziej szczegółowo

STOWARZYSZENIE PROOBRONNE GRUPA REAGOWANIA I WSPARCIA OBRONY NARODOWEJ

STOWARZYSZENIE PROOBRONNE GRUPA REAGOWANIA I WSPARCIA OBRONY NARODOWEJ STOWARZYSZENIE PROOBRONNE GRUPA REAGOWANIA I WSPARCIA OBRONY NARODOWEJ Gniezno 2015 str. 1 Spis treści 1. Kim jesteśmy str. 3 2. Tradycje str. 4 3. Cele str. 5 4. Sposoby realizacji celów str. 7 5. Zakładana

Bardziej szczegółowo

Opis zasad innowacji pedagogicznej w nauczaniu historii na poziomie szkoły podstawowej w zakresie edukacji regionalnej.

Opis zasad innowacji pedagogicznej w nauczaniu historii na poziomie szkoły podstawowej w zakresie edukacji regionalnej. Opis zasad innowacji pedagogicznej w nauczaniu historii na poziomie szkoły podstawowej w zakresie edukacji regionalnej Witamy na Warmii realizowana w Szkole Podstawowej nr 19 im. Mikołaja Kopernika w Olsztynie

Bardziej szczegółowo

nauczyciel naszej szkoły

nauczyciel naszej szkoły Pan Apolinary Nosalski - poeta, pisarz i nauczyciel naszej szkoły Praca zbiorowa Urodził się 22 czerwca 1930 roku we wsi Brudno koło Parczewa. Po ukończeniu w 1944 r. Szkoły Powszechnej w Koczergach kontynuował

Bardziej szczegółowo

SPRAWOZDANIE Z JESIENNEJ AKCJI AKADEMII ZDROWEGO PRZEDSZKOLAKA PN. Z JANEM BRZECHWĄ O ZDROWIU W PRZEDSZKOLU RADOŚĆ W BYDGOSZCZY

SPRAWOZDANIE Z JESIENNEJ AKCJI AKADEMII ZDROWEGO PRZEDSZKOLAKA PN. Z JANEM BRZECHWĄ O ZDROWIU W PRZEDSZKOLU RADOŚĆ W BYDGOSZCZY SPRAWOZDANIE Z JESIENNEJ AKCJI AKADEMII ZDROWEGO PRZEDSZKOLAKA PN. Z JANEM BRZECHWĄ O ZDROWIU W PRZEDSZKOLU RADOŚĆ W BYDGOSZCZY październik- listopad 2015 r. Przedszkole Niepubliczne Radość w Bydgoszczy

Bardziej szczegółowo

Jesteśmy w rodzinie Pana Jezusa

Jesteśmy w rodzinie Pana Jezusa Jesteśmy w rodzinie Pana Jezusa Podręcznik do nauki religii dla klasy I szkoły podstawowej pod redakcją ks. Andrzeja Krasińskiego Wydział Katechetyczny Kurii Diecezjalnej Płockiej Płock 2012 Podręcznik

Bardziej szczegółowo

Czujemy się tu jak w rodzinie

Czujemy się tu jak w rodzinie Prace Pienińskie 2009, tom 19 Czujemy się tu jak w rodzinie Tradycyjnie, jak co roku, na odpust świętych apostołów Szymona i Judy Tadeusza na Podhale i Spisz przybyli potomkowie polskich osadników, którzy

Bardziej szczegółowo

Praca z grupami zróżnicowanymi wiekowo dobre praktyki. Elżbieta Tołwińska-Królikowska

Praca z grupami zróżnicowanymi wiekowo dobre praktyki. Elżbieta Tołwińska-Królikowska Praca z grupami zróżnicowanymi wiekowo dobre praktyki Elżbieta Tołwińska-Królikowska fakty i opinie JAKIE SĄ MAŁE WIEJSKIE SZKOŁY? Słabe strony małych szkół odległość od centrów kultury i nauki, zasobów

Bardziej szczegółowo

Program wychowawczy Szkoły Podstawowej Nr 33 im. Funduszu Narodów Zjednoczonych na Rzecz Dzieci UNICEF na rok szkolny 2015/2016

Program wychowawczy Szkoły Podstawowej Nr 33 im. Funduszu Narodów Zjednoczonych na Rzecz Dzieci UNICEF na rok szkolny 2015/2016 Program wychowawczy Szkoły Podstawowej Nr 33 im. Funduszu Narodów Zjednoczonych na Rzecz Dzieci UNICEF na rok szkolny 2015/2016 (w oparciu o Program wychowawczy szkoły na lata 2010-2016, podstawowe kierunki

Bardziej szczegółowo

DZIENNIK URZĘDOWY MINISTRA KULTURY I DZIEDZICTWA NARODOWEGO. Warszawa, dnia 21 lutego 2013 r. Pozycja 8 ZARZĄDZENIE

DZIENNIK URZĘDOWY MINISTRA KULTURY I DZIEDZICTWA NARODOWEGO. Warszawa, dnia 21 lutego 2013 r. Pozycja 8 ZARZĄDZENIE DZIENNIK URZĘDOWY MINISTRA KULTURY I DZIEDZICTWA NARODOWEGO Warszawa, dnia 21 lutego 2013 r. Pozycja 8 ZARZĄDZENIE MINISTRA KULTURY I DZIEDZICTWA NARODOWEGO 1) z dnia 19 lutego 2013 r. w sprawie nadania

Bardziej szczegółowo

Światowy Dzień Zdrowia 7 kwietnia 2015

Światowy Dzień Zdrowia 7 kwietnia 2015 Światowy Dzień Zdrowia 7 kwietnia 2015 Światowy Dzień Zdrowia obchodzony jest każdego roku 7 kwietnia, aby uczcić rocznicę powstania Światowej Organizacji Zdrowia w 1948 roku. Każdego roku wybierany jest

Bardziej szczegółowo

Jan Draheim, burmistrz Gębic w latach 1919 1932

Jan Draheim, burmistrz Gębic w latach 1919 1932 Jan Draheim, burmistrz Gębic w latach 1919 1932 Jan Draheim urodził się 21 czerwca 1873 r. w Kamionku jako jedno z siedmiorga dzieci Szczepana i Pelagii (z Krugerów) Draheimów. Dnia 16 kwietnia 1884 r.,

Bardziej szczegółowo

Program Wychowawczy Zespołu Szkół im. Janusza Korczaka w Łubiance na lata 2012-2015

Program Wychowawczy Zespołu Szkół im. Janusza Korczaka w Łubiance na lata 2012-2015 Program Wychowawczy Zespołu Szkół im. Janusza Korczaka w Łubiance na lata 2012-2015 Dziecko chce być dobre. Jeśli nie umie- naucz. Jeśli nie wie- wytłumacz. Jeśli nie może- pomóż Przyjęty do realizacji

Bardziej szczegółowo

KONCEPCJA SZKOŁY PODSTAWOWEJ NR 27 W SOSNOWCU W LATACH 2012 2017

KONCEPCJA SZKOŁY PODSTAWOWEJ NR 27 W SOSNOWCU W LATACH 2012 2017 KONCEPCJA SZKOŁY PODSTAWOWEJ NR 27 W SOSNOWCU W LATACH 2012 2017 1 PREZENTACJĘ PRZYGOTOWAŁA MGR EWA GROBELNY Na podstawie koncepcji opracowanej przez mgr Iwonę Nowak 2 SPIS TREŚCI Charakterystyka szkoły

Bardziej szczegółowo

Uczeń z trudnościami adaptacyjnymi związanymi z różnicami kulturowymi lub ze zmianą środowiska edukacyjnego, w tym związanymi z wcześniejszym

Uczeń z trudnościami adaptacyjnymi związanymi z różnicami kulturowymi lub ze zmianą środowiska edukacyjnego, w tym związanymi z wcześniejszym Uczeń z trudnościami adaptacyjnymi związanymi z różnicami kulturowymi lub ze zmianą środowiska edukacyjnego, w tym związanymi z wcześniejszym kształceniem za granicą Opis przypadku Wśród uczniów rozpoczynających

Bardziej szczegółowo

PROGRAM PROFILAKTYCZNY BEZPIECZNY I ZDROWY PRZEDSZKOLAK

PROGRAM PROFILAKTYCZNY BEZPIECZNY I ZDROWY PRZEDSZKOLAK PUBLICZNE PRZEDSZKOLE W GOSZCZANOWIE PROGRAM PROFILAKTYCZNY BEZPIECZNY I ZDROWY PRZEDSZKOLAK Przyjęty Uchwałą Rady Rodziców Nr 1/2011 z dnia 12.09.2011r. CELE: 1.Tworzenie warunków sprzyjających bezpieczeństwu

Bardziej szczegółowo

W ramach działań Wydziału Polityki Społecznej MUW, Biura Wojewody MUW

W ramach działań Wydziału Polityki Społecznej MUW, Biura Wojewody MUW W ramach działań Wydziału Polityki Społecznej MUW, Biura Wojewody MUW i pełnomocnika wojewody mazowieckiego skierowanych na współpracę z przedstawicielami mniejszości narodowych i etnicznych w celu usprawnienia

Bardziej szczegółowo

TECHNOLOGIA GASTRONOMICZNA Z OBSŁUGĄ KONSUMENTA CZ. 2. Danuta Górecka, Halina Limanówka, Ewa Superczyńska, Melania Żylińska-Kaczmarek

TECHNOLOGIA GASTRONOMICZNA Z OBSŁUGĄ KONSUMENTA CZ. 2. Danuta Górecka, Halina Limanówka, Ewa Superczyńska, Melania Żylińska-Kaczmarek TECHNOLOGIA GASTRONOMICZNA Z OBSŁUGĄ KONSUMENTA CZ. 2 Danuta Górecka, Halina Limanówka, Ewa Superczyńska, Melania Żylińska-Kaczmarek SPIS TREŚCI Rozdział 1. Podstawowe wiadomości o produktach spożywczych

Bardziej szczegółowo

STARY TESTAMENT. NOE BUDUJE ARKĘ, POTOP 4. NOE BUDUJE ARKĘ

STARY TESTAMENT. NOE BUDUJE ARKĘ, POTOP 4. NOE BUDUJE ARKĘ NOE BUDUJE ARKĘ 16 Nastały czasy, kiedy aniołowie schodzili na ziemię i brali sobie za żony piękne dziewczyny. W wyniku tego na świecie rodzili się olbrzymi i mocarze. Nie podobało się to Panu Bogu. Widział,

Bardziej szczegółowo

Samorząd lokalny a szkoła. Projekt uczniów klasy 3s Krystian Madej Grzegorz Jagieło Maksym Karczewski Opiekun projektu: mgr Elżbieta Łata

Samorząd lokalny a szkoła. Projekt uczniów klasy 3s Krystian Madej Grzegorz Jagieło Maksym Karczewski Opiekun projektu: mgr Elżbieta Łata Samorząd lokalny a szkoła Projekt uczniów klasy 3s Krystian Madej Grzegorz Jagieło Maksym Karczewski Opiekun projektu: mgr Elżbieta Łata Ministerstwo Edukacji Narodowej (MEN) polskie ministerstwo przywrócone

Bardziej szczegółowo

Sprawozdanie z realizacji akcji Zboża zjadamy, energię z nich mamy przeprowadzonej w oddziale przedszkolnym przy Szkole Podstawowej w Piasecznie

Sprawozdanie z realizacji akcji Zboża zjadamy, energię z nich mamy przeprowadzonej w oddziale przedszkolnym przy Szkole Podstawowej w Piasecznie Sprawozdanie z realizacji akcji Zboża zjadamy, energię z nich mamy przeprowadzonej w oddziale przedszkolnym przy Szkole Podstawowej w Piasecznie Akcja została przeprowadzona w październiku, listopadzie

Bardziej szczegółowo

PROGRAM WYCHOWAWCZY ZESPOŁU SZKÓŁ NR 14 NA ROK SZKOLNY 2013/2014

PROGRAM WYCHOWAWCZY ZESPOŁU SZKÓŁ NR 14 NA ROK SZKOLNY 2013/2014 PROGRAM WYCHOWAWCZY ZESPOŁU SZKÓŁ NR 14 NA ROK SZKOLNY 2013/2014 Mistrzostwo swe wprowadzam nie z dzieł, lecz dokonań uczniów" H. Steinhaus Pragniemy być szkołą otwartą na potrzeby uczniów, dlatego nauczyciele

Bardziej szczegółowo

K O C H A M Y D O B R E G O B O G A. Nasza Boża Rodzina. Poradnik metodyczny do religii dla dzieci trzyletnich

K O C H A M Y D O B R E G O B O G A. Nasza Boża Rodzina. Poradnik metodyczny do religii dla dzieci trzyletnich K O C H A M Y D O B R E G O B O G A Nasza Boża Rodzina Poradnik metodyczny do religii dla dzieci trzyletnich Wydawnictwo WAM Księża Jezuici Kraków 2011 Wprowadzenie do książki Nasza Boża Rodzina Religia

Bardziej szczegółowo

PLAN PRACY GIMNAZJUM. Łódzkiego Stowarzyszenia na rzecz Porozumienia z Europą 2011/2012

PLAN PRACY GIMNAZJUM. Łódzkiego Stowarzyszenia na rzecz Porozumienia z Europą 2011/2012 PLAN PRACY GIMNAZJUM Łódzkiego Stowarzyszenia na rzecz Porozumienia z Europą 2011/2012 I. Praca dydaktyczna Lp. Zadania Sposób Odpowiedzialni 1. Posiedzenia Rady Pedagogicznej 2. Realizacja podstawy programowej

Bardziej szczegółowo

VI DIECEZJALNA PIELGRZYMKA ŻYWEGO RÓŻAŃCA

VI DIECEZJALNA PIELGRZYMKA ŻYWEGO RÓŻAŃCA ZELATOR wrzesień2015 3 VI DIECEZJALNA PIELGRZYMKA ŻYWEGO RÓŻAŃCA Sobota, 3 października, 2015 Niniejszy numer Zelatora ukazuje się głównie ze względu na VI Diecezjalną pielgrzymkę Żywego Różańca do Łagiewnik.

Bardziej szczegółowo