HILFE! SCHIMMEL IM HAUS POMOCY! PLEŚŃ W DOMU. Przyczyny Skutki Środki zaradcze. Ursachen - Wirkungen - Abhilfe

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "HILFE! SCHIMMEL IM HAUS POMOCY! PLEŚŃ W DOMU. Przyczyny Skutki Środki zaradcze. Ursachen - Wirkungen - Abhilfe"

Transkrypt

1 R AT G E B E R PORADNIK einschließlich Broschüre ATTACKE DES SCHWARZEN STAUBES HILFE! POMOCY! SCHIMMEL IM HAUS PLEŚŃ W DOMU Ursachen - Wirkungen - Abhilfe Przyczyny Skutki Środki zaradcze wraz z broszurą Atak czarnego pyłu Federalny Urząd ds. Środowiska Dla człowieka i środowiska

2 Impressum: Wydawca: Internet: Redakcja: Projekt graficzny: Produkcja całości: Prawa do ilustracji: Federalny Urząd ds. Środowiska Wydział II 1.3 Higiena wnętrz Wydział II 1.4 Mikrobiologia Skrytka pocztowa Berlin Telefaks: (030) dr Heinz-Jörn Moriske dr Regine Szewzyk Volkhard Möcker Initiative für Werbung + Gestaltung (Inicjatywa na rzecz reklamy i designu) (IWG) Informationszentrum Umwelt (Centrum Informacyjne Środowisko) ALK-SCHERAX Arzneimittel GmbH Hamburg, str. 5 po prawej enius AG Nürnberg, tło tytułu, str. 3, str. 5 po lewej, str. 7, str. 8, str. 11, str. 13 Ralf Tophoven, Tönisvorst, str. 2, str. 14 UBA Bildarchiv, tytuł, str. 4, str. 9 Stan na: sierpień 2004 Nakład: sztuk

3 TREŚĆ 1 Grzyby pleśniowe nie osiadają na suchym! Grzyby pleśniowe co to jest? Grzyby pleśniowe tylko uciążliwe czy także szkodliwe? Grzyby pleśniowe ukryty problem Co robić, gdy odkryje się pleśń? Grzyby pleśniowe w wynajętym mieszkaniu Walka z grzybem pleśniowym Zapobieganie jest lepsze niż leczenie! Wskazówki dot. prawidłowego wietrzenia O niniejszej broszurze

4 2 GRZYBY PLEŚNIOWE NIE OSIADAJĄ NA SUCHYM! Grzyby pleśniowe są naturalną częścią naszego środowiska ożywionego. Ich zarodniki można znaleźć prawie wszędzie, a więc także we wnętrzach. Normalnie są one nieszkodliwe. Jeśli jednak stężenie grzybów pleśniowych przekroczy pewien określony poziom, mieszkańcy mogą zacząć mieć problemy zdrowotne. Grzyby pleśniowe potrzebują do rozwoju dużo wilgoci. Przyczyny zwiększonej wilgotności wewnątrz budynków mogą być następujące: a) bezpośrednie wprowadzenie wilgoci przykładowo przez: uszkodzone dachy (w szczególności dachy płaskie), rynny dachowe i rury spustowe; pęknięcia w murach; niedostateczne wyschnięcie po robotach budowlanych; napływ wody na skutek pęknięć rur, katastrof powodziowych itd. b) niedostateczne odprowadzanie zwiększonej wilgotności powietrza w pomieszczeniu na skutek: niewłaściwego ogrzewania i wentylowania, w szczególności w budynkach powietrzno-szczelnych ; kondensacja wilgoci z powietrza (tworzenie się wody kondensacyjnej) w obrębie zimnych ścian, które wskutek niedostatecznej izolacji cieplnej stanowią problem w niejednym starym budynku. Błędy budowlane w rodzaju mostków termicznych również powodują i w starym, i w nowym budownictwie skraplanie się pary wodnej wzdłuż miejsc szkód budowlanych. Zestawienie to pokazuje, że obok wad budowlanych i fizyczno-budowlanych także i mieszkańcy przyczyniają się do zwiększenia wilgoci w budynkach. Niewłaściwe wietrzenie w połączeniu z czynnościami, przy których powstaje dużo wilgoci (prysznic, gotowanie, suszenie bielizny, utrzymywanie dużych akwariów itd.), może zwiększyć wilgotność w budynku ponad akceptowalną miarę. Staje sie to problemem przede wszystkim wtedy, kiedy z powodu oszczędności energii budynki zostały dużym nakładem uszczelnione.

5 3 Każdy może sam sprawdzić wilgotność w swoim mieszkaniu. Już najprostsze mierniki wilgotności (higrometry) dają orientację o wilgotności względnej w pomieszczeniu. Aby zmniejszyć niebezpieczeństwo rozwoju grzybów pleśniowych, nie powinna ona przekraczać w dłuższym czasie 65 70% w powietrzu w pomieszczeniu i 80% bezpośrednio wzdłuż powierzchni ścian. Zwiększona szczelność okien itd. w zmodernizowanych dużym nakładem budynkach powoduje redukowanie naturalnej wymiany powietrza z otoczeniem. Powstającą w budynku wilgoć trzeba wówczas odprowadzić poprzez wzmożone wietrzenie. W związku z tym trzeba stwierdzić, że dopiero w początkowej fazie znajduje się wbudowywanie mechanicznych układów wentylacyjnych, a więc instalacji technicznych, które mają stale zapewniać wystarczającą wymianę powietrza bez zwiększonej utraty energii grzewczej przez wentylację w sezonie grzewczym. GRZYBY PLEŚNIOWE CO TO JEST? Grzyby pleśniowe, to pojęcie zbiorcze dla grzybów, które mogą wytwarzać typowe nitkowate twory i zarodniki. Grzyby pleśniowe tworzą w fazie rozwoju strzępki, które są najczęściej bezbarwne, tak że grzyb pleśniowy w tej fazie normalnie nie jest widoczny gołym okiem. W celu rozmnażania i rozprzestrzeniania się grzyby pleśniowe tworzą zarodniki. Te zaś są często zabarwione, co pozwala w tym stadium dostrzec rozwijające się grzyby pleśniowe również gołym okiem (na przykład w postaci czarnych lub żółtych plam pleśni grzybowej). Rozwój grzybów pleśniowych we wnętrzach determinują głównie trzy czynniki: wilgotność, podaż substancji odżywczych i temperatura. Foto:

6 4 Grzyby pleśniowe potrafią wykorzystać jako pożywkę mnóstwo materiałów, jak na przykład: różne rodzaje drewna, płyty wiórowe, papier, tekturę, karton (także gips-karton), tapety, klej do tapet, tworzywa sztuczne, gumę, silikon 1), wykładziny dywanowe, kleje do wykładzin posadzkowych, farby, lakiery, skórę. 1) bez dodatków hamujących rozwój grzybów Także na i w cemencie mogą się rozwijać grzyby pleśniowe. Grzyby te mogą poza tym rosnąć na materiałach, które same nie stanowią pożywki, jeśli osadzą się na nich cząstki organiczne i pyły z powietrza (na przykład na szkle). Grzyby pleśniowe mogą rosnąć na materiałach tylko wtedy, kiedy występuje tam pewna wilgotność minimalna. Decydująca jest przy tym nie całkowita wilgotność materiału, lecz tylko dostępna dla grzybów wolna woda. Grzyby pleśniowe mogą też rosnąć na i w materiałach, które nie są w widoczny sposób mokre. Wystarczająca jest wynosząca w przybliżeniu 80% wilgotność względna na powierzchni materiału. Szczególnie korzystne warunki ich wzrostu występują zawsze wtedy, kiedy na lub w materiale tworzy się woda kondensacyjna.

7 GRZYBY PLEŚNIOWE TYLKO UCIĄŻLIWE CZY TAKŻE SZKODLIWE? 5 W licznych badaniach na temat wpływu grzybów pleśniowych na zdrowie dostrzega się związek między obciążeniem środowiska grzybami pleśniowymi i dolegliwościami dróg oddechowych. Wdychane z powietrzem zarodniki i produkty przemiany materii grzybów pleśniowych mogą wywoływać u człowieka reakcje alergiczne i podrażnienia. W żadnym z tych badań nie udało się jednak dotąd ustalić, od jakiego stężenia grzybów pleśniowych w powietrzu trzeba się liczyć z negatywnymi skutkami dla zdrowia. Przyjmuje się, że zasadniczo wszystkie grzyby pleśniowe są w stanie wywołać reakcje alergiczne u osób na to podatnych. W przypadku alergii system immunologiczny organizmu broni się nie przed substancjami obcymi, które są niebezpieczne (na przykład zarazkami chorobotwórczymi), lecz błędnie przed substancjami obcymi, które są same w sobie nieszkodliwe (jak na przykład pyłki roślin, składniki żywności). Przy pierwszym zetknięciu z substancją obcą (antygenem) jeszcze nie ma reakcji alergicznej, lecz organizm przygotowuje się poprzez wytwarzanie substancji obronnych (przeciwciał) do zwalczania rzekomego szkodnika. Taką osobę określa się jako uczuloną. Dopiero przy ponownym zetknięciu z substancją obcą mogą już wystąpić zjawiska alergiczne, w toku których w organizmie przebiega cały łańcuch reakcji, kończących się typowymi objawami reakcji alergicznych, jak katar, kichanie, zaczerwienienie oczu, wysypka na skórze itd. Objawy opisywane jako najczęściej stwierdzane w przypadku zagrzybienia wnętrza grzybami pleśniowymi są nieswoiste, jak na przykład podrażnienia spojówek, krtani i nosa oraz kaszel, bóle głowy czy zmęczenie. Infekcje wywołane przez grzyby pleśniowe (mikozy) występują bardzo rzadko i tylko u osób szczególnie podatnych, o mocno osłabionej odporności. Oddziaływania alergiczne i drażniące mogą pochodzić zarówno od żywych, jak i od obumarłych grzybów pleśniowych, natomiast do wywołania infekcji zdolne są tylko żywe grzyby pleśniowe. Zdjęcie: Zdjęcie: ALK-SCHERAX

8 6 GRZYBY PLEŚNIOWE UKRYTY PROBLEM Grzyby pleśniowe często rozwijają się w ukryciu. Na istniejący problem wskazują zapachy stęchlizny czy zbutwienia albo pierwsze ciemne plamy na ścianach, sufitach albo przedmiotach ruchomych. Jeśli podejrzewa się ukryty rozwój grzybów pleśniowych, trzeba podejrzane pomieszczenia dokładniej zbadać. Aby dotrzeć do grzybów pleśniowych, należy w razie potrzeby odkryć puste przestrzenie za obudowami, sufitami albo ścianami. Coraz częściej do wykrywania, czy raczej w tym przypadku wywąchania ukrytych miejsc skażenia grzybami pleśniowymi używa się specjalnie szkolonych psów tropiących te grzyby. Prawie wszystkie grzyby pleśniowe bowiem oddają do powietrza w pomieszczeniu lotne substancje organiczne, które specjalnie wyćwiczony pies może wywąchać. Używając psów tropiących grzyby pleśniowe należy jednak uwzględnić, że wprawdzie pies znajdzie ukryte miejsce rozwoju grzybów pleśniowych, ale to jeszcze nie daje podstaw do jakiejkolwiek oceny rzeczywistego rozmiaru tego zagrzybienia i ewentualnego zagrożenia zdrowia mieszkańców. Inną metodą jest wykrywanie ukrytej szkody wywołanej grzybami pleśniowymi poprzez pomiar określonych, wydzielanych przez te grzyby do powietrza w pomieszczeniu lotnych substancji przemiany materii. Te tak zwane pomiary MVOC wywołują jednakże kontrowersje co do ich wyników. Nie zawsze jest na przykład rzeczą jednoznaczną, czy wszystkie pomierzone lotne związki organiczne pochodzą od drobnoustrojów. Ponadto wykazanie podwyższonego stężenia MVOC w powietrzu w pomieszczeniu nic nie mówi o ryzyku dla zdrowia mieszkańców; tym bardziej zatem nie można na podstawie takiego pomiaru podejmować decyzji o dokonaniu odgrzybiania. Bardziej jednoznacznie wygląda to w przypadku rozwoju grzybów pleśniowych widocznego już gołym okiem na powierzchni (na przykład za szafami, we wnękach ściennych itd.). Jeśli zaatakowana została większa powierzchnia (więcej niż ok cm 2 ), nie trzeba już pracochłonnie analizować, jak duże jest obciążenie rozwojem grzybów pleśniowych i które gatunki tych grzybów występują w danym przypadku. Trzeba zaraz zacząć działać. Jeśli odkryje się źródła rozwoju grzybów pleśniowych, trzeba poszukać jego przyczyn. Dopiero potem zaatakowane miejsce powinno być we właściwy sposób odgrzybione, przy czym w każdym przypadku trzeba zwalczać przyczyny. Najpierw należy więc wyjaśnić, czy istnieje źródło rozwoju grzybów pleśniowych i jakie są ewentualnie jego przyczyny (wady budowlane, niewłaściwe postępowanie użytkowników itd.). Badanie takie wymaga dużej znajomości rzeczy i powinno być przeprowadzane przez legitymującego się odpowiednimi uprawnieniami fachowca. Uproszczone, schematyczne podejście do problemu jest w najwyższym stopniu problematyczne. Należy zawsze oceniać konkretny pojedynczy przypadek, wykorzystując wszystkie istniejące informacje.

9 7 Przed przeprowadzeniem kosztownych badań mikrobiologicznych należy najpierw wykonać obchód miejsca wystąpienia zagrzybienia. Podczas takiego obchodu miejsca powinno się wyjaśnić możliwe przyczyny występowania grzybów pleśniowych i zapisać je w protokole z tego obchodu. Poza tym obchód miejsca powinien dać odpowiedź na pytanie, czy we wnętrzach znajduje się jedno czy więcej źródeł grzybów pleśniowych. Analiza powietrza w pomieszczeniach, kurzu domowego i/lub zaatakowanych przez grzyby materiałów pozwoli oszacować dokładny rozmiar szkody i ryzyko dla zdrowia. Analiz powinny dokonywać tylko laboratoria znające się na rzeczy, w przeciwnym razie nie można bowiem wykluczyć niewłaściwego postępowania przy pomiarach i błędnej interpretacji wyników. Ważne: Proszę przy zlecaniu pomiarów zagrzybienia pleśnią zwracać uwagę na to, czy laboratoria stosują środki zabezpieczenia jakości i na przykład regularnie i z powodzeniem uczestniczą w testach sprawności laboratoriów. Jeśli mają Państwo wątpliwości co do jakości laboratorium, proszę zwrócić się o pomoc do miejscowej Inspekcji Sanitarnej lub zasięgnąć rady lokalnych stowarzyszeń konsumenckich. Jeśli obawiają się Państwo, że mają w mieszkaniu źródło rozwoju grzybów pleśniowych, które mogłoby pogorszyć Państwa zdrowie, proszę w każdym przypadku zwrócić się poradę do właściwej Inspekcji Sanitarnej lub centrali ochrony konsumentów. Jeśli Państwo już cierpią na dolegliwości zdrowotne i obawiają się, że mogą one mieć związek z rozwojem grzybów pleśniowych w Państwa mieszkaniu, proszę zwrócić się do swojego lekarza domowego, do ośrodka medycyny środowiska lub do izby lekarskiej landu. Zdjęcie:

10 8 CO ROBIĆ, GDY ODKRYJE SIĘ PLEŚŃ? Stwierdzenie źródła grzybów pleśniowych we wnętrzu nie oznacza jeszcze ostrego zagrożenia zdrowia użytkowników tego pomieszczenia. Rozmiar zagrożenia zdrowia zależy od intensywności i rodzaju szkody oraz od wrażliwości użytkowników pomieszczenia i często nie można go dokładnie określić liczbowo. Rozwój grzybów pleśniowych we wnętrzu jest postrzegany także bez tych ścisłych związków dawka-skutek jako problem higieniczny, dlatego nie można się tym godzić. Musi tu znaleźć zastosowanie zasada przezorności, zgodnie z którą należy zminimalizować obciążenia środowiska (nakaz minimalizacji), zanim dojdzie do schorzeń. Jeśli ocena wykaże, że wnętrze jest zagrzybione grzybami pleśniowymi, powinno nastąpić jego odgrzybienie. Ze względów profilaktyki ochrony zdrowia powinno się usuwać z wnętrza pomieszczeń nawet niewielkie źródła rozwoju grzybów pleśniowych. Jednakże oczyszczenie z grzybów pleśniowych bez usunięcia przyczyn jest niecelowe, bo wówczas można prędzej czy później spodziewać się ponownego rozwoju tych grzybów. Dlatego też niezbędne jest wyjaśnienie przyczyn rozwoju grzybów pleśniowych, a w szczególności kwestii zwiększonego napływu wilgoci. Zdjęcie:

11 GRZYBY PLEŚNIOWE W WYNAJĘTYCH MIESZKANIACH 9 Zagrzybienie wynajętego mieszkania grzybami pleśniowymi uważa się za wadę najmu. Przyczyny i pytanie, kto ma ponieść koszty usunięcia szkód, są w praktyce często źródłem sporów, które w końcu musi po wysłuchaniu rzeczoznawców rozstrzygać sąd. Z uwagi na to, że obciążenie wnętrz pomieszczeń rozwojem grzybów pleśniowych stanowi problem higieniczny, a nie można wykluczyć także zagrożenia zdrowia, szkody powinny zostać ze względów profilaktyki zdrowotnej usunięte szybko i możliwie w porozumieniu między najemcą i wynajmującym. Przy lekarskim poświadczaniu dolegliwości zdrowotnych z powodu obciążenia grzybami pleśniowymi ważne jest, aby z diagnozy przekonująco wynikał związek między tymi dolegliwościami i obciążeniem grzybami pleśniowymi. Ważne: Nasze wskazówki nie mogą zastąpić konkretnej porady prawnej w indywidualnym przypadku. W razie wątpliwości co do sytuacji prawnej oraz istniejących praw i obowiązków najlepiej będzie, jeśli najemca i wynajmujący zasięgną odpowiednio wcześnie porady prawnej. Pomocne mogą w takich sytuacjach być na przykład stowarzyszenia najemców lub właścicieli nieruchomości.

12 10 WALKA Z GRZYBEM PLEŚNIOWYM Jeśli nie można natychmiast rozpocząć czynności odgrzybiania, należy sprawdzić, czy nie można przejściowo możliwie bez wzbijania kurzu oczyścić i zdezynfekować zaatakowanych miejsc, na przykład 70-procentowym alkoholem etylowym (etanolem) w przypadku powierzchni suchych i 80-procentowym alkoholem etylowym w przypadku powierzchni wilgotnych. Przez celowe wietrzenie i ogrzewanie można zredukować wilgotność względną w pomieszczeniu i ograniczyć dalszy rozwój grzybów pleśniowych. Środek ten ma jednak sens tylko wtedy, kiedy uprzednio usunięto już istniejące zarodniki tych grzybów, aby uniknąć wysokich stężeń w powietrzu w pomieszczeniu oraz powstania wtórnych źródeł ich rozwoju. Przez wzmożone wietrzenie i ogrzewanie oraz przez odsunięcie mebli od ścian zewnętrznych (odstęp ok. 10 cm) można zmniejszyć niebezpieczeństwo obniżenia temperatury poniżej punktu rosy w trudno dostępnych miejscach, a tym samym dalszy rozwój grzybów pleśniowych. Także i ten środek ma sens tylko wtedy, kiedy uprzednio usunięto już istniejące zarodniki tych grzybów. Podstawowym warunkiem udanego usunięcia zagrzybienia jest likwidacja przyczyn, które doprowadziły do rozwoju grzybów pleśniowych. Szkody budowlane należy usunąć, a użytkowników pomieszczeń uświadomić, jak można w przyszłości uniknąć rozwoju tych grzybów. Nakład na odgrzybienie powinien być dostosowany do rozmiaru szkody i do rodzaju użytkowania pomieszczeń. Znaczenie mają przy tym następujące względy: wielkość zaatakowanej powierzchni, rozmiar zagrzybienia (pojedyncze plamy albo gruba warstwa grzybów pleśniowych), głębokość wniknięcia zagrzybienia (powierzchniowe czy także w głębszych warstwach), występujące gatunki grzybów pleśniowych (ważne dla ryzyka alergii i infekcji, niektóre gatunki grzybów pleśniowych wytwarzają trujące toksyny), rodzaj zaatakowanych materiałów (czy na materiałach nadających się do szybkiej rozbiórki od strony wnętrza, czy w murze), rodzaj użytkowania (magazyn, pomieszczenie mieszkalne, przedszkole, szpital). Za pomocą tych kryteriów należy ze znajomością rzeczy dokonać oceny ogólnej. Następnie należy sformułować wynikające z niej działania ochronne przy usuwaniu zagrzybienia. Prace przy usuwaniu zagrzybienia mniejszych rozmiarów (na przykład zagrzybienie tylko powierzchniowe, zaatakowana powierzchnia nie przekracza około pół metra kwadratowego, nie ma wad budowlanych), przy których nie należy się spodziewać ryzyka dla osób zdrowych, można na ogół przeprowadzać bez udziału specjalistycznego personelu, przy czym zaleca się uprzednie skorzystanie z fachowej porady. Zagrzybienie powierzchni gładkich (metal, ceramika, szkło) można usuwać przy użyciu wody i zwykłych domowych środków

13 11 czystości. Zaatakowane materiały porowate (tapety, płyty gipsowo-kartonowe, porowaty mur, porowate obudowy sufitów) dają się oczyścić, jeśli w ogóle, to z trudem, ponieważ rozwój grzybów pleśniowych może tam przenikać aż do głębszych warstw materiału. Dlatego też zaatakowane płyty gipsowo-kartonowe lub lekkie ścianki działowe najlepiej jest usunąć. Na niedających się usunąć materiałach budowlanych trzeba zapewnić, aby grzyby pleśniowe zostały z nich usunięte całkowicie (tzn. także z głębiej leżących warstw). W przypadku drewna należy z zasady odróżniać tak zwaną siniznę drewna (zaatakowanie powierzchni) i aktywny rozwój grzybów pleśniowych z powodu silnego uszkodzenia wilgociowego z wytwarzaniem dużej ilości zarodników tych grzybów. Normalna sinizna zwykle nie wymaga odgrzybienia drewna. Aktywnie zaatakowane drewno jest natomiast bardzo trudne do oczyszczenia i wymaga najczęściej usunięcia. W wyjątkowych przypadkach można zaatakowaną powierzchnię oczyścić przez zeszlifowanie. Zaatakowane meble o zamkniętych powierzchniach (krzesła, szafy) należy oczyścić powierzchniowo na mokro, osuszyć i w razie potrzeby zdezynfekować procentowym alkoholem etylowym (uwaga: niebezpieczeństwo pożaru i wybuchu! Używać sprzętu do ochrony dróg oddechowych!). Czyszczenie silnie zaatakowanych wyściełanych sprzętów urządzenia wnętrza (fotele, kanapy) rzadko daje się sensownie wykonać z akceptowalnym wysiłkiem, dlatego też zwykle sprzęty takie powinny być usuwane. Zaatakowane tkaniny domowe (dywany, zasłony) najczęściej również wymagają dla właściwego oczyszczenia znacznego wysiłku, tak więc zależnie od kosztów nowego zakupu należy preferować usuwanie. Zaatakowane tapety wzgl. szczeliny wypełnione silikonem należy usunąć, miejsca zaatakowane powierzchniowo zetrzeć na mokro lub odessać odkurzaczem z filtrem mikropyłu (filtr HEPA), a następnie potraktować procentowym alkoholem etylowym, pamiętając o niebezpieczeństwie pożaru i wybuchu (używać tylko w małych ilościach, dobrze wietrzyć, nie palić, nie używać otwartego ognia) oraz o wymogach bezpieczeństwa i higieny pracy (rękawice ochronne, osłona ust, okulary ochronne). Po odgrzybieniu należy dokonać intensywnego oczyszczenia otoczenia miejsc usunięcia grzybów. Powstające przy odgrzybianiu odpadki zawierające grzyby pleśniowe można w workach plastikowych usunąć ze śmieciami domowymi. Zdjęcia:

14 12 Środki ochrony przy usuwaniu zagrzybienia grzybami pleśniowymi: Nie dotykać grzybów pleśniowych gołymi rękami nosić rękawice chronne. Nie wdychać zarodników grzybów pleśniowych nosić osłonę ust. Nie dopuszczać do dostania się zarodników grzybów pleśniowych do oczu nosić okulary ochronne. Po zakończeniu usuwania zagrzybienia wziąć prysznic i uprać odzież. Ważne: Często zaleca się używanie przy zwalczaniu grzybów pleśniowych roztworu octu. Najczęściej jest to jednak niecelowe, ponieważ wiele materiałów budowlanych, a zwłaszcza wapno, powoduje zobojętnienie octu, a poza tym wraz z octem docierają do materiału organiczne substancje odżywcze, które nawet mogą rozwojowi grzybów sprzyjać. Odradzamy również stosowanie we wnętrzach chemicznych środków grzybobójczych (roztwory z fungicydami), ponieważ nie można wykluczyć, że substancje te będą przez długi czas obecne we wnętrzach pomieszczeń, stanowiąc zagrożenie dla zdrowia mieszkańców. Odgrzybianie materiałów zaatakowanych przez grzyby pleśniowe musi mieć na celu całkowite usunięcie tych grzybów. Samo uśmiercenie grzybów pleśniowych nie wystarcza, ponieważ nawet uśmiercone grzyby pleśniowe mogą wywoływać alergie i podrażnienia. Przy usuwaniu zagrzybienia grzybami pleśniowymi z materiałów może nastąpić uwolnienie bardzo dużych stężeń zarodników. Dlatego też usuwanie zagrzybienia powinno być przeprowadzane tylko w odpowiednich warunkach bezpieczeństwa i higieny pracy. Ponadto należy mieć na uwadze, że na przykład w odniesieniu do alergików lub osób z chronicznymi schorzeniami dróg oddechowych oraz osób o osłabionym układzie odpornościowym nie można wykluczyć ryzyka dla zdrowia, zatem ten krąg osób nie powinien na własną rękę wykonywać prac przy usuwaniu zagrzybienia. Prace przy usuwaniu zagrzybienia o większym zakresie powinny być wykonywane przez firmy fachowe. Należy je powierzać do wykonania firmom, które wykazują się znajomością prac przy odgrzybianiu, występujących przy tym niebezpieczeństw, koniecznych środków ochrony oraz wymagających uwzględnienia przepisów i zaleceń.

15 ZAPOBIEGANIE JEST LEPSZE NIŻ LECZENIE! 13 Najważniejszym warunkiem dla rozwoju grzybów pleśniowych jest występowanie wilgoci, które można najczęściej przypisać wadom budowlanym i/lub niewłaściwemu postępowaniu użytkowników. Utrzymanie mieszkania w stanie wolnym od rozwoju grzybów pleśniowych wymaga współdziałania fachowości w robotach budowlanych i rozsądnego postępowania użytkowników. Podstawowym warunkiem dla mieszkania bez rozwoju grzybów pleśniowych jest, po pierwsze, wzniesienie budynku zgodnie z najnowszą wiedzą techniczną. Unikaniu rozwoju grzybów pleśniowych na skutek szkód wilgociowych służą: minimalna izolacja cieplna (DIN : ), ochrona przed ulewą (DIN ), izolacja przeciw podciąganej wilgoci gruntowej (DIN 18195), prawidłowa konstrukcja dachu (wytyczne rzemieślnicze), wodoszczelne instalacje. Zdjęcie:

16 14 Szczególną uwagę należy poświęcić tym miejscom w obrębie ścian zewnętrznych, sufitów i dachu, które są niedostatecznie lub niewłaściwie zaizolowane bądź wykazują innego rodzaju nieszczelności, w których dochodzi do wzmożonego występowania wilgoci kondensacyjnej. Kubatura mieszkaniowa nowo wybudowana lub po renowacji wymaga przez pewien czas wyraźnie zwiększonego wietrzenia ze względu na wilgoć resztkową z okresu budowy. W przypadku użytkowania pomieszczeń z wytwarzaniem dużej wilgoci i wysokiej powietrznoszczelności zewnętrznej powłoki budynku nieraz nie ma możliwości zredukowania wilgotności powietrza do niezbędnego rozmiaru poprzez ogólnie przyjęte wietrzenie ręczne. W takich przypadkach pomocna może być mechaniczna wentylacja nawiewno-wyciągowa. W zakresie mechanicznej wentylacji nawiewno-wyciągowej wchodzą w rachubę przede wszystkim dwa systemy: Wentylacja w razie potrzeby z wentylatorami wyciągowymi w obszarach mieszkalnych o dużym napływie wilgoci, na przykład kuchniach i pomieszczeniach sanitarnych. Celowe jest regulowanie pracy wentylatorów za pomocą czujników wilgoci. Systemy nawiewno-wyciągowe z odzyskiem ciepła. W instalacjach takich, które w miarę możliwości powinny być tak użytkowane, aby nie trzeba było otwierać okien w okresie grzewczym, wymiana powietrza powinna być dostosowana do przypadającego obciążenia wilgocią, a wyciąganie powietrza winno następować w miejscach, w których skupione są źródła wilgoci. Ostatnio w większych instalacjach, obsługujących całe budynki, stosuje się także wymienniki ciepła gruntowego po stronie nawiewu. Mogą one wiosną/latem powodować problemy z drobnoustrojami, jeśli na ścianach wymienników ciepła wystąpi wysoka wilgotność względna czy nawet woda kondensacyjna. Także i użytkownicy mieszkań mogą swoim postępowaniem przyczynić się do tego, że grzyby pleśniowe nie znajdą w mieszkaniu dogodnych warunków rozwoju: wilgotność w budynku można ograniczyć przez prawidłowe wietrzenie i ogrzewanie. Ważne jest, aby wilgoć, która powstaje w pomieszczeniu na skutek przebywania i wykonywanych czynności (wilgoć oddawana przez człowieka, natrysk, gotowanie, pranie itd.), była odprowadzana na zewnątrz przez regularne wietrzenie.

17 15 WSKAZÓWKI DOT. PRAWIDŁOWEGO WIETRZENIA Dla zmniejszenia wilgotności w pomieszczeniu powinno się preferować krótkie wietrzenie uderzeniowe kilkakrotnie w ciągu dnia (5 10 minut przy szeroko otwartym oknie): a) Łazienka W łazience powinno się po natrysku usunąć wodę ze ścian i posadzki. Należy także po natrysku na krótko otworzyć szeroko okna w łazience (o ile istnieją). W łazienkach bez okna należy przestrzegać, aby wbudowana wentylacja kanałowa działała bez zarzutu. Zaleca się przy tym zainstalowanie mechanicznej wentylacji wyciągowej, w miarę możliwości sterowanej czujnikami wilgoci. Mokre ręczniki i ściany w łazience mogą mimo krótkiego przewietrzenia zawierać jeszcze dużo wody; dlatego też najlepiej jest suszyć ręczniki na grzejniku i pozostawić okna otwarte tak długo, aż ręczniki będą w miarę suche w dotyku (ogrzewania w łazience nie powinno się w zimie wyłączać, to znacznie przyspieszy wyschnięcie ręczników; często wystarczy wówczas kilka minut). b) Kuchnia W kuchni można usunąć z pomieszczenia wiele wilgoci przez wyciąg oparów z wyprowadzeniem wyciąganego powietrza na zewnątrz. Wyciąg taki jest też celowy z punktu widzenia odprowadzenia oparów z gotowania i w przypadku gotowania na gazie gazów spalinowych. Okapy wyciągu oparów z odprowadzeniem powietrza do otoczenia są dla zmniejszenia wilgotności powietrza w kuchni nieprzydatne. c) Pomieszczenia nieogrzewane lub słabo ogrzewane Mniej ogrzewane pomieszczenia (na przykład sypialnie) nie powinny być dogrzewane (wieczorem) za pomocą ciepłego powietrza z innych pomieszczeń. Mogłoby to spowodować tworzenie się w tym chłodniejszym pomieszczeniu wody kondensacyjnej na ścianach albo szybach okiennych. Po użytkowaniu mniej ogrzewanej sypialni powinno się przez dobre wietrzenie rano po wstaniu z łóżka zadbać o odprowadzenie wilgoci (każdy śpiący wydziela parę wodną). Pomieszczenia, które przez dłuższy czas nie są użytkowane i ogrzewane, powinny być przed wznowieniem użytkowania mocniej przewietrzone. d) Nieobecność W mieszkaniu, w którym ze względu na nieobecność mieszkańców nie można kilkakrotnie w ciągu dnia otwierać okien, powinno się przynajmniej zostawić otwarte drzwi wewnętrzne, aby ewent. jeszcze istniejąca wilgoć z łazienki i kuchni mogła się równomiernie rozdzielić na wszystkie pomieszczenia.

18 16 Możliwość usuwania wilgoci z pomieszczenia przez wietrzenie polega na tym, że powietrze w zależności od temperatury może wchłaniać różne ilości pary wodnej. Ciepłe powietrze zawiera przy tej samej wilgotności względnej o wiele więcej wody niż powietrze zimne. Zimne powietrze zewnętrzne w zimie zawiera mało wody, nawet jeśli jego wilgotność względna jest wysoka. Zimne powietrze zewnętrzne, które wpływa do wnętrza pomieszczenia podczas wietrzenia, wchłania przy ogrzewaniu się wilgoć, która wraz z ogrzanym powietrzem jest znów odprowadzana na zewnątrz. Przy bardzo zimnym powietrzu zewnętrznym można nawet przy deszczowej pogodzie uzyskać przesuszenie pomieszczenia przez wietrzenie. Im zimniejsze powietrze, tym więcej wody może ono wchłonąć przy ogrzewaniu się. Dlatego też w zimie można przez wietrzenie zimnym powietrzem zewnętrznym usunąć z pomieszczenia więcej wilgoci niż latem. W trzyosobowym gospodarstwie domowym wydzielanie pary wodnej przez ludzi (30 do 100 g/h na osobę), przez natryski, pranie, suszenie bielizny, gotowanie oraz przez rośliny, akwaria i inne źródła wilgoci uwalnia dziennie około 6 do 14 kg wody. Aby odprowadzić z pomieszczeń 10 kg wody, trzeba wprawić w ruch ok kg powietrza. Oznacza to, że trzeba średnio około 7 razy dziennie wymienić zawarte w pomieszczeniach powietrze, aby odprowadzić z nich niepożądaną wilgoć. Dla porównania: przy zamkniętych oknach i drzwiach krotności wymiany powietrza wynoszą ok. 0,2 2 wymian na godzinę (zależnie od typu okien i położenia budynku), a przy szeroko otwartych oknach krotność wymiany powietrza wzrasta do wymian na godzinę. Im gorsza jest izolacja cieplna ścian zewnętrznych albo im więcej błędów budowlanych zrobiono w konstrukcji budynku (na przykład w postaci mostków termicznych) i im gorzej ściany zewnętrzne są ogrzewane przez krążące w pomieszczeniach powietrze (na przykład za szafami lub za obudową ścian), tym niższa jest w zimie temperatura powierzchni tych ścian zewnętrznych. Odpowiednio wzrasta wówczas wilgotność względna przy powierzchni wewnętrznej ściany i niebezpieczeństwo wystąpienia wody kondensacyjnej. Ważne: Przy ścianach zewnętrznych, zwłaszcza tych zimnych, nie należy bezpośrednio ustawiać mebli ani też wieszać na nich obrazów czy ciężkich zasłon. Jako orientacyjny odstęp minimalny można przyjąć ok. 10 cm. W pomieszczeniach piwnicznych temperatura ściany od wewnątrz jest często niska także latem. Ponieważ jednak wilgotność absolutna powietrza zewnętrznego latem jest zwykle wysoka, częste wietrzenie powietrzem zewnętrznym w celu wysuszenia byłoby wtedy błędem, powodowałoby bowiem wprowadzanie do pomieszczenia coraz więcej wilgoci, która skraplałaby się na zimnych ścianach. Wietrzenie powinno się wówczas przenieść na wczesne godziny poranne.

19 17 W pomieszczeniach piwnicznych, które służą tylko za magazyny i nie są przeznaczone na dłuższy pobyt ludzi, z rozwojem grzybów pleśniowych nieraz wypada się pogodzić. Zaradzić temu można by tylko przez lepszą izolację cieplną, przez ogrzewanie lub przez suszenie powietrza w pomieszczeniu. Piwnice, w których nie udaremnia się rozwoju grzybów pleśniowych, nie powinny jednak mieć bezpośredniego połączenia z pozostałą częścią budynku np. przez schody, szyby lub nieuszczelnione otwory w stropie nad piwnicami. O NINIEJSZEJ BROSZURZE Niniejsza broszura została opracowana na podstawie stworzonej przez komisję ds. higieny powietrza we wnętrzu Federalnego Urzędu ds. Środowiska publikacji: Podręcznik zapobiegania, badania, oceny i usuwania zagrzybienia grzybami pleśniowymi we wnętrzach ( Podręcznik o grzybach pleśniowych ). (widok strony tytułowej oryginału podręcznika obok tłum.) Publikację tę można pobrać w Internecie (www.umweltbundesamt.de) lub nabyć w postaci drukowanej w Federalnym Urzędzie ds. Środowiska, Centrum Telefoniczne (nakład ograniczony). Wydawca: Federalny Urząd ds. Środowiska Wydział II 1.3, Higiena wnętrz Wydział II 1.4, Mikrobiologia skr. poczt Berlin Faks: (030) Federalny Urząd ds. Środowiska

Zwroty R. ToxInfo Consultancy and Service Limited Partnership www.msds-europe.com Tel.: +36 70 335 8480

Zwroty R. ToxInfo Consultancy and Service Limited Partnership www.msds-europe.com Tel.: +36 70 335 8480 Zwroty R R1 - Produkt wybuchowy w stanie suchym. R2 - Zagrożenie wybuchem wskutek uderzenia, tarcia, kontaktu z ogniem lub innymi źródłami zapłonu. R3 - Skrajne zagrożenie wybuchem wskutek uderzenia, tarcia,

Bardziej szczegółowo

Pozycja okna w murze. Karol Reinsch, Aluplast Sp. z o.o.

Pozycja okna w murze. Karol Reinsch, Aluplast Sp. z o.o. Pozycja okna w murze Karol Reinsch, Aluplast Sp. z o.o. Określenie dokładnego miejsca montażu okna w murze otworu okiennego należy przede wszystkim do obowiązków projektanta budynku. Jest to jeden z ważniejszych

Bardziej szczegółowo

KARTA CHARAKTERYSTYKI PREPARATU NIEBEZPIECZNEGO

KARTA CHARAKTERYSTYKI PREPARATU NIEBEZPIECZNEGO KARTA CHARAKTERYSTYKI PREPARATU NIEBEZPIECZNEGO Identyfikacja przedsiębiorstwa: Zakłady Chemiczne ANSER Sp. z o.o. Siedziba: Ul. J. Conrada 7, 01-922 Warszawa tel.: (022) 663 70 73 fax.: (022) 669 01 22

Bardziej szczegółowo

Wilgoć i pleśń w Twoim domu jak sobie z nimi radzić

Wilgoć i pleśń w Twoim domu jak sobie z nimi radzić Wilgoć i pleśń w Twoim domu jak sobie z nimi radzić Prosty przewodnik Wilgoć i pleśń w Twoim domu jak sobie z nimi radzić Mieszkanie w domu, w którym panuje wilgoć i pleśń, jest szkodliwe dla zdrowia.

Bardziej szczegółowo

NIVORAPID. MAPEI Polska sp. z o.o Gliwice ul. Gustawa Eiffel a 14 tel. : fax:

NIVORAPID. MAPEI Polska sp. z o.o Gliwice ul. Gustawa Eiffel a 14 tel. : fax: MAPEI Polska sp. z o.o. 44-109 Gliwice ul. Gustawa Eiffel a 14 tel. : + 48 32 775 44 50 fax: + 48 32 775 44 71 Karta Charakterystyki Substancji Niebezpiecznej Karta charakterystyki zgodna z wymogami rozporządzenia

Bardziej szczegółowo

Świeże, ciepłe i odpowiednio nawilżone powietrze w domu - Alnor

Świeże, ciepłe i odpowiednio nawilżone powietrze w domu - Alnor Świeże, ciepłe i odpowiednio nawilżone powietrze w domu - Alnor Dom zwykle kojarzy się z przyjazną atmosferą i komfortem. Niezbędnym czynnikiem wpływającym na samopoczucie mieszkańców jest powietrze. Oddychając

Bardziej szczegółowo

Foto: W. Białek SKUTECZNE ZARZĄDZANIE ENERGIĄ I ŚRODOWISKIEM W BUDYNKACH

Foto: W. Białek SKUTECZNE ZARZĄDZANIE ENERGIĄ I ŚRODOWISKIEM W BUDYNKACH Foto: W. Białek SKUTECZNE ZARZĄDZANIE ENERGIĄ I ŚRODOWISKIEM W BUDYNKACH http://www.iqsystem.net.pl/grafika/int.inst.bud.jpg SYSTEM ZARZĄDZANIA BUDYNKIEM BUILDING MANAGMENT SYSTEM Funkcjonowanie Systemu

Bardziej szczegółowo

Dlaczego szczelne okna mogą wpływać na zmiany w systemie wentylacji naturalnej?

Dlaczego szczelne okna mogą wpływać na zmiany w systemie wentylacji naturalnej? Dlaczego szczelne okna mogą wpływać na zmiany w systemie wentylacji naturalnej? Każdy, kto wymienił okna w swoim domu na nowoczesne, prawie idealnie szczelne z PVC lub drewniane doceni na pewno wygląd,

Bardziej szczegółowo

Taśma Uszcelniająca. Ośno II /24 87-700 Aleksandrów Kujawski

Taśma Uszcelniająca. Ośno II /24 87-700 Aleksandrów Kujawski 1.IDENTYFIKACJA SUBSTANCJI/PREPARATU. IDENTYFIKACJA PRODUCENTA, IMPORTERA LUB DYSTRYBUTORA Informacje o produkcie Nazwa handlowa Taśma Zalecane użycie Wkładka elastyczna używana w hydroizolacji. Firma

Bardziej szczegółowo

Karta charakterystyki preparatu niebezpiecznego - Zmywacz intensywny WOCA 0. Ogólnie: - oznacza: nie ma zastosowania lub brak danych...

Karta charakterystyki preparatu niebezpiecznego - Zmywacz intensywny WOCA 0. Ogólnie: - oznacza: nie ma zastosowania lub brak danych... Strona 1 z 5 preparatu niebezpiecznego - Zmywacz intensywny WOCA 0. Ogólnie: - oznacza: nie ma zastosowania lub brak danych. 1. Identyfikacja preparatu i firmy: Nazwa produktu: Zmywacz intensywny WOCA

Bardziej szczegółowo

Vertriebszentrale für Zentralstaubsaugsysteme GmbH. Systemy wentylacji. powietrza

Vertriebszentrale für Zentralstaubsaugsysteme GmbH. Systemy wentylacji. powietrza Vertriebszentrale für Zentralstaubsaugsysteme GmbH Systemy wentylacji powietrza Zalety Dlaczego stosować wentylację z odzyskiem ciepła? Dobre powietrze jest ważne, aby ludzie przebywający w przeważnie

Bardziej szczegółowo

KARTA BADAŃ SKUTECZNOŚCI AERO - THERM

KARTA BADAŃ SKUTECZNOŚCI AERO - THERM KARTA BADAŃ SKUTECZNOŚCI AERO - THERM Badania przeprowadzone w Techniczno-Badawczym Instytucie Budownictwa w Pradze Instytut jest członkiem ILAC (Akredytacji Laboratoriów Współpracy Międzynarodowej) i

Bardziej szczegółowo

KARTA CHARAKTERYSTYKI. PREPARATU NIEBEPIECZNEGO: Metylan Pochłaniacz wilgoci

KARTA CHARAKTERYSTYKI. PREPARATU NIEBEPIECZNEGO: Metylan Pochłaniacz wilgoci Strona 1/5 1. Identyfikacja preparatu, Identyfikacja dystrybutora Nazwa preparatu: - 300g, 500g. Zastosowanie preparatu: Utrzymuje optymalny dla zdrowia poziom wilgoci, absorbuje nadmierną wilgoć z powietrza

Bardziej szczegółowo

KARTA BEZPIECZEŃSTWA PRODUKTU

KARTA BEZPIECZEŃSTWA PRODUKTU KARTA BEZPIECZEŃSTWA PRODUKTU Zgodnie z normą 9 l/155/ecc (93/112/EC) Data wystawienia: 21.02.2003 Zmiany dnia: 16.01.2003 Podstawa: Rozporządzenie MZ, Dz. U. Nr 140, poz. 1171 z dnia 3 września 2002 z

Bardziej szczegółowo

INSTRUKCJA OBSŁUGI CALEO SYSTEM OGRZEWANIA PODŁOGOWEGO, SUFITOWEGO I ŚCIENNEGO

INSTRUKCJA OBSŁUGI CALEO SYSTEM OGRZEWANIA PODŁOGOWEGO, SUFITOWEGO I ŚCIENNEGO OGRZEWANIE ENERGOOSZCZĘDNY DOMÓW ENERGOOSZCZĘDNYCH CALEO 1. PODŁOGOWEGO, SUFITOWEGO I ŚCIENNEGO PROSZĘ WYBRAĆ ODPOWIEDNI RODZAJ OGRZEWANIA ORAZ PRZECZYTAĆ WŁAŚCIWĄ CZĘŚĆ Instrukcje dotyczące bezpieczeństwa:

Bardziej szczegółowo

KORZYSTNY WSPÓŁCZYNNIK PRZY MNIEJSZEJ GRUBOŚCI

KORZYSTNY WSPÓŁCZYNNIK PRZY MNIEJSZEJ GRUBOŚCI IZOLACJA NATRYSKOWA BUDYNKÓW PRZEMYSŁOWYCH KORZYSTNY WSPÓŁCZYNNIK PRZY MNIEJSZEJ GRUBOŚCI Produkcja przemysłowa generuje wysokie koszty, dlatego właściciele firm, stawiając na oszczędności, szczególnie

Bardziej szczegółowo

BUDYNKI PASYWNE FAKTY I MITY. Opracowanie: Magdalena Szczerba

BUDYNKI PASYWNE FAKTY I MITY. Opracowanie: Magdalena Szczerba BUDYNKI PASYWNE FAKTY I MITY Opracowanie: Magdalena Szczerba MITY Budynki bardzo drogie na etapie budowy Są droższe ale o 5-10% w zależności od wyposażenia Co generuje dodatkowe koszty Zwiększona grubość

Bardziej szczegółowo

2. Izolacja termiczna wełną mineralną ISOVER

2. Izolacja termiczna wełną mineralną ISOVER 2. Izolacja termiczna wełną mineralną ISOVER wstęp Każdy właściciel chciałby uniknąć strat ciepła związanych z ogrzewaniem budynku w porze zimowej. Nie wystarczy tylko zaizolować dach czy też ściany, ale

Bardziej szczegółowo

WALLFIX NON _- WOVEN

WALLFIX NON _- WOVEN KARTA CHARAKTERYSTYKI SUBSTANCJI NIEBEZPIECZNEJ Wersja I; sporządzono 1.03.2008 Aktualizacja 2012.07.02 Producent KBM Sp. z o.o. Adres 97-400 Bełchatów, ul. Czyżewskiego 31A Telefon (0-prefix-44) 633 61

Bardziej szczegółowo

Gruntowy wymiennik ciepła GWC

Gruntowy wymiennik ciepła GWC Gruntowy wymiennik ciepła GWC Zasada działania polega na wykorzystaniu stałej, wyższej od 0 0 C temperatury gruntu poniżej strefy przemarzania do ogrzania powietrza, które następnie jest dalej użytkowane

Bardziej szczegółowo

CENTRALE WENTYLACYJNE Z ODZYSKIEM CIEPŁA

CENTRALE WENTYLACYJNE Z ODZYSKIEM CIEPŁA CENTRALE WENTYLACYJNE Z ODZYSKIEM CIEPŁA Centrale wentylacyjne ecov mogą być integralną częścią systemów MULTI V zapewniając czyste i zdrowe powietrze w klimatyzowanych pomieszczeniach. 136 ecov 144 ecov

Bardziej szczegółowo

1. Szczelność powietrzna budynku

1. Szczelność powietrzna budynku 1. Szczelność powietrzna budynku Wymagania prawne, pomiary Nadmierna infiltracja powietrza do budynku powoduje: Straty energetyczne Przenikanie wilgoci do przegród budynku. Wilgoć niszczy materiały konstrukcyjne

Bardziej szczegółowo

osuszacze powietrza Katalog 2007/2008

osuszacze powietrza Katalog 2007/2008 osuszacze powietrza Katalog 2007/2008 Przenośne nagrzewnice powietrza Osuszacze Seria AMT Niezawodne osuszanie pomieszczeń 18 REMKO AMT Koniec z wilgotnymi ścianami, zapachem stęchlizny i pleśnią. Osuszacze

Bardziej szczegółowo

SYSTEM BEZPIECZNY FUNDAMENT ICOPAL. Zabezpiecz swój dom! Zadbaj o zdrowie i przyszłość Twojej Rodziny GRZYBO-IZOL MUR

SYSTEM BEZPIECZNY FUNDAMENT ICOPAL. Zabezpiecz swój dom! Zadbaj o zdrowie i przyszłość Twojej Rodziny GRZYBO-IZOL MUR SYSTEM BEZPIECZNY FUNDAMENT ICOPAL www.fundament.icopal.pl www.gwarancje.icopal.pl System Rekomendowany przez Instytut Techniki Budowlanej w Warszawie Zabezpiecz swój dom! Zadbaj o zdrowie i przyszłość

Bardziej szczegółowo

KARTA CHARAKTERYSTYKI PREPARATU

KARTA CHARAKTERYSTYKI PREPARATU PRZEDSIĘBIORSTWO PRODUKCYJNO HANDLOWE AS TOMASZ SŁODOWNIK 05-402 OTWOCK, UL POGODNA 38 NIP 532 102 23 96 22 788 21 73 KARTA CHARAKTERYSTYKI PREPARATU Producent : P.P.H. AS Tomasz Słodownik Adres: ul. Pogodna

Bardziej szczegółowo

Wymagane przez prawo oznaczenia zagrożeń

Wymagane przez prawo oznaczenia zagrożeń DATA: 20.03.2009 Wymagane przez prawo oznaczenia zagrożeń W niektórych przypadkach prawo wymaga od producentów podawania na etykietach informacji o zagrożeniach (umieszczania na produktach symboli zagrożeń

Bardziej szczegółowo

INFORMACJA TECHNICZNA. TrioLit Floor HP

INFORMACJA TECHNICZNA. TrioLit Floor HP ZASTOSOWANIE wysokowydajny utwardzacz, ochrona przed plamami, mikropowłoka wykończeniowa posadzek betonowych jest płynnym, wodnym środkiem opartym na bazie krzemianów litu i polimerów, który wchodząc w

Bardziej szczegółowo

Karta charakterystyki materiału Zgodnie z dyrektywą 91/155/WG

Karta charakterystyki materiału Zgodnie z dyrektywą 91/155/WG 1. Identyfikacja produktu i firmy. Nazwa produktu: Przeznaczenie produktu: BLUCLAD płyta budowlana wzmocniona włóknami do stosowania jako płytę wykończeniową na podłogi, ściany i sufity Firma: Firma: Eternit

Bardziej szczegółowo

Wentylator dla małych pomieszczeń ECA 100 ipro może być eksploatowany w 4 programach pracy.

Wentylator dla małych pomieszczeń ECA 100 ipro może być eksploatowany w 4 programach pracy. Programy pracy ECA 00 ipro Wentylator dla małych pomieszczeń ECA 00 ipro może być eksploatowany w programach pracy. Wersja Programy pracy Standardowa Bez programów pracy: możliwość dwustopniowej obsługi

Bardziej szczegółowo

Pleśń. Wytyczne dla mieszkańców New Jersey. Instrukcja poszukiwania i usuwania pleśni

Pleśń. Wytyczne dla mieszkańców New Jersey. Instrukcja poszukiwania i usuwania pleśni Pleśń Wytyczne dla mieszkańców New Jersey Instrukcja poszukiwania i usuwania pleśni O jakie usługi powinienem prosić? Jakie są istotne procedury kontrolne? Czy pobranie próbek pleśni jest przydatne? Jakie

Bardziej szczegółowo

Wentylacja pomieszczeń mieszkalnych

Wentylacja pomieszczeń mieszkalnych Wentylacja pomieszczeń mieszkalnych W niemieckim budownictwie mieszkaniowym w ostatnich latach nastąpił wyraźny postęp w dziedzinie oszczędności energii. Na rynku szeroko rozpowszechniły się najwyższej

Bardziej szczegółowo

Elementy składowe instalacji rekuperacyjnej

Elementy składowe instalacji rekuperacyjnej Elementy składowe instalacji rekuperacyjnej Jakie elementy wchodzą w skład wentylacji z odzyskiem ciepła? rekuperator, czyli centrala wentylacyjna z odzyskiem ciepła, elementy nawiewne oraz wywiewne, czerpnia,

Bardziej szczegółowo

Efektywna Energetycznie Stolarka Okienna. pasywnej w Budzowie. dr arch. Agnieszka Cena Soroko Dolnośląska Agencja Energii i Środowiska

Efektywna Energetycznie Stolarka Okienna. pasywnej w Budzowie. dr arch. Agnieszka Cena Soroko Dolnośląska Agencja Energii i Środowiska Efektywna Energetycznie Stolarka Okienna na przykładzie szkoły pasywnej w Budzowie dr arch. Agnieszka Cena Soroko Dolnośląska Agencja Energii i Środowiska ZADANIA PRZEGRÓD PRZEŹROCZYSTYCH Przegrody przeźroczyste

Bardziej szczegółowo

ROZDZIAŁ III INSTALACJE OGRZEWCZE I WENTYLACYJNE

ROZDZIAŁ III INSTALACJE OGRZEWCZE I WENTYLACYJNE ROZDZIAŁ III INSTALACJE OGRZEWCZE I WENTYLACYJNE ZAWARTOŚĆ OPRACOWANIA I. CZĘŚĆ OPISOWA 1. PODSTAWA OPRACOWANIA.... 105 2. OBLICZENIE ILOŚCI POWIETRZA WENTYLACYJNEGO I DOBÓR URZĄDZEŃ.... 105 2.1. BUDYNEK

Bardziej szczegółowo

oddychający grzejnik:

oddychający grzejnik: OXYGEN 0.PL oddychający grzejnik: inteligentna i zdrowa wentylacja Jaga Oxygen nie jest tradycyjnym systemem wentylacji, ale inteligentnym i energooszczędnym systemem odświeżania powietrza. Rozwiązania

Bardziej szczegółowo

Karta charakterystyki preparatu niebezpiecznego Płyn do usuwania tapet ATLAS ALPAN

Karta charakterystyki preparatu niebezpiecznego Płyn do usuwania tapet ATLAS ALPAN Identyfikacja przedsiębiorstwa Nazwa i adres firmy: 1. Wytwórnia Klejów i Zapraw Budowlanych ATLAS Grzelak i wspólnicy spółka jawna 91-222 Łódź, ul. Św. Teresy105 Numer telefonu: (042) 631 89 45 Numer

Bardziej szczegółowo

Multipor system izolacji termicznej ścian i stropów. Małgorzata Bartela, Product Manager Xella Polska

Multipor system izolacji termicznej ścian i stropów. Małgorzata Bartela, Product Manager Xella Polska system izolacji termicznej ścian i stropów Małgorzata Bartela, Product Manager Xella Polska Xella Polska Bloczki z autoklawizowanego betonu komórkowego Mineralne płyty izolacyjne Bloki wapienno-piaskowe

Bardziej szczegółowo

Schiedel Pustaki wentylacyjne

Schiedel Pustaki wentylacyjne 215 Spis treści Strona Krótka charakterystyka 217 Konstrukcja i obszary zastosowania 218 Projektowanie 219 221 Przykłady systemów wentylacji 222 Program dostawczy i elementy wyposażenia 223 216 Krótka

Bardziej szczegółowo

Jak zbudować dom poradnik

Jak zbudować dom poradnik Jak zbudować dom poradnik Technologie Koszty budowy Finansowanie inwestycji Domem energooszczędnym jest budynek, na którego ogrzanie zużywamy przynajmniej o 30% mniej energii niż w typowych budynkach,

Bardziej szczegółowo

Osuszanie i dezynfekcja pomieszczeń i pojazdów

Osuszanie i dezynfekcja pomieszczeń i pojazdów Ozonowanie Pomieszczenia o kubaturze do 120 m 3 99 zł Pomieszczenia o kubaturze do 240 m 3 198 zł Pomieszczenia o kubaturze do 360 m 3 297 zł Pomieszczenia o kubaturze do 480 m 3 396 zł PowyŜej 480 m 3

Bardziej szczegółowo

matowy, półpołysk 12 miesięcy w oryginalnych opakowaniach, w suchych pomieszczeniach w temperaturze 10 35 C

matowy, półpołysk 12 miesięcy w oryginalnych opakowaniach, w suchych pomieszczeniach w temperaturze 10 35 C VULMKORIZ-R RF PRZYJAZNE ŚRODOWISKU ROZCIEŃCZALNE W WODZIE DLA ŚRODOWISKA NATURALNEGO NIESZKODLIWE DLA ZDROWIA Opis produktu: to jednoskładnikowa, wodorozcieńczalna farba antykorozyjna do pokryć dachowych,

Bardziej szczegółowo

OKAPY PRZYŚCIENNE OKAPY CENTRALNE OKAPY - INFORMACJE TECHNICZNE 2

OKAPY PRZYŚCIENNE OKAPY CENTRALNE OKAPY - INFORMACJE TECHNICZNE 2 OKAPY WENTYLACYJNE Nowoczesne kuchnie wyposażane są w instalacje wentylacyjne, których zadaniem jest wychwytywanie zanieczyszczeń (cząstek tłuszczów, zapachów, nadmiaru ciepła) wydzielających się podczas

Bardziej szczegółowo

Badanie szczelności dużego budynku w Poznaniu

Badanie szczelności dużego budynku w Poznaniu dr inż. Andrzej Górka Badanie szczelności dużego budynku w Poznaniu W Poznaniu przeprowadzono pierwsze w Polsce badanie szczelności powietrznej budynku o kubaturze przekraczającej 50 000m 3. Było to złożone

Bardziej szczegółowo

INSTRUKCJA MONTAŻU I OBSŁUGI OVER SIDE (PL 04308363)

INSTRUKCJA MONTAŻU I OBSŁUGI OVER SIDE (PL 04308363) INSTRUKCJA MONTAŻU I OBSŁUGI OVER SIDE (PL 04308363) ! Montaż powinien być przeprowadzony zgodnie z niniejszą instrukcją i przez uprawnionego instalatora. Podczas prac instalacyjnych i konserwacyjnych

Bardziej szczegółowo

Kompleksowa termomodernizacja budynków Liceum Ogólnokształcącego im. Kazimierza Wielkiego w Łęczycy wraz z wymianą źródła ciepła

Kompleksowa termomodernizacja budynków Liceum Ogólnokształcącego im. Kazimierza Wielkiego w Łęczycy wraz z wymianą źródła ciepła Kompleksowa termomodernizacja budynków Liceum Ogólnokształcącego im. Kazimierza Wielkiego w Łęczycy wraz z wymianą źródła ciepła Rozpoczęcie realizacji projektu: 22 maj 2010 r. Zakończenie realizacji projektu:

Bardziej szczegółowo

Parametry podłoży budowlanych

Parametry podłoży budowlanych Parametry podłoży budowlanych Dla wszystkich podłoży budowlanych, które będą zdobione lub zabezpieczane możemy wyróżnić pewne wspólne parametry oraz działania bez których aplikacja kolejnych warstw będzie

Bardziej szczegółowo

OCHRONA I MALOWANIE DREWNA PORADY

OCHRONA I MALOWANIE DREWNA PORADY PORADY OCHRONA I MALOWANIE NIEZBĘDNE NARZĘDZIA Przed przystąpieniem do malowania drewna należy przygotować: rękawice gumowe maska ochronna opalarka szpachla papier ścierny pędzel do drewna lub wałek folia

Bardziej szczegółowo

ODDYCHAJĄCY GRZEJNIK INTELIGENTNA I ZDROWA WENTYLACJA

ODDYCHAJĄCY GRZEJNIK INTELIGENTNA I ZDROWA WENTYLACJA OXYGEN 05.PL ODDYCHAJĄCY GRZEJNIK INTELIGENTNA I ZDROWA WENTYLACJA Jaga Oxygen nie jest tradycyjnym systemem wentylacji, ale inteligentnym i energooszczędnym systemem odświeżania powietrza. Rozwiązania

Bardziej szczegółowo

dla rodziny dla radości życia dla Ciebie farby fotokatalityczne

dla rodziny dla radości życia dla Ciebie farby fotokatalityczne dla rodziny dla radości życia dla Ciebie farby fotokatalityczne czystość i zdrowie Czym są produkty fotokatalityczne? Z wyglądu i w sposobie stosowania nie różnią się od typowych materiałów malarskich.

Bardziej szczegółowo

FORMULARZ AUDYTU CIEPLNEGO SZKOŁY

FORMULARZ AUDYTU CIEPLNEGO SZKOŁY FORMULARZ AUDYTU CIEPLNEGO SZKOŁY Jak korzystać z formularza? Przygotowane są wskazówką, na co zwrócić uwagę przy ocenie wykorzystania energii cieplnej w Waszej szkole. W każdej tabelce znajduje się rubryka

Bardziej szczegółowo

Nawiewniki okienne - rodzaje, zasada działania, przepisy i wymagania

Nawiewniki okienne - rodzaje, zasada działania, przepisy i wymagania Nawiewniki okienne - rodzaje, zasada działania, przepisy i wymagania Nawiew powietrza jest niezbędnym elementem każdego systemu wentylacji i bezpośrednio wpływa na skuteczność jego działania. Do końca

Bardziej szczegółowo

Wymaganie do spełnienia przez budynek energooszczędny: Obliczenia i sposób ich prezentacji w projekcie jest analogiczny do pkt 3!!!

Wymaganie do spełnienia przez budynek energooszczędny: Obliczenia i sposób ich prezentacji w projekcie jest analogiczny do pkt 3!!! 4. Sporządzenie świadectwa energetycznego w Excelu dla zmodyfikowanego budynku, poprzez wprowadzenie jednej lub kilku wymienionych zmian, w celu uzyskania standardu budynku energooszczędnego, tj. spełniającego

Bardziej szczegółowo

Sufitowa folia grzewcza niewidoczne ogrzewanie komfortowe

Sufitowa folia grzewcza niewidoczne ogrzewanie komfortowe Sufitowa folia grzewcza niewidoczne ogrzewanie komfortowe Sufitowa folia grzewcza jest niewidoczna i nie zajmuje miejsca, ponieważ montowana jest wewnątrz stropu. Ogrzewanie sufitowe wraz z podłączonym

Bardziej szczegółowo

INSTRUKCJA MONTAŻU I OBSŁUGI CUBE (PL 04308344)

INSTRUKCJA MONTAŻU I OBSŁUGI CUBE (PL 04308344) INSTRUKCJA MONTAŻU I OBSŁUGI CUBE (PL 04308344) 2 3 4 5 Montaż powinien być przeprowadzony zgodnie z niniejszą instrukcją i przez uprawnionego instalatora. Wskazówki montażowe Przed montażem urządzenia

Bardziej szczegółowo

Wentylacja z odzyskiem ciepła elementy rekuperacji

Wentylacja z odzyskiem ciepła elementy rekuperacji Wentylacja z odzyskiem ciepła elementy rekuperacji Dostarczenie właściwej ilości świeżego powietrza do budynku oraz usuwanie z niego powietrza zanieczyszczonego to zadania wentylacji mechanicznej. Z zewnątrz

Bardziej szczegółowo

Wymienniki ciepła. Baza wiedzy Alnor. Baza wiedzy ALNOR Systemy Wentylacji Sp. z o.o. www.alnor.com.pl. Zasada działania rekuperatora

Wymienniki ciepła. Baza wiedzy Alnor. Baza wiedzy ALNOR Systemy Wentylacji Sp. z o.o. www.alnor.com.pl. Zasada działania rekuperatora Wymienniki ciepła Zasada działania rekuperatora Głównym zadaniem rekuperatora jest usuwanie zużytego powietrza i dostarczanie świeżego powietrza z zachowaniem odpowiednich parametrów - temperatury, wilgoci,

Bardziej szczegółowo

Instrukcja obsługi, konserwacji i utrzymania dobrego stanu technicznego dla drewnianych okien i drzwi

Instrukcja obsługi, konserwacji i utrzymania dobrego stanu technicznego dla drewnianych okien i drzwi Szanowni Państwo! Gratulujemy Państwu zakupu nowych okien i za zaufanie, którym nas Państwo obdarzyli. Aby zadowolenie Państwa z nowego produktu długo trwało, przygotowaliśmy dla tych produktów instrukcję

Bardziej szczegółowo

PROJEKT BUDOWLANY WENTYLACJI MECHANICZNEJ

PROJEKT BUDOWLANY WENTYLACJI MECHANICZNEJ PROJEKT BUDOWLANY WENTYLACJI MECHANICZNEJ OBIEKT: INWESTOR: Pomieszczenie nr 9 adaptacja warsztatu na suszarnię Przedsiębiorstwo Komunikacji Miejskiej Sp. Z o.o., 44-100 Gliwice, ul. Chorzowska 150 ADRES

Bardziej szczegółowo

System zbiórki i utylizacji odpadów medycznych w Polsce

System zbiórki i utylizacji odpadów medycznych w Polsce System zbiórki i utylizacji odpadów medycznych w Polsce Małgorzata Kędzierska Dept. Higieny Środowiska Główny Inspektorat Sanitarny Warszawa, 30.09.2008 r. Odpady medyczne - odpady powstające w związku

Bardziej szczegółowo

PROCEDURA PRZEPROWADZANIA ZABIEGU OZONOWANIA, PREZENTACJA GENERATORÓW OZONU

PROCEDURA PRZEPROWADZANIA ZABIEGU OZONOWANIA, PREZENTACJA GENERATORÓW OZONU PROCEDURA PRZEPROWADZANIA ZABIEGU OZONOWANIA, PREZENTACJA GENERATORÓW OZONU mgr inż. Adam Chojnacki PODSTAWOWE INFORMACJE ppm ( jedna cząstka na milion) 1% = 10.000 ppm 1 ppm = 2,14 mg O3/m3 okres połowicznego

Bardziej szczegółowo

OPERATOR WĘZŁÓW CIEPLNYCH

OPERATOR WĘZŁÓW CIEPLNYCH Szkolenie wstępne InstruktaŜ stanowiskowy OPERATOR WĘZŁÓW CIEPLNYCH pod red. Bogdana Rączkowskiego Zgodnie z rozporządzeniem Ministra Gospodarki i Pracy z dnia 27 lipca 2004 r. w sprawie szkolenia w dziedzinie

Bardziej szczegółowo

Już po 5 minutach od rozpoczęcia godziny lekcyjnej następuje napływ świeżego powietrza.

Już po 5 minutach od rozpoczęcia godziny lekcyjnej następuje napływ świeżego powietrza. Das Innovationsunternehmen LTG Aktiengesellschaft Już po 5 minutach od rozpoczęcia godziny lekcyjnej następuje napływ świeżego powietrza. Decentralny aparat klimatyzacyjny, fasadowy typ FVS. Wzrost koncentracji

Bardziej szczegółowo

Ocieplanie od wewnątrz. 20.10.2011, Warszawa

Ocieplanie od wewnątrz. 20.10.2011, Warszawa Ocieplanie od wewnątrz 20.10.2011, Warszawa Piotr Harassek Xella Polska sp. z o.o. 24.10.2011 Xella Polska Mineralne płyty izolacyjne Bloczki z autoklawizowanego betonu komórkowego Bloki wapienno-piaskowe

Bardziej szczegółowo

GRUNTOWANIE POWIERZCHNI

GRUNTOWANIE POWIERZCHNI GRUNTOWANIE NIEZBĘDNE NARZĘDZIA mały pędzel duży pędzel ławkowiec wałek pistolet natryskowy maska ochronna rękawice robocze metalowa szczotka papier ścierny mieszadło do farb wiertarka z tarczą szlifierską

Bardziej szczegółowo

Bezpieczna praca z rozpuszczalnikami Praktyki bezpiecznej pracy poradnik

Bezpieczna praca z rozpuszczalnikami Praktyki bezpiecznej pracy poradnik Bezpieczna praca z rozpuszczalnikami Praktyki bezpiecznej pracy poradnik Dokument ten został przetłumaczony i zaadoptowany za zgodą Health and Safety Executive (HSE), z oryginału opublikowanego przez ww.

Bardziej szczegółowo

Baumit Zdrowe mieszkanie

Baumit Zdrowe mieszkanie Baumit Idealny klimat we wnętrzu Baumit Zdrowe mieszkanie Aktywne oddychanie ścian Regulacja wilgotności powietrza Poprawa klimatu w pomieszczeniu Pomysły z przyszłością. Baumit Idealny klimat we wnętrzu

Bardziej szczegółowo

ZAWARTOŚĆ OPRACOWANIA:

ZAWARTOŚĆ OPRACOWANIA: ZAWARTOŚĆ OPRACOWANIA: OPIS TECHNICZNY 1. Przedmiot i zakres opracowania 2. Podstawa opracowania 3. Opis obiektu 4. Opis projektowanych rozwiązań 5. Automatyka 6. Wytyczne dla innych branż 7. Wymagania

Bardziej szczegółowo

Zasada działania jest podobna do pracy lodówki. Z jej wnętrza, wypompowywuje się ciepło i oddaje do otoczenia.

Zasada działania jest podobna do pracy lodówki. Z jej wnętrza, wypompowywuje się ciepło i oddaje do otoczenia. Pompy ciepła Zasada działania pompy ciepła polega na pozyskiwaniu ciepła ze środowiska ( wody, gruntu i powietrza) i przekazywaniu go do odbiorcy jako ciepło grzewcze. Ciepło pobrane z otoczenia sprężane

Bardziej szczegółowo

Przykładowy program szkolenia okresowego pracowników inżynieryjno-technicznych

Przykładowy program szkolenia okresowego pracowników inżynieryjno-technicznych Przykładowy program szkolenia okresowego pracowników inżynieryjno-technicznych 1. Założenia organizacyjno-programowe a) Forma nauczania Kurs z oderwaniem od pracy. b) Cel szkolenia Celem szkolenia jest

Bardziej szczegółowo

SEKCJA 1 IDENTYFIKACJA PREPARATU. IDENTYFIKACJA PRODUCENTA

SEKCJA 1 IDENTYFIKACJA PREPARATU. IDENTYFIKACJA PRODUCENTA Strona 1 z 7 SEKCJA 1 IDENTYFIKACJA PREPARATU. IDENTYFIKACJA PRODUCENTA 1.1 Identyfikacja preparatu Nazwa handlowa Exterior Zastosowanie preparatu: gotowa do użycia masa akrylowa do pokrywania sztukaterii

Bardziej szczegółowo

Promienniki podczerwieni Frico

Promienniki podczerwieni Frico Promienniki podczerwieni Frico Ogrzewanie za pomocą promienników zainstalowanych do sufitu należy do grupy ogrzewania pośredniego. Promienie cieplne ogrzewają podłogę, ściany itp., a następnie powierzchnie

Bardziej szczegółowo

Instrukcja Techniczna StoColl KM

Instrukcja Techniczna StoColl KM Mineralna, elastyczna zaprawa do przyklejania płytek ceramicznych, klinkierowych, kamienia naturalnego oraz mozaiki szklanej Charakterystyka Zastosowanie na zewnątrz i wewnątrz zaprawa klejowa (elastyczna)

Bardziej szczegółowo

osuszacze basenowe Najwyższej jakości technologia w służbie dobrego samopoczucia. Katalog 2008

osuszacze basenowe Najwyższej jakości technologia w służbie dobrego samopoczucia. Katalog 2008 osuszacze basenowe Najwyższej jakości technologia w służbie dobrego samopoczucia. Katalog 2008 Osuszacze basenowe Seria SLE Elagancki osuszacz do łazieniek i SPA REMKO SLE 20 Osuszcze basenowe Podobnie

Bardziej szczegółowo

Instrukcje użytkowania Czajnik bezprzewodovy TYP:EL75611/EL75612

Instrukcje użytkowania Czajnik bezprzewodovy TYP:EL75611/EL75612 Instrukcje użytkowania Czajnik bezprzewodovy TYP:EL75611/EL75612 Zalecenia bezpieczeństwa W celu zapewnienia stałego bezpieczeństwa i niskiego ryzyka porażenia prądem elektrycznym, należy przestrzegać

Bardziej szczegółowo

EKSPERTYZA MYKOLOGICZNA. Przedszkole Publiczne w Markuszowie ul. Lubelska 78 21-173 Markuszów. Technobud Przedsiębiorstwo Wielobranżowe

EKSPERTYZA MYKOLOGICZNA. Przedszkole Publiczne w Markuszowie ul. Lubelska 78 21-173 Markuszów. Technobud Przedsiębiorstwo Wielobranżowe TYTUŁ OPRACOWANIA EKSPERTYZA MYKOLOGICZNA ADRES OBIEKTU Przedszkole Publiczne w Markuszowie ul. Lubelska 78 21-173 Markuszów OPRACOWANIE BRANŻOWE Technobud Przedsiębiorstwo Wielobranżowe ul. Piłsudskiego

Bardziej szczegółowo

DOMEKT. Centrale wentylacyjne dla pomieszczeń mieszkalnych

DOMEKT. Centrale wentylacyjne dla pomieszczeń mieszkalnych Centrale wentylacyjne dla pomieszczeń mieszkalnych DOMEKT Skuteczność energetyczna rekuperacji do 92% Podwójna kontrola jakości produkcji Przetestowane w Szwajcarii i w Niemczech Sterowanie sensorowe Zdrowy

Bardziej szczegółowo

Instrukcja obsługi. Nawilżacz B 400 Dyfuzyjny nawilżacz powietrza. Dyfuzyjny nawilżacz B 400

Instrukcja obsługi. Nawilżacz B 400 Dyfuzyjny nawilżacz powietrza. Dyfuzyjny nawilżacz B 400 Nawilżacz B 400 Dyfuzyjny nawilżacz powietrza Instrukcja obsługi Dyfuzyjny nawilżacz B 400 Najprostszy w obsłudze Najprostszy w czyszczeniu; Cicha praca Automatyczny higrostat Automatyczny wyłącznik Dry-Pol

Bardziej szczegółowo

I N S T R U K C J A T E C H N I C Z N A

I N S T R U K C J A T E C H N I C Z N A Spółdzielnia Mieszkaniowa JADWIŻYN ul. Łączna 51 64-020 P I Ł A I N S T R U K C J A T E C H N I C Z N A SPOSOBU UŻYTKOWANIA MIESZKAŃ W ZASOBACH SPÓŁDZIELNI INSTRUKCJA TECHNICZNA DLA UŻYTKOWNIKÓW MIESZKAŃ

Bardziej szczegółowo

Informacje z zakresu BHP dotyczące szlifowania węglików spiekanych

Informacje z zakresu BHP dotyczące szlifowania węglików spiekanych Bezpieczeństwo w obróbce skrawaniem Informacje z zakresu BHP dotyczące szlifowania węglików spiekanych Składniki Produkty na bazie spieków węglikowych zawierają węglik wolframu i kobalt, a ponadto mogą

Bardziej szczegółowo

Czym jest H-Block H-Block H-Block plus Właściwości izolacyjnej płyty konstrukcyjnej H-Block Kontakt

Czym jest H-Block H-Block H-Block plus Właściwości izolacyjnej płyty konstrukcyjnej H-Block Kontakt Czym jest H-Block H-Block H-Block plus Właściwości izolacyjnej płyty konstrukcyjnej H-Block Kontakt Czym jest H-Block to: chroniona prawem patentowym izolacyjna płyta konstrukcyjna zbudowana z pianki poliuretanowej,

Bardziej szczegółowo

Kotły z zamkniętą komorą spalania. Rozwiązania instalacji spalinowych. Piotr Cembala Stowarzyszenie Kominy Polskie

Kotły z zamkniętą komorą spalania. Rozwiązania instalacji spalinowych. Piotr Cembala Stowarzyszenie Kominy Polskie Kotły z zamkniętą komorą spalania. Rozwiązania instalacji spalinowych Piotr Cembala Stowarzyszenie Kominy Polskie Dwufunkcyjny kocioł z zamkniętą komorą spalania i zasobnikiem ciepła 1-dopływ powietrza,

Bardziej szczegółowo

KARTA CHARAKTERYSTYKI PRODUKTU

KARTA CHARAKTERYSTYKI PRODUKTU KARTA CHARAKTERYSTYKI PRODUKTU 1. IDENTYFIKACJA PRODUKTU. Nazwa produktu: Zestaw wyrobów do wykonywania dekoracyjnych sufitów napinanych. Zastosowanie: Sufit napinany do osłony dolnej powierzchni stropów

Bardziej szczegółowo

1. IDENTYFIKACJA PREPARATU I IDENTYFIKACJA PRODUCENTA

1. IDENTYFIKACJA PREPARATU I IDENTYFIKACJA PRODUCENTA TECHNITynk Sp. z o.o. Rzeczków Kolonia 60, 26-680 Wierzbica Tel./fax: 48 618 26 96, www.technitynk.pl KARTA CHARAKTERYSTYKI PREPARATU Opracowana zgodnie z Rozporządzeniem (WE) nr 1907/2006 Parlamentu Europejskiego

Bardziej szczegółowo

Zwalczanie pleśni. Przyczyny, działanie i możliwości renowacji za pomocą Systemu Zwalczania Pleśni firmy Hahne INTRASIT SE-SB.

Zwalczanie pleśni. Przyczyny, działanie i możliwości renowacji za pomocą Systemu Zwalczania Pleśni firmy Hahne INTRASIT SE-SB. Zwalczanie pleśni Przyczyny, działanie i możliwości renowacji za pomocą Systemu Zwalczania Pleśni firmy Hahne INTRASIT SE-SB Zwalczanie pleśni Wprowadzenie: Pleśń jako naturalny element składowy naszego

Bardziej szczegółowo

H-Block. Copyright Solcraft sp. z o.o. All Rights Reserved www.solcraft.pl

H-Block. Copyright Solcraft sp. z o.o. All Rights Reserved www.solcraft.pl H-Block Czym jest H-Block H-Block H-Block plus Właściwości Izolacyjnej Płyty Konstrukcyjnej H-Block Kontakt Czym jest H-Block H-Block to: chroniona prawem patentowym izolacyjna płyta konstrukcyjna zbudowana

Bardziej szczegółowo

Spis treści. 2. Ciepło i zdrowie...21

Spis treści. 2. Ciepło i zdrowie...21 Przedmowa... Informacja o autorach... Wprowadzenie... 1. Alergie: przyczyny i rodzaje... 1 1.1. Wprowadzenie... 1 1.2. Podstawy immunologiczne chorób alergologicznych... 1 1.2.1. Histamina... 2 1.2.2.

Bardziej szczegółowo

Wytyczne lokalizowania kotłowni gazowych. Wymagania i zalecenia dotyczące pomieszczeń kotłowni wybrane informacje

Wytyczne lokalizowania kotłowni gazowych. Wymagania i zalecenia dotyczące pomieszczeń kotłowni wybrane informacje Wytyczne lokalizowania kotłowni gazowych Wymagania i zalecenia dotyczące pomieszczeń kotłowni wybrane informacje Literatura Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dn. 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków

Bardziej szczegółowo

OSUSZACZ POWIETRZA OP-100

OSUSZACZ POWIETRZA OP-100 OSUSZACZ POWIETRZA OP-100 OSUSZACZ POWIETRZA OP-100 Osuszacze powietrza typu OP 130 firmy IGLOO to wysokosprawne profesjonalne kompaktowe urządzenia do usuwania wilgoci i osuszania powietrza w zamkniętych

Bardziej szczegółowo

KNAUF Goldband Gipsowa zaprawa tynkarska do stosowania wewnątrz budynków

KNAUF Goldband Gipsowa zaprawa tynkarska do stosowania wewnątrz budynków Wydanie 6 Sporządzono 20.04.2004 Aktualizacja 11.12.2009 1a. Identyfikacja mieszaniny KNAUF Goldband Gipsowa zaprawa tynkarska do stosowania wewnątrz budynków 1 b. Identyfikacja producenta KNAUF Jaworzno

Bardziej szczegółowo

Szkoła Podstawowa Nr 195 ul. Króla Maciusia 5 Marysin

Szkoła Podstawowa Nr 195 ul. Króla Maciusia 5 Marysin OPIS STANU TECHNICZNEGO BUDYNKU Szkoła Podstawowa Nr 195 ul. Króla Maciusia 5 Marysin Budynek z 1967r, Wykonane remonty: Budynek ocieplony w 2007r, pokrycie dachu wymienione w 2008r, wymiana wykładziny

Bardziej szczegółowo

ISO-CONNECT Vario SD. Folia przyłączana do okien z elastyczną wartością-sd

ISO-CONNECT Vario SD. Folia przyłączana do okien z elastyczną wartością-sd 1 p r o d u k t d l a 2 z a s t o s ow a ń ISO-CONNECT Vario SD ISO-CONNECT Vario SD znacznie ułatwia prace budowlane. Niezamierzone pomylenie folii wewnętrznej z folią zewnętrzną jest teraz wykluczone.

Bardziej szczegółowo

PRIMER MF parte A. MAPEI Polska sp. z o.o. 44-109 Gliwice ul. Gustawa Eiffel a 14 tel. : + 48 32 775 44 50 fax: + 48 32 775 44 71

PRIMER MF parte A. MAPEI Polska sp. z o.o. 44-109 Gliwice ul. Gustawa Eiffel a 14 tel. : + 48 32 775 44 50 fax: + 48 32 775 44 71 MAPEI Polska sp. z o.o. 44-109 Gliwice ul. Gustawa Eiffel a 14 tel. : + 48 32 775 44 50 fax: + 48 32 775 44 71 Karta Charakterystyki Substancji Niebezpiecznej Karta charakterystyki zgodna z wymogami rozporządzenia

Bardziej szczegółowo

budownictwo niskoenergetyczne

budownictwo niskoenergetyczne budownictwo niskoenergetyczne lata 80-te XX w. Dania, Szwecja niskoenergetyczny standard budynków nowych znaczne grubości termoizolacji minimalizowanie mostków termicznych szczelność powietrzna budynków

Bardziej szczegółowo

Przedszkole nr 110 ul. Bystrzycka 38

Przedszkole nr 110 ul. Bystrzycka 38 OPIS STANU TECHNICZNEGO BUDYNKU Przedszkole nr 110 ul. Bystrzycka 38 Falenica - Budynek z 1957r. - Po remoncie dachu w 2002r w budynku odpadają zawilgocone przez wody opadowe gzymsy zagrażając użytkownikom.

Bardziej szczegółowo

KARTA CHARAKTERYSTYKI

KARTA CHARAKTERYSTYKI Zgodnie z Dz.U. Nr 140 poz. 1171 z 2002r. Dystrybutor: Data aktualizacji: 01.12.2004 METTLER-TOLEDO Sp. z o.o. ul. Poleczki 21 02-822 WARSZAWA tel. (22) 545 06 80 fax. (22) 545 06 88 1. Identyfikacja substancji

Bardziej szczegółowo

Nowoczesne systemy wentylacji

Nowoczesne systemy wentylacji Systemy wentylacji mechanicznej z odzyskiem ciepła Vitovent 300-W Vitovent 200-D 14.03.2014r. Wrocław Szymon Lenartowicz Akademia Viessmann Zakres zastosowania urządzeń wentylacyjnych Wentylacja mechaniczna

Bardziej szczegółowo

1.Temat opracowania. 2.Podstawa opracowania. - wizja lokalna - uzgodnienia z Inwestorem - normy i przepisy branżowe

1.Temat opracowania. 2.Podstawa opracowania. - wizja lokalna - uzgodnienia z Inwestorem - normy i przepisy branżowe OPIS TECHNICZNY DLA MODERNIZACJI INSTALACJI WODOCIĄGOWEJ, KANALIZACYJNEJ ORAZ CENTRALNEGO OGRZEWANIA I WENTYLACJI W BUDYNKU SAMODZIELNEGO PUBLICZNEGO ZAKŁADU OPIEKI ZDROWOTNEJ w GARBATCE ul. Spacerowa

Bardziej szczegółowo

OPIS TECHNICZNY. Przedmiotem opracowania jest modernizacja szkoły podstawowej nr 112 przy ulicy Berensona 31/Zaułek 34 w Warszawie Część wentylacyjna

OPIS TECHNICZNY. Przedmiotem opracowania jest modernizacja szkoły podstawowej nr 112 przy ulicy Berensona 31/Zaułek 34 w Warszawie Część wentylacyjna 1 OPIS TECHNICZNY 1. Przedmiot opracowania Przedmiotem opracowania jest modernizacja szkoły podstawowej nr 112 przy ulicy Berensona 31/Zaułek 34 w Warszawie Część wentylacyjna 2. Podstawa opracowania 2.1.

Bardziej szczegółowo