Zarządzanie Środowiskiem i Ekologia wykłady

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Zarządzanie Środowiskiem i Ekologia wykłady"

Transkrypt

1 Zarządzanie Środowiskiem i Ekologia wykłady Dr inż. Adam Mroziński Pokój: Bud. 3.2/p. 208 Tel.: , Sekretariat: WWW: Wydział Inżynierii Mechanicznej Uniwersytet Technologiczno-Przyrodniczy

2 Warunki zaliczenia fi fi fi Referat z wybranego tematu lista tematów (podwyższenie oceny) Obecności Zaliczenie końcowe - pisemne - test

3 Literatura podstawowa 1) PoskrobkoB.: Zarządzanie środowiskiem. Wydanie II zmienione, PWE, Warszawa ) Śleszyński J.: Ekonomiczne problemy ochrony środowiska, ARIES, Warszawa ) NierzwińskiW.: Zarządzanie środowiskowe, PWE, Warszawa ) Lewandowski W.M.: Proekologiczne odnawialne źródła energii, WNT Warszawa ) Bartkiewicz B: Ścieki przemysłowe, Oficyna Wydawnicza PW, Warszawa ) AllowayB.C., Ayres D.C.: Chemiczne podstawy zanieczyszczania środowiska PWN, Wwa ) Dojlido J.R.: Ekologia i ochrona środowiska, Wyd. ZPPR - Radom ) Gawroński R.: Procesy oczyszczania cieczy, Oficyna Wydawnicza PW, Warszawa ) JohansonA.: Czysta technologia - środowisko, technika, przyszłość; WNT - Warszawa ) Maciak F.: Ochrona i rekultywacja środowiska; Wyd. SGGW, Warszawa ) KaraczunZ.M., Indeka L.G.: Ochrona środowiska, Warszawa 1999

4 Podstawowe definicje

5

6

7 SYSTEMY ZARZĄDZANIA ŚRODOWISKIEM Środowisko otoczenie, w którym działa Organizacja, z uwzględnieniem powietrza, wody, ziemi, zasobów naturalnych, flory, fauny, ludzi i ich wzajemnych zależności (w tym kontekście pojęcie otoczenia rozciąga się od wnętrza Organizacji do systemu globalnego). [Definicja z ISO 14001:2004]. W Organizacjach, które deklarują i pragną wykazać, że podchodzą do ochrony środowiska poważnie i że są gotowe na zmniejszanie swojego oddziaływania na środowisko, oczywistym działaniem staje się wdrożenie Systemu Zarządzania Środowiskiem (inne stosowane nazwy to: System Zarządzania Środowiskowego, System Zarządzania Ekologicznego).

8 Ochrona środowiska -zachowanie, właściwe wykorzystanie oraz odnawianie zasobów i składników przyrody, w szczególności dziko występujących roślin i zwierząt oraz kompleksów przyrodniczychiekosystemów. Sposobyochrony środowiska: - tworzenie parków narodowych, rezerwatów przyrody, parków krajobrazowych,itp., -obejmowanie ochroną prawną,gatunków roślin izwierząt, -ustanawianiepomników przyrody. Ochrona środowiska to również utrzymywanie otoczenia w czystości, minimalizacja zanieczyszczeń, czy zużywania mediów takich jak woda, energiacieplna itp. Obowiązek ochrony środowiska reguluje ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 rokuprawoochrony środowiska(dz.u.nr62 poz.627)

9 Ekologia (gr. oíkos + lógos -dom +słowo, wiedza, nauka) to nauka o strukturze i funkcjonowaniu przyrody, zajmująca się badaniem oddziaływań pomiędzy organizmami, a ich środowiskiem. Określenia ekologia, ekologiczny sączęsto używane wjęzyku potocznym, mając szeroki i czasem nieprecyzyjny sens znaczeniowy, nie zawsze związanyzekologią jako nauką. Termin ten wprowadził, od słowa oecologia, niemiecki biolog i ewolucjonista Ernst Haeckel w 1869 roku, by określić badania nad zwierzętami i ich relacjami z otaczającym światem nieorganicznym jak i organicznym, ze szczególnym uzwgędnieniem interakcji, przyjaznych lub wrogich z organizmami roślinnymi i zwierzęcym z którymi wchodzą w kontakt. Ważne dla niego było także w tym rozumieniu darwinowskie pojęciewalki obyt. We współczesnym znaczeniu słowo ekologia zostało użyte w1985 roku przez Stephena Forbesa.

10 Najpopularniejszymi standardami, które definiują wymagania odnośnie Systemów Zarządzania Środowiskiem są obecnie: q ISO 14001:2004 ErvironmentalManagement Systems (EMS), czyli System Zarządzania Środowiskowego (SZŚ). [więcej...] q EMAS (Eco Management and Audit Scheme, czyli System Ekozarządzania i Audytu) Dodatkowo elementy proekologiczne znajdują się również w innych standardach, jak: q SQAS (Safety and Quality Assessment System), czyli System Badania ioceny Bezpieczeństwa i Jakości opracowany przez Europejską Izbę Przemysłu Chemicznego w celu stworzenie warunków odpowiedzialnego i bezpiecznego obrotuproduktamibranży chemicznej q SQMS (Supplier Quality Management System standard dla dostawców McDonald s) q Standardy poszczególnych globalnych koncernów (charakteryzujące się zazwyczaj bardziej rygorystycznymi wymaganiami niż te przedstawione w popularnych standardach iwymaganiach prawa poszczególnych Krajów, wktórych funkcjonują zakłady koncernów (przykładami takich koncernów sąnp.toyota,toshiba itp.)

11

12

13

14 Przesłanki do wdrażania systemów zarządzania środowiskiem: q q wzrost świadomości ekologicznej całego społeczeństwa powodowana chęcią zachowania środowiskanaturalnego wjaknajlepszymstaniedla przyszłychpokoleń zaostrzające się przepisy prawne, dotyczące korzystania ze środowiska (wzrost wysokości kar za nieprzestrzeganie prawa środowiskowego oraz corazskuteczniejsze ichegzekwowanie) q poszukiwanie różnych możliwości dofinansowywania działalności Przedsiębiorstwa (np. tańsze kredyty na inwestycje ekologiczne, dotacje rządoweiunijne) q q q zainteresowanie naszych Klientów, dostawców, udziałowców wpływem naszejdziałalnościiwyrobów na środowisko tworzeniepozytywnegowizerunku Przedsiębiorstwa wotoczeniu przywilej wynikający z "pozycji lidera" zobowiązuje do promowania ochrony środowiska

15 Korzyści, jakie przedsiębiorstwo może osiągnąć z wdrożenia Systemu Zarządzania Środowiskiem: q zwiększenie konkurencyjności firmy -lepszy wizerunek firmy w oczach potencjalnych klientów i inwestorów q poprawa wizerunku Organizacji jako odpowiedzialnej społecznie (CSR Corporate Social Responsibility) q ułatwienie dostępu do różnego rodzaju programów mających na celu dofinansowywanie działalności Przedsiębiorstwa q uporządkowanie stanu formalnoprawnego - zgodność lub większe prawdopodobieństwo zgodności z wymaganiami prawnymi q łatwiejsze uzyskiwanie pozwoleń i zatwierdzeń, dzięki spełnieniu wymagań prawa q redukcję wytwarzania zanieczyszczeń i odpadów q redukcja kosztów usuwania odpadów i kosztów energii oraz opłat za korzystanie ze środowiska q lepsza współpraca i stosunki ze społeczeństwem, władzami oraz jednostkami kontrolującymi q nacisk położony na zapobieganie, a nie na działania korygujące powoduje obniżenie ryzyka środowiskowego, a przez to obniżenie mogących wystąpić kosztów kar i odszkodowań

16

17

18

19

20 Agenda 21- jak rozszyfrować to tajemnicze pojęcie? Agenda -to program, 21 - to XXI wiek, czyli Agenda 21 to program działań na rzecz ekorozwoju wperspektywie XXI wieku. Działania te tworzą uspołeczniony (partnerski), dynamiczny proces wprowadzania w życie idei ekorozwoju, w którymspołecznościuczestniczą wpodejmowaniukluczowychdecyzji. Agenda 21 została przyjęta na Szczycie Ziemi w Rio de Janeiro w1992 r. Jej sygnatariuszami są 172 kraje ONZ, w tym Polska. Działania na rzecz ekorozwoju powinny być podejmowane równocześnie w skali: globalnej krajowej regionalnej lokalnej globalnaimiędzynarodoweagendy21, narodoweagendy21, regionalneagendy21, lokalneagendy21. Agenda 21 wskazuje wjaki sposób rozwój może zostać praktycznie zrównoważony w kategoriach ekonomicznych, społecznych, ekologicznych, przestrzennychipolityczno-instytucjonalnych.

21 Agenda 21- jak rozszyfrować to tajemnicze pojęcie? Agenda 21 jest wszechstronnym planem działania dla Narodów Zjednoczonych, rządów i grup społecznych w każdym obszarze, w którym człowiek ma wpływ na środowisko. U jej podstaw leży refleksja, że ludzkość doszła do przełomowego momentu whistorii. Kontynuując dotychczasowa politykę, przyczyniamy się do pogłębienia przepaści gospodarczej w społeczeństwach imiędzy państwami, rozszerzenia się sfer ubóstwa, głodu, chorób i analfabetyzmu. Będziemy też powodować postępującą degradację środowiska naturalnego, od którego zależy życie na Ziemi. Możemy jednak zdecydować się na zmianę kursu -poprawić poziom życia potrzebujących, lepiej zarządzać ekosystemami, chronić je itym samym budować przyszłość dla siebie. Agenda 21 stwierdza, że żaden naród nie jest w stanie osiągnąć tego na własną rękę. Konieczne jest globalne porozumienie dla zrównoważonego rozwoju. Agenda 21 domaga się nowych sposobów inwestowania w przyszłość, aby w XXI wieku osiągnąć globalny zrównoważony rozwój. Zakres jej zaleceń rozciąga się od nowych metod nauczania po nowe metody wykorzystania surowców i uczestniczenia wtworzeniu zrównoważonej gospodarki. Ambicją Agendy 21 jest bezpieczny isprawiedliwy świat, w którym każda żywa istota będzie w stanie zachować swa godność.

22 Agenda 21- Jakie organizacje międzynarodowe wspierają realizację globalnej Agendy 21? fi Komisja Trwałego Rozwoju Organizacji Narodów Zjednoczonych (UNCSD), najważniejsze instytucjonalne ciało powołane wwyniku Szczytu Ziemi; jej zadaniem jest gromadzenie odpowiednich środków do wprowadzenia wżycie Agendy21, fi Program Rozwoju Organizacji Narodów Zjednoczonych (UNDP), który opracował swój własny projektrealizacji transferu wiedzy itechnologii wcelu promocjiekorozwojuwkrajach rozwijającychsię; fi Program Ochrony Środowiska Organizacji Narodów Zjednoczonych (UNEP), organizuje monitorowanie zmian w środowisku, a także uczestniczy w tworzeniu prawa międzynarodowego adekwatnego do pojawiających się problemów środowiskowych; fi Międzynarodowa Unia Ochrony Przyrody IZasobów Przyrody (IUCN), twórca m.in. ŚwiatowejStrategii OchronyPrzyrody, fi Bank Światowy (World Bank) zaangażowany m.in. w formułowanie tak zwanych "zielonych warunków kredytowych" i budowy wskaźników ekorozwoju, fi Organizacja Współpracy Gospodarczej i Rozwoju (OECD), ma znaczące osiągnięciawbudowiesystemu monitorowaniaekorozwoju, fi EuropejskiBank OdbudowyiRozwoju (EBRD).

23 Ekorozwój Rozwój zrównoważony

24 Czy ekorozwój i rozwój zrównoważony to pojęcia tożsame? Wzasadzie zakresy obu pojęć uznaje się za tożsame lub bliskoznaczne, choć zdarzają się próby zawężenia pierwszego z nich do ochrony środowiska przyrodniczego. W praktyce, zwłaszcza w polskim ustawodawstwie dominuje tendencja zastępowania ekorozwoju pojęciem rozwoju zrównoważonego. Konstytucja Rzeczpospolitej Polskiej w art. 5. zapewnia ochronę środowiska, kierując się zasada zrównoważonego rozwoju.

25 Paradygmaty ekorozwoju (wg Kistowski 2003) fi typ rozwoju społeczno-gospodarczego - realizowany przez człowieka, wtechnosferze, dla człowieka fi koncepcja międzypokoleniowa fi proces integrujący wszystkie działania człowieka -aby osiągnąc cel musibyć stosowany powszechnie iprzez wszystkich fi powinien prowadzić do maksymalnego wyrównania mozliwości zaspokojenia potrzeb wszystkich mieszkańców Ziemi Ekorozwój a ochrona i kształtowanie środowiska fi Ekorozwój to pojęcie szersze. Ochrona ikształtowanie środowiska rozumiane ogólnie jako działania prowadzące do powstrzymania degradacji i poprawy stanu środowiska przyrodniczego są elementami ekorozwoju

26 Cele ekorozwoju Ekorozwój na wysokim poziomie ogólności definiowany jest jako zbiór celów społecznie nadrzędnych, wśród których wymienia się najczęściej: dobrobyt (materialny ispołeczny), sprawiedliwość, bezpieczeństwo. Ich wspólnym mianownikiem jest lepsze zaspokojenie fizycznych i psychicznych potrzeb człowieka poprzez prawidłowe ułożenie jego stosunku do środowiska, a zwłaszcza poprzez utrzymanie funkcji ekologicznych środowiska przyrodniczego. Podstawowym, choć nadal trudnym do ostatecznego rozszyfrowania, nadrzędnym celem ekorozwoju jest wysoka jakość życia.

27 Jakie zasady wyjaśniają pojęcie ekorozwoju? 1.Zasada respektowania ekorozwoju, nazywana też zasadą ekologizacji gospodarki i jej rozwoju lub zasadą integralności systemu ekologicznego, gospodarczego i społecznego. 2.Zasada integralności środowiska (integralnościekosystemu); jejistotą jest zalecenie, aby Myśleć globalnie (całościowo, holistycznie), lecz działać lokalnie. 3.Zasada ekonomizacji, nazywana też zasadą efektywności ekonomicznej i ekologicznej ekorozwoju ( w tym ochrony środowiska); postuluje realizację takiej polityki, aby cele ekologiczne były osiągane minimalnym kosztem społecznym. Zasada ta, stanowiącą podstawę ochrony środowiska wkrajach OECD, łączy się zkilkoma zasadamipraktycznymi: zanieczyszczający płaci (odpowiedzialności finansowej producenta ikonsumenta - użytkownika jako sprawcy zanieczyszczenia), płacą poszkodowani (dobrowolne włączanie się poszkodowanych w realizację zadań ochronnych zanieczyszczającego środowisko), wspólnejodpowiedzialności, etapowania iwyboru priorytetów, uwzględniania wymogów ochrony środowiska wdziałalności planistycznej.

28 Zasady ekorozwoju cd. 4. Zasada prewencji (zapobiegania), -zasadą aktywnej polityki, lub w węższej interpretacji, zasadą likwidacji zanieczyszczeń u źródła. 5. Zasada reagowania na istniejące zagrożenia ekologiczne, (nazywana też -nie zawsze wsposób uzasadniony -zasadą biernejpolityki) 6. Zasada partnerstwa (współdziałania) i partycypacji publicznej (społecznej), zwana też zasadą udziału społeczności wrozwiązywaniu problemów ekologicznych lubzasadą uspołecznienia. 7. Zasada regionalizacji rozumiana jako postulat dostosowywania wymagań ochronnych do regionalnych ilokalnych warunków oraz umożliwienia regionalnej i lokalnejwładzy wyboru narzędzi realizacji ideiekorozwoju. 8. Zasada praworządności -w warunkach polskich oznacza konieczność takiej przebudowy systemu prawa ekologicznego i sposobu jego realizacji, aby każdy przepis był ściśle przestrzegany i niemożliwe było zastępowanie przepisów argumentacją o wyższej konieczności, interesie społecznym, lub jesteśmy za biedni na ochronę środowiska itp. 9. Zasada przestrzegania międzypokoleniowejsprawiedliwości ekologicznej, nazywana zasadą międzygeneracyjnego egalitaryzmu ekologicznego.

29 Która z zasad ekorozwoju jest szczególnie ważna? Zasada ekologicznej sprawiedliwości międzypokoleniowej. Np.: w definicji z 1987 roku Światowej Komisji ds. Środowiska i Rozwoju -ekorozwój to rozwój, który zaspokajając dzisiejsze potrzeby nie uniemożliwia zaspokojenia potrzeb przyszłych pokoleń. Np.: Konstytucja RP wpkt. 1art. 74 Władze Publiczne prowadzą politykę zapewniajacą bezpieczeństwo ekologiczne współczesnemu iprzyszłym pokoleniom Np..: Definicja zrównoważonego rozwoju przyjęta wustawie oprawo ochrony środowiska :Rozwój społeczno-gospodarczy, w którym następuje proces integrowania działań politycznych, gospodarczych ispołecznych, zzachowaniem równowagi przyrodniczej oraz trwałości podstawowych procesów przyrodniczych, wcelu zagwarantowania możliwości zaspokajania podstawowych potrzeb poszczególnych społeczności lub obywateli zarówno współczesnego pokolenia, jak iprzyszłych pokoleń.

30 Jakie łady integruje ekorozwój, czyli jak powstaje ład zintegrowany? Czy wymienione cechy, cele i zasady ekorozwoju dostatecznie i pkraktycznie rozszyfrowują koncepcję ekorozwoju? Nie. Dalszy postęp i uporządkowanie koncepcji ekorozwoju można uzyskać, posługując się pojęciem ładu. Ekorozwój to w praktyce integracja pięciu ładów: ekologicznego -determinującego konieczność budowy polityki ekologicznej, społecznego i ekonomicznego -determinującego konieczność budowy strategii i polityk rozwoju społecznego i gospodarczego, przestrzennego -determinującego konieczność nowego podejścia do zagospodarowania przestrzennego i tworzenia polityki przestrzennej, instytucjonalno-politycznego - doceniającego w sensie politycznym i w sferze zarządzania kategorię ekorozwoju

31 Jakie łady integruje ekorozwój? fi Rzeczywista współzależność podstawowych stref rozwoju oznacza, że ład zintegrowany musi być kształtowany z równoczesnym uwzględnieniem praw rozwoju społecznego, ekonomicznego i przestrzennego zagospodarowania oraz naturalnych praw ładu ekologicznego. Wynika z tego, że należy tworzyć w sposób zintegrowany i przenikający się nawzajem 4 polityki, tzn. ekologiczną, ekonomiczną, społeczną i przestrzenną, które wspomagane są systemem zarządzania (sfera instytucjonalno-polityczna). Podstawę kształtowania ładu zintegrowanego tworzy więc system celów strategicznych odnoszacych się do wymienionych sfer. fi Wprowadzanie ekorozwoju powinno polegać na ocenie stopnia realizacji poszczególnych ładów i stopnia ich integralności (przenikania).

32 Dlaczego zrównoważony rozwój jest ważny? fi Współzależność zjawisk oraz procesów przyrodniczych, społecznych i gospodarczych w ujęciu przestrzennym; fi Od lokalnych do globalnych zagrożeń; fi Skończoność fizyczna zasobów na Ziemi; fi Nie ma coś takiego jak obiad za darmo (sprawiedliwość międzypokoleniowa); fi Trwałość podstawowych procesów przyrodniczych na Ziemi i zachowanie różnorodności biologicznej szansą przetrwania cywilizacji ludzkiej.

33 Ekorozwój w Polsce Art. 5 Konstytucji R.P. Rzeczpospolita Polska zapewnia ochronę środowiska, kierując się zasadą zrównoważonego rozwoju. Definicja zrównoważonego rozwoju wg Prawa ochrony środowiska Rozwój społeczno-gospodarczy, w którym następuje proces integrowania działań politycznych, gospodarczych i społecznych, z zachowaniem równowagi przyrodniczej oraz trwałości podstawowych procesów przyrodniczych, w celu zagwarantowania możliwości zaspokajania podstawowych potrzeb poszczególnych społeczności lub obywateli zarówno współczesnego pokolenia, jak i przyszłych pokoleń. Definicja wg Raportu Polskich ruchów ekologicznych "Ekorozwój w Polsce" 1992 Zrównoważony rozwój zwany ekorozwojem jest tam, gdzie ludzie przewidują ograniczenia, związane ze skończonością Planety i niezależnym od człowieka rytmem przyrody (...). Jest to strategia osiągania godnego życia w ramach tego, co jest fizycznie i biologicznie możliwe. Gwarantuje ona zaspokajanie podstawowych potrzeb obecnego i przyszłych pokoleń zachowując jednocześnie trwałość funkcjonowania środowiska przyrodniczego oraz naturalną różnorodność, zarówno gatunków jak i ekosystemów".

34 Ekorozwój w Polsce Dokumenty strategiczne i akty prawne: fi Strategia trwałego i zrównowazonego rozwoju Polski do 2025 roku (1999) fi II Polityka Ekologiczna Państwa (2001) fi Prawo ochrony Środowiska (2001) fi Ustawa o odpadach (2001) fi Prawo wodne (RDW) (2001)

35 Niezrównoważony, zrównoważony na przykładzie rozwoju transportu Niezrównoważony Zrównoważony fi Brak myślenia o fi Ograniczanie potrzeb w miarę kształtowaniu potrzeb możliwości fi Dominacja samochodu fi Dominacja transportu fi Ograniczanie roli kolei publicznego fi Niedostrzeganie pieszych i rowerzystów fi Wysoka ranga transportu kolejowego fi Promocja konsumpcji indywidualnej, duże zużycie fi Równoprawność dla pieszych i rowerzystów zasobów, groźne fi Promocja konsumpcji zbiorowej, zanieczyszczenia w tym mniejsze zużycie zasobów i globalne, fragmentacja mniejsza ilość zanieczyszczeń, przyrody, większe zagrożenie szansa na mniejsze życia i zdrowia ludzi, strata rozczłonkowanie cennych czasu w korkach, przyrodniczo terenów, przenoszenie kosztów na zdrowsze warunki do życia ludzi, innych, w tym przyszłe mniej korków, ponoszenie pokolenia pełnych kosztów przez tych, którzy korzystają z transportu

36 G O S P O D A R K A SPOŁECZEŃSTWO ZRÓWNOWAŻONY INTEGRACJA RÓWNOŚĆ SZANS ROZWÓJ ŚRODOWISKO I N S T Y T U C J E

37 Wymiary ekorozwoju -wg Kistowski 2003

38 Narzędzia wdrażania ekorozwoju a sfery rozwoju

39 Narzędzia edukacyjne: Narzędzia wdrażania ekorozwoju Cele: podnoszenie poziomu wiedzy społeczeństwa o procesach zachodzących w środowisku i interakcjach człowiek-środowiska fi edukacja formalna fi szkolna fi pozaszkolna (np. Parki Narodowe, Parki Krajobrazowe, ogrody botaniczne, itp.) fi edukacja nieformalna (mass media, rodzina i środowisko lokalne, organizacje pozarządowe). Narzędzia ekonomiczne fi fi fi fi podatki za gospodarcze korzystanie ze środowiska (np.. eksploatacje kopalin) podatki lub opłaty od emisji określonych zanieczyszczeń kary za przekraczanie dopuszczalnych pozwoleniami poziomów emisji zanieczyszczeń subsydia publiczne dla podmiotów gospodarczych, służące finansowaniu kosztów instalacji urządzeń lub prowadzenia działań mających na celu ograniczenie zanieczyszczeń lub poprawę stanu środowiska Kształtowanie środowiska przyrodniczego fi fi szeroki zestaw działań realizowanych w odniesieniu do komponentów biotycznych i abiotycznych środowiska. Praktyki korzystnego ekologicznie krajobrazu powinny być stosowane we wszystkich przejawach działalności gospodarczej, a w szczególności w obrębie aktywności bezpośrednio oddziałujących na przyrodę: górnictwo, rolnictwo, gospodarka lesna, turystyka.

40 Narzędzia wdrażania ekorozwoju Narzędzia organizacyjne : Zarządzanie środowiskiem i ekorozwojem -nowa dziedzina, która wymaga: fi fi fi fi zdefiniowania przedmiotów podlegających zarządzaniu określenia zadań konkretnych wykonawców procesu zarządzania ustalenie kompetencji i uprawnień tych wykonawców określenie odpowiedzialności za realizację zadań. Narzędzia planistyczno-lokalizacyjne: fi Doskonalenie systemu planowania przestrzennego. Narzędzia prawne: (regulują sposób realizacji opisanych wcześniej narzędzi ekorozwoju (np. finansowych, planistycznych, organizacyjnych) fi fi fi zasady ochrony komponentów i elementów środowiska przyrodniczego normy prawne dotyczące korzystania ze środowiska zasady postępowania administracyjnego (np. wstrzymanie działalności, rekompensaty). Narzędzia techniczne (technologiczne) Ich rola polega na takim konstruowaniu urządzeń i tworzeniu produktów, które maksymalnie ograniczy presję na środowisko fi produkcja i produkty materiało-, energo -i transportooszczędne.

41 Bariery wdrażanie ekorozwoju

42 Geneza Systemów Zarządzania Środowiskiem

43 1. Konferencjaw Rio de Janeiro. W dniach od 3 do 14 czerwca 1992r. w wyniku niepokojących raportów dotyczących stanu środowiska naturalnego odbyła się w Rio de Janeiro Konferencja Narodów Zjednoczonych na temat "Środowisko i rozwój". Celem tej konferencji było: "...określenie nowego i sprawiedliwego partnerstwa globalnego poprzez stworzenie nowych poziomów współpracy między państwami, kluczowymi grupami stowarzyszeń i ludzi pracujących na rzecz uzgodnień międzynarodowych, które odzwierciedlają interesy wszystkich i chronią integralność globalnych systemów środowiskowych irozwojowych, uznając integralny i współzależny charakter Ziemi, naszego domu." Efektem tej konferencji było proklamowanie 27 zasad "Deklaracja z Rio" oraz zatwierdzenie przez 178 rządów tzw Agendy 21 (Globalny Program Działań)-dokumentu prezentującego uzgodnione stanowisko stron, zmierzające do zmiany istniejących polityk w kierunku ustroju, który będzie sprzyjał rozwiązywaniu światowych problemów socjalnych, ekonomicznych i środowiskowych. Można powiedzieć, że właśnie to zdarzenie zapoczątkowało tzw. "Erę ekologiczną".

44

45 2. Karta Biznesu Zrównoważonego Rozwoju. Na ciągle zwiększającą się ilość i natężeniem apeli społeczeństwa dotyczących ochrony środowiska przemysł odpowiedział w 1992r. Największe koncerny świata podpisały tzw. "Kartę Biznesu Zrównoważonego Rozwoju Międzynarodowej Izby Handlowej" (ICC Business Charter for Sustainable Development). Sygnatariusze Karty przyjęli 16pryncypiów zarządzania ekologicznego jako wytyczne do działalności przedsiębiorstw. To właśnie pierwsze z Pryncypiów stawia określone priorytety ekologiczne przed korporacjami: "...Zarządzanie środowiskiem powinno znajdować się wśród najwyższych priorytetów korporacji jako kluczowy czynnik do osiągnięcia zrównoważonego rozwoju; stworzyć politykę, programy i praktyki prowadzenia działań w sposób korzystny dla środowiska...".

46 3. EMAS. Dnia 29 czerwca 1993 weszło w życie zarządzenie Rady Europejskiej Wspólnoty Gospodarczej - Unii Europejskiej nr 1836/93 "o dobrowolnym uczestnictwie przedsiębiorstw produkcyjnych w Ekosystemie Zarządzania EWG-UE oraz Programie Auditów przemysłowej Ochrony Środowiska" tzw. EMAS Nr 1836/93. Podstawowym celem EMAS jest możliwość ciągłego zmniejszania szkodliwego oddziaływania na środowisko. System Zarządzania Środowiskiem zgodny z EMAS -jest w Polsce systemem mniej popularnym niż przedstawiony poniżej w pkt. 5 zgodny z normą ISO

47 4. System Zarządzania Środowiskiem w oparciu o BS 7750:1994. W 1994r. w Wielkiej Brytani została wydana norma: Environmental Management System BS 7750:1994 (System Zarządzania Środowiskiem BS7750:1994). Wymagania podane w tej normie umożliwiają wprowadzenie efektywnego zarządzania zarówno dla zarządzania środowiskiem, jak i sposobu przeprowadzania auditów. Zawierała ona między innymi wymóg zgodności z aktualnymi przepisami prawa oraz zobowiązanie do stałej poprawy skuteczności działania, a ponadto obowiązek podania do publicznej wiadomości zarówno polityki jak i celów organizacji wobec środowiska. Norma ta była oparta na ogólnych zasadach systemu zarządzania jakością ISO 9000 /EN 29000

48 5. System Zarządzania Środowiskowego ISO W 1996r. zostały opublikowana norma ISO (przyjęta przez PKN w 1998r. PN EN ISO 14001:1998). W normie tej podane zostały wymagania dotyczące tworzenia systemu zarządzania środowiskiem w różnego rodzaju organizacjach niezależnie od jej rodzaju, wielkości czy warunków geograficznych, kulturowych czy społecznych. Podstawowym zadaniem normy ISO jest wspomaganie działań związanych zochroną środowiska oraz ograniczeniem i zapobieganiem zanieczyszczeniom, akreowany w niej model systemu oscyluje w kierunku ciągłego doskonalenia. Norma ISO przyjmuje zasady systemu zarządzania wspólne z systemami jakości wg normy ISO listopada 2004r. MiędzynarodowaOrganizacja Normalizacyjna wydała II wydanie normy "środowiskowej" -ISO 14001:2004. Od tego momentu jest ona wersją obowiązującą. Jednocześnie wyznaczono 18-miesięczny okres przejściowy na uzyskanie zgodności z normą ISO 14001:2004. Wszystkie certyfikaty wydane na zgodność z normą ISO 14001:1996 straciły ważność z dniem 15 maja 2006 roku a rozbieżności z nowymi lub zmienionymi wymaganiami są traktowane jako niezgodności.

49 W zakładach które deklarują i pragną wykazać, że podchodzą do ochrony środowiska poważnie i że są gotowe na zmniejszanie swojego oddziaływania na środowisko oczywistym działaniem staje się wdrożenie systemu zarządzania środowiskiem. inne stosowane nazwy to: System Zarządzania Środowiskowego System Zarządzania Ekologicznego

50 Przesłanki do wdrażania systemów zarządzania środowiskiem: wzrost świadomości ekologicznej całego społeczeństwa powodowana chęcią zachowania środowiska naturalnego w jak najlepszym staniedla przyszych pokoleń zaostrzające się przepisy prawne, dotyczące korzystania ze środowiska (wzrost wysokości kar za nieprzestrzeganie prawa środowiskowego oraz coraz bardziej skuteczne ich egzekwowanie)) poszukiwanie różnych możliwości dofinansowywania działalności Przedsiębiorstwa (np. tańsze kredyty na inwestycje ekologiczne, dotacje rządowe i unijne) zainteresowanie naszych Klientów, dostawców, udziałowców wpływem naszej działalności i wyrobów na środowisko tworzenie pozytywnego wizerunku Przedsiębiorstwa w otoczeniu przywilej wynikający z "pozycji lidera" zobowiązuje do promowania ochrony środowiska

51 Wdrożenie systemu i jego certyfikacja przedstawia Przedsiębiorstwo jako organizację która : realizuje w sposób kontrolowany procesy związane z istotnymi aspektami środowiskowymi realizuje zadania zmierzające do osiągnięcia określonych celów środowiskowych zobowiązała się do: utrzymywania zgodności z prawem środowiskowym zapobiegać zanieczyszczeniom dążyć do ciągłej poprawy wyników na rzecz ochrony środowiska

52 Korzyści jakie przedsiębiorstwo może osiągnąć z wdrożenia Systemu zarządzania Środowiskiem zgodnego z wymaganiami ISO zwiększenie konkurencyjności firmy - lepszy wizerunek firmy w oczach potencjalnych klientów i inwestorów, ułatwienie dostępu do różnego rodzaju programów mających na celu dofinansowywanie działalności Przedsiębiorstwa, uporządkowanie stanu formalnoprawnego - zgodność lub większe prawdopodobieństwo zgodności z wymaganiami prawnymi, łatwiejsze uzyskiwanie pozwoleń i zatwierdzeń, dzięki spełnieniu wymagań prawa. redukcję wytwarzania zanieczyszczeń i odpadów, redukcja kosztów usuwania odpadów i kosztów energii oraz opłat za korzystanie ze środowiska, lepsza współpraca i stosunki ze społeczeństwem władzami oraz jednostkami kontrolującymi, nacisk położony na zapobieganie, a nie na działania korygujące powoduje obniżenie ryzyka środowiskowego a przez to obniżenie mogących wystąpić kosztów kar i odszkodowań.

53 Podstawa prawna działań: Ustawa Prawo ochrony środowiska (Dz.U ustawa z dnia 27kwietnia 2001r) Ustawa o odpadach (Dz.U Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001r.) Ustawa o wprowadzeniu ustawy -Prawo ochrony środowiska, ustawy oodpadach oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz.U Ustawa z dnia 27lipca 2001r.) Ustawa Prawo wodne (Dz.U Ustawa z dnia 18 lipca 2001r.) Ustawa o opakowaniach i odpadach opakowaniowych (Dz.U Ustawa z dnia 11 maja 2001r.) Ustawa o obowiązkach przedsiębiorców w zakresie gospodarowania niektórymi odpadami oraz o opłacie produktowej i opłacie depozytowej (Dz.U ustawa z dnia 11 maja 2001r.)

54 Gospodarowanie odpadami Pod pojęciem gospodarki odpadami rozumie się całokształt działań zmierzających do jak najlepszego zabezpieczenia środowiska przed odpadami. Jest to więc magazynowanie, zbieranie, transport, odzysk i unieszkodliwianie odpadów oraz nadzór nad prowadzeniem tego typu działań oraz miejsc, w których odpady te są unieszkodliwiane lub odzyskiwane.;

55 Odpadem jest każda substancja lub przedmiot, których posiadacz pozbywa się, zamierza się pozbyć lub do pozbycia się jest zobowiązany. Wytwórcą odpadów jest każdy, kogo działalność lub bytowanie powoduje powstawanie odpadów, oraz każdego, kto przeprowadza wstępne przetwarzanie, mieszanie lub inne działania powodujące zmianę charakteru lub składu tych odpadów. Posiadaczem odpadów jest każdy, kto faktycznie włada odpadami (wytwórca odpadów, inna osoba fizyczna, osoba prawna lub jednostka organizacyjna jak również przedsiębiorcy zajmujący się zbieraniem, transportem, odzyskiemiunieszkodliwianiemodpadów).

56 Wyróżniamy dwapodstawowerodzaje odpadów: odpady przemysłowe i komunalne Odpady komunalne -to stałe iciekłe odpady powstające wgospodarstwach domowych, w obiektach użyteczności publicznej, to również odpady uliczne. Odpady przemysłowe -to takie, które powstały podczas produkcji, wśród nich wyróżniamy odpady: specjalne -charakterystyczne dla działalności przemysłowej, sąto odpady toksyczne lub niebezpieczne dla środowiska. Z uwagi na wysoką szkodliwość usuwanieichpodlega specjalnej kontroli; obojętne -tomiedzy innymi odpady mineralne zzakładów wydobywczych; zwykłe -swoimskładem zbliżone sądo odpadów zgospodarstw domowych. Odpady powinny być w pierwszej kolejności poddawane odzyskowi lub unieszkodliwianiu wmiejscu ich powstawania. Natomiast odpady, które nie mogą być poddane odzyskowi lub unieszkodliwieniu w miejscu ich powstawania, powinny zostać przekazane do najbliżej położonych miejsc, w których można będzie poddać jeodzyskowi lub unieszkodliwieniu.

Obowiązki przedsiębiorcy w ochronie środowiska

Obowiązki przedsiębiorcy w ochronie środowiska Obowiązki przedsiębiorcy w ochronie środowiska Regulacji ekologicznych jest nie mniej niż podatkowych, jednak niewielu przedsiębiorców zdaje sobie sprawę, że podlegają wymogom ochrony środowiska. Nawet

Bardziej szczegółowo

Normy środowiskowe w zarządzaniu firmą. dr Adam Jabłoński

Normy środowiskowe w zarządzaniu firmą. dr Adam Jabłoński 2012 Normy środowiskowe w zarządzaniu firmą dr Adam Jabłoński GENEZA POWSTANIA SYSTEMÓW ZARZĄDZANIA ŚRODOWISKOWEGO Konferencja w Rio de Janeiro 1992 r. 27 Zasad Zrównoważonego Rozwoju Karta Biznesu Zrównoważonego

Bardziej szczegółowo

Bibliografia. Akty prawne

Bibliografia. Akty prawne Bibliografia Akty prawne 1. Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska Dz. U. Nr 62, poz. 627; 2. Ustawa z dnia 18 lipca 2001 roku Prawo wodne. Dz. U. Nr 115, poz. 1229; 3. Ustawa z dnia

Bardziej szczegółowo

OCHRONA ŚRODOWISKA W POLSCE

OCHRONA ŚRODOWISKA W POLSCE Projekt jest współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego oraz środków budżetu państwa przy wsparciu Euroregionu Nysa OCHRONA ŚRODOWISKA W POLSCE (aktualny

Bardziej szczegółowo

Prawo chroniące środowisko w obszarze rolnictwa

Prawo chroniące środowisko w obszarze rolnictwa Prawo chroniące środowisko w obszarze rolnictwa A A 1. Wstęp Prawo ochrony środowiska tworzą akty prawne o różnej randze. Najwyższym z nich jest Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej, uchwalona w 1997

Bardziej szczegółowo

ZARZĄDZANIE ŚRODOWISKIEM

ZARZĄDZANIE ŚRODOWISKIEM ZARZĄDZANIE ŚRODOWISKIEM Co jest istotą systemu zarządzania środowiskowego wg normy ISO 14001? System zarządzania środowiskowego stanowi część systemu zarządzania organizacji. Istota SZŚ wg normy ISO 14001

Bardziej szczegółowo

POLITYKA EKOLOGICZNA PAŃSTWA W LATACH 2009 2012 Z PERSPEKTYWĄ DO ROKU 2016. uchwała Sejmu z dnia 22 maja 2009 roku (M.P. 2009.34.501.

POLITYKA EKOLOGICZNA PAŃSTWA W LATACH 2009 2012 Z PERSPEKTYWĄ DO ROKU 2016. uchwała Sejmu z dnia 22 maja 2009 roku (M.P. 2009.34.501. POLITYKA EKOLOGICZNA PAŃSTWA W LATACH 2009 2012 Z PERSPEKTYWĄ DO ROKU 2016 uchwała Sejmu z dnia 22 maja 2009 roku (M.P. 2009.34.501.) Proces transformacji ustrojowej Polski nie uwzględniał w swoim planie

Bardziej szczegółowo

L I S T A PRZEDSIĘWZIĘĆ PRIORYTETOWYCH DO DOFINANSOWANIA PRZEZ WOJEWÓDZKI FUNDUSZ OCHRONY ŚRODOWISKA I GOSPODARKI WODNEJ W KIELCACH w 2016 ROKU

L I S T A PRZEDSIĘWZIĘĆ PRIORYTETOWYCH DO DOFINANSOWANIA PRZEZ WOJEWÓDZKI FUNDUSZ OCHRONY ŚRODOWISKA I GOSPODARKI WODNEJ W KIELCACH w 2016 ROKU Załącznik do uchwały Nr 14/15 Rady Nadzorczej WFOŚiGW w Kielcach z dnia 29 czerwca 2015 r. L I S T A PRZEDSIĘWZIĘĆ PRIORYTETOWYCH DO DOFINANSOWANIA PRZEZ WOJEWÓDZKI FUNDUSZ OCHRONY ŚRODOWISKA I GOSPODARKI

Bardziej szczegółowo

ISO 14000 w przedsiębiorstwie

ISO 14000 w przedsiębiorstwie ISO 14000 w przedsiębiorstwie Rodzina norm ISO 14000 TC 207 ZARZADZANIE ŚRODOWISKOWE SC1 System zarządzania środowiskowego SC2 Audity środowiskowe SC3 Ekoetykietowanie SC4 Ocena wyników ekologicznych SC5

Bardziej szczegółowo

Edukacja na rzecz ZRÓWNOWA WNOWAŻONEGO ONEGO ROZWOJU. Szymon Szewrański

Edukacja na rzecz ZRÓWNOWA WNOWAŻONEGO ONEGO ROZWOJU. Szymon Szewrański Szymon Szewrański Edukacja na rzecz ZRÓWNOWA WNOWAŻONEGO ONEGO ROZWOJU 1968 Raporty Klubu Rzymskiego 1969 Człowiek i jego środowisko raport U Thanta brak relacji technika a ochrona środowiska wyniszczenie

Bardziej szczegółowo

Anna Gudowska dr Dominika Sułkowska

Anna Gudowska dr Dominika Sułkowska Podstawowe obowiązki sprawozdawczo ewidencyjne w ochronie środowiska. Anna Gudowska dr Dominika Sułkowska Każdy prowadzący działalność gospodarczą korzysta ze środowiska przyrodniczego. Wymagania prawne,

Bardziej szczegółowo

IZBA RZEMIEŚLNICZA ORAZ MAŁEJ I ŚREDNIEJ PRZEDSIĘBIORCZOŚCI W KATOWICACH. Społeczna Odpowiedzialność Biznesu

IZBA RZEMIEŚLNICZA ORAZ MAŁEJ I ŚREDNIEJ PRZEDSIĘBIORCZOŚCI W KATOWICACH. Społeczna Odpowiedzialność Biznesu IZBA RZEMIEŚLNICZA ORAZ MAŁEJ I ŚREDNIEJ PRZEDSIĘBIORCZOŚCI W KATOWICACH Społeczna Odpowiedzialność Biznesu Społeczna Odpowiedzialność Biznesu SPOŁECZNA ODPOWIEDZIALNOŚĆ BIZNESU TO koncepcja, wedle której

Bardziej szczegółowo

Fundacja Naukowo Techniczna Gdańsk. Dr inż. Bogdan Sedler Mgr Henryk Herbut

Fundacja Naukowo Techniczna Gdańsk. Dr inż. Bogdan Sedler Mgr Henryk Herbut Fundacja Naukowo Techniczna Gdańsk Dr inż. Bogdan Sedler Mgr Henryk Herbut Gdańsk, 2012 Zarządzanie planem gospodarki odpadami Warunkiem realizacji planu gospodarki odpadami jest ustalenie systemu zarządzania

Bardziej szczegółowo

Program Ochrony Środowiska dla Gminy Rybno

Program Ochrony Środowiska dla Gminy Rybno Bibliografia Akty prawne 1. Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska Dz. U. Nr 62, poz. 627; 2. Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody Dz. U. Nr 92, poz. 880; 3. Ustawa

Bardziej szczegółowo

Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001r. - Prawo ochrony środowiska (j.t.:dz.u.z 2008.25.150)

Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001r. - Prawo ochrony środowiska (j.t.:dz.u.z 2008.25.150) OPŁATY ZA KORZYSTANIE ZE ŚRODOWISKA są wprowadzone przepisami ustawy Prawo ochrony środowiska i w praktyce są objęte takimi samymi, a w niektórych przypadkach nawet tymi samymi aktami prawnymi, co podatki

Bardziej szczegółowo

Powiązanie z ustawodawstwem krajowym

Powiązanie z ustawodawstwem krajowym Powiązanie z ustawodawstwem krajowym Strona 2 z 8 Powiązanie z ustawodawstwem krajowym Opracowano w Instytucie Nafty i Gazu System KZR INiG-PIB/3 2 Powiązanie z ustawodawstwem krajowym Strona 3 z 8 Spis

Bardziej szczegółowo

LISTA PRZEDSIĘWZIĘĆ PRIORYTETOWYCH PLANOWANYCH DO DOFINANSOWANIA ZE ŚRODKÓW WOJEWÓDZKIEGO FUNDUSZU OCHRONY ŚRODOWISKA IGOSPODARKI WODNEJ W KATOWICACH

LISTA PRZEDSIĘWZIĘĆ PRIORYTETOWYCH PLANOWANYCH DO DOFINANSOWANIA ZE ŚRODKÓW WOJEWÓDZKIEGO FUNDUSZU OCHRONY ŚRODOWISKA IGOSPODARKI WODNEJ W KATOWICACH PLANOWANYCH DO DOFINANSOWANIA ZE ŚRODKÓW WOJEWÓDZKIEGO FUNDUSZU OCHRONY ŚRODOWISKA IGOSPODARKI WODNEJ W KATOWICACH NA 2015 ROK I. Wojewódzki Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Katowicach,

Bardziej szczegółowo

Konferencja dla przedsiębiorców i instytucji publicznych dotycząca wytwarzania i gospodarowania odpadami

Konferencja dla przedsiębiorców i instytucji publicznych dotycząca wytwarzania i gospodarowania odpadami Konferencja dla przedsiębiorców i instytucji publicznych dotycząca wytwarzania i gospodarowania odpadami Tadeusz Styn, Ewelina Faszczewska Gdańsk, Filharmonia Bałtycka, 4 marca 2011 r. Pojęcia podstawowe

Bardziej szczegółowo

Uchwała Nr 4260/2014 Zarządu Województwa Wielkopolskiego z dnia 20 stycznia 2014 roku

Uchwała Nr 4260/2014 Zarządu Województwa Wielkopolskiego z dnia 20 stycznia 2014 roku Uchwała Nr 4260/2014 Zarządu Województwa Wielkopolskiego z dnia 20 stycznia 2014 roku zmieniająca uchwałę w sprawie ustalenia Regulaminu Organizacyjnego Urzędu Marszałkowskiego Województwa Wielkopolskiego

Bardziej szczegółowo

OFERTA. Szanowni Państwo! chciałbym zaoferować Państwu następujące usługi naszej firmy w zakresie ochrony

OFERTA. Szanowni Państwo! chciałbym zaoferować Państwu następujące usługi naszej firmy w zakresie ochrony Biuro Konsultingu Środowiskowego PIL-EKO Lewicki Paweł ul. Kasztanowa 7 55-230 Jelcz-Laskowice NIP 912-167-15-77 REGON 020333387 e-mail: biuro@pileko.pl strona www: www.pileko.pl tel. (71) 723-41-06 fax.

Bardziej szczegółowo

GOSPODARKA ODPADAMI W ŚWIETLE NOWEJ USTAWY O ODPADACH z dnia 14 grudnia 2012r (Dz. U. z 8 stycznia 2013 r., poz. 21)

GOSPODARKA ODPADAMI W ŚWIETLE NOWEJ USTAWY O ODPADACH z dnia 14 grudnia 2012r (Dz. U. z 8 stycznia 2013 r., poz. 21) GOSPODARKA ODPADAMI W ŚWIETLE NOWEJ USTAWY O ODPADACH z dnia 14 grudnia 2012r (Dz. U. z 8 stycznia 2013 r., poz. 21) Władysława Wilusz Kierownik Zespołu Gospodarki Odpadami PRZEPISY PRAWNE USTAWA O ODPADACH

Bardziej szczegółowo

EKOLOGISTYKA Z A J Ę C I A 2 M G R I N Ż. M A G D A L E N A G R A C Z Y K

EKOLOGISTYKA Z A J Ę C I A 2 M G R I N Ż. M A G D A L E N A G R A C Z Y K EKOLOGISTYKA Z A J Ę C I A 2 M G R I N Ż. M A G D A L E N A G R A C Z Y K ĆWICZENIA 2 Charakterystyka wybranej działalności gospodarczej: 1. Stosowane surowce, materiały, półprodukty, wyroby ze szczególnym

Bardziej szczegółowo

RAPORT ŚRODOWISKOWY ZA 2013ROK TERESA PĄCHALSKA 22.03.2014 SAPA EXTRUSION CHRZANÓW SAPA GROUP

RAPORT ŚRODOWISKOWY ZA 2013ROK TERESA PĄCHALSKA 22.03.2014 SAPA EXTRUSION CHRZANÓW SAPA GROUP 1 RAPORT ŚRODOWISKOWY ZA 2013ROK TERESA PĄCHALSKA 22.03.2014 SAPA EXTRUSION CHRZANÓW SAPA GROUP 2 Szanowni Państwo, Przekazujemy w Państwa ręce Raport Środowiskowy przedstawiający osiągnięcia Sapa Extrusion

Bardziej szczegółowo

Omówienie podstawowych systemów zarządzania środowiskiem

Omówienie podstawowych systemów zarządzania środowiskiem Omówienie podstawowych systemów zarządzania środowiskiem Do najbardziej znanych systemów zarządzania środowiskiem należą: europejski EMAS światowy ISO 14000 Normy ISO serii 14000 1991 rok -Mędzynarodowa

Bardziej szczegółowo

KONFERENCJA. Dotycząca zmian w gospodarowaniu odpadami

KONFERENCJA. Dotycząca zmian w gospodarowaniu odpadami KONFERENCJA Dotycząca zmian w gospodarowaniu odpadami Małgorzata Szymańska - główny specjalista Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony Środowiska w Gdańsku Przepisy prawne Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 roku

Bardziej szczegółowo

Załącznik nr l. Ewidencja i sprawozdawczość

Załącznik nr l. Ewidencja i sprawozdawczość Załącznik nr l. Ewidencja i sprawozdawczość odpadowa. Zgodnie z art. 66 ust. 1 ww. ustawy, posiadacz odpadów zobowiązany jest do prowadzenia na bieżąco ich ilościowej i jakościowej ewidencji. Przez termin

Bardziej szczegółowo

Obowiązki przedsiębiorców w zakresie ochrony środowiska. Krzysztof Hornicki INTERSEROH Organizacja Odzysku Opakowań S.A.

Obowiązki przedsiębiorców w zakresie ochrony środowiska. Krzysztof Hornicki INTERSEROH Organizacja Odzysku Opakowań S.A. Obowiązki przedsiębiorców w zakresie ochrony środowiska Krzysztof Hornicki INTERSEROH Organizacja Odzysku Opakowań S.A. 1 Zakres szkolenia 1. Gospodarka odpadami 2. Emisja zanieczyszczeń do atmosfery 3.

Bardziej szczegółowo

Ekoinnowacje w zarządzaniu przedsiębiorstwem

Ekoinnowacje w zarządzaniu przedsiębiorstwem Ekoinnowacje w zarządzaniu przedsiębiorstwem dr hab. inż. Alina Matuszak-Flejszman, prof. nadzw. UEP Poznań, 17 listopada 2014 r. AGENDA Innowacyjne podejście do zarządzania przedsiębiorstwem Warunki i

Bardziej szczegółowo

Zasady przestrzegania przepisów ochrony środowiska w zakresie gospodarki odpadami

Zasady przestrzegania przepisów ochrony środowiska w zakresie gospodarki odpadami Zasady przestrzegania przepisów ochrony środowiska w zakresie gospodarki odpadami Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 roku o odpadach ( tekst jednolity Dz. U. z 2010 roku, nr 185, poz. 1243 z późn.zm. ) 1.Obowiązki

Bardziej szczegółowo

Pierwszy w Polsce System Zarządzania Energią (SZE) w oparciu o normę PN-EN ISO 50001 w Dzierżoniowie. Warszawa 8 maja 2013 r.

Pierwszy w Polsce System Zarządzania Energią (SZE) w oparciu o normę PN-EN ISO 50001 w Dzierżoniowie. Warszawa 8 maja 2013 r. Pierwszy w Polsce System Zarządzania Energią (SZE) w oparciu o normę PN-EN ISO 50001 w Dzierżoniowie Warszawa 8 maja 2013 r. Efektywne zarządzanie energią jest jednym z warunków krytycznych do osiągnięcia

Bardziej szczegółowo

ZINTEGROWANY SYSTEM ZARZĄDZANIA JAKOŚCIĄ

ZINTEGROWANY SYSTEM ZARZĄDZANIA JAKOŚCIĄ Janusz Bronisław Berdowski EUROPEJSKA UCZELNIA INFORMATYCZNO-EKONOMICZNA W WARSZAWIE ZINTEGROWANY SYSTEM ZARZĄDZANIA JAKOŚCIĄ Od jakości nie ma odwrotu, gdyż na rynku globalnym nie walczy się tylko ceną

Bardziej szczegółowo

ZAKRES KONTROLI SKŁADOWISK ODPADÓW

ZAKRES KONTROLI SKŁADOWISK ODPADÓW ZAKRES KONTROLI SKŁADOWISK ODPADÓW 1. Informacje ogólne o władającym i zarządzającym składowiskiem odpadów: Imię i nazwisko oraz adres zamieszkania lub nazwa i adres siedziby właściciela, władającego (tytuł

Bardziej szczegółowo

ZASADY PRAWNE FUNKCJONOWANIA SYSTEMU GOSPODARKI ODPADAMI W POLSCE. Czerwiec 2013 r.

ZASADY PRAWNE FUNKCJONOWANIA SYSTEMU GOSPODARKI ODPADAMI W POLSCE. Czerwiec 2013 r. ZASADY PRAWNE FUNKCJONOWANIA SYSTEMU GOSPODARKI ODPADAMI W POLSCE Czerwiec 2013 r. I. Kluczowe regulacje prawne. 1. Frakcje odpadów, 2. Zasady gospodarki odpadami, 3. Hierarchia postępowania z odpadami,

Bardziej szczegółowo

Pokłady możliwości. Strategia Społecznej Odpowiedzialności Biznesu (CSR) KGHM na lata 2015 2020

Pokłady możliwości. Strategia Społecznej Odpowiedzialności Biznesu (CSR) KGHM na lata 2015 2020 Pokłady możliwości Strategia Społecznej Odpowiedzialności Biznesu (CSR) KGHM na lata 2015 2020 O Strategii Społecznej Odpowiedzialności Biznesu KGHM Niniejszy dokument stanowi Strategię KGHM w obszarze

Bardziej szczegółowo

Nowa ustawa o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi oraz sposoby optymalizacji kosztów

Nowa ustawa o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi oraz sposoby optymalizacji kosztów Nowa ustawa o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi oraz sposoby optymalizacji kosztów Opis Obecnie projekt ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi oraz zmiany ustawy o obowiązkach

Bardziej szczegółowo

WYBRANE AKTY PRAWNE DOTYCZĄCE OCHRONY ŚRODOWISKA ogłoszone do 31.10.2011r.

WYBRANE AKTY PRAWNE DOTYCZĄCE OCHRONY ŚRODOWISKA ogłoszone do 31.10.2011r. WYBRANE AKTY PRAWNE DOTYCZĄCE OCHRONY ŚRODOWISKA ogłoszone do 31.10.2011r. 1. ustawa Prawo ochrony środowiska oraz przepisy wykonawcze 2. ustawa o odpadach oraz przepisy wykonawcze 3. ustawa o opakowaniach

Bardziej szczegółowo

Możliwości zwiększania efektywności wykorzystania zasobów polskich MSP EDIT VALUE nowoczesne narzędzie wspierające decyzje gospodarcze

Możliwości zwiększania efektywności wykorzystania zasobów polskich MSP EDIT VALUE nowoczesne narzędzie wspierające decyzje gospodarcze Możliwości zwiększania efektywności wykorzystania zasobów polskich MSP EDIT VALUE nowoczesne narzędzie wspierające decyzje gospodarcze 16.10. 2014, Konstantynów Łódzki AGENDA EDIT VALUE TOOL Narzędzie

Bardziej szczegółowo

7. ZARZĄDZANIE I MONITORING REALIZACJI PROGRAMU. 7.1. Zarządzanie programem ochrony środowiska

7. ZARZĄDZANIE I MONITORING REALIZACJI PROGRAMU. 7.1. Zarządzanie programem ochrony środowiska 7. ZARZĄDZANIE I MONITORING REALIZACJI PROGRAMU 7.1. Zarządzanie programem ochrony środowiska Podstawową zasadą realizacji Programu Ochrony Środowiska dla Powiatu Pińczowskiego powinna być zasada wykonywania

Bardziej szczegółowo

Fermowy chów w zwierząt futerkowych w świetle przepisów ochrony środowiska KONFERENCJA SZKOLENIOWA BOGUCHWAŁA 2007

Fermowy chów w zwierząt futerkowych w świetle przepisów ochrony środowiska KONFERENCJA SZKOLENIOWA BOGUCHWAŁA 2007 Fermowy chów w zwierząt futerkowych w świetle przepisów ochrony środowiska KONFERENCJA SZKOLENIOWA BOGUCHWAŁA 2007 Fermowy chów w zwierząt t futerkowych : Wymogi inwestycyjne Kiedy obowiązek opracowania

Bardziej szczegółowo

SYSTEM EWIDENCYJNO-OPŁATOWY JAKO ŹRÓDŁO DANYCH ŚRODOWISKOWYCH

SYSTEM EWIDENCYJNO-OPŁATOWY JAKO ŹRÓDŁO DANYCH ŚRODOWISKOWYCH SYSTEM EWIDENCYJNO-OPŁATOWY JAKO ŹRÓDŁO DANYCH ŚRODOWISKOWYCH Urząd Marszałkowski Województwa Śląskiego Wydział Ochrony Środowiska Szczyrk, 6 grudnia 2013 r. 1 Dane pochodzące z: Systemu opłat za korzystanie

Bardziej szczegółowo

KRYTERIA CERTYFIKATU ZIELONY SKLEP

KRYTERIA CERTYFIKATU ZIELONY SKLEP KRYTERIA CERTYFIKATU ZIELONY SKLEP SKLEP STACJONARNY I SPRZEDAŻ ONLINE Kryteria Certyfikatu Zielony Sklep zostały pogrupowane w zbiory, zgodnie z obszarem, którego dotyczą (centrala / punkt sprzedaży /

Bardziej szczegółowo

ZINTEGROWANY SYSTEM ZARZĄDZANIA DOKUMENT NADZOROWANY W WERSJI ELEKTRONICZNEJ Wydanie 07 Urząd Miasta Płocka. Księga środowiskowa

ZINTEGROWANY SYSTEM ZARZĄDZANIA DOKUMENT NADZOROWANY W WERSJI ELEKTRONICZNEJ Wydanie 07 Urząd Miasta Płocka. Księga środowiskowa Strona 1 1. Księga Środowiskowa Księga Środowiskowa to podstawowy dokument opisujący strukturę i funkcjonowanie wdrożonego w Urzędzie Systemu Zarządzania Środowiskowego zgodnego z wymaganiami normy PN-EN

Bardziej szczegółowo

Katowice, 24 luty 2015 r. dr Jerzy Kopyczok Zastępca Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska

Katowice, 24 luty 2015 r. dr Jerzy Kopyczok Zastępca Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska Katowice, 24 luty 2015 r. dr Jerzy Kopyczok Zastępca Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska Inspekcja Ochrony Środowiska powołana jest do kontroli przestrzegania przepisów o ochronie środowiska

Bardziej szczegółowo

Podstawowe cele EU Kielce, 27 luty 2013

Podstawowe cele EU Kielce, 27 luty 2013 1 Nowe aspekty systemu zbierania i zagospodarowywania pokonsumpcyjnych odpadów opakowaniowych w świetle polskich zmian legislacyjnych -rola i odpowiedzialnośćproducenta w organizacji zbierania i przetwarzania

Bardziej szczegółowo

Planowanie przestrzenne jako instrument ochrony środowiska. Aspekty prawne

Planowanie przestrzenne jako instrument ochrony środowiska. Aspekty prawne Planowanie przestrzenne jako instrument ochrony środowiska. Aspekty prawne Kraków 27 stycznia 2010 r. Źródła prawa Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (2003); Ustawa o ochronie przyrody

Bardziej szczegółowo

dr Tomasz M. Zieliński ABC Akademia Sp. z o.o. tomasz.zielinski@abcakademia.com.pl

dr Tomasz M. Zieliński ABC Akademia Sp. z o.o. tomasz.zielinski@abcakademia.com.pl dr Tomasz M. Zieliński ABC Akademia Sp. z o.o. tomasz.zielinski@abcakademia.com.pl Green Controlling and Finance - innowacyjny program studiów podyplomowych Projekt finansowany ze środków funduszy norweskich

Bardziej szczegółowo

KRYTERIA CERTYFIKATU ZIELONY SKLEP

KRYTERIA CERTYFIKATU ZIELONY SKLEP KRYTERIA CERTYFIKATU ZIELONY SKLEP Kryteria Certyfikatu Zielony Sklep zostały pogrupowane w 3 zbiory, zgodnie z obszarem, którego dotyczą (centrala / punkt sprzedaży) oraz z ich istotnością (obligatoryjne

Bardziej szczegółowo

Zmiana ustawy o odpadach oraz zmiana niektórych ustaw

Zmiana ustawy o odpadach oraz zmiana niektórych ustaw Zmiana ustawy o odpadach oraz zmiana niektórych ustaw USTAWA z dnia 3 marca 2000 r. o zmianie ustawy o odpadach oraz o zmianie niektórych ustaw. (Dz. U.2000.22.272 z dnia 31 marca 2000 r.) Art. 1. W ustawie

Bardziej szczegółowo

Korzystanie ze środowiska wynikające z eksploatacji inwestycji przedsięwzięć mogących znacząco oddziałowywać na środowisko

Korzystanie ze środowiska wynikające z eksploatacji inwestycji przedsięwzięć mogących znacząco oddziałowywać na środowisko URZĄD MARSZAŁKOWSKI WOJEWÓDZTWA ŚLĄSKIEGO WYDZIAŁ OCHRONY ŚRODOWISKA Katowice, dnia 8 grudnia 2014 r. Korzystanie ze środowiska wynikające z eksploatacji inwestycji przedsięwzięć mogących znacząco oddziałowywać

Bardziej szczegółowo

ISO 9001 ISO 14001 OHSAS 18001

ISO 9001 ISO 14001 OHSAS 18001 ISO 9001 ISO 14001 OHSAS 18001 ZINTEGROWANY SYSTEM ZARZĄDZANIA W TRAKCJA PRKiI S.A. Warszawa, maj 2015 SYSTEM ZARZĄDZANIA JAKOŚCIĄ Od 1999 roku Trakcja PRKiI S.A. mając na uwadze satysfakcję Klienta i

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA PRAWNE W ZAKRESIE OCHRONY ŚRODOWISKA W PROCESACH INWESTYCYJNYCH

WYMAGANIA PRAWNE W ZAKRESIE OCHRONY ŚRODOWISKA W PROCESACH INWESTYCYJNYCH WYMAGANIA PRAWNE W ZAKRESIE OCHRONY ŚRODOWISKA W PROCESACH INWESTYCYJNYCH Joanna Borówka Regionalna Dyrekcja Ochrony Środowiska w Katowicach Katowice 8 grudnia 2014r 1 Zagospodarowanie przestrzenne a ochrona

Bardziej szczegółowo

Informacja dla podmiotów o obowiązku sprawozdawczym względem Marszałka Województwa Małopolskiego

Informacja dla podmiotów o obowiązku sprawozdawczym względem Marszałka Województwa Małopolskiego Informacja dla podmiotów o obowiązku sprawozdawczym względem Marszałka Województwa Małopolskiego Departament Środowiska Urzędu Marszałkowskiego Województwa Małopolskiego informuje podmioty o konieczności

Bardziej szczegółowo

Działania Rządu na rzecz CSR w Polsce. Zespół do spraw Społecznej Odpowiedzialności Przedsiębiorstw

Działania Rządu na rzecz CSR w Polsce. Zespół do spraw Społecznej Odpowiedzialności Przedsiębiorstw Działania Rządu na rzecz CSR w Polsce 2 Trendy yglobalne Globalizacja Zmiany demograficzne Zmiany klimatu WYZWANIE: Konieczność budowania trwałych podstaw wzrostu umożliwiających realizację aspiracji rozwojowych

Bardziej szczegółowo

Siła ekobiznesu. Spis treści: E K O L O G I A I B I Z N E S W J E D N Y M M I E J S C U. Siła ekobiznesu nr 1/2014. Odpady opakowaniowe

Siła ekobiznesu. Spis treści: E K O L O G I A I B I Z N E S W J E D N Y M M I E J S C U. Siła ekobiznesu nr 1/2014. Odpady opakowaniowe Nr 1/ 2014 (styczeń) Siła ekobiznesu E K O L O G I A I B I Z N E S W J E D N Y M M I E J S C U Numer 1/ 2014 Spis treści: 2 1 Nr 1/ 2014 (styczeń) Postępowanie z odpadami opakowaniowymi reguluje aktualnie

Bardziej szczegółowo

Możliwości dofinansowania przedsięwzięć z zakresu OZE przez WFOŚiGW w Poznaniu

Możliwości dofinansowania przedsięwzięć z zakresu OZE przez WFOŚiGW w Poznaniu Poznań, 28 maja 2013 r. Możliwości dofinansowania przedsięwzięć z zakresu OZE przez WFOŚiGW 1 Marek Zieliński Zastępca Prezesa Zarządu Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej Wojewódzki

Bardziej szczegółowo

VI. Priorytety ekologiczne Powiatu Poznańskiego

VI. Priorytety ekologiczne Powiatu Poznańskiego VI. Priorytety ekologiczne Powiatu Poznańskiego Program ochrony środowiska dla Powiatu Poznańskiego, w myśl art. 17 ust. 1 ustawy Prawo ochrony środowiska opracowany został zgodnie z Polityką ekologiczną

Bardziej szczegółowo

Krajowy system ekozarządzania i audytu. EMAS potrzeba czy konieczność?

Krajowy system ekozarządzania i audytu. EMAS potrzeba czy konieczność? Krajowy system ekozarządzania i audytu EMAS potrzeba czy konieczność? Agnieszka Zdanowska Departament Informacji o Środowisku Generalna Dyrekcja Ochrony Środowiska 25 listopada 2010 r., Poznań Międzynarodowe

Bardziej szczegółowo

Szkolenie Stowarzyszenia Polskie Forum ISO 14000 Zmiany w normie ISO 14001 i ich konsekwencje dla organizacji Warszawa, 16.04.2015

Szkolenie Stowarzyszenia Polskie Forum ISO 14000 Zmiany w normie ISO 14001 i ich konsekwencje dla organizacji Warszawa, 16.04.2015 Wykorzystanie elementów systemu EMAS w SZŚ według ISO 14001:2015 dr hab. inż. Alina Matuszak-Flejszman, prof. nadzw. UEP Agenda Elementy SZŚ według EMAS (Rozporządzenie UE 1221/2009) i odpowiadające im

Bardziej szczegółowo

Prawne podstawy działań w zakresie ochrony środowiska obowiązki pracodawcy

Prawne podstawy działań w zakresie ochrony środowiska obowiązki pracodawcy Prawne podstawy działań w zakresie ochrony środowiska obowiązki pracodawcy ul. Augustyńskiego 2 80-819 tel. 58 32 68 320, fax 58 32 68 663 adres do korespondencji: ul. Okopowa 21/27 80-810, SPRAWOZDAWCZOŚĆ

Bardziej szczegółowo

OPAKOWANIA I ODPADY OPAKOWANIOWE ZASADY OD 2014 ROKU

OPAKOWANIA I ODPADY OPAKOWANIOWE ZASADY OD 2014 ROKU OPAKOWANIA I ODPADY OPAKOWANIOWE ZASADY OD 2014 ROKU Ustawa z dnia 13 czerwca 2013 r. o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi (Dz. U. 2013 poz. 888) obowiązuje od 1 stycznia 2014 roku, przy

Bardziej szczegółowo

Nowe ustawy o odpadach oraz odpadach opakowaniowych

Nowe ustawy o odpadach oraz odpadach opakowaniowych Nowe ustawy o odpadach oraz odpadach opakowaniowych Opis Na nową ustawę o odpadach czekaliśmy od ponad 2 lat. Nowa ustawa o odpadach, która weszła w życie 23 stycznia 2013 r., reguluje obowiązki wytwórców

Bardziej szczegółowo

Analiza ciągłości edukacji dla zrównoważonego rozwoju w aspekcie środowiskowym na różnych poziomach kształcenia ogólnego w Polsce

Analiza ciągłości edukacji dla zrównoważonego rozwoju w aspekcie środowiskowym na różnych poziomach kształcenia ogólnego w Polsce Analiza ciągłości edukacji dla zrównoważonego rozwoju w aspekcie środowiskowym na różnych poziomach kształcenia ogólnego w Polsce Cel analizy: Uzyskanie odpowiedzi na pytania 1. Czy ogólne kształcenie

Bardziej szczegółowo

USTAWA z dnia 18 grudnia 2003 r. o zmianie ustawy o opakowaniach i odpadach opakowaniowych

USTAWA z dnia 18 grudnia 2003 r. o zmianie ustawy o opakowaniach i odpadach opakowaniowych Kancelaria Sejmu s. 1/5 USTAWA z dnia 18 grudnia 2003 r. o zmianie ustawy o opakowaniach i odpadach opakowaniowych Opracowano na podstawie Dz.U. z 2004 r. Nr 11, poz. 97. Art. 1. W ustawie z dnia 11 maja

Bardziej szczegółowo

Karta informacyjna. Data publikacji karty 2016-01-04 10:20:12. Odnośnik do e-formularza. Nie dotyczy.

Karta informacyjna. Data publikacji karty 2016-01-04 10:20:12. Odnośnik do e-formularza. Nie dotyczy. Karta informacyjna Sporządzanie i przekazywanie zbiorczych zestawień danych o odpadach i komunalnych osadach ściekowych zgodnie ze znowelizowaną ustawą z dnia 14 grudnia 2012 roku o odpadach (Dz. U. z

Bardziej szczegółowo

GOSPODARKA ODPADAMI. Dr Ewa Mańkowska Zastępca Prezesa

GOSPODARKA ODPADAMI. Dr Ewa Mańkowska Zastępca Prezesa GOSPODARKA ODPADAMI Dr Ewa Mańkowska Zastępca Prezesa WFOŚiGW we Wrocławiu Zasady gospodarowania odpadami Projektowane zmiany prawne w ustawie o utrzymaniu czystości i porządku w gminach Badanie poziomu

Bardziej szczegółowo

Marcin Mala www.mdconsulting.com.pl

Marcin Mala www.mdconsulting.com.pl Sprawozdawczość z zakresu korzystania ze środowiska wraz z obowiązkiem uiszczania opłat Marcin Mala Podstawa prawna opracowania 1. Ustawa z 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (tekst jednolity

Bardziej szczegółowo

PROGRAM EKOLOGICZNEJ ŚCIEŻKI EDUKACYJNEJ W KLASACH I-III GIMNAZJUM PUBLICZNEGO W GŁUSZYCY

PROGRAM EKOLOGICZNEJ ŚCIEŻKI EDUKACYJNEJ W KLASACH I-III GIMNAZJUM PUBLICZNEGO W GŁUSZYCY Danuta Rozmarynowska Gimnazjum Publiczne w Głuszycy PROGRAM EKOLOGICZNEJ ŚCIEŻKI EDUKACYJNEJ W KLASACH I-III GIMNAZJUM PUBLICZNEGO W GŁUSZYCY I. Wyjątki z rozporządzeń MENiS w sprawie programów nauczania.

Bardziej szczegółowo

Obowiązki przedsiębiorców wprowadzających produkty w opakowaniach wielomateriałowych i środki niebezpieczne w opakowaniach

Obowiązki przedsiębiorców wprowadzających produkty w opakowaniach wielomateriałowych i środki niebezpieczne w opakowaniach Warszawa, dnia 7 stycznia 2014 r. Departament Gospodarki Odpadami Ministerstwo Środowiska Obowiązki przedsiębiorców wprowadzających produkty w opakowaniach wielomateriałowych i środki niebezpieczne w opakowaniach

Bardziej szczegółowo

KARTA INFORMACYJNA. Kierownik Biura Gospodarki Odpadami Tomasz Skałecki pokój 115, tel. 660 491 800 e-mail: t.skalecki@kujawsko-pomorskie.

KARTA INFORMACYJNA. Kierownik Biura Gospodarki Odpadami Tomasz Skałecki pokój 115, tel. 660 491 800 e-mail: t.skalecki@kujawsko-pomorskie. Strona: 1 z 5 Wyszczególnienie Nazwa usługi Podstawa prawna Departament/osoba odpowiedzialna Wymagane dokumenty Urząd Marszałkowski Województwa Kujawsko-Pomorskiego Plac Teatralny 2, 87-100 Toruń tel.

Bardziej szczegółowo

PLAN DZIAŁANIA KT 270. ds. Zarządzania Środowiskowego

PLAN DZIAŁANIA KT 270. ds. Zarządzania Środowiskowego Strona 2 PLAN DZIAŁANIA KT 270 ds. Zarządzania Środowiskowego STRESZCZENIE Komitet Techniczny ds. Zarządzania Środowiskowego został powołany 27.02.1997 r. w ramach Polskiego Komitetu Normalizacyjnego.

Bardziej szczegółowo

Przeprowadzenie dla studentów kierunku ETI kursu z ochrony środowiska naturalnego i rozwiązań proekologicznych w procesie produkcji

Przeprowadzenie dla studentów kierunku ETI kursu z ochrony środowiska naturalnego i rozwiązań proekologicznych w procesie produkcji Przeprowadzenie dla studentów kierunku ETI kursu z ochrony środowiska naturalnego i rozwiązań proekologicznych w procesie produkcji Eugeniusz Gronostaj Tomasz Winnicki Ochrona środowiska naturalnego i

Bardziej szczegółowo

Dofinansowanie zadań ze środków WFOŚiGW w Katowicach. Katowice, 23 listopada 2015 roku

Dofinansowanie zadań ze środków WFOŚiGW w Katowicach. Katowice, 23 listopada 2015 roku Dofinansowanie zadań ze środków WFOŚiGW w Katowicach Katowice, 23 listopada 2015 roku Wojewódzki Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Katowicach działa od 1993 roku jako instrument regionalnej

Bardziej szczegółowo

Materiały konferencyjno-szkoleniowe programu PCB-STOP. Zasady postępowania z PCB w świetle zmian i nowelizacji przepisów prawa polskiego

Materiały konferencyjno-szkoleniowe programu PCB-STOP. Zasady postępowania z PCB w świetle zmian i nowelizacji przepisów prawa polskiego Beata B. Kłopotek Ministerstwo Środowiska, Departament Ochrony Środowiska ul. Wawelska 52/54 00-922 Warszawa 1. Wstęp. Zasady postępowania z PCB w świetle zmian i nowelizacji przepisów prawa polskiego

Bardziej szczegółowo

Kursy: 12 grup z zakresu:

Kursy: 12 grup z zakresu: SCHEMAT REALIZACJI USŁUG W RAMACH PROJEKTU EKO-TRENDY Kursy: 12 grup z zakresu: Szkolenia Instalator kolektorów słonecznych - 2 edycje szkoleń - 1 h/gr. 2. Szkolenia Nowoczesne trendy ekologiczne w budownictwie

Bardziej szczegółowo

Ustawa z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (Dz. U. z 2013 r., Nr 0, poz. 21) Ewidencja i sprawozdawczośd odpadowa

Ustawa z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (Dz. U. z 2013 r., Nr 0, poz. 21) Ewidencja i sprawozdawczośd odpadowa Ustawa z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (Dz. U. z 2013 r., Nr 0, poz. 21) Ewidencja i sprawozdawczośd odpadowa Osoba do kontaktu: Edyta Koziołek Tel. (12) 63 03 495 Zespół Polityki Ekologicznej, pok.

Bardziej szczegółowo

25 lat działalności NFOŚiGW

25 lat działalności NFOŚiGW 25 lat działalności NFOŚiGW Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej 25 lat doświadczenia w finansowaniu projektów z obszaru ochrony środowiska powołany w okresie zmian ustrojowych w 1989

Bardziej szczegółowo

RAMOWA DYREKTYWA WODNA - REALIZACJA INWESTYCJI W GOSPODARCE WODNEJ

RAMOWA DYREKTYWA WODNA - REALIZACJA INWESTYCJI W GOSPODARCE WODNEJ RAMOWA DYREKTYWA WODNA - REALIZACJA INWESTYCJI W GOSPODARCE WODNEJ dr inż. Małgorzata Bogucka-Szymalska Departament Zasobów Wodnych Warszawa, 11-12 czerwca 2015 r. Dyrektywy istotne dla inwestycji wodnych

Bardziej szczegółowo

Fundusze unijne dla odnawialnych źródeł energii w nowej perspektywie finansowej. Warszawa, 3 kwietnia 2013 r.

Fundusze unijne dla odnawialnych źródeł energii w nowej perspektywie finansowej. Warszawa, 3 kwietnia 2013 r. Fundusze unijne dla odnawialnych źródeł energii w nowej perspektywie finansowej Warszawa, 3 kwietnia 2013 r. Dokumenty strategiczne KOMUNIKAT KOMISJI EUROPA 2020 Strategia na rzecz inteligentnego i zrównoważonego

Bardziej szczegółowo

Polska Koalicja Przemysłowa na Rzecz Opakowań Przyjaznych Środowisku EKO-PAK

Polska Koalicja Przemysłowa na Rzecz Opakowań Przyjaznych Środowisku EKO-PAK Polska Koalicja Przemysłowa na Rzecz Opakowań Przyjaznych Środowisku EKO-PAK Projekt Ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi Warszawa, 24 lipca 2008 Agnieszka Krejner-Pawełas Gospodarka

Bardziej szczegółowo

I. Nazwa i adres kontrolowanej gminy - tel/fax REGON, PKD, EKD, NIP.... I. Charakterystyka kontrolowanej jednostki

I. Nazwa i adres kontrolowanej gminy - tel/fax REGON, PKD, EKD, NIP.... I. Charakterystyka kontrolowanej jednostki 1 FORMULARZ KONTROLI GMINY W ZAKRESIE GOSPODARKI ODPADAMI* I. Nazwa i adres kontrolowanej gminy - tel/fax REGON, PKD, EKD, NIP. I. Charakterystyka kontrolowanej jednostki 1. Liczba ludności gminy (wg stanu

Bardziej szczegółowo

Lista przedsięwzięć priorytetowych WFOŚiGW we Wrocławiu planowanych do dofinansowania w 2013 r.

Lista przedsięwzięć priorytetowych WFOŚiGW we Wrocławiu planowanych do dofinansowania w 2013 r. Lista przedsięwzięć priorytetowych Funduszu na rok 2013 została sporządzona w oparciu o hierarchię celów wynikającą z polityki ekologicznej państwa, Programu zrównoważonego rozwoju i ochrony środowiska

Bardziej szczegółowo

Sprawa okazuje się jednak nieco bardziej skomplikowana, jeśli spojrzymy na biomasę i warunki jej przetwarzania z punktu widzenia polskiego prawa.

Sprawa okazuje się jednak nieco bardziej skomplikowana, jeśli spojrzymy na biomasę i warunki jej przetwarzania z punktu widzenia polskiego prawa. Czy biomasa jest odpadem? Łukasz Turowski Co to jest biomasa? W obliczu nałożonych na Polskę prawem Unii Europejskiej zobowiązań polegających na zwiększaniu udziału energii pochodzącej ze źródeł odnawialnych

Bardziej szczegółowo

KRYTERIA CERTYFIKATU ZIELONY SKLEP

KRYTERIA CERTYFIKATU ZIELONY SKLEP KRYTERIA CERTYFIKATU ZIELONY SKLEP SKLEP INTERNETOWY/SPRZEDAŻ ONLINE Kryteria Certyfikatu Zielony Sklep zostały pogrupowane w zbiory, zgodnie z obszarem, którego dotyczą (centrala / punkt sprzedaży / sprzedaż

Bardziej szczegółowo

Projekt Prove It PL! o mierzeniu oddziaływania i kapitału społeczno-ekonomicznego w przedsiębiorczości społecznej

Projekt Prove It PL! o mierzeniu oddziaływania i kapitału społeczno-ekonomicznego w przedsiębiorczości społecznej Projekt Prove It PL! o mierzeniu oddziaływania i kapitału społeczno-ekonomicznego w przedsiębiorczości społecznej Pomiar wpływu społecznego i ekologicznego wspólna odpowiedzialność biznesu i NGO Warszawa,

Bardziej szczegółowo

Zmiany wymagań normy ISO 14001

Zmiany wymagań normy ISO 14001 Zmiany wymagań normy ISO 14001 Międzynarodowa Organizacja Normalizacyjna (ISO) opublikowała 15 listopada br. zweryfikowane i poprawione wersje norm ISO 14001 i ISO 14004. Od tego dnia są one wersjami obowiązującymi.

Bardziej szczegółowo

1. Podstawy prawne. 2. Informacje ogólne

1. Podstawy prawne. 2. Informacje ogólne 1. Podstawy prawne. 1. Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 roku o odpadach (tekst jednolity Dz.U. 2010 r., Nr 185, poz. 1243 ze zmianami) 2. Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 27 września 2001 roku w

Bardziej szczegółowo

USTAWA z dnia 11 maja 2001 r. o opakowaniach i odpadach opakowaniowych. Rozdział 1 Przepisy ogólne

USTAWA z dnia 11 maja 2001 r. o opakowaniach i odpadach opakowaniowych. Rozdział 1 Przepisy ogólne Kancelaria Sejmu s. 1/11 USTAWA z dnia 11 maja 2001 r. o opakowaniach i odpadach opakowaniowych Opracowano na podstawie: Dz.U. z 2001 r. Nr 63, poz. 638, 2003 r. Nr 7, poz. 78. Rozdział 1 Przepisy ogólne

Bardziej szczegółowo

Program Ochrony Środowiska dla miasta Poznania na lata 2013-2016, z perspektywą 2020 roku

Program Ochrony Środowiska dla miasta Poznania na lata 2013-2016, z perspektywą 2020 roku Program Ochrony Środowiska dla miasta Poznania na lata 2013-2016, z perspektywą 2020 roku Podstawy do opracowania Programu Podstawa prawna: ustawa z dnia 27.04.2001 r. - Prawo ochrony środowiska: Prezydent

Bardziej szczegółowo

Ustawodawstwo UE w zakresie opakowań i odpadów opakowaniowych. Ewa Badowska-Domagała radca prawny

Ustawodawstwo UE w zakresie opakowań i odpadów opakowaniowych. Ewa Badowska-Domagała radca prawny Ustawodawstwo UE w zakresie opakowań i odpadów opakowaniowych. Ewa Badowska-Domagała radca prawny PRZEPISY UE Dyrektywa 94/62/EEC dotyczy wszelkich opakowań oraz odpadów opakowaniowych. Gospodarka opakowaniami

Bardziej szczegółowo

Programy dla przedsiębiorców na rzecz innowacji w ochronie środowiska w latach 2014-2020

Programy dla przedsiębiorców na rzecz innowacji w ochronie środowiska w latach 2014-2020 Programy dla przedsiębiorców na rzecz innowacji w ochronie środowiska w latach 2014-2020 Katowice, maj 2014 roku Programy dla przedsiębiorców na rzecz innowacji w ochronie środowiska w latach 2014-2020

Bardziej szczegółowo

STAROSTWO POWIATOWE w... WYDZIAŁ ŚRODOWISKA I ROLNICTWA INFORMACJA O WYTWARZANYCH ODPADACH I SPOSOBACH GOSPODAROWANIA NIMI

STAROSTWO POWIATOWE w... WYDZIAŁ ŚRODOWISKA I ROLNICTWA INFORMACJA O WYTWARZANYCH ODPADACH I SPOSOBACH GOSPODAROWANIA NIMI WZÓR NR 1.... (imię, nazwisko lub nazwa wnioskodawcy) (miejscowość i data). (adres) STAROSTWO POWIATOWE w... WYDZIAŁ ŚRODOWISKA I ROLNICTWA INFORMACJA O WYTWARZANYCH ODPADACH I SPOSOBACH GOSPODAROWANIA

Bardziej szczegółowo

Porozumienia w nowym prawie o opakowaniach Odpady komunalne vs. opakowaniowe: jaka będzie praktyka?

Porozumienia w nowym prawie o opakowaniach Odpady komunalne vs. opakowaniowe: jaka będzie praktyka? Porozumienia w nowym prawie o opakowaniach Odpady komunalne vs. opakowaniowe: jaka będzie praktyka? FORUM RECYKLINGU 8 października 2013 Agnieszka Jaworska dyrektor generalny Stowarzyszenie Eko-Pak ZMIANA

Bardziej szczegółowo

X. SYSTEM MONITORINGU I OCENY WDRAŻANIA PLANU GOSPODARKI ODPADAMI

X. SYSTEM MONITORINGU I OCENY WDRAŻANIA PLANU GOSPODARKI ODPADAMI X. SYSTEM MONITORINGU I OCENY WDRAŻANIA PLANU GOSPODARKI 10.1. Zarządzanie planem gospodarki odpadami Warunkiem realizacji planu gospodarki odpadami jest ustalenie systemu zarządzania tym planem. Zarządzanie

Bardziej szczegółowo

Patronaty honorowe: Prezydent Miasta Kielce Polskie Towarzystwo Informacji Przestrzennej Patronaty medialne: www.regioportal.pl www.gisplay.

Patronaty honorowe: Prezydent Miasta Kielce Polskie Towarzystwo Informacji Przestrzennej Patronaty medialne: www.regioportal.pl www.gisplay. Patronaty honorowe: Prezydent Miasta Kielce Polskie Towarzystwo Informacji Przestrzennej Patronaty medialne: www.regioportal.pl www.gisplay.pl MIEJSKI SYSTEM INFORMACJI PRZESTRZENNEJ UM KIELCE MIEJSKI

Bardziej szczegółowo