Opis rozwoju w Europejskim sektorze elektrycznym

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Opis rozwoju w Europejskim sektorze elektrycznym"

Transkrypt

1 Opis rozwoju w Europejskim sektorze elektrycznym Drivers for change: Odpowiedzialność Społeczna Biznesu (CSR) - raport dla partnerów społecznych sektoru Ten raport został zlecony przez EPSU oraz dotowany finansowo przez Komisję Europejską. Opinie zawarte w raporcie naleŝą do EPSU, Komisja nie bierze odpowiedzialności za uŝycie informacji w nim zawartych.

2 Opis rozwoju w Europejskim sektorze elektrycznym Drivers for change: Odpowiedzialność Społeczna Biznesu (CSR) - raport dla partnerów społecznych sektora Wrzesień 2007 Priestley House Albert Street Birmingham B4 7UD Wielka Brytania T +44 (0) F +44 (0) CSR in the electricity sectorycznym

3 Spis treści STRONA 1.0 Wprowadzenie Bodziec raportu Metoda Przegląd polityki CSR w Europie Zrozumienie CSR Europejskie wytyczne CSR Inne wytyczne CSR oraz zrównowaŝenie (sustainability) Wytyczne CSR dla sektora elektrycznego Analiza istniejącej polityki CSR w sektorze Wnioski wynikające z analizy Filar ekonomiczny Filar środowiskowy Filar socjalny Analiza przypadku: Vattenfall, Szwecja Raport CSR z Vattenfall Podstawowa działalność CSR Proces konsultacji interesariuszy Analiza przypadku: EDF, Francja Wytyczne do porozumienia CSR WdroŜenie porozumienia CSR w grupie Électricité de France Mierzenie efektów porozumienia CSR Korzyści z włączania związkowców i przedstawicieli pracowników Dalsze plany w dziedzinie CSR w EDF Analiza przypadku: enviam, Niemcy Struktura CSR w obrębie enviam i RWE Działalność CSR w EnviaM Rozwój CSR w enviam ZaangaŜowanie udziałowców enviam w CSR Pomiar wpływu działalności CSR przez enviam Analiza przypadku: Enel, Włochy Zarządzanie CSR wewnątrz Enel Proces konsultacji partnerów Wpływ finansowy CSR w Enel...35 CSR in the electricity sectorycznym

4 3.7 Analiza przypadku: CEZ, Republika Czeska Zarządzanie CSR w Grupie CEZ Godne uwagi działania CSR Przyszłość CSR w CEZ Tematy wynikajace z analizy Zastosowania CSR Wpływ CSR Analiza biznesowa CSR Maksymalizacja korzyści z działań odpowiedzialnych społecznie Wnioski Lista diagramów Wykres 3.1 Kryteria analizy dla raportów CSR...10 Wykres 3.2 Obszary działalności promowanie zrównowaŝonego rozwoju przez RWE...12 Wykres 4.1 Odpowiedzialna działalność biznesu i jej korzyści...46 Lista tabel Table 2.1 Źródła informacji na temat CSR...6 Tabela 4.1 Znaczenie wizerunku firmy dla lojalności klienta podsumowanie kluczowych czynników...43 CSR in the electricity sectorycznym

5 1.0 Wprowadzenie W październiku 2006, Research and Consulting dostało zlecenie od partnerów społecznych z sektora (EPSU, EMCEF oraz Eurelectric) aby przeprowadzić studium odpowiedzialności społecznej biznesu (CSR) w sektorze elektrycznym. Studium to jest wspierane przez Komisję Europejska poprzez linię budŝetową Raport ten przedstawi rezultaty badania oraz dostarczy kilku punktów odniesienia dla firm i partnerów społecznych, zarówno jak i pobudzi przyszły rozwój CSR w sektorze elektrycznym. 1.1 Bodziec raportu Bodźcem niniejszego raportu była gotowa juŝ praca partnerów społecznych sektora na temat CSR. W grudniu 2003 partnerzy społeczni uzgodnili rozpoczęcie CSR jako części ich programu pracy. Podczas 2004 roku zostały ustalone główne wytyczne debaty i w grudniu 2004 została przyjęta wspólna deklaracja. Deklaracja ta potwierdziła cele przyszłej pracy, do której niniejsze studium wniesie kluczowy wkład. Studium to ma cztery głowne cele: dostarczyć kontekstową bazę legislacyjną w ustawodawstwie i regulacjach CSR w Europie; dostarczyć przekroju polityki CSR w sektorze elektrycznym; rozpatrzyć wpływ tej polityki; dostarczyć kilku punktów odniesienia dla firm i partnerów społecznych na temat jak i pobudzić rozwój praktyk CSR w sektorze. 1.2 Metoda Aby osiągnąć główne cele badania, praca skoncentrowała się przede wszystkim na badaniu pracy w biurze oraz wywiadach telefonicznych z firmami oraz przedstawicielami pracowniczymi. Początkowy zakres działania to przeszukiwanie około 65 firmowych stron internetowych w celu stwierdzenia ile firm wykonało raporty CSR lub wykonywało działania CSR. W celu dostarczenia do analizy rzędu duŝych firm międzynarodowych, mniejszych firm komunalnych, firm z kaŝdego z państw Unii Europejskiej, jak takŝe róŝnorodności w polach działalności wewnątrz sektora - przekazu, produkcji, sprzedazy itd., wybrano 65 firm. Jak tylko obraz CSR w sektorze został ustalony oraz zebrana moŝliwa ilość raportów, zostały one przeanalizowane w stosunku do zestawu 30 kryteriów pozyskanych z róŝnych źródeł, początkowo w stosunku do kryteriów ustalonych we wspólnym oświadczeniu partnerów społecznych CSR oraz wytycznych Global Reporting Initiative 1. Podczas gdy 1 1

6 analiza miała na względzie środowiskowe i ekonomiczne aspekty CSR, największy nacisk połoŝono na aspektach polityki społecznej, które zawierają udział pracowników, sprawy personelu, zdrowie i bezpieczeństwo zatrudnionych oraz na przykład relacje klient a wspólnota. W następstwie analiz, we współpracy z wybranymi firmami (i ich przedstawicielami) wykonano pięć studiów przypadku. Wybrano firmy, w których proces gromadzenia raportów na temat polityk CSR został bardzo dobrze udokumentowany lub takie, które charakeryzują się pozytywnym, ponadprzeciętnym podejściem do zagadnień CSR. Dzięki temu zgromadzone przykłady stosowania dobrych praktyk mają odniesienie do wielu róŝnych obszarów. U podstaw wyboru danych firm leŝała takŝe moŝliwość zaprezentowania przykładów zróŝnicowanych pod względem rodzaju działalności i jej geograficznego ulokowania. Dla tych przypadków powzięto dalsze kryteria analizy, oddalając się od prób, za pomocą których badaliśmy wpływ CSR wewnątrz organizacji oraz szeroko pojętej wspólnoty, w której operuje. Studium przypadków skupia się więc na organizacyjnym zobowiązaniu finansowym w stosunku do CSR, zwracając szczególną uwagę na przykład na umieszczenie CSR w firmie, oraz na stosowane w realizacji jej polityki środki. Ostatecznie, zaangaŝowanie partnerów w rozwój polityki CSR było takŝe jednym z ośrodkw zainteresowania przy przeprowadzaniu wywiadów do studium. NaleŜy tutaj wspomnieć, Ŝe metody wykonania studiów przypadku były odmienne dla kaŝdej z firm: niektóre zostały zrealizowane tylko na podstawie analiz źródeł wtórnych, inne wykorzystywały wywiady telefoniczne lub ankiety pisemne. Późniejsza dyskusja na temat analizy, analiz przypadków oraz wniosków znajduje się w Sekcji 3 niniejszego raportu. Podsumowując, wnioski fazy badawczej doprowadziły do rozwoju dobrych praktyk w szerzeniu działalności CSR. Sekcja 4 tego raportu zawiera lekcje dobrej praktyki oraz odpowiada na pytanie czy przypadek biznesowy CSR moŝe posłuŝyć Europejskiemu sektorowi elektrycznemu. 2

7 2.0 Przegląd polityki CSR w Europie 2.1 Zrozumienie CSR Odpowiedzialność Społeczna Biznesu jest relatywnie nowym pojęciem na arenie polityki, jednakŝe szbko zyskała sobie uznanie. Sama Komisja Europejska opublikowała trzy Komunikaty na temat CSR od 2001 roku, łącznie z tym najnowszym opublikowanym na początku 2006 roku 1. Definicja CSR rozwinięta w tych trzech Komunikatach: Komunikat CSR 2 z 2001 roku precyzuje pojęcie jako "pojęcie, zgodnie z którym firmy integrują się w społeczne i środowiskowe koncerny w swoich operacjach biznesowych oraz we wzajemnym oddziaływaniu na partnerów w sposób dobrowolny". Niedawno, CSR była postrzegana jako wartościowe narzędzie, aby pozwolić biznesowi "pogodzić ekonomiczne, społeczne oraz środowiskowe ambicje" 3, podczas gdy DG Trade tłumaczy, Ŝe "odpowiedzialność społeczna biznesu jest jedną z odpowiedzi na nierównowagę wynikającą z przyspieszenia procesu globalizacji... W tym globalnym kontekście, dobrowolne społeczne i środowiskowe praktyki biznesowe, pochodzące spoza firm' czy istniejące zobowiązania prawne, mogą odgrywać duŝą rolę w wypełnianiu luk rządowych w nowatorski sposób." 4 Którakolwiek definicja zostanie obrana, którykolwiek aspekt CSR zostanie przybliŝony, jedno jest pewne, Ŝe przedsięwzięcie CSR to proces dobrowolny. Jako taki stanowił trudne zadanie dla Komisji jak takŝe dla kaŝdego innego ciała ustawodawczego, aby rozwinąć strukturę praktyk CSR, w szczególności w takich aspektach CSR jak: zasoby ludzkie, kwestie ochrony środowiska naturalnego, które zostały ustanowione w trudny sposób. Forum Multi-Interesariuszy UE doszło do wniosku w swoim końcowym raporcie, Ŝe środowiskowe i społeczne koncerny kierowane CSR powinny podąŝać poprzez i ponad wymaganiami ustawowymi czy zobowiązaniami kontraktowymi. CSR powinna podąŝać dalej od nich, nie zastępować ich i nie unikać. 5 Przy takim podejściu przyczyni się raczej do osiągnięcia długo-dystansowej równowagi (sustainability) niŝ tylko do spełniania wymagań ustawowych. Biznes moŝe okazać się bardziej nowatorski w swoich działaniach CSR. 1 COM (2006)136 koniec 2 COM (2001)366 koniec 3 COM (2006)136 koniec 4 5 Europejskie Forum CSR Multi - Interesariuszy, 2004, Końcowy Raport oraz Zalecenia 3

8 2.2 Europejskie wytyczne CSR Pierwsza praca Komisji Europejskiej na temat CSR pojawiła się na Radzie w Lizbonie w 2000 roku. Podczas ustalania celów strategicznych dla Europy, Rada Europy zaapelowała do CSR o wsparcie w biznesie, aby te cele osiągnąć. Apel ten został uzupełniony przez Radę Europy w 2001 roku w Göteborgu, kiedy to zadecydowano, Ŝe Strategia ZrównowaŜonego Rozwoju UE powinna zostać skompletowana i rozbudowana na zasadzie zobowiązania z Lizbony, włączając wymiar ochrony środowiska, łącząc trzy filary CSR społeczny, ekonomiczny, ochrony środowiska których ogrom pracy kształtuje się teraz w CSR. Wczesna działalność Komisji Europejskiej w CSR zaangaŝowała konsultacje publiczne przedsięwzięte przez Komisję w Green Paper w lipcu 2001 roku (COM (2001)366 koniec ), zatytułowane 'Promowanie w Zarysie Europejskim Odpowiedzialności Społecznej Biznesu'. Celem tego dokumentu było zapoczątkowanie debaty na temat CSR oraz rozeznanie, w jaki sposób budować partnerstwo dla rozwoju zbliŝenia Europy do CSR. Otrzymano ponad 250 odpowiedzi na ten dokument, połowa z nich pochodziła z europejskich przedsiębiorstw. Powstający z ćwiczenia konsultacyjnego w 2002 roku Komunikat (Wkład Biznesu w ZrównowaŜony Rozwój, COM (2002)347 koniec ) miał na celu rozwinąć debatę na temat koncepcji CSR oraz identyfikację w jaki sposób budować partnerstwo dla rozwoju zbliŝenia Europy do CSR. Proponowana strategia bazuje się na następujących punktach; Zwiększenie wiedzy na temat pozytywnego wpływu CSR w biznesie oraz w społeczeństwach Europy i poza jej granicami, w szczególności w krajach rozwijających się; Rozwój wymiany doświadczeń oraz dobrych praktyk CSR między przedsiębiorstwami; Promowanie rozwoju umiejętności zarządzania CSR; Pielęgnowanie CSR wśród SME; Ułatwianie zbieŝności oraz przejrzystości praktyk i narzędzi CSR; Wprowadzenie Forum Multi-Interesariuszy CSR na poziomie UE; Integracja CSR we wspólnej polityce. Ćwiczenia konsultacyjne w 2001 roku były pierwszym krokiem w kierunku rozwoju Europejskiego Forum Multi-Interesariuszy CSR, Komunikat z 2002 mówił o rozpoczęciu jego działalności. Od Forum zaleŝala analiza istniejących koncepcji i dobrych praktyk na polu CSR, jak takŝe dyskusja na temat kolejnych kroków podejmowanych według zasad polityki UE. Forum opublikowało swój końcowy raport w 2004 roku, kreśląc rezultaty serii dyskusji przy okragłym stole, w których uczestniczyły organizacje pracownicze, grupy 4

9 biznesowe, związki zawodowe oraz organizacje pozarządowe. Forum przewodniczyła Komisja Europejska. Odpowiedzią na końcowy raport Europejskiego Forum Multi-Interesariuszy było wylansowanie przez Komisję najnowszego Komunikatu w marcu 2006 roku. W Komunikacie "WdraŜanie Partnerstwa dla Wzrostu i Pozyskania Miejsc Pracy: Stworzenie z Europy doskonałego przykładu CSR Komisja ogłosiła powrót do Sojuszu Europejskiego w dziedzinie CSR, tym razem dalekiego od ogłaszania ustawodawstwa Europejskiego czy teŝ daleko sięgających inicjatyw politycznych w tym zakresie. Sojusz Europejski powinien być sojuszem otwartym dla Europejskich przedsiębiorstw, aby promować i popierać CSR w przyszłości. Jest on postrzegany jako parasol polityczny dla inicjatyw CSR w duŝych fimach, małych i średnich przedsiębiorstwach oraz u ich interesariuszy. Nie jest on instrumentem prawnym, który miałyby podpisywać firmy, jest raczej maszyną do mobilizacji zasobów i zdolnośći Europejskich Przedsiębiorstw oraz ich interesariuszy w celu osiągnięcia zrównowaŝonego rozwoju, wzrostu ekonomicznego oraz kreacji miejsc pracy. Komunikat z 2006 roku podkreśla potencjał CSR w przyczynianiu się do zrównowaŝonego rozwoju oraz Europejskiego Wzrostu i Strategii Pracy. Komisja sugeruje, iŝ Praktyki CSR, jeŝeli tylko nie zastępują polityki publicznej, mogą jak najbardziej przyczynić się do wzrostu celów polityki publicznej, takich jak: rozwój kompetencji, racjonalna gospodarka surowcami naturalnymi, lepsze dokonania innowacyjne, zmniejszenie ubóstwa oraz większe przestrzeganie praw człowieka. Komunikat ten wyróŝnia 8 obszarów, które Komisja uwydatnia w dalszym promowaniu CSR: Rosnąca-Świadomość oraz lepsza wymiana praktyk Wsparcie inicjatyw Multi-Interesariuszy Współpraca z Państwami Członkowskimi Informacja konsumenta oraz przejrzystość Badania Edukacja Małe i średnie przedsiębiorstwa Międzynarodowy wymiar CSR Partnerzy społeczni uznają, Ŝe przedsiebiorstwa są najwaŝniejszymi aktorami w CSR, ale takŝe warto podkreślić znaczący wpływ partnerów spoza biznesu. W tekście Komisja twierdzi, Ŝe wszystko zmierza ku temu, aby nadać największe znaczenie dialogowi z oraz między wszystkimi partnerami, oraz przyznaje, Ŝe bez aktywnego wsparcia oraz konstruktywnej krytyki partnerów spoza biznesu CSR nie będzie prosperować. 5

10 2.3 Inne wytyczne CSR oraz zrównowaŝenie (sustainability) Istnieje wiele tekstów oraz narzędzi związanych z tym tematem, z wyjątkiem tych rozwiniętych przez Komisję Europejską, które mogą słuŝyć oraz posłuŝyły jako punkt startowy lub wskazówka dla przedsiębiorstw i interesariuszy w postrzeganiu CSR. Tabela 2.1 przedstawia niektóre z waŝniejszych tekstów traktujących na ten temat; wiele z nich zostało zredagowanych z zaangaŝowaniem biznesu i są one bezpośrednio przeznaczone do uŝytku. Inne są szerzej zaadresowane do państw i rządów i zawierają wartości mające na celu zainspirowanie przedsiębiorstw do rozwoju praktyk CSR. Table 2.1 Źródła informacji na temat CSR Źródło Zawartość Międzynarodowa Organizacja Pracy (ILO) ILO Deklaracja Fundamentalnych Zasad i Praw Pracy ILO trójstronna deklaracja zasad dotyczących przedsiębiorstw wielonarodowych i polityki społecznej (MNEs) Organizacja Współpracy Gospodarczej i Rozwoju (OECD) Wytyczne OECD dla przedsiębiorstw wielonoarodowych Organizacja Narodów Zjednoczonych UN Global Compact UN Deklaracja Praw Człowieka Międzynarodowa Konwencja Praw Cywilnych i Politycznych Międzynarodowa Konwencja Praw Ekonomicznych, Socjalnych i Kulturowych Międzynarodowa Karta Praw Człowieka Rada Europy Konwencja Rady Europy o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności Karta Socjalna Rady Europy Europejskie Forum CSR wszystkich interesariuszy Raport: Wyniki Końcowe i Rekomendacje Źródło: Research and Consulting Ltd., 2006 Ponadto, w Europejskiej bazie danych CSR 1 znajdują się zasoby przykładów działań CSR. 1 6

11 2.4 Wytyczne CSR dla sektora elektrycznego Międzynarodowa Organizacja Pracy (ILO) zanotowała w otatnim czasie, Ŝe sektor uŝyteczności doświadczył serri problemów w ostatnich latach jako rezultat globalizacji oraz liberalizacji rynków 1. JednakŜe, zanotowała takŝe "istniejące pozytywne przykłady dobrego zarządzania i społecznej odpowiedzialności biznesu." W samej rzeczy, tak jak w wielu innych działach przemysłu, uznanie CSR w sektorze elektrycznym wzrasta. Europejska Federacja Związków Zawodowych Pracowników Usług Publicznych (EPSU), Eurelectric oraz Europejska Federacja Górników, Chemików i Energetyków (EMCEF) przyjęli wspólną deklarację na temat CSR w 2004 roku, śledząc serię debat o tej tematyce. Ustalając definicję CSR wyłoŝoną w dokumencie Green Paper oraz Komunikacie Komisji z 2001 roku jako punkt startowy, oraz pracując zgodnie z zaleceniami Europejskiego Forum CSR wszystkich interesariuszy, deklaracja określa pracę w przyszłości, którą partnerzy socjalni zamierzają podjąć w tym wymiarze. Od wszczęcia wspólnej deklaracji, pracująca nad zagadnieniem grupa miała za zadanie przedyskutować naglące zagadnienia. Zostało uzgodnione, Ŝe rola partnerów socjalnych oraz interesariuszy jest istotna w rozwoju dobrych praktyk CSR w firmach zgodnie z wiarygodnym wizerunkiem CSR. Odzwierciedleniem rosnącej aktywności The Global Reporting Initiative (multi-interesariusze oraz charytatywne, niezaleŝne instytucje, których misją jest rozwój oraz szerzenie globalnego zastosowania podstawowych wskaźników wyników, które zostały określone w wytycznych GRI) jest jej obecny rozwój jako uzupełnienie dla Sektora UŜyteczności Energetycznej, które jest jednym z dziesięciu uzupełnień zaprojektowanych w celu przyszłego dostosowania do wymagań istniejących wskaźników G3 dla przemysłu ze szczególnym zapotrzebowaniem. W czasie jego powstawania, Dodatek ten był wystawiony na publiczną dyskusję i Techniczny Komitet Doradczy GRI wprowadzał wszystkie potrzebne zmiany. Dodatek powstał, aby zakończyć we Wrześniu 2007 roku zwiastun i zastosować go w przemyśle w końcu 2007 roku. Dodatek Sektorialny jest przeznaczony dla organizacji zaangaŝowanych w produkcję, przekaz, dystrybucję lub handel detaliczny energią elektryczną. Treść Dodatku powstała do uŝytku globalnego energii bez względu na rodzaj jej produkcji, wymiar, własność czy teŝ zasięg działalności w sektorze i bazuje się na standardowych wytycznych G3. Dodatek Sektorialny dostarcza wytycznych na temat kluczowych zagadnień spełnienia załoŝeń zrównowaŝenia (sustainability), co ma olbrzymie znaczenie dla przemysłu. Specyficzne wytyczne dla Sektora są dostarczane w formie komentarzy jako Wytyczne Guidelines, o określonej treści zawierającej odkrycia i wskaźniki wykonywania pracy. 1 7

12 Sprawozdanie, w którym zastosowano specyficzne dla sektora wytyczne pozwala interesariuszom na oszacowanie zrównowaŝenia elektrycznej uŝyteczności przy zastosowaniu czynników ekonomicznych, ochrony środowiska oraz socjalnych, które są porównywalne z innymi, przy zastosowaniu Struktury Raportowania GRI w skali regionalnej, narodowej oraz międzynarodowej. Pomaga to interesariuszom śledzić wykonanie załoŝeń uŝytecznośći przez cały czas, podczas gdy zastosowanie standardowego zestawu wskaźników powoduje przejrzystość w sprawozdaniu oraz oferuje wspólny zestaw standardów i celów do osiągnięcia. 8

13 3.0 Ta sekcja raportu przedstawia obraz obecnej aktywności CSR w Europejskim sektorze elektrycznym. Mając na myśli szczegółową analizę raportów CSR oraz serii przypadków, było moŝliwe określić przegląd działań CSR w sektorze oraz ich oddziaływanie. Analiza tego raportu zostanie przedyskutowana, po czym zostaną przedstawione poszczególne studia przypadków. Sekcja 3.8 sprowadzi wyniki do końcowych konkluzji. 3.1 Analiza istniejącej polityki CSR w sektorze Tak jak przedyskutowano w Sekcji 1.2 niniejszego raportu, przeanalizowano strony internetowe 65 przedsiębiorstw elektrycznych w Europie w celu ustalenia czy wyprodukowano w nich raporty CSR. Zaistniały trudności w wyszukiwaniiu, a głównym problemem okazał sie brak publikacji materiałów w języku angielskim na stronach internetowych firm, w szczególności, jeŝeli chodzi o przedsiębiorstwa z Nowych Państw Członkowskich lub małych komunalnych firm. JeŜeli tylko było to moŝliwe dokonywano wyszukiwania w narodowym języku przedsiębiorstwa, jednakŝe ograniczenie zasobów powodowało w wielu wypadkach niemoŝność pozyskania informacji. Pomimo bariery językowej dowiedziono, Ŝe około jedna trzecia badanych przedsiębiorstw miała kompletne raporty CSR. Dowiedziono takŝe, iŝ kolejna jedna trzecia firm przygotowała niektóre materiały związane z CSR, opublikowane w sekcjach stron internetowych jako rozdziały rocznych raportów. Ostatnia jedna trzecia firm nie opublikowała nawet wzmianek na temat CSR. JednakŜe, większośc firm gromadzi dane na temat ochrony środowiska oraz zagadnień zrównowaŝonego rozwoju, do publikacji których są zachęcane. W terminach tendencji rozwoju raportu na temat CSR dowiedziono, Ŝe raporty są przygotowywane w większości przypadków przez duŝe, międzynarodowe korporacje znajdujące się w północnych krajach Europy. Oczywiście, są teŝ wyjątki w południowej i centralnej Europie. Bardzo waŝne jest pamiętać, iŝ bariera językowa napotkana podczas badania, mogła wpłynąć na końcowe wyniki. Całościowe raporty na temat CSR, wyszukane podczas badania zostały przeanalizaowane dla celów niniejszego studium. Analizy dokonano uŝywając zasad sprawozdania GRI oraz najwaŝniejszych informacji przedstawionych we wspólnej deklaracji partnerów socjalnych, jak takŝe zbioru kryteriów głębokiej analizy w celu ustalenia najwaŝniejszych obszarów koncentracji polityki CSR, wspólnie ze sposobami, jakimi róŝnorodne elementy CSR są kontrolowane oraz rozwijane. W analizie zostało włączonych trzydzieści kryteriów, uporządkowanych w trzy filary ekonomiczny, środowiskowy i socjalny filar CSR. Realizacja wytycznych GRI jest rozplanowana w ten sam sposób, wydaje się oczywiste, Ŝe większość przedsiębiorstw stosuje się do tych trzech filarów w swoich strukturach 9

14 sprawozdawczych. Głównym obszarem zainteresowania niniejszego studium cieszy się kwestia w jaki sposób przedsiębiorstwa przybliŝyły socjalny aspekt CSR, jako rezultat proporcjonalnie więcej uwagi zwraca się na filar socjalny w trakcie wykonywania analizy. Wykres 3.1 przedstawia kryteria analizy oraz tłumaczy w jaki sposób rozdzielono je w trzy podstawowe filary. Wykres 3.1 Kryteria analizy dla raportów CSR Kryteria analizy Historia polityki / struktura sprawozdania Odniesienie do zasad GRI Filar ekonomiczny Filar socjalny Filar środowiskowy Postęp polityki ZaangaŜowanie partnerów PrzybliŜenie dialogu społecznego Zobowiązanie do redukcji emisji emissions reduction Plany na przyszłość Partnerstwo Personel Przestrzeganie przepisów Odpowiedzialność za politykę Zarządzanie Zdrowie i bezpieczeństwo Rozwój technologii Stosunki we Wspólnocie Współpraca edukacyjna RóŜnorodność i moŝliwości 10

15 Tylko rezultaty niniejszej analizy zostaną przedyskutowane w tej sekcji raportu. W przypadku przedsiębiorstw wybranych do analizy przypadków przeprowadzono bardziej szczegółowe badanie, tabele na ten temat moŝna znaleźć w Aneksie Pierwszym. Mniej szczegółową analizę przeprowadzono w tych przedsiębiorstwach, gdzie stwierdzono istnienie całościowych raportów, jednak nie zostały one wybrane do analizy przypadków; tabele na ten temat moŝna znaleźć w Aneksie Drugim. Tabele w aneksach zawierają takŝe pełne kryteria analiz (jak zaprezentowano na rysunku 3.1). 3.2 Wnioski wynikające z analizy Charakter pracy w przemyśle elektrycznym daje do zrozumienia, Ŝe odpowiedzialne praktyki są waŝniejsze w tym sektorze niŝ w innych same skutki wytwarzania energii elektrycznej dla środowiska wymagają pozytywnych działań. W równym stopniu praktyka zdrowia i bezpieczeństwa jest bardzo waŝna dla tej gałęzi przemysłu. Te aspekty CSR są juŝ od dawna regulowane i uchwalane, ale jak widzimy w Sekcji 2 niniejszego raportu, CSR jest w całości całkiem nowym pojęciem. Odbija się to w odbiorze raportów CSR; z 65 przeanalizowanych przedsiebiorstw, Ŝadne nie zredagowało raportu CSR przed 2003 rokiem. Wykres 3.2, zapoŝyczony z raportu CSR zredagowanego przez RWE, pokazuje Ŝe odpowiedzialność społeczna jest nowym aspektem pracy przedsiębiorstwa umiejscawiającym się za takimi praktykami jak ochrona pracy czy wydajność zasobów; tylko ochrona klimatu jest mniej występującą działalnością w firmie. Trzeba przyznać, Ŝe te przedsiębiorstwa dostrzegły podobny wzór w swoich priorytetach pracy. EDF, które moŝe pochwalić się sprawozdaniami na temat zrównowaŝenia (sustainability) ochrony środowiska, podjęło tylko jedną akcję aby scementować politykę CSR podczas minionych dwóch lat. Podczas redagowania wniosków analizy, raport ten przybliŝy kaŝdy filar aspekt ekonomiczny, socjalny oraz ochrony środowiska osobno. JednakŜe, bardzo waŝne jest rozpocząć redagowanie przestrzegając bazowych wytycznych, jakimi kierowały się przedsiębiorstwa w tworzeniu swoich raportów oraz historii praktyk CSR. Jak wspomniano wcześniej, Ŝadna z przeanalizowanych firm nie zredagowało raportu CSR przed 2003 rokiem. Nawet w tak krótkim okresie czasu, podejście do sprawozdania CSR wśród przedsiębiorstw róŝni się. Niektóre redagowały raporty rocznie od 2003 roku, zachowując taką sama strukturę oraz stosunek, co roku. Przedsiębiorstwa te ogólnie rzecz biorąc widzą w CSR długo-terminową strategię jedno z nich zanotowało, Ŝe wskaźniki uŝyte w jego raporcie nie zmieniły się w stosunku do poprzednich lat, tak jakby były częścią pięcioletniego planu zrównowaŝenia (sustainability). W przypadkach takich jak ten CSR powstaje z istniejącej pracy na temat zagadnień zrównowaŝenia (sustainability) i 11

16 postrzegano ją jako naturalny postęp. Fakt ten jest zauwaŝalny najczęściej w duŝych, rozwiniętych, międzynarodowych korporacjach. W innych przedsiębiorstwach, stosunek do tego zagadnienia nie okazał się aŝ tak systematyczny w niektórych przypadkach stwierdzono redakcję tylko jednego raportu o niejasnej strategii dla przyszłego rozwoju. Wykres 3.2 Obszary działalności promowanie zrównowaŝonego rozwoju przez RWE Nowe Ochrona klimatu Ekstremalne wymagania Dialog z interesariuszami Zarządzanie zrównowaŝeniem (sustainability) Odpowiedzialność społeczna Przyjęte ustalenia Ochrona natury oraz krajobrazów Efektywność środków Przyjęte Wprowadzone w Grupie Nowe pojęcia Źródło: RWE Corporate Responsibility Report 2005 Powszechna dla przedsiębiorstw jest dyskusja na temat zaplecza polityki CSR w ich raportach oraz wyjaśnienie w jaki sposób zarządzać CSR w firmie, przy uŝyciu terminów sprawozdawczych oraz odpowiedzialności. JednakŜe, mniej popularne dla przedsiębiorstw jest omawianie przyszłej polityki CSR, chociaŝ na przykład niektóre z firm wyłoŝyły parametry swoich harmonogramów sprawozdawczych. 12

17 CSR działa często równolegle do kodów zachowań w przedsiębiorstwach, i tak jak to jest ze zrównowaŝeniem (sustainability), te dwa zagadnienia często idą w parze Filar ekonomiczny W analizie raportu, filar ekonomiczny zmierzono według trzech wskaźników; zaangaŝowanie partnerów (w CSR lub w bardzij ogólnym dialogu), stosunek do partnerstwa z kontrahentami i dostawcami, oraz rodzaj zarządzania strukturą firmy na miejscu. ZauwaŜono kilka wspólnych tendencji w przedsiębiorstwach oraz w ich stosunku do partnerstwa z kontrahentami i dostawcami. Wiele z nich ma własne procedury przetargowe dla dostawców, prawie zawsze było tak, Ŝe przedsiębiorstwa elektryczne oceniały swoich dostawców w terminach ich stosunku do polityki CSR. W niektórych przypadkach zostało to wdroŝone jako sondaŝ dostawców lub centralna baza dostawców, stosując takie kryteria jak przestrzeganie prawa, zdrowie i bezpieczeństwo, zachowania etyczne w stosunku do własnych klientów oraz szacunek dla środowiska naturalnego. Popularne wśród firm było okazywanie szacunku dla środowiska naturalnego oraz etycznego zachowania względem dostawców. Ponadto, przedsiebiorstwa wykazywały większą ostroŝność w kontroli dostawców znajdujących sie poza UE lub OECD. Wykonano róŝne próby, aby ustalić zaangaŝowanie interesariuszy w przedsiębiorstwach. Najbardziej wyszczególniono fakt, Ŝe dialog z interesariuszami był waŝny dla funkcjonowania przedsiębiorstw oraz Ŝe otwarta komunikacja z interesariuszami tak jak i między klientami i interesariuszami była rzeczą samą przez się zrozumiałą. JednakŜe, nie wszystkie przedsiębiorstwa zdały sprawozdanie z zaangaŝowania interesariuszy w proces CSR. Z drugiej strony niektóre firmy okazały się w tej dziedzinie niezwykle sumienne; jedna z nich zaaranŝowała długo-terminowy projekt badawczy ze swoimi interesariuszami (włączając klientów), aby otrzymać ich opinie na temat raportu CSR z 2004 roku w przygotowaniu raportu na rok 2005, podczas gdy inne organizowały warsztaty opiniotwórcze dla interesariuszy. Inna firma podjęła próbę oceny interesariuszy, aby móc oszacować którzy z nich są dla firmy najwaŝniejsi i jakie mają względem niej oczekiwania. Ostatecznie, większość przedsiębiorstw zdała sprawozdanie ze swojej struktury zarządzania oraz dostarczyła przejrzystych informacji na temat organizacji systemów zarządzania i struktury wykonawczego zarządzania Filar środowiskowy Filar środowiskowy raportów został przeanalizowany według trzech głównych kryteriów; przestrzeganie prawa, zobowiązanie do redukcji emisji oraz rozwój nowych technologii. Stwierdzono, Ŝe wszystkie przedsiębiorstwa okazały się niezwykle sumienne w wykonaniu raportu związanego z zagadnieniami ochrony środowiska oraz Ŝe wszystkie przedstawiły zrozumiałe informacje na temat redukcji emisji i rozwoju nowych technologii. Często zawarte informacje to: poziom emisji i procent redukcji w danym okresie czasu oraz 13

18 szczegóły stosunku firmy do energii odnawialnej. Wspólną cechą przedsiebiorstw jest dostarczanie informacji dotyczących inwestycji finansowych w energie odnawialne. Pod względem przestrzegania prawa, wiele firm przedyskutowało swoje środowiskowe systemy zarządzania, w szczególności w przypadkach, gdy otrzymały one certyfikat ISO Filar socjalny W czasie analizy stwierdzono, Ŝe filar socjalny CSR jest często najbradziej 'zaniedbany' z wszystkich trzech. W przypadku wielu firm moŝe być to rezultatem długiej historii sprawozdań ekonomicznych oraz na temat działalności środowiskowej czy teŝ z zagadnień z nią związanych; jak zdąŝyliśmy zauwaŝyć, CSR jest dość nowym pojęciem oraz jako takie określa jako nowy społeczny wpływ biznesu. Jak wskazuje wcześniejszy Wykres 3.1, jest sześć głównych tematów do analizy w filarze socjalnym, które dzielą sie dalej według 19 kryteriów. Dialog socjalny: Ogólnie rzecz biorąc, przedsiębiorstwa okazały się drobiazgowe i sumienne w tworzeniu związków pracowniczych przez własny personel oraz w omawianiu wolności zgromadzeń, którą jak by się mogło wydawać większość firm stosuje. W jednej z części opublikowaneg dokumentu odbyła się uŝyteczna dyskusja na temat aktywności pracownika wewnątrz przesiębiorstw. Fakt ten róŝnił się w kaŝdej z firm, jednak odnotowano, Ŝe zawsze towarzyszyły mu aktywne wsparcie w dialogu pomiędzy pracownikami i ich kierownikami, grupowe spotkania dla pracowników aby umoŝliwić personelowi wypowiadanie własnych opinii i przekonań oraz ankiety opiniotwórcze dla pracowników. W wielu przypadkach, dało się zauwaŝyć, Ŝe uczestnictwo pracownika jest kluczowym punktem w kodach zachowania się przedsiębiorstwa. Przedsiębiorstwa były jednak mniej efektywne w sprawozdaniach oraz w jakimkolwiek wspólnych pertraktacjach niŝ być powinny. Personel: Ponownie, przedsiębiorstwa były skuteczne przy sprawozdaniach ze struktury personelu w związku z liczbą zatrudnionych pracowników. W wielu przypadkach, informacje te zostawały dalej rozdzielane w bloki typu praca (na przykład, zarządzający lub operacyjny), ogólne umiejscowienie pracowników, oraz w niektórych przypadkachpodział rozdzielane względem płci. Mniej firm zdało sprawozdanie z płynności kadr, chociaŝ zastosowano większość poruszanych zagadnień związanych z pracownikami takich jak zamroŝenie naboru czy redukcje. Wszystkie przedsiębiorstwa okazały się bardzo skuteczne w sprawozdaniu z dostępu swoich pracowników do szkoleń. MoŜliwe rodzaje szkoleń były czesto omawiane. Przykład dobrej praktyki moŝna zauwaŝyć w jednej z firm, która to zorganizaowała naukę na odległość oraz kursy on-line dla swoich pracowników. Często dało się zauwaŝyć, Ŝe szkolenie postrzegane jest jako istotny aspekt postępu pracownika w firmie, wydawało się to być waŝniejsze niŝ problemy w miejscu pracy starzejącego się potencjału ludzkiego. Wiele firm zanotowało, Ŝe ich pracownicy mają regularny oraz systematyczny dostęp do spotkań z kierownictwem, w szczególności 14

19 aby przedstawiać zapotrzebowanie na szkolenie i rozwój. JednakŜe mniej częste dla przedsiębiorstw było dostraczanie informacji czy wskazówek na temat dostępu do szkolenia. Dla tych, które to robiły, uŝyte wskazówki zawierały koszty szkolenia jako procent wypłaty, procent pracowników, którzy mieli dostęp do szkolenia lub przeciętną ilość godzin przewidzianych dla kaŝdego pracownika. Kryteria analizy dla całego personelu czy satysfakcja z pracy były najmniej dokładnie odnotowane, co powinno zasugerować, Ŝe uŝycie ankiet mówiących o satysfakcji pracownika z pracy jest dosyć niskie. Zdrowie i bezpieczeństwo: Wszystkie przedsiębiorstwa zdawały wyczerpujące sprawozdanie ze zdrowia i bezpieczeństwa. Mocno zaakcentowane we wszystkich przypadkach zostało to, Ŝe zdrowie i bezpieczeństwo są bardzo istotne w sektorze, w niektórych raportach zanotowano, iŝ w najlepszym interesie firmy jest prowadzić zdecydowaną politykę zdrowia i bezpieczeństwa. JednakŜe zaawansowanie sprawozdań ze zdrowia i bezpieczeństwa róŝniło się znacznie. Nie wszystkie przedsiębiorstwa na przykład magazynowały informacje o numerze wypadków czy o poziomie nieobecności z powodu chorób, kilka dostarczyło specyficznych informacji związaych ze zdrowiem i bezpieczeństwem konsumenta, chociaŝ często dało się zanotować, Ŝe zdrowie i bezpieczeństwo wspólnot Ŝyjących w sąsiedztwie zabudowań przedsiębiorstwa było nadrzędne. W niektórych przypadkach, moŝna było odnieść wraŝenie, Ŝe znaczenie zdrowia i bezpieczeństwa konsumentów jest zasadnicze. Inne firmy dostarczyły informacji konsumentom na temat zasad ogólnego bezpieczeństwa w pobliŝu ekwipunku elektrycznego lub fabryki, czy słuŝyły radą w jaki sposób naleŝy się zachowywać podczas burz z piorunami. Niektóre przedsiębiorstwa zdały sprawozdanie z posiadania komitetu zdrowia i bezpieczeństwa na miejscu, i nawet kilka z nich finansowało ochronę zdrowia. Zazwyczaj notowano, iŝ pracownicy otrzymują szkolenie w dziedzinie zdrowia i bezpieczeństwa w formie kursu oraz Ŝe promowanie zdrowia i bezpieczeństwa wśród pracowników jest uwaŝane za działanie rutynowe. Relacje we wspólnocie: Najczęstsze dla przedsiębiorstw było sprawozdanie na temat relacji we wspólnocie w kontekście rozwoju nowych miejsc dla zabudowań firm. Stwierdzono, Ŝe w przypadkach gdzie wybrano nowe umiejscowienie dla działalności przedsiębiorstwa, dialog z lokalnymi mieszkańcami był elementem zasadniczym aby ułatwić w nowym miejscu rozwój firmy. W takich przypadkach, przedsiębiorstwa zdawały relacje z przeprowadzania spotkań mieszkańców, pozytywnie reagowały oraz takŝe sprawowały rolę rzecznika praw konsumenta, aby zmniejszyć niepokoje lokalnych mieszkańców. Organizowano takŝę róŝne inne imprezy dla interesariuszy, takie jak pokazy drogowe czy teŝ imprezy informacyjne, spotkania z organizacjami pozarządowymi i dyskusje na róŝne tematy. W jednej z firm odnotowano istnienie publicznego centrum w wielu miejscach, w których prowadziła działalność; w centrach tych odwiedzający mogli zasięgnąć szczegółowych informacji na temat przedsiębiorstwa oraz procesu produkcji 15

20 energii. Niektóre przedsiębiorstwa przeprowadzały ankiety konsumenckie, które ukierunkowały nas w informacji na temat klienta, aczkolwiek przeprowadzano je w dość ograniczony sposób. Wszystkie przeanalizowane raporty dostarczyły obfitości informacji na temat pracy wykonanej na koŝyść wspólnoty. Podobne projekty często zawierają sponsorowanie finansujące sztukę, kulturę, sport oraz inne projekty, często skierowane do upośledzonych grup społecznych. Ilość szczegółów dostarczonych w projektach dla wspólnoty róŝniła się; mniejsze firmy działające na terenie jednego państwa dostarczały bardziej szczegółowych informacji na temat swoich projektów (organy finansujące, liczba beneficjentów itd.), większe międzynarodowe firmy dostarczały bardziej ogólnych informacji na te tematy. Przyczyną takiego zachowania moŝe być fakt, Ŝe projekty dla wspólnot koordynuje się raczej na poziomie lokalnym a nie na centralnym poziomie grupy. Współpraca edukacyjna: Wszystkie przeanalizowane przedsiębiorstwa mówiły o swoim zaangaŝowaniu w projekty edukacyjne. Zazwyczaj, przybierały one formę wspólnoty lub szkoły, bazując się na wsparciu edukacyjnym dla młodych ludzi, często z upośledzonych grup społecznych. Często występujące było wsparcie dla edukacji, które przybierało formę zapewniania miejsc dla praktykantów. Warto zwrócic uwage na jedną z firm, która odnotowała, Ŝe przyjęto więcej praktykantów niŝ było to wymagane dla zaspokojenia potrzeb naboru, tak aby móc dać młodym ludziom jak najwięcej moŝliwości. Nie było pewności ilu studentów skorzystało ze wspólnoty oraz szkół, o których była mowa wcześniej, chociaŝ miejsca dla praktykantów, w których zgromadzono konkretne informacje moŝna było łatwo sprawdzić. Niewiele firm zapewniało pracę na lato, i jeŝeli juŝ koncentrowano się na ochronie młodych ludzi oraz przestrzeganiu regulacji prawnych w pracy dla nieletnich. RóŜnorodność i moŝliwości: We wszystkich raportach bez wyjątku stwierdzono poruszanie tematu równości szans, chociaŝ znowu zauwaŝono róŝnice w podawaniu szczegółów. Kryteria analizy wyszczególniały zapewnienie zgodności z polityką równouprawnienia, zagadnienia konkretnej polityki na ten temat były rzadko poruszane. NaleŜy podkreślić, Ŝe wszystkie przedsiębiorstwa dąŝyły do wyrównania szans. W wielu przypadkach było to związane z kodami zachowania się w przedsiębiorstwie. 3.3 Analiza przypadku: Vattenfall, Szwecja Vattenfall jest czwartym pod względem wielkości generatorem elektrycznym w Europie oraz największym europejskim producentem ciepła. W 2006 roku łączna wartość sprzedaŝy Grupy wyniosła 16.1 bilionów Euro na głównych rynkach krajów nordyckich, Polski i Niemiec. Grupa zatrudnia nieco więcej niŝ 32,000 pracowników, a spółka macierzysta Vattenfall AB naleŝy w całości do Szwecji. 16

Strategia zarządzania kapitałem ludzkim Biznes społecznie odpowiedzialny (CSR)

Strategia zarządzania kapitałem ludzkim Biznes społecznie odpowiedzialny (CSR) Strategia zarządzania kapitałem ludzkim Biznes społecznie odpowiedzialny (CSR) To koncepcja, według, której firmy dobrowolnie prowadzą działalność uwzględniającą interesy społeczne i ochronę środowiska,

Bardziej szczegółowo

MANAGER CSR MODUŁY WARSZTATOWE

MANAGER CSR MODUŁY WARSZTATOWE MANAGER CSR MODUŁY WARSZTATOWE WARSZTAT C- A IDEA SPOŁECZNEJ ODPOWIEDZIALNOŚCI BIZNESU. PODSTAWY CSR. Skąd się wziął CSR? Historia społecznej odpowiedzialności biznesu. Koncepcja zrównoważonego rozwoju.

Bardziej szczegółowo

Społeczna odpowiedzialność biznesu podejście strategiczne i operacyjne. Maciej Bieńkiewicz

Społeczna odpowiedzialność biznesu podejście strategiczne i operacyjne. Maciej Bieńkiewicz 2012 Społeczna odpowiedzialność biznesu podejście strategiczne i operacyjne Maciej Bieńkiewicz Społeczna Odpowiedzialność Biznesu - istota koncepcji - Nowa definicja CSR: CSR - Odpowiedzialność przedsiębiorstw

Bardziej szczegółowo

PRSupport oferuje szeroki zakres szkoleń dopasowanych do indywidualnych wymagań klientów

PRSupport oferuje szeroki zakres szkoleń dopasowanych do indywidualnych wymagań klientów Oferta szkoleniowa CORPORATE SOCIAL RESPONSIBILIT Y S z k o l e n i a i t r e n i n g i d l a p r a c o w n i k ó w i z a r z ą d ó w PRSupport oferuje szeroki zakres szkoleń dopasowanych do indywidualnych

Bardziej szczegółowo

uwzględniając ostateczne roczne sprawozdania finansowe Europejskiej Fundacji Kształcenia za rok budŝetowy 2008,

uwzględniając ostateczne roczne sprawozdania finansowe Europejskiej Fundacji Kształcenia za rok budŝetowy 2008, P7_TA-PROV(2010)0112 Absolutorium 2008: Europejska Fundacja Kształcenia 1. Decyzja Parlamentu Europejskiego z dnia 5 maja 2010 r. w sprawie absolutorium z wykonania budŝetu Europejskiej Fundacji Kształcenia

Bardziej szczegółowo

Środowisko dla Rozwoju

Środowisko dla Rozwoju ENEA Krajowa sieć partnerstwa Środowisko dla Rozwoju na rzecz promowania zasad zrównowaŝonego rozwoju i jej rola we wdraŝaniu POIiŚ 27 maja 2010 r. Zamość Spis treści 1. Europejska Sieć Organów Środowiskowych

Bardziej szczegółowo

Pokłady możliwości. Strategia Społecznej Odpowiedzialności Biznesu (CSR) KGHM na lata 2015 2020

Pokłady możliwości. Strategia Społecznej Odpowiedzialności Biznesu (CSR) KGHM na lata 2015 2020 Pokłady możliwości Strategia Społecznej Odpowiedzialności Biznesu (CSR) KGHM na lata 2015 2020 O Strategii Społecznej Odpowiedzialności Biznesu KGHM Niniejszy dokument stanowi Strategię KGHM w obszarze

Bardziej szczegółowo

IZBA RZEMIEŚLNICZA ORAZ MAŁEJ I ŚREDNIEJ PRZEDSIĘBIORCZOŚCI W KATOWICACH. Społeczna Odpowiedzialność Biznesu

IZBA RZEMIEŚLNICZA ORAZ MAŁEJ I ŚREDNIEJ PRZEDSIĘBIORCZOŚCI W KATOWICACH. Społeczna Odpowiedzialność Biznesu IZBA RZEMIEŚLNICZA ORAZ MAŁEJ I ŚREDNIEJ PRZEDSIĘBIORCZOŚCI W KATOWICACH Społeczna Odpowiedzialność Biznesu Społeczna Odpowiedzialność Biznesu SPOŁECZNA ODPOWIEDZIALNOŚĆ BIZNESU TO koncepcja, wedle której

Bardziej szczegółowo

Społecznej odpowiedzialności biznesu można się nauczyć

Społecznej odpowiedzialności biznesu można się nauczyć Społecznej odpowiedzialności biznesu można się nauczyć Maciej Cieślik Korzyści płynące z wprowadzania strategii społecznej odpowiedzialności biznesu w przedsiębiorstwach mają wymiar nie tylko wizerunkowy.

Bardziej szczegółowo

Załącznik 2.1 Miejski Specjalista ds. Energii (SE) Miejska Jednostka ds. Zarządzania Energią (JZE)

Załącznik 2.1 Miejski Specjalista ds. Energii (SE) Miejska Jednostka ds. Zarządzania Energią (JZE) Wspólna Metodologia 1 Załącznik 2.1 Miejski Specjalista ds. Energii (SE) Miejska Jednostka ds. Zarządzania Energią (JZE) Przykładowy opis pracy Wprowadzenie Specjalista ds. energii jest kluczową postacią,

Bardziej szczegółowo

Ramowe Porozumienie. (zaakceptowane przez Komitet 17 czerwca 2008)

Ramowe Porozumienie. (zaakceptowane przez Komitet 17 czerwca 2008) Ramowe Porozumienie Społeczne i środowiskowe standardy raportowania w Europejskim Przemyśle Skórzanym/Garbarstwie Sektorowy Komitet Dialogu Społecznego Przemysłu Skórzanego i Garbarstwa (zaakceptowane

Bardziej szczegółowo

Działania Rządu na rzecz CSR w Polsce. Zespół do spraw Społecznej Odpowiedzialności Przedsiębiorstw

Działania Rządu na rzecz CSR w Polsce. Zespół do spraw Społecznej Odpowiedzialności Przedsiębiorstw Działania Rządu na rzecz CSR w Polsce 2 Trendy yglobalne Globalizacja Zmiany demograficzne Zmiany klimatu WYZWANIE: Konieczność budowania trwałych podstaw wzrostu umożliwiających realizację aspiracji rozwojowych

Bardziej szczegółowo

Juan Pablo Concari Anzuola

Juan Pablo Concari Anzuola PREZENTACJA METODOLOGII WDRAŻANIA CERTYFIKATÓW I ROZWIĄZAŃ STOSOWANYCH W RAMACH CSR I EFR W HISZPAŃSKICH FIRMACH I INSTYTUCJACH Juan Pablo Concari Anzuola Spis ogólny A. PODSTAWOWE ZASADY SPOŁECZNEJ ODPOWIEDZIALNOŚCI

Bardziej szczegółowo

Projekt Prove It PL! o mierzeniu oddziaływania i kapitału społeczno-ekonomicznego w przedsiębiorczości społecznej

Projekt Prove It PL! o mierzeniu oddziaływania i kapitału społeczno-ekonomicznego w przedsiębiorczości społecznej Projekt Prove It PL! o mierzeniu oddziaływania i kapitału społeczno-ekonomicznego w przedsiębiorczości społecznej Pomiar wpływu społecznego i ekologicznego wspólna odpowiedzialność biznesu i NGO Warszawa,

Bardziej szczegółowo

3. Umowa ws. Grantu Blokowego. 4. Kwalifikowalność kosztów i poziom dofinansowania. 5. Zadania i obowiązki

3. Umowa ws. Grantu Blokowego. 4. Kwalifikowalność kosztów i poziom dofinansowania. 5. Zadania i obowiązki Aneks nr 3: Zasady i Procedury dla Grantów Blokowych, Funduszu na Przygotowanie Projektów, Funduszu Pomocy Technicznej oraz Funduszu Stypendialnego w ramach Szwajcarsko - Polskiego Programu Współpracy

Bardziej szczegółowo

dialog przemiana synergia

dialog przemiana synergia dialog przemiana synergia SYNERGENTIA. Wspieramy Klientów w stabilnym rozwoju, równoważącym potencjał ekonomiczny, społeczny i środowiskowy przez łączenie wiedzy, doświadczenia i rozwiązań z różnych sektorów.

Bardziej szczegółowo

PO IG 1.4-4.1 Wsparcie na prace badawcze i rozwojowe oraz wdroŝenie wyników prac B+R

PO IG 1.4-4.1 Wsparcie na prace badawcze i rozwojowe oraz wdroŝenie wyników prac B+R PO IG 1.4-4.1 Wsparcie na prace badawcze i rozwojowe oraz wdroŝenie wyników prac B+R 1. Instytucja WdraŜająca Działania 1.4 Wsparcie projektów celowych oraz Działanie 4.1 Wsparcie wdroŝeń wyników prac

Bardziej szczegółowo

Nadzwyczajne spotkanie sekretarzy generalnych Bruksela, 7 grudnia 2009 STRESZCZENIE I KONKLUZJE NA TEMAT IPEX

Nadzwyczajne spotkanie sekretarzy generalnych Bruksela, 7 grudnia 2009 STRESZCZENIE I KONKLUZJE NA TEMAT IPEX Nadzwyczajne spotkanie sekretarzy generalnych Bruksela, 7 grudnia 2009 Prezydencja szwedzka UE 1 lipca 31 grudnia 2009 STRESZCZENIE I KONKLUZJE NA TEMAT IPEX 9 grudnia 2009 Streszczenie Sekretarze generalni

Bardziej szczegółowo

Grupa Kapitałowa LOTOS

Grupa Kapitałowa LOTOS Grupa Kapitałowa LOTOS Zintegrowany koncern naftowy zajmujący się wydobyciem i przerobem ropy naftowej oraz sprzedażą hurtową i detaliczną wysokiej jakości produktów naftowych. Działalność wydobywczą prowadzi

Bardziej szczegółowo

Kontekst sytuacyjny: Pytanie pozostaje tylko w jakich obszarach ich rozwijać?

Kontekst sytuacyjny: Pytanie pozostaje tylko w jakich obszarach ich rozwijać? WPŁYW POZIOMU ŚWIADOMOŚCI BIZNESOWEJ NA ROZWÓJ ORGANIZACJI SPRZEDAŻY NA RYNKU PRODUKTÓW FMCG Szanowni Państwo, Przedstawiamy Państwu poniższą ofertę dotyczącą wsparcia pracowników działu sprzedaży w Państwa

Bardziej szczegółowo

Opracowanie produktów spoŝywczych. Podejście marketingowe - Earle Mary, Earle Richard, Anderson Allan. Spis treści. Przedmowa

Opracowanie produktów spoŝywczych. Podejście marketingowe - Earle Mary, Earle Richard, Anderson Allan. Spis treści. Przedmowa Opracowanie produktów spoŝywczych. Podejście marketingowe - Earle Mary, Earle Richard, Anderson Allan Spis treści Przedmowa Część I. Wprowadzenie 1. Kluczowe czynniki sukcesu lub niepowodzenia nowych produktów

Bardziej szczegółowo

OCENA ANKIETY WERYFIKACYJNEJ W ZAKRESIE UZYSKANIA CERTYFIKATU ORGANIZACJA SPOŁECZNIE ZAANGAŻOWANA

OCENA ANKIETY WERYFIKACYJNEJ W ZAKRESIE UZYSKANIA CERTYFIKATU ORGANIZACJA SPOŁECZNIE ZAANGAŻOWANA Lp. I Informacje o Organizacji OCENA ANKIETY WERYFIKACYJNEJ W ZAKRESIE UZYSKANIA CERTYFIKATU ORGANIZACJA SPOŁECZNIE ZAANGAŻOWANA Pensjonat Reymontówka*** Ul. Nędzy Kubińca 170 34-511 Kościelisko II Informacje

Bardziej szczegółowo

Społeczna odpowiedzialność w miejscu pracy

Społeczna odpowiedzialność w miejscu pracy Społeczna odpowiedzialność w miejscu pracy 2 czerwca 2014 Agencja Rozwoju Pomorza S.A. ul. Arkońska 6 (budynek A3), 80-387 Gdańsk tel.: 58 32 33 100 faks: 58 30 11 341 Monika Michałowska Doradca CSR Agencja

Bardziej szczegółowo

Społeczna odpowiedzialnośd biznesu w projektach ekoinnowacyjnych. Maciej Bieokiewicz

Społeczna odpowiedzialnośd biznesu w projektach ekoinnowacyjnych. Maciej Bieokiewicz 2011 Społeczna odpowiedzialnośd biznesu w projektach ekoinnowacyjnych Maciej Bieokiewicz Koncepcja Społecznej Odpowiedzialności Biznesu Społeczna Odpowiedzialnośd Biznesu (z ang. Corporate Social Responsibility,

Bardziej szczegółowo

INTERREG IVC CELE I PRIORYTETY

INTERREG IVC CELE I PRIORYTETY INTERREG IVC CELE I PRIORYTETY Urząd Marszałkowski Województwa Małopolskiego Departament Polityki Regionalnej W prezentacji przedstawione zostaną: Cele programu Interreg IVC Priorytety programu Typy działań

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie talentami w polskich przedsiębiorstwach - wyniki badań

Zarządzanie talentami w polskich przedsiębiorstwach - wyniki badań Zarządzanie talentami w polskich przedsiębiorstwach - wyniki badań Informacja o badaniu Pomimo trudnej sytuacji na rynku pracy, zarówno polskie jak i międzynarodowe przedsiębiorstwa coraz częściej dostrzegają

Bardziej szczegółowo

Małopolski Regionalny Program Operacyjny na lata 2007 2013

Małopolski Regionalny Program Operacyjny na lata 2007 2013 Małopolski Regionalny Program Operacyjny na lata 2007 2013 Regionalny program operacyjny jest narzędziem słuŝącym realizacji strategii rozwoju regionu przy wykorzystaniu środków Unii Europejskiej w latach

Bardziej szczegółowo

Program spotkania informacyjnego w ramach projektu Zwiększenie konkurencyjności regionów poprzez społeczną odpowiedzialność biznesu (CSR) Dzień I

Program spotkania informacyjnego w ramach projektu Zwiększenie konkurencyjności regionów poprzez społeczną odpowiedzialność biznesu (CSR) Dzień I Program spotkania informacyjnego w ramach projektu Zwiększenie konkurencyjności regionów poprzez społeczną odpowiedzialność biznesu (CSR) Dzień I Termin realizacji spotkania: 25.05.2012 Miejsce realizacji

Bardziej szczegółowo

Program Współpracy Międzyregionalnej (INTERREG IV C) wspierający inicjatywę Komisji Europejskiej Regiony na rzecz zmian gospodarczych

Program Współpracy Międzyregionalnej (INTERREG IV C) wspierający inicjatywę Komisji Europejskiej Regiony na rzecz zmian gospodarczych Program Współpracy Międzyregionalnej (INTERREG IV C) wspierający inicjatywę Komisji Europejskiej Regiony na rzecz zmian gospodarczych Komisja Europejska zatwierdziła Program Operacyjny Współpracy Międzyregionalnej

Bardziej szczegółowo

Wytyczne dla Państwa- Beneficjenta ws. Raportowania i Monitorowania

Wytyczne dla Państwa- Beneficjenta ws. Raportowania i Monitorowania Wytyczne dla Państwa- Beneficjenta ws. Raportowania i Monitorowania Mechanizm Finansowy Europejskiego Obszaru Gospodarczego oraz Norweskiego Mechanizmu Finansowego 2004-2009 1. WSTĘP... 3 2. RAPORTOWANIE

Bardziej szczegółowo

Powiązania norm ISO z Krajowymi Ramami Interoperacyjności i kontrolą zarządczą

Powiązania norm ISO z Krajowymi Ramami Interoperacyjności i kontrolą zarządczą Powiązania norm ISO z Krajowymi Ramami Interoperacyjności i kontrolą zarządczą Punkt widzenia audytora i kierownika jednostki Agnieszka Boboli Ministerstwo Finansów w 22.05.2013 r. 1 Agenda Rola kierownika

Bardziej szczegółowo

Szkolenie Stowarzyszenia Polskie Forum ISO 14000 Zmiany w normie ISO 14001 i ich konsekwencje dla organizacji Warszawa, 16.04.2015

Szkolenie Stowarzyszenia Polskie Forum ISO 14000 Zmiany w normie ISO 14001 i ich konsekwencje dla organizacji Warszawa, 16.04.2015 Wykorzystanie elementów systemu EMAS w SZŚ według ISO 14001:2015 dr hab. inż. Alina Matuszak-Flejszman, prof. nadzw. UEP Agenda Elementy SZŚ według EMAS (Rozporządzenie UE 1221/2009) i odpowiadające im

Bardziej szczegółowo

WIEDZA INNOWACJE TRANSFER TECHNOLOGII EFEKTYWNE WYKORZYSTANIE ŚRODKÓW UE

WIEDZA INNOWACJE TRANSFER TECHNOLOGII EFEKTYWNE WYKORZYSTANIE ŚRODKÓW UE WIEDZA INNOWACJE TRANSFER TECHNOLOGII EFEKTYWNE WYKORZYSTANIE ŚRODKÓW UE RCITT to: Doświadczony Zespół realizujący projekty Baza kontaktów w sferze nauki i biznesu Fachowe doradztwo Otwartość na nowe pomysły

Bardziej szczegółowo

Fakty i mity procesu oceny oddziaływania na środowisko w projektach drogowych. Analiza wybranych zagadnień prowadząca do wypracowania dobrych praktyk

Fakty i mity procesu oceny oddziaływania na środowisko w projektach drogowych. Analiza wybranych zagadnień prowadząca do wypracowania dobrych praktyk Fakty i mity procesu oceny oddziaływania na środowisko w projektach drogowych. Analiza wybranych zagadnień prowadząca do wypracowania dobrych praktyk 2-dniowe warsztaty dla beneficjentów projektów drogowych

Bardziej szczegółowo

WYKŁAD III ŁADU KORPORACYJNEGO

WYKŁAD III ŁADU KORPORACYJNEGO WYKŁAD III DOBRE PRAKTYKI ŁADU KORPORACYJNEGO Ład/nadzór korporacyjny (ang. corporate governance) Definicja wąska zadaniem nadzoru korporacyjnego jest kreowanie wartości dla akcjonariuszy oraz ochrona

Bardziej szczegółowo

SZKOLENIE BADANIE SATYSFAKCJI KLIENTA I ZARZĄDZANIE SATYSFAKCJĄ KLIENTA W PRZEDSIĘBIORSTWIE

SZKOLENIE BADANIE SATYSFAKCJI KLIENTA I ZARZĄDZANIE SATYSFAKCJĄ KLIENTA W PRZEDSIĘBIORSTWIE SZKOLENIE ROZWIĄZANIA W ZAKRESIE ROZWOJU KAPITAŁU LUDZKIEGO PRZEDSIĘBIORSTW BADANIE SATYSFAKCJI KLIENTA I ZARZĄDZANIE SATYSFAKCJĄ KLIENTA W WPROWADZENIE W dobie silnej konkurencji oraz wzrastającej świadomości

Bardziej szczegółowo

Odnawialne źródła energii w opinii uczestników konferencji OZE w Opolu

Odnawialne źródła energii w opinii uczestników konferencji OZE w Opolu Odnawialne źródła energii w opinii uczestników konferencji OZE w Opolu Grudzień 2011 1. Uwagi metodologiczne 1.1. Cel, problem i metody badania Celem badania było zapoznanie się z poglądami na kwestie

Bardziej szczegółowo

Strategia społecznej odpowiedzialności biznesu

Strategia społecznej odpowiedzialności biznesu Strategia społecznej odpowiedzialności biznesu Od 10 lat działamy na rynku, starając się utrzymywać wysoką pozycję, zarówno na polu ogólnopolskim, jak i lokalnym. Współpracujemy z najlepszymi producentami,

Bardziej szczegółowo

Współpraca międzyregionalna w ramach inicjatywy INTERREG III C na przykładzie wybranych projektów. Przemysław Kniaziuk. JTS INTERRREG IIIC East

Współpraca międzyregionalna w ramach inicjatywy INTERREG III C na przykładzie wybranych projektów. Przemysław Kniaziuk. JTS INTERRREG IIIC East Współpraca międzyregionalna w ramach inicjatywy INTERREG III C na przykładzie wybranych projektów Przemysław Kniaziuk JTS INTERRREG IIIC East Łączymy regiony Europejskie regiony połączone są widoczną infrastrukturą

Bardziej szczegółowo

MINISTERSTWO FINANSÓW S P R A W O Z D A N I E

MINISTERSTWO FINANSÓW S P R A W O Z D A N I E MINISTERSTWO FINANSÓW Pełnomocnik Rządu do Spraw Wprowadzenia Euro przez Rzeczpospolitą Polską S P R A W O Z D A N I E za okres od dnia 26 stycznia do dnia 31 marca 2009 r. z działalności Pełnomocnika

Bardziej szczegółowo

Model Rozwoju Społecznej Odpowiedzialności Przedsiębiorstwa

Model Rozwoju Społecznej Odpowiedzialności Przedsiębiorstwa Model Rozwoju Społecznej Odpowiedzialności Przedsiębiorstwa Funkcjonalnośd umożliwienie dokonania ogólnej, a jednocześnie całościowej oceny (samooceny) zaangażowania społecznego firmy we wszystkich obszarach,

Bardziej szczegółowo

Cele kluczowe W dziedzinie inwestowania w zasoby ludzkie W zakresie wzmacniania sfery zdrowia i bezpieczeństwa

Cele kluczowe W dziedzinie inwestowania w zasoby ludzkie W zakresie wzmacniania sfery zdrowia i bezpieczeństwa Cele kluczowe Idea społecznej odpowiedzialności biznesu jest wpisana w wizję prowadzenia działalności przez Grupę Kapitałową LOTOS. Zagadnienia te mają swoje odzwierciedlenie w strategii biznesowej, a

Bardziej szczegółowo

Założenia Narodowego Programu Rozwoju Gospodarki Niskoemisyjnej oraz działania na rzecz zrównoważonej produkcji i konsumpcji

Założenia Narodowego Programu Rozwoju Gospodarki Niskoemisyjnej oraz działania na rzecz zrównoważonej produkcji i konsumpcji Założenia Narodowego Programu Rozwoju Gospodarki Niskoemisyjnej oraz działania na rzecz zrównoważonej produkcji i konsumpcji 2 Plan prezentacji 1. Kontekst transformacji niskoemisyjnej 2. Przykładowe wyzwania

Bardziej szczegółowo

Launch. przygotowanie i wprowadzanie nowych produktów na rynek

Launch. przygotowanie i wprowadzanie nowych produktów na rynek Z przyjemnością odpowiemy na wszystkie pytania. Prosimy o kontakt: e-mail: kontakt@mr-db.pl tel. +48 606 356 999 www.mr-db.pl MRDB Szkolenie otwarte: Launch przygotowanie i wprowadzanie nowych produktów

Bardziej szczegółowo

Raportowanie społeczne dobrą praktyką CSR PKN ORLEN

Raportowanie społeczne dobrą praktyką CSR PKN ORLEN Raportowanie społeczne dobrą praktyką CSR PKN ORLEN Raportowanie społeczne w PKN ORLEN Cele: Raportowanie jako integralna część strategii CSR Koncernu Potwierdzenie transparentności firmy we wszystkich

Bardziej szczegółowo

PO Kapitał Ludzki wsparcie takŝe dla przedsiębiorców

PO Kapitał Ludzki wsparcie takŝe dla przedsiębiorców 1 Autor: Aneta Para PO Kapitał Ludzki wsparcie takŝe dla przedsiębiorców Informacje ogólne o PO KL 29 listopada br. Rada Ministrów przyjęła projekt Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki (PO KL), który jest

Bardziej szczegółowo

Konkurs w dziedzinie transnarodowej współpracy w zakresie wsparcia innowacji. PROINNOEurope-ENT-CIP-09-C-N02S00

Konkurs w dziedzinie transnarodowej współpracy w zakresie wsparcia innowacji. PROINNOEurope-ENT-CIP-09-C-N02S00 Konkurs w dziedzinie transnarodowej współpracy w zakresie wsparcia innowacji PROINNOEurope-ENT-CIP-09-C-N02S00 Katarzyna Walczyk-Matuszyk Krajowy Punkt Kontaktowy Programów Badawczych UE Instytut Podstawowych

Bardziej szczegółowo

Realizacja i wdrażanie zasady partnerstwa w województwach:

Realizacja i wdrażanie zasady partnerstwa w województwach: Realizacja i wdrażanie zasady partnerstwa w województwach: -łódzkim -podlaskim - warmińsko-mazurskim 1 Województwo Łódzkie: 1. Jaki jest skład liczbowy i procentowy Komitetu Monitorującego w stosunku do

Bardziej szczegółowo

Wniosek DECYZJA RADY

Wniosek DECYZJA RADY KOMISJA EUROPEJSKA Bruksela, dnia 8.4.2016 r. COM(2016) 183 final 2016/0094 (NLE) Wniosek DECYZJA RADY w sprawie stanowiska, jakie należy przyjąć w imieniu Unii Europejskiej w odniesieniu do międzynarodowego

Bardziej szczegółowo

CSR a konkurencyjność polskich przedsiębiorstw. Działania PARP w zakresie biznesu społecznie odpowiedzialnego

CSR a konkurencyjność polskich przedsiębiorstw. Działania PARP w zakresie biznesu społecznie odpowiedzialnego 2011 Małgorzata Jelińska CSR a konkurencyjność polskich przedsiębiorstw Działania PARP w zakresie biznesu społecznie odpowiedzialnego Szczecin, 23.11.2011 r. Definicja CSR zgodnie z ISO 26000 Społeczna

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie energią. Norma ISO 50001:2011, korzyści wynikające z wdroŝenia systemu. Jacek Walski PREDA Szczecin,28.03.2014 r.

Zarządzanie energią. Norma ISO 50001:2011, korzyści wynikające z wdroŝenia systemu. Jacek Walski PREDA Szczecin,28.03.2014 r. Zarządzanie energią. Norma ISO 50001:2011, korzyści wynikające z wdroŝenia systemu Jacek Walski PREDA Szczecin,28.03.2014 r. Zarządzanie energią. Gospodarka energetyczna polegająca na niekontrolowanej

Bardziej szczegółowo

Czy odpowiedzialny biznes zmieni polskie firmy? Prezentacja wyników badania kondycji dużych przedsiębiorstw

Czy odpowiedzialny biznes zmieni polskie firmy? Prezentacja wyników badania kondycji dużych przedsiębiorstw Prezentacja wyników badania kondycji dużych przedsiębiorstw Jeszcze przed kryzysem opinie liderów światowego biznesu wskazywały rosnący potencjał tego obszaru zarządzania. Odpowiedzialne zarządzanie (CR)

Bardziej szczegółowo

Metodologia oparta na najnowszych trendach światowych Stwarzamy możliwość wzrostu wartości firmy

Metodologia oparta na najnowszych trendach światowych Stwarzamy możliwość wzrostu wartości firmy Zrównoważony rozwój Stabilne zarządzanie Pozytywny wpływ społeczny Wzrost wartości firmy Metodologia oparta na najnowszych trendach światowych Stwarzamy możliwość wzrostu wartości firmy 27 kwietnia 2012

Bardziej szczegółowo

Raport na temat działalności eksportowej europejskich przedsiębiorstw z sektora MSP

Raport na temat działalności eksportowej europejskich przedsiębiorstw z sektora MSP Raport na temat działalności Raport na temat działalności eksportowej europejskich przedsiębiorstw z sektora MSP Kierunki eksportu i importu oraz zachowania MSP w Europie Lipiec 2015 European SME Export

Bardziej szczegółowo

Strategianormalizacji europejskiej

Strategianormalizacji europejskiej Strategianormalizacji europejskiej wg rozporządzenia UE Spotkanie CBT 24.09.2014 Jolanta Kochańska Z-ca Prezesa PKN ds. Normalizacji Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) Nr 1025/2012 z dnia

Bardziej szczegółowo

Wsparcie przedsiębiorców w latach 2014-2020 możliwości pozyskania dofinansowania w nowej perspektywie unijnej

Wsparcie przedsiębiorców w latach 2014-2020 możliwości pozyskania dofinansowania w nowej perspektywie unijnej Wsparcie przedsiębiorców w latach 2014-2020 możliwości pozyskania dofinansowania w nowej perspektywie unijnej Iwona Wendel Podsekretarz Stanu Ministerstwo Infrastruktury i Rozwoju Warszawa, 22 maja 2014

Bardziej szczegółowo

Konwencja nr 187 dotycząca struktur promujących bezpieczeństwo i higienę pracy

Konwencja nr 187 dotycząca struktur promujących bezpieczeństwo i higienę pracy Konwencja nr 187 dotycząca struktur promujących bezpieczeństwo i higienę pracy Konferencja Ogólna Międzynarodowej Organizacji Pracy, zwołana do Genewy przez Radę Administracyjna Międzynarodowego Biura

Bardziej szczegółowo

ODPOWIEDZI KOMISJI ESDZ NA SPRAWOZDANIE SPECJALNE EUROPEJSKIEGO TRYBUNAŁU OBRACHUNKOWEGO

ODPOWIEDZI KOMISJI ESDZ NA SPRAWOZDANIE SPECJALNE EUROPEJSKIEGO TRYBUNAŁU OBRACHUNKOWEGO KOMISJA EUROPEJSKA Bruksela, dnia 17.1.2014 r. COM(2014) 13 final ODPOWIEDZI KOMISJI ESDZ NA SPRAWOZDANIE SPECJALNE EUROPEJSKIEGO TRYBUNAŁU OBRACHUNKOWEGO "Finansowanie przez UE działań związanych ze zmianami

Bardziej szczegółowo

Program GROW II runda aplikacyjna

Program GROW II runda aplikacyjna Aneta Widak Departament Polityki Regionalnej i Przestrzennej Urząd Marszałkowski Województwa Małopolskiego Kraków, Hotel Campanile, 25 stycznia 2006 1 Plan prezentacji 1. Priorytety Programu GROW 2. Potencjalni

Bardziej szczegółowo

ŚWIATOWY KONGRES BEZPIECZEŃSTWA CHEMICZNEGO KIELCE, 18-20 KWIETNIA 2016 www.chemss2016.org DEKLARACJA

ŚWIATOWY KONGRES BEZPIECZEŃSTWA CHEMICZNEGO KIELCE, 18-20 KWIETNIA 2016 www.chemss2016.org DEKLARACJA ŚWIATOWY KONGRES BEZPIECZEŃSTWA CHEMICZNEGO KIELCE, 18-20 KWIETNIA 2016 www.chemss2016.org DEKLARACJA na temat rozwoju współpracy międzynarodowej w celu umacniania bezpieczeństwa chemicznego oraz rozwoju

Bardziej szczegółowo

SH-INFO SYSTEM SP. Z O.O.

SH-INFO SYSTEM SP. Z O.O. OFERTA FIRMY SH-INFO SYSTEM SP. Z O.O. UL. ARMII KRAJOWEJ 9A 41-506 CHORZÓW NA WDROśENIE NORMY JAKOŚCI ISO 9001:2000 CHORZÓW, 2008-06-20 1 :2000 SPIS TREŚCI: 1. KILKA SŁÓW O ISO... 3 2. DANE KONTAKTOWE

Bardziej szczegółowo

ZGŁOSZENIE POMYSŁU do Konkursu INNOWACYJNY POMYSŁ 2008

ZGŁOSZENIE POMYSŁU do Konkursu INNOWACYJNY POMYSŁ 2008 ZGŁOSZENIE POMYSŁU do Konkursu INNOWACYJNY POMYSŁ 2008 KONKURS Zgłoszenie pomysłu do Konkursu należy przysłać do 17 listopada, e-mailem na adres konkurs@uni.lodz.pl Rozstrzygnięcie Konkursu do 12 grudnia

Bardziej szczegółowo

Eko-innowacje oraz technologie środowiskowe. Konferencja Inaugurująca projekt POWER w Małopolsce Kraków, 4 marca 2009 r.

Eko-innowacje oraz technologie środowiskowe. Konferencja Inaugurująca projekt POWER w Małopolsce Kraków, 4 marca 2009 r. Eko-innowacje oraz technologie środowiskowe Cel projektu Promocja rozwoju oraz wyboru technologii, które w małym zakresie obciąŝająśrodowisko naturalne w regionach partnerskich Technologie środowiskowe

Bardziej szczegółowo

Biznes plan innowacyjnego przedsięwzięcia

Biznes plan innowacyjnego przedsięwzięcia Biznes plan innowacyjnego przedsięwzięcia 1 Co to jest biznesplan? Biznes plan można zdefiniować jako długofalowy i kompleksowy plan działalności organizacji gospodarczej lub realizacji przedsięwzięcia

Bardziej szczegółowo

PLAN DZIAŁANIA KT 270. ds. Zarządzania Środowiskowego

PLAN DZIAŁANIA KT 270. ds. Zarządzania Środowiskowego Strona 2 PLAN DZIAŁANIA KT 270 ds. Zarządzania Środowiskowego STRESZCZENIE Komitet Techniczny ds. Zarządzania Środowiskowego został powołany 27.02.1997 r. w ramach Polskiego Komitetu Normalizacyjnego.

Bardziej szczegółowo

Upowszechnianie zasad gospodarki cyrkularnej w sektorze MŚP - wprowadzenie do projektu ERASMUS+

Upowszechnianie zasad gospodarki cyrkularnej w sektorze MŚP - wprowadzenie do projektu ERASMUS+ Upowszechnianie zasad gospodarki cyrkularnej w sektorze MŚP - wprowadzenie do projektu ERASMUS+ Ewelina Kaatz-Drzeżdżon Wojewódzki Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Gdańsku marzec 2015 Nowy

Bardziej szczegółowo

SPRAWOZDANIE KOMISJI DLA PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY. Europejski program bezpieczeństwa lotniczego

SPRAWOZDANIE KOMISJI DLA PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY. Europejski program bezpieczeństwa lotniczego KOMISJA EUROPEJSKA Bruksela, dnia 7.12.2015 r. COM(2015) 599 final SPRAWOZDANIE KOMISJI DLA PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY Europejski program bezpieczeństwa lotniczego PL PL 1. KOMUNIKAT KOMISJI Z 2011

Bardziej szczegółowo

Oś IV Leader w okresie 2007-2013

Oś IV Leader w okresie 2007-2013 Oś IV Leader w okresie 2007-2013 Wymogi formalno-prawne LGD, kryteria dostępu i ocena potencjału LGD Adam Futymski Wybrane zapisy Ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków EFRROW

Bardziej szczegółowo

Fundusz dla Organizacji Pozarządowych w ramach Norweskiego Mechanizmu Finansowego i Mechanizmu Finansowego EOG szansą dla III sektora

Fundusz dla Organizacji Pozarządowych w ramach Norweskiego Mechanizmu Finansowego i Mechanizmu Finansowego EOG szansą dla III sektora ECORYS Polska Iwona Burakowska Fundusz dla Organizacji Pozarządowych w ramach Norweskiego Mechanizmu Finansowego i Mechanizmu Finansowego EOG szansą dla III sektora Kraków, 11 października 2007 r. Finansowanie

Bardziej szczegółowo

Raport satysfakcji z wdrożonego ERP. Badanie opinii menedżerów przedsiębiorstw produkcyjnych średniej wielkości.

Raport satysfakcji z wdrożonego ERP. Badanie opinii menedżerów przedsiębiorstw produkcyjnych średniej wielkości. Strona 1 Spis treści Spis treści... 2 Wprowadzenie... 3 O badaniu... 5 Grupa docelowa... 5 Ankieta... 5 Uzyskana próba... 5 Przyjęte zasady interpretacji wyników... 7 Podsumowanie wyników... 8 Wyniki badania

Bardziej szczegółowo

Konsultacja publiczna na temat skuteczności wsparcia innowacji w Europie. Kwestionariusz Cześć B, podmioty instytucjonalne

Konsultacja publiczna na temat skuteczności wsparcia innowacji w Europie. Kwestionariusz Cześć B, podmioty instytucjonalne Konsultacja publiczna na temat skuteczności wsparcia innowacji w Europie Kwestionariusz Cześć B, podmioty instytucjonalne Sekcja I: Identyfikacja respondenta 1. Skąd dowiedział(a) się Pan(i)o konsultacji

Bardziej szczegółowo

III Śląski Okrągły Stół nt. Społecznej Odpowiedzialności Biznesu KONFERENCJA

III Śląski Okrągły Stół nt. Społecznej Odpowiedzialności Biznesu KONFERENCJA III Śląski Okrągły Stół nt. Społecznej Odpowiedzialności Biznesu KONFERENCJA Działalność Rady do spraw Społecznej Odpowiedzialności Biznesu w latach 2011-2014 Katowice, 29.10.2014 r. CSR co to jest? Społeczna

Bardziej szczegółowo

Temat zajęć Alternatywne sposoby otrzymywania energii cieplnej

Temat zajęć Alternatywne sposoby otrzymywania energii cieplnej Temat zajęć Alternatywne sposoby otrzymywania energii cieplnej Klasa: I-III gimnazjum Związek z programem nauczania: fizyka-zjawiska fizyczne i procesy, pojęcia: zasoby, paliwo, energia cieplna, odnawialne/nieodnawialne

Bardziej szczegółowo

POLITYKA ZAKUPU SPRZĘTÓW I USŁUG ZRÓWNOWAŻONY ŁAŃCUCH DOSTAW

POLITYKA ZAKUPU SPRZĘTÓW I USŁUG ZRÓWNOWAŻONY ŁAŃCUCH DOSTAW POLITYKA ZAKUPU SPRZĘTÓW I USŁUG ZRÓWNOWAŻONY ŁAŃCUCH DOSTAW WSTĘP Jednym z długoterminowych celów Fabryki Komunikacji Społecznej jest korzystanie z usług dostawców spełniających wymogi bezpieczeństwa,

Bardziej szczegółowo

Wartość audytu wewnętrznego dla organizacji. Warszawa, 11.03.2013

Wartość audytu wewnętrznego dla organizacji. Warszawa, 11.03.2013 Wartość audytu wewnętrznego dla organizacji Warszawa, 11.03.2013 Informacje o Grupie MDDP Kim jesteśmy Jedna z największych polskich firm świadczących kompleksowe usługi doradcze 6 wyspecjalizowanych linii

Bardziej szczegółowo

Responsible Care Cefic vision

Responsible Care Cefic vision Responsible Care Cefic vision Ramowy System Zarzadzania i Kwestionariusz Samooceny Forum Ekologiczne BranŜy Chemicznej Toruń 3. 10. 2007 Joanna Karolina Warnel Realizacja programu Responsible Care- wizja

Bardziej szczegółowo

Program na rzecz Innowacyjnego Rozwoju Gmin i Powiatów Województwa Śląskiego

Program na rzecz Innowacyjnego Rozwoju Gmin i Powiatów Województwa Śląskiego Program na rzecz Innowacyjnego Rozwoju Gmin i Powiatów Województwa Śląskiego Tarnów-Katowice, wrzesień 2005 Wprowadzenie Program i»silesia jest odpowiedzią samorządów z województwa śląskiego na Inicjatywę

Bardziej szczegółowo

Zwiększenie konkurencyjności regionów poprzez społeczną odpowiedzialność biznesu (CSR) www.csr.parp.gov.pl

Zwiększenie konkurencyjności regionów poprzez społeczną odpowiedzialność biznesu (CSR) www.csr.parp.gov.pl Zwiększenie konkurencyjności regionów poprzez społeczną odpowiedzialność biznesu (CSR) www.csr.parp.gov.pl Definicja CSR zgodnie z ISO 26000 Społeczna odpowiedzialność biznesu (ang. corporate social responsibility,

Bardziej szczegółowo

Społeczna odpowiedzialność biznesu dobre praktyki prowadzone przez przedsiębiorstwa w Polsce. mgr Monika Wilewska

Społeczna odpowiedzialność biznesu dobre praktyki prowadzone przez przedsiębiorstwa w Polsce. mgr Monika Wilewska Społeczna odpowiedzialność biznesu dobre praktyki prowadzone przez przedsiębiorstwa w Polsce mgr Monika Wilewska CSR a dobre praktyki W odniesieniu do CSR trudno mówić o kanonie zasad czy regulacjach z

Bardziej szczegółowo

KARTA DOSTAWCÓW. Gospodarcze, środowiskowe i społeczne wymagania zrównoważonego rozwoju stanowią kluczowe wytyczne strategii Grupy Saint-Gobain.

KARTA DOSTAWCÓW. Gospodarcze, środowiskowe i społeczne wymagania zrównoważonego rozwoju stanowią kluczowe wytyczne strategii Grupy Saint-Gobain. KARTA DOSTAWCÓW Gospodarcze, środowiskowe i społeczne wymagania zrównoważonego rozwoju stanowią kluczowe wytyczne strategii Grupy Saint-Gobain. Grupa przystąpiła do Światowego Paktu Global Compact Narodów

Bardziej szczegółowo

Organizacje pozarządowe i biznes - korzyści współpracy międzysektorowej. Sochaczew, 23 września 2009

Organizacje pozarządowe i biznes - korzyści współpracy międzysektorowej. Sochaczew, 23 września 2009 Organizacje pozarządowe i biznes - korzyści współpracy międzysektorowej Sochaczew, 23 września 2009 Forum Odpowiedzialnego Biznesu Forum Odpowiedzialnego Biznesu jest pierwszą i jedyną organizacją w Polsce,

Bardziej szczegółowo

Aktualności CSR YOUR GLOBAL NETWORK OF LEADING TAX ADVISORS. www.taxand.com

Aktualności CSR YOUR GLOBAL NETWORK OF LEADING TAX ADVISORS. www.taxand.com Aktualności CSR YOUR GLOBAL NETWORK OF LEADING TAX ADVISORS www.taxand.com 1 1 1. Raportowanie CSR w Hiszpanii 2. ISO 26000 dotyczące odpowiedzialności społecznej 3. Trendy CSR 4. Kontakt 1 Raportowanie

Bardziej szczegółowo

Społeczna odpowiedzialność banków

Społeczna odpowiedzialność banków Społeczna odpowiedzialność banków Maria Młotek Forum Odpowiedzialnego Biznesu, organizacja, która propaguje ideę społecznej odpowiedzialności przedsiębiorstw w Polsce, definiuje odpowiedzialny biznes jako:

Bardziej szczegółowo

Audyt energetyczny jako wsparcie Systemów Zarządzania Energią (ISO 50001)

Audyt energetyczny jako wsparcie Systemów Zarządzania Energią (ISO 50001) Audyt energetyczny jako wsparcie Systemów Zarządzania Energią (ISO 50001) ROMAN KOŁODZIEJ IV Konferencja Naukowo-Techniczna,,Utrzymanie ruchu w przemyśle spożywczym Szczyrk, 26 kwietnia 2012 r. 1 PLAN

Bardziej szczegółowo

Zalecenie nr 197 dotyczące struktur promujących bezpieczeństwo i higienę pracy

Zalecenie nr 197 dotyczące struktur promujących bezpieczeństwo i higienę pracy Zalecenie nr 197 dotyczące struktur promujących bezpieczeństwo i higienę pracy Konferencja Ogólna Międzynarodowej Organizacji Pracy, zwołana do Genewy przez Radę Administracyjną Międzynarodowego Biura

Bardziej szczegółowo

Jak napędzamy zrównoważony rozwój? Czerwiec 2010

Jak napędzamy zrównoważony rozwój? Czerwiec 2010 Jak napędzamy zrównoważony rozwój? Czerwiec 2010 W zakresie polityki energetycznej Dania przykłada ogromną wagę do wspierania efektywności energetycznej na różnych etapach, począwszy od produkcji po konsumpcję,

Bardziej szczegółowo

MIERZENIE EFEKTYWNOŚCI DZIAŁAŃ SPOŁECZNYCH

MIERZENIE EFEKTYWNOŚCI DZIAŁAŃ SPOŁECZNYCH MIERZENIE EFEKTYWNOŚCI DZIAŁAŃ SPOŁECZNYCH PRAKTYCZNE WYKORZYSTANIE MODELU LBG W FUNDACJACH KORPORACYJNYCH Warszawa, 11 września 2014r. Małgorzata Greszta, SGS Polska NASZA EKSPERCKA WIEDZA W ZAKRESIE

Bardziej szczegółowo

Program studiów podyplomowych

Program studiów podyplomowych Program studiów podyplomowych Wydział prowadzący studia podyplomowe: Nazwa studiów podyplomowych: Nazwa studiów podyplomowych w j. angielskim: Umiejscowienie studiów w obszarze : Ogólna charakterystyka

Bardziej szczegółowo

FREE ARTICLE. www.research-pmr.com. Najważniejsze kryteria wyboru agencji badawczej w Europie Środkowo-Wschodniej

FREE ARTICLE. www.research-pmr.com. Najważniejsze kryteria wyboru agencji badawczej w Europie Środkowo-Wschodniej FREE ARTICLE Najważniejsze kryteria wyboru agencji badawczej w Europie Środkowo-Wschodniej Luty 2009 Podobnie jak kultury społeczne świata różnią się od siebie, tak też jest w przypadku kultury biznesowej

Bardziej szczegółowo

Model dojrzałości dopasowania strategicznego. Nadzór Poziom 1 Poziom 2 Poziom 3 Poziom 4 Poziom 5 Na poziomie

Model dojrzałości dopasowania strategicznego. Nadzór Poziom 1 Poziom 2 Poziom 3 Poziom 4 Poziom 5 Na poziomie Tab. 1. Opis poziomów dojrzałości procesów dla obszaru nadzór. Formalne strategiczne planowanie biznesowe Formalne strategiczne planowanie Struktura organizacyjna Zależności organizacyjne Kontrola budżetowania

Bardziej szczegółowo

Środowisko w polityce spójności Spotkanie plenarne uczestników sieci Partnerstwo: Środowisko dla Rozwoju 8-9 grudnia 2011 r.

Środowisko w polityce spójności Spotkanie plenarne uczestników sieci Partnerstwo: Środowisko dla Rozwoju 8-9 grudnia 2011 r. Środowisko w polityce spójności Spotkanie plenarne uczestników sieci Partnerstwo: Środowisko dla Rozwoju 8-9 grudnia 2011 r. Agata Payne Dyrektoriat Środowisko Polityka spójności i ocen oddziaływania na

Bardziej szczegółowo

8 Przygotowanie wdrożenia

8 Przygotowanie wdrożenia 1 Krok 8 Przygotowanie wdrożenia Wprowadzenie Przed rozpoczęciem wdrażania Miejskiego Programu Energetycznego administracja miejska powinna dokładnie przygotować kolejne kroki. Pierwszym jest powołanie

Bardziej szczegółowo

OFERTA NA BADANIA I ANALIZY DOTYCZĄCE ORGANIZACJI POZARZĄDOWYCH ORAZ AKTYWNOŚCI OBYWATELSKIEJ

OFERTA NA BADANIA I ANALIZY DOTYCZĄCE ORGANIZACJI POZARZĄDOWYCH ORAZ AKTYWNOŚCI OBYWATELSKIEJ OFERTA NA BADANIA I ANALIZY DOTYCZĄCE ORGANIZACJI POZARZĄDOWYCH ORAZ AKTYWNOŚCI OBYWATELSKIEJ Stowarzyszenie Klon/Jawor to wiodąca polska organizacja zajmująca się badaniami sektora pozarządowego. Naszą

Bardziej szczegółowo

Szczegóły Generatora Wniosków Aplikacyjnych w wersji 7.5. Na co powinni zwrócić uwagę autorzy projektów?

Szczegóły Generatora Wniosków Aplikacyjnych w wersji 7.5. Na co powinni zwrócić uwagę autorzy projektów? Szczegóły Generatora Wniosków Aplikacyjnych w wersji 7.5. Na co powinni zwrócić uwagę autorzy projektów? Dariusz Kurcman Regionalny Ośrodek EFS w Kielcach Kielce, 30.01.2012 Zanim uruchomimy GWA Czytamy

Bardziej szczegółowo

Firmowe media społecznościowe dla pracowników

Firmowe media społecznościowe dla pracowników Firmowe media społecznościowe dla pracowników Raport z badania Maciej Dymalski, Szymon Góralski Wrocław, 2012 ul. Więzienna 21c/8, 50-118 Wrocław, tel. 71 343 70 15, fax: 71 343 70 13, e-mail: biuro@rrcc.pl,

Bardziej szczegółowo

2016 CONSULTING DLA MŚP. Badanie zapotrzebowania na usługi doradcze

2016 CONSULTING DLA MŚP. Badanie zapotrzebowania na usługi doradcze 2016 CONSULTING DLA MŚP Badanie zapotrzebowania na usługi doradcze 1 O raporcie Wraz ze wzrostem świadomości polskich przedsiębiorców rośnie zapotrzebowanie na różnego rodzaju usługi doradcze. Jednakże

Bardziej szczegółowo

Kierunki wspierania. Wyniki projektu Insight 2030

Kierunki wspierania. Wyniki projektu Insight 2030 Warszawa, 1 marca 2012 Kierunki wspierania innowacyjności ci przedsiębiorstw. Wyniki projektu Insight 2030 Beata Lubos, Naczelnik Wydziału Polityki Innowacyjności, Departament Rozwoju Gospodarki, Ministerstwo

Bardziej szczegółowo

Wpływ ł prawa konkurencji k na rozwój nowych technologii Media cyfrowe i Internet

Wpływ ł prawa konkurencji k na rozwój nowych technologii Media cyfrowe i Internet Ochrona konkurencji na rynkach nowych technologii Kraków, dnia 13 września 2010 Wpływ ł prawa konkurencji k na rozwój nowych technologii Media cyfrowe i Internet Krzysztof Kuik DG ds. Konkurencji, Komisja

Bardziej szczegółowo

SZCZEGÓŁOWY OPIS PRZEDMIOTU ZAMÓWIENIA

SZCZEGÓŁOWY OPIS PRZEDMIOTU ZAMÓWIENIA SZCZEGÓŁOWY OPIS PRZEDMIOTU ZAMÓWIENIA WYKONANIE EKSPERTYZY: Wpływ wdroŝenia Inicjatywy JEREMIE na terenie województwa kujawsko-pomorskiego na sytuację gospodarczą regionu ze szczególnym uwzględnieniem

Bardziej szczegółowo