RYNKI MOCY W WARUNKACH KRAJOWEGO SEKTORA WYTWÓRCZEGO

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "RYNKI MOCY W WARUNKACH KRAJOWEGO SEKTORA WYTWÓRCZEGO"

Transkrypt

1 RYNKI MOCY W WARUNKACH KRAJOWEGO SEKTORA WYTWÓRCZEGO Autorzy: Krzysztof Zamasz, Jacek Kamiński, Piotr Saługa ("Rynek Energii" - grudzień 2014) Słowa kluczowe: rynki mocy, inwestycje, regulacje Streszczenie. Celem artykułu jest przeprowadzenie wstępnej analizy alternatywnego modelu rynku energii elektrycznej, poszerzonego o system wynagradzania zdolności wytwórczych. System ten zapewniłby odpowiedni poziom mocy wytwórczych, przez co bezpośrednio oddziaływałby na możliwość utrzymania cen energii elektrycznej na akceptowalnym społecznie poziomie. Podobne rozwiązania funkcjonują od wielu lat w Stanach Zjednoczonych, a ostatnio zostały wdrożone w Wielkiej Brytanii (w wersji scentralizowanej) i we Francji (w wersji zdecentralizowanej). W początkowej części artykułu przedstawiono stan obecny sektora wytwórczego, wskazując na wyeksploatowanie aktualnie funkcjonujących w KSE jednostek wytwórczych. Następnie przedstawiono podstawy metodyczne funkcjonowania rynków mocy. Konsekwentnie, dyskusji poddano kluczowe aspekty ewentualnego funkcjonowania mechanizmu rynku mocy w warunkach krajowych. W podsumowaniu wskazano, że bez względu na wybór modelu rynku mocy (scentralizowany lub zdecentralizowany) o sukcesie wdrożenia takiego instrumentu będzie decydować ostateczny kształt przyjętych szczegółowych regulacji. 1. WPROWADZENIE Systematyczny wzrost popytu na energię elektryczną towarzyszący rozwojowi gospodarczemu jest przyczyną coraz częstszego akcentowania przez zainteresowane środowiska możliwości wystąpienia w przyszłości potencjalnych problemów związanych z zapewnieniem przez energetykę pokrycia zapotrzebowania na energię elektryczną. Niepokój ten uwarunkowany jest między innymi uszczupleniem zakresu inwestycji w moce wytwórcze związanym z występowaniem niskich cen energii elektrycznej. Należy zaznaczyć, iż taki stan rzeczy jest w znacznej mierze skutkiem składania ofert po kosztach bliskich kosztom zmiennym wytwarzania. Wynika to z bardzo wielu czynników, między innymi z: a) występowania coraz większej konkurencji pomiędzy wytwórcami na hurtowym rynku energii elektrycznej, co powoduje, że każdy producent energii elektrycznej chce sprzedać swój produkt, ale nie każdy może to osiągnąć bez redukcji oferowanej ceny; już sam ten fakt jest przyczyną podążania poziomów cen w kierunku kosztów zmiennych; b) funkcjonowania w sektorze wytwórczym: instalacji bazujących na odnawialnych źródłach energii, charakteryzujących się niskimi kosztami krańcowymi; wielu stosunkowo tanich jednostek opalanych węglem brunatnym; dużej liczby jednostek zamortyzowanych.

2 c) długoterminowego utrzymywania się na stosunkowo niskim poziomie (około 5-7 euro/mg CO 2 ) cen rynkowych uprawnień do emisji CO 2 pomimo wysiłków Komisji Europejskich ukierunkowanych na spowodowanie sztucznego wzrostu ich cen (vide: backloading). Choć występowanie niskich cen energii elektrycznej leży generalnie w interesie konsumentów i zaspokaja ich bieżące oczekiwania, to sytuacja taka niesie z sobą pewne zagrożenia w kontekście długoterminowych interesów gospodarki narodowej, gdyż jak wspomniano prowadzi ona w efekcie do ograniczenia wydatków kapitałowych i wygaszenia impulsów inwestycyjnych w sektorze. Utrzymywanie się niskich cen, bez nadziei na rychły wzrost, zniechęca inwestorów do budowy nowych jednostek wytwórczych i czyni potencjalne projekty nieuzasadnionymi ekonomicznie. Jednym ze sposobów zachęcenia inwestorów do budowy nowych jednostek wytwórczych jest wdrożenie systemu wynagradzania mocy wytwórczych. Tego rodzaju mechanizmy nie były dotychczas przedmiotem wielu analiz i publikacji krajowych. Obfita jest natomiast liczba pozycji literatury światowej w tym zakresie (zwłaszcza amerykańskich) warto przytoczyć tu m. in. prace [6], [13], [14], [9], [4], [5]. Biorąc pod uwagę powyższe uwarunkowania, celem niniejszego artykułu jest zaprezentowanie i wstępna analiza alternatywnego poszerzonego o system wynagradzania zdolności wytwórczych modelu rynku energii elektrycznej, gwarantującego istnienie odpowiedniego poziomu mocy wytwórczych, pozwalającego na utrzymanie cen energii elektrycznej na rozsądnym i akceptowalnym społecznie poziomie. 2. STAN OBECNY SEKTORA WYTWARZANIA ENERGII ELEKTRYCZNEJ W KONTEKŚCIE PROCESÓW INWESTYCYJNYCH Procesy inwestycyjne w sektorze elektroenergetycznym podobnie jak żywotność jednostek wytwórczych mają charakter długoterminowy. Większość instalacji wytwórczych funkcjonujących w KSE to jednostki kilkudziesięcioletnie. Wiele z nich, o ile nie poddane zostaną dogłębnej modernizacji, ulegnie stosunkowo rychłemu wyłączeniu choćby wskutek implementacji dyrektywy IED dyrektywa 2010/75/UE [1]. Wstępna ocena struktury wiekowej jednostek wytwórczych wskazuje, że prawie 18 GW mocy turbozespołów (57,4%) ma ponad 30 lat. W przypadku kotłów energetycznych 274 sztuk czyli aż 62,3% to jednostki również o ponad 30-letnim wieku (rys. 1 i rys. 2). Okresy przejściowe związane z procesem wdrażania dyrektywy zakończą się w 2023 r. od tego więc roku obowiązywać będą wyłącznie nowe limity emisji. Osobnym problemem będą skutki przyjęcia tzw. konkluzji BAT (Best Available Technology). Budowa nowych bloków wytwórczych staje się więc bezwzględną koniecznością.

3 % szt. % GW 70% 20 60% 50% 57.4% % 30% % 10% 7.5% 5.4% 7.1% 5.7% 3.6% 13.4% % < 5 lat 6-10 lat lat lat lat lat > 30 lat 0 struktura [%] moc zainstalowana [GW] Rys. 1. Struktura wiekowa turbozespołów, 2012 r. [3] 70% 62.3% % % % 30% % 10% 6.5% 3.2% 5.5% 5.6% 3.9% 12.8% % < 5 lat 6-10 lat lat lat lat lat > 30 lat 0 struktura [%] liczba [szt.] Rys. 2. Struktura wiekowa kotłów energetycznych, 2012 r. [3] Pojawienie się niedoborów mocy wytwórczych w przyszłości stanowi więc prawdopodobne i uzasadnione zagrożenie dla bezpieczeństwa systemu elektroenergetycznego. Potwierdzeniem takiego stanu rzeczy są wyniki analiz prowadzonych przez Ministerstwo Gospodarki (np. [10]). Warto w tym miejscu podkreślić, że integracja dużych ilości mocy bazujących na odnawialnych źródłach energii (OZE) niesie za sobą określone konsekwencje. W przypadku występowania korzystnych dla tych instalacji warunków atmosferycznych i w efekcie wytwarzania mocy w tych źródłach, jednostki konwencjonalne muszą przystawać na niższe lub wręcz ujemne ceny za odbiór energii elektrycznej ze świadomością ekonomiczno-technicznych skutków częstego odstawienia lub drastycznej redukcji obciążenia instalacji.

4 Występowanie niskich bądź ujemnych cen energii elektrycznej na rynkach spotowych kłóci się z wizją długoterminowej niezawodności systemu elektroenergetycznego. Niskie ceny energii, nie pozwalające na odzyskanie w stosunkowo rychłej perspektywie poniesionych nakładów kapitałowych, niosąc demotywację w przedmiocie inwestowania w technologie konwencjonalne bezwzględnie wymagane w systemie ze względu na możliwości w zakresie elastycznego i stabilnego wytwarzania mocy. W sytuacjach występowania niekorzystnych z punktu widzenia OZE warunków pogodowych nie należy oczekiwać bezpiecznych dostaw energii bazując wyłącznie na tych technologiach. Jeśli zestawić więc problem niskich cen energii elektrycznej ze zbliżającymi się szybko terminami odstawiania przestarzałych jednostek wytwórczych można skonstatować, że prędzej czy później pojawi się problem z rozbieżnością pomiędzy popytem a podażą. Antycypując wystąpienie takich zdarzeń, kilka państw europejskich zaprojektowało i wdrożyło już odpowiednie mechanizmy redukujące prawdopodobieństwo ich zaistnienia. 3. PODSTAWY METODYCZNE FUNKCJONOWANIA RYNKÓW MOCY Najważniejszym celem leżącym u podstaw koncepcji w zakresie wprowadzania odpowiednich mechanizmów pozwalających na wynagradzanie przedsiębiorstw elektroenergetycznych za moc (capacity remuneration mechanisms, CRM) jest zapewnienie odpowiedniego poziomu mocy w całym systemie. Ich pośrednią funkcją jest zapewnienie stabilnego poziomu przychodów celem pokrycia nakładów inwestycyjnych i kosztów stałych, związanych z utrzymaniem w dyspozycji deklarowanych mocy wytwórczych. Wdrożenie mechanizmów CRM pozwala więc na uzyskanie odpowiedniego poziomu mocy w systemie przez wsparcie zarówno inwestycji nowych jak też odtworzeniowych i modernizacyjnych. W praktyce spotkać można kilka rodzajów instrumentów CRM. Wśród dotychczas wprowadzonych lub planowanych do wdrożenia w najbliższej przyszłości wymienić należy między innymi ([2]): (i) rezerwę strategiczną, (ii) płatności za moc, (iii) rynki mocy (scentralizowany lub zdecentralizowany), (iv) opcje na niezawodność. Rynek mocy, w odmianie zdecentralizowanej lub scentralizowanej, jest koncepcją, która w przypadku państw europejskich przez długi czas nie była wdrażana. Pierwszym krajem, który zaimplementował to rozwiązanie (w wersji scentralizowanej) jest Wielka Brytania. Zasadniczym motywem wdrożenia tego instrumentu były właśnie problemy z niedoinwestowaniem brytyjskiego sektora i koniecznością szybkiej budowy nowych jednostek wytwórczych. W konsekwencji, aktualnie wdrażana jest reforma rynku energii elektrycznej (tzw. Electricity Market Reform), której integralne części stanowią rynek mocy oraz tzw. kontrakt różnicowy. Kluczowym elementem mechanizmu, w przypadku rynku scentralizowanego, jest założenie odpowiednich parametrów krzywej zapotrzebowania mocy. Parametrami tymi są zasadniczo: (i) maksymalne prognozowane zapotrzebowanie na moc w danym roku, (ii) margines rezerw mocy ponad zapotrzebowanie szczytowe, (iii) koszt wejścia nowych mocy, (iv) punkty przegięcia krzywej zapotrzebowania mocy,

5 (v) maksymalna cena mocy, (vi) minimalna cena mocy. Wyznaczenie wymienionych powyżej parametrów jest zazwyczaj obowiązkiem operatora systemu przesyłowego, który posiada odpowiednią wiedzę w tym zakresie. Kształt krzywej, wykorzystywanej następnie w aukcji do określenia ceny równowagi na rynku mocy jest dobierany w taki sposób, aby przy dużych niedoborach mocy płatności były większe; w sytuacji nadmiaru mocy w systemie, cena powinna z kolei odpowiednio spadać. W skrajnym scenariuszu tj. w przypadku wysokiego nadmiaru mocy cena powinna zmierzać do poziomu bliskiego zeru. Tego rodzaju krzywa zapotrzebowania mocy została uzgodniona dla rynku mocy wdrożonego w Wielkiej Brytanii (rys. 3). Choć co do generalnego kształtu krzywej mocy nie ma zazwyczaj wielu uwag lub komentarzy, najczęściej poddaje się dyskusji wymienione wcześniej konkretne parametry krzywej mocy. Od tych parametrów zależy bowiem poziom uzyskiwanych przez inwestorów przychodów z rynku mocy. Rys. 3. Ogólna postać krzywej zapotrzebowania mocy dla Wielkiej Brytanii [8] Przeprowadzenie pierwszej aukcji na dostawę mocy w Wielkiej Brytanii, która ma być w dyspozycji po upływie czterech lat planowane jest na grudzień 2014 r. Typowy okres dostaw dla istniejących jednostek wytwórczych został określony na jeden rok. Celem zapewnienia odpowiednich impulsów inwestycyjnych, dla nowych mocy może on zostać wydłużony nawet do 15 lat, natomiast dla jednostek modernizowanych do 3 lat. W tym ostatnim przypadku warunkiem koniecznym jest naturalnie poniesienie odpowiednio wysokich nakładów inwestycyjnych na unowocześnienie i przystosowanie jednostek wytwórczych do współczesnych wyzwań ([7], [12]). Podstawa metodyczna funkcjonowania zdecentralizowanego rynku mocy, aktualnie wdrażanego we Francji, jest bardzo podobna do systemu scentralizowanego z tą różnicą, że wypełnienie zobowiązania dysponowania określonym poziomem mocy wytwórczych spoczywa na odbiorcach końcowych lub spółkach obrotu. Podmioty te zobowiązane są bowiem do zakupu w danym okresie odpowiednio poprzedzającym rok obowiązku zabezpieczenia dyspozycyjnych mocy w systemie adekwatnej liczby

6 tzw. certyfikatów mocy. W przypadku systemu francuskiego są to 4 lata przed okresem dostawy, z możliwością handlowania certyfikatami mocy w okresie do 1 roku po okresie dostaw. Szacuje się, że wdrożenie tego systemu spowoduje uaktywnienie się strony popytowej DSR (demand side response), co może ograniczyć inwestycje wytwórcze. 4. RYNEK MOCY W KONTEKŚCIE FUNKCJONOWANIA POLSKIEGO SEKTORA WYTWARZANIA ENERGII ELEKTRYCZNEJ Mając na względzie aktualne uwarunkowania w kontekście procesów inwestycyjnych rozwoju krajowego i europejskiego sektora wytwarzania energii elektrycznej oraz obserwowane inicjatywy i działania w zakresie wdrażania tego rodzaju instrumentów w państwach europejskich, w pełni racjonalne i uzasadnione wydaje się być rozważenie implementacji tego rodzaju systemu w Polsce. Biorąc pod uwagę powyższe należy zaznaczyć, że dyskusje nad wdrożeniem instrumentów wynagradzania za moce wytwórcze są w Polsce już obecnie przedmiotem coraz szerszej debaty. W trakcie dyskusji pojawiają się naturalnie pytania o adekwatność konkretnego rozwiązania dla warunków polskich istnieje bowiem potencjalnie wiele mechanizmów (w różnych odmianach), które mogłyby być brane pod uwagę do wprowadzenia w naszym kraju, natomiast każdy z nich ma określone wady i zalety, które należy bezwzględnie wziąć pod uwagę pod kątem ich potencjalnego wdrożenia. Wśród znanych i funkcjonujących w świecie rozwiązań za szczególnie interesujące i warte przeanalizowania z punktu widzenia uwarunkowań krajowych uznać należy mechanizmy scentralizowanego i/lub zdecentralizowanego rynku mocy. Instrumenty te umożliwiają zrealizowanie fundamentalnego celu, jakim jest zagwarantowanie bezpieczeństwa elektroenergetycznego kraju poprzez wygenerowanie godziwych strumieni środków kapitałowych przeznaczonych na projekty inwestycyjne. Potwierdzają to dotychczasowych pozytywne doświadczenia funkcjonowania takich mechanizmów w niektórych stanach USA (np. PJM, NYISO), które dały bodziec dla podjęcia konkretnych decyzji w zakresie wdrażania analogicznych systemów takim państwom jak wspomniane: Wielka Brytania (rynek scentralizowany), czy Francja (rynek zdecentralizowany). Podstawową cechą rozróżniającą rynek tylko energii od rynku poszerzonego o rynek mocy jest to, że ten ostatni oprócz handlu energią elektryczną obejmuje również obrót drugim produktem mocą dyspozycyjną. W przypadku rynku scentralizowanego za zakup mocy na poziomie krajowym odpowiedzialny byłby operator systemu przesyłowego (OSP), czyli Polskie Sieci Elektroenergetyczne SA. OSP organizowałby aukcje na cztery lata przed okresem dostaw nabywając w konsekwencji odpowiednią ilość mocy dyspozycyjnych. W rynku mocy zdecentralizowanym, podmiotami zobowiązanymi do zakupu mocy byliby natomiast odbiorcy lub występujące w ich imieniu spółki obrotu. Byłby to system bardzo podobny do rynku kolorowych certyfikatów przy odpowiednim, skoordynowanym planowaniu oraz kompetentnym prognozowaniu zapotrzebowania na moc dyspozycyjną, tego rodzaju mechanizm może zapewnić pożądany poziom potencjału wytwórczego w krajowym systemie elektroenergetycznym.

7 W tym miejscu warto zwrócić uwagę na istotny aspekt tej koncepcji ponieważ w przypadku rynku scentralizowanego cena mocy ustalana jest na aukcjach, w sytuacjach nadmiaru mocy dyspozycyjnych może ona być bliska zeru. W przypadku niedoboru mocy, będzie to z kolei wartość proporcjonalna do potencjalnego deficytu mocy w systemie, co stanowić będzie zachętę dla inwestorów do budowy nowych jednostek wytwórczych. Z punktu widzenia wytwórców wprowadzenie mechanizmów rynków mocy oznaczałoby istotne zmniejszenie ryzyka inwestycyjnego. Ważnym dylematem związanym z ewentualnym wdrażaniem rynku mocy jest rozstrzygnięcie kwestii, jakie jednostki wytwórcze z punktu widzenia stanu i kondycji powinny brać w nim udział. Przy przyjętym założeniu, że podstawowym celem koncepcji jest zapewnienie wystarczających mocy dyspozycyjnych do pokrycia prognozowanego zapotrzebowania po najniższym możliwym koszcie, należałoby umożliwić funkcjonowanie w konstruowanym systemie nie tylko nowych jednostek, ale również tych aktualnie istniejących. Poprzez równe traktowanie obu rodzajów jednostek gwarantuje się, że instalacje wytwórcze, które mogą stanowić wkład w zapewnienie bezpieczeństwa energetycznego będą wykorzystywane tak długo, jak długo nie będą przynosić strat. W konsekwencji, na rynku mocy, zgodnie z podstawą metodyczną i założeniami jego funkcjonowania, po stronie podaży biorą udział zarówno jednostki obecnie istniejące, jak i nowe (budowane lub planowane), które mogą dostarczyć moc dyspozycyjną w określonym czasie o ile wygrają aukcję. Ważne jest jednocześnie zapewnienie pewnej neutralności pod względem paliwowym. Oznacza to, że jednostki wytwórcze są traktowane tak samo bez względu na to, czy bazują one na węglu, gazie ziemnym, czy mazucie. W praktyce może to oznaczać, że jednostki gazowe, które mają niższe nakłady inwestycyjne staną się jeszcze bardziej atrakcyjne dla inwestorów. Jest to istotne również w kontekście postępującej liberalizacji rynku gazu ziemnego (szerzej: [11], [15] i [16]). Na koniec warto podkreślić, że podobnie jak ważne jest zapewnienie napływu środków na budowę nowych mocy wytwórczych, tak istotne jest ustalenie odpowiednich kar za niewypełnienie obowiązku dostaw mocy. W systemie wdrożonym na Wyspach Brytyjskich górny limit kary za niedostarczenie mocy dyspozycyjnej sprzedanej w aukcji jest ustalony na poziomie 200 proc. przychodów miesięcznych lub 100 proc. przychodów rocznych spółki. 5. PODSUMOWANIE Długoterminowy zrównoważony rozwój gospodarki narodowej wymaga symultanicznego rozwoju całego systemu energetycznego, w tym sektora wytwórczego. Rozwojowi temu towarzyszą obawy co do możliwości zaistnienia deficytu mocy wytwórczych, co w rezultacie prowadziłoby do wystąpienia bardzo wysokich cen energii elektrycznej. Przykłady Wielkiej Brytanii, gdzie już zreformowano rynek energii elektrycznej wraz z wdrożeniem scentralizowanego rynku mocy oraz Francji, gdzie implementowany jest rynek zdecentralizowany wskazują, że problem został w Europie dostrzeżony i jest odpowiednio rozwiązywany. Warto dodać, że obecnie różne warianty mechanizmów wynagradzania za moc analizuje również Republika Federalna Niemiec.

8 Biorąc pod uwagę fakt, że podstawowym celem krajowej polityki energetycznej jest zapewnienie bezpiecznych i stabilnych dostaw energii po akceptowalnych społecznie cenach, konieczne jest pilne rozważenie wdrożenia tak istotnych reform rynku energii elektrycznej również w Polsce. Odrębnym problemem jest wybór konkretnego mechanizmu do wdrożenia w Polsce. I choć scentralizowany rynek mocy różni się od rynku zdecentralizowanego pewnymi aspektami (m.in. dominująca rola OSP jako pojedynczego kupca w systemie scentralizowanym, bilateralny handel certyfikatami mocy w systemie zdecentralizowanym) istotne jest, że oba te mechanizmy służą temu samemu celowi, tj. zapewnieniu odpowiedniego poziomu mocy wytwórczych. Przykłady amerykańskich rynków potwierdzają, że kluczowy jest w tym przypadku nie tyle sam wybór między systemem scentralizowanym a zdecentralizowanym, ale dopracowanie konkretnych, szczegółowych zasad funkcjonowania rynku mocy w warunkach krajowych. Wśród kwestii kluczowych wymienić tu należy: okres trwania obowiązku zapewnienia mocy, czas poprzedzający dostawę mocy, określenie zasad certyfikacji i warunków dopuszczenia do udziału w aukcji mocy (lub przyznania certyfikatu mocy), zasad udziału odnawialnych źródeł energii i odbiorów regulowanych w rynku mocy. Oczywiście wskazane w niniejszym artykule problemy nie wyczerpują listy zagadnień koniecznych do rozważenia. Rynek mocy jest bowiem bardzo złożonym instrumentem polityki energetycznej, a to czy jego wdrożenie przyniesie oczekiwane rezultaty zależeć będzie od ostatecznego kształtu przyjętych regulacji szczegółowych. LITERATURA [1] 2010/75/UE Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2010/75/UE z dnia 24 listopada 2010 r. w sprawie emisji przemysłowych (zintegrowane zapobieganie zanieczyszczeniom i ich kontrola). [2] ACER Capacity Remuneration Mechanisms and the Internal Market for Electricity. The Agency for the Cooperation of Energy Regulators, [3] ARE 2012, Statystyka Elektroenergetyki Polskiej, Warszawa [4] Ausubel L.M., Cramton P.: Using forward markets to improve electricity market design. Utilities Policy, 25 May 2010 [5] Cramton P., Stoft S.: A Capacity Market that Makes Sense. The Electricity Journal, 2005, Vol. 18, No. 7, s [6] De Vries L., Heijnen P.: The impact of electricity market design upon investment under uncertainty: The effectiveness of capacity mechanisms, Utilities Policy 2008, Vol. 16, No. 3, s

9 [7] Electricity Market Reform (EMR): Capacity Market Expert Group https://www.gov.uk/government/policy-advisory-groups/capacity-market-emr-expert-group, data dostępu r. [8] Electricity Market Reform: Capacity Market Detailed Design Proposals https://www.gov.uk/government/uploads/system/uploads/attachment_data/file/209280/15398_tso _Cm_8637_DECC_Electricity_Market_Reform_web_optimised.pdf. June 2013, data dostępu r. [9] Finon D., Incentives to invest in liberalised electricity industries in the North and South. Differences in the need for suitable institutional arrangements, Energy Policy, Vol.34, No. 5, 2006, s [10] MG 2013, Sprawozdanie w wyników monitorowania bezpieczeństwa dostaw energii elektrycznej, Ministerstwo Gospodarki. Warszawa [11] Kaliski M., Siemek J., Sikora A., Staśko D., Janusz P., Szurlej A.: Wykorzystanie gazu ziemnego do wytwarzania energii elektrycznej w Polsce i UE szanse i bariery. Rynek Energii, 2009, nr 4, s [12] Reliability Standard Methodology (Annex C) Department of Energy & Climate Change. UK. London [13] Stoddard R., Adamson S.: Comparing Capacity Market and Payment Designs for Ensuring Supply Adequacy. System Sciences, HICSS '09. 42nd Hawaii International Conference. [14] Stoft S.: Power System Economics, Designing Markets for Electricity, IEEE Press, Wiley- Interscience, 2002r. [15] Szurlej A.: The state policy for natural gas sector. Archives of Mining Sciences, 2013, vol. 58 no. 3, 2013, pp [16] Gross-Gołacka E., Lubiewa-Wieleżyński W., Sikora A.P., Szurlej A., Biały R.: Wyzwania dla producentów nawozów mineralnych w kontekście liberalizacji krajowego rynku gazu ziemnego. Przemysł Chemiczny, t. 92, nr 8, 2013, s

10 CAPACITY MARKETS IN THE POLISH POWER GENERATION SECTOR Key words: capacity markets, investments, regulations Summary. The paper presents a general analysis of an alternative model of the electricity market, which is extended by a capacity remuneration mechanism. Introduction of such a mechanism would ensure an adequate level of generation capacity, which would directly affect the ability to maintain electricity prices at a socially acceptable level. Similar solutions have been already introduced in the United States. Recently such mechanisms have been implemented in the UK and France. The introduction of the article presents the current state of the Polish power sector, pointing out the exploitation of currently operating power generation units. Then the methodological framework of the functioning of capacity markets was provided. Consequently, discussions of key aspects of a possible implementation of the capacity market mechanism in the context of the Polish power sector was carried out. In summary it was indicated that regardless of the general model of capacity market (centralized or decentralized) that will be selected, the success of its implementation will rely upon the final shape of the detailed regulations. Krzysztof Zamasz, dr, Wyższa Szkoła Biznesu w Dąbrowie Górniczej, ul. Cieplaka 1C, Dąbrowa Górnicza, Jacek Kamiński, dr hab. inż., prof. IGSMiE PAN, Instytut Gospodarki Surowcami Mineralnymi i Energią PAN, ul. Wybickiego 7, Kraków, Piotr Saługa, dr hab. inż., prof. AGH, AGH Akademia Górniczo-Hutnicza, Wydział Zarządzania, Katedra Zarządzania w Energetyce, Al. Mickiewicza 30, Kraków,

TAJEMNICA SPÓŁKI. Rynek mocy w Polsce - rozwiązanie na przyszłość

TAJEMNICA SPÓŁKI. Rynek mocy w Polsce - rozwiązanie na przyszłość TAJEMNICA SPÓŁKI Rynek mocy w Polsce - rozwiązanie na przyszłość Maj 2014 SPIS TREŚCI Mechanizmy mocowe cele wdrożenia i ich koszty Analiza rynku i dostępnych narzędzi. Mechanizm mocowy: stymuluje wytwórców

Bardziej szczegółowo

Zagadnienia bezpieczeństwa dostaw energii elektrycznej

Zagadnienia bezpieczeństwa dostaw energii elektrycznej Zagadnienia bezpieczeństwa dostaw energii elektrycznej Stabilizacja sieci - bezpieczeństwo energetyczne metropolii - debata Redakcja Polityki, ul. Słupecka 6, Warszawa 29.09.2011r. 2 Zagadnienia bezpieczeństwa

Bardziej szczegółowo

Polityka energetyczna Polski do 2050 roku rola sektora ciepłownictwa i kogeneracji

Polityka energetyczna Polski do 2050 roku rola sektora ciepłownictwa i kogeneracji Polityka energetyczna Polski do 2050 roku rola sektora ciepłownictwa i kogeneracji Tomasz Dąbrowski Dyrektor Departamentu Energetyki Warszawa, 22 października 2015 r. 2 Polityka energetyczna Polski elementy

Bardziej szczegółowo

Monitoring rynku energii elektrycznej

Monitoring rynku energii elektrycznej Monitoring rynku energii elektrycznej Opracowano w Departamencie Promowania Konkurencji URE (Biuletyn URE 6/2001) Proces przekształceń rynkowych, jaki przechodzi obecnie sektor elektroenergetyczny w Polsce

Bardziej szczegółowo

Agrzegatorzy, negawaty, zarządzanie popytem odbiorców energii. Maciej Bora/Radosław Majewski ENSPIRION Sp. z o.o.

Agrzegatorzy, negawaty, zarządzanie popytem odbiorców energii. Maciej Bora/Radosław Majewski ENSPIRION Sp. z o.o. Agrzegatorzy, negawaty, zarządzanie popytem odbiorców energii Maciej Bora/Radosław Majewski ENSPIRION Sp. z o.o. Jachranka 24.09.2015 [MW] Czym jest DSR? 2 DEMAND SIDE RESPONSE odpłatne działania strony

Bardziej szczegółowo

Rola gazu w gospodarce niskoemisyjnej

Rola gazu w gospodarce niskoemisyjnej Rola gazu w gospodarce niskoemisyjnej Andrzej Modzelewski RWE Polska SA 18 listopada 2010 r. RWE Polska 2010-11-17 STRONA 1 W odniesieniu do innych krajów UE w Polsce opłaca się najbardziej inwestować

Bardziej szczegółowo

KONWERGENCJA ELEKTROENERGETYKI I GAZOWNICTWA vs INTELIGENTNE SIECI ENERGETYCZNE WALDEMAR KAMRAT POLITECHNIKA GDAŃSKA

KONWERGENCJA ELEKTROENERGETYKI I GAZOWNICTWA vs INTELIGENTNE SIECI ENERGETYCZNE WALDEMAR KAMRAT POLITECHNIKA GDAŃSKA KONWERGENCJA ELEKTROENERGETYKI I GAZOWNICTWA vs INTELIGENTNE SIECI ENERGETYCZNE WALDEMAR KAMRAT POLITECHNIKA GDAŃSKA SYMPOZJUM NAUKOWO-TECHNICZNE Sulechów 2012 Kluczowe wyzwania rozwoju elektroenergetyki

Bardziej szczegółowo

Rynek mocy przyczyny, instrumenty, doświadczenia unijne. r.pr. Arkadiusz Ratajczak Centrum Stosunków Międzynarodowych, Warszawa, 26 maja 2014 r.

Rynek mocy przyczyny, instrumenty, doświadczenia unijne. r.pr. Arkadiusz Ratajczak Centrum Stosunków Międzynarodowych, Warszawa, 26 maja 2014 r. Rynek mocy przyczyny, instrumenty, doświadczenia unijne r.pr. Arkadiusz Ratajczak Centrum Stosunków Międzynarodowych, Warszawa, 26 maja 2014 r. Geneza i przesłanki wprowadzania rozwiązań dotyczących rynków

Bardziej szczegółowo

Potencjał i ścieżki rozwoju polskiej energetyki wiatrowej

Potencjał i ścieżki rozwoju polskiej energetyki wiatrowej Warszawa, 18 czerwca 2013 Potencjał i ścieżki rozwoju polskiej energetyki wiatrowej Grzegorz Skarżyński Polskie Stowarzyszenie Energetyki Wiatrowej doradca zarządu Tundra Advisory sp. z o. o. dyrektor

Bardziej szczegółowo

PANEL EKONOMICZNY Zakres prac i wyniki dotychczasowych analiz. Jan Pyka. Grudzień 2009

PANEL EKONOMICZNY Zakres prac i wyniki dotychczasowych analiz. Jan Pyka. Grudzień 2009 PANEL EKONOMICZNY Zakres prac i wyniki dotychczasowych analiz Jan Pyka Grudzień 2009 Zakres prac Analiza uwarunkowań i czynników w ekonomicznych związanych zanych z rozwojem zeroemisyjnej gospodarki energii

Bardziej szczegółowo

Zmiany na globalnym rynku energii: konsekwencje wobec producentów i konsumentów

Zmiany na globalnym rynku energii: konsekwencje wobec producentów i konsumentów Zmiany na globalnym rynku energii: konsekwencje wobec producentów i konsumentów Seminarium eksperckie Kancelarii Prezydenta RP Rynkowe i regulacyjne otoczenie krajowego rynku energii 18 września 2013 r.

Bardziej szczegółowo

Zmiany na rynku energii elektrycznej w Polsce 2013/2014

Zmiany na rynku energii elektrycznej w Polsce 2013/2014 Zmiany na rynku energii elektrycznej w Polsce 2013/2014 Coroczne spotkanie przedstawicieli Towarzystwa Rozwoju Małych Elektrowni Wodnych Marek Kulesa dyrektor biura TOE Ślesin, 29 listopada 2013 r. Zakres

Bardziej szczegółowo

WPŁYW PRODUKCJI ENERGII ELEKTRYCZNEJ W ŹRÓDŁACH OPALANYCH WĘGLEM BRUNATNYM NA STABILIZACJĘ CENY ENERGII DLA ODBIORCÓW KOŃCOWYCH

WPŁYW PRODUKCJI ENERGII ELEKTRYCZNEJ W ŹRÓDŁACH OPALANYCH WĘGLEM BRUNATNYM NA STABILIZACJĘ CENY ENERGII DLA ODBIORCÓW KOŃCOWYCH Górnictwo i Geoinżynieria Rok 35 Zeszyt 3 2011 Andrzej Patrycy* WPŁYW PRODUKCJI ENERGII ELEKTRYCZNEJ W ŹRÓDŁACH OPALANYCH WĘGLEM BRUNATNYM NA STABILIZACJĘ CENY ENERGII DLA ODBIORCÓW KOŃCOWYCH 1. Węgiel

Bardziej szczegółowo

Zapotrzebowanie krajowego sektora energetycznego na surowce energetyczne stan obecny i perspektywy do 2050 r.

Zapotrzebowanie krajowego sektora energetycznego na surowce energetyczne stan obecny i perspektywy do 2050 r. Instytut Gospodarki Surowcami Mineralnymi i Energią Polskiej Akademii Nauk Zapotrzebowanie krajowego sektora energetycznego na surowce energetyczne stan obecny i perspektywy do 2050 r. Ogólnopolska Konferencja

Bardziej szczegółowo

PERSPEKTYWY WYKORZYSTANIA GAZU ZIEMNEGO DO PRODUKCJI ENERGII ELEKTRYCZNEJ W POLSCE

PERSPEKTYWY WYKORZYSTANIA GAZU ZIEMNEGO DO PRODUKCJI ENERGII ELEKTRYCZNEJ W POLSCE PERSPEKTYWY WYKORZYSTANIA GAZU ZIEMNEGO DO PRODUKCJI ENERGII ELEKTRYCZNEJ W POLSCE Paweł Bućko Konferencja Rynek Gazu 2015, Nałęczów, 22-24 czerwca 2015 r. Plan prezentacji KATEDRA ELEKTROENERGETYKI Stan

Bardziej szczegółowo

Polityka energetyczna Polski do 2030 roku. Henryk Majchrzak Dyrektor Departamentu Energetyki Ministerstwo Gospodarki

Polityka energetyczna Polski do 2030 roku. Henryk Majchrzak Dyrektor Departamentu Energetyki Ministerstwo Gospodarki Polityka energetyczna Polski do 2030 roku Henryk Majchrzak Dyrektor Departamentu Energetyki Ministerstwo Gospodarki Uwarunkowania PEP do 2030 Polityka energetyczna Unii Europejskiej: Pakiet klimatyczny-

Bardziej szczegółowo

Prawo Energetyczne I Inne Ustawy Dotyczące Energetyki Kogeneracja Skuteczność Nowelizacji I Konieczność

Prawo Energetyczne I Inne Ustawy Dotyczące Energetyki Kogeneracja Skuteczność Nowelizacji I Konieczność Prawo Energetyczne I Inne Ustawy Dotyczące Energetyki Kogeneracja Skuteczność Nowelizacji I Konieczność dr inż. Janusz Ryk Polskie Towarzystwo Elektrociepłowni Zawodowych II Ogólnopolska Konferencja Polska

Bardziej szczegółowo

Polityka energetyczna Polski do 2050 roku. Warszawa, sierpień 2014 r.

Polityka energetyczna Polski do 2050 roku. Warszawa, sierpień 2014 r. Polityka energetyczna Polski do 2050 roku Warszawa, sierpień 2014 r. 2 Bezpieczeństwo Energetyczne i Środowisko Strategia BEiŚ: została przyjęta przez Radę Ministrów 15 kwietnia 2014 r. (rozpoczęcie prac

Bardziej szczegółowo

Jak wspierać dalszy rozwój kogeneracji w Polsce? Rola sektora kogeneracji w realizacji celów PEP 2050 Konferencja PKŚRE

Jak wspierać dalszy rozwój kogeneracji w Polsce? Rola sektora kogeneracji w realizacji celów PEP 2050 Konferencja PKŚRE Jak wspierać dalszy rozwój kogeneracji w Polsce? Rola sektora kogeneracji w realizacji celów PEP 2050 Konferencja PKŚRE Warszawa 22.10.2015r Polska jest dobrym kandydatem na pozycję lidera rozwoju wysokosprawnej

Bardziej szczegółowo

Nowe zadania i nowe wyzwania w warunkach deficytu mocy i niedoboru uprawnień do emisji CO2 Jan Noworyta Doradca Zarządu

Nowe zadania i nowe wyzwania w warunkach deficytu mocy i niedoboru uprawnień do emisji CO2 Jan Noworyta Doradca Zarządu Rola giełdy na rynku energii elektrycznej. Nowe zadania i nowe wyzwania w warunkach deficytu mocy i niedoboru uprawnień do emisji CO2 Jan Noworyta Doradca Zarządu Warszawa, 25 kwietnia 2008 Międzynarodowa

Bardziej szczegółowo

Wojciech Grządzielski, Adam Jaśkowski, Grzegorz Wielgus

Wojciech Grządzielski, Adam Jaśkowski, Grzegorz Wielgus SIEĆ DYSTRYBUCYJNA OGNIWEM STRATEGICZNEJ ROZBUDOWY SYSTEMU GAZOWEGO ZWIĘKSZAJĄCEGO BEZPIECZEŃSTWO DOSTAW GAZU ZIEMNEGO ORAZ STOPIEŃ DOSTĘPU SPOŁECZEŃSTWA DO SIECI Wojciech Grządzielski, Adam Jaśkowski,

Bardziej szczegółowo

Rynek gazu w Polsce. Warszawa. 30 czerwca 2011

Rynek gazu w Polsce. Warszawa. 30 czerwca 2011 Rynek gazu w Polsce Warszawa 30 czerwca 2011 Agenda 1. Otoczenie regulacyjne w Polsce 2. Perspektywy rozwoju rynku gazu w Polsce Page 2 1. Otoczenie regulacyjne w Polsce ramy regulacyjne Rynek gazu ziemnego

Bardziej szczegółowo

Ustawa z dnia 20 lutego 2015 r. o odnawialnych źródłach energii. Janusz Pilitowski, Departament Energii Odnawialnej

Ustawa z dnia 20 lutego 2015 r. o odnawialnych źródłach energii. Janusz Pilitowski, Departament Energii Odnawialnej Ustawa z dnia 20 lutego 2015 r. o odnawialnych źródłach energii Janusz Pilitowski, Departament Energii Odnawialnej Marzec 2015 2 Ustawa OZE Cel uchwalenia ustawy o odnawialnych źródłach energii 1. Celem

Bardziej szczegółowo

51 Informacja przeznaczona wyłącznie na użytek wewnętrzny PG

51 Informacja przeznaczona wyłącznie na użytek wewnętrzny PG 51 DO 2020 DO 2050 Obniżenie emisji CO2 (w stosunku do roku bazowego 1990) Obniżenie pierwotnego zużycia energii (w stosunku do roku bazowego 2008) Obniżenie zużycia energii elektrycznej (w stosunku do

Bardziej szczegółowo

Konferencja Finansowanie kosztów osieroconych oraz finansowanie inwestycji w sektorze

Konferencja Finansowanie kosztów osieroconych oraz finansowanie inwestycji w sektorze Konferencja Finansowanie kosztów osieroconych oraz finansowanie inwestycji w sektorze Rozwiązanie KDT a rozwój konkurencji na rynku energii elektrycznej Halina Bownik - Trymucha Departament Promowania

Bardziej szczegółowo

Perspektywy rozwoju OZE w Polsce

Perspektywy rozwoju OZE w Polsce Perspektywy rozwoju OZE w Polsce Beata Wiszniewska Polska Izba Gospodarcza Energetyki Odnawialnej i Rozproszonej Warszawa, 15 października 2015r. Polityka klimatyczno-energetyczna Unii Europejskiej Pakiet

Bardziej szczegółowo

Gaz ziemny w Polsce i Unii Europejskiej

Gaz ziemny w Polsce i Unii Europejskiej Gaz ziemny w Polsce i Unii Europejskiej Gliwice, 25 września 2012 r. prof. dr hab. inż. Maciej KALISKI dr hab. inż. Stanisław NAGY, prof. AGH prof. zw. dr hab. inż. Jakub SIEMEK dr inż. Andrzej SIKORA

Bardziej szczegółowo

Architektura hurtowego rynku energii elektrycznej. Tomasz Sikorski

Architektura hurtowego rynku energii elektrycznej. Tomasz Sikorski Architektura hurtowego rynku energii elektrycznej Tomasz Sikorski Prezentacja dla Grupy roboczej ds. założeń nowej ustawy - Prawo energetyczne w zakresie elektroenergetyki Warszawa, 8 grudnia 2006 roku

Bardziej szczegółowo

Rynek mocy krajowego systemu elektroenergetycznego

Rynek mocy krajowego systemu elektroenergetycznego Rynek mocy krajowego systemu elektroenergetycznego Autorzy: Stanisław Poręba, Maciej Przybylski, Michał Zapaśnik, Ernst & Young Business Advisory ("Nowa Energia" - nr 1/2015) Energia elektryczna jest specyficznym

Bardziej szczegółowo

WPŁYW OTOCZENIA REGULACYJNEGO NA DYNAMIKĘ INWESTYCJI W ENERGETYKĘ ROZPROSZONĄ

WPŁYW OTOCZENIA REGULACYJNEGO NA DYNAMIKĘ INWESTYCJI W ENERGETYKĘ ROZPROSZONĄ WPŁYW OTOCZENIA REGULACYJNEGO NA DYNAMIKĘ INWESTYCJI W ENERGETYKĘ ROZPROSZONĄ Dr hab. Mariusz Swora, Uniwersytet Jagielloński Seminarium eksperckie Energetyka obywatelska na rzecz lokalnego rozwoju gospodarczego

Bardziej szczegółowo

Inwestycje w energetyce w sytuacji niepewności makroekonomicznej. Grzegorz Onichimowski TGE SA

Inwestycje w energetyce w sytuacji niepewności makroekonomicznej. Grzegorz Onichimowski TGE SA Inwestycje w energetyce w sytuacji niepewności makroekonomicznej Grzegorz Onichimowski TGE SA Inwestycje w energetyce Power RING 2009, Dec 2009 2 Ostatnia lekcja z prywatyzacji. 1. Wejście PGE SA na Giełdę

Bardziej szczegółowo

System wsparcia dla wytwórców energii elektrycznej z biomasy - regulacje wynikające z projektu ustawy o OZE. Bełchatów, dn. 16 października 2014 r.

System wsparcia dla wytwórców energii elektrycznej z biomasy - regulacje wynikające z projektu ustawy o OZE. Bełchatów, dn. 16 października 2014 r. System wsparcia dla wytwórców energii elektrycznej z biomasy - regulacje wynikające z projektu ustawy o OZE Bełchatów, dn. 16 października 2014 r. 2 Założenia zoptymalizowanego systemu wsparcia OZE (zmiany

Bardziej szczegółowo

Jak oszczędzić na zakupach energii elektrycznej?

Jak oszczędzić na zakupach energii elektrycznej? Jak oszczędzić na zakupach energii elektrycznej? Wrocław 27.10.2010 r. RWE nazwa spółki 11/2/2010 STRONA 1 Grupa RWE: jedna z wiodących firm utilities na kontynencie europejskim* Główne rynki Grupy RWE

Bardziej szczegółowo

Keep on Track! - nasze działania dla monitorowania realizacji celów wspólnotowych w różnych krajach

Keep on Track! - nasze działania dla monitorowania realizacji celów wspólnotowych w różnych krajach Keep on Track! - nasze działania dla monitorowania realizacji celów wspólnotowych w różnych krajach Anna Pobłocka-Dirakis eclareon Consulting Warszawa, 24 Wrzesień 2014 Strategy Consulting Policy Consulting

Bardziej szczegółowo

Zadania regulatora w obszarze utrzymania bezpieczeństwa dostaw energii

Zadania regulatora w obszarze utrzymania bezpieczeństwa dostaw energii Zadania regulatora w obszarze utrzymania bezpieczeństwa dostaw energii Sławomir Siejko Konferencja Gospodarka jutra Energia Rozwój - Środowisko Wrocław 20 stycznia 2016 r. Prezes Rady Ministrów Regulator

Bardziej szczegółowo

RYZYKO WYSTĄPIENIA NIEDOBORÓW MOCY W POLSKIM SYSTEMIE ENERGETYCZNYM DO ROKU 2020 WRZESIEŃ 2014 R.

RYZYKO WYSTĄPIENIA NIEDOBORÓW MOCY W POLSKIM SYSTEMIE ENERGETYCZNYM DO ROKU 2020 WRZESIEŃ 2014 R. RYZYKO WYSTĄPIENIA NIEDOBORÓW MOCY W POLSKIM SYSTEMIE ENERGETYCZNYM DO ROKU 2020 WRZESIEŃ 2014 R. AGENDA 1. NAJWAŻNIEJSZE WNIOSKI... 4 2. TŁO ANALIZY...5 Forum Analiz Energetycznych 3. KONTEKST EUROPEJSKI...

Bardziej szczegółowo

Potencjał inwestycyjny w polskim sektorze budownictwa energetycznego sięga 30 mld euro

Potencjał inwestycyjny w polskim sektorze budownictwa energetycznego sięga 30 mld euro Kwiecień 2013 Katarzyna Bednarz Potencjał inwestycyjny w polskim sektorze budownictwa energetycznego sięga 30 mld euro Jedną z najważniejszych cech polskiego sektora energetycznego jest struktura produkcji

Bardziej szczegółowo

Propozycje sieci współpracy na rzecz bezpieczeństwa energetycznego

Propozycje sieci współpracy na rzecz bezpieczeństwa energetycznego Kształtowanie sieci współpracy na rzecz bezpieczeństwa energetycznego Dolnego Śląska ze szczególnym uwzględnieniem aspektów ekonomiczno społecznych Propozycje sieci współpracy na rzecz bezpieczeństwa energetycznego

Bardziej szczegółowo

MINOX S.A. RAPORT MIESIĘCZNY GRUDZIEŃ

MINOX S.A. RAPORT MIESIĘCZNY GRUDZIEŃ MINOX S.A. RAPORT MIESIĘCZNY GRUDZIEŃ 2012 r. Zarząd Spółki z siedzibą w Warszawie, działając w oparciu o pkt. 16 Załącznika Nr 1 do Uchwały Nr 293/2010 Zarządu Giełdy Papierów Wartościowych w Warszawie

Bardziej szczegółowo

Kohabitacja. Rola gazu w rozwoju gospodarki niskoemisyjnej

Kohabitacja. Rola gazu w rozwoju gospodarki niskoemisyjnej Kohabitacja. Rola gazu w rozwoju gospodarki niskoemisyjnej Marcin Lewenstein Dyrektor Biura Planowania Strategicznego PGNiG SA 18 listopada 2010 r. Warszawa Rynek gazu w Europie wnioski dla Polski Prognozy

Bardziej szczegółowo

Wysokosprawna kogeneracja w Polsce. Tomasz Dąbrowski Departament Energetyki

Wysokosprawna kogeneracja w Polsce. Tomasz Dąbrowski Departament Energetyki Wysokosprawna kogeneracja w Polsce Tomasz Dąbrowski Departament Energetyki [%] 2 Wysokosprawna kogeneracja w Polsce Ogólna charakterystyka sektora ciepłowniczego w Polsce Wielkość sprzedaży ciepła z sieci

Bardziej szczegółowo

Z ENEREGETYKĄ JESZCZE NIKT NIE WYGRAŁ PRAWDA CZY FAŁSZ?

Z ENEREGETYKĄ JESZCZE NIKT NIE WYGRAŁ PRAWDA CZY FAŁSZ? Z ENEREGETYKĄ JESZCZE NIKT NIE WYGRAŁ PRAWDA CZY FAŁSZ? Dr Leszek Juchniewicz Prezes URE w latach 1997-2007 X TARGI ENERGII 19-20 września 2013 roku, JACHRANKA POLSKA ENERGETYKA WALCZY: z kim? o co? HIPOTETYCZNE

Bardziej szczegółowo

Polityka energetyczna Polski do 2050 roku założenia i perspektywy rozwoju sektora gazowego w Polsce

Polityka energetyczna Polski do 2050 roku założenia i perspektywy rozwoju sektora gazowego w Polsce Polityka energetyczna Polski do 2050 roku założenia i perspektywy rozwoju sektora gazowego w Polsce Paweł Pikus Wydział Gazu Ziemnego, Departament Ropy i Gazu VII Forum Obrotu 2014 09-11.06.2014 r., Stare

Bardziej szczegółowo

KIERUNKI 2014 SEKTOR ENERGETYCZNY

KIERUNKI 2014 SEKTOR ENERGETYCZNY KIERUNKI 2014 SEKTOR ENERGETYCZNY Rola i wpływ energetyki na gospodarkę Wraz z efektem mnożnikowym energetyka tworzy 7,9% wartości dodanej; 612 tys. miejsc pracy bezpośrednio i w sektorach powiązanych;

Bardziej szczegółowo

Reporting on dissemination activities carried out within the frame of the DESIRE project (WP8)

Reporting on dissemination activities carried out within the frame of the DESIRE project (WP8) Reporting on dissemination activities carried out within the frame of the DESIRE project (WP8) Name, Affiliation Krzysztof Wojdyga, Marcin Lec, Rafal Laskowski Warsaw University of technology E-mail krzysztof.wojdyga@is.pw.edu.pl

Bardziej szczegółowo

Zarządca Rozliczeń S.A. Konsekwencje rozwiązania kontraktów długoterminowych (KDT)

Zarządca Rozliczeń S.A. Konsekwencje rozwiązania kontraktów długoterminowych (KDT) Zarządca Rozliczeń S.A. Konsekwencje rozwiązania kontraktów długoterminowych (KDT) Krzysztof Szczęsny, Maciej Chrost, Jan Bogolubow 1 Czym były KDT-y? Zawarte w latach 90-tych przez wytwórców energii elektrycznej

Bardziej szczegółowo

Energetyka przemysłowa.

Energetyka przemysłowa. Energetyka przemysłowa. Realna alternatywa dla energetyki systemowej? Henryk Kaliś Warszawa 31 styczeń 2013 r 2 paliwo 139 81 58 Elektrownia Systemowa 37% Ciepłownia 85% Energia elektryczna 30 kogeneracja

Bardziej szczegółowo

Kogeneracja w Polsce: obecny stan i perspektywy rozwoju

Kogeneracja w Polsce: obecny stan i perspektywy rozwoju Kogeneracja w Polsce: obecny stan i perspektywy rozwoju Wytwarzanie energii w elektrowni systemowej strata 0.3 tony K kocioł. T turbina. G - generator Węgiel 2 tony K rzeczywiste wykorzystanie T G 0.8

Bardziej szczegółowo

Optymalny Mix Energetyczny dla Polski do 2050 roku

Optymalny Mix Energetyczny dla Polski do 2050 roku Optymalny Mix Energetyczny dla Polski do 2050 roku Symulacje programem emix 1 Kongres Nowego Przemysłu Warszawa, 13.10.2014r W. Łyżwa, B. Olek, M. Wierzbowski, W. Mielczarski Instytut Elektroenergetyki,

Bardziej szczegółowo

Sprawozdanie nt. planu działań KE w zakresie energii do roku 2050: bezpieczny, konkurencyjny i niskoemisyjny sektor energetyczny

Sprawozdanie nt. planu działań KE w zakresie energii do roku 2050: bezpieczny, konkurencyjny i niskoemisyjny sektor energetyczny Bruksela, dnia 16 grudnia 2011 r. Sprawozdanie nr 111/2011 Sprawozdanie nt. planu działań KE w zakresie energii do roku 2050: bezpieczny, konkurencyjny i niskoemisyjny sektor energetyczny Bruksela, dnia

Bardziej szczegółowo

Wniosek DECYZJA RADY

Wniosek DECYZJA RADY KOMISJA EUROPEJSKA Bruksela, dnia 8.4.2016 r. COM(2016) 183 final 2016/0094 (NLE) Wniosek DECYZJA RADY w sprawie stanowiska, jakie należy przyjąć w imieniu Unii Europejskiej w odniesieniu do międzynarodowego

Bardziej szczegółowo

Rola kogeneracji w osiąganiu celów polityki klimatycznej i środowiskowej Polski. dr inż. Janusz Ryk Warszawa, 22 październik 2015 r.

Rola kogeneracji w osiąganiu celów polityki klimatycznej i środowiskowej Polski. dr inż. Janusz Ryk Warszawa, 22 październik 2015 r. Rola kogeneracji w osiąganiu celów polityki klimatycznej i środowiskowej Polski dr inż. Janusz Ryk Warszawa, 22 październik 2015 r. Polskie Towarzystwo Elektrociepłowni Zawodowych Rola kogeneracji w osiąganiu

Bardziej szczegółowo

Bezpieczeństwo elektroenergetyczne Polski w kontekście budowy elektrowni jądrowych.

Bezpieczeństwo elektroenergetyczne Polski w kontekście budowy elektrowni jądrowych. Bezpieczeństwo elektroenergetyczne Polski w kontekście budowy elektrowni jądrowych. Autorzy: Bartosz Marcinkowski 1, dr Bartłomiej Nowak 2 Palinka sp.k. - Domański Zakrzewski Wielowymiarowy charakter pojęcia

Bardziej szczegółowo

Wnioski Prezesa URE z analizy uwag do Programu Uwalniania Gazu (wprowadzenie do dyskusji)

Wnioski Prezesa URE z analizy uwag do Programu Uwalniania Gazu (wprowadzenie do dyskusji) Wnioski Prezesa URE z analizy uwag do Programu Uwalniania Gazu (wprowadzenie do dyskusji) Warsztaty ws. Programu Uwalniania Gazu Warszawa, 28 maja 2012 r. Oczekiwania uczestników rynku gazu Stworzenie

Bardziej szczegółowo

Sulechów, 18 Listopad 2011 r. Podłączenie do sieci elektroenergetycznych jako główna bariera w rozwoju odnawialnych źródeł energii w Polsce

Sulechów, 18 Listopad 2011 r. Podłączenie do sieci elektroenergetycznych jako główna bariera w rozwoju odnawialnych źródeł energii w Polsce Podłączenie do sieci elektroenergetycznych jako główna bariera w rozwoju odnawialnych źródeł energii w Polsce Pełnomocnik Wojewody Zachodniopomorskiego ds. Bezpieczeństwa Energetycznego Witold KĘPA 2020

Bardziej szczegółowo

Liberalizacja rynku gazu w Polsce Postulaty odbiorców przemysłowych. Warszawa, 29 październik 2014r.

Liberalizacja rynku gazu w Polsce Postulaty odbiorców przemysłowych. Warszawa, 29 październik 2014r. Liberalizacja rynku gazu w Polsce Postulaty odbiorców przemysłowych. Warszawa, 29 październik 2014r. Polski rynek gazu - cechy. Jak dotąd większość polskiego rynku gazu objęta jest regulacją, prawie wszyscy

Bardziej szczegółowo

URE na rzecz wdrożenia inteligentnych sieci. Marek Woszczyk Prezes Urzędu Regulacji Energetyki

URE na rzecz wdrożenia inteligentnych sieci. Marek Woszczyk Prezes Urzędu Regulacji Energetyki URE na rzecz wdrożenia inteligentnych sieci. Marek Woszczyk Prezes Urzędu Regulacji Energetyki Warszawa 18 września 2012 Działania na rzecz budowy inteligentnej sieci (1) Fundamentalne cele: poprawa bezpieczeństwa

Bardziej szczegółowo

Doświadczenia z realizacji pilotażowego projektu PPP w gospodarce odpadami System gospodarki odpadami dla Miasta Poznania

Doświadczenia z realizacji pilotażowego projektu PPP w gospodarce odpadami System gospodarki odpadami dla Miasta Poznania Doświadczenia z realizacji pilotażowego projektu PPP w gospodarce odpadami System gospodarki odpadami dla Miasta Poznania Konferencja PPP w gospodarce odpadami i energetyce Warszawa, 28 lutego 2012 r.

Bardziej szczegółowo

Lokalny Plan Działań dotyczący efektywności energetycznej. Plan działań na rzecz zrównoważonej energii

Lokalny Plan Działań dotyczący efektywności energetycznej. Plan działań na rzecz zrównoważonej energii Lokalny Plan Działań dotyczący efektywności energetycznej oraz Plan działań na rzecz zrównoważonej energii jako elementy planowania energetycznego w gminie Łukasz Polakowski 1 SEAP Sustainable Energy Action

Bardziej szczegółowo

ZIELONA ENERGIA W POLSCE

ZIELONA ENERGIA W POLSCE ZIELONA ENERGIA W POLSCE Współczesny świat wymaga zmiany struktury wykorzystywanych źródeł energii pierwotnej. Wzrost popytu na surowce energetyczne, przy jednoczesnej rosnącej niestabilności warunków

Bardziej szczegółowo

Model otoczenia klienta na rynku energii

Model otoczenia klienta na rynku energii Model otoczenia klienta na rynku energii Autor: Grzegorz Stankiewicz ( Rynek Energii nr 2/2006) Słowa kluczowe: infrastruktura energetyczna, rynek energii, klient Streszczenie. W artykule przedstawiono

Bardziej szczegółowo

INTEGRATOR MIKROINSTALACJI ODNAWIALNYCH ŹRÓDEŁ ENERGII ZYGMUNT MACIEJEWSKI. Wiejskie sieci energetyczne i mikrosieci. Warszawa, Olsztyn 2014

INTEGRATOR MIKROINSTALACJI ODNAWIALNYCH ŹRÓDEŁ ENERGII ZYGMUNT MACIEJEWSKI. Wiejskie sieci energetyczne i mikrosieci. Warszawa, Olsztyn 2014 INTEGRATOR MIKROINSTALACJI ODNAWIALNYCH ŹRÓDEŁ ENERGII w ramach projektu OZERISE Odnawialne źródła energii w gospodarstwach rolnych ZYGMUNT MACIEJEWSKI Wiejskie sieci energetyczne i mikrosieci Warszawa,

Bardziej szczegółowo

Ogarniamy prąd, żeby nie ogarnęła nas ciemność TŁO

Ogarniamy prąd, żeby nie ogarnęła nas ciemność TŁO Gminazjum 67 maj 2014 Ogarniamy prąd, żeby nie ogarnęła nas ciemność TŁO 1. Jakie możliwości daje nam 3Rewolucja Przemysłowa? 2. Jaka jest rola sieci społecznościowych? 3. Jak to robią inni? 4. Jaki jest

Bardziej szczegółowo

PAKIET KLIMATYCZNO ENERGETYCZNY UE

PAKIET KLIMATYCZNO ENERGETYCZNY UE FORUM BRANŻOWYCH ORGANIZACJI GOSPODARCZYCH PAKIET KLIMATYCZNO ENERGETYCZNY UE SZANSA DLA INNOWACJI CZY ZAGROŻENIE DLA GOSPODARKI? STANOWISKO PRZEMYSŁU ANDRZEJ WERKOWSKI PRZEWODNICZĄCY FORUM CO2 WARSZAWA,

Bardziej szczegółowo

Regulacje dla rozwoju gospodarczego opartego na nowych źródłach energii (gaz, OZE, inteligentne sieci, przesył)

Regulacje dla rozwoju gospodarczego opartego na nowych źródłach energii (gaz, OZE, inteligentne sieci, przesył) Regulacje dla rozwoju gospodarczego opartego na nowych źródłach energii (gaz, OZE, inteligentne sieci, przesył) dr Robert Zajdler Warszawa, 3.10.2013 r. Kierunki zmian regulacyjnych 1. Przemysł energochłonny

Bardziej szczegółowo

Jak usprawnić funkcjonowanie hurtowego rynku energii? Marek Chodorowski Prezes Zarządu ELNORD S.A.

Jak usprawnić funkcjonowanie hurtowego rynku energii? Marek Chodorowski Prezes Zarządu ELNORD S.A. Jak usprawnić funkcjonowanie hurtowego rynku energii? Marek Chodorowski Prezes Zarządu ELNORD S.A. Jak poprawić funkcjonowanie hurtowego rynku energii? Rozwiązanie KDT Transparentność rynku Przejrzystość

Bardziej szczegółowo

Micha Ćwil Polska Izba Gospodarcza Energii Odnawialnej

Micha Ćwil Polska Izba Gospodarcza Energii Odnawialnej Micha Ćwil Polska Izba Gospodarcza Energii Odnawialnej Bieslko-Bia a 15.10.2010 Konferencja: Odnawialne źród a energii perspektywy rozwoju Agenda 2 1. Wyzwania dla rynku energii w ujęciu dyrektywy 2009/28/WE

Bardziej szczegółowo

Planowane regulacje prawne dotyczące wytwarzania energii ze źródeł odnawialnych, ze szczególnym uwzględnieniem mikro i małych instalacji

Planowane regulacje prawne dotyczące wytwarzania energii ze źródeł odnawialnych, ze szczególnym uwzględnieniem mikro i małych instalacji Planowane regulacje prawne dotyczące wytwarzania energii ze źródeł odnawialnych, ze szczególnym uwzględnieniem mikro i małych instalacji Kielce, dn. 7 marca 2014 r. 2 Wzywania stojące przed polską energetyką

Bardziej szczegółowo

XIX. Monitoring i raportowanie planu gospodarki niskoemisyjnej

XIX. Monitoring i raportowanie planu gospodarki niskoemisyjnej XIX. Monitoring i raportowanie planu gospodarki niskoemisyjnej 1 XIX. MONITORING I RAPORTOWANIE PLANU GOSPODARKI NISKOEMISYJNEJ... 1 XIX.1. OGÓLNE ZASADY MONITOROWANIA... 3 XIX.1.1. System monitorowania

Bardziej szczegółowo

Rozwój energetyki wiatrowej w Polsce w kontekście planów przekształcenia polskiej gospodarki z wysokoemisyjnej na niskoemisyjną

Rozwój energetyki wiatrowej w Polsce w kontekście planów przekształcenia polskiej gospodarki z wysokoemisyjnej na niskoemisyjną Rozwój energetyki wiatrowej w Polsce w kontekście planów przekształcenia polskiej gospodarki z wysokoemisyjnej na niskoemisyjną Polska energetyka wiatrowa szybki rozwój i duży potencjał dalszego wzrostu

Bardziej szczegółowo

Perspektywy rozwoju energetyki wodnej w Polsce. Konferencja STREAM MAP, Warszawa, 27 października 2011 r.

Perspektywy rozwoju energetyki wodnej w Polsce. Konferencja STREAM MAP, Warszawa, 27 października 2011 r. Perspektywy rozwoju energetyki wodnej w Polsce Konferencja STREAM MAP, Warszawa, 27 października 2011 r. 2 Polityka Rządu w zakresie OZE Odnawialne źródła energii w Polsce (dane historyczne) 8 7 6 5 4

Bardziej szczegółowo

EUROPEJSKIE FORUM NOWYCH IDEI 2013

EUROPEJSKIE FORUM NOWYCH IDEI 2013 EUROPEJSKIE FORUM NOWYCH IDEI 2013 26 września 2013, godz. 15:30 17:00 Centrum Konferencyjne Sheraton Panel dyskusyjny Bezpieczeństwo energetyczne. Jaki model dla kogo? Ile solidarności, ile państwa, ile

Bardziej szczegółowo

Handel energią. Hurtowy zakup energii. Marek Kulesa dyrektor biura TOE. II PANEL: Handel energią. Czeladź, 14 marca 2013 r.

Handel energią. Hurtowy zakup energii. Marek Kulesa dyrektor biura TOE. II PANEL: Handel energią. Czeladź, 14 marca 2013 r. Handel energią. Hurtowy zakup energii II PANEL: Handel energią. Hurtowy zakup energii Marek Kulesa dyrektor biura TOE Czeladź, 14 marca 2013 r. Zakres prezentacji 1. Wprowadzenie 2. Wybrane uwarunkowania

Bardziej szczegółowo

Jednostki Wytwórcze opalane gazem Alternatywa dla węgla

Jednostki Wytwórcze opalane gazem Alternatywa dla węgla VIII Konferencja Naukowo-Techniczna Ochrona Środowiska w Energetyce Jednostki Wytwórcze opalane gazem Alternatywa dla węgla Główny Inżynier ds. Przygotowania i Efektywności Inwestycji 1 Rynek gazu Realia

Bardziej szczegółowo

Wyniki finansowe i operacyjne GK PGE po I kwartale 2014. 14 maja 2014 r.

Wyniki finansowe i operacyjne GK PGE po I kwartale 2014. 14 maja 2014 r. Wyniki finansowe i operacyjne GK PGE po I kwartale 2014 14 maja 2014 r. Kluczowe osiągnięcia i zdarzenia Marek Woszczyk Prezes Zarządu 2 Dobre wyniki PGE osiągnięte na wymagającym rynku Wyniki finansowe

Bardziej szczegółowo

PROSUMENT sieć i rozliczenia Net metering

PROSUMENT sieć i rozliczenia Net metering PROSUMENT sieć i rozliczenia Net metering Janusz Pilitowski Dyrektor Departamentu Energii Odnawialnej Ministerstwo Gospodarki Warszawa, 15 maja 2014 r. 2 PROJEKT USTAWY OZE Działalność prosumencka energia

Bardziej szczegółowo

Realizacja koncepcji Smart Grid w PSE Operator S.A.

Realizacja koncepcji Smart Grid w PSE Operator S.A. Realizacja koncepcji Smart Grid w PSE Operator S.A. Wojciech Lubczyński Dyrektor Projektu Smart Grid PSE Operator S.A. VII Międzynarodowa Konferencja NEUF2011 New Energy User Friendly Biała a Księga Narodowy

Bardziej szczegółowo

BOCIAN Program NFOSiGW

BOCIAN Program NFOSiGW BOCIAN Program NFOSiGW Głos w dyskusji: PV Poland Stanisław M. Pietruszko Politechnika Warszawska Polskie Towarzystwo Fotowoltaiki tel.: +48-691 910 390, Tel.: +48-22-679 8870 pietruszko@pv-polska.pl www.pv-polska.pl

Bardziej szczegółowo

Przewrotny rynek zielonych certyfikatów

Przewrotny rynek zielonych certyfikatów Przewrotny rynek zielonych certyfikatów Autor: Maciej Flakowicz, Agencja Rynku Energii, Warszawa ( Czysta Energia nr 4/2013) Niestabilne ceny praw majątkowych do świadectw pochodzenia OZE dowodzą, że polski

Bardziej szczegółowo

Polskie ciepłownictwo systemowe ad 2013

Polskie ciepłownictwo systemowe ad 2013 Polskie ciepłownictwo systemowe ad 2013 Stabilne podwaliny dla przyszłego porządku ciepłowniczego Bogusław Regulski Wiceprezes Zarządu IGCP Debata : Narodowa Mapa Ciepła - Warszawa 22 listopada 2013 Struktura

Bardziej szczegółowo

Zmiany, przed którymi stoją Operatorzy Systemów. dalszej liberalizacji rynku

Zmiany, przed którymi stoją Operatorzy Systemów. dalszej liberalizacji rynku Zmiany, przed którymi stoją Operatorzy Systemów Przesyłowych w świetle dalszej liberalizacji rynku Wojciech Jarosz Polityka Energetyczna dla Europy (EPE) Cele Wzrost bezpieczeństwa dostaw Zapewnienie konkurencyjności

Bardziej szczegółowo

Odnawialne źródła energii wyzwania stojące przed przedsiębiorstwami wodociągowo kanalizacyjnymi po 1 stycznia 2016 roku

Odnawialne źródła energii wyzwania stojące przed przedsiębiorstwami wodociągowo kanalizacyjnymi po 1 stycznia 2016 roku dr inż. Tadeusz Żaba DYREKTOR PRODUKCJI Odnawialne źródła energii wyzwania stojące przed przedsiębiorstwami wodociągowo kanalizacyjnymi po 1 stycznia 2016 roku Przedsiębiorstwa sektora komunalnego jako

Bardziej szczegółowo

Czy ochrona środowiska i odnawialne źródła energii są efektywne finansowo?

Czy ochrona środowiska i odnawialne źródła energii są efektywne finansowo? Czy ochrona środowiska i odnawialne źródła energii są efektywne finansowo? Dariusz Lipka, Małopolska Agencja Rozwoju Regionalnego S.A. Kraków, 11.12.2013 r. Specyfika projektów energetyki odnawialnej -

Bardziej szczegółowo

Koncepcja notowania białych certyfikatów

Koncepcja notowania białych certyfikatów Koncepcja notowania białych certyfikatów Grzegorz Onichimowski Prezes Zarządu Towarowa Giełda Energii SA Warszawa, 05 kwietnia 2006 www.polpx.pl polpx@polpx.pl Debata BIAŁE CERTYFIKATY wysoka efektywność

Bardziej szczegółowo

Odnawialne źródła energii a bezpieczeństwo Europy - Polski - Regionu - Gminy

Odnawialne źródła energii a bezpieczeństwo Europy - Polski - Regionu - Gminy Konwent Burmistrzów i Wójtów Śląskiego Związku Gmin i Powiatów Odnawialne źródła energii a bezpieczeństwo Europy - Polski - Regionu - Gminy Prof. Jerzy Buzek, Parlament Europejski Członek Komisji Przemysłu,

Bardziej szczegółowo

KRK w kontekście potrzeb pracodawców. Krzysztof Chełpiński, członek Zarządu Krajowej Izby Gospodarczej Elektroniki i Telekomunikacji

KRK w kontekście potrzeb pracodawców. Krzysztof Chełpiński, członek Zarządu Krajowej Izby Gospodarczej Elektroniki i Telekomunikacji KRK w kontekście potrzeb pracodawców Krzysztof Chełpiński, członek Zarządu Krajowej Izby Gospodarczej Elektroniki i Telekomunikacji Gospodarka Oparta na Wiedzy Inwestycje w badania i rozwój. Wzrost zatrudnienia

Bardziej szczegółowo

Polityka energetyczna Polski do 2050 roku

Polityka energetyczna Polski do 2050 roku Polityka energetyczna Polski do 2050 roku Stanowisko organizacji Sandbag 18-09-2015 Polska strategia energetyczna do 2050 roku Polska potrzebuje zrównoważonego systemu energetycznego, który popchnie rozwój

Bardziej szczegółowo

Wyciąg z raportu. Problematyka formuł cenowych

Wyciąg z raportu. Problematyka formuł cenowych Wyciąg z raportu Uwarunkowania gospodarcze i geopolityczne Polski sprawiają, że konieczne jest zaproponowanie modelu rynku gazu, który odpowiadał będzie na wyzwania stojące przed tym rynkiem w aspekcie

Bardziej szczegółowo

Rozdział 4. Bilans potrzeb grzewczych

Rozdział 4. Bilans potrzeb grzewczych ZZAAŁŁO ŻŻEENNIIAA DDO PPLLAANNUU ZZAAO PPAATTRRZZEENNIIAA W CCIIEEPPŁŁO,,, EENNEERRGIIĘĘ EELLEEKTTRRYYCCZZNNĄĄ II PPAALLIIWAA GAAZZOWEE MIIAASSTTAA ŻŻAAGAAŃŃ Rozdział 4 Bilans potrzeb grzewczych W-588.04

Bardziej szczegółowo

ANALIZA EFEKTYWNOŚCI EKONOMICZNEJ ELEKTROCIEPŁOWNI OPALANYCH GAZEM ZIEMNYM PO WPROWADZENIU ŚWIADECTW POCHODZENIA Z WYSOKOSPRAWNEJ KOGENERACJI

ANALIZA EFEKTYWNOŚCI EKONOMICZNEJ ELEKTROCIEPŁOWNI OPALANYCH GAZEM ZIEMNYM PO WPROWADZENIU ŚWIADECTW POCHODZENIA Z WYSOKOSPRAWNEJ KOGENERACJI ANALIZA EFEKTYWNOŚCI EKONOMICZNEJ ELEKTROCIEPŁOWNI OPALANYCH GAZEM ZIEMNYM PO WPROWADZENIU ŚWIADECTW POCHODZENIA Z WYSOKOSPRAWNEJ KOGENERACJI Autor: Bolesław Zaporowski ( Rynek Energii nr 6/2007) Słowa

Bardziej szczegółowo

Funkcjonowanie Rynku Forward na Prawa Majątkowe OZE. www.tge.pl

Funkcjonowanie Rynku Forward na Prawa Majątkowe OZE. www.tge.pl Funkcjonowanie Rynku Forward na Prawa Majątkowe OZE www.tge.pl Rynek forward na prawa majątkowe OZE 1. Przedmiot obrotu: kontrakty terminowe typu forward na prawa majątkowe z OZE (PMOZE_A) 2. Nominał kontraktu:

Bardziej szczegółowo

Dziśi jutro systemu wsparcia źródeł odnawialnych

Dziśi jutro systemu wsparcia źródeł odnawialnych Dziśi jutro systemu wsparcia źródeł odnawialnych dr Zdzisław Muras Departament Przedsiębiorstw Energetycznych Poznań 24 listopada 2009 Zawartość prezentacji 1. Podstawy prawne. 2. Funkcjonujące systemy

Bardziej szczegółowo

Innowacje w Grupie Kapitałowej ENERGA. Gdańsk. 10.2015

Innowacje w Grupie Kapitałowej ENERGA. Gdańsk. 10.2015 Innowacje w Grupie Kapitałowej ENERGA Gdańsk. 10.2015 ENERGA liderem energetycznych innowacji Grupa ENERGA wykorzystując postęp technologiczny wdraża innowacje w kluczowych obszarach swojej działalności.

Bardziej szczegółowo

BEZPIECZEŃSTWO ENERGETYCZNE MIAST I WSI WOJEWÓDZTWA LUBUSKIEGO. Maciej Dzikuć

BEZPIECZEŃSTWO ENERGETYCZNE MIAST I WSI WOJEWÓDZTWA LUBUSKIEGO. Maciej Dzikuć BEZPIECZEŃSTWO ENERGETYCZNE MIAST I WSI WOJEWÓDZTWA LUBUSKIEGO Maciej Dzikuć Celem artykułu jest przedstawienie postrzegania bezpieczeństwa energetycznego przez mieszkańców województwa lubuskiego. Wskazano

Bardziej szczegółowo

IDEA MAPY DROGOWEJ 2050 DLA POLSKI

IDEA MAPY DROGOWEJ 2050 DLA POLSKI IDEA MAPY DROGOWEJ 2050 DLA POLSKI Maciej Bukowski Instytut Badań Strukturalnych 1 Andrzej Kassenberg Instytut na rzecz Ekorozwoju O projekcie Podstawowe przesłania Idea projektu Uczestnicy Zakres tematyczny

Bardziej szczegółowo

EFEKTYWNOŚĆ WYTWARZANIA ENERGII. I Międzynarodowe Forum Efektywności Energetycznej. Marian Babiuch Prezes Zarządu PTEZ. Warszawa, 27 października 2009

EFEKTYWNOŚĆ WYTWARZANIA ENERGII. I Międzynarodowe Forum Efektywności Energetycznej. Marian Babiuch Prezes Zarządu PTEZ. Warszawa, 27 października 2009 EFEKTYWNOŚĆ WYTWARZANIA ENERGII I Międzynarodowe Forum Efektywności Energetycznej Warszawa, 27 października 2009 Marian Babiuch Prezes Zarządu PTEZ Czarna skrzynka Energetyka Energia pierwotna Dobro ogólnoludzkie?

Bardziej szczegółowo

Wykorzystanie pojemności cieplnej dużych systemów dystrybucji energii

Wykorzystanie pojemności cieplnej dużych systemów dystrybucji energii Wykorzystanie pojemności cieplnej dużych systemów dystrybucji energii Leszek Pająk, Antoni Barbacki pajak.leszek@gmail.com AGH Akademia Górniczo-Hutnicza Wydział Geodezji Górniczej i Inżynierii Środowiska

Bardziej szczegółowo

RYNEK FOTOWOLTAICZNY. W Polsce. Instytut Energetyki Odnawialnej. Warszawa Kwiecień, 2013r

RYNEK FOTOWOLTAICZNY. W Polsce. Instytut Energetyki Odnawialnej. Warszawa Kwiecień, 2013r 2013 RYNEK FOTOWOLTAICZNY W Polsce Instytut Energetyki Odnawialnej Warszawa Kwiecień, 2013r STRONA 2 2013 IEO RAPORT Rynek Fotowoltaiczny w Polsce Podsumowanie roku 2012 Edycja PIERWSZA raportu Autorzy

Bardziej szczegółowo

Stanowisko Polskiego Komitetu Energii Elektrycznej w sprawie oczekiwanych kierunków aktualizacji Polityki Energetycznej Polski

Stanowisko Polskiego Komitetu Energii Elektrycznej w sprawie oczekiwanych kierunków aktualizacji Polityki Energetycznej Polski 1 Warszawa, 6 sierpnia 2013 Stanowisko Polskiego Komitetu Energii Elektrycznej w sprawie oczekiwanych kierunków aktualizacji Polityki Energetycznej Polski SPIS TREŚCI I. Zasady tworzenia Polityki Energetycznej

Bardziej szczegółowo