Popytowe podejście do tworzenia innowacji. doświadczenia krajów skandynawskich

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Popytowe podejście do tworzenia innowacji. doświadczenia krajów skandynawskich"

Transkrypt

1 2012 Popytowe podejście do tworzenia innowacji doświadczenia krajów skandynawskich

2 Popytowe podejście do tworzenia innowacji doświadczenia krajów skandynawskich Ekspertyza powstała w ramach projektu współfinansowanego przez Unię Europejską ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego w ramach Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości Warszawa 2012

3 Publikacja powstała w ramach działania Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości Innowacje w Przedsiębiorstwach Klub Innowacyjnych Przedsiębiorstw. Publikacja współfinansowana przez Unię Europejską ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego w ramach projektu systemowego Rozwój zasobów ludzkich poprzez promowanie wiedzy, transfer i upowszechnienie innowacji (Program Operacyjny Kapitał Ludzki, działanie 2.1.3). Część I: Tytuł oryginału: User-Driven Innovation. Context and Cases in the Nordic Region Redakcja: Emily Wise, Casper Høgenhaven Tłumaczenie: James West Translations Copyright by FORA, 2008 Copyright for the Polish edition by Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości, 2012 Część II: Tytuł oryginału: Creating new conspects, products and services with user driver innovation Autorzy: Tanja Bisgaard, Casper Høgenhaven Tłumaczenie: James West Translations Copyright by FORA, 2010 Copyright for the Polish edition by Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości, 2012 Część III: Tytuł oryginału: U-Drive: IT - User-Driven Innovation Transfer From ICT to Other Sectors Autorzy: Søren Smed, Jens F. Jensen, Birgit Jeppesen, Peter Kofoed, Tove Arendt Rasmussen, Thessa Jensen, Claus Rosenstand, Jacob Rolf Jensen, Karl Fridriksson, Jan Håvard Skjetne, Astrid Søndergaard Tłumaczenie: mgr Joanna Witczak Copyright by ApEx Centre for Applied Experience Economy, 2010 Copyright for the Polish edition by Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości, 2012 Współpraca merytoryczna (PARP): Krzysztof Buczek, Paweł Chaber Wydawca: Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości ul. Pańska 81/ Warszawa Publikacja bezpłatna Publikacja dostępna jest także w wersji elektronicznej na Portalu Innowacji Poglądy i opinie wyrażone przez autorów publikacji nie muszą odzwierciedlać stanowiska Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości. Publikacja wydrukowana na papierze pochodzącym z lasów prowadzących zrównoważoną gospodarkę leśną ISBN Nakład: 1500 Warszawa 2012 Przygotowanie do druku, druk i oprawa: Agencja Reklamowo-Wydawnicza Arkadiusz Grzegorczyk

4 Słowo wstępne Szanowni Państwo! Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości odpowiadając na potrzeby małych i średnich przedsiębiorców realizuje szereg działań ukierunkowanych na stałe podnoszenie ich wiedzy o aktualnych trendach w innowacjach. Jednym z nich jest przedsięwzięcie Innowacje w Przedsiębiorstwach Klub Innowacyjnych Przedsiębiorstw. Jego głównym celem jest oddziaływanie na poprawę warunków tworzenia i rozwoju innowacyjnych przedsiębiorstw, a w szczególności wsparcie przedsiębiorców we wdrażaniu oraz rozwoju innowacyjnych rozwiązań. Publikacje przygotowywane w ramach tego przedsięwzięcia przybliżają różne aspekty funkcjonowania innowacyjnych MSP. Szczególny nacisk położony został na informacje praktyczne, odnoszące się do głównych trendów związanych z rozwojem innowacyjnej przedsiębiorczości w Unii Europejskiej, w tym przykłady dobrych praktyk. Praktyczne przykłady wzbogacone wiedzą specjalistyczną, są motorem do podejmowania działań mających na celu dalszy rozwój innowacyjnej przedsiębiorczości w Polsce. Decyzję o przetłumaczeniu niniejszej pracy czyli trzech raportów dotyczących doświadczeń państw skandynawskich w dziedzinie popytowego podejścia do tworzenia innowacji podjęliśmy z dwóch głównych powodów. Przede wszystkim wyszliśmy z założenia, że gospodarki krajów skandynawskich oraz rozwój przedsiębiorczości w tych krajach mogą służyć za wzór do naśladowania, a stosowane tam metody za cenne źródło inspiracji i wiedzy dla polskiego czytelnika. Drugim powodem jest fakt, że popytowe podejście do tworzenia innowacji (ang.: user-driven innovation, UDI) jest jednym z najbardziej aktualnych zagadnień związanych z gospodarką opartą na wiedzy. W roku 2012 Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości szczególnie koncentruje się na stymulowaniu skutecznego zarządzania wśród przedsiębiorstw i instytucji rozwoju przedsiębiorczości. Mam nadzieję, że lektura publikacji powstających w cyklu Innowacje w Przedsiębiorstwach Klub Innowacyjnych Przedsiębiorstw, dostarczy Państwu wielu pożytecznych i inspirujących informacji, które znajdą zastosowanie w codziennej działalności. Zachęcam do lektury! Bożena Lublińska-Kasprzak Prezes PARP PARP, Warszawa 2012 r. 3

5

6 Przedmowa Książka obejmuje trzy opracowania poświęcone popytowemu podejściu do tworzenia innowacji, polegającemu na ciągłym pozostawaniu w kontakcie z końcowym użytkownikiem innowacji na każdym etapie procesu jej opracowania i wdrożenia. Praktycznie, każde z opracowań mogłoby stanowić przedmiot osobnej publikacji, tu jednak zostały one połączone w jedną, spójną całość tworząc dla czytelnika godne uwagi, kompleksowe studium poruszanej problematyki. Wprawdzie model popytowego procesu innowacji w ujęciu teoretycznym od kilkudziesięciu lat jest znany i opisywany w literaturze, ale przedsiębiorstwa wciąż uczą się wdrażania strategii popytowego podejścia do tworzenia innowacji. W książce słusznie zauważono, że klienci i konsumenci stanowią sedno tego podejścia, a ich rola jako źródeł innowacji i partnerów przedsiębiorstw w dziedzinie badań i rozwoju staje się coraz ważniejsza. Zagadnienie to szczególnie zyskujące na znaczeniu w dobie globalizacji, w której postęp przynoszący nowe media i technologie zmusza przedsiębiorstwa do poszukiwania nowych metod wprowadzania innowacji, a jednocześnie stwarza warunki do komunikowania się z użytkownikiem na niespotykaną wcześniej skalę. Autorzy w bardzo przystępny sposób opisali doświadczenia wielu przedsiębiorstw z krajów skandynawskich w zakresie przygotowania i wprowadzania na rynek innowacji z udziałem użytkowników. Przedstawione w książce przykłady pokazują jak można skutecznie angażować użytkowników na różnych etapach procesu innowacji, tak by wykorzystywać ich wiedzę do tworzenia nowych produktów, usług i koncepcji. Z dużą starannością dokonano przeglądu praktyk w tym zakresie, dzięki czemu książka zyskała wyjątkowy walor pragmatyczny wiele opisanych przykładów może wręcz stanowić wzorzec dobrych praktyk, które wprost mogą być zastosowane przez polskie przedsiębiorstwa. Na uwagę zasługuje przyjęty przez Autorów sposób opisu procesu innowacyjnego odwołujący się do modelu koła innowacji. Czyni on różnorodne opisywane przykłady porównywalnymi, przejrzystymi i łatwymi do zrozumienia. Jestem przekonana, że publikacja zainteresuje każdego kto chce poszerzyć swoją wiedzę na temat procesu innowacji. Uważam, że książkę warto polecić przedsiębiorcom borykającym się z niską innowacyjnością i menagerom projektów innowacyjnych, zwłaszcza działającym w branży ICT, której w publikacji poświęcono najwięcej uwagi. Uzyskają oni zbiór gotowych metod aktywowania i wykorzystywania potencjału odbiorców innowacji. Publikacją powinny zainteresować się także osoby odpowiedzialne za kreowanie polityki innowacyjnej na poziomie krajowym. Odnajdą oni szereg wskazówek dotyczących tworzenia sprzyjających warunków ramowych dla koncepcji projektowania zorientowanego na użytkownika. Książka może być również wykorzystana jako pomoc dydaktyczna przez nauczycieli akademickich, bowiem zawiera liczne przykłady, które mogą być wykorzystane jako cenny materiał do ćwiczeń typu case study. Prof. dr hab. Ewa Bojar 1 1 Politechnika Lubelska 5

7

8 Spis treści Część I Popytowe podejście do tworzenia innowacji: kontekst i przypadki w krajach skandynawskich... 9 Część II Tworzenie nowych koncepcji, produktów i usług za pomocą popytowego podejścia do tworzenia innowacji Część III Ty napędzasz transfer innowacji tworzonych przy udziale użytkowników z ICT do innych sektorów

9

10 CZĘŚĆ I Popytowe podejście do tworzenia innowacji: kontekst i przypadki w krajach skandynawskich Popytowe podejście do innowacji obejmuje zarówno zaspokajanie potrzeb użytkowników, jak i włączanie ich w proces innowacyjny. Firmy wdrażają nowe podejście do innowacji wymagające przyjęcia odmiennej logiki oraz innego zestawu kompetencji. Sektor publiczny wspiera powyższe działania przez podnoszenie świadomości społeczeństwa, inicjatywy edukacyjno-badawcze oraz tworzenie platformy dla angażowania użytkowników. Redaktorzy: Emily Wise Casper Høgenhaven 9

11 Uczestnicy: Dania: Tanja Bisgaard, FORA Ragnhild Riis, FORA Jørgen Rosted, FORA Casper Høgenhaven, Høgenhaven Consulting Lars Bo Jeppesen, Kopenhaska Szkoła Biznesu Finlandia: Pekka Berg, Politechnika w Helsinkach Tea Lempiälä, Politechnika w Helsinkach Jani Saarinen, Fiński Ośrodek ds. Badań Technicznych VTT 2 Islandia: Thorvald Finnbjörnsson, RANNIS Ásdís Jónsdóttir 3, RANNIS Norwegia: Morten Huse, Wydział Innowacji i Organizacji Ekonomicznej, Norweska Szkoła Zarządzania, BI Thomas Hoholm, Wydział Innowacji i Organizacji Ekonomicznej, Norweska Szkoła Zarządzania, BI Szwecja: Emily Wise, IEC i Instytut Polityki Badawczej, Uniwersytet w Lund 10 2 Od 1 kwietnia 2008 w PricewaterhouseCoopers. 3 Od 1 maja 2008 w Centrum Technologii, Innowacji i Kultury (TIK) na Uniwersytecie w Oslo.

12 Dane dokumentu Tytuł: Popytowe podejście do tworzenia innowacji: kontekst i przypadki w krajach skandynawskich Numer projektu Nordic Innovation Centre (NICe): Redaktorzy: Emily Wise, Casper Høgenhaven Instytucje: Instytut Polityki Badawczej, Uniwersytet w Lund i FORA Abstrakt Natura innowacji ulega zmianie. Postępująca globalizacja społeczeństwa korzystającego na co dzień z technologii teleinformatycznych (ICT) zmieniła proces tworzenia wartości i zaburzyła równowagę sił między firmami a indywidualnymi konsumentami. W wyniku tego dziś firmy przy tworzeniu przewagi konkurencyjnej nie mogą już polegać wyłącznie na wydajności operacyjnej lub przewadze technologicznej. Aby przetrwać we współczesnym świecie, przedsiębiorstwa są również zmuszone do poszukiwania wspólnie z użytkownikami sposobów na określanie i tworzenie wyjątkowych doświadczeń. Jednak wymaga to zmiany modelu działania, zarówno w zakresie sposobu myślenia, jak i przystosowania się do stosowanych obecnie rozwiązań praktycznych. W niniejszym raporcie proces określania wyjątkowego doświadczenia wspólnie z użytkownikami nazywamy popytowym podejściem do tworzenia innowacji. Oznacza ono zarówno rozumienie rzeczywistych potrzeb użytkowników, jak i systematyczne angażowanie użytkowników w proces innowacji. Raport opisuje liczne siły rynkowe i ustalenia akademickie oraz przedstawia przegląd kontekstów dotyczących popytowego podejścia do tworzenia innowacji we wszystkich pięciu krajach skandynawskich. Raport zawiera również konkretne przykłady zastosowania przez firmy procesów popytowego podejścia do tworzenia innowacji. Wreszcie można w nim znaleźć szereg propozycji działań politycznych, które mogą posłużyć do wzmocnienia zarówno zrozumienia, jak i praktycznych kompetencji w zakresie popytowego podejścia do tworzenia innowacji. Temat/Obszar zainteresowania NICe: Polityka innowacji ISSN: Język oryginału: angielski Stron: 134 Słowa kluczowe: popytowe podejście do tworzenia innowacji, zaangażowanie użytkowników, potrzeby użytkowników, innowacja w usługach, rozwój koncepcji, otwarta innowacja, consumer insights, metody etnograficzne, interdyscyplinarny Dystrybucja: Nordic Innovation Centre Stenberggata 25 NO-0170 Oslo Norwegia Kontakt: Emily Wise, Consultant and Research Fellow Research Policy Institute Sölvegatan 16 SE Lund Sweden Tel Faks

13 Streszczenie W listopadzie 2006 r. Nordic Innovation Centre (NICe) zaprosiło do zgłaszania projektów na temat popytowego podejścia do tworzenia innowacji (ang. UDI). W rezultacie wybrano sześć projektów, którym przyznano finansowanie. Ich realizację rozpoczęto w czerwcu 2007 r. Podstawowe cele Niniejszy projekt Popytowe podejście do tworzenia innowacji: kontekst i przypadki w krajach skandynawskich to jedna z sześciu zgłoszonych inicjatyw, a jednocześnie pierwszy w historii projekt NICe poświecony popytowemu podejściu do tworzenia innowacji, z którego wnioski zostaną opublikowane. Projekt ten miał trzy cele ogólne: 1. wyjaśnienie zjawiska popytowego podejścia do tworzenia innowacji w realiach krajów skandynawskich, 2. opracowanie materiałów pisanych i prezentacji objaśniających szczegółowo konkretne przykłady firm stosujących metody popytowego podejścia do tworzenia innowacji (dlaczego i jak to robią, z jakimi wynikami), 3. przedstawienie podsumowania wniosków i zaleceń dla polityki. Powyższe cele udało się osiągnąć dzięki wyjaśnieniu wybranych czynników wpływających na rozwój popytowego podejścia do tworzenia innowacji, zaproponowanie licznych założeń ramowych oraz definicji, które miały posłużyć jako podstawa strukturalna do toczącej się dyskusji na temat popytowego podejścia do tworzenia innowacji, oraz dzięki opisaniu ogólnego kontekstu i podaniu konkretnych przykładów firm w pięciu krajach skandynawskich. W projekcie uwzględniono również propozycje licznych działań na szczeblu polityki innowacyjnej dla krajów skandynawskich, które można dalej rozwijać. Metoda/wdrażanie 12 Wdrażanie projektu trwało rok. Po spotkaniu inauguracyjnym nastąpił pierwszy etap realizacji poświęcony opracowaniu wspólnych wytycznych i ram dotyczących wywiadów (przeprowadzonych najpierw pilotażowo w firmach duńskich przed zastosowaniem w innych krajach). Następnie badacze z każdego państwa przygotowali ostateczną listę firm stosujących procesy popytowego podejścia do tworzenia innowacji, spośród których wybrano (przynajmniej) jednego kandydata do szczegółowego wywiadu. W celu zakomunikowania zmian wprowadzonych w ramowych założeniach projektu oraz zaproponowania szeregu elementów kluczowych w przypadku każdej z firm zorganizowano specjalną wideokonferencję. Członkowie zespołu badawczego otrzymali w charakterze wytycznych wstępną wersję opisu kontekstu poszczególnych krajów i przypadków w nich występujących. Pod koniec stycznia odbyło się spotkanie dotyczące stopnia zaawansowania projektu, podczas którego przedstawiono i omówiono jego ogólne ramy oraz szereg studiów przypadków. W spotkaniu udział wzięli członkowie zespołów badawczych, uczestnicy

14 innych projektów NICe dotyczących popytowego podejścia do tworzenia innowacji, członkowie grupy referencyjnej NICe ds. popytowego podejścia do tworzenia innowacji oraz wielu innych zainteresowanych. Przez cały okres realizacji projektu regularnie konsultowano poszczególne ramy, metody i procesy z tzw. grupą inspiratorów składającą się z nauczycieli akademickich i wielu specjalistów mających doświadczenie w zakresie popytowego podejścia do tworzenia innowacji 4. Dodatkowo członkowie krajowej grupy referencyjnej NICe (i inne osoby) uczestniczyły w konsultacjach i rozmowach. Ostateczna wersja raportu powstała dzięki wspólnemu wysiłkowi uczestników. Poszczególne części raportu były autorstwa różnych członków zespołu. Dlatego każda z nich została opatrzona przypisem ze wskazaniem autora (autorów). Zebraniem poszczególnych części i redakcją całości zajęli się kierownicy projektu i członkowie zespołu w FORA. Konkretne wyniki i wnioski Natura innowacji ulega zmianie. Postępująca globalizacja społeczeństwa korzystającego na co dzień z technologii teleinformatycznych (ICT) zmieniła proces tworzenia wartości i zaburzyła równowagę sił między firmami a indywidualnymi konsumentami. Dlatego dziś firmy przy tworzeniu przewagi konkurencyjnej nie mogą już polegać wyłącznie na wydajności operacyjnej lub przewadze technologicznej. Aby przetrwać we współczesnym świecie, przedsiębiorstwa są również zmuszone poszukiwać wspólnie z użytkownikami sposobów na określanie i tworzenie wyjątkowych doświadczeń. Jednak wymaga to zmiany modelu działania, zarówno w zakresie sposobu myślenia, jak i przystosowania się do działających obecnie rozwiązań praktycznych. W niniejszym raporcie popytowym podejściem do tworzenia innowacji (UDI) określa się proces wykorzystywania wiedzy użytkowników do tworzenia nowych produktów, usług i koncepcji. Proces popytowego podejścia do tworzenia innowacji opiera się na zrozumieniu rzeczywistych potrzeb użytkowników oraz bardziej systematycznym ich angażowaniu. Powyższa definicja obejmuje dwa kluczowe elementy: rozumienie rzeczywistych potrzeb użytkowników (aby móc określić wyjątkowe doświadczenia) oraz systematyczne włączanie użytkowników w proces innowacji. Do bardziej szczegółowego opisu procesów UDI służą dwa podstawowe narzędzia koło innowacji i ramy mapowania procesów UDI. W raporcie przedstawiono osiem studiów przypadku opisujących proces, określono zastosowane metody, wyniki i najważniejsze wnioski. Zaprezentowano również kontekst ogólny dotyczący popytowego podejścia do tworzenia innowacji (badania, edukacja, działania w sektorze publicznym i prywatnym) we wszystkich krajach skandynawskich objętych projektem. Opisy kontekstu zawierają ogólne informacje o realiach i wyjaśniają różne sytuacje wyjściowe w poszczególnych krajach. Opisy przypadków poszczególnych firm pomogą czytelnikom zrozumieć zmienną naturę innowacji oraz różnice między procesami innowacji realizowanymi w firmach, które stosują podejście popytowe, a paradygmatami spotykanymi obecnie gdzie indziej. Niniejszy raport stanowi podstawowy owoc prac zespołu projektowego. W raporcie nie ujęto konkretnych wniosków, dlatego należy go interpretować bardziej jako narzędzie do podnoszenia świadomości i pogłębiania rozumienia popytowego podejścia do tworzenia innowacji. Poszczególne grupy interesariuszy mogą skorzystać z różnych fragmentów raportu. Na przykład firmy mogą zyskać lepsze zrozumienie i czerpać inspirację z opisów przypadków. Uczelnie wyższe uzyskają wiedzę na temat rosnącej potrzeby interdyscyplinarnego podejścia do edukacji oraz konieczności prowadzenia dalszych badań w wielu dzie- 4 W skład grupy inspiratorów weszli: adiunkt Lars Bo Jeppesen (Kopenhaska Szkoła Biznesu CBS), profesor nadzwyczajny Robert D. Austin (Harvard Business School/CBS), Christian Madsbjerg (partner w ReD Associates) i Jacob Schjørring (kierownik sekcji w Mindlab). 13

15 dzinach. Natomiast podmioty sektora publicznego mogą lepiej zrozumieć, czym jest popytowe podejście do tworzenia innowacji i jakie działania mogą okazać się potrzebne w celu wspierania zmiany istniejącego paradygmatu. Rekomendacje W krajach skandynawskich zaleca się prowadzenie dalszych badań lub działań politycznych w następującym zakresie: tworzenie instytucji odpowiedzialnych za wiedzę, zatrudniających osoby wykwalifikowane w zakresie angażowania użytkowników, budowanie platform umożliwiających angażowanie użytkowników, stosowanie popytowego podejścia do tworzenia innowacji w sektorze świadczeń socjalnych i usług publicznych. Co więcej, wciąż należy działać na rzecz podnoszenia świadomości i kształtowania lepszego zrozumienia procesów i metod związanych z popytowym podejściem do tworzenia innowacji. Oto wybrane dziedziny badań lub tematy projektów, których realizację autorzy uznali za potrzebną: gromadzenie i opisywanie dalszych studiów przypadków firm w celu lepszego zrozumienia, jakie metody można zastosować w danych kontekstach biznesowych (i z jaką szansą powodzenia), weryfikacja (lub normalizacja) jakości w zakresie żywych laboratoriów (tzw. living labs) i w innych środowiskach, w których zachodzi współtworzenie wartości, bardziej dogłębne zrozumienie, jakie podejścia i modele biznesowe mogą okazać się odpowiednie z punktu widzenia włączania różnych typów użytkowników (w tym użytkowników indywidualnych, grup konsumentów, klientów, itd.). Natomiast aby uzupełnić prace badawcze i skutecznie rozpowszechniać nowe informacje, należy opracować programy nauczania obejmujące różne aspekty nowego oblicza innowacji (w tym edukację interdyscyplinarną i ściślejsze relacje z firmami). 14

16 Spis treści Przedmowa Wstęp Część 1. Ogólna charakterystyka popytowego podejścia do tworzenia innowacji Zmienny rynek Podstawy naukowe Architektura i projektowanie Inżynieria i informatyka Nauki społeczne Zarządzanie przedsiębiorstwem Na pograniczu koncepcji Definicja popytowego podejścia do tworzenia innowacji Ramy popytowego podejścia do tworzenia innowacji Koło innowacji i metody angażowania użytkowników Ramy mapowania procesów popytowego podejścia do tworzenia innowacji Podsumowanie Część 2. Konteksty krajowe i studia przypadków Dania kontekst krajowy Wstęp Rys historyczny Badania Edukacja Inne inicjatywy w sektorze publicznym Sektor prywatny Podsumowanie Przypadek duński A: Projekt Water Vision Grupy Danfoss Historia firmy i popytowe podejście do tworzenia innowacji w Danfoss Innowacja koncepcyjna Wynik biznesowy Proces innowacyjny Najważniejsze wnioski Przypadek duński B: DSB tworzenie wartości dodanej dla pasażerów pociągów DSB Historia firmy i popytowe podejście do tworzenia innowacji w DSB Innowacja koncepcyjna Wynik biznesowy Proces innowacyjny Najważniejsze wnioski

17 Finlandia kontekst krajowy Wstęp Rys historyczny Badania Edukacja Inne inicjatywy w sektorze publicznym Sektor prywatny Podsumowanie Przypadek fiński: Outotec More out of Ore czyli więcej korzyści z rudy Historia firmy i popytowe podejście do tworzenia innowacji w Outotec Koncepcja innowacji przypadek elektrycznego oczyszczania miedzi Proces innowacyjny i wynik biznesowy Najważniejsze wnioski Islandia kontekst krajowy Wstęp Rys historyczny Inicjatywy na rzecz stworzenia lepszych warunków dla popytowego podejścia do tworzenia innowacji Inicjatywy polityczne na rzecz wspierania popytowego podejścia do tworzenia innowacji w sektorze prywatnym Sektor prywatny Wybrane końcowe obserwacje i wnioski Przypadek islandzki: CCP CCP historia firmy i popytowe podejście do tworzenia innowacji Innowacja koncepcyjna Wynik biznesowy Proces innowacyjny Najważniejsze wnioski Norwegia kontekst krajowy Wstęp Innowacja, badania i rozwój w Norwegii Historia i ogólny zarys popytowego podejścia do tworzenia innowacji Gospodarka norweska a popytowe podejście do tworzenia innowacji Inicjatywy na rzecz stworzenia lepszych warunków dla popytowego podejścia do tworzenia innowacji Badania Edukacja Inne inicjatywy w sektorze publicznym: wybrane przykłady Wybrane przykłady udanych inicjatyw w dziedzinie popytowego podejścia do tworzenia innowacji w sektorze prywatnym Przypadek norweski: Tine Innowacja w żywności Historia firmy i zorientowane na użytkownika podejście do tworzenia innowacji w TINE Innowacja koncepcyjna Proces innowacyjny i wynik biznesowy przypadek Salma Najważniejsze wnioski... 95

18 2.10. Szwecja kontekst krajowy Wstęp Rys historyczny Badania Edukacja Inne inicjatywy w sektorze publicznym Sektor prywatny Przypadek szwedzki: Electrolux Myślenie o użytkownikach Historia firmy i zorientowane na użytkownika podejście do tworzenia innowacji w firmie Electrolux Innowacja koncepcyjna Proces innowacyjny i wynik biznesowy przypadek Ergorapido Najważniejsze wnioski Przypadki międzynarodowe Intel Innowacja wewnątrz przedsiębiorstwa Historia firmy i zorientowane na użytkownika podejście do tworzenia innowacji w firmie Intel Innowacja koncepcyjna Proces innowacyjny i wynik biznesowy przypadek komputera osobistego Classmate Najważniejsze wnioski Valve społeczności innowacyjnych użytkowników jako element modelu biznesowego Jak powstał Counter-Strike firmy Valve Software. Ewolucja moddingu w sektorze gier komputerowych Innowacja koncepcyjna Wynik biznesowy Proces innowacyjny Najważniejsze wnioski Część 3. Uwagi końcowe i wnioski dotyczące polityki Uwagi końcowe Wnioski dotyczące polityki Znaczenie władz krajowych i regionalnych Perspektywa skandynawska Nowe instytucje z sektora wiedzy Platforma na rzecz angażowania użytkowników Popytowe podejście do tworzenia innowacji w rozwoju świadczeń socjalnych Literatura Część Część Dania Islandia Finlandia Norwegia Szwecja Przypadki międzynarodowe

19 Przedmowa Ogólnym celem niniejszego projektu Popytowe podejście do tworzenia innowacji: kontekst i przypadki w krajach skandynawskich jest bardziej przejrzyste wyjaśnienie tego zagadnienia i stworzenie wspólnej podstawy jego zrozumienia. Zespół autorów projektu ma nadzieję przyczynić się do postępu w tym zakresie w badanym regionie dzięki przedstawieniu wstępnej definicji i ram służących do opisu różnych rodzajów popytowego podejścia do tworzenia innowacji i czerpania z nich pożytecznej nauki na przyszłość. Członkowie zespołu czerpali inspirację i otrzymali wskazówki od Jørgena Rosteda (dyrektora organizacji FORA) oraz z wielu innych źródeł. Współredaktorzy raportu dołożyli wszelkich starań, aby syntetycznie ująć i przekazać szeroki zakres informacji. Mimo że członkowie zespołu postępowali zgodnie ze wspólnymi wytycznymi, opis każdego kraju i studium przypadku każdej firmy jest całkowicie wyjątkowy. Niniejszy raport należy rozumieć jako dokument otwierający szeroką perspektywę patrzenia na opisywane zagadnienie, będący niejako przeglądem bieżącego kontekstu we wszystkich pięciu krajach skandynawskich, oraz zbiór przykładów różnych zastosowań popytowego podejścia do tworzenia innowacji w poszczególnych firmach. Członkowie zespołu projektowego pragną wyrazić wdzięczność wszystkim osobom kontaktowym w badanych krajach, które chętnie poświęcały swój cenny czas i dzieliły się wiedzą przy tworzeniu opisów kontekstu i studiów przypadku, oraz członkom innych zespołów projektowych i grupy referencyjnej NICe, którzy uczestniczyli w spotkaniu dotyczącym stanu zaawansowania projektu. Specjalne podziękowanie należy się osobom obecnym na naszych spotkaniach grupy eksperckiej organizowanych przez cały rok, czyli: adiunktowi Larsowi Bo Jeppesenowi (Kopenhaska Szkoła Biznesu CBS), profesorowi nadzwyczajnemu Robertowi D. Austinowi (Harvard Business School/CBS), Christianowi Madsbjergowi (partnerowi w ReD Associates) oraz Jacobowi Schjørringowi (dyrektorowi sekcji w Mindlab). Członkowie zespołu mają nadzieję, że niniejszy raport pomoże znaleźć odpowiedzi na wiele pytań dotyczących popytowego podejścia do tworzenia innowacji, uporządkować trwającą dyskusję o procesach towarzyszących temu podejściu oraz usprawnić przyszłe działania w tej dziedzinie. 18

20 Wstęp 5 Od momentu wprowadzenia pojęć innowacji ekonomicznej (Schumpeter, 1934), a następnie nowych teorii wzrostu (Dosi, 1982; Freeman, 1982; Nelson i Romer, 1996), wyjaśniających pozytywny wpływ innowacji i przemian technologicznych na gospodarkę, wiele osób włożyło ogromną pracę w badanie zagadnienia innowacji. W latach 80. i 90. ubiegłego wieku skupiano się przede wszystkim na zapewnianiu nowych badań i technologii jako kluczowego czynnika napędzającego innowację. Dlatego krajowe strategie innowacyjne zmierzały do zwiększania inwestycji w badania i rozwój (B+R), szczególnie w sektorach wykorzystujących zaawansowane technologie. Firmy starały się tworzyć produkty i procesy o jak największym stopniu zaawansowania technicznego. Jednak w ostatnich latach więcej uwagi zaczęto poświęcać popytowemu podejściu do tworzenia innowacji, czyli innowacji zorientowanej na potrzeby i wymagania użytkowników. Wraz z rosnącą konkurencją globalną i coraz tańszymi źródłami wysokiej jakości rozwiązań technologicznych firmy nie mogą już dłużej liczyć na utrzymywanie przewagi konkurencyjnej w oparciu o tradycyjne czynniki ceny i jakości. W tej sytuacji są zmuszone poszukiwać alternatywnych źródeł przewagi nad konkurencją i dlatego diametralnie przekształcają własne procesy innowacyjne i modele biznesowe, aby wprowadzać na rynek produkty i usługi o większej wartości. Nowe strategie innowacyjne często obejmują coraz bardziej otwarte modele biznesowe, intensywniej skupiają się na rozumieniu nieuświadomionych potrzeb konsumentów oraz bardziej bezpośrednio angażują użytkowników w różne etapy procesu innowacyjnego 6. Również decydenci polityczni ponownie rozważają własne strategie w zakresie innowacji. W piśmie z 2006 r. skierowanym do ministrów odpowiedzialnych za konkurencyjność prezydencja fińska w UE zaznaczała, co następuje: Sukces przedsiębiorstw w gospodarce globalnej w coraz większej mierze zależy od umiejętności innowacyjnego reagowania na zmieniające się poglądy i potrzeby klientów i użytkowników czyli popytowej strony rynku. Jak dotąd, wpływowi popytu na ułatwienia w dokonywaniu innowacji poświęca się znacznie mniej uwagi w zakresie formułowania polityki europejskiej niż finansowaniu B+R ze środków prywatnych i publicznych oraz wydatkom na edukację czyli problemom przynależnym do polityki po stronie podażowej. Diagnoza ta zachęciła wiele państw do rozważenia możliwości osiągnięcia korzystniejszej równowagi między stroną podażową a popytową polityki innowacyjnej. Owo wezwanie do wprowadzenia bardziej zrównoważonej polityki innowacji znalazło również odbicie w ostatnim wystąpieniu byłego premiera Finlandii i prezesa Fińskiego Funduszu Innowacji, Esko Aho (zob. rysunek 1.1). 5 Autorem wstępu jest Emily Wise (konsultantka w IEC i Instytucie Polityki Badawczej na Uniwersytecie w Lund). 6 Zob. McGregor, Jena (2008), Most Innovative Companies: Smart Ideas for Tough Times, w: Business Week, 28 kwietnia 2008 r. 19

SŁOWNIK POJĘĆ ZWIĄZANYCH Z DEFINICJĄ KLASTRA

SŁOWNIK POJĘĆ ZWIĄZANYCH Z DEFINICJĄ KLASTRA SŁOWNIK POJĘĆ ZWIĄZANYCH Z DEFINICJĄ KLASTRA 1. Klaster / Klastering Strona 1 Rys historyczny Inicjatywy klastrowe powstają w wyniku polityki rozwoju gospodarczego lub też w wyniku wydarzeń, które skłaniają

Bardziej szczegółowo

Inteligentne organizacje zarządzanie wiedzą i kompetencjami pracowników

Inteligentne organizacje zarządzanie wiedzą i kompetencjami pracowników 2010 Inteligentne organizacje zarządzanie wiedzą i kompetencjami pracowników Paulina Zadura-Lichota Zespół Przedsiębiorczości Warszawa, styczeń 2010 r. Pojęcie inteligentnej organizacji Organizacja inteligentna

Bardziej szczegółowo

Uchwała Nr 28/2013/IV Senatu Politechniki Lubelskiej z dnia 26 kwietnia 2013 r.

Uchwała Nr 28/2013/IV Senatu Politechniki Lubelskiej z dnia 26 kwietnia 2013 r. Uchwała Nr 28/2013/IV Senatu Politechniki Lubelskiej z dnia 26 kwietnia 2013 r. w sprawie określenia efektów kształcenia dla studiów podyplomowych Zarządzanie Logistyką w Przedsiębiorstwie, prowadzonych

Bardziej szczegółowo

Popytowe podejście do innowacji Design thinking. Wojciech Pander

Popytowe podejście do innowacji Design thinking. Wojciech Pander 2011 Popytowe podejście do innowacji Design thinking Wojciech Pander Popytowe podejście do innowacji jako nowa koncepcja procesu innowacyjnego w firmie Model liniowy innowacji Model łańcuchowy Model otwarty

Bardziej szczegółowo

WSPÓŁCZESNA ANALIZA STRATEGII

WSPÓŁCZESNA ANALIZA STRATEGII WSPÓŁCZESNA ANALIZA STRATEGII Przedmowa CZĘŚĆ I. WSTĘP Rozdział 1. Koncepcja strategii Rola strategii w sukcesie Główne ramy analizy strategicznej Krótka historia strategii biznesowej Zarządzanie strategiczne

Bardziej szczegółowo

Model referencyjny doboru narzędzi Open Source dla zarządzania wymaganiami

Model referencyjny doboru narzędzi Open Source dla zarządzania wymaganiami Politechnika Gdańska Wydział Zarządzania i Ekonomii Katedra Zastosowań Informatyki w Zarządzaniu Zakład Zarządzania Technologiami Informatycznymi Model referencyjny Open Source dla dr hab. inż. Cezary

Bardziej szczegółowo

Stowarzyszenie Klaster Grupa Meblowa HORECA. Toruń, 28.04.2015 r.

Stowarzyszenie Klaster Grupa Meblowa HORECA. Toruń, 28.04.2015 r. Stowarzyszenie Klaster Grupa Meblowa HORECA Toruń, 28.04.2015 r. GRUPA MEBLOWA HORECA 9 firm produkcyjnych oraz WSZP/UMK 2 firmy z branży informatycznej Produkcja mebli w technologiach: drewno, płyty meblowe,

Bardziej szczegółowo

EFEKTY KSZTAŁCENIA DLA KIERUNKU STUDIÓW ZARZĄDZANIE STUDIA I STOPNIA PROFIL PRAKTYCZNY

EFEKTY KSZTAŁCENIA DLA KIERUNKU STUDIÓW ZARZĄDZANIE STUDIA I STOPNIA PROFIL PRAKTYCZNY WYŻSZA SZKOŁA BEZPIECZEŃSTWA z siedzibą w Poznaniu EFEKTY KSZTAŁCENIA DLA KIERUNKU STUDIÓW ZARZĄDZANIE STUDIA I STOPNIA PROFIL PRAKTYCZNY UMIEJSCOWIENIE KIERUNKU W OBSZARZE Kierunek studiów zarządzanie

Bardziej szczegółowo

PROGRAMY SEMINARIÓW. TEMAT A Innowacje w biznesie przegląd dobrych praktyk. Godziny spotkania: 10:00 13:00

PROGRAMY SEMINARIÓW. TEMAT A Innowacje w biznesie przegląd dobrych praktyk. Godziny spotkania: 10:00 13:00 PROGRAMY SEMINARIÓW TEMAT A Innowacje w biznesie przegląd dobrych praktyk 1. Pojęcia podstawowe z obszaru innowacyjnej przedsiębiorczości 2. Proces poszukiwania innowacyjności 3. Proces wprowadzania innowacji

Bardziej szczegółowo

Wielkopolski klaster chemiczny jednostek naukowo-badawczych oraz przedsiębiorstw jest projektem realizowanym w ramach Działania 2.

Wielkopolski klaster chemiczny jednostek naukowo-badawczych oraz przedsiębiorstw jest projektem realizowanym w ramach Działania 2. Wielkopolski klaster chemiczny jednostek naukowo-badawczych oraz przedsiębiorstw jest projektem realizowanym w ramach Działania 2.6 Regionalne Strategie Innowacyjne i transfer wiedzy Zintegrowanego Programu

Bardziej szczegółowo

Oceń efektywność polityki szkoleniowej Twojej firmy

Oceń efektywność polityki szkoleniowej Twojej firmy Oceń efektywność polityki szkoleniowej Twojej firmy Oceń efektywność polityki szkoleniowej Twojej firmy Co to jest polityka szkoleniowa? Polityka szkoleniowa to generalne podejście oraz sposób postepowania

Bardziej szczegółowo

Możliwości zwiększania efektywności wykorzystania zasobów polskich MSP EDIT VALUE nowoczesne narzędzie wspierające decyzje gospodarcze

Możliwości zwiększania efektywności wykorzystania zasobów polskich MSP EDIT VALUE nowoczesne narzędzie wspierające decyzje gospodarcze Możliwości zwiększania efektywności wykorzystania zasobów polskich MSP EDIT VALUE nowoczesne narzędzie wspierające decyzje gospodarcze 16.10. 2014, Konstantynów Łódzki AGENDA EDIT VALUE TOOL Narzędzie

Bardziej szczegółowo

SZKOLENIE BADANIE SATYSFAKCJI KLIENTA I ZARZĄDZANIE SATYSFAKCJĄ KLIENTA W PRZEDSIĘBIORSTWIE

SZKOLENIE BADANIE SATYSFAKCJI KLIENTA I ZARZĄDZANIE SATYSFAKCJĄ KLIENTA W PRZEDSIĘBIORSTWIE SZKOLENIE ROZWIĄZANIA W ZAKRESIE ROZWOJU KAPITAŁU LUDZKIEGO PRZEDSIĘBIORSTW BADANIE SATYSFAKCJI KLIENTA I ZARZĄDZANIE SATYSFAKCJĄ KLIENTA W WPROWADZENIE W dobie silnej konkurencji oraz wzrastającej świadomości

Bardziej szczegółowo

Canon Essential Business Builder Program. Wszystko, co potrzebne, by odnieść sukces w biznesie

Canon Essential Business Builder Program. Wszystko, co potrzebne, by odnieść sukces w biznesie Canon Essential Business Builder Program Wszystko, co potrzebne, by odnieść sukces w biznesie Essential Business Builder Program wprowadzenie Prowadzenie działalności w obszarze druku nie jest łatwym zadaniem.

Bardziej szczegółowo

Dopasowanie IT/biznes

Dopasowanie IT/biznes Dopasowanie IT/biznes Dlaczego trzeba mówić o dopasowaniu IT-biznes HARVARD BUSINESS REVIEW, 2008-11-01 Dlaczego trzeba mówić o dopasowaniu IT-biznes http://ceo.cxo.pl/artykuly/51237_2/zarzadzanie.it.a.wzrost.wartosci.html

Bardziej szczegółowo

WSPIERANIE INNOWACYJNOŚCI I PRZEDSIĘBIORCZOŚCI W FINLANDII. dr inż. MBA Janusz Marszalec, Centrum Edisona

WSPIERANIE INNOWACYJNOŚCI I PRZEDSIĘBIORCZOŚCI W FINLANDII. dr inż. MBA Janusz Marszalec, Centrum Edisona WSPIERANIE INNOWACYJNOŚCI I PRZEDSIĘBIORCZOŚCI W FINLANDII dr inż. MBA Janusz Marszalec, Centrum Edisona CELE WSPIERANIA INNOWACYJNOŚCI I PRZEDSIĘBIORCZOŚCI Wzrost gospodarczy. Kreowanie miejsc pracy.

Bardziej szczegółowo

MIĘDZYNARODOWE STOSUNKI GOSPODARCZE

MIĘDZYNARODOWE STOSUNKI GOSPODARCZE Efekty kształcenia dla kierunku MIĘDZYNARODOWE STOSUNKI GOSPODARCZE - studia drugiego stopnia - profil ogólnoakademicki Forma Studiów: stacjonarne i niestacjonarne Wydział Gospodarki Międzynarodowej Uniwersytetu

Bardziej szczegółowo

Przedmowa... 7 1. System zarządzania jakością w przygotowaniu projektów informatycznych...11

Przedmowa... 7 1. System zarządzania jakością w przygotowaniu projektów informatycznych...11 Spis treści Przedmowa... 7 1. System zarządzania jakością w przygotowaniu projektów informatycznych...11 1.1. Wprowadzenie...11 1.2. System zarządzania jakością...11 1.3. Standardy jakości w projekcie

Bardziej szczegółowo

Dopasowanie IT/biznes

Dopasowanie IT/biznes Dopasowanie IT/biznes Dlaczego trzeba mówić o dopasowaniu IT-biznes HARVARD BUSINESS REVIEW, 2008-11-01 Dlaczego trzeba mówić o dopasowaniu IT-biznes http://ceo.cxo.pl/artykuly/51237_2/zarzadzanie.it.a.wzrost.wartosci.html

Bardziej szczegółowo

Społeczna odpowiedzialność biznesu podejście strategiczne i operacyjne. Maciej Bieńkiewicz

Społeczna odpowiedzialność biznesu podejście strategiczne i operacyjne. Maciej Bieńkiewicz 2012 Społeczna odpowiedzialność biznesu podejście strategiczne i operacyjne Maciej Bieńkiewicz Społeczna Odpowiedzialność Biznesu - istota koncepcji - Nowa definicja CSR: CSR - Odpowiedzialność przedsiębiorstw

Bardziej szczegółowo

Współpraca pracowników naukowych z parkami technologicznymi na przykładzie Finlandii - propozycja implementacji rozwiązań dla Polski

Współpraca pracowników naukowych z parkami technologicznymi na przykładzie Finlandii - propozycja implementacji rozwiązań dla Polski Współpraca pracowników naukowych z parkami technologicznymi na przykładzie Finlandii - propozycja implementacji rozwiązań dla Polski Dr inż. MBA Janusz Marszalec Centrum Edisona, Warszawa 8 kwietnia 2014

Bardziej szczegółowo

OCHRONA INNOWACYJNOŚCI ZA POMOCĄ TAJEMNIC PRZEDSIĘBIORSTWA I PATENTÓW: UWARUNKOWANIA DLA FIRM Z UNII EUROPEJSKIEJ

OCHRONA INNOWACYJNOŚCI ZA POMOCĄ TAJEMNIC PRZEDSIĘBIORSTWA I PATENTÓW: UWARUNKOWANIA DLA FIRM Z UNII EUROPEJSKIEJ OCHRONA INNOWACYJNOŚCI ZA POMOCĄ TAJEMNIC PRZEDSIĘBIORSTWA I PATENTÓW: UWARUNKOWANIA DLA FIRM Z UNII EUROPEJSKIEJ STRESZCZENIE Lipiec 2017 r. OCHRONA INNOWACYJNOŚCI ZA POMOCĄ TAJEMNIC PRZEDSIĘBIORSTWA

Bardziej szczegółowo

POLITYKA SPÓJNOŚCI na lata

POLITYKA SPÓJNOŚCI na lata ZINTEGROWANE DZIAŁANIA NA RZECZ ZRÓWNOWAŻONEGO ROZWOJU OBSZARÓW MIEJSKICH POLITYKA SPÓJNOŚCI na lata 2014-2020 Komisja Europejska przyjęła propozycje ustawodawcze dotyczące polityki spójności na lata 2014-2020

Bardziej szczegółowo

Kierunkowe efekty kształcenia

Kierunkowe efekty kształcenia Kierunkowe efekty kształcenia Kierunek: ekonomia Obszar kształcenia: nauki społeczne Poziom kształcenia: studia drugiego stopnia Profil kształcenia: ogólnoakademicki Uzyskane kwalifikacje: magister Symbol

Bardziej szczegółowo

Program Operacyjny Innowacyjna Gospodarka

Program Operacyjny Innowacyjna Gospodarka Program Operacyjny Innowacyjna Gospodarka Cel główny: Rozwój polskiej gospodarki w oparciu o innowacyjne przedsiębiorstwa Cele szczegółowe: zwiększenie innowacyjności przedsiębiorstw, wzrost konkurencyjności

Bardziej szczegółowo

PREZENTACJA PROJEKTU. Grzegorz Grześkiewicz - PTE Robert Lauks - WSG

PREZENTACJA PROJEKTU. Grzegorz Grześkiewicz - PTE Robert Lauks - WSG 1 PREZENTACJA PROJEKTU Grzegorz Grześkiewicz - PTE Robert Lauks - WSG 2 Projekt Przedsiębiorczość akademicka skuteczny transfer wiedzy Realizowany przez Polskie Towarzystwo Ekonomiczne w Bydgoszczy w partnerstwie

Bardziej szczegółowo

Obecne i nowe usługi polskiego systemu wsparcia MŚP

Obecne i nowe usługi polskiego systemu wsparcia MŚP 2010 Aneta Wilmańska Zastępca Prezesa PARP Obecne i nowe usługi polskiego systemu wsparcia MŚP Wsparcie dla innowacyjnych przedsiębiorstw nowe perspektywy Warszawa, 26 maja 2010 r. PARP na rzecz rozwoju

Bardziej szczegółowo

Architektura oprogramowania w praktyce. Wydanie II.

Architektura oprogramowania w praktyce. Wydanie II. Architektura oprogramowania w praktyce. Wydanie II. Autorzy: Len Bass, Paul Clements, Rick Kazman Twórz doskonałe projekty architektoniczne oprogramowania! Czym charakteryzuje się dobra architektura oprogramowania?

Bardziej szczegółowo

MANAGER CSR MODUŁY WARSZTATOWE

MANAGER CSR MODUŁY WARSZTATOWE MANAGER CSR MODUŁY WARSZTATOWE WARSZTAT C- A IDEA SPOŁECZNEJ ODPOWIEDZIALNOŚCI BIZNESU. PODSTAWY CSR. Skąd się wziął CSR? Historia społecznej odpowiedzialności biznesu. Koncepcja zrównoważonego rozwoju.

Bardziej szczegółowo

Uchwała Nr 11/2013/II Senatu Politechniki Lubelskiej z dnia 21 marca 2013 r.

Uchwała Nr 11/2013/II Senatu Politechniki Lubelskiej z dnia 21 marca 2013 r. Uchwała Nr 11/2013/II Senatu Politechniki Lubelskiej z dnia 21 marca 2013 r. w sprawie określenia efektów kształcenia dla menedżerskich studiów podyplomowych Master of Business Administration (MBA) prowadzonych

Bardziej szczegółowo

FINANSOWANIE INNOWACJI REKOMENDACJE DLA DOLNEGO ŚLĄSKA

FINANSOWANIE INNOWACJI REKOMENDACJE DLA DOLNEGO ŚLĄSKA FINANSOWANIE INNOWACJI REKOMENDACJE DLA DOLNEGO ŚLĄSKA prof. nzw. dr hab. Beata Filipiak Unia Europejska stoi wobec konieczności wzmocnienia swojej międzynarodowej pozycji konkurencyjnej w obliczu zmieniających

Bardziej szczegółowo

Popularyzacja podpisu elektronicznego w Polsce

Popularyzacja podpisu elektronicznego w Polsce Popularyzacja podpisu elektronicznego w Polsce Rola administracji w budowaniu gospodarki elektronicznej Warszawa, 25 września 2006 r. Poruszane tematy Wprowadzenie i kontekst prezentacji Rola administracji

Bardziej szczegółowo

Screening i ranking technologii

Screening i ranking technologii Screening i ranking technologii Maciej Psarski Uniwersytet Łódzki Centrum Transferu Technologii Screening i ranking Selekcja idei, technologii, opcji, możliwości, rynków, Na wczesnych etapach rozwoju przedsięwzięcia

Bardziej szczegółowo

Jak wykorzystać design thinking w swojej firmie Doświadczenia praktyka.

Jak wykorzystać design thinking w swojej firmie Doświadczenia praktyka. Jak wykorzystać design thinking w swojej firmie Doświadczenia praktyka. Rafał Kołodziej 05/2015 Wszystko co robimy dotyczy człowieka. Design Thinking Design Thinking is a human-centered is a human-centered

Bardziej szczegółowo

2.3.5. Umiejętności związane z wiedzą 2.4. Podsumowanie analizy literaturowej

2.3.5. Umiejętności związane z wiedzą 2.4. Podsumowanie analizy literaturowej Spis treści 1. Przesłanki dla podjęcia badań 1.1. Wprowadzenie 1.2. Cel badawczy i plan pracy 1.3. Obszar badawczy 1.4. Znaczenie badań dla teorii 1.5. Znaczenie badań dla praktyków 2. Przegląd literatury

Bardziej szczegółowo

Regionalny E-KO-SYSTEM Innowacji Województwa Śląskiego

Regionalny E-KO-SYSTEM Innowacji Województwa Śląskiego Regionalny E-KO-SYSTEM Innowacji Województwa Śląskiego Konferencja Regionalny Ekosystem Innowacji Wspólny rynek dla biznesu i nauki Chorzów, 10 października 2012 r. RSI komunikuje politykę innowacyjną

Bardziej szczegółowo

Inwestycje Kapitałowe

Inwestycje Kapitałowe Inwestycje Kapitałowe Twoje pomysły i nasz kapitał 27 mln na innowacje 1 Nie wystarczy być we właściwym miejscu we właściwym czasie. Musisz być z właściwą osobą we właściwym miejscu we właściwym czasie.

Bardziej szczegółowo

INTERREG IVC CELE I PRIORYTETY

INTERREG IVC CELE I PRIORYTETY INTERREG IVC CELE I PRIORYTETY Urząd Marszałkowski Województwa Małopolskiego Departament Polityki Regionalnej W prezentacji przedstawione zostaną: Cele programu Interreg IVC Priorytety programu Typy działań

Bardziej szczegółowo

Sieć Regionalnych Obserwatoriów Specjalistycznych. Radlin, 14 marca 2014 r.

Sieć Regionalnych Obserwatoriów Specjalistycznych. Radlin, 14 marca 2014 r. Sieć Regionalnych Obserwatoriów Specjalistycznych Radlin, 14 marca 2014 r. Sieć Regionalnych Obserwatoriów Specjalistycznych Cele Obserwatoriów Specjalistycznych 1. Wsparcie i usprawnienie zarządzania

Bardziej szczegółowo

Wrocławskie Centrum Transferu Technologii Politechniki Wrocławskiej

Wrocławskie Centrum Transferu Technologii Politechniki Wrocławskiej Wrocławskie Centrum Transferu Technologii Politechniki Wrocławskiej Prof. zw. dr hab. inż. Jan Koch Wrocław, 14 grudnia 2011 r. Akt powołania i statut WCTT Centrum powołano 23 marca 1995 r. WCTT jest pierwszym

Bardziej szczegółowo

I. Plan studiów doktoranckich. 1. Plan roku I studiów doktoranckich obejmuje następujące przedmioty:

I. Plan studiów doktoranckich. 1. Plan roku I studiów doktoranckich obejmuje następujące przedmioty: Uchwała o zmianach w programie studiów doktoranckich na Wydziale Stosowanych Nauk Społecznych i Resocjalizacji z siedzibą w Instytucie Stosowanych Nauk Społecznych oraz Międzywydziałowych Środowiskowych

Bardziej szczegółowo

PROJEKTOWANIE PROGRAMU STUDIÓW W OPARCIU O EFEKTY KSZTAŁCENIA W WARUNKACH ISTNIENIA RAM KWALIFIKACJI

PROJEKTOWANIE PROGRAMU STUDIÓW W OPARCIU O EFEKTY KSZTAŁCENIA W WARUNKACH ISTNIENIA RAM KWALIFIKACJI PROJEKTOWANIE PROGRAMU STUDIÓW W OPARCIU O EFEKTY KSZTAŁCENIA W WARUNKACH ISTNIENIA RAM KWALIFIKACJI Seminarium Bolońskie PWSZ w Lesznie 10.03.2011 Tomasz SARYUSZ-WOLSKI Politechnika Łódzka Ekspert Boloński

Bardziej szczegółowo

ZGŁOSZENIE POMYSŁU do Konkursu INNOWACYJNY POMYSŁ 2008

ZGŁOSZENIE POMYSŁU do Konkursu INNOWACYJNY POMYSŁ 2008 ZGŁOSZENIE POMYSŁU do Konkursu INNOWACYJNY POMYSŁ 2008 KONKURS Zgłoszenie pomysłu do Konkursu należy przysłać do 17 listopada, e-mailem na adres konkurs@uni.lodz.pl Rozstrzygnięcie Konkursu do 12 grudnia

Bardziej szczegółowo

Szukanie wspólnej wartości (korzyści) w klastrze

Szukanie wspólnej wartości (korzyści) w klastrze Szukanie wspólnej wartości (korzyści) w klastrze Struktura klastrowa M. Porter - klastry to geograficzne koncentracje wzajemnie powiązanych przedsiębiorstw, wyspecjalizowanych dostawców (w tym dostawców

Bardziej szczegółowo

KIERUNKOWE EFEKTY KSZTAŁCENIA

KIERUNKOWE EFEKTY KSZTAŁCENIA WYDZIAŁ INFORMATYKI I ZARZĄDZANIA Kierunek studiów: INFORMATYKA Stopień studiów: STUDIA II STOPNIA Obszar Wiedzy/Kształcenia: OBSZAR NAUK TECHNICZNYCH Obszar nauki: DZIEDZINA NAUK TECHNICZNYCH Dyscyplina

Bardziej szczegółowo

Wzmocnienie potencjału analitycznego administracji publicznej przedsięwzięcie podjęte przez Szefa Służby Cywilnej

Wzmocnienie potencjału analitycznego administracji publicznej przedsięwzięcie podjęte przez Szefa Służby Cywilnej Wzmocnienie potencjału analitycznego administracji publicznej przedsięwzięcie podjęte przez Szefa Służby Cywilnej Warszawa, czerwiec 2014 r. Dotychczas podjęte inicjatywy Szefa Służby Cywilnej W latach

Bardziej szczegółowo

Rozwój konkurencyjności polskiej gospodarki poprzez cyfryzację Program Operacyjny Inteligentny Rozwój 2014-2020.

Rozwój konkurencyjności polskiej gospodarki poprzez cyfryzację Program Operacyjny Inteligentny Rozwój 2014-2020. Program Operacyjny Inteligentny Rozwój 2014-2020. Raport Społeczeństwo informacyjne w liczbach 2012 http://www.mac.gov.pl/raporty-i-dane/ 2 3% populacji firm w Polsce 1540 firm dużych Potencjał sektora

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Analiza i modelowanie_nowicki, Chomiak_Księga1.indb :03:08

Spis treści. Analiza i modelowanie_nowicki, Chomiak_Księga1.indb :03:08 Spis treści Wstęp.............................................................. 7 Część I Podstawy analizy i modelowania systemów 1. Charakterystyka systemów informacyjnych....................... 13 1.1.

Bardziej szczegółowo

Opis kierunkowych efektów kształcenia

Opis kierunkowych efektów kształcenia Efekty kształcenia na kierunku Opis kierunkowych efektów kształcenia Odniesienie efektów kształcenia do obszaru wiedzy Filozofia bezpieczeństwa (W, Ćw, S, B) Geografia bezpieczeństwa (W, Ćw, S, B) Historia

Bardziej szczegółowo

IZBA RZEMIEŚLNICZA ORAZ MAŁEJ I ŚREDNIEJ PRZEDSIĘBIORCZOŚCI W KATOWICACH. Społeczna Odpowiedzialność Biznesu

IZBA RZEMIEŚLNICZA ORAZ MAŁEJ I ŚREDNIEJ PRZEDSIĘBIORCZOŚCI W KATOWICACH. Społeczna Odpowiedzialność Biznesu IZBA RZEMIEŚLNICZA ORAZ MAŁEJ I ŚREDNIEJ PRZEDSIĘBIORCZOŚCI W KATOWICACH Społeczna Odpowiedzialność Biznesu Społeczna Odpowiedzialność Biznesu SPOŁECZNA ODPOWIEDZIALNOŚĆ BIZNESU TO koncepcja, wedle której

Bardziej szczegółowo

MIĘDZYNARODOWE STOSUNKI GOSPODARCZE

MIĘDZYNARODOWE STOSUNKI GOSPODARCZE EFEKTY KSZTAŁCENIA DLA KIERUNKU STUDIÓW MIĘDZYNARODOWE STOSUNKI GOSPODARCZE studia pierwszego stopnia profil ogólnoakademicki studia drugiego stopnia profil ogólnoakademicki Objaśnienie oznaczeń: S1A obszar

Bardziej szczegółowo

Nauka, Biznes, Innowacje Klaster Interdyscyplinarne Partnerstwo na rzecz Innowacyjnego Rozwoju Transportu i Infrastruktury

Nauka, Biznes, Innowacje Klaster Interdyscyplinarne Partnerstwo na rzecz Innowacyjnego Rozwoju Transportu i Infrastruktury Nauka, Biznes, Innowacje Klaster Interdyscyplinarne Partnerstwo na rzecz Innowacyjnego Rozwoju Transportu i Infrastruktury Anna Dąbrowska Fundacja Centrum Analiz Transportowych i Infrastrukturalnych Warszawa,

Bardziej szczegółowo

MISTRZ I UCZEŃ - model kształcenia praktycznego

MISTRZ I UCZEŃ - model kształcenia praktycznego Spotkanie branżowe dla studentów i pracodawców Kierunek: INFORMATYKA NOWOCZESNE PLATFORMY INFORMATYCZNE COLLEGIUM MAZOVIA Innowacyjna Szkoła Wyższa realizuje projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej

Bardziej szczegółowo

Wsparcie przedsiębiorców w latach 2014-2020 możliwości pozyskania dofinansowania w nowej perspektywie unijnej

Wsparcie przedsiębiorców w latach 2014-2020 możliwości pozyskania dofinansowania w nowej perspektywie unijnej Wsparcie przedsiębiorców w latach 2014-2020 możliwości pozyskania dofinansowania w nowej perspektywie unijnej Iwona Wendel Podsekretarz Stanu Ministerstwo Infrastruktury i Rozwoju Warszawa, 22 maja 2014

Bardziej szczegółowo

CSR a konkurencyjność polskich przedsiębiorstw. Działania PARP w zakresie biznesu społecznie odpowiedzialnego

CSR a konkurencyjność polskich przedsiębiorstw. Działania PARP w zakresie biznesu społecznie odpowiedzialnego 2011 Małgorzata Jelińska CSR a konkurencyjność polskich przedsiębiorstw Działania PARP w zakresie biznesu społecznie odpowiedzialnego Szczecin, 23.11.2011 r. Definicja CSR zgodnie z ISO 26000 Społeczna

Bardziej szczegółowo

Wprowadzenie do tematyki społecznej odpowiedzialności biznesu dla małych i średnich przedsiębiorstw

Wprowadzenie do tematyki społecznej odpowiedzialności biznesu dla małych i średnich przedsiębiorstw Wprowadzenie do tematyki społecznej odpowiedzialności biznesu dla małych i średnich przedsiębiorstw Niniejszy przewodnik został stworzony jako część paneuropejskiej kampanii informacyjnej na temat CSR

Bardziej szczegółowo

Strategia Badań i Innowacyjności (RIS3) Od absorpcji do rezultatów jak pobudzić potencjał Województwa Świętokrzyskiego

Strategia Badań i Innowacyjności (RIS3) Od absorpcji do rezultatów jak pobudzić potencjał Województwa Świętokrzyskiego Strategia Badań i Innowacyjności (RIS3) Od absorpcji do rezultatów jak pobudzić potencjał Województwa Świętokrzyskiego 2014-2020+ Spotkanie animacyjne 12.12.2013 r. Główne założenia: Efektywne środki unijne

Bardziej szczegółowo

Polityka klastrowa i wsparcie inicjatyw klastrowych doświadczenia i perspektywa 2014-2020

Polityka klastrowa i wsparcie inicjatyw klastrowych doświadczenia i perspektywa 2014-2020 2013 Joanna Podgórska Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości Polityka klastrowa i wsparcie inicjatyw klastrowych doświadczenia i perspektywa 2014-2020 Seminarium CATI Warszawa, 24 czerwca 2013 roku

Bardziej szczegółowo

Studia podyplomowe TWORZENIE I ZARZĄDZANIE STRUKTURĄ KLASTROWĄ

Studia podyplomowe TWORZENIE I ZARZĄDZANIE STRUKTURĄ KLASTROWĄ Studia podyplomowe TWORZENIE I ZARZĄDZANIE STRUKTURĄ KLASTROWĄ Studia objęte patronatem Doliny Lotniczej Czy chcesz poznać odpowiedzi na pytania: Co to jest inteligentna specjalizacja - IS (ang. smart

Bardziej szczegółowo

Załącznik nr 1WZORCOWE EFEKTY KSZTAŁCENIA DLA KIERUNKU STUDIÓW PEDAGOGIKA STUDIA PIERWSZEGO STOPNIA PROFIL OGÓLNOAKADEMICKI

Załącznik nr 1WZORCOWE EFEKTY KSZTAŁCENIA DLA KIERUNKU STUDIÓW PEDAGOGIKA STUDIA PIERWSZEGO STOPNIA PROFIL OGÓLNOAKADEMICKI Dz.U. z 2013 poz. 1273 Brzmienie od 31 października 2013 Załącznik nr 1WZORCOWE EFEKTY KSZTAŁCENIA DLA KIERUNKU STUDIÓW PEDAGOGIKA STUDIA PIERWSZEGO STOPNIA PROFIL OGÓLNOAKADEMICKI Umiejscowienie kierunku

Bardziej szczegółowo

Budowa systemu monitoringu i podstaw ewaluacji wdrażania Regionalnej Strategii Innowacji dla Mazowsza

Budowa systemu monitoringu i podstaw ewaluacji wdrażania Regionalnej Strategii Innowacji dla Mazowsza Strona główna Działania PROJEKTY ZAKOŃCZONE Budowa systemu monitoringu i podstaw ewaluacji wdrażania Regionalnej Strategii Innowacji dla Mazowsza Budowa systemu monitoringu i podstaw ewaluacji wdrażania

Bardziej szczegółowo

Rektora Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej w Koninie z dnia 9 listopada 2011 roku

Rektora Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej w Koninie z dnia 9 listopada 2011 roku ZARZĄDZENIE Nr 84/2011 Rektora Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej w Koninie z dnia 9 listopada 2011 roku zmieniające zasady organizacji studiów podyplomowych Zarządzanie jakością Na podstawie 7 Regulaminu

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie strategiczne STRATEGIC MANAGEMENT

Zarządzanie strategiczne STRATEGIC MANAGEMENT KARTA MODUŁU / KARTA PRZEDMIOTU Kod modułu Nazwa modułu Nazwa modułu w języku angielskim Obowiązuje od roku akademickiego 2013/2014 Zarządzanie strategiczne STRATEGIC MANAGEMENT A. USYTUOWANIE MODUŁU W

Bardziej szczegółowo

MIERZENIE EFEKTYWNOŚCI DZIAŁAŃ SPOŁECZNYCH

MIERZENIE EFEKTYWNOŚCI DZIAŁAŃ SPOŁECZNYCH MIERZENIE EFEKTYWNOŚCI DZIAŁAŃ SPOŁECZNYCH PRAKTYCZNE WYKORZYSTANIE MODELU LBG W FUNDACJACH KORPORACYJNYCH Warszawa, 11 września 2014r. Małgorzata Greszta, SGS Polska NASZA EKSPERCKA WIEDZA W ZAKRESIE

Bardziej szczegółowo

2016 CONSULTING DLA MŚP. Badanie zapotrzebowania na usługi doradcze

2016 CONSULTING DLA MŚP. Badanie zapotrzebowania na usługi doradcze 2016 CONSULTING DLA MŚP Badanie zapotrzebowania na usługi doradcze 1 O raporcie Wraz ze wzrostem świadomości polskich przedsiębiorców rośnie zapotrzebowanie na różnego rodzaju usługi doradcze. Jednakże

Bardziej szczegółowo

WIELKOPOLSKA IZBA BUDOWNICTWA

WIELKOPOLSKA IZBA BUDOWNICTWA WIELKOPOLSKA IZBA BUDOWNICTWA SIECI GOSPODARCZE - OCENA STANU I PROGNOZA MBA 2009 1 A KONKRETNIE OCENA STANU I PROGNOZA FUNKCJONOWANIA SIECI W OPARCIU O DOŚWIADCZENIA WIELKOPOLSKIEJ IZBY BUDOWNICTWA MBA

Bardziej szczegółowo

ZARZĄDZANIE MARKĄ. Doradztwo i outsourcing

ZARZĄDZANIE MARKĄ. Doradztwo i outsourcing ZARZĄDZANIE MARKĄ Doradztwo i outsourcing Pomagamy zwiększać wartość marek i maksymalizować zysk. Prowadzimy projekty w zakresie szeroko rozumianego doskonalenia organizacji i wzmacniania wartości marki:

Bardziej szczegółowo

POTĘGUJEMY BIZNES. strategie marketingowe. www.rubikom.pl

POTĘGUJEMY BIZNES. strategie marketingowe. www.rubikom.pl POTĘGUJEMY BIZNES ) ) strategie marketingowe warsztaty i treningi konsultacje stategiczne Właśnie upływa 10 rok naszej działalności, choć Zarządzający Rubikom Strategy Consultants mają za sobą ponad 15

Bardziej szczegółowo

Efekty kształcenia dla kierunku POLITYKA SPOŁECZNA

Efekty kształcenia dla kierunku POLITYKA SPOŁECZNA Efekty kształcenia dla kierunku POLITYKA SPOŁECZNA studia drugiego stopnia profil ogólnoakademicki Forma studiów: stacjonarne i niestacjonarne Wydział Ekonomii Uniwersytetu Ekonomicznego w Poznaniu Umiejscowienie

Bardziej szczegółowo

Firmowe media społecznościowe dla pracowników

Firmowe media społecznościowe dla pracowników Firmowe media społecznościowe dla pracowników Raport z badania Maciej Dymalski, Szymon Góralski Wrocław, 2012 ul. Więzienna 21c/8, 50-118 Wrocław, tel. 71 343 70 15, fax: 71 343 70 13, e-mail: biuro@rrcc.pl,

Bardziej szczegółowo

Jednostka Koordynująca Wdrażanie RIS. Śląska Rada Innowacji - Komisja Ekspertów ds. Programu Wykonawczego Ustalenia strategiczne

Jednostka Koordynująca Wdrażanie RIS. Śląska Rada Innowacji - Komisja Ekspertów ds. Programu Wykonawczego Ustalenia strategiczne Jednostka Koordynująca Wdrażanie RIS Śląska Rada Innowacji - Komisja Ekspertów ds. Programu Wykonawczego 2009-2010 Ustalenia strategiczne Programu Wykonawczego 2009-2010 dla Regionalnej Strategii Innowacji

Bardziej szczegółowo

Pozycja mikroprzedsiębiorstw w regionalnych systemach innowacji

Pozycja mikroprzedsiębiorstw w regionalnych systemach innowacji 2010 Pozycja mikroprzedsiębiorstw w regionalnych systemach innowacji Paweł Czyż Warszawa, maj 2010 WPROWADZENIE Ewolucja teorii wzrostu gospodarczego i podejścia do innowacji Od podejścia neoklasycznego

Bardziej szczegółowo

Plan Komunikacji Projektu Usprawnienia Procedur Konsultacji Społecznych

Plan Komunikacji Projektu Usprawnienia Procedur Konsultacji Społecznych Plan Komunikacji Projektu Usprawnienia Procedur Konsultacji Społecznych 2012 SPIS TREŚCI: SPIS TREŚCI:... 2 WPROWADZENIE... 3 1. PROJEKT USPRAWNIENIA PROCEDUR KONSULTACJI SPOŁECZNYCH... 3 2. PROPONOWANY

Bardziej szczegółowo

Koalicja na rzecz Gospodarki Obiegu Zamkniętego

Koalicja na rzecz Gospodarki Obiegu Zamkniętego Koalicja na rzecz Gospodarki Obiegu Zamkniętego to dobrowolne zrzeszenie przedsiębiorstw i instytucji publicznych zaangażowanych w promocję idei zrównoważonej gospodarki. Koalicja powstaje z inicjatywy

Bardziej szczegółowo

Dofinansowanie na rozwój działalności i wdrożenie innowacji

Dofinansowanie na rozwój działalności i wdrożenie innowacji RPO Lubuskie 2020 Oś Priorytetowa 1 Gospodarka i innowacje PI 3 c Zwiększone zastosowanie innowacji w przedsiębiorstwach sektora MŚP W ramach PI mikro, małe i średnie przedsiębiorstwa mogą uzyskać wsparcie

Bardziej szczegółowo

Innowacyjność jako obszar polityki rozwoju Małopolski STRATEGIA MAŁOPOLSKA 2020

Innowacyjność jako obszar polityki rozwoju Małopolski STRATEGIA MAŁOPOLSKA 2020 Innowacyjność jako obszar polityki rozwoju Małopolski STRATEGIA MAŁOPOLSKA 2020 Konferencja Regionalna SMART+ Innowacje w małych i średnich przedsiębiorstwach oraz promocja badań i rozwoju technologicznego

Bardziej szczegółowo

Efekty kształcenia Dla kierunku studiów PSYCHOLOGIA jednolite studia magisterskie profil ogólnoakademicki

Efekty kształcenia Dla kierunku studiów PSYCHOLOGIA jednolite studia magisterskie profil ogólnoakademicki Załącznik nr 7 Efekty kształcenia Dla kierunku studiów PSYCHOLOGIA jednolite studia magisterskie profil ogólnoakademicki Umiejscowienie kierunku w obszarze kształcenia Psychologię jako kierunek studiów

Bardziej szczegółowo

Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego

Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego Ogromny kapitał intelektualny, doświadczenie oraz wykwalifikowana kadra to atuty Górnego Śląska. Poprzez działania jakie przewidzieliśmy w projekcie (rsptt) w woj. śląskim pragniemy promować ideę kreatywności

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie łańcuchem dostaw

Zarządzanie łańcuchem dostaw Społeczna Wyższa Szkoła Przedsiębiorczości i Zarządzania kierunek: Zarządzanie i Marketing Zarządzanie łańcuchem dostaw Wykład 1 Opracowanie: dr Joanna Krygier 1 Zagadnienia Wprowadzenie do tematyki zarządzania

Bardziej szczegółowo

Badania Marketingowe. Kalina Grzesiuk

Badania Marketingowe. Kalina Grzesiuk Badania Marketingowe Kalina Grzesiuk definicja Badania marketingowe systematyczny i obiektywny proces gromadzenia, przetwarzania oraz prezentacji informacji na potrzeby podejmowania decyzji marketingowych.

Bardziej szczegółowo

ZAŁOŻENIA PROCESU TWORZENIA WIELOLETNIEGO PROGRAMU WSPÓŁPRACY ROZWOJOWEJ NA LATA 2012-2016

ZAŁOŻENIA PROCESU TWORZENIA WIELOLETNIEGO PROGRAMU WSPÓŁPRACY ROZWOJOWEJ NA LATA 2012-2016 WSTĘP ZAŁOŻENIA PROCESU TWORZENIA WIELOLETNIEGO PROGRAMU WSPÓŁPRACY ROZWOJOWEJ NA LATA 2012-2016 Projekt założeń projektu ustawy o współpracy rozwojowej nakłada na Ministra Spraw Zagranicznych obowiązek

Bardziej szczegółowo

Uczenie się dorosłych w nowej perspektywie finansowej. Warszawa, 5 kwietnia 2013

Uczenie się dorosłych w nowej perspektywie finansowej. Warszawa, 5 kwietnia 2013 Uczenie się dorosłych w nowej perspektywie finansowej Warszawa, 5 kwietnia 2013 Porządek prezentacji 1. Nowe podejście do kształcenia dorosłych w polityce LLL 2. Inicjowanie i monitorowanie krajowej polityki

Bardziej szczegółowo

S Y L A B U S - d l a s z k o l e ń REZULTAT O3 DZIAŁANIA: O3-A2 PROJEKTU E-GOVERNMENT 2.0 W PRAKTYCE

S Y L A B U S - d l a s z k o l e ń REZULTAT O3 DZIAŁANIA: O3-A2 PROJEKTU E-GOVERNMENT 2.0 W PRAKTYCE P R O G R A M Y K S Z T A Ł C E N I A S Y L A B U S - d l a s z k o l e ń REZULTAT O3 DZIAŁANIA: O3-A2 PROJEKTU E-GOVERNMENT 2.0 W PRAKTYCE KRAKÓW 2015 1 Spis treści NARZĘDZIA WEB 2.0 W SEKTORZE PUBLICZNYM

Bardziej szczegółowo

Inteligentne Mazowsze w ramach RPO WM 2014 2020

Inteligentne Mazowsze w ramach RPO WM 2014 2020 Inteligentne Mazowsze w ramach RPO WM 2014 2020 Wydział Innowacyjności i Rozwoju Departament Rozwoju Regionalnego i Funduszy Europejskich Urząd Marszałkowski Województwa Mazowieckiego w Warszawie 1 Siedlce,

Bardziej szczegółowo

PROGRAM NAUCZANIA DLA PROFILU MENEDŻER INNOWACJI PROJEKTU INMA

PROGRAM NAUCZANIA DLA PROFILU MENEDŻER INNOWACJI PROJEKTU INMA PROGRAM NAUCZANIA DLA PROFILU MENEDŻER INNOWACJI PROJEKTU INMA INMA THEMATIC AREAS 1.Zarządzanie Strategiczne 2. Zarządzanie Kapitałem Ludzkim 5. Nowe Technologie 3. Zarządzanie Wiedzą 4 Społeczna Odpowiedzialność

Bardziej szczegółowo

Klastry- podstawy teoretyczne

Klastry- podstawy teoretyczne Klastry- podstawy teoretyczne Dr inż. Anna Szerenos Politechnika Warszawska, Wydział Inżynierii Produkcji Urząd Marszałkowski Województwa Mazowieckiego, Program Innet Plan prezentacji Koncepcja klastra

Bardziej szczegółowo

Liczba godzin Punkty ECTS Sposób zaliczenia. ćwiczenia 15 zaliczenie z oceną

Liczba godzin Punkty ECTS Sposób zaliczenia. ćwiczenia 15 zaliczenie z oceną Wydział: Zarządzanie i Finanse Nazwa kierunku kształcenia: Finanse i Rachunkowość Rodzaj przedmiotu: podstawowy Opiekun: dr Sławomir Jarka Poziom studiów (I lub II stopnia): II stopnia Tryb studiów: Stacjonarne

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie innowacyjnym biznesem Warsztat strategiczny. Listopad 2014

Zarządzanie innowacyjnym biznesem Warsztat strategiczny. Listopad 2014 Zarządzanie innowacyjnym biznesem Warsztat strategiczny Listopad 2014 Najważniejszą rzeczą o jakiej należy pamiętać w odniesieniu do każdego przedsiębiorstwa jest fakt, iż w samym przedsiębiorstwie nie

Bardziej szczegółowo

Projektowanie interakcji

Projektowanie interakcji Projektowanie interakcji K2 User Experience www.k2.pl/ux Tytuł dokumentu: k2-projektowanie_ux-oferta.pdf Data: 21 sierpnia 2009 Przygotowany przez: Maciej Lipiec Maciej Lipiec User Experience Director

Bardziej szczegółowo

W jaki sposób park technologiczny może wspomóc transfer wiedzy na Mazowszu. Michał Dzierżawski Płocki Park Przemysłowo-Technologiczny S.A.

W jaki sposób park technologiczny może wspomóc transfer wiedzy na Mazowszu. Michał Dzierżawski Płocki Park Przemysłowo-Technologiczny S.A. W jaki sposób park technologiczny może wspomóc transfer wiedzy na Mazowszu Michał Dzierżawski Płocki Park Przemysłowo-Technologiczny S.A. Rys historyczny: Koncepcja Parku Przemysłowo- Technologicznego

Bardziej szczegółowo

Akcje i strategie innowacyjne w zakresie ICT w regionach krajów w członkowskich UE podsumowanie rezultatów w piętnastu lat eksperymentów

Akcje i strategie innowacyjne w zakresie ICT w regionach krajów w członkowskich UE podsumowanie rezultatów w piętnastu lat eksperymentów Akcje i strategie innowacyjne w zakresie ICT w regionach krajów w członkowskich UE podsumowanie rezultatów w piętnastu lat eksperymentów Robert BARYS SMWI, 2006 Wiele pozostaje do zrobienia Innowacja nie

Bardziej szczegółowo

3.1. Istota, klasyfikacja i zakres oddziaływania wydatkowych instrumentów

3.1. Istota, klasyfikacja i zakres oddziaływania wydatkowych instrumentów Spis treści Wprowadzenie... 7 Rozdział 1. Cele, uwarunkowania i obszary działania współczesnej polityki fiskalnej... 11 1.1. Istota, zarys historyczny i uwarunkowania polityki fiskalnej... 12 1.2. Obszary

Bardziej szczegółowo

mgr Jarosław Hermaszewski (koncepcja pracy-tezy)

mgr Jarosław Hermaszewski (koncepcja pracy-tezy) mgr Jarosław Hermaszewski Inwestycje samorządu terytorialnego i ich wpływ na funkcjonowanie i rozwój gminy Polkowice w latach dziewięćdziesiątych (koncepcja pracy-tezy) Prawne podstawy funkcjonowania organów

Bardziej szczegółowo

Program Operacyjny Innowacyjna Gospodarka (IG)

Program Operacyjny Innowacyjna Gospodarka (IG) Priorytet 1 - Badania i rozwój nowoczesnych technologii Działanie1.1. Wsparcie badań naukowych dla budowy gospodarki opartej na wiedzy Identyfikacja kierunków prac B+R mających na celu zdynamizowanie rozwoju

Bardziej szczegółowo

LISTA PROJEKTÓW INDYWIDUALNYCH PROGRAMU OPERACYJNEGO INNOWACYJNA GOSPODARKA, 2007 2013

LISTA PROJEKTÓW INDYWIDUALNYCH PROGRAMU OPERACYJNEGO INNOWACYJNA GOSPODARKA, 2007 2013 LISTA PROJEKTÓW INDYWIDUALNYCH PROGRAMU OPERACYJNEGO INNOWACYJNA GOSPODARKA, 2007 2013 RAPORT Z KONSULTACJI SPOŁECZNYCH 19 LUTEGO 2014 R. 25 LUTEGO 2014 R. WARSZAWA, LUTY 2014 WSTĘP W perspektywie finansowej

Bardziej szczegółowo

Nauka i Edukacja dla innowacji. Lidia Szczygłowska

Nauka i Edukacja dla innowacji. Lidia Szczygłowska Nauka i Edukacja dla innowacji Lidia Szczygłowska Innovatis jako termin łaciński oznacza odnowę, tworzenie czegoś nowego. Według klasycznej definicji Josepha Schumpetera innowacja to: wprowadzenie do produkcji

Bardziej szczegółowo

Praca socjalna WS-SO-PS-N-1; WS-SOZ-PS-N-1

Praca socjalna WS-SO-PS-N-1; WS-SOZ-PS-N-1 Załącznik nr 8 do Uchwały Nr 71/2014 Senatu UKSW z dnia 29 maja 2014 r. Załącznik nr 8 do Uchwały Nr 26/2012 Senatu UKSW z dnia 22 marca 2012 r. 1. Dokumentacja dotycząca opisu efektów kształcenia dla

Bardziej szczegółowo

Prezentacja magazynu 1

Prezentacja magazynu 1 Prezentacja magazynu 1 SPIS TREŚCI 3. Redaktor naczelny 4. Misja czasopisma oraz grupa docelowa 5. Tematyka 6. Główne działy 7. Dystrybucja 8. Wersja cyfrowa magazynu 9. Zalety czytania prasy 10. Korzyści

Bardziej szczegółowo

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE Nazwa przedmiotu: Kierunek: ENERGETYKA Rodzaj przedmiotu: humanistyczny i w-f Rodzaj zajęć: wykład, ćwiczenia ORGANIZACJA I ZARZĄDZANIE Organization and Management Forma studiów: studia stacjonarne Poziom

Bardziej szczegółowo

Program Operacyjny Polska Cyfrowa 2014-2020

Program Operacyjny Polska Cyfrowa 2014-2020 Program Operacyjny Polska Cyfrowa 2014-2020 Konferencja konsultacyjna Prognozy oddziaływania na środowisko dla projektu Programu Operacyjnego Polska Cyfrowa 2014-2020 Warszawa, 9 grudnia 2013 r. Cele programu

Bardziej szczegółowo