ISSN Kwiecieƒ P (012) , fax: ,

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "ISSN 1508-6971 Kwiecieƒ 2006. P (012) 646 35 78, fax: 644 80 76, http://www.solidarnosc.strefa.pl, e-mail: biuro@solidarnosc.strefa."

Transkrypt

1 ISSN Kwiecieƒ 2006 nr 118 Biuletyn Komisji Mi dzyzak adowej NSZZ SolidarnoÊç Przy Philip Morris Polska SA P (012) , fax: ,

2 ROCZNICA 2 kwietnia obchodziliêmy pierwszà rocznic Êmierci Jana Paw a II. Jego nauczanie, Jego przes ania sà dla nas niezwykle cenne. Cz sto prostymi s owami potrafi mówiç o sprawach trudnych. W swoich homiliach wiele miejsca poêwi ca pracy, cz owiekowi w niej. Mówi o konieczno- Êci poszanowania dla praw pracowniczych, o godnoêci pracowniczej, o godnoêci ludzkiej. Od dziê w ka dym numerze BIS a przypominaç b dziemy Jego s owa wypowiadane do ludzi pracy do pracowników i do pracodawców. KoÊció uznaje pozytywnà rol zysku jako wskaênika dobrego funkcjonowania przedsi biorstwa: gdy przedsi biorstwo wytwarza zysk, oznacza to, e czynniki produkcyjne zosta y w aêciwie zastosowane, a odpowiadajàce im potrzeby ludzkie zaspokojone. Jednak e zysk nie jest jedynym wskaênikiem dobrego funkcjonowania przedsi biorstwa. Mo e si zdarzyç, e mimo poprawnego rachunku ekonomicznego, ludzie którzy stanowià najcenniejszy majàtek przedsi biorstwa sà poni ani i obra a si ich godnoêç. Jest to nie tylko moralnie niedopuszczalne, lecz na d u szà met musi te negatywnie odbiç si na gospodarczej skutecznoêci przedsi biorstwa. Celem zaê przedsi biorstwa nie jest po prostu wytwarzanie zysku, ale samo jego istnienie jako wspólnoty ludzi, którzy na ró ny sposób zdà ajà do zaspokojenia swych podstawowych potrzeb i stanowià szczególnà grup s u- àcà ca emu spo eczeƒstwu. Zysk nie jest jedynym regulatorem ycia przedsi biorstwa; obok niego nale y braç pod uwag czynniki ludzkie i moralne, które z perspektywy d u szego czasu okazujà si przynajmniej równie istotne dla ycia przedsi biorstwa. 2 Jan Pawe II Centesimus Annus, 1991 Najserdeczniejsze yczenia zdrowych, pogodnych i spokojnych Âwiàt Wielkiej Nocy, Radosnego, wiosennego nastroju, Smacznego jajka i weso ej zabawy w Âmigus-Dyngus, A tak e odpoczynku i mi ych spotkaƒ w gronie rodziny i przyjació yczy Komisja Mi dzyzak adowa NSZZ SolidarnoÊç Biuletyn Komisji Mi dzyzak adowej NSZZ SolidarnoÊç Przy Philip Morris Polska SA Obraz olejny, mal. I. Ko aczyƒska

3 Po wyborach Bis to kwartalnik, dlatego niektóre informacje trudno zaliczyç do tych z pierwszej r ki. Do lekko spóênionych, niemniej bardzo wa nych, nale y informacja o przebiegu i wyniku Zak adowego Zebrania Delegatów zebrania wyborczego. 24 stycznia w sympatycznym hotelu Salim w Wieliczce odby o si w aênie to Zebranie. Jak doskonale wiedzà nasi Czytelnicy, w tym roku skoƒczy a si VI kadencja w adz NSZZ SolidarnoÊç. Komisje zak adowe mia y obowiàzek do koƒca marca przeprowadziç wybory, aby wybraç swoje nowe w adze. Nasza ma ju to za sobà. Zebranie wyborcze w naszym przypadku to prawdziwy maraton. JesteÊmy jednà z wi kszych organizacji w Regionie i najwi kszà spo- Êród dzia ajàcych w firmach tytoniowych. Wybierano wi c przewodniczàcego Komisji, Komisj, Komisj Rewizyjnà, delegatów na Walny Zjazd Regionu Ma opolska i w koƒcu delegatów na Walne Zebranie Sekcji Krajowej Pracowników Przemys u Tytoniowego. Podczas Zebrania ust pujàca Komisja z o y a sprawozdania ze swojej dzia alnoêci w ciàgu ubieg ych czterech lat. Jej przewodniczàcy, Franciszek Sójka, przypomnia najwa niejsze problemy, jakie Komisja musia a rozwiàzywaç. Na poczàtek poda kilka istotnych danych: Komisja w okresie poprzedniej kadencji odby a 44 zwyczajne posiedzenia, Prezydium Komisji spotyka o si 21 razy. Frekwencja podczas posiedzeƒ by a bardzo wysoka, bowiem Êrednio wynios a blisko 75 procent. Jedynym stuprocentowcem okaza si Zbyszek Kania. W czasie poprzedniej kadencji Komisja zorganizowa a tak e pi ç Zak adowych Zebraƒ Delegatów. W lipcu 2002 roku Komisja przekszta ci a si w komisj mi dzyzak adowà, bowiem nasi cz onkowie przechodzàcy do pracy w MSI i Gegenbauerze wyrazili ch ç pozostania w dotychczasowych strukturach Zwiàzku. Nie by a to dla Komisji kadencja sielankowa. Ju jej poczàtek mo na uznaç za dramatyczny. Z firmy zwolnionych zosta o blisko 500 pracowników. Nie wszystkie zwolnienia by y na zasadzie dobrowolnoêci. Komisja zmuszona by a toczyç batali, aby zwalniani otrzymali godziwe odprawy. W tym przypadku, jak i przez ca- y poprzedni okres kadencji, Komisja nastawiona by a przede wszystkim na obron miejsc pracy. Wszystkie inne sprawy, pomimo swej powagi by y drugorz dne w stosunku do kwestii priorytetowej i jej podporzàdkowane. F. Sójka przypomnia o dzia aniach agodzàcych skutki zwolnieƒ. Wspomnia o roli, jakà odegra a Komisja Odwo awcza. Tak e o tym, e Komisja zdecydowa a si na rezygnacj z niektórych przywilejów pracowniczych, aby zwalniani mogli otrzymaç dodatkowy wysoki bonus finansowy. ÂciÊle wspó pracowa a z firmà Ernst & Young pomagajàcà zwalnianym pracownikom odnaleêç si w nowej, trudnej dla nich sytuacji yciowej. Aktywnie pomaga a w znalezieniu nowej pracy dla zwalnianych, wspomaga a osoby starajàce si skorzystaç ze Êwiadczeƒ emerytalnych. W koƒcu, wspiera a te zwalniane osoby, które zdecydowa y si wystàpiç na drog sàdowà. To wszystko dotyczy o zwolnieƒ grupowych, zwolnieƒ na du à skal. W ciàgu czterech lat zdarza y si tak e zwolnienia z przyczyn innych, równie z przyczyn zak adu pracy, aczkolwiek mo na powiedzieç, e w odniesieniu do tych z roku 2002 by y one symboliczne. Komisja w ka dym przypadku wykaza a determinacj, aby w pierwszej kolejnoêci zagro onym zwolnieniem zaproponowaç innà prac. W dzisiejszych czasach, gdy bezrobocie nawet w takim mieêcie, jak Kraków si ga 10%, sprawa zatrudnienia i obrony Biuletyn Komisji Mi dzyzak adowej NSZZ SolidarnoÊç Przy Philip Morris Polska SA 3

4 miejsc pracy musi byç dla ka dego zwiàzku zawodowego, dla ka dej komisji zak adowej sprawà numer jeden. Dla nas, dla Komisji, która czynnie uczestniczy a w programach zwolnieƒ, rzecz jasna jako strona negocjujàca warunki zwolnieƒ, nie mog o byç alternatywy. Wiemy, co niesie za sobà utrata pracy. Wiemy, jak wielkim dramatem osobistym, dramatem rodzin jest takie zdarzenie. Dlatego zdarza o si, e nawet wbrew woli wielu pracowników Komisja podejmowa a decyzje, które pozwala y utrzymaç wszystkim cz onkom zwiàzku miejsca pracy (np. wspomniane zamro enie p ac). Z jakim skutkiem w ubieg ej kadencji realizowaliêmy nasze naczelne zadanie? Na pewno w jednym, czy dwóch przypadkach nie mieliêmy najmniejszych szans, bo nie dali jej sami pracownicy. Chodzi o przypadki kradzie y. W pozosta ych skutecznoêç by a bardzo du a. P ace to temat zawsze interesujàcy. Przewodniczàcy KM przypomnia, e w aênie w 2002 roku Komisja uzgodni a z Zarzàdem Spó ki zamro enie p ac na okres dwóch lat, w zamian za korzystniejsze warunki odpraw dla zwalnianych pracowników. W ciàgu ubieg ej kadencji p ace dla pracowników obj tych SOOP wzros y jednak o 6,5 procent. Pracownicy otrzymywali tak e jednorazowe wyp aty, dokonywane by- y regulacje pozwalajàce likwidowaç dysproporcje p acowe. Tak e Fundusz socjalny, a raczej jego podzia pozwala na rekompensat braku podwy ek p ac. JeÊli zliczymy wszystkie roczne wyp aty z tego êród a, to dajà one kwoty, którymi trudno by oby pogardziç. Sfera p acowa, to tak e Pracowniczy Program Emerytalny. Istotnà sprawà by o negocjowanie warunków Zak adowej Umowy Emerytalnej. Podpisanie jej nastàpi o 28 lutego 2003 r. Od wrzeênia tamtego roku pracownicy, którzy si na to zdecydowali majà odk adane pieniàdze. Z innych wa nych spraw przewodniczàcy wymieni negocjowanie regulaminu Systemu Okresowych Ocen Pracowniczych. Trwa y one kilkanaêcie miesi cy, a zakoƒczy y si podpisaniem go w kwietniu 2003 roku. Inny regulamin, mianowicie Regulamin Pracy równie by przedmiotem negocjacji w czasie poprzedniej kadencji. Podpisany zosta pod koniec ubieg ego roku. W maju 2003 r. Komisja przeprowadzi a wybory Spo ecznej Inspekcji Pracy. Trzeba przyznaç, co zresztà potwierdzajà we wszystkich ankietach nasi pracownicy, e bezpieczeƒstwo w pracy traktowane jest w naszej firmie tak, jak tego oczekujemy. Komisja ÊciÊle wspó pracowa a z Dzia em BHP i SIP. Organizowa a cykliczne spotkania z Zak adowym Inspektorem Pracy. Przedstawiciele Komisji równie pe nià funkcje inspektorów (Z. Kania, J. Grabarz). Komisja nadzoruje dzia alnoêç SIP i uwa a, e poziom pracy inspektorów i ich zaanga owanie mo e satysfakcjonowaç. Pod koniec ka dego roku Komisja organizowa a spotkania naszej Inspekcji podsumowujàce rocznà dzia alnoêç. Inspektorzy dzielili si swoimi doêwiadczeniami, problemami. Sk adali tak e sprawozdania ze swojej dzia alnoêci. Przeprowadzanie ankiet wêród cz onków Zwiàzku jest formà informacji z jednej strony i opiniowaniem z drugiej. W ka dym razie, dzia anie to pozwala o Komisji na poznanie zdania du ej grupy osób w konkretnych sprawach. Z tej formy informacji Komisja korzysta a w latach wielokrotnie. Ankiety dotyczy y mi dzy innym: warunków pracy (dwukrotnie), sto ówki zak adowej, zmian do regulaminu pracy, rezygnacji z 13 pensji i innych przywilejów wynikajàcych z zapisów ZUZP, oceny kadry kierowniczej, systemu ocen, czy przysz oêci domów wczasowych. Analizy cz Êci ankiet dokonywali znawcy przedmiotu, czyli wspó pracujàcy z Komisjà socjologowie, a w jednym przypadku studenci V roku Wydzia u Socjologii Uniwersytetu Jagielloƒskiego. Ankiety to dobre êród o informacji, ale Komisja by móc dobrze reprezentowaç pracowników musi posiadaç ku temu umiej tnoêci. A te, nabywaç mog a poprzez szkolenia. Najwa niejsze, w jakich uczestniczy a dotyczy y: uprawnieƒ komisji zak adowych, Kodeksu pracy (zw aszcza pod kàtem ciàg ych zmian w prawie pracy), Pracowniczych Programów Emerytalnych, Systemów Ocen Pracowniczych, umiej tnoêci porozumiewania si i komunikacyjnych, rozwoju zwiàzku, czy przeciwdzia aniu zjawisku mobbingu. Komisja bra a czynny udzia w pracach Sekretariatu Przemys u Spo ywczego w Sekcji Krajowej Pracowników Przemys u Tytoniowego, a tak e w EFFAT (centrali zwiàzkowej zrzeszajàcej zwiàzkowców pracujàcych w przemyêle spo ywczym). Nasz przedstawiciel (Rudolf Grec) zasiada w prezydium Europejskiej Rady Zak adowej Philip Morris, mamy te swojego cz owieka w europejskiej centrali zrzeszajàcej pracowników z wy szym wykszta ceniem. Komisja dzia a a na rzecz Komisji Zak adowych MCE i Gegenbauer. W tych zak adach warunki, szczególnie p acowe, ra àco odstajà od warunków istniejàcych w PMPL. Zresztà chodzi nie tylko o kwestie p acowe, ale to w aênie urok outsourcingu. Z innych spraw przewodniczàcy wymieni ponadto: pomoc prawna dla cz onków Zwiàzku nie tylko w sprawach dotyczàcych prawa pracy, organizacj wypoczynku dla dzieci (w czterech zorganizowanych obozach i dwóch koloniach udzia wzi o àcznie blisko 400 dzieci), organizacj wycieczek (m.in. do Rzymu, Wiednia, Lwowa, Niedzicy) i pikników rodzinnych. Komisja zorganizowa a w czasie ubieg ej kaden- 4 Biuletyn Komisji Mi dzyzak adowej NSZZ SolidarnoÊç Przy Philip Morris Polska SA

5 cji dwa takie pikniki w ubieg orocznym, zorganizowanym z okazji 25-lecia SolidarnoÊci udzia wzi o przesz o tysiàc osób. Tradycjà sta y si wigilie i upominki promocyjne. To sprawy ogólne, lecz, jak wiadomo, zwiàzek zajmuje si tak e sprawami indywidualnymi. Te, nierzadko bardzo skomplikowane, stanowià codziennoêç pracy Komisji. Systemy pracy, ocenianie, motywowanie w wykonaniu cz Êci naszych prze o- onych pozostawia wiele do yczenia. Taki system zarzàdzania powoduje frustracj, niezadowolenie, brak motywacji do pracy. Powoduje mniejsze, czy wi ksze problemy psychiczne i zdrowotne. Komisja musi reagowaç w takich przypadkach. Cz Êç problemów indywidualnych mo na rozwiàzaç po myêli pracowników, ale tylko cz Êç. Zdarza y si przypadki rezygnacji z pracy z tych powodów. Z e traktowanie nie jest, byç mo e, zjawiskiem cz stym, ale nie powinno byç go w ogóle. Zdarzajà si sprawy zwiàzane z trudnà sytuacjà rodzinnà, z problemami alkoholowymi. Mo na wymieniaç d ugà ich list. Nie o wszystkim Komisja mo e mówiç g oêno, nie wszyscy sobie tego yczà. Zresztà jest jedna generalna zasada. Ka demu mo na pomóc pod warunkiem, e sam pracownik chce sobie pomóc. Nie zawsze tak jest i wówczas nasze mo liwoêci sà bardzo ograniczone. Równie pomoc w przypadkach losowych jest cz Êcià dzia alnoêci Komisji. Oby by o jej jak najmniej, jednak b dà zawsze zdarza y si nieprzewidziane zdarzenia. Zawsze mog y liczyç na pomoc Komisji osoby, które tej pomocy potrzebowa y. I w koƒcu informacja. To bardzo wa na cz Êç dzia alnoêci Komisji. W latach wydaliêmy àcznie 18 numerów BIS-a. Od listopada 2004 roku dzia a nowa strona internetowa. Takie informacje znalaz y si w sprawozdaniu Komisji z dzia alnoêci za okres VI kadencji, ale by y to informacje raczej ogólne. Szczegó owe przekazywano systematycznie w czasie Zebraƒ Delegatów podsumowujàcych rocznà dzia alnoêç Komisji. Sprawozdanie Komisji przyj te zosta o jednog oênie bez g osów przeciwnych. Kolejne sprawozdanie z o y a, za poêrednictwem swojego przewodniczàcego, Kazimierza Repetowskiego, Komisja Rewizyjna. Dzia alnoêç finansowà i merytorycznà Komisji Mi dzyzak adowej w ubieg ej kadencji oceni a bardzo dobrze. Komisja Rewizyjna nie mia a zastrze eƒ do sposobu prowadzenia ewidencji finansowej, dokumentacji z posiedzeƒ Komisji i realizacji uchwa. Ustalenie sytuacji finansowej i ocena majàtku zwiàzkowego równie nie przysparza a trudnoêci. Systematyczne kontrole, jak równie przeprowadzona kontrola podsumowujàca VI kadencj potwierdzi y dobre funkcjonowanie Komisji Mi dzyzak adowej. Potem by a ju cz Êç zasadnicza, czyli wybory. Zgodnie z ordynacjà wyborczà Delegaci wybrali przewodniczàcego Komisji. Jedynym kandydatem by Franciszek Sójka. Uzyskujàc 90 procentowe poparcie, ponownie zosta wybrany i przez kolejne cztery lata b dzie pe ni t funkcj. Jak zapowiedzia, po raz ostatni. Wybór cz onków Komisji trwa ju nieco d u ej. Delegaci zdecydowali, e nowa Komisja liczyç b dzie 19 cz onków. Z tym, e z klucza b dà w niej reprezentanci Komisji Zak adowych z MCE, Gegenbauera, Zak adu le ajskiego i Ko a Emerytów i Rencistów. Rzecz jasna wszyscy musieli uzyskaç wymaganà iloêç g osów, tj. 50 proc Zg oszeƒ by o nadspodziewanie du o, aczkolwiek w pierwszej turze g osowania tylko jedno miejsce mandatowe nie zosta o obsadzone. W takim przypadku musia a odbyç si druga tura g osowaƒ. Od 24 stycznia Komisj oprócz F. Sójki tworzà: Wies aw Bulek, Renata Fedorowicz, Rudolf Grec, Janusz Grabarz, January Madoƒ, Miros aw Nowakowski, Bogus aw Mosoƒ, Piotr Kaczor, Zbigniew Kania, Bogdan K os, Jerzy Kapera, Robert Kud acz Krzysztof Pa ka, Jacek Misiak, Renata Paw owska, Edward Prusak, Roman Smalec i Krzysztof Zielowski, Kolejne wybory dotyczy y Komisji Rewizyjnej. Do niej wybrani zostali: Kazimierz Repetowski, Wieslawa Burnet i Andrzej Âliwa. Dwa kolejne g osowania dotyczy y wyboru delegatów. W pierwszym przypadku na Zjazd Regionu Ma opolska, a w drugim na Zjazd Sekcji Krajowej Pracowników Przemys u Tytoniowego. Delegatami na Zjazd Regionu wybrano Antoniego Kwietnia oraz Stanis awa Jaszka. Na Zjazd Sekcji: Franciszka Sójk, Rudolfa Greca, Zbigniewa Kani, Adama Filipka, Wojciecha Ciaranka, Ryszarda Miter, Tomasza Osore, Antoniego Kwietnia, Barbar Rosó, Zbigniewa Szkar ata i Jerzego Trzaskowskiego. To g osowanie zakoƒczy o maraton wyborczy oraz cale Zak adowe Zebranie Delegatów. Biuletyn Komisji Mi dzyzak adowej NSZZ SolidarnoÊç Przy Philip Morris Polska SA 5

6 Z posiedzeƒ Komisji Nowa Komisja dzia a zaledwie dwa miesiàce, a ju zdà y a zaliczyç cztery posiedzenia. Poczàtek, jak widaç, intensywny, ale by y tego powody. Pierwszy i najwa niejszy to negocjacje p acowe. Drugi wynika z samego faktu rozpocz cia nowej, czteroletniej kadencji. Jej poczàtek, to wiele spraw organizacyjnych, takich jak wybór prezydium, ustalenie celów na najbli szy rok, terminów posiedzeƒ Komisji, zatwierdzenie regulaminu posiedzeƒ, a tak e ustalenie planów bud etowych na bie àcy rok. Tym przede wszystkim zajmowa a si Komisja podczas pierwszego posiedzenia, które odby o si w dniach 6-7 lutego. Ze swego grona komisja wybra a Prezydium. Rudolf Grec pe ni b dzie nadal funkcj zast pcy przewodniczàcego, ponadto Prezydium tworzà: Renata Paw owska, Edward Prusak, Roman Smalec i Bogdan K os. Komisja zdecydowa a równie, e w komisji BHP b dzie jà reprezentowa Robert Kud acz. Za sprawy socjalne odpowiadajà Krzysztof Pa ka i Krzysztof Zielowski. Ustalajàc cele na rok bie àcy Komisja rozwa a a mo liwoêç zorganizowania pikniku zwiàzkowego. Jest to jednak du e przedsi wzi cie organizacyjne i kosztowe. Dlatego Komisja zdecydowa a, e pozostanie po staremu, czyli piknik b dzie organizowany co dwa lata. Natomiast na pewno odb dzie si obóz dla dzieci i m odzie y. W tym roku dzieci wyjadà do W och. Rzecz jasna, cel numer jeden to zwi kszenie liczby cz onków Zwiàzku i dobre przygotowanie Komisji do pracy przez czteroletni okres kadencji. Ju w pierwszym kwartale liczba cz onków naszego Zwiàzku zwi kszy a si o kilkanaêcie osób. Pod koniec kwietnia zorganizowane zostanie szkolenie dla nowo wybranej Komisji. G ówny jego temat to prawo pracy i uprawnienia komisji zak adowych. Negocjacje p acowe zakoƒczy y si w po owie marca. Ich efekt jest znany. WysokoÊç inflacji w roku ubieg ym (jest ona punktem odniesienia do wysokoêci podwy ek) nie by a du a. Z jednej strony mo na byç zadowolonym, e nie trawi ona naszych oszcz dnoêci, z drugiej mizernie wyglàda przez to skala podwy ek p ac. Inflacja w roku 2005 wynios a zaledwie 2,1 procent. Gwoli przypomnienia podajemy, e podwy ka strukturalna wyniesie 2,5 procent, a dodatkowo 0,5 proc. funduszu p ac przeznaczone b dzie na indywidualne regulacje p acowe. Podniesione zosta y wysokoêci nagród jubileuszowych, a na Âwi ta Wielkanocne wszyscy pracownicy otrzymajà jednorazowe Êwiadczenie pieni ne. Âwiadczenie to pochodzi z rezerw Zak adowego Funduszu Âwiadczeƒ Socjalnych. Trzeba jednak zwróciç uwag, e z Funduszu Socjalnego wydajemy wi cej, ani eli do niego wp ywa z odpisu ustawowego. W przysz oêci, kiedy wyczerpià si rezerwy, utrzymanie Êwiadczeƒ na obecnym poziomie b dzie bardzo trudne. Dlatego te Komisja uwa a, e dysponowanie rezerwami musi byç rozsàdne i roz o one w czasie. Komisja uzna a, e dodatkowe Êwiadczenia wielkanocne powinni otrzymaç wszyscy pracownicy obj ci ZUZP, pracownicy majàcy umowy na czas okreêlony, a tak e pracownicy sezonowi oczywiêcie w odpowiednich proporcjach kwotowych. Komisja upora a si tak e z Funduszem Socjalnym, to znaczy, e pozytywnie zaopiniowa a propozycje jego rozdysponowania. Podzia Funduszu w tym roku jest dok adnie taki sam jak w roku Czyli pracownicy otrzymajà Êwiadczenia z tego funduszu w takiej samej wysokoêci, jak w poprzednim roku. Z innych spraw, którymi zajmowa- a lub zajmuje si Komisja, warto nadmieniç kwesti przydzia u obuwia i ubraƒ roboczych. KM uwa a, e wniosek o wyd u enie okresu u ywalnoêci, zw aszcza obuwia, do 2 lat nie by o pomys em dobrym i zabiega o to, aby ten okres znacznie skróciç. 6 Biuletyn Komisji Mi dzyzak adowej NSZZ SolidarnoÊç Przy Philip Morris Polska SA

7 Rady Demokracja na szczeblu stanowisk pracy, to potencjalne êród o zysków, przed którymi wi kszoêç mened erów broni si jak mo e. Próbujà wszelkich mo liwych»chwytów«i»sposobów«, byle nie odwo aç si do demokracji. Stefan Bratkowski O mowo polska W poprzednim numerze Bis-a pisaliêmy o tym, e wkrótce w polskich zak adach pracy ponownie powstawaç b dà rady pracownicze, które teraz nazywaç si b dà radami pracowników. Rady w Polsce to nie nowoêç. By y niemal od zawsze i nadal jeszcze si osta y, tyle e w paƒstwowych przedsi biorstwach. Z firm prywatnych zdmuchnà je wiatr historii, czyli g ównie m drcy z Kongresu Liberalno Demokratycznego, dzisiejsi Po-wcy przez niektórych cieniasami zwani. Wiatr historii ma to do siebie, e zmienia kierunki. Akurat zawia od strony Unii Europejskiej, przez niektórych z kolei zwanej Zwiàzkiem Socjalistycznych Republik Europejskich, to i rady wracajà na zak adów ono. Rady pracowników to, jak adnie si powiada wzmocnienie dialogu spo ecznego na poziomie przedsi biorstw i demokratyzacji ycia zak adowego. Demokracja przecie nie odnosi si tylko i wy àcznie do sfery politycznej. Tak naprawd chodzi o to, aby w zak adach pracy pracownicy mieli swoje reprezentacje, by mogli braç udzia w podejmowaniu wa nych decyzji, które w koƒcu ich dotyczà. W zak adach, w których funkcjonujà dobrze zorganizowane zwiàzki zawodowe z tym dialogiem, czy raczej jego brakiem, nie ma wi kszego problemu. Jednak takich zak adów nie jest w Polsce zbyt wiele. Ponadto chodzi o to, aby konsultacje nie odbywa y si wówczas, gdy decyzje zosta y podj te, ale by reprezentacje pracownicze by y konsultowane ju na wst pie. 10 lutego Sejm zdecydowanà wi kszoêcià g osów (293 za 109 przeciw) przyjà ustaw powo ujàcà rady pracowników. Rady pracowników b dà tworzone w przedsi biorstwach zatrudniajàcych powy ej 50 pracowników. IloÊç cz onków rady uzale niona b dzie od wielkoêci zatrudnienia w przedsi biorstwie. Liczyç one b dà jednak od 3 do 7 osób. Rzecz jasna, dzia aç b dà na podstawie ustalonych regulaminów. Generalnie wiadomo, jakich informacji b dà udzielali radom pracodawcy. Dotyczyç one b dà mi dzy innymi dzia alnoêci i sytuacji ekonomicznej firmy, przewidywanych zmian w zatrudnieniu, czy w organizacji pracy. Rady nie b dà mia y mo liwoêci blokowania decyzji, ale b dà mia y prawo opiniowania ich. B dà mia y mo liwoêç korzystania z ekspertów. I jest to korzystne rozwiàzanie, bowiem spojrzenie kogoê z zewnàtrz mo e byç pomocne dla podj cia dobrej decyzji. Nasz Sejm przyjà tryb powo ywania rad, jaki spotyka si w kilku krajach unijnych. Mianowicie, jeêli w zak adzie dzia ajà zwiàzki zawodowe, to one majà prawo do nominowania swoich przedstawicieli do rad. JeÊli zaê nie ma w zak adzie zwiàzków zawodowych, to cz onkowie rad sà wybierani w wyborach. I na koniec istotna sprawa. Pracodawcy nie mogà przeszkadzaç w powo ywaniu rad pracowników. Ba, b dà musieli wr cz pomagaç w ich powstaniu. Ten, kto przeciwstawia by si powstaniu rady naraziç si mo e na kar grzywny, a nawet pozbawienia wolnoêci. Teraz ustawa trafi a do Senatu. Zak adamy, e jeszcze w marcu Senat jà zaakceptuje. Pozostanie jeszcze podpis Prezydenta. Tak wi c mo na si spodziewaç, e w po owie roku w naszej firmie powo ana zostanie rada pracowników. JakoÊ si tak dziwnie sk ada, e znaczàce wydarzenia przechodzà obok nas niezauwa alnie. Dzieƒ 21 lutego by takim dniem. By on wa ny dlatego, e w tym dniu Âwiat obchodzi Dzieƒ J zyka Ojczystego. Nasz Senat poszed dalej ni Âwiat i og osi rok 2006 Rokiem J zyka Polskiego. Oznacza to, e w tym roku nie wypada mówiç kurde, no nie czy dok adnie. To oznacza, e w tym roku b dziemy mówili po polsku. Mówiç po polsku to znaczy pos ugiwaç si j zykiem polskim. A jakim niby mówimy? No, z tym w ostatnich czasach bywa ró nie i to bardzo ró nie. Na pytanie, co najbardziej razi w naszej rodzinnej mowie, Polacy odpowiedzieli, e wulgaryzmy (odpowiedzia o tak 86 procent pytanych), a na drugim miejscu (52 procent) masowe zapo yczanie z j zyków obcych. Kurde nie jest zapo- yczone, dok adnie jest. KiedyÊ wieszcz narodowy napisa, e, delikatnie mówiàc, ma pujemy co si da od Francuzów. Oj, daj Bóg, abyêmy czynili to nadal, jak si nie adnie mówi, w temacie mowy ojczystej. Francuzi odrzucajà wszystko, co nie jest francuskie, a te wyra enia i nazwy, które majà odpowiednik w ich mowie, nakazujà urz dowo nazywaç po francusku. Nawet komputer i majà ichniejsze odpowiedniki. U nas, to co innego. My teraz Amerykany. Nied ugo wstyd b dzie cokolwiek nazywaç po polsku. Dlatego my nadal pracujemy na secondary i primary, od dawna nie jemy ju drugich Êniadaƒ tylko lunche, odpoczywamy w relax roomie, zaszeregowani jesteêmy w greidach. Ale, ale. CoÊ si jednak zmieni o. Nie mamy weekendów. Nie dlatego, e nazw zmieniliêmy, nie. Bo my, kurde, mamy soboty i niedziele pracujàce. O mowo polska, mowo ojczysta. JakaÊ ty pi kna, jakaê ty czysta Biuletyn Komisji Mi dzyzak adowej NSZZ SolidarnoÊç Przy Philip Morris Polska SA 7

8 Tajemnica przedsi biorstwa Z poj ciem tajemnicy przedsi biorstwa zetknà si na pewno niejeden z naszych Czytelników. Chocia by czytajàc swój regulamin pracy. Otajemnicy przedsi biorstwa mówi te Kodeks pracy i ustawa o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji. Przez tajemnic przedsi biorstwa rozumie si nie ujawnione do wiadomoêci publicznej informacje techniczne, technologiczne, handlowe lub organizacyjne przedsi biorstwa, lub inne informacje posiadajàce wartoêç gospodarczà, co do których przedsi biorca podjà niezb dne dzia ania w celu zachowania ich poufnoêci. Inaczej mówiàc, okreêlona informacja stanowi tajemnic przedsi biorstwa, je eli spe nia àcznie trzy warunki: ma charakter techniczny, technologiczny, organizacyjny przedsi biorstwa nie zosta a ujawniona do wiadomoêci publicznej= podj to w stosunku do niej niezb dne dzia ania w celu zachowania poufnoêci. Przyk adowo, za informacj takà uznaje si np. dane mówiàce o wielkoêci produkcji i sprzeda y, êród a zaopatrzenia i zbytu. Omówmy jednak tajemnic przedsi biorstwa bardziej szczegó owo. Otó informacja ma charakter technologiczny, kiedy dotyczy sposobów wytwarzania, formu chemicznych, wzorów i metod dzia ania, nieopatentowanych wynalazków, know-how itp. Natomiast jako przyk ad informacji handlowych mo na podaç dane dotyczàce rynków zbytu, marketingu, wielkoêci sprzeda y, stosowanych cenników czy list klientów i kontrahentów. ZaÊ za informacje organizacyjne, które mogà byç tajemnicà danego przedsi biorstwa, mogà byç uwa ane np. wiadomoêci zwiàzane ze sposobem zarzàdzania, wynagradzania pracowników, opracowane schematy organizacji pracy, przesy ania informacji czy obiegu dokumentów. Informacja nie ujawniona do wiadomoêci publicznej to taka, która nie jest znana ogó owi lub osobom, które ze wzgl du na swój zawód sà zainteresowane jej posiadaniem. Taka informacja podpada pod poj cie tajemnicy, kiedy przedsi biorca ma wol, aby pozosta a ona tajemnicà dla pewnych kó odbiorców, konkurentów i wola ta dla innych osób musi byç rozpoznawalna. Bez takiej woli informacja mo e byç nieznana, ale nie b dzie tajemnicà. Informacja nie ujawniona do wiadomoêci publicznej traci ochron prawnà, gdy inny przedsi biorca (konkurent) dowiedzieç si mo e o niej zwyk à i dozwolonà drogà, a wi c np. gdy pojawia si ona w fachowych pismach lub gdy z towaru wystawionego na widok publiczny ka dy fachowiec poznaç mo e, jakà metod produkcji zastosowano. JednoczeÊnie tajemnica nie przestaje nià byç przez to, e wie o niej pewne ograniczone grono osób, zobowiàzanych do dyskrecji w tej sprawie, jak pracownicy przedsi biorstwa lub inne osoby, którym przedsi biorca powierza informacj. Podj cie niezb dnych dzia aƒ w celu zachowania poufnoêci informacji powinno gwarantowaç, e chroniona informacja nie dotrze do wiadomoêci osób trzecich w normalnym toku zdarzeƒ, bez adnych specjalnych staraƒ z ich strony. Tajemnica przedsi biorstwa jest prawnie chroniona przez ca y okres pozostawania pracownika w stosunku pracy z danym pracodawcà oraz przez okres trzech lat od ustania tego zatrudnienia, chyba e umowa stanowi inaczej, albo usta stan tajemnicy. Warto podkreêliç, e przekazanie, ujawnienie lub wykorzystanie informacji stanowiàcych tajemnic przedsi biorstwa jest uznawane za czyn nieuczciwej konkurencji jedynie wówczas, gdy zagra a istotnym interesom przedsi biorcy. 8 Biuletyn Komisji Mi dzyzak adowej NSZZ SolidarnoÊç Przy Philip Morris Polska SA

9 Mi ego dnia Obserwujàc ycie codzienne dochodz do wniosku, e sfera uczuç i emocji tak e podlega prawom rynku, czy jak kto woli skomercjalizowa a si. O tym, jak dalece ten wa ny obszar ludzkiej psychiki zosta zaniedbany i wykorzystywany w dzisiejszym Êwiecie niech zaêwiadczà obecne cz ste praktyki w globalnych firmach, gdzie ycie emocjonalne pracowników poddawane jest Êcis ej kontroli. Szczyty popularnoêci osiàgajà kursy i szkolenia oferujàce pomoc w zwalczaniu niepo àdanych emocji. A czy mo na w ogóle mówiç o niepo àdanych emocjach i koniecznoêci ich wyrugowania? Widocznie tak, skoro idea em jest opanowany specjalista, który nawet po oêmiu godzinach pracy malujàce si na twarzy rozdra nienie potrafi skrz tnie zatuszowaç, a uwag pracodawcy skwitowaç nieszczerym uêmiechem dla niepoznaki. Nie twierdz tym samym, e awanturowanie si z pracodawcà stanowiç b dzie najdoskonalsze ujêcie dla naszych negatywnych stanów uczuciowych, nikogo te do takich praktyk nie zach cam. Nale- y jednak odró niç ch ç powêciàgania negatywnych emocji w celu utrzymania dobrych i zdrowych relacji interpersonalnych, od narzuconej i wyuczonej tendencji do hamowania emocji i okazywania jedynie tych, które wolno ujawniaç. Nie od dziê wiadomo, e uêmiech zmniejsza dystanse spo eczne. Liczne badania psychologiczne potwierdzajà, e wybory konsumentów uzale nione sà od mi ej atmosfery w sklepie, a do tego przyczynia si przyjazny uêmiech obs ugi. Skoro wraz ze wzrostem ilo- Êci szcz Êliwego personelu, zawsze gotowego do pomocy, wzrasta roczny dochód firmy, dlaczego nie inwestowaç w dalszy rozwój przysz ych adeptów sztuki fa szowania emocji? Prosz mnie êle nie zrozumieç, nie przemawia przeze mnie t sknota za technikami marketingowych rodem z poprzedniej epoki, pragn tylko podkreêliç, e yczliwy uêmiech sprzedawczyni, który nam konsumentom poprawia nastrój, mo e wp ywaç destruktywnie na jej stan psychiczny. Psychologowie mówià o tzw. wysi ku emocjonalnym, który towarzyszy ukrywaniu uczuç, które prze ywamy. Niemo noêç asertywnego informowania o swoim stanie emocjonalnym stawia jednostk w sytuacji stresu i wp ywa na jej obraz samego siebie. Nie ulega wàtpliwoêci, e pewne profesje nieodzownie wià à si z koniecznoêcià powêciàgania i udawania emocji. Przyk adowo lekarz, który z zimnà krwià powiadamia krewnych Êmiertelnie chorej pacjentki o jej stanie zdrowia, dokonuje zafa szowania swojego ycia emocjonalnego. Jednak w przypadku pracowników firm i korporacji mo emy mówiç o nowym niepokojàcym zjawisku, o sprowadzaniu przez konsumpcyjny Êwiat czujàcej, skomplikowanej ludzkiej istoty do roli aktora, którego tekst zredukowano do beznami tnego schematu: ycz udanych zakupów. Perfidi tego post powania przeêledziç mo na na przyk adzie broszur i biuletynów globalnych firm, na amach których pracownicy opowiadajà o komfortowych warunkach pracy, a obok zamieszczonego tekstu widnieje kolorowe zdj cie z przyklejonym do twarzy uêmiechem. Czy tak wyglàda rzeczywistoêç? PoprawnoÊç i uk adnoêç tych zabiegów sprzyja dyskretnej cenzurze i nie pozwala na rzetelne rozwiàzywanie problemów pracowniczych. Czy naprawd nie mo na wprowadziç takich metod pracy, które sprzyja yby zdrowym uk adom emocjonalnym? Mo e wtedy tak mile widziany uêmiech sam zagoêci by na twarzach pracowników. Pozostaje yczyç wszystkim pracujàcym z ludêmi i wêród ludzi wra liwoêci na tak wa nà dla naszego zdrowia psychicznego sfer ludzkich uczuç i emocji. Natalia Lokomotywa Laureatów dorocznego konkursu na najlepsze przedsi wzi cia minionego roku w Ma opolsce zwyk o si nazywaç lokomotywami. To ci, którzy pociàgajà innych do dzia ania. Jednym z takich pociàgajàcych w 2005 roku okaza a si nasza firma. Philip Morris Polska otrzyma nagrod za: unowoczeênianie produkcji, tworzenie nowych miejsc pracy i systematyczne podnoszenie jakoêci warunków zatrudnienia. Doceniono tak e dbanie o Êrodowisko, anga owanie si w projekty na rzecz niepe nosprawnych, zwalczanie przemocy w rodzinie, w koƒcu pomoc dzieciom yjàcym w Êrodowiskach patologicznych. Biuletyn Komisji Mi dzyzak adowej NSZZ SolidarnoÊç Przy Philip Morris Polska SA 9

10

11

12 OdpowiedzialnoÊç spo eczna przedsi biorstw Niesienia pomocy oczekujemy g ównie od organizacji spo ecznych, koêcio- ów i rzàdu. Jednak co szósty z nas uwa a, e obowiàzek ten cià y równie na firmach. W ten sposób rodzà si pewne oczekiwania. Ich spe nienie, bàdê nie, ma wp yw na ocen danej firmy i zakup jej produktu. A to ju przek ada si na wymierne korzyêci i mened erowie firm majà tego ÊwiadomoÊç. Z badaƒ przeprowadzonych przez The Gallup Organization Poland wynika, e w firmach ma ych i Êrednich, zale nie od jej wielkoêci, pomocy w formie darowizn udziela od 8% do 27% przedsi biorstw. Im wi ksza firma tym zdarza si to cz Êciej. Co ciekawe, a 37% firm nie odlicza darowizny od podatku. Trudno stwierdziç, czy to efekt zwyk ego odruchu serca i niedba oêci o dodatkowe korzyêci finansowe, czy raczej efekt nieznajomoêci prawa. Najcz Êciej wspierana jest dzia alnoêç charytatywna - 57%, a nast pnie naukowa i oêwiatowa, ochrony zdrowia oraz sport. Polskie przedsi biorstwa przekazujà wed ug Gallupa na cele dobroczynne Êrednio 5% swojego zysku brutto. Rozdawanie firmowych pieni dzy na lewo i prawo, to jednak kiepski pomys. Potrzebujàcych jest wielu, a nie mo na przecie pomóc wszystkim. Dlatego w firmie anga ujàcej si w filantropi konieczne jest wprowadzenie strategii spo ecznej odpowiedzialnoêci, czyli przemyêlanych dzia aƒ, które pozwolà po àczyç przyjemne z po ytecznym interes komercyjny ze sprawà spo ecznà. Zagadnienie spo ecznej odpowiedzialnoêci biznesu, bo o nim mowa, jest tematem stosunkowo nowym i ma o znanym w Polsce. Cz sto jest kojarzone z dzia aniami charytatywnymi, nie majàcymi nic wspólnego z poprawà sytuacji rynkowej firmy. Tymczasem jest to nic innego, jak sposób budowania przewagi konkurencyjnej na rynku. e po àczenie interesów jest mo liwe, pokazuje bardzo dobrze g oêna akcja Danone i Polskiej Akcji Humanitarnej Podziel si posi kiem, dzi ki której dzieci otrzymujà ciep y posi ek, ale i Danone zwi ksza sprzeda oraz wspiera swój pozytywny wizerunek korporacyjny. Z definicji, spo eczna odpowiedzialnoêç biznesu, po angielsku Corporate Social Responsibility (w skrócie CSR), to strategia, która zak ada dobrowolne uwzgl dnianie przez firm interesów spo ecznych przy dà eniu do osiàgania w asnych celów ekonomicznych. CSR zak ada osiàganie sukcesu komercyjnego w sposób, który uwzgl dnia wartoêci etyczne, prawa pracowników, prawa cz owieka, otoczenie spo eczne i Êrodowisko naturalne. Aby lepiej zrozumieç zagadnienie, przytoczmy kilka konkretnych dzia- aƒ spo ecznych podejmowanych przez firmy. Np. dzia ania w zakresie bezpieczeƒstwa i higieny pracy, a tak- e szkoleƒ i rozwoju pracowniczego: firma X podj a dodatkowe, oprócz wymaganych przez prawo zasady bezpieczeƒstwa i ochrony zdrowia pracownika (zakupiono m.in. specjalne, ergonomiczne krzes a i obuwie ortopedyczne, zapobiegajàce schorzeniom kr gos upa). Pracownicy firmy majà równie dost p do ró nych programów szkoleniowych oraz mo liwoêç zwrotu kosztów studiów. Z kolei inna firma, dajmy na to, Przedsi biorstwo Gospodarki Komunalnej, zorganizowa a park krajobrazowy i ogród botaniczny na terenie oczyszczalni Êcieków we wspó pracy z w adzami lokalnymi, zorganizowa o równie kilka kampanii edukacyjnych dla dzieci, dotyczàcych potrzeby ponownego przetwarzania produktów. Efektem tych dzia aƒ jest m.in. lepsza reputacja firmy i poparcie dla dzia alnoêci przedsi biorstwa ze strony lokalnej spo ecznoêci. Inny, konkretny ju przyk ad holenderskiej firmy Gulpener Bier. Zak ad produkcyjny (browar) umieszczony jest w Êrodku miasta, co sprawia, e zdrowie i bezpieczeƒstwo sà priorytetami. Wszystkie sk adniki piwa uprawiane sà ekologicznie w regionie browaru, przez rolników (70 gospodarstw) zrzeszonych w spó dzielni. Rolnikom nie wolno u ywaç pestycydów, w zamian za co uzyskujà oni za swoje produkty ceny o 10% wy sze od cen Êwiatowych cen rynkowych. Wzrastajàca ÊwiadomoÊç konsumentów sprawia, e coraz bardziej popularne sà kampanie spo eczne (Ca a polska czyta dzieciom, Stop wariatom drogowym i in.), w które anga uje si zwykle kilka firm jednoczeênie. Istniejà równie inne, czasem du o mniej kosztowne sposoby realizowania strategii odpowiedzialnoêci spo- ecznej. Firma mo e si dzieliç swojà cennà wiedzà. Stosujà to bardzo cz sto firmy medyczne (Novo Nordisk, Johnson&Johnson organizujà specjalistyczne kursy, wyk ady), konsultingowe (pracownicy Pricewaterhouse- Coopers uczà dzieci z domów dziecka angielskiego). Firma mo e si te dzieliç swoim produktem (czyni to np. IKEA) lub technologià (BP umie- Êci o baterie s oneczne na szkole). Ostatnio coraz popularniejszy staje si równie wolontariat pracowniczy, który momentami nawet wypiera bezpoêrednià pomoc finansowà ze strony firm. Pracownicy wykorzystujà swoje doêwiadczenie, umiej tnoêci i wiedz do wspierania spo ecznoêci, w których yjà i pracujà. W wyniku takich dzia aƒ roênie poczucie identyfikacji z lokalnà spo ecznoêcià. Tego typu rozwiàzania nie sà jedynie tymczasowà modà na etyk czy te dobroczynnoêç. Dajà wymierne korzyêci przedsi biorstwom: kreujà ich pozytywny wizerunek, umo liwiajà pozyskanie nowych klientów i zwi kszajà lojalnoêç klientów dotychczasowych, zwi kszajà konkurencyjnoêç na rynku i zainteresowanie inwestorów, umo liwiajà sprawne i bezkonfliktowe prowadzenie dzia alnoêci w spo ecznoêci lokalnej, a tak e dajà mo liwoêç odliczenia darowizn na cele spo eczne od podstawy opodatkowania. JednoczeÊnie wewnàtrz firma jest postrzegana jako atrakcyjny pracodawca, roênie motywacja i zaanga owanie pracowników, oraz wzrasta innowacyjnoêç firmy. 12 Biuletyn Komisji Mi dzyzak adowej NSZZ SolidarnoÊç Przy Philip Morris Polska SA

13 To wszystko oczywiêcie przy za o- eniu, e przedsi biorstwo stosuje otwarte i przejrzyste praktyki gospodarcze, przestrzega zasad etycznych i wspó pracuje z pracownikami oraz interesariuszami (czyli m.in. klientami, akcjonariuszami, dostawcami, spo ecznoêcià lokalnà). Takie sà za o enia spo ecznej odpowiedzialnoêci biznesu, ale czy wsz dzie sà one w aêciwie realizowane? Wydaje si, e wiele firm nie rozumie istoty tej strategii; w pogoni za rozg osem i robieniem szumu promocyjnego gubi gdzieê sens i wag s owa: odpowiedzialnoêç. Bo có to znaczy? OdpowiedzialnoÊç kojarzy si nieod àcznie z màdroêcià, zdawaniem sobie sprawy z tego, e ma si wp yw na okreêlone grupy spo eczne, jednostki, nazywane interesariuszami. Innymi s owy bierze si w r ce czyjê los, karier, ycie i jest si za nie odpowiedzialnym, kieruje si nim wedle zasad zawartych w wizji i misji firmy. OdpowiedzialnoÊç biznesu odnosi si jednak nie tylko do lokalnej spo- ecznoêci. Owszem, wspieranie domów dziecka, fundacji, wspó finansowanie oczyszczalni Êcieków, czy utylizacji odpadów jest bardzo wa ne i niewàtpliwie u yteczne spo ecznie. Ale nie wolno do tego rodzaju odpowiedzialnoêci si ograniczaç. A przynajmniej nie wolno tym, którzy mienià si Firmami Odpowiedzialnymi Spo- ecznie. Ta strategia tylko wtedy b dzie spe nia a swoje zadanie, jeêli obejmowa a b dzie wszystkie grupy, na które dzia alnoêç firmy ma wp yw. Poczàwszy od swoich pracowników. Przedsi biorstwo musi post powaç uczciwie i odpowiedzialnie w pierwszej kolejnoêci wobec w asnych pracowników wedle zasady, e porzàdek nale y robiç od w asnego podwórka. OdpowiedzialnoÊç wobec zatrudnianych osób dotyczy przede wszystkim tego, aby priorytetowo traktowaç miejsca pracy, a zwolnienia traktowaç jako ostatecznoêç. Niemniej wa ne w kontekêcie odpowiedzialnoêci biznesu jest godne wynagradzanie za wykonywanà prac, ale tak e zapewnienie pracownikom udzia u w podejmowaniu decyzji, które ich bezpoêrednio dotyczà. Ludzie sà najcenniejszym zasobem firmy - ten slogan powtarzany przez mened erów podczas przemówieƒ, konferencji i wywiadów rzadko jest postrzegany przez opini publicznà jako coê wi cej ni tylko puste s owa. W rzeczywistoêci wi kszoêç firm stara si osiàgnàç sukces finansowy kosztem praw pracowniczych. Statystyczny polski pracodawca wymusza na pracownikach d u szy ni przewidziany prawnie czas pracy, nie p aci za nadgodziny, nie wspominajàc o terminowym p aceniu wynagrodzeƒ czy sk adek ZUS. Wed ug badaƒ takich firm jest ok. 60% w Polsce. Ich mened erowie tworzà atmosfer, która nie tylko nie kojarzy si przyjaênie, ale ze wzgl du na warunki pracy, cz sto prowadzi do pogorszenia stanu zdrowia i wielu powa nych chorób. JednoczeÊnie wiele z tych firm udziela si charytatywnie i spo ecznie, dzi ki czemu postrzegane sà pozytywnie na zewnàtrz jako przyk adne, u yteczne przedsi biorstwa, dobrzy pracodawcy, jednym s owem odpowiedzialne firmy Frank Welvaert dyrektor CSR na Europ w firmie Johnson & Johnson twierdzi, e najwa niejsze w polityce personalnej jest nastawienie na uzyskanie od pracowników informacji zwrotnej. Odpowiedzialny biznes to postawa, odpowiedni stosunek do ludzi, czyli pewien typ procesów i wartoêci, które wyst pujà w firmie i, co najwa niejsze, sà dzielone przez wszystkich pracowników twierdzi Welvaert. Prawdziwa odpowiedzialnoêç biznesu jest czymê wi cej ni tylko szumem medialnym, dobrà lokatà w konkursie Dobroczyƒca Roku i prowadzeniem w aêciwego public relations. OdpowiedzialnoÊç biznesu oznacza wiarygodnoêç we wszelkich dzia aniach, dba oêç o przestrzeganie prawa i uwzgl dnianie oczekiwaƒ wszystkich grup interesariuszy. Pracowników, o czym ju wspomnieliêmy; klientów, którzy zas ugujà na bezpieczne produkty i us ugi, odpowiadajàce ich rzeczywistym potrzebom; spo ecznoêci lokalnej, której los jest uzale niony od oferty miejsc pracy w danym przedsi biorstwie; wreszcie akcjonariuszy, którzy podejmujà ryzyko inwestujàc swój kapita w firmie. Warto uêwiadomiç sobie, e rozg os to nie wszystko. Deklarowane programy zaanga owania w dzia alnoêç filantropijnà, standardy, nagrody oraz sformu owana polityka firmy nie dadzà nic, jeêli nie majà pokrycia w rzeczywistoêci, jeêli codzienna praktyka nie pokrywa si z deklaracjami. Biuletyn Komisji Mi dzyzak adowej NSZZ SolidarnoÊç Przy Philip Morris Polska SA 13

14 rzecz o tym, jak powinny post powaç odpowiedzialne firmy Zielona Karta W lipcu 2001 roku Komisja Europejska zaprezentowa a Green Paper (Zielonà Kart ), aby wywo aç publicznà debat na temat odpowiedzialnoêci biznesu. W proces konsultacji w àczy y si poszczególne dyrekcje generalne Komisji: zatrudnienia i spraw socjalnych, przedsi biorstw i spo- eczeƒstwa informacyjnego, handlu, ochrony Êrodowiska, a tak e przedstawiciele koncernów, zwià-zki zawodowe, dziennikarze, eksperci, organizacje pozarzàdowe i naukowe. Celem Zielonej Karty by o wi c rozpocz cie zakrojonej na szerokà skal debaty na temat zbiorowej odpowiedzialnoêci spo ecznej przedsi biorstw. Komisja by a przekonana, e w wyniku tej inicjatywy zostanie wkrótce stworzona nowa podstawa do promowania zbiorowej odpowiedzialnoêci spo ecznej. Ju w paêdzierniku 2001 roku Zielona Karta zosta a zaprezentowana podczas mi dzynarodowej konferencji bran y tytoniowej w Brukseli. Prezentowa jà i propagowa przedstawiciel Philip Morris. Zielona Karta uwzgl dnia dwa obszary odpowiedzialnoêci spo ecznej przedsi biorstwa: wewn trzny i zewn trzny. Przedstawiamy naszym Czytelnikom te fragmenty Zielonej Karty, które dotyczà w aênie wymiaru wewn trznego, czyli zachowania firmy wobec w asnych pracowników. Zbiorowa odpowiedzialnoêç spo eczna: wymiar wewn trzny Na poziomie przedsi biorstwa, dzia ania nacechowane odpowiedzialnoêcià spo ecznà obejmujà w pierwszym rz dzie pracowników i odnoszà si do takich spraw, jak: inwestowanie w ludzki kapita, bezpieczeƒstwo i higiena pracy, zmiany w zarzàdzaniu. Dzia ania nacechowane odpowiedzialnoêcià za Êrodowisko obejmujà g ównie zarzàdzanie naturalnymi zasobami wykorzystywanymi w produkcji. Dzia ania te otwierajà drog do zmian w zarzàdzaniu i skutecznego godzenia post pu w sferze socjalnej z wi kszà konkurencyjnoêcià firmy. Zarzàdzanie zasobami ludzkimi Obecnie, g ównym wyzwaniem dla przedsi biorstw jest przyciàgni cie i zatrzymanie zdolnych pracowników. W tym kontekêcie mo na wymieniç nast pujàce kryteria oceny: ustawiczne kszta cenie, upe nomocnienie pracowników, lepszy obieg informacji w przedsi biorstwie, równà p ac i perspektywy rozwoju dla kobiet, lepszà równowag mi dzy pracà, rodzinà i rozrywkà, wi kszà dywersyfikacj si y roboczej, struktur udzia u w zyskach, trosk o tworzenie i ochron miejsc pracy. Aktywne dzia ania w okresie po ustaniu zatrudnienia pracownika i zarzàdzanie pracownikami, którzy stracili prac na skutek inwalidztwa lub choroby, tak e okaza y si pomocne w oszcz dzaniu kosztów. Odpowiedzialne dzia ania w zakresie rekrutacji, zw aszcza praktyki przeciwdzia ajàce dyskryminacji, mogà u atwiç rekrutacj przedstawicieli mniejszoêci etnicznych, starszych pracowników, kobiet i ludzi przez d u szy czas bezrobotnych oraz osób niepe nosprawnych. Takie dzia ania sà kluczowe do osiàgni cia celów Europejskiej Strategii Zatrudnienia zmniejszenia bezrobocia, podnoszenia wskaênika zatrudnienia i walki przeciw spo ecznemu wykluczeniu. W zakresie ustawicznego kszta cenia, sfery biznesu mogà odegraç kluczowà rol na kilku p aszczyznach wk ad w lepsze okreêlenie potrzeb szkoleniowych, poprzez Êcis à wspó prac z lokalnymi specjalistami, którzy tworzà programy nauczania i szkoleniowe; wspieranie przejêcia ze szkó do zak adów pracy m odych ludzi, np. poprzez zapewnienie praktyki; ocen nauczania, w szczególnoêci poprzez akredytacj nauczania wst pnego i eksperymentalnego; stworzenie Êrodowiska, które zach ca do ustawicznego kszta cenia si wszystkich pracowników, szczególnie tych gorzej wykszta conych, mniej zdolnych i starszych. Bezpieczeƒstwo i higiena pracy Kwestie bezpieczeƒstwa i higieny w zak adzie pracy tradycyjnie by y regulowane za pomocà prawa, ustaw i kontroli ich przestrzegania. Jednak e panujàca obecnie tendencja do korzystania z us ug kontraktorów lub dostawców, w wi kszym stopniu uzale ni a firmy od tego, jak bezpieczeƒstwo i higieny pracy sà przez nich przestrzegane, zw aszcza w przypadku, gdy kontraktor lub dostawca pracuje na terenie zatrudniajàcej go firmy. Firmy, rzàdy i organizacje coraz cz Êciej szukajà dodatkowych sposobów promowania bezpieczeƒstwa i higieny pracy, poprzez wykorzystanie ich jako kryteriów w procesie nabywania produktów i us ug innych firm oraz jako element marketingu w promowaniu w asnych us ug i wyrobów. Metody te mogà byç uzupe nieniem dzia aƒ legislacyjnych i kontrolnych, podejmowanych przez w adze. Wzrost zainteresowania bezpieczeƒstwem i higienà pracy oraz jakoêcià produktów i us ug powoduje wi kszy popyt na ocen, dokumentacj i g oszenie tych wartoêci w materia ach marketingowych. Kryteria BHP zosta y w àczone do obowiàzujàcych metod oceny i oznakowania produktów oraz sprz tu(...). Adaptacja do zmian Zakrojona na szerokà skal restrukturyzacja na gruncie europej- 14 Biuletyn Komisji Mi dzyzak adowej NSZZ SolidarnoÊç Przy Philip Morris Polska SA

15 skim powoduje rosnàcà trosk o pracowników i inne podmioty wspó pracujàce z firmami. Zamykanie fabryk i znaczne redukcje si y roboczej mogà spowodowaç powa ny kryzys ekonomiczny, spo- eczny i polityczny. Jednak e niewiele firm zdo a o uniknàç restrukturyzacji(...). Z niektórych badaƒ wynika, e oko o jedna czwarta operacji restrukturyzacji osiàgn a swój cel, tzn: redukcj kosztów, zwi kszenie produktywnoêci oraz rozwój jako- Êci produktu i obs ugi klienta; natomiast cz sto w jej wyniku zmniejsza a si motywacja, lojalnoêç, kreatywnoêç i produktywnoêç pracowników. Restrukturyzacja zgodna z duchem odpowiedzialnoêci spo ecznej oznacza równowa enie i branie pod uwag interesów tych wszystkich, których dotykajà zmiany i wynikajàce z nich decyzje. W praktyce, proces ten cz sto jest równie istotny jak podstawy do zakoƒczonej sukcesem restrukturyzacji. W szczególnoêci nale y dà yç do w àczenia i zaanga owania tych, na których wp ywa publiczna informacja i konsultacja. Co wi cej, restrukturyzacja musi byç dobrze przygotowana poprzez identyfikacj g ównych czynników ryzyka, skalkulowanie wszystkich kosztów, zarówno po- Êrednich jak i bezpoêrednich, zwiàzanych z alternatywnymi strategiami i politykà, oraz ocen wszystkich rozwiàzaƒ alternatywnych. DoÊwiadczenie z g ównymi operacjami restrukturyzacyjnym i podejmowanymi w Europie w przemyêle stalowym, w glowym i okr towym pokaza o, e atwiej przeprowadziç zakoƒczonà sukcesem restrukturyzacj, gdy mo na po àczyç wspólne wysi ki w adz publicznych, firm i przedstawicieli pracowników. Proces ten powinien zmierzaç do ochrony praw pracowniczych i umo liwienia pracownikom podejmowania koniecznego szkolenia, unowoczeêniania narz dzi i procesu pracy, lepszych dzia- aƒ na terenie zak adu, mobilizacji funduszy publicznych i prywatnych oraz ustanowienia procedur w dziedzinie informacji, dialogu, wspó pracy i partnerstwa. Firmy mogà zmniejszyç skutki spo eczne i lokalne zakrojonej na du à skal restrukturyzacji, poprzez aktywne anga owanie si w lokalny rozwój i strategie rynku pracy, a zw aszcza w proces lokalnego zatrudniania i/lub partnerstwa spo ecznego. JakoÊç pracy Pracownicy sà g ównymi podmiotami firmy. Wprowadzanie zbiorowej odpowiedzialnoêci spo ecznej wymaga zobowiàzania ze strony zarzàdu firmy, ale tak e innowacyjnego myêlenia, nowych umiej tnoêci i wi kszego zaanga owania ze strony pracowników i ich reprezentantów w dwustronnym dialogu. Spo- eczny dialog z przedstawicielami pracowników, który jest g ównym mechanizmem okreêlajàcym relacje mi dzy firmà i jej pracownikami, odgrywa g ównà rol w szerszym wprowadzeniu dzia aƒ spo ecznie odpowiedzialnych. Kwestie zwiàzane ze zbiorowà odpowiedzialnoêcià spo ecznà majà szeroki zasi g i dotyczà praktycznie wszystkich dzia aƒ firmy. Dlatego te istnieje potrzeba konsultowania z przedstawicielami pracowników spraw z zakresu polityki firmy, planów i rozporzàdzeƒ tak, jak zaproponowano to w projekcie Ustawy Komisji, który ustanawia ogólny schemat informowania i konsultowania z pracownikami we Wspólnocie Europejskiej. Biuletyn Komisji Mi dzyzak adowej NSZZ SolidarnoÊç Przy Philip Morris Polska SA 15

16 BONY M O nie, to nie nazwa zespo- u. Nic z tych rzeczy. Bony M to bony motywacyjne. Bony M to forma systemu motywacyjnego. Systemy motywacyjne w Polsce to ca a barwna historia. Motywowano do pracy od zawsze. Nie ma sensu wracaç do zamierzch ej przesz oêci, bo êród a historyczne ma o zapodajà jak motywowano na przyk ad w Êredniowieczu. Z niektórych przekazów jednak wiemy, e pan motywowa swoich poddanych kijaszkiem. Dyby te mia y wielu zwolenników. Za sanacji pewnikiem lepiej nie by o. Wed ug Trybuny Ludu nawet gorzej. Ku ak-krwiopijca biednego ch opa ma orolnego kopniakiem motywowa do lepszej pracy, kanalia. W czasach PRL? O, to ju nie ta epoka, nie te metody. Metody ludzkie, szlachetne, takie partyjne, socjalistyczne. We wczesnych latach Polski Ludowej formà motywowania by o wspó zawodnictwo w pracy. W tej dziedzinie mistrzem by niejaki Wincenty Pstrowski. Górnik przodowy. To znaczy, e fedrowa, albo jak kto woli ràba w giel na przodku. Rzuci nawet takie has o: Kto wyràbie wi cej ni ja. Nikt nie by lepszy w ràbaniu. R baczowi szybko si zmar o, a pieroƒskie górniki godoli, e wdowie po Wincentym zosta wyràbany przodek. No, nie tylko. Wtedy takiego mistrza wspó zawodnictwa wyró niano na przyk ad talonem na radio Mazur Lux, albo nawet Pionier. Póêniej, gdy budowano Nowà Hut, to ju by wy szy stopieƒ motywowania i nagradzania. Po àczono wspó zawodnictwo z pracà zespo owà. Rywalizowa y ze sobà trójki murarskie. Jeden podawa ceg, drugi packà nak ada wapno, a trzeci, lider zespo u, uk ada ceg. Najlepsze trójki potrafi y w ciàgu dniówki i pó domu zbudowaç. Wprawdzie wi kszoêç z nich przypomina a wi w Pizie, ale wynik szed w Êwiat. Nagrody by y ró niste. Zdj cia w Naszej brygadzie i w Budujemy socjalizm. Wyjazd na zlot m odzie y do Warszawy, a nawet motor SHL. Prawdziwy post p i rozkwit systemów motywacyjnych nastàpi w epoce Gierka. Partia postawi a na innowacyjnoêç. Polega o to na ró norodnoêci systemów. Osiàgni cia indywidualne wprawdzie jeszcze liczy y si, ale stawiano zdecydowanie na zespo y. Trójki murarskie uznano za prze ytek i oznak siermi nych gomó kowskich czasów. Postawiono na Brygady Pracy Socjalistycznej. Brygady tworzono odgórnie. Zrezygnowano te z wyszukanych nagród. Pracownik mia si identyfikowaç z brygadà, a ta z firmà. Najlepsze Brygady zdobywa y najpierw bràzowe odznaki zas u onego pracownika firmy, w drugiej kolejnoêci srebrne. Z otych raczej nie by o. Zarezerwowano je dla aktywu partyjnego. Zdj cia najlepszych Brygad wywieszano przed wejêciem do zak adów. Nagrody skromne. PoÊciel, bielizna, r czniki, koce, garnki. W latach osiemdziesiàtych na topie by o motywowanie poprzez fundusz mistrzowski. Mistrz mia do dyspozycji pieniàdze i przyznawa je wyró niajàcym si pracownikom. Nie by y to wielkie pieniàdze. W przeliczeniu na dzisiejsze, wychodzi a jakaê stówa. Nikt wprawdzie poza samym mistrzem nie zna zasad przyznawania funduszu mistrzowskiego, ale mistrz to mistrz. Po kursach, szkoleniach. Wiedzia co robi. A nasta kapitalizm. Metod motywowania skolko ugodno. Na tà okolicznoêç powsta o bez liku specjalistycznych firm, które na potrzeby i yczenie klientów tworzà specjalne programy. Czego nie wymyêlajà? Dla jednych preferujà wyjazdy integracyjne ze strzelaniem farbà do siebie, dla innych wyjazdy w ciep e kraje. Zdarza si i wspólny obiad z w adzà. Znane sà przypadki inspiracji do tworzenia poezji czy zak adania teatru zak adowego. Nie, jednak czegoê i w tym systemie brakowa o. Ale historia ko em si toczy. Historia motywowania te. Nie, nie wracamy do dybów czy kijaszka. Wracamy do BONY M. Do starych sprawdzonych metod. Do bonów motywacyjnych. One sprawdza y si w socjalizmie, dlaczego nie mia- yby si sprawdziç w kapitalizmie? A zespó BONY M Êpiewa takà adnà piosenk, One way ticket. Bilet w jednà stron. 16 Biuletyn Komisji Mi dzyzak adowej NSZZ SolidarnoÊç Przy Philip Morris Polska SA

17 O inwigilacji pracowników pisaliêmy ju przed kilku laty. Od tego czasu nie zmieni o si na lepsze. Wprost przeciwnie. Metody sprawdzania i kontrolowania pracowników sà coraz bardziej wyszukane. Pewnie ma na to wp yw post p techniczny. Rozbieranie do naga Ju nie wystarczajà szklane boksy, kamery wideo, pods uchiwanie rozmów telefonicznych, czy przeglàdanie za pomocà sprytnych urzàdzeƒ i. Wszystkich przebi a pewna amerykaƒska firma, która wszczepia swoim pracownikom mikrochipy, by móc kontrolowaç ich ka dy krok. Szefowie firm twierdzà, e to koniecznoêç, e to obrona przed nielojalnymi pracownikami. Te zmyêlne metody kontroli wprowadzajà szczególnie firmy amerykaƒskie. W naszym kraju lepiej nie jest. Wprawdzie nie sà znane przypadki wszywania mikrochipów, ale kamerki, pods uchy i owszem. Tak e sposób przeprowadzania kontroli wychodzàcych z pracy pracowników w wielu wypadkach budzi sprzeciw. Szefowie Polskiej Grupy Farmaceutycznej w Katowicach wymyêlili sobie, e skoro z magazynów ginie towar, to pracownicy na pewno przemycajà go w intymnych cz Êciach cia a. Pracownicy hurtowni przed wyjêciem z pracy sà szczegó owo rewidowani jak poda niedawno Super Express. Po zakoƒczeniu pracy wychodzàcy ludzie ustawiajà si w kolejce do bramy. WczeÊniej jednak ka dy z nich musi nacisnàç przycisk. JeÊli zadzwoni, oznacza to, e nale y skierowaç si do kontroli osobistej. Wtedy delikwent przechodzi za parawan i musi rozebraç si do roso u. Kobiety, których tu jest najwi cej, prze ywajà koszmar. Wybieranie ofiar jest losowe. Firma z uporem broni swojego pomys u powo ujàc si na regulamin pracy, z którym pracownicy si zaznajomili. Z kolei prokurator, a tak e urz dnik Paƒstwowej Inspekcji Pracy wyjaênili, e regulamin nie mo e staç w sprzecznoêci z prawem, a prawo zabrania zmuszania pracowników do rewizji osobistej lub takiej, która narusza godnoêç osobistà pracownika. To jeden z przyk adów sprawdzania, czy raczej rewidowania pracowników. Znane sà jeszcze inne podobnie humanitarne metody. Pracownik, jak ka dy inny cz owiek, ma prawo do prywatnoêci. Prawo takie gwarantuje nie tylko Konstytucja, ale równie mi dzynarodowe umowy i ustawy. Powtarzamy, pracodawca ma prawo, a nawet musi kontrolowaç swoich pracowników, ale metody jakich niektórzy u ywajà, zakrawajà na wspó czesne niewolnictwo, a kamery, pods uchy, czy mikrochipy to nic innego jak wspó czesne kajdany. Na czas NIEOKREÂLONY Umowa na czas nieokreêlony, to coraz rzadsza forma zatrudnienia w Polsce. Ju blisko 25 procent pracujàcych Polaków ma zatrudnienie terminowe. Pod tym wzgl dem jesteêmy w Êcis ej czo ówce krajów unijnych. Czy jednak w ka dym przypadku takie zatrudnienie odbywa si w majestacie prawa? Czy aby nasi pracodawcy, tak ch tnie zatrudniajàcy na czas okreêlony nie zauwa yli, e jesteêmy ju ponad rok w UE? A jeêli jesteêmy, to musimy respektowaç obowiàzujàce w niej prawa. Prawo pracy równie. Coraz wi ksze wàtpliwoêci ma równie Komisja Europejska. Kwestie zwiàzane z terminowym zatrudnieniem reguluje dyrektywa unijna 99/70. Otó ta dyrektywa wyraênie wskazuje, kiedy i na jakich zasadach mo na zatrudniaç pracowników terminowo, czyli na czas okreêlony. Nie ma takiej dowolnoêci, na jakà pozwala polski Kodeks pracy. Wspomniana dyrektywa nakazuje terminowe zatrudnienie traktowaç jako coê nietypowego, a zatem ograniczaç i stosowaç tylko i wy- àcznie w szczególnych, uzasadnionych przypadkach. Na przyk ad przy pracach sezonowych czy dorywczych. Tymczasem to, co dzieje si u nas wo- a o pomst do nieba. Kodeks pracy zezwala na dwukrotne zatrudnienie na czas okreêlony, a dopiero trzecia umowa musi byç bezterminowa. W praktyce oznacza to, e pracownik mo e w taki sposób (w ciàg ym strachu, z ni szym wynagrodzeniem, z dwutygodniowym okresem wypowiedzenia) pracowaç przez wiele, wiele lat. Tak naprawd, cwani pracodawcy majà mnóstwo sposobów (podanych przez Kodeks pracy), aby zatrudniaç tylko i wy àcznie na czas okreêlony. Wystarczy na przyk ad po dwóch kolejnych umowach na czas okreêlony tego samego pracownika zatrudniç na umow zlecenie, a po jej skoƒczeniu ponownie zatrudniç na czas okreêlony. Nie pozostaje nam nic innego, jak tylko liczyç na to, e Komisja Europejska nie rychliwa, ale sprawiedliwa i przypomni polskiemu rzàdowi, e po to wydaje dyrektywy, aby je wszystkie kraje unijne respektowa y. Polska równie. 3 Biuletyn Komisji Mi dzyzak adowej NSZZ SolidarnoÊç Przy Philip Morris Polska SA 17

18 + Niestety takie zdarzenie zawsze mo e nas spotkaç. Oby jak najrzadziej. Mo emy sami przyczyniç si do niego, lub wcale nie mieç na to wp ywu. Jednak gdy si wydarzy, powinniêmy wiedzieç jak w takiej sytuacji post powaç. Nie chodzi bynajmniej o udzielenie sobie pierwszej pomocy. Wypadek przy pracy Bywa, i to nierzadko, e bagatelizujemy wypadek i nie zg aszamy go (cz sto jego skutki odczuwane sà po wielu latach). Bywa te cz sto, e sugeruje si nam, aby wypadku nie zg aszaç, by nie psuç statystyki. Bywa i tak, e po wypadku podpisujemy podstawiony nam, sporzàdzony na pr dce protokó powypadkowy nie zaznajamiajàc si jego treêcià. Tak post powaç nie powinniêmy. Po pierwsze, wszelkie wypadki i incydenty nale y bezzw ocznie zg aszaç! Absolutnie nie wolno, dla w asnego dobra i dobra firmy ulegaç wszelkim z ym sugestiom. OkolicznoÊci i przyczyny wypadku bada i ustala zespó powypadkowy, w którego sk ad wchodzi mi dzy innymi przedstawiciel zwiàzku zawodowego, czyli spo eczny inspektor pracy. Dopiero po ustaleniu okolicznoêci i przyczyny wypadku sporzàdzany jest protokó powypadkowy. Sam poszkodowany ma prawo do zg aszania uwag, czy zastrze eƒ, ma prawo wglàdu do akt sprawy, mo e czyniç notatki i odpisy z tych akt. I o tym wszystkim, czyli o przys ugujàcych mu prawach, powinien byç poinformowany. Uznanie przez pracodawc, czy zdarzenie uznaç za wypadek przy pracy, czy nie, ma wp yw na prawo poszkodowanego do Êwiadczeƒ przys ugujàcych z tego tytu u. Nale y pami taç, e przepisy nie przewidujà adnej sytuacji, w których pracodawca by by zwolniony z obowiàzku powo ania zespo u powypadkowego i sporzàdzenia protoko u powypadkowego. Wszelkie kwestie zwiàzane z wypadkiem regulujà stosowne przepisy. Poszkodowany w przypadku, gdy nie zgadza si z werdyktem pracodawcy mo e odwo aç si od niego do sàdu. W wielu przypadkach najcz stszym powodem nie uznania wypadku jako wypadku przy pracy jest okolicznoêç istnienia przyczyny zewn trznej. Wypadków nale y unikaç. To znaczy tak wykonywaç prac, aby nie kusiç losu. Gdy jednak ju si zdarzy nale y pami taç o swoich prawach. Nasza sonda Przez kilka ostatnich miesi cy na stronie internetowej Komisji internauci mogli si wypowiedzieç w kolejnej ankiecie. Tym razem pytaliêmy o to, co najbardziej przeszkadza Wam w pracy. Wybór odpowiedzi by nast pujàcy: z a atmosfera w pracy, niskie wynagrodzenie, niekompetentni prze o- eni, brak narz dzi, wspó pracownicy, rywalizacja, nic mi nie przeszkadza. W ankiecie oddano 605 g osów. Czynnikiem najbardziej utrudniajàcym prac okaza a si z a atmosfera w pracy, t odpowiedê wybra o 21% g osujàcych. Pozosta e g osy roz o y- y si w miar równomiernie. Dla 16% bioràcych udzia w ankiecie najwi kszà przeszkodà okaza a si niekompetencja prze o onych, zaê dla 14% g osujàcych niskie wynagrodzenie i brak narz dzi. Tyle samo ankietowanych uzna o, e nic im w pracy nie przeszkadza (szcz Êciarze!). Najmniej internautów wskaza- o rywalizacj i wspó pracowników, jako czynniki przeszkadzajàce w pracy po 13%. A zatem, jak pokazujà wyniki naszej sondy, skoro dobrze nam si razem pracuje, to coê innego, ni uk ady mi dzyludzkie psuje atmosfer w pracy. Ciekawe co... Mo e zapytamy o to w naszej nast pnej internetowej sondzie. Co mi przeszkadza w pracy? 18 Biuletyn Komisji Mi dzyzak adowej NSZZ SolidarnoÊç Przy Philip Morris Polska SA

19 Co tam niesiesz w koszyku? Nied ugo, jak to niektórzy okreêlajà, jajcarskie Êwi ta, a tak naprawd najwa niejsze w chrzeêcijaƒskim kalendarzu, Âwi ta Wielkanocne. W tym roku przypadajà dosyç póêno, ale i wiosna, nieodmiennie kojarzona z Wielkanocà, symbolem odnowy i nadziei, nie spieszy si z nadejêciem. Có, odrobina cierpliwo- Êci, i w koƒcu si jej doczekamy, tak jak i tych radosnych chwil, tradycji, obrzàdków jakie niosà ze sobà Âwi ta Wielkiej Nocy. Jednym z najbardziej lubianych obrz dów w wielkanocnej tradycji jest Êwi cenie pokarmów w Wielkà Sobot, obowiàzek szczególnie ch tnie wype niany przez dzieci. Dzisiaj w koszykach niesionych do Êwi cenia mo na znaleêç niemal wszystko, byle by o du o i kolorowo. Dobór potraw w koszyku nigdy nie by jednak przypadkowy. Od wieków ka dy Bo y dar symbolizowa co innego, zawsze dbano wi c, by tych siedmiu podstawowych pokarmów, symbolizujàcych treêç chrzeêcijaƒstwa, nie zabrak o w wiklinowym koszu. No w a- Ênie, koszyk wedle tradycji powinien byç koniecznie wiklinowy, s omiany lub wykonany z sosnowych ubów, przystrojony bia à, koronkowà serwetkà i bukszpanem. Co przede wszystkim musi si w nim znaleêç? Nie mo e zabraknàç oczywiêcie baranka paschalnego, najbardziej znamiennego symbolu Êwiàt wielkanocnych uosabia on zwyci stwo Chrystusa, który jak ofiarny baranek odda swoje ycie za ludzi, by nast pnie zmartwychwstaç i odnieêç zwyci stwo nad grzechem, z em i Êmiercià. WÊród Êwi conych pokarmów najwa niejsze, to: Chleb, podstawowy, niezb dny do ycia pokarm, gwarantuje dobrobyt i pomyêlnoêç. Ponadto dla chrzeêcijan od zawsze by symbolem najwa niejszym, jako e przedstawia Cia o Chrystusa. Do Êwi cenia specjalnie pieczono tzw. chlebek wielkanocny czyli pask. Jajko jest dowodem odradzajàcego si ycia, symbolem rozwa aƒ nad poczàtkiem Êwiata i ycia, uwa a si je za metafor tajemniczej si y istnienia i odradzania si ycia w przyrodzie. Ceremonia dzielenia si po- Êwi conym jajkiem poprzedza uroczyste wielkanocne Êniadanie. Dzielenie si jajkiem wyra a - podobnie jak bo onarodzeniowy obrz d dzielenia si op atkiem przyjaêƒ, mi oêç i yczliwoêç, a ponadto, rzadko kiedy Êwiadomie wypowiadane, yczenia p odnoêci. Sól to yciodajny minera, dawniej posiadajàcy moc odstraszania wszelkiego z a. To tak e oczyszczenie, samo sedno istnienia i prawdy. Bez soli nie ma ycia: Wy jesteêcie solà ziemi jak powiedzia w Kazaniu na Górze Chrystus o swoich uczniach. Chrzan jest starym, ludowym symbolem wszelkiej si y i fizycznej krzepy. Doprawiony cukrem przypomina nam, e gorzka m ka Chrystusa zosta a os odzona cudem zmartwychwstania. W dlina zapewnia zdrowie i p odnoêç, a tak e dostatek, bo przecie nie ka dy móg sobie pozwoliç na ten szczególny pokarm. W dliny i wyroby mi sne symbolizujà Paschalnà Ofiar Nowego Przymierza. Jezus wolny od grzechu i Êmierci wiecznej doprowadza Exodus Wyzwolenia do ostatecznego wyzwolenia. Ser, dawniej Êwi cony jako symbol przyjaêni mi dzy cz owiekiem, a si ami przyrody, stanowi przede wszystkim gwarancj rozwoju stada zwierzàt domowych. DziÊ ser Êwi cà jeszcze Górale. Ciasto do koszyka ze Êwi conkà wesz o ostatnie, jako symbol umiej tnoêci i doskona oêci. Winien to byç zawsze wypiek w asny, domowy. Wielkanocne s odycze wskazujà na s odycz Królestwa Niebieskiego. Lukrowane, dro d owe ciasto pomaga nam spróbowaç i zobaczyç jak dobry jest Pan. Taki zestaw pokarmów, przyj ty w okresie wczesnego romantyzmu, obowiàzuje do dziê. WczeÊniej ze Êwi conkà bywa o troch inaczej. Swoimi tradycjami si ga ona czasów pogaƒskich. KoÊció te tradycje uêwi ci, b ogos awiàc byt doczesny, aby w ten sposób podkreêliç, e wszystko dla nas i dla naszego Zbawiciela. Poczàtki tego chrzeêcijaƒskiego obrz du si gajà VIII wieku, a w Polsce pierwsze jego praktyki odnotowano w XIV stuleciu. NiegdyÊ Êwi cenie odbywa o si w domach wiernych, zw aszcza domach szlacheckich. Na zaproszenie gospodarza przyje d a pleban i kropi ca e sto y jad a przeznaczonego na Wielkà Niedziel i dni nast pne. W XIX w. tego zwyczaju jednak zaniechano. Pierwotnie Êwi cono tylko pieczonego baranka, potem dodawano kolejno ser, mas o, ryby, olej, pokarmy mi sne, ciasto i wino. Na koƒcu Êwi cony kosz zosta uzupe niony jajkiem i pozosta ymi pokarmami, które obecnie wesz y do kanonu Êwi conki. Zestaw tych darów si zmienia, ograniczano ich iloêç, a pozosta o tylko siedem. Nie widzieç czemu nieznajomoêç tradycji, uleganie modzie, czy po prostu snobizm ka e nam oglàdaç we wspó czesnych koszykach czekoladowe zajàce, porcelanowe kaczuszki, egzotyczne owoce. A i kosze sà coraz wi ksze... My yczymy wszystkim smacznej Êwi conki, z czegokolwiek by si ona nie sk ada a i Weso ego Alleluja! Biuletyn Komisji Mi dzyzak adowej NSZZ SolidarnoÊç Przy Philip Morris Polska SA 19

20 FRASZKI RYSZARDA G BUSIA Krzy ówka 118 Wezwanie nie z urz du Najpierw zniknà cz owiek bosy, Wcià z àk, z pól znikajà kosy. Niech te zniknà papierosy. Bez nich nie twierdz na wyrost, Bez nich by by wi kszy przyrost. JeÊli nie masz w g owie pusto, I nie od ywiasz si t usto, Nie ulegaj zgubnym gustom. Wed ug Donalda Tuska Wed ug pana Tuska diabe tkwi w wyborach, Poniewa je przegra robi za znachora. A bliêniacy, te czarne konie Wygrali a Tusk niech tonie. Jego liberalnej tak bardzo prawicy Powiedzieli nie Polski zwolennicy. Ci, co nie dali si zwieêç zagranicy. Z prawd przedstawionych, wi c niechaj coê wy uska Wcià ba amucony elektorat Tuska. Has a nale y wpisywaç pionowo. Litery w polach ponumerowanych od 1 do 13 utworzà rozwiàzanie: nazw popularnego teleturnieju. Pionowo 1 Czarny to w giel 2 Wampir z Transylwanii 3 Zje d a lodowà rynnà 4 Seniorów w sejmie 5 Niewielki uliczny zieleniec 6 Niesie flag 7 Zbo e wysiewane jesienià Za prawid owe rozwiàzanie Szyfrogramu 117 nagrod otrzymuje Pan Andrzej Karski. Rada Nie bàdê nigdy pod dobrà datà Nie b dziesz gada jak mato. Konserwatysta Buszuje wcià po dawnych czasach, Czasami wystawia z nich peryskop. Ma o o nim pisze prasa, Bowiem ten e typ wygasa. I to b dzie o nim wszystko, Bowiem pro publico bono Nie trzeba objàç go ochronà. BIS Biuletyn Informacyjny Komisji Mi dzyzak adowej NSZZ SolidarnoÊç przy Philip Morris Polska S.A. Biuletyn Komisji Mi dzyzak adowej NSZZ SolidarnoÊç Przy Philip Morris Polska SA Sk ad redakcji: Franciszek Sójka, Rudolf Grec, Anna Grabowska. Wydawca: Komisja Mi dzyzak adowa NSZZ SolidarnoÊç przy Philip Morris Polska S.A., Al. Jana Paw a II 196, tel.: (0-12) , fax: ; Nak ad: 500 egz. ISSN: Projekt i druk: Press Art

Satysfakcja pracowników 2006

Satysfakcja pracowników 2006 Satysfakcja pracowników 2006 Raport z badania ilościowego Listopad 2006r. www.iibr.pl 1 Spis treści Cel i sposób realizacji badania...... 3 Podsumowanie wyników... 4 Wyniki badania... 7 1. Ogólny poziom

Bardziej szczegółowo

Regulamin Zarządu Pogórzańskiego Stowarzyszenia Rozwoju

Regulamin Zarządu Pogórzańskiego Stowarzyszenia Rozwoju Regulamin Zarządu Pogórzańskiego Stowarzyszenia Rozwoju Art.1. 1. Zarząd Pogórzańskiego Stowarzyszenia Rozwoju, zwanego dalej Stowarzyszeniem, składa się z Prezesa, dwóch Wiceprezesów, Skarbnika, Sekretarza

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN SAMORZĄDU SZKOŁY W ZESPOLE SZKÓŁ IM. JANUSZA KORCZAKA W PRUDNIKU

REGULAMIN SAMORZĄDU SZKOŁY W ZESPOLE SZKÓŁ IM. JANUSZA KORCZAKA W PRUDNIKU Załącznik nr 3 do Statutu Zespołu Szkół im. Janusza Korczaka w Prudniku REGULAMIN SAMORZĄDU SZKOŁY W ZESPOLE SZKÓŁ IM. JANUSZA KORCZAKA W PRUDNIKU 1 1 PRZEPISY DOTYCZĄCE SAMORZĄDNOŚCI UCZNIÓW 1. Członkami

Bardziej szczegółowo

Zapytanie ofertowe nr 3

Zapytanie ofertowe nr 3 I. ZAMAWIAJĄCY STUDIUM JĘZYKÓW OBCYCH M. WAWRZONEK I SPÓŁKA s.c. ul. Kopernika 2 90-509 Łódź NIP: 727-104-57-16, REGON: 470944478 Zapytanie ofertowe nr 3 II. OPIS PRZEDMIOTU ZAMÓWIENIA Przedmiotem zamówienia

Bardziej szczegółowo

Regulamin Obrad Walnego Zebrania Członków Stowarzyszenia Lokalna Grupa Działania Ziemia Bielska

Regulamin Obrad Walnego Zebrania Członków Stowarzyszenia Lokalna Grupa Działania Ziemia Bielska Załącznik nr 1 do Lokalnej Strategii Rozwoju na lata 2008-2015 Regulamin Obrad Walnego Zebrania Członków Stowarzyszenia Lokalna Grupa Działania Ziemia Bielska Przepisy ogólne 1 1. Walne Zebranie Członków

Bardziej szczegółowo

Na podstawie art.4 ust.1 i art.20 lit. l) Statutu Walne Zebranie Stowarzyszenia uchwala niniejszy Regulamin Zarządu.

Na podstawie art.4 ust.1 i art.20 lit. l) Statutu Walne Zebranie Stowarzyszenia uchwala niniejszy Regulamin Zarządu. Na podstawie art.4 ust.1 i art.20 lit. l) Statutu Walne Zebranie Stowarzyszenia uchwala niniejszy Regulamin Zarządu Regulamin Zarządu Stowarzyszenia Przyjazna Dolina Raby Art.1. 1. Zarząd Stowarzyszenia

Bardziej szczegółowo

Jak zostać przedsiębiorcą, czyli własna firma za unijne pieniądze Anna Szymańska Wiceprezes Zarządu DGA S.A. Poznań, 20 kwietnia 2016 r.

Jak zostać przedsiębiorcą, czyli własna firma za unijne pieniądze Anna Szymańska Wiceprezes Zarządu DGA S.A. Poznań, 20 kwietnia 2016 r. Jak zostać przedsiębiorcą, czyli własna firma za unijne pieniądze Anna Szymańska Wiceprezes Zarządu DGA S.A. Poznań, 20 kwietnia 2016 r. UWAGA w obecnej perspektywie UE maksymalna kwota dotacji nie przekracza

Bardziej szczegółowo

Projekty uchwał na Zwyczajne Walne Zgromadzenie Akcjonariuszy zwołane na dzień 10 maja 2016 r.

Projekty uchwał na Zwyczajne Walne Zgromadzenie Akcjonariuszy zwołane na dzień 10 maja 2016 r. Projekty uchwał na Zwyczajne Walne Zgromadzenie Akcjonariuszy zwołane na dzień 10 maja 2016 r. Uchwała nr.. Zwyczajnego Walnego Zgromadzenia Akcjonariuszy OEX Spółka Akcyjna z siedzibą w Poznaniu z dnia

Bardziej szczegółowo

Wynagrodzenia i świadczenia pozapłacowe specjalistów

Wynagrodzenia i świadczenia pozapłacowe specjalistów Wynagrodzenia i świadczenia pozapłacowe specjalistów Wynagrodzenia i podwyżki w poszczególnych województwach Średnie podwyżki dla specjalistów zrealizowane w 2010 roku ukształtowały się na poziomie 4,63%.

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN RADY RODZICÓW PRZY ZESPOLE SZKÓŁ W W PIETROWICACH WIELKICH

REGULAMIN RADY RODZICÓW PRZY ZESPOLE SZKÓŁ W W PIETROWICACH WIELKICH REGULAMIN RADY RODZICÓW PRZY ZESPOLE SZKÓŁ W ROZDZIAŁ I POSTANOWIENIA OGÓLNE 1 Rada Rodziców Zespołu Szkół w Pietrowicach Wielkich, zwana dalej Radą, działa na podstawie artykułów 53 i 54 Ustawy o systemie

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN SAMORZĄDU UCZNIOWSKIEGO GIMNAZJUM W ZABOROWIE UL. STOŁECZNA 182

REGULAMIN SAMORZĄDU UCZNIOWSKIEGO GIMNAZJUM W ZABOROWIE UL. STOŁECZNA 182 Załącznik nr 6 REGULAMIN SAMORZĄDU UCZNIOWSKIEGO GIMNAZJUM W ZABOROWIE UL. STOŁECZNA 182 Na podstawie atr.55 Ustawy o systemie oświaty z dnia 7 września 1991 roku (Dz.U. z 1991 roku nr 59 poz.425) ze zmianami

Bardziej szczegółowo

Adres strony internetowej, na której Zamawiający udostępnia Specyfikację Istotnych Warunków Zamówienia: www.wup.pl/index.php?

Adres strony internetowej, na której Zamawiający udostępnia Specyfikację Istotnych Warunków Zamówienia: www.wup.pl/index.php? 1 z 6 2013-10-03 14:58 Adres strony internetowej, na której Zamawiający udostępnia Specyfikację Istotnych Warunków Zamówienia: www.wup.pl/index.php?id=221 Szczecin: Usługa zorganizowania szkolenia specjalistycznego

Bardziej szczegółowo

Regulamin. Rady Nadzorczej Spółdzielni Mieszkaniowej "Doły -Marysińska" w Łodzi

Regulamin. Rady Nadzorczej Spółdzielni Mieszkaniowej Doły -Marysińska w Łodzi Regulamin Rady Nadzorczej Spółdzielni Mieszkaniowej "Doły -Marysińska" w Łodzi I. PODSTAWY I ZAKRES DZIAŁANIA 1 Rada Nadzorcza działa na podstawie: 1/ ustawy z dnia 16.09.1982r. Prawo spółdzielcze (tekst

Bardziej szczegółowo

Rady Miejskiej Wodzisławia Śląskiego. w sprawie stypendiów dla osób zajmujących się twórczością artystyczną i upowszechnianiem kultury.

Rady Miejskiej Wodzisławia Śląskiego. w sprawie stypendiów dla osób zajmujących się twórczością artystyczną i upowszechnianiem kultury. identyfikator /6 Druk nr 114 UCHWAŁY NR... Rady Miejskiej Wodzisławia Śląskiego z dnia... w sprawie stypendiów dla osób zajmujących się twórczością Na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 9 i art. 18 ust. 1 ustawy

Bardziej szczegółowo

Nie racjonalnych powodów dla dopuszczenia GMO w Polsce

Nie racjonalnych powodów dla dopuszczenia GMO w Polsce JANUSZ WOJCIECHOWSKI POSEŁ DO PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO WICEPRZEWODNICZĄCY KOMISJI ROLNICTWA I ROZWOJU WSI Tekst wystąpienia na Konferencji: "TRADYCYJNE NASIONA - NASZE DZIEDZICTWO I SKARB NARODOWY. Tradycyjne

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN BIURA KARIER EUROPEJSKIEJ WYŻSZEJ SZKOŁY PRAWA I ADMINISTRACJI

REGULAMIN BIURA KARIER EUROPEJSKIEJ WYŻSZEJ SZKOŁY PRAWA I ADMINISTRACJI REGULAMIN BIURA KARIER EUROPEJSKIEJ WYŻSZEJ SZKOŁY PRAWA I ADMINISTRACJI I. POSTANOWIENIA OGÓLNE 1 1. Biuro Karier Europejskiej Wyższej Szkoły Prawa i Administracji w Warszawie, zwane dalej BK EWSPA to

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN OBRAD WALNEGO ZEBRANIA CZŁONKÓW STOWARZYSZENIA LOKALNA GRUPA DZIAŁANIA STOLEM

REGULAMIN OBRAD WALNEGO ZEBRANIA CZŁONKÓW STOWARZYSZENIA LOKALNA GRUPA DZIAŁANIA STOLEM Załącznik do uchwały Nr 8/08 WZC Stowarzyszenia LGD Stolem z dnia 8.12.2008r. REGULAMIN OBRAD WALNEGO ZEBRANIA CZŁONKÓW STOWARZYSZENIA LOKALNA GRUPA DZIAŁANIA STOLEM Rozdział I Postanowienia ogólne 1.

Bardziej szczegółowo

Regulamin Rady Rodziców

Regulamin Rady Rodziców Załącznik Nr 3 do Statutu Zespołu Szkół Ponadgimnazjalnych Nr 2 im. Tadeusza Kościuszki w Stalowej Woli Regulamin Rady Rodziców Zespołu Szkół Ponadgimnazjalnych Nr 2 im. Tadeusza Kościuszki w Stalowej

Bardziej szczegółowo

Fed musi zwiększać dług

Fed musi zwiększać dług Fed musi zwiększać dług Autor: Chris Martenson Źródło: mises.org Tłumaczenie: Paweł Misztal Fed robi, co tylko może w celu doprowadzenia do wzrostu kredytu (to znaczy długu), abyśmy mogli powrócić do tego,

Bardziej szczegółowo

Aby powsta unikalny obiekt architektury potrzebna jest wizja i ludzie, którzy wcielà jà w ycie. HRK Real Estate & Construction

Aby powsta unikalny obiekt architektury potrzebna jest wizja i ludzie, którzy wcielà jà w ycie. HRK Real Estate & Construction LUDZIE TO FUNDAMENT Aby powsta unikalny obiekt architektury potrzebna jest wizja i ludzie, którzy wcielà jà w ycie. Misjà HRK Real Estate & Construction jest pozyskiwanie specjalistów, którzy stanà si

Bardziej szczegółowo

Ogólne bezpieczeƒstwo produktów

Ogólne bezpieczeƒstwo produktów Ogólne bezpieczeƒstwo produktów !?! PRODUKT to rzecz ruchoma: nowa lub u ywana, naprawiana lub regenerowana, przeznaczona do u ytku konsumentów lub co do której istnieje prawdopodobieƒstwo, e mo e byç

Bardziej szczegółowo

Regulaminu uczestnictwa w projekcie. Modernizacja kształcenia zawodowego w Małopolsce. Beneficjent: Województwo Małopolskie,

Regulaminu uczestnictwa w projekcie. Modernizacja kształcenia zawodowego w Małopolsce. Beneficjent: Województwo Małopolskie, Regulaminu uczestnictwa w projekcie Modernizacja kształcenia zawodowego w Małopolsce Beneficjent:,, Biuro ds. Realizacji Projektu Modernizacja kształcenia zawodowego w Małopolsce Partner: Powiat Wadowicki

Bardziej szczegółowo

Sprawozdanie z działalności Powiatowego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności w Lesznie w 2007 r.

Sprawozdanie z działalności Powiatowego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności w Lesznie w 2007 r. Sprawozdanie z działalności Powiatowego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności w Lesznie w 27 r. Powiatowy Zespół ds. Orzekania o Niepełnosprawności realizuje zadania z zakresu administracji rządowej

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN WSPARCIA FINANSOWEGO CZŁONKÓW. OIPiP BĘDĄCYCH PRZEDSTAWICIELAMI USTAWOWYMI DZIECKA NIEPEŁNOSPRAWNEGO LUB PRZEWLEKLE CHOREGO

REGULAMIN WSPARCIA FINANSOWEGO CZŁONKÓW. OIPiP BĘDĄCYCH PRZEDSTAWICIELAMI USTAWOWYMI DZIECKA NIEPEŁNOSPRAWNEGO LUB PRZEWLEKLE CHOREGO Załącznik nr 1 do Uchwały Okręgowej Rady Pielęgniarek i Położnych w Opolu Nr 786/VI/2014 z dnia 29.09.2014 r. REGULAMIN WSPARCIA FINANSOWEGO CZŁONKÓW OIPiP BĘDĄCYCH PRZEDSTAWICIELAMI USTAWOWYMI DZIECKA

Bardziej szczegółowo

1. Od kiedy i gdzie należy złożyć wniosek?

1. Od kiedy i gdzie należy złożyć wniosek? 1. Od kiedy i gdzie należy złożyć wniosek? Wniosek o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego będzie można składać w Miejskim Ośrodku Pomocy Społecznej w Puławach. Wnioski będą przyjmowane od dnia

Bardziej szczegółowo

Rekrutacją do klas I w szkołach podstawowych w roku szkolnym 2015/2016 objęte są dzieci, które w roku 2015 ukończą:

Rekrutacją do klas I w szkołach podstawowych w roku szkolnym 2015/2016 objęte są dzieci, które w roku 2015 ukończą: Załącznik nr 1 do Zarządzenia nr 2/2015 Dyrektora Szkoły Podstawowej nr 1 w Radzyniu Podlaskim z dnia 27 lutego 2015 r. Regulamin rekrutacji uczniów do klasy pierwszej w Szkole Podstawowej nr 1 im. Bohaterów

Bardziej szczegółowo

ROZPORZÑDZENIE MINISTRA PRACY I POLITYKI SPO ECZNEJ 1) z dnia 29 stycznia 2009 r. w sprawie wydawania zezwolenia na prac cudzoziemca

ROZPORZÑDZENIE MINISTRA PRACY I POLITYKI SPO ECZNEJ 1) z dnia 29 stycznia 2009 r. w sprawie wydawania zezwolenia na prac cudzoziemca Dziennik Ustaw Nr 16 1954 Poz. 84 84 ROZPORZÑDZENIE MINISTRA PRACY I POLITYKI SPO ECZNEJ 1) z dnia 29 stycznia 2009 r. w sprawie wydawania zezwolenia na prac cudzoziemca Na podstawie art. 90 ust. 1 ustawy

Bardziej szczegółowo

Europejski Fundusz Społeczny W 2005r. Powiatowy Urz d Pracy w Kozienicach rozpocz ł realizacj

Europejski Fundusz Społeczny W 2005r. Powiatowy Urz d Pracy w Kozienicach rozpocz ł realizacj Europejski Fundusz Społeczny Udzielanie wsparcia na rzecz rozwoju sfery zatrudnienia poprzez promowanie zachowań przyczyniających się do zwiększenia szans zatrudnienia (employability), warunków przedsiębiorczości,

Bardziej szczegółowo

Skuteczne Zarządzanie Zespołem i motywacja pracowników

Skuteczne Zarządzanie Zespołem i motywacja pracowników Skuteczne Zarządzanie Zespołem i motywacja pracowników Opinie o naszych szkoleniach: Agnieszka Sz. Wrocław: Ciekawie ujęty temat, świetna atmosfera, dużo praktycznych ćwiczeń, otwartość trenera, super

Bardziej szczegółowo

Powiatowy Urząd Pracy w Rawie Mazowieckiej

Powiatowy Urząd Pracy w Rawie Mazowieckiej ...... pieczęć firmowa wnioskodawcy (miejscowość i data) Powiatowy Urząd Pracy w Rawie Mazowieckiej WNIOSEK PRACODAWCY O PRZYZNANIE ŚRODKÓW Z KRAJOWEGO FUNDUSZU SZKOLENIOWEGO NA KSZTAŁCENIE USTAWICZNE

Bardziej szczegółowo

Proces wprowadzania nowo zatrudnionych pracowników

Proces wprowadzania nowo zatrudnionych pracowników Proces wprowadzania nowo zatrudnionych pracowników poradnik dla bezpoêredniego prze o onego wprowadzanego pracownika WZMOCNIENIE ZDOLNOÂCI ADMINISTRACYJNYCH PROJEKT BLIèNIACZY PHARE PL03/IB/OT/06 Proces

Bardziej szczegółowo

Oświadczenie o stanie kontroli zarz ądczej Starosty Powiatu Radomszcza ńskiego za rok 2014

Oświadczenie o stanie kontroli zarz ądczej Starosty Powiatu Radomszcza ńskiego za rok 2014 Oświadczenie o stanie kontroli zarz ądczej Starosty Powiatu Radomszcza ńskiego za rok 2014 (rok, za który sk ładane jest o świadczenie) DzialI Jako osoba odpowiedzialna za zapewnienie funkcjonowania adekwatnej,

Bardziej szczegółowo

Zalety Wspó pracy. Gwarantujemy prawid owoêç i terminowoêç prowadzonych procesów personalnych. Korzystamy z profesjonalnego systemu TETA_Personel

Zalety Wspó pracy. Gwarantujemy prawid owoêç i terminowoêç prowadzonych procesów personalnych. Korzystamy z profesjonalnego systemu TETA_Personel PAYROLL CONSULTING HRK Payroll Consulting specjalizuje si w zarzàdzaniu dokumentacjà personalnà i profesjonalnym rozliczaniu wynagrodzeƒ. Naszymi atutami sà wiedza i doêwiadczenie zespo u. Tworzà go konsultanci

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN WALNEGO ZEBRANIA STOWARZYSZENIA POLSKA UNIA UBOCZNYCH PRODUKTÓW SPALANIA

REGULAMIN WALNEGO ZEBRANIA STOWARZYSZENIA POLSKA UNIA UBOCZNYCH PRODUKTÓW SPALANIA REGULAMIN WALNEGO ZEBRANIA STOWARZYSZENIA POLSKA UNIA UBOCZNYCH PRODUKTÓW SPALANIA I. POSTANOWIENIA OGÓLNE 1 1. Regulamin Walnego Zebrania Członków Stowarzyszenia Polska Unia Ubocznych Produktów Spalania

Bardziej szczegółowo

SPECYFIKACJA ISTOTNYCH WARUNKÓW ZAMÓWIENIA. na obsługę bankową realizowaną na rzecz Gminy Solec nad Wisłą

SPECYFIKACJA ISTOTNYCH WARUNKÓW ZAMÓWIENIA. na obsługę bankową realizowaną na rzecz Gminy Solec nad Wisłą SPECYFIKACJA ISTOTNYCH WARUNKÓW ZAMÓWIENIA na obsługę bankową realizowaną na rzecz Gminy Solec nad Wisłą P r z e t a r g n i e o g r a n i c z o n y (do 60 000 EURO) Zawartość: Informacja ogólna Instrukcja

Bardziej szczegółowo

Uchwała Nr... Rady Miejskiej Będzina z dnia... 2016 roku

Uchwała Nr... Rady Miejskiej Będzina z dnia... 2016 roku Uchwała Nr... Rady Miejskiej Będzina z dnia... 2016 roku w sprawie określenia trybu powoływania członków oraz organizacji i trybu działania Będzińskiej Rady Działalności Pożytku Publicznego. Na podstawie

Bardziej szczegółowo

Uchwała nr 1/2013 Rady Rodziców Szkoły Podstawowej nr 59 w Poznaniu z dnia 30 września 2013 roku w sprawie Regulaminu Rady Rodziców

Uchwała nr 1/2013 Rady Rodziców Szkoły Podstawowej nr 59 w Poznaniu z dnia 30 września 2013 roku w sprawie Regulaminu Rady Rodziców Uchwała nr 1/2013 Rady Rodziców Szkoły Podstawowej nr 59 w Poznaniu z dnia 30 września 2013 roku w sprawie Regulaminu Rady Rodziców 1. Na podstawie art.53 ust.4 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie

Bardziej szczegółowo

TABELA ZGODNOŚCI. W aktualnym stanie prawnym pracodawca, który przez okres 36 miesięcy zatrudni osoby. l. Pornoc na rekompensatę dodatkowych

TABELA ZGODNOŚCI. W aktualnym stanie prawnym pracodawca, który przez okres 36 miesięcy zatrudni osoby. l. Pornoc na rekompensatę dodatkowych -...~.. TABELA ZGODNOŚCI Rozporządzenie Komisji (UE) nr 651/2014 z dnia 17 czerwca 2014 r. uznające niektóre rodzaje pomocy za zgodne z rynkiem wewnętrznym w zastosowaniu art. 107 i 108 Traktatu (Dz. Urz.

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR... RADY MIEJSKIEJ W GRODZISKU WIELKOPOLSKIM z dnia...

UCHWAŁA NR... RADY MIEJSKIEJ W GRODZISKU WIELKOPOLSKIM z dnia... projekt UCHWAŁA NR... RADY MIEJSKIEJ W GRODZISKU WIELKOPOLSKIM z dnia... w sprawie przyjęcia programu współpracy Gminy Grodzisk Wlkp. z organizacjami pozarządowymi oraz podmiotami, o których mowa w art.

Bardziej szczegółowo

1. Koło Naukowe Metod Ilościowych,zwane dalej KNMI, jest Uczelnianą Organizacją Studencką Uniwersytetu Szczecińskiego.

1. Koło Naukowe Metod Ilościowych,zwane dalej KNMI, jest Uczelnianą Organizacją Studencką Uniwersytetu Szczecińskiego. STATUT KOŁA NAUKOWEGO METOD ILOŚCIOWYCH działającego przy Katedrze Statystyki i Ekonometrii Wydziału Nauk Ekonomicznych i Zarządzania Uniwersytetu Szczecińskiego I. Postanowienia ogólne. 1. Koło Naukowe

Bardziej szczegółowo

ROZPORZÑDZENIE RADY MINISTRÓW. z dnia 18 marca 2009 r. w sprawie wynagradzania pracowników samorzàdowych

ROZPORZÑDZENIE RADY MINISTRÓW. z dnia 18 marca 2009 r. w sprawie wynagradzania pracowników samorzàdowych Dziennik Ustaw Nr 50 4541 Poz. 398 398 ROZPORZÑDZENIE RADY MINISTRÓW z dnia 18 marca 2009 r. w sprawie wynagradzania pracowników samorzàdowych Na podstawie art. 37 ust. 1 ustawy z dnia 21 listopada 2008

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN RADY RODZICÓW

REGULAMIN RADY RODZICÓW REGULAMIN RADY RODZICÓW PRZY ZESPOLE SZKÓŁ NR 7 W GDYNI Art.1 Postanowienia ogólne Rada Rodziców, zwana dalej Radą, działa na podstawie ustawy o systemie oświaty, statutu szkoły i niniejszego regulaminu.

Bardziej szczegółowo

Regulamin Rady Rodziców. przy Gimnazjum w Jasienicy. Postanowienia ogólne

Regulamin Rady Rodziców. przy Gimnazjum w Jasienicy. Postanowienia ogólne Regulamin Rady Rodziców przy Gimnazjum w Jasienicy Postanowienia ogólne 1. Rada Rodziców zwana dalej Radą a/ reprezentuje interesy ogółu rodziców, b/ wpływając na sprawy szkoły może przyczynić się do lepszej

Bardziej szczegółowo

WNIOSEK o sfinansowanie kosztów studiów podyplomowych

WNIOSEK o sfinansowanie kosztów studiów podyplomowych Powiatowy Urząd Pracy w Wodzisławiu Śl. Wodzisław Śl., dnia... Znak sprawy.... WNIOSEK o sfinansowanie kosztów studiów podyplomowych Na podstawie art. 42a ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia

Bardziej szczegółowo

KARTA INFORMACYJNA USŁUGI PRZYZNANIE DODATKU AKTYWIZACYJNEGO

KARTA INFORMACYJNA USŁUGI PRZYZNANIE DODATKU AKTYWIZACYJNEGO URZĄD PRACY Węgierska 146, 33-300 Nowy Sącz, Tel. 0048 18 442-91-08, 442-91-10, 442-91-13, Fax.0048 18 442-99-84, e-mail: krno@praca.gov.pl http://www.sup.nowysacz.pl, NIP 734-102-42-70, REGON 492025071,

Bardziej szczegółowo

Stowarzyszenie Lokalna Grupa Działania EUROGALICJA Regulamin Rady

Stowarzyszenie Lokalna Grupa Działania EUROGALICJA Regulamin Rady Stowarzyszenie Lokalna Grupa Działania EUROGALICJA Regulamin Rady Rozdział I Postanowienia ogólne 1 1. Rada Stowarzyszenia Lokalna Grupa Działania Eurogalicja, zwana dalej Radą, działa na podstawie: Ustawy

Bardziej szczegółowo

ZAPYTANIE OFERTOWE z dnia 03.12.2015r

ZAPYTANIE OFERTOWE z dnia 03.12.2015r ZAPYTANIE OFERTOWE z dnia 03.12.2015r 1. ZAMAWIAJĄCY HYDROPRESS Wojciech Górzny ul. Rawska 19B, 82-300 Elbląg 2. PRZEDMIOT ZAMÓWIENIA Przedmiotem Zamówienia jest przeprowadzenie usługi indywidualnego audytu

Bardziej szczegółowo

Motywuj świadomie. Przez kompetencje.

Motywuj świadomie. Przez kompetencje. styczeń 2015 Motywuj świadomie. Przez kompetencje. Jak wykorzystać gamifikację i analitykę HR do lepszego zarządzania zasobami ludzkimi w organizacji? 2 Jak skutecznie motywować? Pracownik, który nie ma

Bardziej szczegółowo

Gdynia: Księgowość od podstaw Numer ogłoszenia: 60337-2012; data zamieszczenia: 15.03.2012 OGŁOSZENIE O ZAMÓWIENIU - usługi

Gdynia: Księgowość od podstaw Numer ogłoszenia: 60337-2012; data zamieszczenia: 15.03.2012 OGŁOSZENIE O ZAMÓWIENIU - usługi 1 z 5 2012-03-15 12:05 Adres strony internetowej, na której Zamawiający udostępnia Specyfikację Istotnych Warunków Zamówienia: www.pupgdynia.pl Gdynia: Księgowość od podstaw Numer ogłoszenia: 60337-2012;

Bardziej szczegółowo

1) Dziekan lub wyznaczony przez niego prodziekan - jako Przewodniczący;

1) Dziekan lub wyznaczony przez niego prodziekan - jako Przewodniczący; Wydział Prawa, Prawa Kanonicznego i Administracji KUL Wydziałowa Komisja ds. Jakości Kształcenia Al. Racławickie 14, 20-950 Lublin, tel. +48 81 445 37 31; fax. +48 81 445 37 26, e-mail: wydzial.prawa@kul.pl

Bardziej szczegółowo

W N I O S E K O PRZYZNANIE ŚRODKÓW Z KRAJOWEGO FUNDUSZU SZKOLENIOWEGO NA DOFINANSOWANIE KOSZTÓW KSZTAŁCENIA USTAWICZNEGO PRACOWNIKÓW I PRACODAWCY ...

W N I O S E K O PRZYZNANIE ŚRODKÓW Z KRAJOWEGO FUNDUSZU SZKOLENIOWEGO NA DOFINANSOWANIE KOSZTÓW KSZTAŁCENIA USTAWICZNEGO PRACOWNIKÓW I PRACODAWCY ... ... (pieczęć wnioskodawcy) Dyrektor Powiatowego Urzędu Pracy w Gryficach W N I O S E K O PRZYZNANIE ŚRODKÓW Z KRAJOWEGO FUNDUSZU SZKOLENIOWEGO NA DOFINANSOWANIE KOSZTÓW KSZTAŁCENIA USTAWICZNEGO PRACOWNIKÓW

Bardziej szczegółowo

PROGRAM STYPENDIALNY GMINY DOBRZYCA

PROGRAM STYPENDIALNY GMINY DOBRZYCA Załącznik do Uchwały nr XLVI/328/2014 Rady Miejskiej Gminy Dobrzyca z dnia 30 czerwca 2014r. PROGRAM STYPENDIALNY GMINY DOBRZYCA 1 Cele i formy realizacji programu 1. Tworzy się Program Stypendialny Gminy

Bardziej szczegółowo

POWIATOWY URZĄD PRACY

POWIATOWY URZĄD PRACY POWIATOWY URZĄD PRACY ul. Piłsudskiego 33, 33-200 Dąbrowa Tarnowska tel. (0-14 ) 642-31-78 Fax. (0-14) 642-24-78, e-mail: krda@praca.gov.pl Załącznik Nr 3 do Uchwały Nr 5/2015 Powiatowej Rady Rynku Pracy

Bardziej szczegółowo

Efektywna strategia sprzedaży

Efektywna strategia sprzedaży Efektywna strategia sprzedaży F irmy wciąż poszukują metod budowania przewagi rynkowej. Jednym z kluczowych obszarów takiej przewagi jest efektywne zarządzanie siłami sprzedaży. Jak pokazują wyniki badania

Bardziej szczegółowo

STATUT KOŁA NAUKOWEGO KLUB INWESTORA

STATUT KOŁA NAUKOWEGO KLUB INWESTORA STATUT KOŁA NAUKOWEGO KLUB INWESTORA 1 I. Postanowienia ogólne 1. Koło Naukowe KLUB INWESTORA, zwane dalej Kołem Naukowym, jest jednostką Samorządu Studenckiego działającą przy Wydziale Finansów i Bankowości

Bardziej szczegółowo

Regulamin Konkursu Start up Award 9. Forum Inwestycyjne 20-21 czerwca 2016 r. Tarnów. Organizatorzy Konkursu

Regulamin Konkursu Start up Award 9. Forum Inwestycyjne 20-21 czerwca 2016 r. Tarnów. Organizatorzy Konkursu Regulamin Konkursu Start up Award 9. Forum Inwestycyjne 20-21 czerwca 2016 r. Tarnów 1 Organizatorzy Konkursu 1. Organizatorem Konkursu Start up Award (Konkurs) jest Fundacja Instytut Studiów Wschodnich

Bardziej szczegółowo

WYJAŚNIENIA. Wyjaśniam

WYJAŚNIENIA. Wyjaśniam WYJAŚNIENIA Na podstawie art. 38 ust. 1 ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. Prawo zamówień publicznych (t. j. Dz. U. z 2013 r., poz. 907 z późn. zm.) w związku z zapytaniami Wykonawcy z dnia 19.10.2015 r.

Bardziej szczegółowo

Ogłoszenie Zarządu Z.Ch. PERMEDIA S.A. siedzibą w Lublinie o zwołaniu Zwyczajnego Walnego Zgromadzenia Akcjonariuszy

Ogłoszenie Zarządu Z.Ch. PERMEDIA S.A. siedzibą w Lublinie o zwołaniu Zwyczajnego Walnego Zgromadzenia Akcjonariuszy Ogłoszenie Zarządu Z.Ch. PERMEDIA S.A. siedzibą w Lublinie o zwołaniu Zwyczajnego Walnego Zgromadzenia Akcjonariuszy ZAKŁADY CHEMICZNE PERMEDIA S.A. w Lublinie. KRS 0000059588. Sąd Rejonowy w Lublinie,

Bardziej szczegółowo

Rozeznanie rynku na analizę merytoryczną i budżetową projektów informacyjnych poświęconych FE

Rozeznanie rynku na analizę merytoryczną i budżetową projektów informacyjnych poświęconych FE 2016-02-29 Rozeznanie rynku na analizę merytoryczną i budżetową projektów informacyjnych poświęconych FE W ramach procedury rozeznania rynku zapraszamy do składania ofert na analizę merytoryczną i budżetową

Bardziej szczegółowo

GDZIE DZIEDZICZYMY, CO DZIEDZICZYMY, JAK DZIEDZICZYMY

GDZIE DZIEDZICZYMY, CO DZIEDZICZYMY, JAK DZIEDZICZYMY 08 kwietnia 2014 r. Od dziś, 1 kwietnia 2014 r., przez najbliższe cztery miesiące, ubezpieczeni płacący składki emerytalne będą mogli zdecydować gdzie chcą gromadzić kapitał na przyszłe emerytury: czy

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN KOMISJI ETYKI BANKOWEJ

REGULAMIN KOMISJI ETYKI BANKOWEJ REGULAMIN KOMISJI ETYKI BANKOWEJ Warszawa kwiecień 2013 Przyjęty na XXV Walnym Zgromadzeniu ZBP w dniu 18 kwietnia 2013 r. 1. Komisja Etyki Bankowej, zwana dalej Komisją, działa przy Związku Banków Polskich

Bardziej szczegółowo

Adres strony internetowej, na której Zamawiający udostępnia Specyfikację Istotnych Warunków Zamówienia: www.wup.pl

Adres strony internetowej, na której Zamawiający udostępnia Specyfikację Istotnych Warunków Zamówienia: www.wup.pl 1 z 6 2015-06-09 10:55 Adres strony internetowej, na której Zamawiający udostępnia Specyfikację Istotnych Warunków Zamówienia: www.wup.pl Szczecin: Usługa szkolenia specjalistycznego pn. Obsługa trudnego

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN REKRUTACJI UCZESTNIKÓW PROJEKTU

REGULAMIN REKRUTACJI UCZESTNIKÓW PROJEKTU REGULAMIN REKRUTACJI UCZESTNIKÓW PROJEKTU Projekt Comenius o numerze 2011-1-ES1-COM06-35030 8 i tytule EUROFACE" realizowany przy wsparciu finansowym Komisji Europejskiej w ramach programu Uczenie się

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN KONKURSU FOTOGRAFICZNEGO "RAZEM W ORSZAKU" 6 stycznia 2016

REGULAMIN KONKURSU FOTOGRAFICZNEGO RAZEM W ORSZAKU 6 stycznia 2016 REGULAMIN KONKURSU FOTOGRAFICZNEGO "RAZEM W ORSZAKU" 6 stycznia 2016 Zapraszamy chętnych do wzięcia udziału w KONKURSIE FOTOGRAFICZNYM organizowanym przez Salezjańskie Gimnazjum im. św. Dominika Savio

Bardziej szczegółowo

Skuteczność i regeneracja 48h albo zwrot pieniędzy

Skuteczność i regeneracja 48h albo zwrot pieniędzy REGULAMIN AKCJI PROMOCYJNEJ Skuteczność i regeneracja 48h albo zwrot pieniędzy 1. ORGANIZATOR, CZAS TRWANIA AKCJI PROMOCYJNEJ, PROGRAM AKCJI 1.1 Organizatorem akcji promocyjnej prowadzonej pod nazwą Skuteczność

Bardziej szczegółowo

Wydział Humanistyczny

Wydział Humanistyczny Wydział Humanistyczny W badaniu wzięło udział 343 absolwentów (obrona pracy w roku 212) Kierunki: Administracja 62 osób Filozofia 31 osób Historia 6 osoby Politologia 8 osób Socjologia 36 osób Stosunki

Bardziej szczegółowo

Dziennik Ustaw Nr 89 5994 Poz. 827 i 828 ROZPORZÑDZENIE MINISTRA FINANSÓW. z dnia 14 maja 2003 r.

Dziennik Ustaw Nr 89 5994 Poz. 827 i 828 ROZPORZÑDZENIE MINISTRA FINANSÓW. z dnia 14 maja 2003 r. Dziennik Ustaw Nr 89 5994 Poz. 827 i 828 827 ROZPORZÑDZENIE MINISTRA FINANSÓW z dnia 14 maja 2003 r. zmieniajàce rozporzàdzenie w sprawie okreêlenia wzoru bankowego dokumentu p atniczego sk adek, do których

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR. RADY GMINY ZAPOLICE

UCHWAŁA NR. RADY GMINY ZAPOLICE UCHWAŁA NR. RADY GMINY ZAPOLICE Z DNIA w sprawie przyjęcia Programu współpracy z organizacjami pozarządowymi oraz innymi podmiotami prowadzącymi działalność pożytku publicznego na rok 2015. Na podstawie

Bardziej szczegółowo

Adres strony internetowej, na której Zamawiający udostępnia Specyfikację Istotnych Warunków Zamówienia: www.kuratorium.kielce.pl

Adres strony internetowej, na której Zamawiający udostępnia Specyfikację Istotnych Warunków Zamówienia: www.kuratorium.kielce.pl Adres strony internetowej, na której Zamawiający udostępnia Specyfikację Istotnych Warunków Zamówienia: www.kuratorium.kielce.pl Kielce: Zakup usług szkoleniowych w ramach środków na doskonalenie nauczycieli

Bardziej szczegółowo

Regulamin Pracy Rady Seniorów Miasta Konina

Regulamin Pracy Rady Seniorów Miasta Konina Załącznik do Zarządzenia Nr 72/2011 Prezydenta Miasta Konina z dnia 3 listopada2011 r. Regulamin Pracy Rady Seniorów Miasta Konina Rozdział 1 Postanowienia ogólne 1 1. Rada Seniorów Miasta Konina, zwaną

Bardziej szczegółowo

Zobacz to na własne oczy. Przyszłość już tu jest dzięki rozwiązaniu Cisco TelePresence.

Zobacz to na własne oczy. Przyszłość już tu jest dzięki rozwiązaniu Cisco TelePresence. Informacje dla kadry zarządzającej Zobacz to na własne oczy. Przyszłość już tu jest dzięki rozwiązaniu Cisco TelePresence. 2010 Cisco i/lub firmy powiązane. Wszelkie prawa zastrzeżone. Ten dokument zawiera

Bardziej szczegółowo

Regulamin Projektów Ogólnopolskich i Komitetów Stowarzyszenia ESN Polska

Regulamin Projektów Ogólnopolskich i Komitetów Stowarzyszenia ESN Polska Regulamin Projektów Ogólnopolskich i Komitetów Stowarzyszenia ESN Polska 1 Projekt Ogólnopolski: 1.1. Projekt Ogólnopolski (dalej Projekt ) to przedsięwzięcie Stowarzyszenia podjęte w celu realizacji celów

Bardziej szczegółowo

Projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego ZAPYTANIE OFERTOWE

Projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego ZAPYTANIE OFERTOWE Legnica, dnia 22.05.2015r. ZAPYTANIE OFERTOWE na przeprowadzenie audytu zewnętrznego projektu wraz z opracowaniem raportu końcowego audytu w ramach projektu, współfinansowanego ze środków Unii Europejskiej

Bardziej szczegółowo

P R O C E D U R Y - ZASADY

P R O C E D U R Y - ZASADY ZASADY REKRUTACJI DO PUBLICZNYCH PRZEDSZKOLI, ODDZIAŁÓW PRZEDSZKOLNYCH PRZY SZKOŁACH PODSTAWOWYCH DLA KTÓRYCH ORGANEM PROWADZĄCYM JEST MIASTO I GMINA POŁANIEC NA ROK SZKOLNY 2016/2017 P R O C E D U R Y

Bardziej szczegółowo

Regulamin rekrutacji do Gimnazjum w Chwaliszewie na rok szkolny 2016/2017

Regulamin rekrutacji do Gimnazjum w Chwaliszewie na rok szkolny 2016/2017 Regulamin rekrutacji do Gimnazjum w Chwaliszewie na rok szkolny 2016/2017 Podstawa prawna: 1. Ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz.U. z 2015 r. poz. 2156 z późn zm.) 2. Rozporządzenie

Bardziej szczegółowo

ROZPORZÑDZENIE MINISTRA EDUKACJI NARODOWEJ 1) z dnia 19 marca 2009 r.

ROZPORZÑDZENIE MINISTRA EDUKACJI NARODOWEJ 1) z dnia 19 marca 2009 r. Dziennik Ustaw Nr 52 4681 Poz. 421 421 ROZPORZÑDZENIE MINISTRA EDUKACJI NARODOWEJ 1) z dnia 19 marca 2009 r. w sprawie sta u adaptacyjnego i testu umiej tnoêci w toku post powania o uznanie kwalifikacji

Bardziej szczegółowo

OFERTA SZKOLENIOWA DZIAŁU PLANOWANIA I SZKOLEŃ REGIONU MAZOWSZE NSZZ SOLIDARNOŚĆ WRZESIEŃ, PAŹDZIERNIK, LISTOPAD, GRUDZIEŃ 2014 ROKU

OFERTA SZKOLENIOWA DZIAŁU PLANOWANIA I SZKOLEŃ REGIONU MAZOWSZE NSZZ SOLIDARNOŚĆ WRZESIEŃ, PAŹDZIERNIK, LISTOPAD, GRUDZIEŃ 2014 ROKU OFERTA SZKOLENIOWA DZIAŁU PLANOWANIA I SZKOLEŃ REGIONU MAZOWSZE NSZZ SOLIDARNOŚĆ WRZESIEŃ, PAŹDZIERNIK, LISTOPAD, GRUDZIEŃ 2014 ROKU L.p. NAZWA I ZAKRES TEMATYCZNY SZKOLENIA ADRESACI 1 Szkolenie podstawowe-

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN REKRUTACJI DZIECI DO PRZEDSZKOLA SAMORZĄDOWEGO Baśniowa Kraina W BŁASZKACH NA ROK SZKOLNY 2016/2017

REGULAMIN REKRUTACJI DZIECI DO PRZEDSZKOLA SAMORZĄDOWEGO Baśniowa Kraina W BŁASZKACH NA ROK SZKOLNY 2016/2017 REGULAMIN REKRUTACJI DZIECI DO PRZEDSZKOLA SAMORZĄDOWEGO Baśniowa Kraina W BŁASZKACH NA ROK SZKOLNY 2016/2017 Podstawa prawna: 1. Ustawa o systemie oświaty (tekst jednolity Dz.U. 2015r., poz.2156 ze zm.)

Bardziej szczegółowo

I. 1) NAZWA I ADRES: Gmina Miasto Rzeszowa, Rynek 1, 35-064 Rzeszów, woj. podkarpackie, tel. 017 8754636, faks 017 8754634.

I. 1) NAZWA I ADRES: Gmina Miasto Rzeszowa, Rynek 1, 35-064 Rzeszów, woj. podkarpackie, tel. 017 8754636, faks 017 8754634. Rzeszów: Organizacja i przeprowadzenie szkoleń dla pracowników samorządowych Urzędu Miasta Rzeszowa w ramach projektu Nowoczesny Urzędnik - Kompetentny Urzędnik. Program szkoleniowy dla pracowników samorządowych

Bardziej szczegółowo

Ogłoszenie o zwołaniu Zwyczajnego Walnego Zgromadzenia Spółki MOJ S.A. z siedzibą w Katowicach na dzień 27 czerwca 2016 r.

Ogłoszenie o zwołaniu Zwyczajnego Walnego Zgromadzenia Spółki MOJ S.A. z siedzibą w Katowicach na dzień 27 czerwca 2016 r. Ogłoszenie o zwołaniu Zwyczajnego Walnego Zgromadzenia Spółki MOJ S.A. z siedzibą w Katowicach na dzień 27 czerwca 2016 r. Zarząd spółki MOJ S.A. ( Spółka ), działając na podstawie art. 399 1 oraz w związku

Bardziej szczegółowo

Adres strony internetowej, na której Zamawiający udostępnia Specyfikację Istotnych Warunków Zamówienia: www.zsb.iq.pl

Adres strony internetowej, na której Zamawiający udostępnia Specyfikację Istotnych Warunków Zamówienia: www.zsb.iq.pl Adres strony internetowej, na której Zamawiający udostępnia Specyfikację Istotnych Warunków Zamówienia: www.zsb.iq.pl Braniewo: Pełnienie funkcji Koordynatora Projektu Priorytet: IX Rozwój wykształcenia

Bardziej szczegółowo

Szkolenia nie muszą być nudne! Kolejne szkolenie już w lutym wszystkie osoby zachęcamy do wzięcia w nich udziału!

Szkolenia nie muszą być nudne! Kolejne szkolenie już w lutym wszystkie osoby zachęcamy do wzięcia w nich udziału! Szkolenia nie muszą być nudne! W Spółce Inwest-Park odbyło się kolejne szkolenie w ramach projektu Akcelerator Przedsiębiorczości działania wspierające rozwój przedsiębiorczości poza obszarami metropolitarnymi

Bardziej szczegółowo

PROTOKÓŁ ZE SPOTKANIA połączonych Komisji Dialogu Społecznego ds. TAŃCA, TEATRU, MUZYKI, KULTURY

PROTOKÓŁ ZE SPOTKANIA połączonych Komisji Dialogu Społecznego ds. TAŃCA, TEATRU, MUZYKI, KULTURY PROTOKÓŁ ZE SPOTKANIA połączonych Komisji Dialogu Społecznego ds. TAŃCA, TEATRU, MUZYKI, KULTURY 18 czerwca 2012, godz. 18.00, WARSZTAT (pl. Konstytucji 4) Prezydium KDS ds. ds. Kultury reprezentowały

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI: STRESZCZENIE CHARAKTERYSTYKA FIRMY OPIS PRODUKTU ANALIZA RYNKU KONKURENCJA MARKETING ZARZĄDZANIE PERSONELEM PROCES TECHNOLOGICZNY

SPIS TREŚCI: STRESZCZENIE CHARAKTERYSTYKA FIRMY OPIS PRODUKTU ANALIZA RYNKU KONKURENCJA MARKETING ZARZĄDZANIE PERSONELEM PROCES TECHNOLOGICZNY B I Z N E S P L A N SPIS TREŚCI: STRESZCZENIE CHARAKTERYSTYKA FIRMY OPIS PRODUKTU ANALIZA RYNKU KONKURENCJA MARKETING ZARZĄDZANIE PERSONELEM PROCES TECHNOLOGICZNY ANALIZA FINANSOWA TECHNICZNY PLAN WPROWADZENIA

Bardziej szczegółowo

ROZPORZÑDZENIE MINISTRA POLITYKI SPO ECZNEJ 1) z dnia 28 maja 2004 r.

ROZPORZÑDZENIE MINISTRA POLITYKI SPO ECZNEJ 1) z dnia 28 maja 2004 r. Dziennik Ustaw Nr 123 8727 Poz. 1296 i 1297 1. 1. Procedur udzielania i odmowy udzielania wsparcia finansowego nowej inwestycji uruchamia z o enie kompletnego i prawid owo wype nionego wniosku, o którym

Bardziej szczegółowo

Wynagrodzenia a wyniki pracy

Wynagrodzenia a wyniki pracy Wynagrodzenia a wyniki pracy Olech Bestrzyński Kierownik ds. wynagrodzeń - Kompania Piwowarska S.A. Plan Kontekst Kompania Piwowarska jako organizacja oparta na markach Wizja i priorytety strategiczne

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN RADY RODZICÓW. przy Publicznym Gimnazjum im. Ks. Jerzego Popiełuszki w Wielopolu Skrzyńskim

REGULAMIN RADY RODZICÓW. przy Publicznym Gimnazjum im. Ks. Jerzego Popiełuszki w Wielopolu Skrzyńskim REGULAMIN RADY RODZICÓW przy Publicznym Gimnazjum im. Ks. Jerzego Popiełuszki w Wielopolu Skrzyńskim Wielopole Skrzyńskie, 23.10.2013 r. Strona 1 REGULAMIN RADY RODZICÓW Publicznego Gimnazjum im. Ks. Jerzego

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN RADY RODZICÓW. 2. Zasady, tryb tworzenia oraz zadania komisji i zespołów ustala Rada.

REGULAMIN RADY RODZICÓW. 2. Zasady, tryb tworzenia oraz zadania komisji i zespołów ustala Rada. REGULAMIN RADY RODZICÓW Rozdział I POSTANOWIENIA OGÓLNE 1 1. Rada Rodziców, zwana dalej Radą, działa na podstawie ustawy o systemie oświaty, statutu szkoły i niniejszego regulaminu. 1. Jeśli w czasie kadencji

Bardziej szczegółowo

Dziennik Ustaw Nr 216 15582 Poz. 1610 i 1611

Dziennik Ustaw Nr 216 15582 Poz. 1610 i 1611 Dziennik Ustaw Nr 216 15582 Poz. 1610 i 1611 4. Oprogramowanie, dla którego cofni to Êwiadectwo zgodnoêci, o którym mowa w ust. 3 oraz w 22 ust. 2, jak równie oprogramowanie, dla którego odmówiono wydania

Bardziej szczegółowo

STOWARZYSZENIE LOKALNA GRUPA DZIAŁANIA JURAJSKA KRAINA REGULAMIN ZARZĄDU. ROZDZIAŁ I Postanowienia ogólne

STOWARZYSZENIE LOKALNA GRUPA DZIAŁANIA JURAJSKA KRAINA REGULAMIN ZARZĄDU. ROZDZIAŁ I Postanowienia ogólne Załącznik do uchwały Walnego Zebrania Członków z dnia 28 grudnia 2015 roku STOWARZYSZENIE LOKALNA GRUPA DZIAŁANIA JURAJSKA KRAINA REGULAMIN ZARZĄDU ROZDZIAŁ I Postanowienia ogólne 1 1. Zarząd Stowarzyszenia

Bardziej szczegółowo

II.2) CZAS TRWANIA ZAMÓWIENIA LUB TERMIN WYKONANIA: Zakończenie: 31.07.2012.

II.2) CZAS TRWANIA ZAMÓWIENIA LUB TERMIN WYKONANIA: Zakończenie: 31.07.2012. 1 z 5 2012-03-06 12:21 Konin: Przeprowadzenie szkolenia Instruktor nauki jazdy kat. B i dokonanie opłaty za egzamin państwowy umożliwiający nabycie uprawnień zawodowych Numer ogłoszenia: 68060-2012; data

Bardziej szczegółowo

Lokalne kryteria wyboru operacji polegającej na rozwoju działalności gospodarczej

Lokalne kryteria wyboru operacji polegającej na rozwoju działalności gospodarczej polegającej na rozwoju działalności gospodarczej Lp. 1. 2. 3. 4. Nazwa kryterium Liczba miejsc pracy utworzonych w ramach operacji i planowanych do utrzymania przez okres nie krótszy niż 3 lata w przeliczeniu

Bardziej szczegółowo

Najwyższa Izba Kontroli Departament Nauki, Oświaty i Dziedzictwa Narodowego

Najwyższa Izba Kontroli Departament Nauki, Oświaty i Dziedzictwa Narodowego Najwyższa Izba Kontroli Departament Nauki, Oświaty i Dziedzictwa Narodowego Warszawa, dnia 8 kwietnia 2011 r. KNO-4101-05-15/2010 P/10/074 Pan Krzysztof Milczarek Dyrektor Zespołu Szkół nr 1 - I Liceum

Bardziej szczegółowo

PROCEDURA NABORU PRACOWNIKÓW NA STANOWISKA URZĘDNICZE DO URZĘDU MIEJSKIEGO W KOWARACH

PROCEDURA NABORU PRACOWNIKÓW NA STANOWISKA URZĘDNICZE DO URZĘDU MIEJSKIEGO W KOWARACH Załącznik nr 2 do Zarządzenia Nr 76/ 2005 Burmistrza Miasta Kowary z dnia 23. 09. 2005 PROCEDURA NABORU PRACOWNIKÓW NA STANOWISKA URZĘDNICZE DO URZĘDU MIEJSKIEGO W KOWARACH I. Cel procedury: Celem procedury

Bardziej szczegółowo

II.2) CZAS TRWANIA ZAMÓWIENIA LUB TERMIN WYKONANIA: Okres w miesiącach: 7.

II.2) CZAS TRWANIA ZAMÓWIENIA LUB TERMIN WYKONANIA: Okres w miesiącach: 7. Warszawa: Organizacja cyklu wyjazdów informacyjnych w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Mazowieckiego (RPO WM) w roku 2010 Numer ogłoszenia: 34595-2010; data zamieszczenia: 19.02.2010

Bardziej szczegółowo

Adres strony internetowej, na której Zamawiający udostępnia Specyfikację Istotnych Warunków Zamówienia: www.rops-katowice.pl

Adres strony internetowej, na której Zamawiający udostępnia Specyfikację Istotnych Warunków Zamówienia: www.rops-katowice.pl 1 z 5 2014-09-19 09:17 Adres strony internetowej, na której Zamawiający udostępnia Specyfikację Istotnych Warunków Zamówienia: www.rops-katowice.pl Katowice: ROPS.ZPP.3321.28.2014 - Wybór osób prowadzących

Bardziej szczegółowo

ROZPORZÑDZENIE MINISTRA ZDROWIA. z dnia 22 sierpnia 2002 r.

ROZPORZÑDZENIE MINISTRA ZDROWIA. z dnia 22 sierpnia 2002 r. 1246 ROZPORZÑDZENIE MINISTRA ZDROWIA z dnia 22 sierpnia 2002 r. w sprawie badaƒ psychiatrycznych i psychologicznych osób ubiegajàcych si lub posiadajàcych prawo do wykonywania lub kierowania dzia alnoêcià

Bardziej szczegółowo

Sprawozdanie z działalności Rady Nadzorczej TESGAS S.A. w 2008 roku.

Sprawozdanie z działalności Rady Nadzorczej TESGAS S.A. w 2008 roku. Sprawozdanie z działalności Rady Nadzorczej TESGAS S.A. w 2008 roku. Rada Nadzorcza zgodnie z treścią Statutu Spółki składa się od 5 do 9 Członków powoływanych przez Walne Zgromadzenie w głosowaniu tajnym.

Bardziej szczegółowo

Wprowadzam : REGULAMIN REKRUTACJI DZIECI DO PRZEDSZKOLA NR 14

Wprowadzam : REGULAMIN REKRUTACJI DZIECI DO PRZEDSZKOLA NR 14 ZARZĄDZENIE Nr 2/2016 z dnia 16 lutego 2016r DYREKTORA PRZEDSZKOLA Nr 14 W K O N I N I E W sprawie wprowadzenia REGULAMINU REKRUTACJI DZIECI DO PRZEDSZKOLA NR 14 IM KRASNALA HAŁABAŁY W KONINIE Podstawa

Bardziej szczegółowo

Gdańsk, dnia 13 listopada 2014 r. Poz. 3763 UCHWAŁA NR L/327/14 RADY POWIATU TCZEWSKIEGO. z dnia 28 października 2014 r. Tczewskiego.

Gdańsk, dnia 13 listopada 2014 r. Poz. 3763 UCHWAŁA NR L/327/14 RADY POWIATU TCZEWSKIEGO. z dnia 28 października 2014 r. Tczewskiego. DZIENNIK URZĘDOWY WOJEWÓDZTWA POMORSKIEGO Gdańsk, dnia 13 listopada 2014 r. Poz. 3763 UCHWAŁA NR L/327/14 RADY POWIATU TCZEWSKIEGO z dnia 28 października 2014 r. w sprawie kryteriów i trybu przyznawania

Bardziej szczegółowo