Ocena efektywności i skuteczności wsparcia udzielanego przedsiębiorstwom i ich pracownikom w ramach Poddziałania 8.1.1

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Ocena efektywności i skuteczności wsparcia udzielanego przedsiębiorstwom i ich pracownikom w ramach Poddziałania 8.1.1"

Transkrypt

1 Ocena efektywności i skuteczności wsparcia udzielanego przedsiębiorstwom i ich pracownikom w ramach Poddziałania Wspieranie rozwoju kwalifikacji zawodowych i doradztwo dla przedsiębiorstw PO KL w województwie śląskim Raport końcowy Badanie ewaluacyjne współfinansowane przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego w ramach Pomocy Technicznej PO KL

2 OCENA EFEKTYWNOŚCI I SKUTECZNOŚCI WSPARCIA UDZIELANEGO PRZEDSIĘBIORSTWOM I ICH PRACOWNIKOM W RAMACH PODDZIAŁANIA WSPIERANIE ROZWOJU KWALIFIKACJI ZAWODOWYCH I DORADZTWO DLA PRZEDSIĘBIORSTW PO KL W WOJEWÓDZTWIE ŚLĄSKIM Raport końcowy Zamawiający: Województwo Śląskie ul. Ligonia Katowice Wykonawca: Pracownia Badań i Doradztwa Re-Source Korczyński Sarapata sp.j. ul. Spławie 53; Poznań Tel

3 Wykaz skrótów B+R CATI CAWI EFRR EFS FGI GUS IOB IP IP2 IT IZ JST MSP NGO PEFS PKD PO KL Badania i rozwój Computer Assisted Telephone Interview (Komputerowo wspomagany wywiad telefoniczny) Computer Assisted Web Interview (Komputerowo wspomagany wywiad internetowy) Europejski Fundusz Rozwoju Regionalnego Europejski Fundusz Społeczny Focus Group Interview (Zogniskowany wywiad grupowy) Główny Urząd Statystyczny Instytucje otoczenia biznesu Instytucja Pośrednicząca Instytucja Pośrednicząca II stopnia Information technology (technologia informacyjna) Instytucja Zarządzająca Jednostka samorządu terytorialnego Małe i Średnie Przedsiębiorstwa Non-governmental organization (organizacja pozarządowa) Podsystem Monitorowania Europejskiego Funduszu Społecznego Polska Klasyfikacja Działalności Program Operacyjny Kapitał Ludzki PRT Program Rozwoju Technologii RPO WŚl Regionalny Program Operacyjny Województwa Śląskiego na lata SzOP UE Szczegółowy Opis Priorytetów Unia Europejska 3

4 Spis treści Wykaz skrótów... 3 Spis treści... 4 Streszczenie... 6 Wprowadzenie Metodologia badania Wyniki badania Diagnoza potrzeb śląskich firm i ich pracowników w zakresie usług szkoleniowo-doradczych Profil przedsiębiorstw prowadzących działalność na terenie województwa śląskiego Zapotrzebowanie na usługi szkoleniowe wśród przedsiębiorstw i ich pracowników Profil działalności przedsiębiorstw będących beneficjentami projektów realizowanych w ramach Poddziałania PO KL Charakterystyka przedsiębiorstw będących beneficjentami projektów realizowanych w ramach Poddziałania Charakterystyka przedsiębiorstw objętych wsparciem w ramach projektów realizowanych w ramach Poddziałania PO KL Tematyka realizowanych szkoleń Zakres tematyczny prowadzonych szkoleń Adekwatność tematyki szkoleń do rzeczywistych potrzeb przedsiębiorstw woj. śląskiego Czynniki mające wpływ na wybór tematyki szkoleń realizowanych w ramach projektów Poddziałania PO KL Charakterystyka uczestników szkoleń w kontekście profilu działalności przedsiębiorstwa oraz tematu szkolenia43 Charakterystyka uczestników projektów Poziom motywacji i intencje uczestników przystępujących do projektu Analiza struktury zawodowej uczestników szkoleń realizowanych w ramach projektów Poddziałania PO KL Skala występowania zjawiska creamingu Czynniki mające wpływ na wybór grup docelowych szkoleń realizowanych w ramach projektów Poddziałania PO KL Zapisy dokumentów programowych - ocena wsparcia skierowanego do przedsiębiorstw i ich pracowników w zakresie usług szkoleniowo-doradczych w ramach Poddziałania PO KL Zapisy Szczegółowego Opisu Priorytetów PO KL Zapisy Planów Działania i kryteria wyboru projektów w ramach Poddziałania PO KL Ocena skuteczności realizowanych projektów Efektywność wsparcia udzielonego przedsiębiorstwom i ich pracownikom w województwie śląskim w ramach Poddziałania PO KL Umiejętności (miękkie i twarde) nabyte przez uczestników projektów Wpływ uczestnictwa pracownika w szkoleniu na sytuację przedsiębiorstwa Skala występowania efektu zdarzenia niezależnego Relacja pomiędzy osiągniętymi rezultatami a kosztami Dodatkowe, niezaplanowane w ramach wniosku o dofinansowanie efekty projektów Identyfikacja efektywnych rozwiązań w realizacji projektów Poddziałania PO KL Ocena jakości szkoleń i doradztwa organizowanych w ramach projektów Poddziałania PO KL Ocena organizacji szkolenia, w tym materiałów szkoleniowych Ocena organizacji szkolenia oraz sposobu prowadzenia zajęć

5 Ocena kompletności, praktycznej przydatności i aktualności przekazywanej wiedzy Analiza podejścia do rozwoju zasobów ludzkich w śląskich przedsiębiorstwach Skłonność śląskich przedsiębiorców do przeprowadzania szkoleń i uczestnictwa w doradztwie w zależności od formy finansowania Znaczenie szkoleń i doradztwa dla działalności śląskich przedsiębiorstw Funkcja, jaką pełnią szkolenia w działalności przedsiębiorstw Wnioski i rekomendacje Spis wykresów Spis tabel Aneksy

6 Streszczenie Metodologia badania Niniejszy raport został przygotowany przez Pracownię Badań i Doradztwa Re-Source na zlecenie Województwa Śląskiego w ramach badania ewaluacyjnego pn. Ocena efektywności i skuteczności wsparcia udzielanego przedsiębiorstwom i ich pracownikom w ramach Poddziałania Wspieranie rozwoju kwalifikacji zawodowych i doradztwo dla przedsiębiorstw PO KL w województwie śląskim. Problemy badawcze obejmowały: Diagnozę potrzeb śląskich przedsiębiorców i ich pracowników w zakresie usług szkoleniowo doradczych, Profilu działalności przedsiębiorstw będących beneficjentem projektów realizowanych w ramach Poddziałania Wspieranie rozwoju kwalifikacji zawodowych i doradztwo dla przedsiębiorstw, Zakres tematyczny realizowanych szkoleń, Charakterystykę uczestników szkoleń w kontekście profilu działalności przedsiębiorstwa oraz tematu szkolenia, Zapisy dokumentów programowych/ ocena wsparcia skierowanego do przedsiębiorstw i ich pracowników w zakresie usług szkoleniowo doradczych w ramach Poddziałania Wspieranie rozwoju kwalifikacji zawodowych i doradztwo dla przedsiębiorstw Ocenę skuteczności realizowanych projektów, Efektywność wsparcia udzielonego przedsiębiorstwom i ich pracownikom w województwie śląskim w ramach Wspieranie rozwoju kwalifikacji zawodowych i doradztwo dla przedsiębiorstw Ocena jakości szkoleń i doradztwa organizowanych w ramach projektów Poddziałania PO KL, Analizę podejścia do rozwoju zasobów ludzkich w śląskich przedsiębiorstwach W ramach ewaluacji zastosowano następujące metody i techniki badawcze: analizę desk research obejmującą dokumenty programowe PO KL, bieżące analizy, ekspertyzy, badania i publikacje naukowe, których zawartość merytoryczna będzie użyteczna w kontekście problematyki badania, analizę desk research obejmująca wszystkie 415 projektów, w przypadku których podpisane zostały umowy o dofinansowanie, komputerowo wspomagany wywiad telefoniczny CATI z uczestnikami szkoleń w ramach projektów realizowanych w ramach Poddziałania PO KL (n=404), komputerowo wspomagany wywiad telefoniczny CATI z przedsiębiorcami z dwóch kategorii: przedsiębiorstwa, których pracownicy brali udział w szkoleniach organizowanych w ramach Poddziałania (200 wywiadów); przedsiębiorstwa, których pracownicy nie brali udział w szkoleniach organizowanych w ramach Poddziałania (200 wywiadów), pogłębione wywiady telefoniczne ITI z realizatorami projektów w ramach Poddziałania PO KL, (n=6) pogłębione wywiady telefoniczne ITI z uczestnikami projektów w ramach Poddziałania PO KL, (n=20) pogłębione wywiady IDI z przedstawicielami IP II - pracownikami Wydziału Obsługi Projektów EFS, zaangażowanymi w proces wdrażania wsparcia w ramach Poddziałania PO KL, (n=2), ankietę internetową CAWI z członkami Komisji Oceny Projektów (KOP) zaangażowanymi w proces oceny wniosków w Poddziałaniu , (n=83, response rate = 50,3%), studium przypadku projektu- opracowano 9 studiów przypadku, służących opisowi dobrych praktyk, meta-analizę wyników badań ewaluacyjnych- analiza wyników dostępnych raportów dotyczących realizacji projektów szkoleniowych dla pracowników przedsiębiorstw w innych województwach w Polsce. Potrzeby śląskich firm i ich pracowników w zakresie usług szkoleniowo-doradczych 1. Blisko jedną trzecią spośród śląskich firm stanowią przedsiębiorstwa związane z handlem. Ważnymi kategoriami są również: budownictwo, przetwórstwo przemysłowe oraz działalność profesjonalna, naukowa i techniczna. 2. Największa część spośród wszystkich śląskich przedsiębiorstw zlokalizowana jest w podregionie katowickim. Ze względu na klasę wielkości zdecydowanie przeważają przedsiębiorstwa mikro zatrudniające do 9 pracowników. 3. Analiza zapotrzebowania na usługi szkoleniowe pozwoliła na nakreślenie cech przedsiębiorstw, które wykazują większe zainteresowanie tego typu projektami. Najczęściej zgłaszają je przedsiębiorstwa, których pracownicy uczestniczyli już w 6

7 szkoleniach w ramach Poddziałania PO KL. Biorąc z kolei pod uwagę klasę wielkości największa aktywnością w tym zakresie charakteryzują się przedsiębiorstwa średnie. Natomiast pod względem skali prowadzonej działalności- firmy prowadzące działalność na skalę międzynarodową. Nie bez znaczenia jest również poziom przychodów- podmioty o większych przychodach częściej chcą wysyłać swoich pracowników na zajęcia dokształcające. Biorąc pod uwagę położenie geograficzne, udział przedsiębiorstw, które chcą wysyłać pracowników na szkolenia, jest zdecydowanie największy wśród podmiotów podregionu Częstochowskiego. 4. Zdecydowany zamiar skierowania kadry kierowniczej na szkolenia występuje najczęściej w branży przemysłowej, a zważając na klasę wielkości- w przedsiębiorstwach dużych, natomiast zdecydowana niechęć do tego rodzaju działań jest najczęstsza w branży związanej z handlem i w małych firmach. 5. Biorąc pod uwagę zrealizowane szkolenia, najczęściej występującym tematem przedsięwzięć skierowanych do kadry kierowniczej było zarządzanie. 6. Zauważyć należy istotne zróżnicowanie w obrębie wybieranej tematyki szkoleń w zależności od branży w jakiej funkcjonuje przedsiębiorstwo. W firmach z branży budowlanej największą popularnością cieszyły się szkolenia z obsługi maszyn i urządzeń oraz szkolenia zawodowe. Wśród firm z branży przemysłowej kursy zawodowe i umiejętności miękkie. Wśród firm związanych z handlem- marketing, sprzedaż, obsługa klienta. Natomiast w przedsiębiorstwach usługowych- zarządzanie, kursy zawodowe i umiejętności miękkie. 7. Do najpopularniejszych tematów planowanych w przyszłości szkoleń biorąc pod uwagę wszystkich odbiorców należą te z zakresu zarządzania, i szkolenia zawodowe. Profil działalności przedsiębiorstw będących beneficjentami projektów realizowanych w ramach Poddziałania PO KL Wśród podmiotów, będących beneficjentami projektów realizowanych w ramach Poddziałania PO KL objętych niniejszą ewaluacją: Znacząca większość beneficjentów projektów Poddziałania PO KL posiada swoją siedzibę na terenie woj. Śląskiego, z czego ponad jedna trzecia w podregionie katowickim. Wśród beneficjentów działających jako przedsiębiorstwa największa część należy do mikroprzedsiębiorstw, niewiele mniejszy udział posiadają przedsiębiorstwa małe, a w trzeciej kolejności przedsiębiorstwa duże. Znacznie rzadziej od wyżej wymienionych występują przedsiębiorstwa średnie. Wśród przedsiębiorstw objętych w sposób pośredni,) wsparciem w ramach projektów Poddziałania PO KL, czyli firm, których pracownicy/kadra zarządzająca uczestniczyli w szkoleniach: Największą część stanowią firmy przypisane do sekcji C. Przetwórstwo przemysłowe (z dominującym udziałem produkcji metalowych wyrobów gotowych), oraz do sekcji G. Handel hurtowy i detaliczny; naprawa pojazdów. Z firm zajmujących się w swojej działalności przetwórstwem przemysłowym pochodziła również większość uczestników projektów. Wśród podmiotów objętych wsparciem najliczniejsza grupę stanowiły przedsiębiorstwa średnie oraz małe. Zaskakująco niewielki (w odniesieniu do struktury całej populacji) był natomiast udział sektora mikroprzedsiębiorstw. Przedsiębiorstwa, których kadra brała udział w projektach w ramach Poddziałania PO KL są podmiotami o relatywnie dużym doświadczeniu w prowadzeniu działalności gospodarczej. Ponad połowa badanych podmiotów prowadziła działalność od co najmniej 18 lat. Jeśli chodzi o zasięg działalności największą część stanowią podmioty prowadzące działalność międzynarodową. Zbliżony, lecz nieco mniejszy udział posiadały przedsiębiorstwa prowadzące działalność w skali ogólnopolskiej. Najrzadziej objęte wsparciem były podmioty prowadzące działalność lokalną. Tematyka realizowanych szkoleń 1. Najpopularniejszą wśród projektodawców kategorią są szkolenia zawodowe.. Drugą pozycję w rankingu, pod względem popularności wśród projektodawców Poddziałania PO KL zajmują szkolenia językowe. Na trzeciej pozycji uplasowały się szkolenia z zakresu technologii informacyjnych i komunikacyjnych (ICT). 2. Ocena adekwatności realizowanych szkoleń jest stosunkowo wysoka i w skali od 1 do 5 oscyluje wokół wartości 4. Najwyższy stopień adekwatności cechuje szkolenia dotyczące technologii informacyjnych i komunikacyjnych. Najniższy natomiast dotyczy szkoleń poświęconych takim zagadnieniom jak: organizacja pracy oraz identyfikacja potrzeb w zakresie kwalifikacji pracowników. 3. Czynnikiem najczęściej warunkującym wybór danego zakresu tematycznego szkolenia jest formuła szkolenia (otwarte/zamknięte) oraz dziedzina / branża działalności realizatora projektu bardzo często podejmuje się on realizacji szkoleń w branży, która jest mu znana z autopsji i w której ma doświadczenie. 7

8 Charakterystyka uczestników szkoleń w kontekście profilu działalności przedsiębiorstwa oraz tematu szkolenia 4. Wśród uczestników projektów realizowanych w ramach Poddziałania PO KL w województwie śląskim kobiety przeważały liczebnie nad mężczyznami, jednak była to tylko kilkuprocentowa dysproporcja. 5. Biorąc natomiast pod uwagę specyfikę grupy odbiorców, wśród uczestników indywidualnych (uczestnikow projektów dla osób indywidualnych) wyraźnie przeważały kobiety, jednak wśród uczestników projektów instytucjonalnych (projektów dla przedsiębiorstw) mamy do czynienia ze znacząca przewagą liczebną mężczyzn. 6. Ponad dwie trzecie beneficjentów to osoby będące w przedziale wiekowym lat, pochodzące w ogromnej większości z terenów miejskich. Prawie polowa z nich posiada wyższe wykształcenie natomiast osoby z wykształceniem niższym niż ponadgimnazjalne prawie nie występują. Biorąc pod uwagę miejsce zatrudnienia uczestników szkoleń najczęściej wpisywali się oni w kategorię inne - są to osoby między innymi samozatrudnione, zatrudnione w administracji państwowej, pracujące w gospodarstwie rolnym. Drugą najliczniejsza kategorię stanowią pracownicy dużych przedsiębiorstw. Najmniej liczną grupą były osoby zatrudnione w mikroprzedsiębiorstwach. 7. Zdecydowanie najczęściej oferowaną formą wsparcia w ramach projektów były szkolenia, warsztaty i kursy, bardzo małą część stanowiło doradztwo i inne formy. 8. Trzy główne rodzaje szkoleń, w których uczestniczyły osoby biorące udział w badaniu to: szkolenia zawodowe (brała w nich udział ponad połowa respondentów), szkolenia językowe oraz dotyczące technologii informacyjnych i komunikacyjnych. 9. Jeżeli chodzi o motywy udziału w projekcie, zarówno w przypadku uczestników projektów szkoleniowych skierowanych osób indywidualnych, jak i uczestników projektów dla przedsiębiorstw, najczęściej były one autoteliczne, związane z samorozwojem i zdobyciem pozazawodowych umiejętności. Powód udziału w szkoleniu wynikający ze skierowania przez pracodawcę wskazywany był dziesięciokrotnie rzadziej. Płeć i typ obszaru zamieszkania nie były kategoriami istotnie różnicującymi odpowiedzi. 10. Wśród uczestników ewaluowanych projektów przygniatającą większość stanowią osoby będące pracownikami przedsiębiorstwa. Tylko 2% uczestników to osoby mające status przedsiębiorcy. 11. Ponad jedna trzecia wszystkich uczestników należy do kategorii zawodowej specjalistów. Drugą pod względem liczebności kategorię stanowią pracownicy biurowi. Na podobnym poziomie reprezentowani byli pracownicy z kategoriitechnicy i inny średni personel; parlamentarzyści, wyżsi urzędnicy i kierownicy; pracownicy usług osobistych, sprzedaży; operatorzy i monterzy maszyn i urządzeń. Pracownicy o stosunkowo niskich kwalifikacjach brali udział w szkoleniach dużo rzadziej 12. Biorąc pod uwagę branżowy charakter szkoleń, to dotyczyły one w największym stopniu sekcji Q Opieka zdrowotna i pomoc społeczna (prawie jedna trzecia). Dwie kolejne najliczniej reprezentowane sekcje PKD 2007 to: H Transport i gospodarka magazynowa oraz J Informacja i komunikacja. Szkolenia dotyczące pozostałych branż obecne były w znacznie mniejszym stopniu. 13. Jeżeli chodzi o zjawisko creamingu w ujęciu tradycyjnym, podczas realizacji projektów z Poddziałania PO KL w pewnym stopniu było ono nieuniknione (wsparcie odgórnie adresowane jest do osób pracujących, a nie bezrobotnych). Potencjalnie zjawisko creamingu może występować również w kontekście cechy jaką jest poziom wykształcenia (relatywnie duży udział osób ze stosunkowo wysokim poziomem wykształcenia). W przypadku pozostałych cech trudno mówić o zauważalnych przejawach zjawiska creamingu. Biorąc od uwagę natomiast zjawisko creamingu w ujęciu zbieżnym z efektem zdarzenia niezależnego, który został szczegółowo omówiony w ramach podrozdziału Efektywność wsparcia udzielonego przedsiębiorstwom i ich pracownikom w województwie śląskim w ramach Poddziałania PO KL, występuje ono w ewaluowanym Poddziałaniu relatywnie rzadko. Znaczna część uczestników szkoleń jest bowiem przekonanych, że bez dofinansowania ze środków UE nie skorzystaliby oni z oferowanych szkoleń. Ocena wsparcia skierowanego do przedsiębiorstw i ich pracowników w zakresie usług szkoleniowo-doradczych w ramach Poddziałania PO KL 1. W ramach analizy kryteriów wyboru projektów przeprowadzono badanie wśród członków Komisji Oceny Projektów. 2. Najwyżej ocenione zostały kryteria dostępu związane z zapewnieniem regionalnego charakteru projektu, ograniczeniem liczby składanych przez wnioskodawcę wniosków o dofinansowanie oraz przeprowadzeniem analizy potrzeb szkoleniowych. Z kolei z najmniejszą użytecznością mamy do czynienia w przypadku kryteriów dostępu odnoszących się do bardzo wąskiego kierunkowania zakresu tematycznego wsparcia. 3. Jeśli chodzi ocenę użyteczności kryteriów strategicznych, to członkowie KOP najwyżej ocenili kryteria dotyczące: dostosowania projektu do potrzeb konkretnego przedsiębiorstwa oraz projektu realizacji szkoleń i/lub kursów zawodowych prowadzących do zdobycia kwalifikacji uznawanych w krajowym systemie prawnym potwierdzonych stosowanymi dokumentami. Z kolei z najniższym poziomem użyteczności identyfikowanym przez członków KOP mamy do czynienia w przypadku kryteriów strategicznych dotyczących: stosowania określonych modeli szkoleniowych 8

9 (intermentoringu, bilansowania kompetencji, wypracowanych i walidowanych w ramach Inicjatywy Wspólnotowej EQUAL) oraz zapewnienia komplementarności z inwestycjami zrealizowanymi, bądź realizowanymi ze źródeł wspólnotowych innych niż Europejski Fundusz Społeczny. 4. Ocena dotychczasowych zmian w okresie dotyczących obowiązujących kryteriów dostępu i strategicznych jest pozytywna w odniesieniu do obu rodzajów kryteriów ponad połowa członków KOP biorących udział w badaniu wskazała na raczej pozytywny charakter i kierunek zmian w systemie kryteriów dokonywanych w dotychczasowym okresie wdrażania komponentu regionalnego PO KL w woj. śląskim. 5. Członkowie KOP w większości nie dostrzegają potrzeby poszerzania katalogu kryteriów szczegółowych Ocena skuteczności realizowanych projektów 1. Jeśli chodzi o postęp finansowy Poddziałania PO KL, to w analizowanym okresie czasu, do połowy 2012 roku zakontraktowano tys. PLN, co stanowi 71,43% w stosunku do założonej alokacji. Na dzień podpisano 415 umów o dofinansowanie. Omawiane Poddziałanie cieszyło się największym zainteresowaniem ze wszystkich instrumentów wsparcia, o czym świadczy także liczba wniosków złożonych w dwóch konkursach w 2012 roku (łącznie 468 wniosków 1 ). 2. Analiza efektów osiągniętych w Poddziałaniu PO KL na podstawie już zrealizowanych projektów wykazała, iż mamy do czynienia ze znacznym przekroczeniem większości zakładanych przez beneficjentów wartości docelowych głównych wskaźników mierzących poziom postępu rzeczowego. Zagrożonym wskaźnikiem może być "Liczba przedsiębiorstw, których pracownicy zakończyli udział w szkoleniach w ramach projektu", który do tej pory pozostaje na poziomie zaledwie 15,82% realizacji założonej wartości docelowej. 3. Wśród beneficjentów Poddziałania PO KL występuje pewna generalna trudność z trafnym oszacowaniem wartości docelowej wskaźników. Informacje zawarte w przekazanej dokumentacji pozwoliły na identyfikowanie zmian we wspomnianej wartości liczbowej w przypadku 59 projektów. Efektywność wsparcia udzielonego przedsiębiorstwom i ich pracownikom w województwie śląskim w ramach Poddziałania PO KL 1. Wśród najczęściej wskazywanych umiejętności i kwalifikacji nabywanych przez uczestników szkoleń można wyróżnić dwie główne kategorie: umiejętności miękkie oraz kwalifikacje zawodowe. Tworzą one swoisty typowy profil kompetencyjny projektów szkoleniowych z Poddziałania PO KL. 2. Ponad połowa przedstawicieli firm jest przekonana o tym, iż wiedza i umiejętności pracowników nabyte dzięki ich udziałowi w szkoleniu są wykorzystywane w dużym lub bardzo dużym stopniu. Z kolei respondenci, którzy wskazali, iż kompetencje te nie są w ogóle wykorzystywane należeli do rzadkości. 3. Wśród uczestników szkoleń dominuje przekonanie, że bez dofinansowania ze środków UE nie skorzystaliby oni z oferowanych szkoleń. Wynik ten wskazuje również na skalę występowania zjawiska creamingu, które w ewaluowanym Poddziałaniu jest niewielka. Również dla przedsiębiorców kwestia dofinansowania szkoleń ma bardzo istotne znaczenie. Gdyby szkolenia nie były dofinansowane ze środków UE, to ponad jedna trzecia firm nie wysłałaby swoich pracowników na takie szkolenie, a największy odsetek zrobiłby to, ale tylko przy obniżonej cenie. 4. Jeżeli chodzi o plany szkoleniowe osób korzystających ze wsparcia w ramach Poddziałania PO KL to dominuje zapotrzebowanie na wsparcie w zakresie kursów zawodowych oraz kursów językowych. W przypadku szkoleń podnoszących kwalifikacje wyraźnie największe znaczenie ma sekcja Q Opieka zdrowotna i opieka społeczna. 5. Meta-analiza wyników innych badań ewaluacyjnych dotyczących szkoleń dla pracowników przedsiębiorstw wykazała iż projektom i przedsiębiorstwom brakuje rzetelnej diagnozy luki kompetencyjnej oraz w konsekwencji trafnej identyfikacji potrzeb szkoleniowych wśród pracowników. Jednocześnie firmy dostrzegają silną potrzebę podnoszenia kwalifikacji swoich kadr, upatrując w tym szansę na rozwój przedsiębiorstwa oraz zwiększenie jego przewagi konkurencyjnej. Zdaniem znaczącej większości uczestników szkoleń udział w projektach zaowocował podniesieniem poziomu wiedzy i umiejętności, jednakże tylko w niewielkim stopniu przełożył się na zwiększenie ich dochodów bądź też awansowanie w strukturze przedsiębiorstwa. Ocena jakości szkoleń i doradztwa organizowanych w ramach projektów Poddziałania PO KL 1. Najczęściej wykorzystywanym źródłem informacji na temat możliwości uczestnictwa w szkoleniach są elektroniczne kanały informacyjne. Blisko jedna trzecia uczestników szkoleń oraz ich pracodawców korzysta w tym celu z Internetu. Dla pracodawców bardzo istotnym sposobem pozyskiwania informacji są także newslettery / mailing, natomiast w przypadku uczestników duże znaczenie mają także kanały nieformalne: rodzina/znajomi. 1 Wszystkie dane za Sprawozdaniem za I półrocze 2012 roku 9

10 2. Jeżeli chodzi o ocenę realizowanych szkoleń, należy stwierdzić, że praktycznie wszystkie rodzaje szkoleń wyróżnione ze względu na tematykę spotkały się z bardzo wysokimi ocenami, zarówno jeśli chodzi o organizację szkoleń, jak i sposób ich prowadzenia przez trenera. 3. W opinii uczestników szkoleń najbardziej przydatnym obszarem są kursy zawodowe. Istotna część respondentów zwracała również uwagę na zapotrzebowanie na szkolenia z zakresu finansów i księgowości, a co dziesiąta osoba (10,3%) na szkolenia z zakresu zarządzania. 4. Jeśli chodzi o przydatność szkoleń, to ich miarą jest stopień wykorzystywania nabytych dzięki nim kwalifikacji. W bardzo dużym lub dużym stopniu łącznie wykorzystuje nabyte umiejętności 40,1%. Dominującą kategorią są jednak osoby, które nabyte kompetencje wykorzystują w stopniu przeciętnym. Blisko co dziesiąty respondent wskazał także na wariant odpowiedzi wcale nie wykorzystuję. Analiza podejścia do rozwoju zasobów ludzkich w śląskich przedsiębiorstwach 1. Jeżeli chodzi o podejmowane przez śląskich przedsiębiorców działania mające na celu podwyższenie kwalifikacji pracowników to dominują tu zewnętrzne szkolenia finansowane przez firmę. W drugiej kolejności są to działania szkoleniowe mające charakter wewnętrzny. Jeśli natomiast chodzi o szkolenia współfinansowane ze środków UE to wśród firm, których pracownicy nie korzystali ze wsparcia w ramach Poddziałania PO KL, zainteresowanie jest niewielkie, szczególnie wśród najmniejszych podmiotów. 2. W przypadku podmiotów, które nie podejmują działań w kierunku zwiększenia kwalifikacji pracowników to najczęściej sygnalizowaną przyczyną jest brak potrzeb. Czynnik finansowy również jest wskazywany, ale stanowi on wyraźnie większy problem dla firm niekorzystających ze wsparcia w ramach Poddziałania PO KL. Innymi słowy, można w tym przypadku mówić o znalezieniu użytecznego rozwiązania problemu ograniczonych środków finansowych przeznaczanych na szkolenia. 3. Jeżeli chodzi o ocenę kwalifikacji kadr przedsiębiorstw, jako w pełni wystarczające były one oceniane najczęściej przez średnie firmy (75%). Generalnie jednak w większości kategorii przeważa przekonanie o wystarczającym zakresie kwalifikacji pracowników. Wyjątek stanowią przedsiębiorstwa, których pracownicy uczestniczyli w szkoleniach w ramach Poddziałania PO KL, tutaj bowiem dominują firmy, w których występuje przekonanie, iż kwalifikacje pracowników wymagają uzupełnienia w niektórych obszarach lub w odniesieniu do niektórych osób. 10

11 Wprowadzenie Niniejszy raport został przygotowany przez Pracownię Badań i Doradztwa Re-Source Korczyński Sarapata sp. j. w ramach prowadzonego na zlecenie Urzędu Marszałkowskiego Województwa Śląskiego badania ewaluacyjnego pn. Ocena efektywności i skuteczności wsparcia udzielanego przedsiębiorstwom i ich pracownikom w ramach Poddziałania Wspieranie rozwoju kwalifikacji zawodowych i doradztwo dla przedsiębiorstw PO KL w województwie śląskim. Głównym celem badania była ocena skuteczności i efektywności wsparcia udzielanego przedsiębiorstwom i ich pracownikom w ramach Poddziałania Wspieranie rozwoju kwalifikacji zawodowych i doradztwo dla przedsiębiorstw PO KL w województwie śląskim. Zakres czasowy badania obejmował okres od 2007 roku do 2012 roku. Badanie było realizowane w okresie sierpień - listopad 2012 roku. Problematyka ewaluacja dotyczyła następujących obszarów badawczych: 1. Diagnoza potrzeb śląskich przedsiębiorców i ich pracowników w zakresie usług szkoleniowo doradczych 2. Profil działalności przedsiębiorstw będących beneficjentem projektów realizowanych w ramach Poddziałania Wspieranie rozwoju kwalifikacji zawodowych i doradztwo dla przedsiębiorstw 3. Tematyka realizowanych szkoleń 4. Charakterystyka uczestników szkoleń 5. Zapisy dokumentów programowych/ ocena wsparcia skierowanego do przedsiębiorstw i ich pracowników w zakresie usług szkoleniowo doradczych w ramach Poddziałania Wspieranie rozwoju kwalifikacji zawodowych i doradztwo dla przedsiębiorstw 6. Ocena skuteczności realizowanych projektów 7. Efektywność wsparcia udzielonego przedsiębiorstwom i ich pracownikom w województwie śląskim w ramach Poddziałania Wspieranie rozwoju kwalifikacji zawodowych i doradztwo dla przedsiębiorstw 8. Ocena jakości szkoleń i doradztwa organizowanych w ramach projektów Poddziałania PO KL 9. Analiza podejścia do rozwoju zasobów ludzkich w śląskich przedsiębiorstwach Raport zawiera wyniki całości analiz przeprowadzonych w ramach przedmiotowego badania, wraz z katalogiem rekomendacji przedstawionym w tabeli wniosków i rekomendacji. Dokładna struktura raportu jest następująca. Raport otwiera streszczenie, które zawiera najważniejsze wyniki i wnioski z badania.. W kolejnym rozdziale przedstawiono metodologię badania oraz scharakteryzowano przebieg badania. Zasadniczą częścią raportu jest rozdział analityczny obejmujący prezentację całości wyników badania wraz z ich pogłębioną analizą. Elementem wieńczącym analityczną część raportu jest tabela wniosków i rekomendacji. Raport zamykają spisy: wykresów, tabel oraz rysunków. Do raportu załączono także aneks przedstawiający wybrane tabele wynikowe, które ze względu na swoją objętość nie zostały umieszczone w zasadniczej części raportu. 11

12 Metodologia badania W ramach przeprowadzonego badania zastosowane zostały następujące techniki badawcze: Desk Research Analiza danych zastanych w zakresie (a) raporty, badania, literatura, dane statystyczne Analizie poddano dokumenty programowe POKL oraz analizy, badania, ekspertyzy i publikacje naukowe: Śląskie Obserwatorium Rynku Pracy: Analiza sytuacji na śląskim rynku pracy w okresie czerwiec czerwiec 2011", PSDB Sp, z o.o. Rynek pracy województwa śląskiego - identyfikacja obszarów problemowych, ocena funkcjonującego modelu edukacyjnego oraz roli lokalnych liderów gospodarczych w kreowaniu nowych możliwości rynku pracy", Analiza i identyfikacja potrzeb szkoleniowych pracowników zatrudnionych w sektorze MMŚP (w kontekście wdrażania działania 8.1)", OECD Rozwój umiejętności szkolenia w MŚP, 2010, OECD Zatrudnienie i rozwój lokalny w kontekście zmian klimatycznych, wrzesień 2011, Diagnoza ewolucji barier rozwoju sektora MSP w województwie śląskim, IBC Group Central Europe Holding SA, 2009, Wybrane wskaźniki przedsiębiorczości, GUS, 2011, Wzorce zrównoważonej produkcji (WZP) w działalności przedsiębiorstw -propozycja rozwiązań systemowych wspierających wdrażanie WZP w MSP", PARP 2011, II szansa dla przedsiębiorców, PARP, 2011, Raport o stanie sektora małych średnich przedsiębiorstw w Polsce, PARP 2011, Przedsiębiorczość kobiet w Polsce, PARP 2011, P. Bramley, Ocena efektywności szkoleń, Warszawa: Wolters Kluwer Polska OFICYNA 2011 Sposoby budowania przewagi konkurencyjnej przedsiębiorstwa, Z. Waśkowski (red.), Gniezno: Gnieźnieńska Wyższa Szkoła Humanistyczno-Menedżerska "Milenium" 2009 B. Plawgo, J. Kornecki, Wykształcenie pracowników a pozycja konkurencyjna przedsiębiorstw, Warszawa: PARP 2010 B. Worek i in., Kto nas kształci po zakończeniu szkoły?, Warszawa: PARP 2011 R. Muster, Potencjał rozwojowy przedsiębiorstw z obszaru Górnośląskiego Związku Metropolitalnego w świetle analiz empirycznych, Tychy: Wyższa Szkoła Zarządzania i Nauk Społecznych im. ks. Emila Szramka w Tychach 2011 M. Juchnowicz i in., Kierunki wspierania przedsiębiorstw w zakresie szkoleń zawodowych, Warszawa: Fundacja Rozwoju Kapitału Ludzkiego Wykonawca uwzględnił także dane statystyczne GUS dotyczące sektora przedsiębiorstw województwa śląskiego. Analiza danych zastanych w zakresie (b) analiza projektów W ramach tej techniki badawczej zastosowany został dobór zupełny - przeanalizowane zostały wszystkie projekty, w przypadku których podpisane zostały umowy o dofinansowanie, w tym projekty zakończone. Analiza została przeprowadzona w oparciu o dane z KSI SIMIK (w zakresie wniosków o dofinansowanie oraz wniosków o płatność) oraz wniosków o dofinansowanie przekazanych przez Wojewódzki Urząd Pracy w Katowicach pełniący funkcję IP2. Analizie zostały poddane także dane PEFS dotyczące uczestników projektów realizowanych w ramach Poddziałania PO KL przekazane przez WUP w Katowicach. Wywiad telefoniczny wspomagany komputerowo (CATI) Technika wywiadu telefonicznego wspomaganego komputerowo (CATI) została wykorzystana do przeprowadzenia wywiadów z uczestnikami szkoleń w ramach projektów realizowanych w ramach Poddziałania PO KL oraz przedsiębiorcami. Próba badawcza składała się z uczestników szkoleń i doradztwa prowadzonych w ramach Poddziałania w okresie od 2007 roku. Zrealizowana wielkość losowej próby badawczej wyniosła n=

13 W ramach badania CATI przedsiębiorców przeprowadzonych zostało 400 wywiadów w podziale na dwie kategorie uczestników: Przedsiębiorstwa, których pracownicy brali udział w szkoleniach organizowanych w ramach Poddziałania PO KL (200 wywiadów); Przedsiębiorstwa, których pracownicy nie brali udziału w szkoleniach organizowanych w ramach Poddziałania PO KL (200 wywiadów) W odniesieniu do obu kategorii zastosowany został dobór losowy. W przypadku pierwszej kategorii przyjmie miał on formę doboru prostego, natomiast w drugiej kategorii będzie miał on charakter warstwowy nieproporcjonalny. W przypadku doboru przedsiębiorców, których pracownicy/właściciele nie brali udziału w szkoleniach finansowanych ze środków Poddziałania PO KL warstwy tworzone były wg klas wielkości (mikro n=140, małe, n=40 i średnie, n=20 przedsiębiorstwa) oraz przynależności do sektora gospodarki (rolnictwo, przemysł, usługi) W związku z tym, iż wsparcie oferowane w ramach PO KL dotyczy obecnie sektora MSP (w ramach wcześniejszych konkursów wsparciem były także obejmowane duże firmy), Wykonawca wykluczył z badania duże przedsiębiorstwa, a udział mikro przedsiębiorstw został zaniżony względem pozostałych klas wielkości (ze względu na ich znaczącą dominację w populacji) celem umożliwienia porównań między przedsiębiorstwami różnej wielkości. W związku z tym, że celem badania było uzyskanie opinii przedsiębiorców będących pracodawcami, z badania zostali ponadto wyłączone osoby samozatrudnione, niezatrudniające żadnego pracownika. W ramach statycznej analizy wyników ogółem dla wszystkich przedsiębiorstw, których pracownicy/właściciele nie brali udziału w szkoleniach finansowanych ze środków Poddziałania PO KL zastosowano procedurę ważenia. W przypadku prezentowania wyników w podziale na kategorie wielkości dane były prezentowane bez ważenia. Wywiad Pogłębiony W ramach komponentu jakościowego badania zastosowana została technika wywiadów pogłębionych. Z jej zastosowaniem prowadzone były wywiady z: realizatorami projektów w ramach Poddziałania PO KL, uczestnikami projektów w ramach Poddziałania 81.1 PO KL, przedstawicielami IP II. W ramach wywiadów pogłębionych z realizatorami projektów zastosowany został dobór celowy. Podmioty realizujące projekty dobrane zostały w taki sposób, aby uwzględnić tzw. reprezentatywność typologiczną tj. w badaniu wzięły udział podmioty różnego typu ze względu na: Rodzaj prowadzonej działalności: firma szkoleniowa / firma prowadząca działalność pozaszkoleniową; Wielkość projektu: projekty mniejszej wielkości / projekty większej wielkości (podział na projekty większe i mniejsze został przeprowadzony w oparciu o średnią arytmetyczną z wielkości wszystkich projektów mierzonych wartością projektu. Podmioty badane zostały dobrane tak, by każdy z nich reprezentował jedną z możliwych kombinacji ww. cech tj. projekt realizowany przez firmę szkoleniową o wielkości mniejszej niż przeciętny projekt realizowany w ramach Poddziałania 8.1.1; projekt realizowany przez firmę szkoleniową o wielkości większej niż przeciętny projekt realizowany w ramach Poddziałania 8.1.1; projekt realizowany przez firmę prowadzącą działalność pozaszkoleniową o wielkości mniejszej niż przeciętny projekt realizowany w ramach Poddziałania 8.1.1; projekt realizowany przez firmę prowadzącą działalność pozaszkoleniową o wielkości większej niż przeciętny projekt realizowany w ramach Poddziałania 8.1.1; W ramach badania przeprowadzone zostało 6 pogłębionych wywiadów z realizatorami projektów. W ramach wywiadów pogłębionych z uczestnikami projektów zastosowany został dobór celowy -uczestnicy projektów byli dobierani w taki sposób, aby uwzględnić tzw. reprezentatywność typologiczną ze względu na takie cechy społecznodemograficzne jak: Wiek osoby młode oraz osoby starsze (podział na dwie kategorie wiekowe przeprowadzono w oparciu o średnią arytmetyczną z wieku w momencie przystąpienia do projektu wszystkich uczestników) Zawód osoby należące do różnorodnych, szeroko występujących w populacji 10 grup zawodowych: Parlamentarzyści, wyżsi urzędnicy i kierownicy Specjaliści Technicy i inny średni personel Pracownicy biurowi Pracownicy usług osobistych i sprzedawcy Rolnicy, ogrodnicy, leśnicy i rybacy Robotnicy przemysłowi i rzemieślnicy 13

14 Operatorzy i monterzy maszyn i urządzeń Pracownicy przy pracach prostych Siły zbrojne Wykształcenie osoby o niższym poziomie wykształcenia (np. wykształcenie ponadgimnazjalne) oraz osoby o wyższym poziomie wykształcenia (np. wykształcenie wyższe) Rodzaj szkolenia osoby korzystające z różnorodnych typów szkoleń: zarządzanie identyfikacja potrzeb w zakresie kwalifikacji pracowników organizacja pracy elastyczne formy pracy technologie produkcyjne przyjaznych środowisku technologie informacyjne i komunikacyjne szkolenie językowe szkolenie zawodowe Kwalifikowanie się projektu jako dobra praktyka wybrano 9 uczestników projektów dobranych do opisu jako dobra praktyka Przeprowadzono 20 pogłębionych wywiadów z uczestnikami projektów. W przypadku IDI z przedstawicielami IP II, wielkość próby badawczej wyniosła 2 osoby. Próbę badawczą stanowili pracownicy WUP zaangażowani w proces wdrażania wsparcia w ramach Poddziałania Ankieta internetowa (CAWI) W celu pozyskania informacji od członków Komisji Oceny Projektów zastosowana została technika ankiety internetowej (CAWI). Wykonawca przeprowadził dobór zupełny do udziału w badaniu zostali zaproszeni wszyscy członkowie KOP zaangażowani w proces oceny wniosków w Poddziałaniu wskazani przez IPII. Zebrano 83 prawidłowo wypełnione ankiety. Poziom realizacji próby tzw. response rate wyniósł 50,6%. Studium przypadku projektu W celu opracowania studiów przypadków wykorzystane zostały dane z badania ilościowego (CATI z uczestnikami szkoleń, N=9 oraz CATI z przedsiębiorcami, N=9), wywiady pogłębione z realizatorami projektów, n=9 oraz uczestnikami projektów, N=9 oraz analiza desk research dokumentacji projektowej, i analiza web research stron internetowych). Zostało przygotowanych 9 studiów przypadku. Meta-analiza wyników badań ewaluacyjnych W ramach niniejszej techniki przeprowadzona została analiza dostępnych wyników badań dotyczących realizacji projektów szkoleniowych wdrażanych w ramach Poddziałania w innych województwach w Polsce tj.: Badanie jakości i wpływu projektów zrealizowanych w ramach Poddziałania na podniesienie i zmianę kwalifikacji oraz umiejętności kadr zarządzających i pracowników przedsiębiorstw województwa pomorskiego. Analiza projektów szkoleniowych realizowanych w ramach komponentu regionalnego PO KL w województwie podkarpackim Bariery i problemy w realizacji projektów finansowanych z Europejskiego Funduszu Społecznego w województwie opolskim Ocena wpływu realizowanych form wsparcia na sytuację uczestników projektów w okresie: miesięcy po zakończeniu korzystania ze wsparcia w ramach Priorytetów: VI IX Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki w województwie małopolskim Ocena zależności pomiędzy doborem form wsparcia a profilem uczestników, w kontekście potrzeb lokalnego regionalnego rynku pracy, na przykładzie projektów konkursowych realizowanych w ramach Poddziałań i PO KL na Dolnym Śląsku Ocena skuteczności i efektywności instytucji uczestniczących we wdrażaniu Priorytetów VIII i IX, w tym procesu komunikacji wewnętrznej Ponadregionalna Sieć współpracy w obszarze adaptacyjności pracowników i przedsiębiorstw Postęp we wdrażaniu Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki województwie zachodniopomorskim 14

15 Wyniki badania W niniejszym rozdziale przedstawione zostały całościowe wyniki przeprowadzonego badania wraz z rekomendacjami pobadawczymi. Struktura poniższej części odzwierciedla podział na wyodrębnione obszary badawcze określające problematykę ewaluacji. DIAGNOZA POTRZEB ŚLĄSKICH FIRM I ICH PRACOWNIKÓW W ZAKRESIE USŁUG SZKOLENIOWO-DORADCZYCH W ramach niniejszego podrozdziału przedstawiono wyniki analizy danych statystycznych w zakresie przedsiębiorstw prowadzących działalność na terenie województwa śląskiego. Dane te odnoszą się do: profilu branżowego śląskich przedsiębiorstw (także w kontekście kierunków rozwoju technologicznego wskazanych w Programie Rozwoju Technologii Województwa Śląskiego na lata ), obszaru prowadzonej działalności (z uwzględnieniem podziału województwa na powiaty oraz subregiony) oraz wielkości przedsiębiorstwa mierzonej liczbą pracowników. Zidentyfikowana została także skala zapotrzebowania na usługi szkoleniowe wśród śląskich przedsiębiorstw i ich pracowników (z uwzględnieniem zróżnicowań związanych z profilem działalności firm). Profil przedsiębiorstw prowadzących działalność na terenie województwa śląskiego Poniżej przedstawiono dane dotyczące przedsiębiorstw prowadzących działalność na terenie województwa śląskiego z uwzględnieniem analiz przeprowadzonych w oparciu o wybrane dane z zasobów Banku Danych Lokalnych Głównego Urzędu Statystycznego oraz treści zawartych w Programie Rozwoju Technologii Województwa Śląskiego na lata Poniższy wykres przedstawia zróżnicowanie ogółu śląskich przedsiębiorstw ze względu na profil prowadzonej działalności według PKD. Wykres 1. Profil działalności śląskich przedsiębiorstw (wg głównego PKD) A. rolnictwo, leśnictwo, łowiectwo i rybactwo B. górnictwo i wydobywanie C. przetwórstwo przemysłowe D. wytwarzanie i zaopatrywanie w energię elektryczną, gaz E. dostawa wody; gospodarowanie ściekami i odpadami, F. budownictwo G. handel hurtowy i detaliczny; naprawa pojazdów H. transport i gospodarka magazynowa I. działalność związana z zakwaterowaniem i usługami J. informacja i komunikacja K. działalność finansowa i ubezpieczeniowa L. działalność związana z obsługą rynku nieruchomości M. działalność profesjonalna, naukowa i techniczna N. działalność w zakresie usług administrowania i O. administracja publiczna i obrona narodowa P. edukacja Q. opieka zdrowotna i pomoc społeczna R. działalność związana z kulturą, rozrywką i rekreacją S.+T. pozostała działaln. usługowa, gosp. domowe U. organizacje i zespoły eksterytorialne 1,1% 0,1% 9,4% 0,1% 0,4% 11,5% 6,7% 3,3% 2,4% 3,7% 5,2% 8,1% 2,4% 0,4% 3,0% 4,7% 1,8% 5,8% 0,0% 29,8% Źródło: opracowanie własne na podstawie danych Banku Danych Lokalnych GUS za rok 2011, n= % 5% 10% 15% 20% 25% 30% 35% 15

16 Zdecydowanie najliczniejszą kategorią w ramach profilu prowadzonej działalności jest Sekcja G - handel hurtowy i detaliczny; naprawa pojazdów samochodowych. Obejmuje ona blisko jedną trzecią wszystkich zarejestrowanych podmiotów gospodarczych w województwie śląskim. Duże znaczenia mają także: budownictwo (11.5%), przetwórstwo przemysłowe (9,4%) oraz działalność profesjonalna, naukowa i techniczna (8,1%). Najmniejszą liczebnością charakteryzują się organizacje i zespoły eksterytorialne, górnictwo i wydobywanie, wytwarzanie i zaopatrywanie w energię elektryczną, dostawa wody, gospodarowanie ściekami, odpadami oraz administracja publiczna i obrona narodowa. Wymienione kategorie po zagregowaniu stanowią zaledwie 1% ogólnego zestawienia. Na potrzeby badania przeprowadzono także analizę samej sekcji G, jako tej o największym znaczeniu dla struktury działalności przedsiębiorstw śląskich. Najważniejszym w obrębie omawianej sekcji okazał się dział 47 handel detaliczny, z wyłączeniem handlu detalicznego pojazdami samochodowymi. Stanowi on 60,5% spośród wszystkich podmiotów ujętych w sekcji G. Program Rozwoju Technologii Województwa Śląskiego na lata określa priorytetowe obszary technologiczne regionu. Według rekomendacji Zespołu ds. PRT obszary powinny być stale monitorowane i winny odpowiadać na zapotrzebowanie wynikające z relacji pomiędzy władzami regionu, sektorem B+R oraz sektorem przedsiębiorstw. Poniżej wyodrębnione zostały owe kluczowe obszary wraz ze szczegółowym odniesieniem ich do konkretnych sekcji i działów według klasyfikacji PKD: Technologie medyczne (ochrona zdrowia) Produkcja podstawowych substancji farmaceutycznych oraz leków i pozostałych wyrobów farmaceutycznych Produkcja urządzeń, instrumentów oraz wyrobów medycznych, włączając dentystyczne Badanie naukowe i prace rozwojowe Pozostałe formy edukacji, gdzie indziej niesklasyfikowane Technologie dla energetyki i górnictwa Górnictwo i wydobywanie Wytwarzanie i zaopatrywanie w energię elektryczną, gaz, parę wodną, gorącą wodę i powietrze do układów klimatyzacyjnych Badanie naukowe i prace rozwojowe Technologie dla ochrony środowiska Pobór, uzdatnianie, dostarczanie wody Działalność związana ze zbieraniem, przetwarzaniem i unieszkodliwieniem odpadów; odzysk surowców Działalność związana z rekultywacją i pozostała działalność usługowa związana z gospodarką odpadami Roboty budowlane związane ze wznoszeniem budynków Roboty budowlane specjalistyczne Technologie informacyjne i komunikacyjne Telekomunikacja Działalność związana z oprogramowaniem i doradztwem w zakresie informatyki oraz działalność powiązana Działalność usługowa w zakresie informacji Działalność w zakresie architektury i inżynierii; badania i analizy techniczne Pozostała działalność profesjonalna, naukowa i techniczna Produkcja i przetwarzanie materiałów Produkcja wyrobów z gumy i tworzyw sztucznych Produkcja wyrobów z pozostałych mineralnych surowców niemetalicznych Produkcja metali Transport i infrastruktura transportowa Transport lądowy oraz transport rurociągowy Telekomunikacja Działalność usługowa w zakresie informacji Przemysł maszynowy, samochodowy, lotniczy i górniczy Produkcja komputerów, wyrobów elektronicznych i optycznych Produkcja urządzeń elektrycznych Produkcja maszyn i urządzeń, gdzie indziej niesklasyfikowana Produkcja pojazdów samochodowych przyczep i naczep, z wyłączeniem motocykli Produkcja pozostałego sprzętu transportowego Pozostała działalność profesjonalna, naukowa i techniczna Nanotechnologie i nanomateriały Przetwórstwo przemysłowe Działalność profesjonalna, naukowa i techniczna By stwierdzić, w jakim stopniu reprezentowane są w strukturę gospodarki woj. śląskiego firmy z poszczególnych obszarów technologicznych zidentyfikowano liczbę przedsiębiorstw działających w każdym z ww. obszarów (wg głównego PKD podmiotu). 16

17 Wykres 2. Struktura priorytetowych obszarów technologicznych w województwie śląskim Nanotechnologie i nanomateriały Przemysł maszynowy, samochodowy, lotniczy i górniczy Transport i infrastruktura transportowa Produkcja i przetwarzanie materiałów Technologie informacyjne i telekomunikacyjne Technologie dla ochrony środowiska Technologie medyczne (ochrona zdrowia) Technologie dla energetyki i górnictwa Źródło: opracowanie własne na podstawie danych Banku Danych Lokalnych GUS za rok 2011 oraz Programu Rozwoju Technologii Województwa Śląskiego na lata , n=206948, klasyfikacja w oparciu o główne PKD podmiotu * z powodu braku danych szczegółowych kategoria C.32.5 została rozszerzona na cały dział 32 w sekcji C - pozostała produkcja wyrobów, natomiast kategoria P85.59.B Pozostałe formy edukacji, gdzie indziej niesklasyfikowane została pominięta Spośród wyodrębnionych priorytetowych obszarów technologicznych w województwie śląskim zdecydowanie najliczniejszą kategorię stanowią Nanotechnologie i nanomateriały, podgrupa ta liczy aż podmiotów. Drugi w kolejności jest obszar związany z Przemysłem maszynowym, samochodowym, lotniczym i górniczym liczy on przedsiębiorstw. Do kategorii najmniej licznych należą Technologie dla ochrony środowiska (4803), Technologie medyczne (ochrona zdrowia) (3441) oraz Technologie dla energetyki i górnictwa. Ostatnia wymieniona kategoria liczy tylko 1008 przedsiębiorstw. Warto w tym miejscu zwrócić uwagę na fakt, iż kategoryzacja, którą zastosowano w Programie Rozwoju Technologii (wraz z przypisanymi do poszczególnych obszarów sekcji i działów PKD) prowadzi do powstania mylącego obrazu struktury śląskiej gospodarki. Jak wynika z powyższego zestawienia najliczniej reprezentowany jest obszar Nanotechnologie i nanomateriały, co jednak nie wynika z faktu, iż w woj. śląskim sektor ten jest rozwinięty w sposób ponadprzeciętny, ile raczej z zaklasyfikowania do niego dwóch licznych sekcji PKD: przetwórstwo przemysłowe oraz działalność profesjonalna, naukowa i techniczna, bez jednoczesnej weryfikacji, czy firmy, które prowadzą działalność w ramach tych sekcji w jakikolwiek sposób podejmują w tej działalności kwestię rozwiązań z zakresu nanotechnologii i nanomateriałów. Tego rodzaju sytuacje dotyczą też pozostałych obszarów priorytetowych (np. do obszaru Technologie medyczne (ochrona zdrowia) zaklasyfikowano m.in. firmy prowadzące działalność w ramach działu Pozostałe formy edukacji, gdzie indziej niesklasyfikowane ). Innymi słowy, mamy do czynienia z sytuacją zaklasyfikowania do poszczególnych obszarów tych branż, które tylko potencjalnie wpisują się w profil danego obszaru. Częściowo przyczyną takiego stanu rzeczy jest wykorzystywanie w ramach PRT klasyfikacji zaczerpniętej z PKD 2007, która nie pozwala w sposób szczegółowy charakteryzować profilu działalności firm. Uwzględniając powyższe jeśli brany jest pod uwagę PKD, i tylko np. dominujący PKD - użyteczność PRT jest ograniczona zarówno na etapie identyfikacji skali reprezentacji poszczególnych obszarów technologicznych, jak i ewentualnego kierunkowania wszelkiego rodzaju wsparcia we wskazanych obszarach. Na poniższym wykresie przedstawiono strukturę śląskich przedsiębiorstw ze względu na ich lokalizację w ramach poszczególnych podregionów. 17

18 Wykres 3. Lokalizacja śląskich przedsiębiorstw według podregionów 20% 18% 18,1% 16% 15,6% 16,2% 14% 12% 10,8% 10,9% 11,2% 10% 9,0% 8,2% 8% 6% Podregion tyski Podregion bytomski Podregion gliwicki Podregion rybnicki Podregion częstochowski Podregion sosnowiecki Podregion bielski Podregion katowicki Źródło: opracowanie własne na podstawie danych Banku Danych Lokalnych GUS za rok 2011, n= Podregion katowicki to obszar, w którym znajduje się największa część przedsiębiorstw spośród wszystkich śląskich podmiotów (18,1%). Kolejna pod względem liczebności grupa przedsiębiorstw (16,2%) funkcjonuje na terenie podregionu bielskiego. Niewiele mniej (15,6%) działa w podregionie sosnowieckim. Najmniejszą liczbą przedsiębiorstw charakteryzuje się podregion tyski, tylko 8,2% śląskich firm zlokalizowanych jest w tym obszarze. Analizę zróżnicowania terytorialnego śląskich przedsiębiorstw przeprowadzono także z uwzględnieniem powiatu będącego siedzibą firmy. 18

19 Wykres 4. Lokalizacja śląskich przedsiębiorstw według powiatów do (6) do (7) do (7) do (7) do (9) Źródło: opracowanie własne na podstawie Banku Danych Lokalnych GUS za rok 2011, n= Województwo śląskie jest jedynym w Polsce, w którym liczba miast na prawach powiatu (19) jest większa od liczby samych powiatów (17) i to właśnie w pierwszej z wymienionych kategorii ośrodków koncentruje się działalność śląskich firm. Analizując liczbę zarejestrowanych podmiotów na tle województwa zdecydowanie wyróżniają się Katowice, będące największym miastem na prawach powiatu. Aż 9,6% wszystkich śląskich przedsiębiorstw mieści się na terenie Katowic. Kolejne cztery pozycje to również miasta na prawach powiatu: Częstochowa (5,9%), Bielsko-Biała (5,6%), Sosnowiec (5,3%) oraz Gliwice (5,2%). W wymienionych pięciu miastach koncentruje się łącznie 31,6% spośród wszystkich śląskich firm. Ostatni aspekt analizy struktury śląskich przedsiębiorstw dotyczy ich wielkości mierzonej liczbą osób zatrudnionych. 19

20 Wykres 5.Struktura przedsiębiorstw śląskich ze względu na klasy wielkości 100% 90% 94,2% 80% 70% 60% 50% 40% 30% Mikro Małe Średnie Duże 20% 10% 0% 4,9% 0,8% 0,1% Mikro Małe Średnie Duże Źródło: opracowanie własne na podstawie Banku Danych Lokalnych GUS za rok 2011, n= Zdecydowanie najsilniej reprezentowaną kategorią jest zdecydowanie podgrupa Mikro czyli przedsiębiorstwa zatrudniające do 9 pracowników. Stanowią one aż 94,2% wszystkich zarejestrowanych podmiotów gospodarczych w woj. śląskim. Małych, czyli zatrudniających od 10 do 49 pracowników jest blisko 4,9%,. średnie, zatrudniające od 50 do 249 osób, stanowią tylko 0,8%, natomiast duże, będące miejscem pracy dla więcej niż 250 osób jest tylko 0,1% z ogólnej liczby firm. Jak więc wynika z danych przedstawionych na powyższym wykresie to kategoria mikroprzedsiębiorstw ma największy wpływ na charakter całej struktury (warto podkreślić, że nie jest to specyfika woj. śląskiego struktura populacji wszystkich polskich firm jest w odniesieniu do udziału firm z poszczególnych klas wielkości bardzo zbliżona. Zidentyfikowany stan rzeczy jest istotną zmienną, którą należy uwzględnić na etapie planowania kształtu wsparcia szkoleniowego w przyszłym okresie finansowania. Wyraźna dominacja podmiotów, w których liczba zatrudnionych nie przekracza 9 osób oznacza, że projekty zamknięte (dedykowane konkretnej firmie), choć potencjalnie cechujące się największą adekwatnością z punktu widzenia potrzeb firmy, nie mogą wyczerpywać katalogu przewidzianych instrumentów wsparcia. System wsparcia musi uwzględniać również specyfikę tych firm, w przypadku których realizacja dedykowanego projektu byłaby ze względu na małą liczbę uczestników nieopłacalna i wiązała się ze zbyt dużymi kosztami finansowymi i niefinansowymi w przeliczeniu na jednego uczestnika. Tego rodzaju podmioty powinny mieć możliwość wsparcia swojej działalności szkoleniowej w formule pozaprojektowej. Rozwiązanie tego typu wymagałoby zmiany wzoru wniosku o dofinansowanie i realizacji projektów poprzez tzw. operatorów szkoleniowych lub zastosowanie tzw. bonów szkoleniowych. Rekomendacja 1. Uwzględniając zdecydowaną dominację mikroprzedsiębiorstw wśród śląskich firm należy na etapie projektowania systemu wspomagania działań szkoleniowych adresowanych do sektora MSP w przyszłym okresie finansowania stworzyć także możliwość korzystania z tego wsparcia przez podmioty, które nie tylko nie chcą lub nie są w stanie samodzielnie realizować projektu, ale w przypadku których jest to wręcz nieuzasadnione i nieopłacalne (w kontekście relacji pomiędzy poniesionymi kosztami finansowymi i niefinansowymi a osiągniętymi rezultatami). W odniesieniu do tych podmiotów należy rozważyć wprowadzenie bonów szkoleniowych, w oparciu o które pracownicy firmy mogliby opłacać szkolenia oferowane na wolnym rynku przez firmy szkoleniowe. Zapotrzebowanie na usługi szkoleniowe wśród przedsiębiorstw i ich pracowników W poniższej części prezentowane są wyniki badania pierwotnego przeprowadzonego na potrzeby niniejszej ewaluacji w sektorze przedsiębiorstw dotyczące zapotrzebowania na usługi szkoleniowe. Wskaźnikiem zapotrzebowania na usługi szkoleniowe w perspektywie czasowej najbliższych 2 lat jest deklaracja przedsiębiorcy na temat tego, czy zamierza w ww. okresie kierować pracowników lub kadrę zarządzającą na szkolenia podnoszące kwalifikacje zawodowe. Wykres 6. Stopień zapotrzebowania na usługi szkoleniowe wśród śląskich przedsiębiorstw w perspektywie najbliższych 2 lat 20

MONITORING ZAWODÓW DEFICYTOWYCH I NADWYśKOWYCH W WOJEWÓDZTWIE POMORSKIM W 2009 r. CZĘŚĆ II. Gdańsk, sierpień 2010 r.

MONITORING ZAWODÓW DEFICYTOWYCH I NADWYśKOWYCH W WOJEWÓDZTWIE POMORSKIM W 2009 r. CZĘŚĆ II. Gdańsk, sierpień 2010 r. MONITORING ZAWODÓW DEFICYTOWYCH I NADWYśKOWYCH W WOJEWÓDZTWIE POMORSKIM W 2009 r. CZĘŚĆ II Gdańsk, sierpień 2010 r. Raport opracowano w Zespole Badań i Analiz Wojewódzkiego Urzędu Pracy w Gdańsku 2 Spis

Bardziej szczegółowo

Prognoza wielkości wydatków na IT w polskich przedsiębiorstwach

Prognoza wielkości wydatków na IT w polskich przedsiębiorstwach RAPORT Prognoza wielkości wydatków na IT w polskich przedsiębiorstwach PRZYGOTOWANY PRZEZ: Spis treści PORZĄDEK I... 6 Zakupy it: SME i CMA ZAKUPY IT: SME I CMA... 7 Charakterystyka firm i budżetowania

Bardziej szczegółowo

POPYT NA PRACĘ W WOJEWÓDZTWIE WIELKOPOLSKIM W 2013 R.

POPYT NA PRACĘ W WOJEWÓDZTWIE WIELKOPOLSKIM W 2013 R. URZĄD STATYSTYCZNY W POZNANIU ul. Wojska Polskiego 27/29, 60 624 Poznań Opracowania sygnalne Data opracowania: kwiecień 2014 Kontakt: e mail: sekretariatuspoz@stat.gov.pl tel. 61 27 98 200, fax 61 27 98

Bardziej szczegółowo

RANKING ZAWODÓW DEFICYTOWYCH I NADWYśKOWYCH W WOJEWÓDZTWIE POMORSKIM W II półroczu 2010 r. CZĘŚĆ II

RANKING ZAWODÓW DEFICYTOWYCH I NADWYśKOWYCH W WOJEWÓDZTWIE POMORSKIM W II półroczu 2010 r. CZĘŚĆ II Wojewódzki Urząd Pracy w Gdańsku RANKING ZAWODÓW DEFICYTOWYCH I NADWYśKOWYCH W WOJEWÓDZTWIE POMORSKIM W II półroczu 2010 r. CZĘŚĆ II Gdańsk, sierpień 2011 r. 1 Raport opracowano w Zespole Badań i Analiz

Bardziej szczegółowo

PODMIOTY GOSPODARKI NARODOWEJ W REJESTRZE REGON W WOJEWÓDZTWIE ŚWIĘTOKRZYSKIM STAN NA KONIEC 2014 R.

PODMIOTY GOSPODARKI NARODOWEJ W REJESTRZE REGON W WOJEWÓDZTWIE ŚWIĘTOKRZYSKIM STAN NA KONIEC 2014 R. PODMIOTY GOSPODARKI NARODOWEJ W REJESTRZE REGON W WOJEWÓDZTWIE ŚWIĘTOKRZYSKIM STAN NA KONIEC 2014 R. Źródłem publikowanych danych jest krajowy rejestr urzędowy podmiotów gospodarki narodowej, zwany dalej

Bardziej szczegółowo

MINISTERSTWO PRACY I POLITYKI SPOŁECZNEJ

MINISTERSTWO PRACY I POLITYKI SPOŁECZNEJ MINISTERSTWO PRACY I POLITYKI SPOŁECZNEJ DEPARTAMENT FUNDUSZY WYDZIAŁ FUNDUSZU PRACY Podejmowanie przez bezrobotnych działalności gospodarczej z wykorzystaniem środków Funduszu Pracy w podziale na rodzaje

Bardziej szczegółowo

URZĄ D STATYSTYCZNY W BIAŁ YMSTOKU

URZĄ D STATYSTYCZNY W BIAŁ YMSTOKU URZĄ D STATYSTYCZNY W BIAŁ YMSTOKU Opracowania sygnalne Białystok, luty 2012 r. Tel. 85 749 77 00, fax 85 749 77 79 E-mail: SekretariatUSBST@stat.gov.pl Internet: www.stat.gov.pl/urzedy/bialystok Krajowy

Bardziej szczegółowo

GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Departament Pracy MONITORING RYNKU PRACY

GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Departament Pracy MONITORING RYNKU PRACY Materiały na konferencję prasową w dniu 21 grudnia 2012 r. GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Departament Pracy MONITORING RYNKU PRACY POPYT NA PRACĘ W III KWARTALE 2012 ROKU PODSTAWOWE WYNIKI BADANIA III kwartał

Bardziej szczegółowo

Badanie ankietowe pracodawców województwa kujawsko-pomorskiego

Badanie ankietowe pracodawców województwa kujawsko-pomorskiego Zmiany w zatrudnieniu w perspektywie pięcioletniej - prognozy ankietowanych pracodawców Toruń, 4 kwietnia 2013 roku. Spotkanie z pracownikami PUP realizującymi badania pracodawców w ramach projektu systemowego

Bardziej szczegółowo

PODMIOTY GOSPODARKI NARODOWEJ WPISANE DO REJESTRU REGON W WOJEWÓDZTWIE ŚLĄSKIM.

PODMIOTY GOSPODARKI NARODOWEJ WPISANE DO REJESTRU REGON W WOJEWÓDZTWIE ŚLĄSKIM. Opracowania sygnalne PODMIOTY GOSPODARKI NARODOWEJ WPISANE DO REJESTRU REGON W WOJEWÓDZTWIE ŚLĄSKIM. STAN NA KONIEC 2009 R. Urząd Statystyczny w Katowicach, ul. Owocowa 3, 40 158 Katowice www.stat.gov.pl/katow

Bardziej szczegółowo

UWAGI METODYCZNE Popyt na pracę Wolne miejsca pracy Nowo utworzone miejsca pracy

UWAGI METODYCZNE Popyt na pracę Wolne miejsca pracy Nowo utworzone miejsca pracy 1 UWAGI METODYCZNE Badanie popytu na pracę, realizowane na formularzu Z 05, prowadzone jest w ramach programu badań statystycznych statystyki publicznej. Obejmuje ono podmioty gospodarki narodowej o liczbie

Bardziej szczegółowo

IMIGRANCI NA RYNKU PRACY W WOJEWÓDZTWIE ZACHODNIOPOMORSKIM

IMIGRANCI NA RYNKU PRACY W WOJEWÓDZTWIE ZACHODNIOPOMORSKIM WOJEWÓDZKI URZĄD PRACY W SZCZECINIE IMIGRANCI NA RYNKU PRACY W WOJEWÓDZTWIE ZACHODNIOPOMORSKIM MARTA MRÓZ WYDZIAŁ BADAŃ I ANALIZ BIURO ZACHODNIOPOMORSKIE OBSERWATORIUM RYNKU PRACY 2015 IMIGRANCI NA RYNKU

Bardziej szczegółowo

Wyniki finansowe branż w podregionach i regionie

Wyniki finansowe branż w podregionach i regionie Wyniki finansowe branż w podregionach i regionie Dr Elżbieta Wojnicka Uniwersytet Gdaoski/Instytut Gospodarki WSIiZ Przedsięwzięcie środków Unii Europejskiej współfinansowane w ramach ze środków Europejskiego

Bardziej szczegółowo

DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Warszawa, dnia 18 marca 2015 r. Poz. 379 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA PRACY I POLITYKI SPOŁECZNEJ 1) z dnia 12 marca 2015 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie różnicowania

Bardziej szczegółowo

UDZIAŁ KOBIET W OGÓLNEJ LICZBIE ZATRUDNIONYCH W POLSCE % 50. Źródło: Rocznik Statystyczny Pracy 2012.

UDZIAŁ KOBIET W OGÓLNEJ LICZBIE ZATRUDNIONYCH W POLSCE % 50. Źródło: Rocznik Statystyczny Pracy 2012. Płeć jest jedną z kluczowych cech stosowanych w analizie rynku pracy. Wiele zjawisk przedstawionych jest w podziale na mężczyzn i kobiety. Także indywidualne możliwości oraz decyzje pracowników i osób

Bardziej szczegółowo

Podjęcia działalności gospodarczej z wykorzystaniem środków Funduszu Pracy wg PKD w 2008 r.

Podjęcia działalności gospodarczej z wykorzystaniem środków Funduszu Pracy wg PKD w 2008 r. Załącznik nr 1 Podjęcia działalności gospodarczej z wykorzystaniem środków Funduszu Pracy wg PKD w 2008 r. Sekcja PKD Oszacowanie ze statusem Wydatki Funduszu Pracy (w tys. zł) Sekcja A Rolnictwo, leśnictwo,

Bardziej szczegółowo

zmiana w stosunku do poprzedniego roku 2015* 6584 49,98 2014 4390 20,01 2013 3658 6,03 2012 3450 15,12 2011 2997-1,15 2010 3032 23,40 2009 2457-25,09

zmiana w stosunku do poprzedniego roku 2015* 6584 49,98 2014 4390 20,01 2013 3658 6,03 2012 3450 15,12 2011 2997-1,15 2010 3032 23,40 2009 2457-25,09 Inwestorzy zagraniczni w I połowie 2015 r. W I połowie 2015 r. zostało zarejestrowanych 3292 spółek z udziałem kapitału zagranicznego wśród nowo rejestrowo firm w KRS. Jeśli ta tendencja w drugiej połowie

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 16 marca 2012 r. Poz. 285 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA PRACY I POLITYKI SPOŁECZNEJ 1) z dnia 14 marca 2012 r.

Warszawa, dnia 16 marca 2012 r. Poz. 285 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA PRACY I POLITYKI SPOŁECZNEJ 1) z dnia 14 marca 2012 r. DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Warszawa, dnia 16 marca 2012 r. Poz. 285 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA PRACY I POLITYKI SPOŁECZNEJ 1) z dnia 14 marca 2012 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie różnicowania

Bardziej szczegółowo

Raport z badania ewaluacyjnego

Raport z badania ewaluacyjnego Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego. Raport z badania ewaluacyjnego za okres 01.09.2011-30.11.2011 (wybrane fragmenty) Uprawnienia dla spawaczy gwarantem

Bardziej szczegółowo

Analiza wdrażania działań powierzonych dla MŚP w ujęciu dominującej działalności gospodarczej (PKD) realizowanych projektów.

Analiza wdrażania działań powierzonych dla MŚP w ujęciu dominującej działalności gospodarczej (PKD) realizowanych projektów. Załącznik nr XIII do Sprawozdania rocznego z realizacji RPO WSL w 2014 r. 2014 Analiza wdrażania działań powierzonych dla MŚP w ujęciu dominującej działalności gospodarczej (PKD) realizowanych. Analiza

Bardziej szczegółowo

Działalność innowacyjna w Polsce

Działalność innowacyjna w Polsce GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Urząd Statystyczny w Szczecinie Warszawa, październik 2014 r. Informacja sygnalna WYNIKI BADAŃ GUS AKTYWNOŚĆ INNOWACYJNA Działalność innowacyjna to całokształt działań naukowych,

Bardziej szczegółowo

GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Departament Pracy i Warunków Życia POPYT NA PRACĘ W I PÓŁROCZU 2008 ROKU

GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Departament Pracy i Warunków Życia POPYT NA PRACĘ W I PÓŁROCZU 2008 ROKU GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Departament Pracy i Warunków Życia MONITORING RYNKU PRACY POPYT NA PRACĘ W I PÓŁROCZU 2008 ROKU Uwagi ogólne Od 2007 roku badanie popytu na pracę ma charakter reprezentacyjny

Bardziej szczegółowo

RAPORT O STANIE SEKTORA MAŁYCH I ŚREDNICH PRZEDSIĘBIORSTW W POLSCE. Rozdział 8. Profile regionalne małych i średnich przedsiębiorstw

RAPORT O STANIE SEKTORA MAŁYCH I ŚREDNICH PRZEDSIĘBIORSTW W POLSCE. Rozdział 8. Profile regionalne małych i średnich przedsiębiorstw RAPORT O STANIE SEKTORA MAŁYCH I ŚREDNICH PRZEDSIĘBIORSTW W POLSCE Rozdział 8. Profile regionalne małych i średnich przedsiębiorstw Warszawa, 2011 Spis treści Województwo dolnośląskie...3 Województwo kujawsko-pomorskie...6

Bardziej szczegółowo

Ogłasza konkurs otwarty na składanie wniosków o dofinansowanie projektów ze środków

Ogłasza konkurs otwarty na składanie wniosków o dofinansowanie projektów ze środków Departament Europejskiego Funduszu Społecznego Urzędu Marszałkowskiego Województwa Pomorskiego w imieniu Samorządu Województwa Pomorskiego zwanego dalej Instytucją Pośredniczącą Ogłasza konkurs otwarty

Bardziej szczegółowo

Rejestracje w KRS w 2012 roku, pobiliśmy rekord rejestracji!

Rejestracje w KRS w 2012 roku, pobiliśmy rekord rejestracji! Rejestracje w KRS w 2012 roku, pobiliśmy rekord rejestracji! W 2012 roku zarejestrowano w KRS 31 377 podmiotów. Jest to wzrost o 26% w stosunku do analogicznego okresu w 2011 roku i wzrost o 35% w stosunku

Bardziej szczegółowo

Sieć Regionalnych Obserwatoriów Specjalistycznych. Radlin, 14 marca 2014 r.

Sieć Regionalnych Obserwatoriów Specjalistycznych. Radlin, 14 marca 2014 r. Sieć Regionalnych Obserwatoriów Specjalistycznych Radlin, 14 marca 2014 r. Sieć Regionalnych Obserwatoriów Specjalistycznych Cele Obserwatoriów Specjalistycznych 1. Wsparcie i usprawnienie zarządzania

Bardziej szczegółowo

Stan i warunki rozwoju lokalnej gospodarki w Wyszkowie w 2012 roku

Stan i warunki rozwoju lokalnej gospodarki w Wyszkowie w 2012 roku Stan i warunki rozwoju lokalnej gospodarki w Wyszkowie w 2012 roku Raport podstawowe informacje Podstawą do niniejszej prezentacji jest Raport przygotowany przez Instytut EUROTEST z Gdańska, Badanie ankietowe

Bardziej szczegółowo

MAZOWIECKI RYNEK PRACY IV KWARTAŁ 2014 IV KWARTAŁ 2014 NAJWAŻNIEJSZE INFORMACJE

MAZOWIECKI RYNEK PRACY IV KWARTAŁ 2014 IV KWARTAŁ 2014 NAJWAŻNIEJSZE INFORMACJE MAZOWIECKI RYNEK PRACY IV KWARTAŁ 2014 IV KWARTAŁ 2014 NAJWAŻNIEJSZE INFORMACJE Na Mazowszu nie pracowało 42,4% ludności w wieku 15 lat i więcej co oznacza poprawę sytuacji w ujęciu rocznym. W województwie

Bardziej szczegółowo

Ankieta na charakter anonimowy. ***

Ankieta na charakter anonimowy. *** *** Niniejszy kwestionariusz został przygotowany w ramach projektu partnerskiego pt. Aktywizacja zawodowa osób powyżej 50 roku życia doświadczenia europejskie przez przedstawicieli parterów z Niemiec,

Bardziej szczegółowo

PODMIOTY GOSPODARKI NARODOWEJ 1 W REJESTRZE REGON W WOJEWÓDZTWIE WIELKOPOLSKIM Stan na koniec 2011 r.

PODMIOTY GOSPODARKI NARODOWEJ 1 W REJESTRZE REGON W WOJEWÓDZTWIE WIELKOPOLSKIM Stan na koniec 2011 r. URZĄD STATYSTYCZNY W POZNANIU Opracowania sygnalne Data opracowania: luty 2012 Kontakt: e mail: uspoz@stat.gov.pl tel.: 61 2798320; 61 2798325 http://www.stat.gov.pl/poznan PODMIOTY GOSPODARKI NARODOWEJ

Bardziej szczegółowo

Badanie klimatu przedsiębiorczości oraz zdolności firm do podnoszenia konkurencyjności i wdrażania innowacji

Badanie klimatu przedsiębiorczości oraz zdolności firm do podnoszenia konkurencyjności i wdrażania innowacji Badanie klimatu przedsiębiorczości oraz zdolności firm do podnoszenia konkurencyjności i wdrażania innowacji I. OCENA SYTUACJI GOSPODARCZEJ BYTOMIA Czy może Pan(i) polecić Bytom jako miejsce do prowadzenia

Bardziej szczegółowo

Podmioty gospodarcze według rodzajów i miejsc prowadzenia działalności w 2013 roku

Podmioty gospodarcze według rodzajów i miejsc prowadzenia działalności w 2013 roku Warszawa, 2014.12.12 Podmioty gospodarcze według rodzajów i miejsc prowadzenia działalności w 2013 roku Liczba jednostek, biorących udział w rocznym badaniu przedsiębiorstw o liczbie pracujących 10 i więcej

Bardziej szczegółowo

Zaproszenie do złożenia oferty na: Usługę ewaluacji zewnętrznej. projektu innowacyjnego testującego pt.: 50+ doświadczenie

Zaproszenie do złożenia oferty na: Usługę ewaluacji zewnętrznej. projektu innowacyjnego testującego pt.: 50+ doświadczenie Zaproszenie do złożenia oferty na: Usługę ewaluacji zewnętrznej projektu innowacyjnego testującego pt: 50+ doświadczenie Warszawa, 01 grudnia 2014 r Zamawiający: Agrotec Polska sp z oo, ul Dzika 19/23

Bardziej szczegółowo

Skuteczność instrumentów wsparcia wśród małopolskich przedsiębiorców - wyniki badań

Skuteczność instrumentów wsparcia wśród małopolskich przedsiębiorców - wyniki badań Skuteczność instrumentów wsparcia wśród małopolskich przedsiębiorców - wyniki badań Metodologia badania 1. Przedmiot i cel badania: Celem głównym niemniejszego badania była ocena efektywności i skuteczności

Bardziej szczegółowo

Informacja w celu wydania zaświadczenia o ustawodawstwie właściwym

Informacja w celu wydania zaświadczenia o ustawodawstwie właściwym Informacja w celu wydania zaświadczenia o ustawodawstwie właściwym dla osoby prowadzącej w Polsce działalność gospodarczą na własny rachunek, która przenosi działalność czasowo na terytorium innego Państwa

Bardziej szczegółowo

Analiza Podmioty gospodarcze w Powiecie Tarnogórskim

Analiza Podmioty gospodarcze w Powiecie Tarnogórskim AT GROUP S.A. Analiza Podmioty gospodarcze w Powiecie Tarnogórskim Analiza dla Międzygminnej Strefy Aktywności Gospodarczej Krupski Młyn, 7 stycznia 2011 roku 1. SPIS TREŚCI 1. SPIS TREŚCI...2 2. CHARAKTERYSTYKA

Bardziej szczegółowo

Człowiek najlepsza inwestycja

Człowiek najlepsza inwestycja Gospodarcze uwarunkowania przemian na rynku pracy Dr Sławomir Sitek Uniwersytet Śląski Wydział Nauk o Ziemi Katedra Geografii Społecznej Zakład Geografii Społecznej Wydobycie węgla kamiennego i produkcja

Bardziej szczegółowo

PODMIOTY GOSPODARKI NARODOWEJ W REJESTRZE REGON W WOJEWÓDZTWIE DOLNOŚLĄSKIM Stan na koniec 2013 r.

PODMIOTY GOSPODARKI NARODOWEJ W REJESTRZE REGON W WOJEWÓDZTWIE DOLNOŚLĄSKIM Stan na koniec 2013 r. Kontakt: tel. 71 37-16-300 e-mail: SekretariatUSwro@stat.gov.pl Internet: www.stat.gov.pl/wroc INFORMACJA SYGNALNA nr 1/2014 PODMIOTY GOSPODARKI NARODOWEJ W REJESTRZE REGON W WOJEWÓDZTWIE DOLNOŚLĄSKIM

Bardziej szczegółowo

Osiągnięcia Projektu systemowego Zarządzanie, wdrażanie i monitorowanie Regionalnej Strategii Innowacji Województwa Śląskiego

Osiągnięcia Projektu systemowego Zarządzanie, wdrażanie i monitorowanie Regionalnej Strategii Innowacji Województwa Śląskiego Osiągnięcia Projektu systemowego Zarządzanie, wdrażanie i monitorowanie Regionalnej Strategii Innowacji Województwa Śląskiego Katowice, 25 kwietnia 2012r. Projekt - charakterystyka Wdrażanie Regionalnej

Bardziej szczegółowo

Profile regionalne małych i średnich przedsiębiorstw

Profile regionalne małych i średnich przedsiębiorstw Rozdział 8 Marzena Talar, Maja Wasilewska, Dorota Węcławska Profile regionalne małych i średnich przedsiębiorstw W rozdziale przedstawiona została charakterystyka stanu sektora małych i średnich przedsiębiorstw

Bardziej szczegółowo

*** Proszę zakreślić właściwą odpowiedź w odniesieniu do prowadzonej działalności gospodarczej. H.) Transport i gospodarka magazynowa

*** Proszę zakreślić właściwą odpowiedź w odniesieniu do prowadzonej działalności gospodarczej. H.) Transport i gospodarka magazynowa *** Niniejszy kwestionariusz został przygotowany w ramach projektu partnerskiego pt. Aktywizacja zawodowa osób powyżej 50 roku życia doświadczenia europejskie przez przedstawicieli parterów z Niemiec,

Bardziej szczegółowo

Badanie internetowych ofert pracy dla województwa kujawsko-pomorskiego

Badanie internetowych ofert pracy dla województwa kujawsko-pomorskiego Badanie internetowych ofert pracy dla województwa kujawsko-pomorskiego Seminarium podsumowujące projekt Rynek Pracy pod Lupą II Toruń, 11 czerwca 2015 r. Informacje o badaniu Badanie realizowano dla dwóch

Bardziej szczegółowo

NAKŁADY NA ŚRODKI TRWAŁE W WOJEWÓDZTWIE ŚWIĘTOKRZYSKIM W 2010 R.

NAKŁADY NA ŚRODKI TRWAŁE W WOJEWÓDZTWIE ŚWIĘTOKRZYSKIM W 2010 R. NAKŁADY NA ŚRODKI TRWAŁE W WOJEWÓDZTWIE ŚWIĘTOKRZYSKIM W 2010 R. Nakłady inwestycyjne a) są to nakłady finansowe lub rzeczowe, których celem jest stworzenie nowych środków trwałych lub ulepszenie (przebudowa,

Bardziej szczegółowo

Dorota Bryk Katolicki Uniwersytet Lubelski Jana Pawła II Lublin, 23.03.2010 r.

Dorota Bryk Katolicki Uniwersytet Lubelski Jana Pawła II Lublin, 23.03.2010 r. Dorota Bryk Katolicki Uniwersytet Lubelski Jana Pawła II Lublin, 23.03.2010 r. Projekt Tendencje rozwojowe przedsiębiorstw i popyt na pracę w województwie lubelskim w kontekście organizacji przez Polskę

Bardziej szczegółowo

Rozdział 8. Profile regionalne małych i średnich przedsiębiorstw

Rozdział 8. Profile regionalne małych i średnich przedsiębiorstw Melania Nieć, Maja Wasilewska, Joanna Orłowska Rozdział 8. Profile regionalne małych i średnich przedsiębiorstw Struktura podmiotowa Województwo dolnośląskie W 2012 r. w systemie REGON w województwie dolnośląskim

Bardziej szczegółowo

Raport Końcowy z ewaluacji w projekcie: Droga do bezpiecznej służby

Raport Końcowy z ewaluacji w projekcie: Droga do bezpiecznej służby Raport Końcowy z ewaluacji w projekcie: Droga do bezpiecznej służby 1.10.2011-30.04.2013 WYKONAWCA: HABITAT SP. Z O.O. UL. 10 LUTEGO 37/5 GDYNIA SPIS TREŚCI Sprawozdanie z działań ewaluacyjnych... 3 1.

Bardziej szczegółowo

Próba oceny umiędzynarodowienia działalności polskich i małopolskich MSP

Próba oceny umiędzynarodowienia działalności polskich i małopolskich MSP Ekonomia Menedżerska 2011, nr 10, s. 41 58 Joanna Duda * Próba oceny umiędzynarodowienia działalności polskich i małopolskich MSP 1. Wprowadzenie Istnieje bezpośredni związek między sukcesem ekonomicznym

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 2 sierpnia 2013 r. Poz. 878. Obwieszczenie Ministra pracy i polityki społecznej. z dnia 29 marca 2013 r.

Warszawa, dnia 2 sierpnia 2013 r. Poz. 878. Obwieszczenie Ministra pracy i polityki społecznej. z dnia 29 marca 2013 r. DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Warszawa, dnia 2 sierpnia 2013 r. Poz. 878 Obwieszczenie Ministra pracy i polityki społecznej z dnia 29 marca 2013 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu rozporządzenia

Bardziej szczegółowo

Zachodniopomorska Agencja Rozwoju Regionalnego S.A.

Zachodniopomorska Agencja Rozwoju Regionalnego S.A. Zachodniopomorska Agencja Rozwoju Regionalnego S.A. Zachodniopomorska Agencja Rozwoju Regionalnego S.A. powstała w 1994 roku jako spółka akcyjna, w której głównym akcjonariuszem jest Samorząd Województwa

Bardziej szczegółowo

POLSKIE FORUM OSÓB NIEPEŁNOSPRAWNYCH

POLSKIE FORUM OSÓB NIEPEŁNOSPRAWNYCH POLSKIE FORUM OSÓB NIEPEŁNOSPRAWNYCH ZESPÓŁ EWALUACJI I MONITORINGU Projekty dotyczące zawodowej i społecznej integracji osób niepełnosprawnych w komponencie regionalnym Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki

Bardziej szczegółowo

RAMOWY PLAN DZIAŁAŃ W CZĘŚCI DOTYCZĄCEJ KRYTERIÓW WYBORU PROJEKTÓW

RAMOWY PLAN DZIAŁAŃ W CZĘŚCI DOTYCZĄCEJ KRYTERIÓW WYBORU PROJEKTÓW Załącznik nr 4 do Szczegółowego opisu osi priorytetowych RPO WP 2014-2020 Zakres: Europejski Fundusz Społeczny Projekt do konsultacji, 22 maja 2015 r. RAMOWY PLAN DZIAŁAŃ W CZĘŚCI DOTYCZĄCEJ KRYTERIÓW

Bardziej szczegółowo

Urząd Statystyczny w Bydgoszczy Kujawsko-Pomorski Ośrodek Badao Regionalnych Referat Analiz i Badao Regionalnych

Urząd Statystyczny w Bydgoszczy Kujawsko-Pomorski Ośrodek Badao Regionalnych Referat Analiz i Badao Regionalnych Urząd Statystyczny w Bydgoszczy Kujawsko-Pomorski Ośrodek Badao Regionalnych Referat Analiz i Badao Regionalnych PRZEDSIĘBIORSTWA AKTYWNE INNOWACYJNIE, INNOWACYJNE W ZAKRESIE INNOWACJI PRODUKTOWYCH, PROCESOWYCH,

Bardziej szczegółowo

W KONTEKŚCIE DZIAŁAŃ FINANSOWA N YC H Z EUROPEJSKIEGO FUNDUSZU SPOŁECZNEGO

W KONTEKŚCIE DZIAŁAŃ FINANSOWA N YC H Z EUROPEJSKIEGO FUNDUSZU SPOŁECZNEGO Badanie ewaluacyjne współfinansowane ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego KOBIETA NA PODKARPACKIM RYNKU PRAC Y W KONTEKŚCIE DZIAŁAŃ FINANSOWA N YC H Z EUROPEJSKIEGO

Bardziej szczegółowo

Kwestionariusz do badania przedsiębiorstw w powiecie w 20.. roku

Kwestionariusz do badania przedsiębiorstw w powiecie w 20.. roku Załącznik nr 1 Kwestionariusz do badania przedsiębiorstw w powiecie w 20.. roku Dzień dobry! [gdy PUP realizuje badania samodzielnie] Nazywam się i jestem pracownikiem Powiatowego Urzędu Pracy w [gdy PUP

Bardziej szczegółowo

1. Analiza wskaźnikowa... 3 1.1. Wskaźniki szczegółowe... 3 1.2. Wskaźniki syntetyczne... 53 1.2.1.

1. Analiza wskaźnikowa... 3 1.1. Wskaźniki szczegółowe... 3 1.2. Wskaźniki syntetyczne... 53 1.2.1. Spis treści 1. Analiza wskaźnikowa... 3 1.1. Wskaźniki szczegółowe... 3 1.2. Wskaźniki syntetyczne... 53 1.2.1. Zastosowana metodologia rangowania obiektów wielocechowych... 53 1.2.2. Potencjał innowacyjny

Bardziej szczegółowo

ANALIZA DANYCH ZASTANYCH

ANALIZA DANYCH ZASTANYCH ANALIZA DANYCH ZASTANYCH OMÓWIENIE BADAŃ I WYNIKÓW PREZENTACJA W RAMACH PROJEKTU BADANIA DLA ROZWOJU MAZOWSZA WARSZAWA, 24 września 2013 r. AUTOR: DR WIESŁAW KĄKOL Człowiek najlepsza inwestycja Projekt

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN UCZESTNICTWA W PROJEKCIE: Akademia języków obcych, zarządzania i przedsiębiorczości

REGULAMIN UCZESTNICTWA W PROJEKCIE: Akademia języków obcych, zarządzania i przedsiębiorczości POSTANOWIENIA OGÓLNE REGULAMIN UCZESTNICTWA W PROJEKCIE: Akademia języków obcych, zarządzania i przedsiębiorczości 1 1. Niniejszy Regulamin określa warunki uczestnictwa w ramach projektu: Akademia języków

Bardziej szczegółowo

Przebieg usługi w przedsiębiorstwie Projekt Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości Zarządzanie kompetencjami w MSP

Przebieg usługi w przedsiębiorstwie Projekt Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości Zarządzanie kompetencjami w MSP Przebieg usługi w przedsiębiorstwie Projekt Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości Zarządzanie kompetencjami w MSP Usługa szkoleniowo doradcza z zakresu zarządzania kompetencjami w MSP jest realizowana

Bardziej szczegółowo

Cele Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki CELE SZCZEGÓŁOWE

Cele Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki CELE SZCZEGÓŁOWE Cele Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki Cel 1: Cel 2: Cel 3: Cel 4: Cel 5: Cel 6: Celem głównym Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki jest: Wzrost poziomu zatrudnienia i spójności społecznej CELE SZCZEGÓŁOWE

Bardziej szczegółowo

Projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego REGULAMIN PROJEKTU. Menedżer na miarę XXI wieku

Projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego REGULAMIN PROJEKTU. Menedżer na miarę XXI wieku REGULAMIN PROJEKTU Menedżer na miarę XXI wieku Nr PO KL. 08.01.01-32-005/11 1. INFORMACJE OGÓLNE 1. Niniejszy regulamin określa zasady rekrutacji i uczestnictwa w projekcie Menedżer na miarę XXI wieku

Bardziej szczegółowo

DZIAŁALNOŚĆ GOSPODARCZA PODMIOTÓW Z KAPITAŁEM ZAGRANICZNYM 1 W WOJEWÓDZTWIE WIELKOPOLSKIM W 2013 R.

DZIAŁALNOŚĆ GOSPODARCZA PODMIOTÓW Z KAPITAŁEM ZAGRANICZNYM 1 W WOJEWÓDZTWIE WIELKOPOLSKIM W 2013 R. URZĄD STATYSTYCZNY W POZNANIU ul. Wojska Polskiego 27/29, 60 624 Poznań Opracowania sygnalne Data opracowania: luty 2015 Kontakt: e mail: SekretariatUSPOZ@stat.gov.pl tel. 61 27 98 200, fax 61 27 98 100

Bardziej szczegółowo

PRACUJĄCY W WOJEWÓDZTWIE ŚLĄSKIM W 2006 R.

PRACUJĄCY W WOJEWÓDZTWIE ŚLĄSKIM W 2006 R. Opracowania sygnalne PRACUJĄCY W WOJEWÓDZTWIE ŚLĄSKIM W 2006 R. Urząd Statystyczny w Katowicach, ul. Owocowa 3, 40 158 Katowice www.stat.gov.pl/katow e-mail: SekretariatUsKce@stat.gov.pl tel.: 032 779

Bardziej szczegółowo

MINISTERSTWO PRACY I POLITYKI SPOŁECZNEJ, ul. Nowogrodzka 1/3/5, 00-513 Warszawa. Załącznik nr 4 do sprawozdania MPiPS-01

MINISTERSTWO PRACY I POLITYKI SPOŁECZNEJ, ul. Nowogrodzka 1/3/5, 00-513 Warszawa. Załącznik nr 4 do sprawozdania MPiPS-01 Powiatowy Urząd Pracy / Centrum Informacji i Planowania Kariery Zawodowej MINISTERSTWO PRACY I POLITYKI SPOŁECZNEJ, ul. Nowogrodzka 1/3/5, -513 Warszawa Załącznik nr 4 do sprawozdania MPiPS-1 w... Wojewódzki

Bardziej szczegółowo

TRYB WYBORU PROJEKTÓW: pozakonkursowy II KWARTAŁ 2016

TRYB WYBORU PROJEKTÓW: pozakonkursowy II KWARTAŁ 2016 Załącznik do Uchwały nr 44/206 Komitetu Monitorującego Lubelskiego na lata 204-2020 z dnia 22 kwietnia 206 r. OŚ PRIORYTETOWA 9 RYNEK PRACY KARTA DZIAŁANIA 9. AKTYWIZACJA ZAWODOWA PRIORYTET INWESTYCYJNY

Bardziej szczegółowo

DOFINANSOWANIE NOWOCZESNYCH TECHNOLOGII W ZAKRESIE DROGOWNICTWA. mgr Małgorzata Kuc-Wojteczek FORTY doradztwo gospodarczo-kadrowe

DOFINANSOWANIE NOWOCZESNYCH TECHNOLOGII W ZAKRESIE DROGOWNICTWA. mgr Małgorzata Kuc-Wojteczek FORTY doradztwo gospodarczo-kadrowe DOFINANSOWANIE NOWOCZESNYCH TECHNOLOGII W ZAKRESIE DROGOWNICTWA mgr Małgorzata Kuc-Wojteczek FORTY doradztwo gospodarczo-kadrowe Programy Operacyjne (PO) Krajowe Programy Operacyjne (PO) 16 Regionalnych

Bardziej szczegółowo

PODMIOTY GOSPODARKI NARODOWEJ WPISANE DO REJESTRU REGON W WOJEWÓDZTWIE ŚWIĘTOKRZYSKIM STAN NA KONIEC 2007 R.

PODMIOTY GOSPODARKI NARODOWEJ WPISANE DO REJESTRU REGON W WOJEWÓDZTWIE ŚWIĘTOKRZYSKIM STAN NA KONIEC 2007 R. PODMIOTY GOSPODARKI NARODOWEJ WPISANE DO REJESTRU REGON W WOJEWÓDZTWIE ŚWIĘTOKRZYSKIM STAN NA KONIEC 2007 R. Według stanu z końca grudnia 2007 r. w rejestrze REGON województwa świętokrzyskiego zarejestrowanych

Bardziej szczegółowo

PODMIOTY GOSPODARKI NARODOWEJ WPISANE DO REJESTRU REGON W WOJEWÓDZTWIE ŚWIĘTOKRZYSKIM STAN NA KONIEC 2009 R.

PODMIOTY GOSPODARKI NARODOWEJ WPISANE DO REJESTRU REGON W WOJEWÓDZTWIE ŚWIĘTOKRZYSKIM STAN NA KONIEC 2009 R. PODMIOTY GOSPODARKI NARODOWEJ WPISANE DO REJESTRU REGON W WOJEWÓDZTWIE ŚWIĘTOKRZYSKIM STAN NA KONIEC 2009 R. Źródłem publikowanych danych jest krajowy rejestr urzędowy podmiotów gospodarki narodowej REGON

Bardziej szczegółowo

OCENY TRWAŁOŚCI UDZIELONEGO WSPARCIA W POSTACI JEDNORAZOWYCH ŚRODKÓW NA PODJĘCIE WŁASNEJ DZIAŁALNOŚCI GOSPODARCZEJ

OCENY TRWAŁOŚCI UDZIELONEGO WSPARCIA W POSTACI JEDNORAZOWYCH ŚRODKÓW NA PODJĘCIE WŁASNEJ DZIAŁALNOŚCI GOSPODARCZEJ RAPORT Z BADANIA DOTYCZĄCEGO OCENY TRWAŁOŚCI UDZIELONEGO WSPARCIA W POSTACI JEDNORAZOWYCH ŚRODKÓW NA PODJĘCIE WŁASNEJ DZIAŁALNOŚCI GOSPODARCZEJ ORAZ JEGO WPŁYWU NA OBECNĄ SYTUACJĘ DOTACJOBIORCY NA RYNKU

Bardziej szczegółowo

PODMIOTY GOSPODARKI NARODOWEJ WPISANE DO REJESTRU REGON W WOJEWÓDZTWIE ŚLĄSKIM. STAN NA KONIEC 2007 R.

PODMIOTY GOSPODARKI NARODOWEJ WPISANE DO REJESTRU REGON W WOJEWÓDZTWIE ŚLĄSKIM. STAN NA KONIEC 2007 R. Opracowania sygnalne PODMIOTY GOSPODARKI NARODOWEJ WPISANE DO REJESTRU REGON W WOJEWÓDZTWIE ŚLĄSKIM. STAN NA KONIEC 2007 R. Urząd Statystyczny w Katowicach, ul. Owocowa 3, 40 158 Katowice www.stat.gov.pl/katow

Bardziej szczegółowo

MAŁOPOLSKO PODKARPACKIEGO KLASTRA CZYSTEJ ENERGII. 03 czerwca 2008 r

MAŁOPOLSKO PODKARPACKIEGO KLASTRA CZYSTEJ ENERGII. 03 czerwca 2008 r Możliwości finansowania dla MAŁOPOLSKO PODKARPACKIEGO KLASTRA CZYSTEJ ENERGII 03 czerwca 2008 r OLGA WARZECHA CENTRUM TRANSFERU TECHNOLOGII AGH Dział Obsługi Funduszy Strukturalnych tel. 12 617 31 59 warzecha@agh.edu.pl

Bardziej szczegółowo

Program Operacyjny Kapitał Ludzki 2007 2013. Toruń, 29 czerwca 2007

Program Operacyjny Kapitał Ludzki 2007 2013. Toruń, 29 czerwca 2007 Program Operacyjny Kapitał Ludzki 2007 2013 Toruń, 29 czerwca 2007 Struktura PO Kapitał Ludzki uwzględniaj dniająca zmiany wprowadzone po 11 czerwca 2007 r. IP Priorytet I Zatrudnienie i integracja społeczna

Bardziej szczegółowo

Środki z Regionalnych Programów Operacyjnych 2014-2020 na szkolenia i usługi doradcze podmiotowe systemy finansowania

Środki z Regionalnych Programów Operacyjnych 2014-2020 na szkolenia i usługi doradcze podmiotowe systemy finansowania Środki z Regionalnych Programów Operacyjnych 2014-2020 na szkolenia i usługi doradcze podmiotowe systemy finansowania Małgorzata Lelińska, Warszawa, 12 maja 2015 r. www.konfederacjalewiatan.pl str. 1 Plan

Bardziej szczegółowo

DZIAŁALNOŚĆ GOSPODARCZA PRZEDSIĘBIORSTW O LICZBIE PRACUJĄCYCH DO 9 OSÓB W 2008 R.

DZIAŁALNOŚĆ GOSPODARCZA PRZEDSIĘBIORSTW O LICZBIE PRACUJĄCYCH DO 9 OSÓB W 2008 R. Warszawa, 2009.10.16 DZIAŁALNOŚĆ GOSPODARCZA PRZEDSIĘBIORSTW O LICZBIE PRACUJĄCYCH DO 9 OSÓB W 2008 R. W Polsce w 2008 r. prowadziło działalność 1780 tys. przedsiębiorstw o liczbie pracujących do 9 osób

Bardziej szczegółowo

RAPORT. z wykonania projektu w ramach Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki

RAPORT. z wykonania projektu w ramach Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki RAPORT z wykonania projektu w ramach Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki Nazwa projektu: Profesjonalizacja i konkurencyjność szkolenia specjalistyczne dla instalatorów i projektantów instalacji wodociągowych

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN REKRUTACJI DO PROJEKTU KADRY PRZYSZŁOŚCI wsparcie szkoleniowe kluczowych sektorów województwa podlaskiego. 1 Informacje o projekcie

REGULAMIN REKRUTACJI DO PROJEKTU KADRY PRZYSZŁOŚCI wsparcie szkoleniowe kluczowych sektorów województwa podlaskiego. 1 Informacje o projekcie REGULAMIN REKRUTACJI DO PROJEKTU KADRY PRZYSZŁOŚCI wsparcie szkoleniowe kluczowych sektorów województwa podlaskiego 1 Informacje o projekcie Projekt KADRY PRZYSZŁOŚCI wsparcie szkoleniowe kluczowych sektorów

Bardziej szczegółowo

GRUPA COMBIDATA POLAND DOSTAWCA KOMPLEKSOWYCH ROZWIĄZAŃ EDUKACYJNYCH

GRUPA COMBIDATA POLAND DOSTAWCA KOMPLEKSOWYCH ROZWIĄZAŃ EDUKACYJNYCH GRUPA COMBIDATA POLAND DOSTAWCA KOMPLEKSOWYCH ROZWIĄZAŃ EDUKACYJNYCH z doświadczeniem sięgającym 20 lat Propozycja współpracy w zakresie pozyskiwania środków UE na rozwój kapitału ludzkiego Gdańsk, 5 kwiecień

Bardziej szczegółowo

Wzrost wiedzy oraz nabycie kompetencji w zakresie współpracy międzysektorowej

Wzrost wiedzy oraz nabycie kompetencji w zakresie współpracy międzysektorowej Wzrost wiedzy oraz nabycie kompetencji w zakresie współpracy międzysektorowej Raport z badań przeprowadzonych w ramach projektu Standardy współpracy międzysektorowej w powiecie oleckim Program Operacyjny

Bardziej szczegółowo

Prezentacja raportu metodologicznego

Prezentacja raportu metodologicznego Ocena skuteczności i efektywności instytucji uczestniczących we wdraŝaniu priorytetów VIII i IX, w tym procesu komunikacji Prezentacja raportu metodologicznego Urząd Marszałkowski Województwa Lubelskiego

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN UCZESTNICTWA W PROJEKCIE MAKROKWALIFIKACJE W MIKROPRZEDSIĘBIORSTWIE. 1 Postanowienia ogólne

REGULAMIN UCZESTNICTWA W PROJEKCIE MAKROKWALIFIKACJE W MIKROPRZEDSIĘBIORSTWIE. 1 Postanowienia ogólne REGULAMIN UCZESTNICTWA W PROJEKCIE MAKROKWALIFIKACJE W MIKROPRZEDSIĘBIORSTWIE 1 Postanowienia ogólne 1. Niniejszy regulamin określa warunki uczestnictwa w projekcie Makrokwalifikacje w mikroprzedsiębiorstwie.

Bardziej szczegółowo

Przystosowanie ofert szkoleniowych oraz prowadzonych inwestycji w. zakresie kształcenia ustawicznego do potrzeb rynku pracy w województwie śląskim

Przystosowanie ofert szkoleniowych oraz prowadzonych inwestycji w. zakresie kształcenia ustawicznego do potrzeb rynku pracy w województwie śląskim Przystosowanie ofert szkoleniowych oraz prowadzonych inwestycji w c zakresie kształcenia ustawicznego do potrzeb rynku pracy w województwie śląskim Raport końcowy Projekt współfinansowany przez Unię Europejską

Bardziej szczegółowo

RAPORT ROZWÓJ STRUKTUR KLASTROWYCH W POLSCE WSCHODNIEJ

RAPORT ROZWÓJ STRUKTUR KLASTROWYCH W POLSCE WSCHODNIEJ MINISTERSTWO ROZWOJU REGIONALNEGO EUROPEJSKI FUNDUSZ ROZWOJU REGIONALNEGO RAPORT ROZWÓJ STRUKTUR KLASTROWYCH W POLSCE WSCHODNIEJ ZAŁĄCZNIKI WARSZAWA Grudzień 2007 i regionalnej. Województwo lubelskie (według

Bardziej szczegółowo

Wsparcie przedsiębiorców w latach 2014-2020 możliwości pozyskania dofinansowania w nowej perspektywie unijnej

Wsparcie przedsiębiorców w latach 2014-2020 możliwości pozyskania dofinansowania w nowej perspektywie unijnej Wsparcie przedsiębiorców w latach 2014-2020 możliwości pozyskania dofinansowania w nowej perspektywie unijnej Iwona Wendel Podsekretarz Stanu Ministerstwo Infrastruktury i Rozwoju Warszawa, 22 maja 2014

Bardziej szczegółowo

woj. wielkopolskiego.

woj. wielkopolskiego. Prezentacja projektu: Dopasowanie zasobów ludzkich do rozwoju turystyki- trendy rozwojowe i zmiany na rynku pracy woj. wielkopolskiego. Projektodawca: Advance Ewelina Podziomek Priorytet VIII Regionalne

Bardziej szczegółowo

Badanie podmiotów gospodarczych województwa kujawsko-pomorskiego założonych przez osoby bezrobotne w latach 2010-2013

Badanie podmiotów gospodarczych województwa kujawsko-pomorskiego założonych przez osoby bezrobotne w latach 2010-2013 Badanie podmiotów gospodarczych województwa kujawsko-pomorskiego założonych przez osoby bezrobotne w latach 2010-2013 Seminarium podsumowujące projekt Rynek Pracy pod Lupą II Toruń, 11 czerwca 2015 r.

Bardziej szczegółowo

2016 CONSULTING DLA MŚP. Badanie zapotrzebowania na usługi doradcze

2016 CONSULTING DLA MŚP. Badanie zapotrzebowania na usługi doradcze 2016 CONSULTING DLA MŚP Badanie zapotrzebowania na usługi doradcze 1 O raporcie Wraz ze wzrostem świadomości polskich przedsiębiorców rośnie zapotrzebowanie na różnego rodzaju usługi doradcze. Jednakże

Bardziej szczegółowo

Nowe firmy z kapitałem zagranicznym zarejestrowane w 2012 r. zainwestowały w postaci kapitałów zakładowych 588 mln. złotych

Nowe firmy z kapitałem zagranicznym zarejestrowane w 2012 r. zainwestowały w postaci kapitałów zakładowych 588 mln. złotych NOWI INWESTORZY ZAGRANICZNI W POLSCE W 2012 ROKU W pierwszych trzech kwartałach 2012 roku zarejestrowano w KRS 2578 firm z udziałem kapitału zagranicznego. Jest to spadek o 6% w stosunku do analogicznego

Bardziej szczegółowo

Raport z badania ewaluacyjnego

Raport z badania ewaluacyjnego Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego. Raport z badania ewaluacyjnego za okres 01.12.2010-31.03.2011 (wybrane fragmenty) Uprawnienia dla spawaczy gwarantem

Bardziej szczegółowo

Wsparcie przedsiębiorców z Europejskiego Funduszu Społecznego w perspektywie finansowej 2014-2020. 12 maja 2015 r.

Wsparcie przedsiębiorców z Europejskiego Funduszu Społecznego w perspektywie finansowej 2014-2020. 12 maja 2015 r. Wsparcie przedsiębiorców z Europejskiego Funduszu Społecznego w perspektywie finansowej 2014-2020 12 maja 2015 r. EFS w latach 2014-2020 PO WER 2 34% EFS PO WER poprawa ram funkcjonowania poszczególnych

Bardziej szczegółowo

Metodologia badania. Cele szczegółowe ewaluacji zakładają uzyskanie pogłębionych odpowiedzi na wskazane poniżej pytania ewaluacyjne:

Metodologia badania. Cele szczegółowe ewaluacji zakładają uzyskanie pogłębionych odpowiedzi na wskazane poniżej pytania ewaluacyjne: Ewaluacja ex post projektu systemowego PARP pt. Utworzenie i dokapitalizowanie Funduszu Pożyczkowego Wspierania Innowacji w ramach Pilotażu w III osi priorytetowej PO IG Metodologia badania Cel i przedmiot

Bardziej szczegółowo

Plan działania na lata 2014-2015

Plan działania na lata 2014-2015 Plan działania na lata 2014-2015 PROGRAM OPERACYJNY KAPITAŁ LUDZKI INFORMACJE O INSTYTUCJI POŚREDNICZĄCEJ Numer i nazwa Priorytetu Instytucja Pośrednicząca Adres korespondencyjny VI. Rynek pracy otwarty

Bardziej szczegółowo

Analiza kondycji i trwałości stanowisk pracy utworzonych w latach 2008 2010 w wyniku:

Analiza kondycji i trwałości stanowisk pracy utworzonych w latach 2008 2010 w wyniku: Analiza kondycji i trwałości stanowisk pracy utworzonych w latach 2008 2010 w wyniku: przyznania jednorazowych środków na podjęcie działalności gospodarczej, przyznanych w formie refundacji kosztów wyposażenia

Bardziej szczegółowo

Problem badawczy Przeprowadzenia badania ewaluacyjnego projektu realizowanego w ramach Poddziałania 6.1.3

Problem badawczy Przeprowadzenia badania ewaluacyjnego projektu realizowanego w ramach Poddziałania 6.1.3 Problem badawczy Przeprowadzenia badania ewaluacyjnego projektu realizowanego w ramach Poddziałania 6.1.3 Przeprowadzenia badania ewaluacyjnego projektu realizowanego w ramach Programu Operacyjnego Kapitał

Bardziej szczegółowo

Wojewódzki Urząd Pracy w Poznaniu

Wojewódzki Urząd Pracy w Poznaniu Wojewódzki Urząd Pracy w Poznaniu PYTANIA ZGŁASZANE W TRAKCIE SPOTKANIA INFORMACYJNEGO W RAMACH DOKUMENTACJI KONKURSOWEJ Z PODDZIAŁANIA 6.1.1 PO KL (konkurs zamknięty nr 1/PO KL/6/E.1.1/12 na projekty

Bardziej szczegółowo

PROJEKT KRYTERIÓW MERYTORYCZNYCH do oceny projektów z DZIAŁANIA 2.3 Wsparcie instytucji otoczenia biznesu i transferu wiedzy SCHEMAT A

PROJEKT KRYTERIÓW MERYTORYCZNYCH do oceny projektów z DZIAŁANIA 2.3 Wsparcie instytucji otoczenia biznesu i transferu wiedzy SCHEMAT A PROJEKT KRYTERIÓW MERYTORYCZNYCH do oceny projektów z DZIAŁANIA 2.3 Wsparcie instytucji otoczenia biznesu i transferu wiedzy SCHEMAT A A) Kryteria merytoryczne ocena techniczno-ekonomiczna DZIAŁANIE 2.3A

Bardziej szczegółowo

R1. W jakim przedziale zatrudnienia znajduje się Pana(i) firma? 10-49 osób... 50-249 osób...

R1. W jakim przedziale zatrudnienia znajduje się Pana(i) firma? 10-49 osób... 50-249 osób... Zapraszamy Państwa do wzięcia udziału w badaniu dotyczącym rynku pracy małych i średnich przedsiębiorstw na Dolnym Śląsku. Naszym zamierzeniem jest poznanie Państwa opinii na temat koncepcji społecznej

Bardziej szczegółowo

BADANIE POTRZEB SZKOLENIOWYCH MIKRO, MAŁYCH I ŚREDNICH PRZEDSIEBIORSTW BRANŻY TRANSPORTOWEJ Z WOJEWÓDZTWA DOLNOŚLĄSKIEGO

BADANIE POTRZEB SZKOLENIOWYCH MIKRO, MAŁYCH I ŚREDNICH PRZEDSIEBIORSTW BRANŻY TRANSPORTOWEJ Z WOJEWÓDZTWA DOLNOŚLĄSKIEGO BADANIE POTRZEB SZKOLENIOWYCH MIKRO, MAŁYCH I ŚREDNICH PRZEDSIEBIORSTW BRANŻY TRANSPORTOWEJ Z WOJEWÓDZTWA DOLNOŚLĄSKIEGO BADANIE WŁASNE FIRMY AUTO-SZKOŁA WOTA LUTY/MARZEC 2012 NA POTRZEBY PRZYGOTOWANIA

Bardziej szczegółowo

Przekazujemy Państwu efekt pierwszego etapu prac nad Programem Rozwoju Miasta Łomża dotyczącego gospodarki.

Przekazujemy Państwu efekt pierwszego etapu prac nad Programem Rozwoju Miasta Łomża dotyczącego gospodarki. Przekazujemy Państwu efekt pierwszego etapu prac nad Programem Rozwoju Miasta Łomża dotyczącego gospodarki. Efektem pierwszego etapu prac na Programem Rozwoju Miasta Łomża było powstanie analizy SWOT i

Bardziej szczegółowo

Załącznik nr 1 do ogłoszenia o zwołaniu Zwyczajnego Walnego Zgromadzenia PGE Polska Grupa Energetyczna S.A. na dzień 27 czerwca 2013 roku

Załącznik nr 1 do ogłoszenia o zwołaniu Zwyczajnego Walnego Zgromadzenia PGE Polska Grupa Energetyczna S.A. na dzień 27 czerwca 2013 roku Załącznik nr 1 do ogłoszenia o zwołaniu Zwyczajnego Walnego Zgromadzenia PGE Polska Grupa Energetyczna S.A. na dzień 27 czerwca 2013 roku Informacja dotycząca proponowanych zmian w Statucie Spółki Poniżej

Bardziej szczegółowo