HISTORIA MYŚLI PEDAGOGICZNEJ

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "HISTORIA MYŚLI PEDAGOGICZNEJ"

Transkrypt

1 HISTORIA MYŚLI PEDAGOGICZNEJ - wykład - mgr Przemysław Ziółkowski Katedra Pedagogiki i Nauk o Rodzinie WSG

2 Literatura do przedmiotu: Bartnicka K., Szybiak I., Zarys historii wychowania, Warszawa 2001r. Orczyk A., Zarys historii szkolnictwa i myśli pedagogicznej, Warszawa 2008r. Pawlak M., Zarys dziejów oświaty, Bydgoszcz 2007r. Kot S., Historia wychowania, T.1., T.2., Warszawa 2010r. (lub starsze) Litak S., Historia wychowania, T1., T.2., Kraków 2010r. (lub starsze) Możdżeń S.I., Historia wychowania, T.1-3., Sandomierz 2006r.

3 Warunki zaliczenia przedmiotu: 1. Egzamin ustny

4 Tematyka: Historia myśli pedagogicznej jako nauki Wychowanie pierwotne Działalność oświatowo - wychowawcza w starożytności Grecka myśl edukacyjna: Sofiści, Sokrates, Platon, Arystoteles Wychowanie i szkolnictwo w starożytnym Rzymie Ideały wychowawcze i organizacja szkolnictwa w średniowieczu Dorobek pedagogiczny doby Odrodzenia Myśl pedagogiczna i oświata epoki nowożytnej Szkolnictwo w epoce oświecenia Narodziny i rozwój nowoczesnego systemu oświatowego w XIX i XX wieku Geneza i rozwój pedagogiki naukowej w XIX wieku Polska oświata i myśl pedagogiczna w okresie zaborów Pedagogika przełomu XIX i XX wieku Odrodzenie szkoły Polskiej w okresie II Rzeczypospolitej Polska myśl pedagogiczna okresu międzywojennego Losy polskiej oświaty i szkolnictwa w okresie II wojny światowej Polska edukacja w okresie PRL

5 HISTORIA Historia - zespół wiedzy o naszej przeszłości. Humanistyczna i społeczna dziedzina nauki zajmująca się dochodzeniem do wiedzy o zdarzeniach minionych. Wynikiem badań historycznych jest opis dziejów (historiografia). Przedmiotem badań jest z reguły historia człowieka i cywilizacji ludzkiej. 5

6 Historia dochodzi do swojej wiedzy na podstawie: a) świadectw bezpośrednich b) źródeł pisanych, malowanych, ect. c) wyników badań nauk pomocniczych historii 6

7 Periodyzacja dziejowa (epoki historyczne) a) prehistoria - historia starożytna (do 476 roku) b) średniowiecze (do XIV/XV wieku, 1492r.) c) historia nowożytna (do XVIII/XIX wieku, 1815r.) d) historia najnowsza (XIX - XX wiek, 1945r.) e) historia współczesna (po II WŚ) 7

8 Periodyzacja dziejowa (okresy historyczne) a) renesans : XV - XVI wiek b) barok: XVI - XVII wiek c) oświecenie: XVII wiek r. d) romantyzm: 1822r r. e) pozytywizm: 1864r r. f) Modernizm / Młoda Polska: 1890r r. g) XX lecie międzywojenne: 1918r r. h) okres II wojny światowej: r. i) okres powojenny: po 1945r. 8

9 Nauki pomocnicze historii: a) Archeologia b) Archiwistyka c) Chronologia d) Demografia e) Dyplomatyka f) Epigrafika g) Geneaologia h) Geografia historyczna i) Heraldyka j) Kartografia k) Kryptografia l) Numizmatyka m) Paleografia n) Sfragistyka o) i inne 9

10 Kryteria wyodrębniania i samodzielności dyscyplin naukowych: 1. Przedmiot i zainteresowania badawcze. 2. Dostosowana do przedmiotu terminologia i nazewnictwo wraz z systemem pojęć i prawidłowości. 3. Dostosowana do przedmiotu metodologia w tym metody, techniki, narzędzia i procedury badawcze.

11 Historia myśli pedagogicznej (historia wychowania) jest jedną z dyscyplin pedagogicznych oraz nauką o charakterze interdyscyplinarnym, gdyż leży na pograniczu historii, gdzie wykorzystuje źródła historyczne dla odtwarzanie przeszłości w aspekcie oświatowym (pedagogika). Historia wychowania składa się z dwóch podstawowych działów: dziejów teorii pedagogicznej, a więc historia rozwoju myśli i doktryn pedagogicznych dotyczących sposobów ujmowania procesu wychowawczego, dziejów praktyki pedagogicznej, stanowiące historię rozwoju placówek i instytucji wychowania.

12 Wychowanie jest zjawiskiem pierwotnym. Pojawiło się wtedy kiedy człowiek zaczął sobie uświadamiać samego siebie- swoje istnienie. Dla rozwoju człowieka pierwotnego niezwykle ważne były narzędzia bo był on słabszy fizycznie a wyższy umysłowo. Posługiwał się więc narzędziami, a następnie po odpowiedniej obróbce udoskonalał je. W miarę ich udoskonalenia coraz trudniej było się nimi posługiwać należało więc długo i mozolnie ćwiczyć.

13 Głównym celem wychowania pierwotnego było przeżycie. We wspólnotach pierwotnych nastąpił podział czynności i obowiązków. Zadaniem mężczyzn była obrona i polowanie. Syn zawsze naśladował ojca, córka matkę. Wychowaniem pierwotnym można więc nazwać bezpośrednie działanie osób starszych na młodsze. Wychowania pierwotne nie zmierzało do zaspokajania osobistych potrzeb tylko do realizacji celów całej wspólnoty- przeżycia. Charakterystyczną cechą wychowania w społeczeństwie pierwotnym było jednakowe, bezklasowe wychowanie oraz jego krótkotrwałość, bo w krótkim czasie można było przekazać cały zasób doświadczeń jakie dane plemię posiadało.

14 Podział ról Chłopcy zajmowali się: sporządzaniem broni, posługiwania się nią, poznawaniem trybu życia zwierząt, polowanie, wyprawianiem zwierząt, wyrabianiem narzędzi, strzelania z łuku, ćwiczenia siły fizycznej Dziewczynki: przygotowywały pożywienie, szyły ubrania, opiekowały się młodszymi.

15 W procesie wychowania nie można pominąć pracy. Praca zrodziła wychowanie, ukształtowała człowieka. Człowiek stoi wyżej od istot zwierzęcych właśnie dzięki pracy. Praca jest podstawą rozwoju świadomości człowieka, przyczyniła się do zbliżenia miedzy ludźmi, do wzajemnej pracy, do współdziałania, komunikowania się.

16 PRZEDSTAWICIELE MYŚLI PEDAGOGICZNEJ W STAROŻYTNOŚCI: Sokrates Platon Arystoteles Sofiści

17 S O K R A T E S Uważał ze tylko ta wiedza ucznia wzbogaci, którą sam sobie wytworzy przez własną pracę myślową, a więc nie zasób wiedzy ale metoda jej poznania, nie posiadanie wiadomości ale jak ją zdobędzie będzie decydować o jego poziomie inteligencji Mówił wiem ze nic nie wiem ponieważ uważał że im więcej wiemy tym bardziej zdajemy sobie sprawę z swojej nie wiedzy

18 P L A T O N Popierał ideał wychowania państwowego Kobieta i mężczyzna mają te same uzdolnienia Dzieci do 6lat miały wychowywać się razem, potem zaś osobno, Mając 10 lat dziecko miało się bawić i ćwiczyć ciało Po upływie 10 lat zaczynać powinno się nauczać czytania i pisania

19 A R Y S T O T E L E S Uważał ze postrzeganie zmysłowe trzeba najpierw zobaczyć, dotknąć, powąchać Według niego człowiek składa się z 3 elementów : dusza zwierzęca (wychowanie moralne), dusza roślinna (wychowanie zdrowotne) dusza myśląca (wychowanie umysłowe)

20 S O F I Ś C I Wykorzystywali w swojej nauce metody kształcenia takie jak umiejętność logicznego myślenia, dedukcje Prowadzili szereg wykładów, rozmów, używając przy tym retorykę i dialektykę, Problematyka rozważań dotyczyła głownie filozofii, astronomii, matematyki i przyrody. Przekazywana przez uczonych wiedza dzieli się na: - merytoryczną wzbogacającą intelektualnie - formalną posiadającą zastosowanie praktyczne

21 Wychowanie Greków było uwarunkowane ideałami wychowawczym, takimi jak: wychowanie fizyczne wychowanie religijne wychowanie moralne wychowanie muzyczne wychowanie umysłowe

22 Wychowanie religijne Nauczanie szacunku do bóstw już w domowych obrzędach Każdy moment życia czy to publicznego czy prywatnego nie mógł się obejść bez czci bóstw

23 Wychowanie moralne Od wczesnego dzieciństwa usiłowano wpajać dziecku zdrowe zasady moralne, Należało do tego również m.in. nauka stania i siedzenia w przyzwoitej postawie, chodzenia w milczeniu, Nauczano szacunku za równo do starszych jak i nauczycieli Nauczali skromnego postępowania i pełnego umiarkowania. Wychowanie fizyczne, choć zapewnia rozwój duchowy, zwłaszcza ukształtowanie się charakteru, nie wystarczyło dla doskonałości, jeśli w parze z nimi nie idzie piękność moralna

24 Wychowanie muzyczne Elementy tego wychowania to śpiew, muzyka, poezja i taniec Przygotowywało młodzież do rytmicznego tańca chóralnego, które odbywano przed ołtarzem bóstw Obejmowało zarówno rytm i melodię a test śpiewany musiał być rozumiany przez śpiewaka Instrumentem narodowym była lutnia, umiejętność uderzania w jej struny cechowała człowieka wykształconego.

25 Wychowanie umysłowe Brak wykształcenia naukowego powodowało ustne przekazywanie wiedzy Młodzież kształciła się poprzez przebywanie ze starszym, przysłuchując się ich rozmowom Rozwój umysłowy uwarunkowany obcowaniu z muzyka i teatrem W późniejszym czasie zaczęto nauczać pisania i czytania

26 W starożynej Grecji można wyróżnić dwa rodzaje wychowania; - wychowanie spartańskie - wychowanie ateńskie

27 Wychowanie Ateńskie Wychowanie nastawione na uformowanie człowieka w zdolności umysłowe, moralne, estetyczne i fizycznie Większa swoboda w wychowaniu niż w Sparcie Jedynym obowiązkiem wobec państwa było wychowanie człowieka wszechstronnie wykształconego

28 Organizacja zbiorowego, zinstytucjonalizowanego wychowania w SPARCIE: 0-7 rok życia, dziecko przebywało w domu rodzinnym 7-20 rok życia, wychowanie w państwowych instytucjach typu koszarowego: 20 lat - dorosłość 1. Dziewczęta: organizowano w grupy, w których odbywały ćwiczenia fizyczne (biegi, skoki, rzut dyskiem, zapasy) hartowanie ciała, przyzwyczajanie do niewygód i trudów, nauka prowadzenia gospodarstwa domowego i wychowywania dzieci, dziewczęta mimo nauki mieszkały w domu rodzinnym, na tym też etapie kończyły one swoja edukację. 2. Chłopcy: organizowani w odziały wojskowe, w celu hartowania organizmu chodzili boso, w lekkiej odzieży, z ogolona głową - przez cały rok uodparniano ich na ból, poprzez skazywanie raz w roku na chłostę, przyzwyczajano do niewygód i trudu między innymi przez warunki mieszkalne (np. własnoręcznie wykonane miejsca do spania z trzciny, oraz głodzenie).

29 SPARTA: 8-12 rok życia, gry i zabawy na świeżym powietrzu, lżejsze ćwiczenia fizyczne rok życia, surowa dyscyplina, ćwiczenia militarne i lekkoatletyczne rok życia, najcięższy okres, przygotowujący bezpośrednio do służby wojskowej, którą pełnił do 30 roku życia. Poświęcony był musztrze wojskowej, władaniu bronią, wyrabianiu odwagi, sprytu i bezwzględności rok życia, poświęcony był głównie służbie wojskowej, po której dopiero wypełnieniu stawał się pełnoprawnym obywatelem. Następnie, także za obowiązek państwowy uważało się małżeństwo i pracę w koszarach, od świtu do nocy.

30 Wychowanie w starożytnym Rzymie: okres królewski - o VIII w. p.n.e do VI w. p.n.e - najważniejsza rodzina (tradycja, zwyczaje) okres republikański - od V w. p.n.e do I w. p.n.e - wychowanie ma charakter wieśniaczy, chłopski, o rozwoju oświaty decydowała arystokracja wieśniacza - tworzą ją właściciele ziemscy, którzy największy zysk mają z rolnictwa, mają niewolników, ale interesują się uprawą ziemi, gospodarstwem. Wychowania należy do rodziny - polega na stopniowym wprawianiu w życie społeczne młodych zgodnie z tradycją. okres cesarski - os 31 p.n.e do 476 n.e

31 Wychowanie dzieci w starożytnym Rzymie: do 7 roku życia wychowaniem zajmowała się sama matka, bez niańki. od 7 roku życia chłopcy pod opieką ojca zwracano uwagę na rozwój fizyczny uprawiano dyscypliny pomagające w walce jazda konno władanie dzidą tarczą znajomość prawa rzymskiego przedmiot nauka historii ojczystej, którą napisał sam Katon zwracał uwagę na bohaterów, czyny przodków, dał wzór by móc poznać gospodarstwo wiejskie zamieszkał z synem na wsi. uczono jak powinno się postępować z niewolnikami ni powinno się ich wykorzystywać po pewnym czasie w szkole pojawiała się retoryka około 16 roku życia chłopiec wprowadzony jest przez ojca w świat dorosłych orientuje się w jakiś sprawach ojciec brał udział, następnie bierze udział w dyskusjach na koniec ojciec przestaje się nim zajmować, przez da lata przygotowuje się do walki.

32 Rodzina w starożytnym Rzymie: rodzina - przyrodzone środowisk, w którym rozwija się dziecko. część przyrody, każdy element jej egzystencji ma pasować do większej całości musi się dostosować do wymogów życia społecznego i uwzględnić prawidłowości boskie. każdy ma swoje miejsce i prestiż - nakazuje oddawać człowiekowi szacunek rodzina była wspólnotą partnerską nie ma dominacji mężczyzny (ojca), współpracuje on z kobietą (matką)

33 Rzymska myśl pedagogiczna: - przygotowano podręcznik do nauk gramatyki łacińskiej - nauczano prawo i retorykę - interesowano się psychologią - przekonywano by rodziny rzymskie wysyłały dzieci do szkoły - rozwijała się pedeutologia - kładziono nacisk na relacje uczeń nauczyciel - sprzeciwiano się karom fizycznym

34 Szkoły prowadzone przez druidów w V i VI wieku reprezentowały bardzo wysoki poziom, początki nauczania rozpoczynały się języku ojczystym, potem doszła łacina, wykorzystywali zabytki literatury irlandzkiej. Druidzi zaczęli odbywać podróże, w trakcie których szerzyli oświatę ich nauki wykorzystywał m.in. Karol Wielki. Karol wielki pragnął wykorzystać oświatę do cementowania podbitych terenów. Następnie zadania druidów przejęli Benedyktyni praca, modlitwa nauka

35 św. Augustyn: nauczyciel retoryki, pracował w Rzymie i Mediolanie. jako filozof opracowuje system teocentryczny istnieje bezwzględna zależność świata od Boga, człowiek jest odbiciem Boga czego wyrazem jest dusza zawierająca idee Boga, ciało źródło zła określa rolę zmysłów umysłu, wiary w poznaniu rzeczywistości uważa, że pod kątem potrzeb chrześcijańskich należy wykorzystywać siedem sztuk wyzwolonych

36 Bardzo dużą rolę w starożytnym wychowaniu odegrały także szkoły filozoficzne, które stanowiły szkolnictwo wyższe. Działały miedzy innymi: Akademia Platońska - od 387 r. p.n.e. Liceum (Lykeion) Arystotelesa - od 335 p.n.e. Szkoła Stoików - od 308 p.n.e. Szkoła Epikurejczyków - od 306 p.n.e.

37 Średniowiecze 476 początek epoki - do XV wieku wielkie odkrycia geograficzne (1492r.), upadek Konstantynopola 1453r. Podział Średniowiecza na fazy: wczesne średniowiecze 476 X włącznie pełne średniowiecze XI XIII późne średniowiecze XIV XV

38 Siedem sztuk wyzwolonych (nauki w średniowieczu): gramatyka retoryka arytmetyka muzyka geometria astronomia A później także: architektura medycyna

39 Szkoły pałacowe: - zorganizowane przez Karola Wielkiego na wzór szkół rzymskich, - wśród jej nauczycieli znaleźli się m.in. włoscy uczeni, dawni mnisi, benedyktyni, - kierownictwo zostało powierzone Alkwionowi, który był organizatorem oświaty w państwie Karola Wielkiego, - program nauczania obejmował 7 sztuk wyzwolonych oraz elementy medycyny i architektury, dbano także o przygotowanie praktyczne, - była to szkoła dla członków rodziny królewskiej oraz synów i córek arystokratów, - po zakończeniu absolwenci tworzyli akademię lub też towarzystwa naukowych, gdzie spotykali się co jakiś czas i prezentowali wytwory swojego intelektu (poezję, rozprawy filozoficzne), - w późniejszym czasie powoływano szkoły przy wszystkich kościołach na terenie cesarstwa, w których to szkołach kształceni byli wszyscy chętni chłopcy niezależnie od ich statusu społecznego.

40 Szkoły w okresie średniowiecza W średniowieczu funkcjonowały różne rodzaje szkół: 1. szkoły parafialne były najbardziej popularne, przyjmowały one zarówno chłopców jak i dziewczęta, bez względu na ich status społeczny 2. szkoły elementarne, które dzieliły się na: szkoły wiejskie których poziom był dość niski a nauczycielami przypadkowi ludzie, choć zawsze mężczyźni; uczęszczali do nich najczęściej chłopcy szkoły miejskie których program dostosowywano odpowiednio do potrzeb miejskiego społeczeństwa; nauczano w nich języków nowożytnych, a nauczyciel opłacany był z zasobów Rady Miejskiej, więc jeśli zachowywał się on w nieodpowiedni sposób, był przez nią usuwany ze stanowiska 3. szkoły katedralne i kolegiackie które stanowiło wzór dla późniejszych uniwersytetów; były przeznaczone do kształcenia stanu duchownego z zakresu 7 sztuk wyzwolonych. Kanon siedmiu sztuk wyzwolonych obejmował: Trivium - czyli gramatyka, dialektyka i retoryka Quadrivium - czyli arytmetyka, astronomia, muzyka i geometria

41 Szkoły w okresie średniowiecza: 4. uniwersytety stanowiły wynalazek średniowiecza; pierwsze uniwersytety zakładano we Francji i we Włoszech; włoskie uniwersytety stanowiły korporację studentów, była to instytucja niezależna od kościoła, której rektor wybierany był spośród studentów mających minimum 25 lat; paryski typ uniwersytety był korporacją profesorów, gdzie rektora wybierano właśnie spośród ich grona (było również stanowisko kanclerza; uniwersytety posiadały cztery wydziały: wydział filozoficzny (czyli sztuk wyzwolonych) wydział medyczny wydział prawa wydział teologii 5. szkoły klasztorne stanowiły najstarsze szkoły w średniowieczu powstające już od VI wieku; jako najstarsze uważane są szkoły benedyktyńskie; wyróżnia się dwa rodzaje szkół klasztornych: klasztory wewnętrzne które przeznaczone były dla osób pozostających później w klasztorze, czyli dla mnichów czy zakonników klasztory zewnętrzne

42 Średniowiecze - wychowanie rycerskie Synowie średniowiecznych rycerzy sztuki wojennej byli uczeni przez swoich ojców, która to edukacja zakładała dwa etapy: pierwszy etap (od 7-15 lat) - młodzieniec pełnił w nim funkcję pazia, polegającą na usługiwaniu (głównie paniom); na dworze uczył się on śpiewu, układania rycerskich ballad i pieśni miłosnych, grania na instrumentach oraz etyki jak również jazdy konnej, władania bronią i zapasów (czasami uczono również czytania, pisania i łaciny); taka edukacja na pazia kończyła się nadaniem mu tytułu giermka a jednocześnie prawa noszenia własnego miecza; drugi etap - młodzieniec był przydzielany opiece wybranemu rycerzowi, któremu miał on towarzyszyć w trakcie turniejów, różnych uroczystości i wyprawach wojennych; wychowanie rycerskie zakończone było pasowaniem giermka na rycerza, co odbywało się przy innych okazjach, takich jak koronacja króla, wielkie święta, zaręczyny czy wesele; pasowany rycerz musiał się publicznie wykazać swoimi umiejętnościami we władaniu bronią oraz w jeździe konnej; po pasowaniu miał on prawo posiadać własne dobra i żenić się.

43 uniwersytet boloński (rok zał. 1119) nauczano w nim przede wszystkim prawa rzymskiego, wychowanie odbywało się w atmosferze społecznej karności, co kształtowało w uczniach umiejętność współpracy ze innymi ludźmi; szerzono w nim kult świeckiej władzy; był on typową uczelnią, gdzie studenci sami wybierali ze swojego grona Rektora - min. 20 letniego i zamożnego. Uniwersytet miał charakter świecki, nie nauczano teologii. uniwersytet paryski (1200) był podzielony na następujące specjalności: filozofia, prawo, medycyna, teologia. Poszczególne wydziały kierowane były przez dziekana, istniał również urząd rektora; uniwersytet paryski został później przekształcony przez dominikanów w uczelnię podlegającą Kościołowi (papieżowi), kiedy dialektyka, stanowiąca główny przedmiot, została ograniczona do udowadniania dogmatów i prawd religijnych. Rektor i profesorowie otrzymywali wynagrodzenie od Kościoła.

44 uniwersytet cambridge (1209) został założony przez mistrzów oraz studentów Oksfordu, nauczał przede wszystkim przedmiotów dydaktycznych uniwersytet w oksfordzie (1214) na początku specjalizował się w prawie oraz medycynie, później powstał na nim wydział teologii, nabrał profilu przyrodniczego oraz nauk ścisłych uniwersytet w Padwie (1222) powstał w wyniku przekształcenia istniejącej już szkoły prawa oraz retoryki, wzorowany był na uniwersytecie bolońskim (założyli go profesorowie i studenci bolońskiej uczelni); działało tutaj bardzo wielu wybitnych uczonych, jak np. Galileusz, tutaj powstawały pierwsze anatomiczne i biologiczne pracownie oraz ogród botaniczny;

45 Akademia Krakowska (Uniwersytet Jagielloński) 1346r. Ufundowania przez Kazimierza Wielkiego 12 maja 1346r., na której działało: 8 katedr prawniczych (5 prawa rzymskiego, 3 prawa kościelnego) 2 katedry medyczne jedna katedra filozoficzna Akademia Krakowska została przywrócona do dawnej świetności przez Jadwigę wraz z Jagiełłą, którzy przekazali na jej rzecz własne kosztowności, skąd dzisiejsza nazwa - Uniwersytet Jagielloński. W tym czasie istniały na nim studia filozoficzno - teologiczne, a prawnicy kształceni byli jedynie w dziedzinie prawa kościelnego.

46 Formy nauczania na Akademii Krakowskiej Uniwersytecie Jagiellońskim: wykład dyktowanie wyłapywanie przez studentów, co jest najważniejsze Pojawiają się repetytoria czyli pamięciowe utrwalanie wiedzy. Studenci mieli prawo pytać, a nauczyciele odpowiadać. Forma zakończenia - private exam dwie części egzamin publiczny, studenci mogli zadawać pytania profesorowi.

47 Wychowanie i szkolnictwo w Europie w dobie odrodzenia (XIV wiek): Humanizm pojawił się we Włoszech ma charakter rewolucji intelektualnej. Cechy epoki: w odmienny sposób zaczęto oceniać rolę człowieka w świecie zwrócono uwagę na dobre strony natury ludzkiej człowieka wyróżnia posiadanie rozumu, dzięki któremu jest w stanie poczuć świat, a później go zmieniać ludzie dzięki swoim działaniom są w stanie osiągnąć sukces i szczęście w życiu doczesnym duże zainteresowanie antykiem, starożytnością popularność Cycerona autorytet Humaniści docierają do wszystkich ośrodków na świecie dworów królewskich

48 Odrodzenie = Renesans = Nowy kierunek myślenia - humanizm

49 Cechy odrodzenia: W centrum zainteresowania stoi człowiek Powrót do antyku i starożytność Człowiek odrodzenia żąda by pozwolono mu myśleć krytycznie, według własnego rozumu Celem sztuki było dostarczenie przyjemności, miała uczyć i bawić W tym okresie dynamicznie się rozwinęła nauka i technika Poznawano przyrodę, piękno, patriotyzm Gruntowne wykształcenie językowe: łacina i greka Dbałość o wygląd zewnętrzny, ładną postawę, o harmonijną budowę i higienę ciała Surowe zasady i dyscyplina ustępują miejsca łagodności Poszukuje się nowych form nauczania Dużą wagę przywiązuje się do nowych nauk i podręczników szkolnych Rośnie pozycja społeczna nauczycieli

50 Humanistyczne modele szkół w Europie: 1. Szkoła parafialna; 2. Szkoła średnia : a) Gimnazjum humanistyczne Jana Sturma, b) Zakon Jezuitów udoskonalenie gimnazjum humanistycznego, c) Katolickie seminarium diecezjalne

51 1. Szkoła parafialna: Każdy chrześcijanin powinien odnosić się bezpośrednio do Biblii Upowszechnienie umiejętności czytania, pisania, rachunków Nauczanie łaciny Nauka w parafiach, pod kierownictwem pastora Uczono mieszczan i chłopów, zarówno chłopców jak i dziewczęta

52 2. Szkoła średnia a) Gimnazjum humanistyczne Jana Sturma: W 1536r. powstało gimnazjum w Strasburgu Uczęszczały dzieci z wyższych sfer Koncepcja świeckiej szkoły narodziła się w otoczeniu M. Lutra Absolwent gimnazjum był mądrym chrześcijaninem, a zarazem dobrym obywatelem, urzędnikiem i działaczem politycznym

53 b) Zakon Jezuitów Założycielem zakonu był św. Ignacy Loyola Z zakonu rycerskiego przekształcił się w zgromadzenie nauczające Prowadzono trzy typy szkół Program kształcenia podobny do wzoru strasburskiego System klasowo lekcyjny Dbałość o poziom kadry pedagogicznej W 1599 r. wydano ustawę szkolną

54 c) Katolickie seminarium diecezjalne Łacińskie szkoły o średnim poziomie, ukierunkowane zawodowo Przeznaczone wyłącznie dla chłopców obierających stan duchowny Oprócz kształcenia, kładziono nacisk na wychowanie i formowanie religijne

55 Szkolnictwo protestanckie w Polsce Ze szkół średnich różnowierczych największą rolę odegrały: Szkoły luterańskie Szkoły kalwińskie Szkoły ariańskie

56 Szkoły luterańskie Szkoły te działały głównie na Pomorzu i w Wielkopolsce. Należały do nich: Gimnazjum w Elblągu, zał. w 1535r. : Wysoki poziom łaciny i greki Nauka retoryki i dialektyki Uczono szlachtę i mieszczan Gimnazjum w Gdańsku: Zreformowane w 1558r. Utworzono 6 klas o charakterze akademickim Nauka obejmowała matematykę, filozofię, prawo, historię, medycynę, teologię Wprowadzono później naukę języka polskiego

57 Szkoły Luterańskie Collegium medicum w Gdańsku: Pierwsza na ziemiach polskich organizacja naukowa lekarzy Anatomicznie badano zwłoki ludzkie Gimnazjum w Toruniu: Cechowało się wysokim poziomem Program kształcenia obejmował 3 poziomy: szkołę elementarną, średnią szkołę humanistyczną i 2-letnie kursy akademickie

58 Szkoły kalwińskie Gimnazjum w Pińczowie: Utworzone w 1551 r. Ważne miejsce miała nauka języka polskiego Nauka łaciny i religii Inne szkoły kalwińskie: Gimnazjum w Krakowie Gimnazjum w Łańcucie Gimnazjum w Kocku

59 Szkoły ariańskie Szkoła w Lewartowie: Przekształcona z kalwińskiej w 1588 r. Głównym celem nauki miało być zaszczepienie wychowankom dobrych i zdrowych obyczajów Nauczanie pięknego i mądrego przemawiania Ekonomia Polityka Nauka języka łacińskiego, polskiego i niemieckiego

60 Przedstawiciele epoki odrodzenia: Erazm z Rotterdamu( ): Kto nie umie czytać i pisać ten nie zasługuje na miano człowieka Postulaty: Miernikiem kultury umysłowej jest przygotowanie człowieka do czekających go obowiązków Szkoła dla wszystkich: dla biednych i bogatych, dla kobiet i mężczyzn Wychowanie przez serdeczność i łagodność Rozwijanie zainteresowań dzieci Nauczanie łaciny i greki Każdy nauczyciel musi brać pod uwagę indywidualne uzdolnienia i zainteresowania uczniów Wpajanie zasad moralnych w domu rodzinnym Państwo i Kościół również się przyczyniają do wychowania dziecka Dziewczęta powinny uczyć się robótek ręcznych

61 Jan Ludwik Vives ( ) Postulaty: Szkoła w każdym mieście Dobór nauczyciela jest najważniejszy Dobra współpraca nauczyciela z uczniem Szacunek ucznia do nauczyciela Nauczyciel powinien być wzorem moralnym Kary cielesne wymierzane w ostateczności Nauka szkolna powinna uwzględniać indywidualność ucznia Znajomość łaciny jako podstawa Dbałość o rozwój fizyczny

62 Tomasz Morus (More) (Anglia) Autor książki utopia Idealne społeczeństwo wg T. Morusa: Demokratyczny system rządów; Każdy obywatel ma pracę; Wychowanie moralne; Nauczali kapłanie; Zaszczepienie u uczniów zamiłowania do pracy; Nauka czytania i pisania w języku ojczystym; Przedmioty matematyczne i przyrodnicze; Wyższe wykształcenie tylko dla uczniów najzdolniejszych; Szeroko rozwinięta oświata pozaszkolna;

63 Andrzej Frycz Modrzewski ( ) Najważniejsze dzieło : O poprawie Rzeczypospolitej Postulaty: Potrzeba i pożytek kształcenia się w naukach Zawód nauczyciela stawiał na piedestale Wychowanie dziecka na człowieka: moralnego, zahartowanego i sprawiedliwego Szkoła dostępna głównie dla chłopców, niezależnie od klasy społecznej

64 Sebastian Petrycy ( ) z Pilzna Poglądy: Konieczność odpowiedzialności państwa za szkołę O przyszłości człowieka decyduje wychowanie, rozwój intelektualny i możliwości wrodzone Dbałość o rozwój fizyczny dziecka Wychowanie umysłowe należy zacząć wcześnie w formie zabawy Nauczanie systematyczne należy zacząć po 7 roku życia Zróżnicowana nauka: inna dla szlachty i inna dla mieszczan Młodzież szlachecka winna się uczyć filozofii moralnej, poetyki, retoryki i historii, oraz prawa i języków tzn. łaciny i włoskiego Młodzież plebejska miała się przygotować do studiów uniwersyteckich, zwłaszcza medycznych, prawniczych i teologicznych.

65 Mikołaj Rej z Nagłowic ( ) Poglądy: Dążył do ograniczenia praw magnaterii i kleru, na rzecz szlacheckiego demokratyzmu Domagał się dla szlachty wykształcenia dostosowanego do aktualnych potrzeb Młodzież powinna studiować filozofię moralną, historię przodków, prawo konstytucji polskiej oraz geografii obcych krajów Retoryka jako najważniejsza z nauk

66 Najważniejsi humaniści: Vittorino da Feltre - wykładał retorykę, był nadwornym nauczycielem księcia Gonzagi w Montni - stworzył szkołę w I połowie XV wieku,do której uczęszczali chłopcy z rodu Gonzagi, synowie bogatych mieszczan i zdolni chłopcy z bogatych rodzin - szkoła ogrodzona parkiem boiska sportowe - w szkole uczył jada konnej i dbał o rozwój fizyczny uczniów - twierdził, że ważne są indywidualne uzdolnienia uczniów - zdobywanie wiedzy: siedem sztuk wyzwolonych, matematyka, przyroda, dzieła filozoficzne (Platon) - ważne jest wychowanie moralne i religijne - nauczał dobrych manier - zminimalizował kary fizyczne

67 Przemiany Oświatowe w XVII wieku: pierwsza nowożytna rewolucja naukowa przemiany oświatowe w XVII wieku przywiązywanie wagi domyślenia racjonalnego kodeks moralny następuje stopniowe zerwanie z poglądem, że przepisy dyktowane są przez religie naturalne prawa do szczęścia do wolność osiągamy szczęście, gdy będziemy przyczyniać się do szczęścia innych humanitarność dążenia humanistyczne doprowadzają do tego, że coraz bardziej zwracamy uwagę na krzywdy społeczne państwo odpowiedzialne za stan oświaty, ma dbać o potrzeby narodu krytyka szkół jezuickich nie zmienili programów szkolnych, zrezygnowała z ich szkół najpierw Portugalia a później Francja grupy ludzi pokrzywdzonych to: - chłopstwo - dzieci hasło: Oświata dla ludzi odsuwanie kościoła od oświaty sekularyzacja szkolnictwa szkoły nabierają świeckich cech encyklopedia słownik rozumowany nauk, sztuki rzemiosł

68 Sytuacja w Polsce w wieku XVIII: reforma Stanisława Konarskiego założenie w 1740 roku Kolegium Nobilium oświata dla ubogich Kolegium szlacheckie, dla magnaterii i szlachty określił ideał wychowania, wychowanie uczciwego człowieka i dobrego obywatela. powstanie szkoły rycerskiej szkoła rycerska, Stanisław Poniatowski założyciel. Na jej czele stoi komendant Książe Adam Czartotyski, utrzymywana przez państwo. Pojawia się samorząd uczniowski, wychowankowie: Tadeusz Kościuszko 1773 powstanie Komisji Edukacji Narodowej kasacja zakonu jezuitów przez papieża tłumaczenie podręczników na polski od cudzoziemców, np. logika podręczniki które powstały w tym czasie były skierowane do szkół średnich szkoły parafialne elementarz czytanie, pisanie, rachunki, wychowanie moralne

69 S. Konarski w 1740 roku założył słynną szkołę Collegium Nobilium w Warszawie. Była to pierwsza polska szkoła dla młodzieży szlacheckiej. Konarski dobrał wykształconą kadrę nauczycielską, wprowadził nowoczesne metody nauczania. Wprowadzono również obowiązek nauczania języka polskiego, historii, nowożytnych języków, geografii oraz nauk przyrodniczych w szkole.

70 W 1765 roku została założona Szkoła Rycerska przez króla Stanisława Augusta Poniatowskiego. Była to średnia szkoła ogólnokształcąca przeznaczona dla uboższej młodzieży szlacheckiej. Zadaniem szkoły było przygotowywanie młodzieży do służby wojskowej i cywilnych zadań publicznych. Naczelne miejsce zajmowały sprawy ojczyzny i wpajanie ideałów patriotyzmu. Absolwentami Szkoły Rycerskiej byli późniejsi reformatorzy kraju oraz powstańcy i spiskowcy. Szkoła Rycerska istniała 29 lat. Hymnem Szkoły Rycerskiej był wiersz I. Krasickiego zaczynający się od słów: Święta miłości kochanej ojczyzny.

71 Komisja Edukacji Narodowej (KEN) pełna nazwa: Komisja nad Edukacją Młodzi Szlacheckiej Dozór Mająca) - centralny organ władzy oświatowej powołany w Polsce przez Sejm Rozbiorowy 14 października 1773 na wniosek króla Stanisława Augusta Poniatowskiego, przeprowadziła następujące reformy w szkolnictwie: całkowita reorganizacja oraz stworzenie od podstaw systemu szkół średnich, opracowanie nowych programów nauczania w duchu umiarkowanego oświecenia, utworzenie seminariów nauczycielskich przy uniwersytetach, publikacja nowatorskich podręczników szkolnych (w sumie wydano 27 podręczników, z których część po raz pierwszy stworzyło polską terminologię naukową takich dziedzin jak fizyka, matematyka, chemia, logika, gramatyka) reformę Akademii Krakowskiej i Wileńskiej, utworzenie Towarzystwa do Ksiąg Elementarnych, wprowadzenie historii Polski i historii naturalnej, wprowadzenie elementów wychowania fizycznego, zaczęto nauczać w języku polskim - nauka w języku łacińskim była zakazana.

72 Stanisław Staszic ( ) - jako minister bez teki kierował resortem szkolnictwa - był projektodawcą nowoczesnego systemu oświatowego - przyczynił się do założenia i rozwoju wielu szkół: Uniwersytetu Warszawskiego, Szkoły Prawa i Administracji, Szkoły Głównej Górniczej, Szkoły Lekarskiej, Szkoły Aktorskiej, - oraz: 3 seminariów nauczycielskich, dwunastu gimnazjów, ok. 900 szkół elementarnych -założył wiele stowarzyszeń naukowych - zapoczątkował oświatę rzemieślniczą w ramach tzw. szkółek niedzielnych wprowadzono nowe przepisy w sprawie oświaty: na 100 mieszkańców powstała jedna szkoła początkowa, tworzono oddzielne oddziały dla płci program: deklaracja praw człowieka i obywatela, moralność republikańska, czytanie, pisanie, rachunki, przyroda. szkoła ma być powszechna, bezpłatna, obowiązkowa.

73 Oświata i wychowanie w czasie zaborów

74 ZABÓR PRUSKI germanizacja cenzura wydawnicza przymus szkolny, dzieci musiały umieć czytać i pisać tylko w języku niemieckim rozwój szkół ludowych tj. szkół elementarnych, przeznaczonych dla dzieci wiejskich i z małych miasteczek 1901 zaczęto wprowadzać nauczanie religii w języku niemieckim w czytelniach ludowych nauczano potajemnie języka polskiego funkcjonowały biblioteki publiczne Towarzystwo Czytelni Ludowej (TCL), które zakładało czytelnie ludziom we wsiach i w małych miasteczkach w Poznaniu powstało pierwsze polskie czasopismo pedagogiczne Szkoła Polska ( )

75

76 ZABÓR AUSTRIACKI Galicja miała autonomie, urzędy administracji państwowej były spolonizowane polonizacja szkolnictwa ukazywała się polskojęzyczna prasa i książki bez cenzury szkolnictwo mogło się spokojnie rozwijać jednak rodzin chłopskich nie było stać na edukacje dzieci wysoki analfabetyzm swoboda zrzeszania się i organizacji powstawały czasopisma pedagogiczne Szkoła, Muzeum, Ruch Pedagogiczny rozwinęła się (TSL, zał. 1891) społeczna działalność oświatowa: Towarzystwo Szkoły Ludowej 1866r. powołano Radę Szkolną Krajową jako władzę zwierzchnią nad szkołami średnimi i ludowymi powstało Towrzystwo Gimnastyczne Sokół

77 ZABÓR ROSYJSKI Polityka represji i rusyfikacji wobec Polaków Rządy policyjne, cenzura i zakaz działalności politycznej Rusyfikacja szkolnictwa, sądownictwa i administracji polakom zezwalano na studia tylko na uniwersytetach w głębi Rosji Po polsku nauczano jedynie religii zakaz zrzeszania się i wolności organizacji represje za używanie j. polskiego w rozmowach prywatnych narzucono kulturę rosyjską i prawosławie w podręcznikach przedstawiano historie polski w wyjątkowo nieprzychylny sposób w szkołach nacisk na wpajanie kultu cesarza powstawała siec tajnych szkół oświatowych, w których uczono j. polskiego i historii ojczystej prowadzono tajną oświatę polską akcję czytelniczą prowadziło Warszawskie Towarzystwo Dobroczynności Szkołę Główną przekształcono w uniwersytet rosyjski (1869) ograniczono szkolnictwo elementarne, szkolnictwo średnie poddano ścisłej kontroli w 1897r. analfabeci stanowili 69,5% ludności oryginalnym wydawnictwem był ukazujący się od 1897 Poradnik dla Samouków w pobudzaniu zainteresowania problemami oświaty i wychowania, ogromną rolę odegrało czasopiśmiennictwo dynamicznie rozwijał się przemysł

78 Klementyna z Tańskich Hoffmanowa ( ) Zajmowała się kwestią kobiecą w kształceniu Autorka Pamiątce po dobrej matce i Listach matki o wychowaniu córek żądała wyższych nauk dla kobiet w zakresie fizyki, chemii, matematyki i wykształcenia w prawie krajowym

79 Ewaryst Estkowski ( ) Chciał aby wychowanie miało polski charakter narodowy Cel nauki przedstawiał następująco: - krzewić i kształcić uczucie religijne, etyczne, estetyczne, wiarę, sumienie i wolę - wzbudzać, rozkrzewiać, i kształcić władzę umysłowe - przyswajać uczniowi początki wszelkich, głównych wiadomości, których człowiek potrzebuje Autor miesięcznika Szkoła Polska

80 Jan Władysław Dawid ( ) Autor dzieł: program spostrzeżeń psychologiczno wychowawczych nad dzieckiem, Zasób umysłowy dziecka i Nauka o rzeczach opracował metodę kwestionariusza spostrzeżeń służącego do badań uczniów Do istotnych czynników warunkujących rozwój umysłowy zaliczył czynniki wrodzone (zdolności i instynkty), czynnik środowiskowy i planowych podniet Twierdził iż istotę powołania nauczycielskiego stanowi miłość dusz ludzkich Dlatego w żadnym zawodzie człowiek nie ma tak wielkiego znaczenia, jak w zawodzie nauczycielskim. Architekt może być złym człowiekiem i zbudować dom ładny i wygodny; inżynier, który przebił tunele, przeprowadził wielkie drogi, pobudował mosty mógł być człowiekiem lichym. Już mniej to jest możliwe u lekarza; (...)A już nauczyciel zły człowiek jest sprzecznością w samemu określeniu, niemożliwością. Nauczyciel taki może tego lub innego czasem nauczyć, rzeczy oderwanych przypadkowych, ale pozostanie uczniowi obcym, w życiu jego żadnego wpływu nie odegra.

81 W roku 1808 wydano i zatwierdzono ustawę urządzenie szkół miejskich, wiejskich elementarnych: - mieszkańcy wsi i miast muszą utworzyć towarzystwa szkolne - na czele towarzystwa ma stać dozór szkolny w skład wchodzi dziedzic, pleban, pastor, burmistrz, wójt, 1-2 spośród obywateli - dozór szkolny spisywał dzieci, które powinny chodzić do szkół elementarnych (wieś 8 lat, miasto 6 lat, do 12 roku życia) i pilnował żeby miejscowe społeczeństwo płaciło składankę na szkołę ( zróżnicowana w zależności od dochodów) - powołano dwa seminaria nauczycielskie Poznań i Łowicz, dostarczają wykwalifikowaną kadrę do szkół elementarnych 1817 pierwszy instytut dla głuchoniemych 1816 wprowadzenie egzaminu dojrzałości w szkole średniej

82 1816 za zgodą cara Aleksandra Wielkiego powołano w Warszawie Uniwersytet Warszawski. Przypominał wzór francuski kształcono kadry dla gospodarki krajowej. Wydziały: - prawo i administracja - lekarski - filozoficzny - nauk i sztuk pięknych - teologia Uruchomiono seminarium dla nauczycieli. Studenci to średnio zamożna szlachta i bogate mieszczaństwo. Nauczyciele wykładowcy, pochodzili z Towarzystwa Przyjaciół Nauk. Powołano także inne szkoły wyższe, m.in.: Szkołę Akademicko Górniczą w Kielcach, Instytut Agronomiczny i Szkołę Weterynaryjną.

83 Guwernantka - nauczycielka domowa. W Polsce guwernantkom powierzano zazwyczaj naukę i wychowanie młodszych dzieci, w wieku przedszkolnym. Najważniejszym przedmiotem nauczanym przez guwernantki i guwernantów były podstawy języka francuskiego. Stanowisko guwernantki było często jedynym sposobem zarobkowania dla niezamożnych a wykształconych niezamężnych kobiet. W polskich domach często zatrudniano też guwernerów; często byli to młodzi niezamożni ludzie (studenci), próbujący zarobić na studia lub utrzymać się w czasie studiów.

84 Herbert Spencer ( ) był autorem książki pt. O wychowaniu umysłowym, moralnym i fizycznym, starał się wykazać, iż jedyną wartość dla wychowania mają nauki ścisłe oraz przyrodnicze, a celem wychowania jest przygotowanie dziecka do jego pełnego życia składającego się z następujących sfer: życie fizyczne życie zawodowe (zarobek dający pośrednio egzystencję) życie rodzinne (utrzymuje rozwój gatunku) życie obywatelskie w społeczności życie estetyczne (jest uprzyjemnieniem pracy)

85 Pedagogika Jana Fryderyka Herbarta ur. W 1776 w Oldenburgu, zm. W 1841 w Getyndze, Niemiecki filozof, psycholog i pedagog, Uważany za twórcę współczesnej pedagogiki naukowej, Został wykładowcą na uniwersytecie w Getyndze jako profesor nadzwyczajny, objął tam katedrę filozofii Jako profesor zwyczajny objął po Kancie katedrę filozofii na uniwersytecie w Königsbergu i utworzył seminarium pedagogiczne dla nauczycieli

86 Poglądy pedagogiczne Jana Fryderyka Herbarta Na jego filozofię składał się realizm w metafizyce oraz intelektualizm. Pedagogika stała się domeną całej jego pracy filozoficznej i starał się jej nadać ściśle naukowy charakter. Nazywany "ojcem naukowej pedagogiki". Do psychologii wprowadził termin apercepcja, Chciał uczynić z pedagogiki naukę, oparł swoją teorię na naukach pomocniczych, W swojej pedagogicznej refleksji, przedmiotem rozważań czynił zarówno cele, jak i środki wychowania, Analiza celów powiązana była, jego zdaniem, z etyką, Analiza środków z psychologią.

87 Teoria nauczania i wychowania Jana Fryderyka Herbarta Nauczanie jest uważane za jedyny środek trwałego wzmacniania charakteru, Źródłem rozwoju charakteru jest rozum, w myśl twierdzenia, że odpowiednio prowadzone nauczania stanowi podstawę skutecznego wychowania, Wyróżnił cztery etapy, które zmierzają do osiągnięcia cnoty, czyli siły moralnej charakteru: 1. Znajomość sądów moralnych, 2. Pojawienie się estetycznego ciepła, emocji, 3. Podejmowanie moralnych decyzji, 4. Sposoby postępowania, czyli osiągnięcie dyscypliny moralnej.

88 Pedagogika Johna Dewey a ur. W 1859 w Burlington, zm. W 1952 w Nowym Jorku, Filozof, pedagog, psycholog, Nauczyciel szkoły średniej w Oil City (Pensylwania) Profesor filozofii na Uniwersytecie Minnesoty, Chicagowskim oraz Columbia, Współzałożyciel pisma naukowego Journal of Social Psychology.

89 Poglądy pedagogiczne Johna Deweya 1. Uczenie się przez doświadczenie i działanie: - Bezpośredni związek edukacji z codziennym życiem, - Szkoła to miejsce wzajemnej wymiany doświadczeń, - Istotne jest nie tylko nabywanie doświadczeń przez uczniów, ale i refleksja nad nimi, - Doświadczenia i potrzeby uczniów to punkt wyjścia w konstruowaniu programów kształcenia, - Nauczyciel to kolejne źródło doświadczeń dla ucznia, - Proces uczenia się w dużej mierze przypomina proces badawczy.

90 Poglądy pedagogiczne Johna Deweya 2. Indywidualizm pedagogiczny: - Każde dziecko jest inne, należy szanować indywidualność dziecka, - Należy akceptować różnice między uczniami, najgorsze jest uśrednianie, - Edukacja musi być ukierunkowana na różnorodność, - Wychowanie ma uczyć umiejętności działania w różnych warunkach.

91 Poglądy pedagogiczne Johna Deweya 3. Edukacja i demokracja: - Duże znaczenie w wychowaniu ma wspólnota, - Wychowanie musi wyrabiać u uczniów umiejętność działania w grupie, - Działania wspólnotowe mają charakter demokratyczny, - Edukacja musi prowadzić do sprawiedliwości społecznej i postępu (progresywizm).

92 Poglądy pedagogiczne Johna Dewey a Krytyka edukacji tradycyjnej: Wiedza odnosząca się do przeszłości, Nieprawidłowe wychowanie moralne, Oddzielenie szkół od innych środowisk, Posłuszeństwo dzieci, Treści nauczania narzucane z góry, Wiedza statyczna, pochodząca z książek, Brak przygotowania uczniów do zmian.

93

Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Nowym Sączu. Karta przedmiotu. obowiązuje studentów rozpoczynających studia w roku akademickim 2012/2013

Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Nowym Sączu. Karta przedmiotu. obowiązuje studentów rozpoczynających studia w roku akademickim 2012/2013 Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Nowym Sączu Karta przedmiotu Instytut Pedagogiczny obowiązuje studentów rozpoczynających studia w roku akademickim 01/013 Kierunek studiów: Pedagogika Profil: Ogólnoakademicki

Bardziej szczegółowo

Poniżej prezentujemy tematyczny podział gromadzonych tytułów czasopism, dostępnych w Czytelni biblioteki.

Poniżej prezentujemy tematyczny podział gromadzonych tytułów czasopism, dostępnych w Czytelni biblioteki. Pedagogiczna Biblioteka Wojewódzka w Kielcach oferuje w bieżącej prenumeracie bogaty zbiór czasopism metodycznych i fachowych dla nauczycieli, wychowawców oraz bibliotekarzy, psychologów, pedagogów szkolnych

Bardziej szczegółowo

Starożytność Sparta, Ateny, Rzym

Starożytność Sparta, Ateny, Rzym Starożytność Sparta, Ateny, Rzym Adrian Wieczorek Studium Nauk Humanistycznych Politechniki Wrocławskiej Dzieje myśli pedagogicznej Wrocław, 13 października 2010 Wprowadzenie Ateńczycy jako szczep Joński:

Bardziej szczegółowo

Czym jest nauczanie dwujęzyczne?

Czym jest nauczanie dwujęzyczne? Języka obcego nauczymy się lepiej kiedy będzie nam on służył do przyswojenia sobie czegoś więcej niż tylko jego samego Jean Duverger Czym jest nauczanie dwujęzyczne? Od pewnego czasu można zauważyć wzrost

Bardziej szczegółowo

Wprowadzenie do pedagogiki

Wprowadzenie do pedagogiki Projekt pt. "Nauczyciel Przedmiotów Zawodowych" Wprowadzenie do pedagogiki Opracowanie: dr A. Dziwińska Materiały szkoleniowe współfinansowane ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu

Bardziej szczegółowo

Efekty kształcenia dla kierunku studiów Etyka prowadzonego w Instytucie Filozofii UJ. Studia pierwszego stopnia profil ogólnoakademicki

Efekty kształcenia dla kierunku studiów Etyka prowadzonego w Instytucie Filozofii UJ. Studia pierwszego stopnia profil ogólnoakademicki Efekty kształcenia dla kierunku studiów Etyka prowadzonego w Instytucie Filozofii UJ Studia pierwszego stopnia profil ogólnoakademicki Lp. K_W01 K_W02 Nazwa Wydziału: Wydział Filozoficzny Nazwa kierunku

Bardziej szczegółowo

PROGRAM WYCHOWAWCZY SZKOŁY PODSTAWOWEJ NR 11 IM. SZARYCH SZEREGÓW W STALOWEJ WOLI

PROGRAM WYCHOWAWCZY SZKOŁY PODSTAWOWEJ NR 11 IM. SZARYCH SZEREGÓW W STALOWEJ WOLI PROGRAM WYCHOWAWCZY SZKOŁY PODSTAWOWEJ NR 11 IM. SZARYCH SZEREGÓW W STALOWEJ WOLI SPIS TREŚCI: I. Podstawa prawna Szkolnego Programu Wychowawczego II. Misja szkoły III. Model absolwenta IV. Priorytety

Bardziej szczegółowo

Zespołu Szkół Ponadgimnazjalnych

Zespołu Szkół Ponadgimnazjalnych Koncepcja pracy i rozwoju Zespołu Szkół Ponadgimnazjalnych w Świeciu w latach 2012-2017 Wizja szkoły Dzisiaj uczymy się tego, co będzie ważne jutro Kontynuujemy najlepsze tradycje, orientujemy nasze wszystkie

Bardziej szczegółowo

KONCEPCJA PRACY SZKOŁY PODSTAWOWEJ FUNDACJI ELEMENTARZ W GŁĘBOKIEM na lata szkolne 2012-2017

KONCEPCJA PRACY SZKOŁY PODSTAWOWEJ FUNDACJI ELEMENTARZ W GŁĘBOKIEM na lata szkolne 2012-2017 KONCEPCJA PRACY SZKOŁY PODSTAWOWEJ FUNDACJI ELEMENTARZ W GŁĘBOKIEM na lata szkolne 2012-2017 Podstawa prawna : 1) Ustawa z 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz. U. z 2004 r. Nr 256, poz. 2572 z późn.

Bardziej szczegółowo

3 Religie Rola Rzymu Ośrodki kulturowe po upadku Rzymu 4 Schemat społeczeństwa Pojęcia

3 Religie Rola Rzymu Ośrodki kulturowe po upadku Rzymu 4 Schemat społeczeństwa Pojęcia Klasa I ZS Temat Lp. Zakres treści Lekcja organizacyjna 1 Program nauczania System oceniania Źródła wiedzy o przeszłości i teraźniejszości 2 Epoki historyczne Źródła historyczne Dziedzictwo antyku Kształtowanie

Bardziej szczegółowo

Dr Ewa Kula Samodzielna Pracownia Historii Wychowania i Organizacji Szkolnictwa

Dr Ewa Kula Samodzielna Pracownia Historii Wychowania i Organizacji Szkolnictwa Dr Ewa Kula Samodzielna Pracownia Historii Wychowania i Organizacji Szkolnictwa Program nauczania historii myśli pedagogicznej dla studentów studiów stacjonarnych i niestacjonarnych na kierunku pedagogika

Bardziej szczegółowo

I. Opis 1. Sylwetka absolwenta Humanistyka w szkole. Polonistyczno-historyczne studia nauczycielskie umie

I. Opis 1. Sylwetka absolwenta Humanistyka w szkole. Polonistyczno-historyczne studia nauczycielskie umie I. Opis 1. Sylwetka absolwenta Absolwent studiów I stopnia na kierunku Humanistyka w szkole. Polonistyczno-historyczne studia nauczycielskie ma wiedzę o języku, literaturze, historii i kulturze, w tym

Bardziej szczegółowo

POWSZECHNE DZIEJE WYCHOWANIA FIZYCZNEGO I SPORTU

POWSZECHNE DZIEJE WYCHOWANIA FIZYCZNEGO I SPORTU POWSZECHNE DZIEJE WYCHOWANIA FIZYCZNEGO I SPORTU Ryszard Wroczyński POWSZECHNE DZIEJE WYCHOWANIA FIZYCZNEGO I SPORTU Przedruk z wydania drugiego /W ydaw nictw o m Wrocław 2003 SPIS TREŚCI Przedmowa...

Bardziej szczegółowo

PLAN ROZWOJU SZKOŁY PODSTAWOWEJ NR 1 W KATOWICACH

PLAN ROZWOJU SZKOŁY PODSTAWOWEJ NR 1 W KATOWICACH PLAN ROZWOJU SZKOŁY PODSTAWOWEJ NR 1 W KATOWICACH NA LATA 2011-2016 MISJA SZKOŁY NASZA SZKOŁA JEST MIEJSCEM GDZIE: kreujemy sytuacje rozwijające wszystkie sfery osobowości ucznia, dążymy do wyposażenia

Bardziej szczegółowo

Koncepcja pracy Gimnazjum im. św. Franciszka z Asyżu w Teresinie

Koncepcja pracy Gimnazjum im. św. Franciszka z Asyżu w Teresinie Koncepcja pracy Gimnazjum im. św. Franciszka z Asyżu w Teresinie,,( ) Wychowywać to nie znaczy kształcić tylko rozum, lecz kształtować harmonijnie całego człowieka, a więc także jego serce i charakter.

Bardziej szczegółowo

Zespół Szkół nr 6 w Płocku informuje, że od 01 września 2013 roku nasza szkoła posiada status kandydacki w programie Matury Międzynarodowej (Diploma

Zespół Szkół nr 6 w Płocku informuje, że od 01 września 2013 roku nasza szkoła posiada status kandydacki w programie Matury Międzynarodowej (Diploma Zespół Szkół nr 6 w Płocku informuje, że od 01 września 2013 roku nasza szkoła posiada status kandydacki w programie Matury Międzynarodowej (Diploma Programme International Baccalaureate). Do Pana Dyrektora

Bardziej szczegółowo

P R O G R A M W Y C H O W A W C Z Y

P R O G R A M W Y C H O W A W C Z Y Szkoła winna stać się kuźnią cnót społecznych, tak bardzo potrzebnych naszemu narodowi. Jan Paweł II P R O G R A M W Y C H O W A W C Z Y Zespołu Szkół Techniczno Ekonomicznych im. Mikołaja Reja w Myślenicach

Bardziej szczegółowo

Kierunkowe efekty kształcenia. dla kierunku KULTUROZNAWSTWO. Studia pierwszego stopnia

Kierunkowe efekty kształcenia. dla kierunku KULTUROZNAWSTWO. Studia pierwszego stopnia Załącznik nr 1 do Uchwały nr 41/2014/2015 Senatu Akademickiego Akademii Ignatianum w Krakowie z dnia 26 maja 2015 r. Kierunkowe efekty kształcenia dla kierunku KULTUROZNAWSTWO Studia pierwszego stopnia

Bardziej szczegółowo

PRÓBNY EGZAMIN GIMNAZJALNY Z NOWĄ ERĄ 2016/2017 HISTORIA I WIEDZA O SPOŁECZEŃSTWIE

PRÓBNY EGZAMIN GIMNAZJALNY Z NOWĄ ERĄ 2016/2017 HISTORIA I WIEDZA O SPOŁECZEŃSTWIE PRÓBNY EGZAMIN GIMNAZJALNY Z NOWĄ ERĄ 2016/2017 HISTORIA I WIEDZA O SPOŁECZEŃSTWIE ZASADY OCENIANIA ROZWIĄZAŃ ZADAŃ Copyright by Nowa Era Sp. z o.o. Zadanie 1. (0 1) 6. Dziedzictwo antyku. Uczeń: 1) charakteryzuje

Bardziej szczegółowo

PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA OGÓLNEGO

PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA OGÓLNEGO PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA OGÓLNEGO WARSZAWA, 11 MAJA 2012 USTAWA z dnia 19 sierpnia 2011 r. o zmianie ustawy o systemie oświaty oraz niektórych innych ustaw Art. 1. W ustawie z dnia 7 września 1991

Bardziej szczegółowo

Zarys historii wychowania Autorzy: Kalina Bartnicka, Irena Szybiak

Zarys historii wychowania Autorzy: Kalina Bartnicka, Irena Szybiak Zarys historii wychowania Autorzy: Kalina Bartnicka, Irena Szybiak Wstęp 13 1. Wychowanie jako historycznie zmienna funkcja społeczeństwa... 13 2. Historia wychowania - zakresy pojęcia 15 3. Historia wychowania

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA Nr./2013 Senatu Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej w Nowym Sączu z dnia 21 czerwca 2013 r.

UCHWAŁA Nr./2013 Senatu Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej w Nowym Sączu z dnia 21 czerwca 2013 r. PSP.40- /13 (projekt) UCHWAŁA Nr./2013 Senatu Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej w Nowym Sączu z dnia 21 czerwca 2013 r. w sprawie utworzenia specjalności kształcenia Nauczyciel języka angielskiego w

Bardziej szczegółowo

Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Nowym Sączu. Karta przedmiotu. obowiązuje studentów rozpoczynających studia w roku akademickim 2011/2012

Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Nowym Sączu. Karta przedmiotu. obowiązuje studentów rozpoczynających studia w roku akademickim 2011/2012 Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Nowym Sączu Karta Instytut Pedagogiczny obowiązuje studentów rozpoczynających studia w roku akademickim 011/01 Kierunek studiów: Pedagogika Profil: Ogólnoakademicki Forma

Bardziej szczegółowo

Program Wychowawczy Podkowiańskiego Liceum Ogólnokształcącego nr 60

Program Wychowawczy Podkowiańskiego Liceum Ogólnokształcącego nr 60 Program Wychowawczy Podkowiańskiego Liceum Ogólnokształcącego nr 60 Motto: Takie będą Rzeczypospolite jakie ich młodzieży chowanie. Uwagi nad życiem Jana Zamoyskiego Stanisława Staszica Pogram wychowawczy

Bardziej szczegółowo

Plan wychowawczy dla klasy V na rok szkolny 2014/2015. Wychowawca: Aneta Śliwa

Plan wychowawczy dla klasy V na rok szkolny 2014/2015. Wychowawca: Aneta Śliwa Plan wychowawczy dla klasy V na rok szkolny 2014/2015 : Aneta Śliwa ZADANIA FORMY REALIZACJI SPOSOBY DZIAŁANIA ODPOWIEDZIALNI TERMIN REALIZACJI 1. Pierwsze spotkanie z Godzina wychowawcza: Wrzesień wychowawcą-

Bardziej szczegółowo

Czas trwania studiów podyplomowych: 3 semestry (360 godzin dydaktycznych + 75 godzin praktyk)

Czas trwania studiów podyplomowych: 3 semestry (360 godzin dydaktycznych + 75 godzin praktyk) Chrześcijańska Akademia Teologiczna w Warszawie Wydział Pedagogiczny Studia podyplomowe Pedagogika przedszkolna i wczesnoszkolna. Edycja II finansowana z Europejskiego Funduszu Socjalnego-EFS Uprawnienia:

Bardziej szczegółowo

PROGRAM WYCHOWAWCZY SZKOŁY PODSTAWOWEJ W KOSEWIE

PROGRAM WYCHOWAWCZY SZKOŁY PODSTAWOWEJ W KOSEWIE Załącznik nr 1 do Uchwały Rady Pedagogicznej Nr 6/2013 z dnia 10.09.2013r. PROGRAM WYCHOWAWCZY SZKOŁY PODSTAWOWEJ W KOSEWIE Wrzesień 2013 r. PODSTAWA PRAWNA Konstytucja Rzeczpospolitej Polskiej z dnia

Bardziej szczegółowo

PROGRAM WYCHOWAWCZY. Zespołu Szkół Ogólnokształcących nr 3 im. Jana Pawła II w Rudzie Śląskiej

PROGRAM WYCHOWAWCZY. Zespołu Szkół Ogólnokształcących nr 3 im. Jana Pawła II w Rudzie Śląskiej PROGRAM WYCHOWAWCZY Zespołu Szkół Ogólnokształcących nr 3 im. Jana Pawła II w Rudzie Śląskiej,,W wychowaniu chodzi właśnie o to, ażeby człowiek stawał się coraz bardziej człowiekiem Jan Paweł II PROGRAM

Bardziej szczegółowo

Marta Warzecha Naczelnik Wydziału Edukacji, Kultury i Sportu Starostwa Powiatowego w Wałbrzychu. Wałbrzych, 26 marca 2012 r.

Marta Warzecha Naczelnik Wydziału Edukacji, Kultury i Sportu Starostwa Powiatowego w Wałbrzychu. Wałbrzych, 26 marca 2012 r. Marta Warzecha Naczelnik Wydziału Edukacji, Kultury i Sportu Starostwa Powiatowego w Wałbrzychu Wałbrzych, 26 marca 2012 r. Typy szkół w kształceniu ponadgimnzjalnym 1. zasadnicze szkoły zawodowe (od 2

Bardziej szczegółowo

HISTORIA ADMINISTRACJI W POLSCE Autor: Wojciech Witkowski

HISTORIA ADMINISTRACJI W POLSCE Autor: Wojciech Witkowski HISTORIA ADMINISTRACJI W POLSCE 1764-1989 Autor: Wojciech Witkowski Rozdział 1. Geneza i charakterystyka ustroju administracyjnego państw nowożytnej Europy 1.1. Pojęcie administracji i biurokracji 1.2.

Bardziej szczegółowo

Funkcjonowanie kolegiów nauczycielskich i nauczycielskich kolegiów języków obcych. Stan obecny, planowane zmiany.

Funkcjonowanie kolegiów nauczycielskich i nauczycielskich kolegiów języków obcych. Stan obecny, planowane zmiany. Ul. Szkolna 3, 77-400 Złotów, tel. (067) 265 01 85, fax.(67) 265 01 90 Małgorzata Chołodowska NKJO w Złotowie Funkcjonowanie kolegiów nauczycielskich i nauczycielskich kolegiów języków obcych. Stan obecny,

Bardziej szczegółowo

EFEKTY KSZTAŁCENIA DLA STUDIÓW PIERWSZEGO STOPNIA (LICENCJACKICH) NA KIERUNKU: TURYSTYKA HISTORYCZNA

EFEKTY KSZTAŁCENIA DLA STUDIÓW PIERWSZEGO STOPNIA (LICENCJACKICH) NA KIERUNKU: TURYSTYKA HISTORYCZNA Załącznik nr 18 do Uchwały nr 21/2012 Senatu UPJPII z dnia 21 maja 2012 r., wprowadzony Uchwałą nr 6/2014 Senatu UPJPII z dnia 20 stycznia 2014 r. EFEKTY KSZTAŁCENIA DLA STUDIÓW PIERWSZEGO STOPNIA (LICENCJACKICH)

Bardziej szczegółowo

Co dalej, gimnazjalisto?

Co dalej, gimnazjalisto? Co dalej, gimnazjalisto? Z dniem 1 września 2012 roku w szkołach ponadgimnazjalnych weszło w życie Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 7 lutego 2012 r. w sprawie ramowych planów nauczania

Bardziej szczegółowo

Samorząd lokalny a szkoła. Projekt uczniów klasy 3s Krystian Madej Grzegorz Jagieło Maksym Karczewski Opiekun projektu: mgr Elżbieta Łata

Samorząd lokalny a szkoła. Projekt uczniów klasy 3s Krystian Madej Grzegorz Jagieło Maksym Karczewski Opiekun projektu: mgr Elżbieta Łata Samorząd lokalny a szkoła Projekt uczniów klasy 3s Krystian Madej Grzegorz Jagieło Maksym Karczewski Opiekun projektu: mgr Elżbieta Łata Ministerstwo Edukacji Narodowej (MEN) polskie ministerstwo przywrócone

Bardziej szczegółowo

PROGRAM WYCHOWAWCZY SZKOŁA MUZYCZNA I STOPNIA W CZERNIKOWIE

PROGRAM WYCHOWAWCZY SZKOŁA MUZYCZNA I STOPNIA W CZERNIKOWIE PROGRAM WYCHOWAWCZY SZKOŁA MUZYCZNA I STOPNIA W CZERNIKOWIE 2015/2016 Podstawa prawna: 1. Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 roku (Dz. U. z 1997 r. Nr 78 poz. 483, późn. zm.)

Bardziej szczegółowo

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA NA LEKCJACH HISTORII W GIMNAZJUM W KLASACH I-III

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA NA LEKCJACH HISTORII W GIMNAZJUM W KLASACH I-III PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA NA LEKCJACH HISTORII W GIMNAZJUM W KLASACH I-III Ważnym elementem procesu dydaktycznego jest ocena, która pozwala określić zakres wiedzy i umiejętności opanowany przez ucznia.

Bardziej szczegółowo

Studia Podyplomowe dla nauczycieli Przyroda

Studia Podyplomowe dla nauczycieli Przyroda Uniwersytet Łódzki Wydział Biologii i Ochrony Środowiska Program kształcenia Studia Podyplomowe dla nauczycieli Przyroda Łódź, 2012 1. Nazwa: Studia Podyplomowe dla Nauczycieli Przyroda 2. Opis: Studium

Bardziej szczegółowo

PROGRAM WYCHOWAWCZY PRZEDSZKOLA PUBLICZNEGO W KANIOWIE

PROGRAM WYCHOWAWCZY PRZEDSZKOLA PUBLICZNEGO W KANIOWIE PROGRAM WYCHOWAWCZY PRZEDSZKOLA PUBLICZNEGO W KANIOWIE Podstawa prawna: Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej Powszechna Deklaracja Praw Człowieka Ustawa z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (

Bardziej szczegółowo

PISEMNY EGZAMIN DOJRZAŁOŚCI Z JĘZYKA ŁACIŃSKIEGO 2002/2003 OPIS WYMAGAŃ

PISEMNY EGZAMIN DOJRZAŁOŚCI Z JĘZYKA ŁACIŃSKIEGO 2002/2003 OPIS WYMAGAŃ Okręgowa Komisja Egzaminacyjna w Krakowie: Al. F. Focha 39, 30 119 Kraków tel. (012) 427 27 20 fax (012) 427 28 45 e-mail: oke@oke.krakow.pl http://www.oke.krakow.pl PISEMNY EGZAMIN DOJRZAŁOŚCI Z JĘZYKA

Bardziej szczegółowo

Księgarnia PWN: Wojciech Witkowski - Historia administracji w Polsce

Księgarnia PWN: Wojciech Witkowski - Historia administracji w Polsce Księgarnia PWN: Wojciech Witkowski - Historia administracji w Polsce 1764-1989 Spis treści Do Czytelnika..... 11 Przedmowa....... 13 Rozdział 1. Geneza i charakterystyka ustroju administracyjnego państw

Bardziej szczegółowo

AKTY PRAWNE REGULUJĄCE FUNKCJONOWANIE OŚWIATY W POLSCE

AKTY PRAWNE REGULUJĄCE FUNKCJONOWANIE OŚWIATY W POLSCE AKTY PRAWNE REGULUJĄCE FUNKCJONOWANIE OŚWIATY W POLSCE Konstytucja szczególnie Art. 70 - każdy ma prawo do nauki, do 18 roku życia nauka jest obowiązkowa - sposób wykonywania obowiązku szkolnego określa

Bardziej szczegółowo

I ROK Forma zajęć/ liczba godzin Sposób zaliczenia ECTS. seminarium/ 60h zaliczenie na ocenę 15. seminarium/ 60h zaliczenie na ocenę 15

I ROK Forma zajęć/ liczba godzin Sposób zaliczenia ECTS. seminarium/ 60h zaliczenie na ocenę 15. seminarium/ 60h zaliczenie na ocenę 15 Program i plan studiów II stopnia (magisterskich) stacjonarnych i niestacjonarnych (wieczorowych) z podziałem na etapy i punktacją obowiązuje od 1 X 2010 r. Seminarium magisterskie I I ROK liczba godzin

Bardziej szczegółowo

STUDIA ŚRÓDZIEMNOMORSKIE PREDYSPOZYCJE ZAMIŁOWANIA UZDOLNIENIA

STUDIA ŚRÓDZIEMNOMORSKIE PREDYSPOZYCJE ZAMIŁOWANIA UZDOLNIENIA Instytut Filologii Klasycznej prowadzi trzy kierunki studiów I stopnia (licencjackich): filologię klasyczną, studia śródziemnomorskie oraz latynistyczno-polonistyczne studia nauczycielskie (wspólnie z

Bardziej szczegółowo

XXV. Kolegium Międzyobszarowych Indywidualnych Studiów Humanistycznych i Społecznych (Kolegium MISH)

XXV. Kolegium Międzyobszarowych Indywidualnych Studiów Humanistycznych i Społecznych (Kolegium MISH) XXV. Kolegium Międzyobszarowych Indywidualnych Studiów Humanistycznych i Społecznych (Kolegium MISH) 1.1 Kierunek studiów: indywidualne studia międzyobszarowe w obszarach nauk Poziom kształcenia: studia

Bardziej szczegółowo

Ścieżki kształcenia dla absolwenta gimnazjum

Ścieżki kształcenia dla absolwenta gimnazjum Ścieżki kształcenia dla absolwenta gimnazjum Od 1 września 2012 roku obowiązuje nowa struktura szkolnictwa ponadgimnazjalnego. Oto krótka ściągawka dla gimnazjalistów i ich rodziców. Z dniem 1 września

Bardziej szczegółowo

Koncepcja pracy. Przedszkola nr 12 w Siemianowicach Śląskich

Koncepcja pracy. Przedszkola nr 12 w Siemianowicach Śląskich Koncepcja pracy Przedszkola nr 12 w Siemianowicach Śląskich Misja W naszym przedszkolu dziecko: - znajduje możliwość indywidualnego rozwoju możliwości twórczych i intelektualnych, - zdobywa wiedzę i umiejętności

Bardziej szczegółowo

KSZTAŁCENIE PONADGIMNAZJALNE I USTAWICZNE. Zmiany od 1 września 2012 ZAŁOŻENIA PROJEKTOWANYCH

KSZTAŁCENIE PONADGIMNAZJALNE I USTAWICZNE. Zmiany od 1 września 2012 ZAŁOŻENIA PROJEKTOWANYCH KSZTAŁCENIE PONADGIMNAZJALNE I USTAWICZNE Zmiany od 1 września 2012 ZAŁOŻENIA PROJEKTOWANYCH USTAWA z dnia 19 sierpnia 2011 r. o zmianie ustawy o systemie oświaty oraz niektórych innych ustaw Art. 1. W

Bardziej szczegółowo

Przedmioty rozszerzone: jęz. angielski (dwujęzyczny) historia geografia

Przedmioty rozszerzone: jęz. angielski (dwujęzyczny) historia geografia ODDZIAŁ I A (klasa 3-letnia dwujęzyczna z językiem angielskim) Głównym celem nauki w tej klasie jest biegłe opanowanie języka angielskiego (poziom C1) i poznanie kultury krajów anglojęzycznych. Powyższe

Bardziej szczegółowo

SENAT RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ VI KADENCJA. Warszawa, dnia 27 sierpnia 2007 r. Druk nr 513

SENAT RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ VI KADENCJA. Warszawa, dnia 27 sierpnia 2007 r. Druk nr 513 SENAT RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ VI KADENCJA Warszawa, dnia 27 sierpnia 2007 r. Druk nr 513 MARSZAŁEK SEJMU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Pan Bogdan BORUSEWICZ MARSZAŁEK SENATU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Zgodnie

Bardziej szczegółowo

Nowelizacja rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej

Nowelizacja rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej Nowelizacja rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej w sprawie podstawy programowej wychowania przedszkolnego oraz kształcenia ogólnego w poszczególnych typach szkół 29 maja 2014 r. Nowelizacja rozporządzenia

Bardziej szczegółowo

FILOZOFIA. Studia stacjonarne

FILOZOFIA. Studia stacjonarne FILOZOFIA Studia stacjonarne I stopnia Studia filozoficzne I stopnia na kierunku filozofia prowadzone są w ramach dwóch specjalności: Filozofia teoretyczna Kognitywistyka Studia na każdej specjalności

Bardziej szczegółowo

KONCEPCJA PRACY SZKOŁY PODSTAWOWEJ NR 3 im. doktora Janusza Petera w Tomaszowie Lubelskim na lata 2011-2016

KONCEPCJA PRACY SZKOŁY PODSTAWOWEJ NR 3 im. doktora Janusza Petera w Tomaszowie Lubelskim na lata 2011-2016 KONCEPCJA PRACY SZKOŁY PODSTAWOWEJ NR 3 im. doktora Janusza Petera w Tomaszowie Lubelskim na lata 2011-2016 Koncepcja pracy szkoły została opracowana w oparciu o: 1. Ustawę o systemie oświaty z dnia 7

Bardziej szczegółowo

Kierunek studiów logistyka należy do obszarów kształcenia w zakresie nauk

Kierunek studiów logistyka należy do obszarów kształcenia w zakresie nauk ekonomika obronności studia pierwszego stopnia - profil ogólno akademicki specjalność obronność państwa Kierunek studiów ekonomika obronności należy do obszarów kształcenia w zakresie nauk społecznych.

Bardziej szczegółowo

Opisy efektów kształcenia w obszarze nauk przyrodniczych Załącznik 2

Opisy efektów kształcenia w obszarze nauk przyrodniczych Załącznik 2 Opisy efektów kształcenia w obszarze nauk przyrodniczych Załącznik 2 Aspekty kształcenia WIEDZA I stopień II stopień III stopień Wiedza dotycząca fundamentów nauk przyrodniczych (fizyki, chemii, na poziomie

Bardziej szczegółowo

Misja i wizja Szkoły Podstawowej nr 2 im. K.K. Baczyńskiego w Puławach

Misja i wizja Szkoły Podstawowej nr 2 im. K.K. Baczyńskiego w Puławach Misja i wizja Szkoły Podstawowej nr 2 im. K.K. Baczyńskiego w Puławach MISJA SZKOŁY Jednym z głównych celów Szkoły Podstawowej nr 2 im. Krzysztofa Kamila Baczyńskiego w Puławach jest systematyczne podnoszenie

Bardziej szczegółowo

Wykaz czasopism prenumerowanych i pozyskiwanych przez Pedagogiczną Bibliotekę Wojewódzką w Kielcach Filia w Skarżysku-Kamiennej.

Wykaz czasopism prenumerowanych i pozyskiwanych przez Pedagogiczną Bibliotekę Wojewódzką w Kielcach Filia w Skarżysku-Kamiennej. Wykaz czasopism prenumerowanych i pozyskiwanych przez Pedagogiczną Bibliotekę Wojewódzką w Kielcach Filia w Skarżysku-Kamiennej (Rok 2012) Alkoholizm i Narkomania kwartalnik dla osób zajmujących się badaniami

Bardziej szczegółowo

CHARAKTERYSTYKA ODDZIAŁÓW

CHARAKTERYSTYKA ODDZIAŁÓW CHARAKTERYSTYKA ODDZIAŁÓW ODDZIAŁ I AH (klasa 3-letnia dwujęzyczna z językiem hiszpańskim) Głównym celem nauki w tej klasie jest biegłe opanowanie języka hiszpańskiego (poziom C1 DELE intermedio/superior)

Bardziej szczegółowo

Kierunkowe efekty kształcenia Po ukończeniu studiów absolwent:

Kierunkowe efekty kształcenia Po ukończeniu studiów absolwent: EFEKTY KSZTAŁCENIA DLA KIERUNKU STUDIÓW FILOLOGIA POLSKA poziom kształcenia profil kształcenia tytuł zawodowy absolwenta studia pierwszego stopnia ogólnoakademicki licencjat I. Umiejscowienie kierunku

Bardziej szczegółowo

Chrześcijańska Akademia Teologiczna w Warszawie Studia podyplomowe Edukacja przedszkolna i wczesnoszkolna. Edycja I - 2011/2012

Chrześcijańska Akademia Teologiczna w Warszawie Studia podyplomowe Edukacja przedszkolna i wczesnoszkolna. Edycja I - 2011/2012 Chrześcijańska Akademia Teologiczna w Warszawie Studia podyplomowe Edukacja przedszkolna i wczesnoszkolna. Edycja I - 11/12 Uprawnienia: Studia kwalifikacyjne, tzn. nadające kwalifikacje do zajmowania

Bardziej szczegółowo

Koncepcja pracy Szkoły Podstawowej nr 4 w Jarocinie na lata

Koncepcja pracy Szkoły Podstawowej nr 4 w Jarocinie na lata Koncepcja pracy Szkoły Podstawowej nr 4 w Jarocinie na lata 2016-2020. Podstawa prawna: Koncepcja pracy szkoły została opracowana w oparciu o: 1. Ustawę o systemie oświaty z dn. 7 września 1991r. (Dz.

Bardziej szczegółowo

TEORETYCZNE PODSTAWY WYCHOWANIA

TEORETYCZNE PODSTAWY WYCHOWANIA Autor: Prof. PAWEŁ TYRAŁA Tytuł: TEORETYCZNE PODSTAWY WYCHOWANIA zarys teorii oraz metodyki wychowania Recenzja Prof. Igor Kominarec Liczba stron: 240 Rok wydania: 2012 Spis treści WSTĘP Rozdział I TEORIA

Bardziej szczegółowo

Wybrane zagadnienia z filozofii i etyki (wybieralny) - opis przedmiotu

Wybrane zagadnienia z filozofii i etyki (wybieralny) - opis przedmiotu Wybrane zagadnienia z filozofii i etyki (wybieralny) - opis przedmiotu Informacje ogólne Nazwa przedmiotu Wybrane zagadnienia z filozofii i etyki (wybieralny) Kod przedmiotu 06.4-WI-ArchKP-wyb.zag.z filozofii-

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI. Wstęp 3.

SPIS TREŚCI. Wstęp 3. SPIS TREŚCI Wstęp 3 I. ROZWAŻANIA WSTĘPNE 23 1. Luteranizm i jego znaczenie dla filozofii 23 1.1. Główne założenia doktrynalne luteranizmu 24 1.2. Luter i filozofia 33 2. Reakcja na Reformację - racjonalizacje

Bardziej szczegółowo

1 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA NAUKI I SZKOLNICTWA WYŻSZEGO

1 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA NAUKI I SZKOLNICTWA WYŻSZEGO Załącznik nr 1 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA NAUKI I SZKOLNICTWA WYŻSZEGO z dnia 1 września 2011 r. w sprawie kształcenia na studiach doktoranckich w uczelniach i jednostkach naukowych (Dz.U.2011.196.1169);

Bardziej szczegółowo

KONCEPCJA PRACY II LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCEGO Z BIAŁORUSKIM JĘZYKIEM NAUCZANIA IM. BRONISŁAWA TARASZKIEWICZA W BIELSKU PODLASKIM W ROKU SZKOLNYM

KONCEPCJA PRACY II LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCEGO Z BIAŁORUSKIM JĘZYKIEM NAUCZANIA IM. BRONISŁAWA TARASZKIEWICZA W BIELSKU PODLASKIM W ROKU SZKOLNYM 1. Podstawa prawna: KONCEPCJA PRACY II LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCEGO Z BIAŁORUSKIM JĘZYKIEM NAUCZANIA IM. BRONISŁAWA TARASZKIEWICZA W BIELSKU PODLASKIM W ROKU SZKOLNYM 2011/2012 - Ustawa z 7 września 1991

Bardziej szczegółowo

KONCEPCJA PRACY MIEJSKIEGO PRZEDSZKOLA NR 9 W SIEDLCACH

KONCEPCJA PRACY MIEJSKIEGO PRZEDSZKOLA NR 9 W SIEDLCACH KONCEPCJA PRACY MIEJSKIEGO PRZEDSZKOLA NR 9 W SIEDLCACH Wszystkiego, co naprawdę trzeba wiedzieć, nauczyłem się w przedszkolu- o tym jak żyć co robić, jak postępować, współżyć z innymi patrzeć, odczuwać,

Bardziej szczegółowo

EFEKTY KSZTAŁCENIA DLA STUDIÓW PIERWSZEGO STOPNIA (LICENCJACKICH) NA KIERUNKU: HISTORIA

EFEKTY KSZTAŁCENIA DLA STUDIÓW PIERWSZEGO STOPNIA (LICENCJACKICH) NA KIERUNKU: HISTORIA Załącznik nr 2 do Uchwały nr 21/2012 Senatu UPJPII z dnia 21 maja 2012 r. EFEKTY KSZTAŁCENIA DLA STUDIÓW PIERWSZEGO STOPNIA (LICENCJACKICH) NA KIERUNKU: HISTORIA Tabela odniesień kierunkowych efektów kształcenia

Bardziej szczegółowo

Bibliografia publikacji Profesora Lecha Mokrzeckiego za lata 2005 2015 (opracowali Tomasz Maliszewski, Mariusz Brodnicki)... 32

Bibliografia publikacji Profesora Lecha Mokrzeckiego za lata 2005 2015 (opracowali Tomasz Maliszewski, Mariusz Brodnicki)... 32 Spis treści Wstęp... 11 Kazimierz Puchowski, Józef Żerko Profesor Lech Marian Mokrzecki badacz dziejów nauki, kultury i oświaty... 17 Doktorzy wypromowani przez Profesora Lecha Mokrzeckiego (opracował

Bardziej szczegółowo

Z plastyką na TY. z zakresu plastyki i historii sztuki

Z plastyką na TY. z zakresu plastyki i historii sztuki Gimnazjum nr 1 im. Polskich Noblistów w Śremie Z plastyką na TY innowacja pedagogiczna w gimnazjum z zakresu plastyki i historii sztuki Opracowanie: mgr Jacek Krawczyk Śrem 2014 Wstęp Podstawowym zadaniem

Bardziej szczegółowo

Kształtowanie postaw. Wychowanie do wartości. dr hab. Anna Szylar

Kształtowanie postaw. Wychowanie do wartości. dr hab. Anna Szylar Kształtowanie postaw Wychowanie do wartości dr hab. Anna Szylar 1 Czymże jest człowiek, jeśli w jego życiu główną wartością i treścią jest tylko sen i trawienie? Zwyczajnym bydlęciem Hamlet Celem naszych

Bardziej szczegółowo

ZMIANY W SZKOLNICTWIE PODNADGIMNAZJALNYM

ZMIANY W SZKOLNICTWIE PODNADGIMNAZJALNYM ZMIANY W SZKOLNICTWIE PODNADGIMNAZJALNYM STUDIA KURSY KWALIFIKACYJNE MATURA Absolwenci ZSZ Rozpoczynają naukę od klasy II Liceum Ogólnokształcące dla Dorosłych 3 lata LO 3 lata nauki Technikum 4 lata nauki

Bardziej szczegółowo

Polityka rządów zaborczych i postawy społeczeństwa polskiego po klęsce powstania styczniowego

Polityka rządów zaborczych i postawy społeczeństwa polskiego po klęsce powstania styczniowego Literka.pl Polityka rządów zaborczych i postawy społeczeństwa polskiego po klęsce powstania styczniowego Data dodania: 20110520 21:15:53 Autor: Monika Sugier Konspekt lekcji historii w drugiej klasie szkoły

Bardziej szczegółowo

ZMIANY W PRZEPISACH PRAWA obowiązujące w r. szk. 2012/2013

ZMIANY W PRZEPISACH PRAWA obowiązujące w r. szk. 2012/2013 ZMIANY W PRZEPISACH PRAWA obowiązujące w r. szk. 2012/2013 USTAWA z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (dalej cyt. ustawa USO) Art. 15 ust. 2 ustawy OSO w brzmieniu: Obowiązek szkolny dziecka rozpoczyna

Bardziej szczegółowo

Przyroda w nowej podstawie programowej 1. Przygotowanie do nauczania przyrody (prowadzenia zajęć) 3

Przyroda w nowej podstawie programowej 1. Przygotowanie do nauczania przyrody (prowadzenia zajęć) 3 Odbycie Studiów podyplomowych w zakresie przyrodoznawstwa uprawnia do nauczania przyrody na II i IV etapie edukacyjnym. Studia dają kwalifikacje i przygotowują nauczycieli do samodzielnego planowania,

Bardziej szczegółowo

Dodatkowe informacje O XXIII Liceum Ogólnokształcącym im. Nauczycieli Tajnego Nauczania w Lublinie

Dodatkowe informacje O XXIII Liceum Ogólnokształcącym im. Nauczycieli Tajnego Nauczania w Lublinie Dodatkowe informacje O XXIII Liceum Ogólnokształcącym im. Nauczycieli Tajnego Nauczania w Lublinie NAUCZANE JĘZYKI W XXIII LO: We wszystkich oddziałach nauczane są dwa języki obce nowożytne: 1. język angielski

Bardziej szczegółowo

WYDZIAŁ PRAWA, PRAWA KANONICZNEGO I ADMINISTRACJI

WYDZIAŁ PRAWA, PRAWA KANONICZNEGO I ADMINISTRACJI Kryteria kwalifikacji na studia I stopnia i jednolite magisterskie w roku akademickim 2009/2010 dla kandydatów, którzy przystąpili do egzaminu dojrzałości ( stara matura ): WYDZIAŁ TEOLOGII Muzykologia

Bardziej szczegółowo

EGZAMIN GIMNAZJALNY W ROKU SZKOLNYM 2012/2013

EGZAMIN GIMNAZJALNY W ROKU SZKOLNYM 2012/2013 EGZAMIN GIMNAZJALNY W ROKU SZKOLNYM 2012/2013 CZĘŚĆ HUMANISTYCZNA HISTORIA I WIEDZA O SPOŁECZEŃSTWIE WYKAZ SPRAWDZANYCH UMIEJĘTNOŚCI Numer zadania Wymagania ogólne (z podstawy programowej) 1. II. Analiza

Bardziej szczegółowo

Załącznik nr 1WZORCOWE EFEKTY KSZTAŁCENIA DLA KIERUNKU STUDIÓW PEDAGOGIKA STUDIA PIERWSZEGO STOPNIA PROFIL OGÓLNOAKADEMICKI

Załącznik nr 1WZORCOWE EFEKTY KSZTAŁCENIA DLA KIERUNKU STUDIÓW PEDAGOGIKA STUDIA PIERWSZEGO STOPNIA PROFIL OGÓLNOAKADEMICKI Dz.U. z 2013 poz. 1273 Brzmienie od 31 października 2013 Załącznik nr 1WZORCOWE EFEKTY KSZTAŁCENIA DLA KIERUNKU STUDIÓW PEDAGOGIKA STUDIA PIERWSZEGO STOPNIA PROFIL OGÓLNOAKADEMICKI Umiejscowienie kierunku

Bardziej szczegółowo

Szkoły Ponadgimnazjalne. Co warto o nich wiedzieć?

Szkoły Ponadgimnazjalne. Co warto o nich wiedzieć? Szkoły Ponadgimnazjalne. Co warto o nich wiedzieć? Absolwent gimnazjum ma do wyboru trzy typy szkół ponadgimnazjalnych: Liceum Ogólnokształcące Technikum Zasadniczą Szkołę Zawodową TYPY SZKÓŁ PONADGIMNAZJALNYCH

Bardziej szczegółowo

PROGRAM STACJONARNYCH MIĘDZYWYDZIAŁOWYCH ŚRODOWISKOWYCH STUDIÓW DOKTORANCKICH w AKADEMII SZTUK PIĘKNYCH w GDAŃSKU /od 01.10.2014/ I.

PROGRAM STACJONARNYCH MIĘDZYWYDZIAŁOWYCH ŚRODOWISKOWYCH STUDIÓW DOKTORANCKICH w AKADEMII SZTUK PIĘKNYCH w GDAŃSKU /od 01.10.2014/ I. PROGRAM STACJONARNYCH MIĘDZYWYDZIAŁOWYCH ŚRODOWISKOWYCH STUDIÓW DOKTORANCKICH w AKADEMII SZTUK PIĘKNYCH w GDAŃSKU /od 01.10.2014/ I. ZAŁOŻENIA OGÓLNE 1. Studia doktoranckie są kolejnym etapem kształcenia

Bardziej szczegółowo

Etyka: liceum ogólnokształcące

Etyka: liceum ogólnokształcące Przygotował: mgr Marcin Szymański PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Etyka: liceum ogólnokształcące Zespół Szkół Ogólnokształcących w Opolu Podstawa prawna: Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia

Bardziej szczegółowo

największy wpływ na decyzje uczniów mają rodzice oraz tradycje rodzinne

największy wpływ na decyzje uczniów mają rodzice oraz tradycje rodzinne ZS Narewka ZS Narewka 2014 O wyborze szkoły i zawodu uczeń szkoły gimnazjalnej może oczywiście zdecydować samodzielnie, zdarza się jednak, że wyboru dokona pod wpływem innych osób, sytuacji, czy tez okoliczności.

Bardziej szczegółowo

Program Wychowawczy Zespołu Szkół im. Janusza Korczaka w Łubiance na lata 2012-2015

Program Wychowawczy Zespołu Szkół im. Janusza Korczaka w Łubiance na lata 2012-2015 Program Wychowawczy Zespołu Szkół im. Janusza Korczaka w Łubiance na lata 2012-2015 Dziecko chce być dobre. Jeśli nie umie- naucz. Jeśli nie wie- wytłumacz. Jeśli nie może- pomóż Przyjęty do realizacji

Bardziej szczegółowo

Kształcenie alternatywne

Kształcenie alternatywne Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy Koncepcje i zasady kształcenia alternatywnego dr Sabina Zalewska Uniwersytet Ekonomiczny w Poznaniu 12 grudnia 2013 r. EKONOMICZNY UNIWERSYTET DZIECIĘCY WWW.UNIWERSYTET-DZIECIECY.PL

Bardziej szczegółowo

Uchwała Nr./2012 Senatu Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej w Nowym Sączu z dnia 29 czerwca 2012 r.

Uchwała Nr./2012 Senatu Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej w Nowym Sączu z dnia 29 czerwca 2012 r. PSP.4013/12 (projekt) Uchwała Nr./12 Senatu Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej w Nowym Sączu z dnia 29 czerwca 12 r. w sprawie uchwalenia programu kształcenia dla studiów podyplomowych Nauczyciel przyrody

Bardziej szczegółowo

DOBRA PRAKTYKA. Pogłębianie wśród dzieci wiedzy o życiu, działalności i osobowości Ojca Świętego Jana Pawła II.

DOBRA PRAKTYKA. Pogłębianie wśród dzieci wiedzy o życiu, działalności i osobowości Ojca Świętego Jana Pawła II. DOBRA PRAKTYKA Nazwa szkoły: Imię i nazwisko dyrektora: Dobra praktyka(nazwa programu, działań): Ilość uczniów objętych programem/działaniami: Odpowiedzialni, organizatorzy i partnerzy: Okres czasowy realizacji:

Bardziej szczegółowo

UNIWERSYTET WARMIŃSKO-MAZURSKI

UNIWERSYTET WARMIŃSKO-MAZURSKI UNIWERSYTET WARMIŃSKO-MAZURSKI WYDZIAŁ NAUK SPOŁECZNYCH I SZTUKI SYSTEM EDUKACJI W RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ SYSTEM EDUKACJI I JEGO PODSTAWY PRAWNE SZKOŁY PUBLICZNE I NIEPUBLICZNE OBOWIĄZEK SZKOLNY SYSTEM

Bardziej szczegółowo

WĘDRUJĄC RAZEM KU PRZYSZOŚCI

WĘDRUJĄC RAZEM KU PRZYSZOŚCI WĘDRUJĄC RAZEM KU PRZYSZOŚCI Program wychowawczy Mlodzieżowego Domu Kultury w Świdnicy im. Mieczyslawa Kozara- Sobódzkiego Do realizacji w latach 2012-2014 PROGRAM WYCHOWAWCZY WĘDRUJĄC RAZEM KU PRZYSZŁOŚCI

Bardziej szczegółowo

Charakterystyka zawodu geodeta Predyspozycje zawodowe Jak zostać geodetą? Możliwości zatrudnienia Źródła informacji

Charakterystyka zawodu geodeta Predyspozycje zawodowe Jak zostać geodetą? Możliwości zatrudnienia Źródła informacji Charakterystyka zawodu geodeta Predyspozycje zawodowe Jak zostać geodetą? Możliwości zatrudnienia Źródła informacji Geodezja nauka zajmująca się ustalaniem wielkości i kształtu Ziemi oraz określaniem położenia

Bardziej szczegółowo

TRYB DOKONYWANIA OCENY PRACY NAUCZYCIELA

TRYB DOKONYWANIA OCENY PRACY NAUCZYCIELA Załącznik nr 1 do zarządzenia dyrektora szkoły nr 30/2015/2016 z dnia 9 lutego 2016 r. PROCEDURA OKREŚLAJĄCA TRYB I KRYTERIA DOKONYWANIA OCENY PRACY NAUCZYCIELA w Publicznym Gimnazjum nr 32 im. Karola

Bardziej szczegółowo

PLAN PRACY WYCHOWAWCZEJ DLA ŚWIETLICY SZKOŁY PODSTAWOWEJ W STĘSZEWIE ROK SZKOLNY 2016\2017

PLAN PRACY WYCHOWAWCZEJ DLA ŚWIETLICY SZKOŁY PODSTAWOWEJ W STĘSZEWIE ROK SZKOLNY 2016\2017 ZADANIA WYCHOWAWCZE POZNANIE SYMBOLI I TRADYCJI NARODOWYCH, RELIGIJNYCH DBANIE O ŚRODOWISKO PRZYRODNICZE I ROZWIJANIE ŚWIADOMOŚCI EKOLOGICZNEJ JESTEM OBYWATELEM) SUMIENNE WYKONYWANIE OBOWIĄZKÓW UCZNIA

Bardziej szczegółowo

OFERTA EDUKACYJNA 2015-2016 LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCACEGO ZAKONU PIJARÓW W KRAKOWIE

OFERTA EDUKACYJNA 2015-2016 LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCACEGO ZAKONU PIJARÓW W KRAKOWIE OFERTA EDUKACYJNA 2015-2016 LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCACEGO ZAKONU PIJARÓW W KRAKOWIE W Liceum Ogólnokształcącym Zakonu Pijarów uczniowie uczą się w klasach liczących maksymalnie 28 uczniów. Zajęcia lekcyjne

Bardziej szczegółowo

P U B L I C Z N E G O G I M N A Z J U M im. Marszałka Józefa Piłsudskiego w Siemoni

P U B L I C Z N E G O G I M N A Z J U M im. Marszałka Józefa Piłsudskiego w Siemoni P U B L I C Z N E G O G I M N A Z J U M im. Marszałka Józefa Piłsudskiego w Siemoni Opracowano na podstawie Ministerstwa Edukacji Narodowej z dnia 7 października 2009 roku w sprawie nadzoru pedagogicznego.

Bardziej szczegółowo

KONCEPCJA PRACY SZKOŁY

KONCEPCJA PRACY SZKOŁY KONCEPCJA PRACY SZKOŁY NA LATA 2012 2017 ZESPOŁ SZKÓŁ NR 3 W LUBINIE SPIS TREŚCI 1. Podstawa prawna 2. Charakterystyka szkoły 3. Misja Zespołu Szkół Nr 3 w Lubinie 4. Wizja Zespołu Szkół Nr 3 w Lubinie

Bardziej szczegółowo

URZĄD STATYSTYCZNY W WARSZAWIE ul. 1 Sierpnia 21, 02-134 Warszawa SZKOŁY WYŻSZE W WOJEWÓDZTWIE MAZOWIECKIM W 2014 R.

URZĄD STATYSTYCZNY W WARSZAWIE ul. 1 Sierpnia 21, 02-134 Warszawa SZKOŁY WYŻSZE W WOJEWÓDZTWIE MAZOWIECKIM W 2014 R. URZĄD STATYSTYCZNY W WARSZAWIE ul. 1 Sierpnia 21, 02-134 Warszawa Informacja sygnalna Kontakt: e-mail:sekretariatuswaw@stat.gov.pl tel. 22 464 23 15 faks 22 846 76 67 Data opracowania: 06.07.2015 r. Internet:

Bardziej szczegółowo

KONCEPCJA PRACY ZESPOŁU SZKÓŁ W PAWŁOWIE NA LATA 2013-2018

KONCEPCJA PRACY ZESPOŁU SZKÓŁ W PAWŁOWIE NA LATA 2013-2018 KONCEPCJA PRACY ZESPOŁU SZKÓŁ W PAWŁOWIE NA LATA 2013-2018 MISJA SZKOŁY Jesteśmy szkołą bezpieczną i przyjazną. Szanujemy się wzajemnie i wspieramy. Celem naszej szkoły jest dobre przygotowanie uczniów

Bardziej szczegółowo

Koncepcja pracy Publicznego Przedszkola w Czarnowąsach w latach 2010-2014r.

Koncepcja pracy Publicznego Przedszkola w Czarnowąsach w latach 2010-2014r. Koncepcja pracy Publicznego Przedszkola w Czarnowąsach w latach 2010-2014r. Misja W przedszkolu wspierany jest rozwój dziecka, rozpoznaje się i zaspakaja jego potrzeby edukacyjne oraz umożliwia rozwój

Bardziej szczegółowo

URZĄD STATYSTYCZNY W WARSZAWIE ul. 1 Sierpnia 21, 02-134 Warszawa SZKOŁY WYŻSZE W WOJEWÓDZTWIE MAZOWIECKIM W 2010 R.

URZĄD STATYSTYCZNY W WARSZAWIE ul. 1 Sierpnia 21, 02-134 Warszawa SZKOŁY WYŻSZE W WOJEWÓDZTWIE MAZOWIECKIM W 2010 R. URZĄD STATYSTYCZNY W WARSZAWIE ul. 1 Sierpnia 21, 02-134 Warszawa Informacja sygnalna Data opracowania: 30.06.2011 r. Kontakt: e-mail:sekretariatuswaw@stat.gov.pl tel. 22 464 23 15, 22 464 23 12 faks 22

Bardziej szczegółowo

Punkty ECTS uzyskane w ramach specjalizacji nauczycielskiej są zaliczane do specjalizacji językoznawczej jako specjalizacji pierwszej

Punkty ECTS uzyskane w ramach specjalizacji nauczycielskiej są zaliczane do specjalizacji językoznawczej jako specjalizacji pierwszej Specjalizacja nauczycielska STARY PROGRAM Zgodnie z Rozporządzeniem MENiS z dnia 07.09.2004 dotyczącym standardów kształcenia nauczycieli na postawie ustawy o szkolnictwie wyższym z dnia 12.09.1990, kształcenie

Bardziej szczegółowo