Fizyk na Nartach. Karol Życzkowski. (Instytut Fizyki UJ, Centrum Fizyki Teoretycznej PAN) Klub Wysokogórski, Kraków

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Fizyk na Nartach. Karol Życzkowski. (Instytut Fizyki UJ, Centrum Fizyki Teoretycznej PAN) Klub Wysokogórski, Kraków"

Transkrypt

1 Fizyk na Nartach Karol Życzkowski (Instytut Fizyki UJ, Centrum Fizyki Teoretycznej PAN) Klub Wysokogórski, Kraków

2 Fizyka Sportu pamięci Krzysztofa Ernsta ( )

3 co nieco o historii narciarstwa Sondre Norheim ( ) pionier współczesnego narciarstwa, mieszkaniec Morgendal w prowincji Telemark, 200km na wschód od Christiani (dziś Oslo) Norwegia, połowa XIX wieku, prowincja Telemark

4 skręt telemarkiem wiązanie do nart typu Telemark

5 pomnik Sondre Norheima w Morgedal, koło norweskiego muzeum narciarstwa

6 krótka wizyta w muzeum narciarstwa w Morgedal

7 wiązania starsze i nowsze oryginalne narty manufaktura smarów

8 oryginalny sprzęt wyprawy Amundsena na biegun południowy w 1911 r.

9 chata nad Morgedal w której urodził się Sondre

10 fizyk na nartach: jazda w dół po stoku na wprost G środek masy, a nachylenie stoku, M - masa narciarza, W = Mg - siła ciężkości, Na dół pcha nas składowa siły ciężkości F s = Mg sin a, siła F s pozostaje niezrównoważona, więc przyśpieszamy

11 zjazd w pozycji na jajo Prędkość zjazdu ograniczona jest siłą tarcia T = mf N oraz oporem powietrza Siła oporu powietrza F p = CSrv 2 /2, gdzie v to prędkość, r to gęstość powietrza, S powierzchnia czołowa narciarza, C to współczynnik kształtu (od 0,6 do 2,0)

12 rekordy prędkości na nartach Świat: Simone Origone (Włochy): 251 km/h (2006) w Les Arcs (Francja) Polska: Jędrzej Dobrowolski (Zakopane): 183 km/h (2008) w Verbier (Szwajcaria) opływowy strój i sylwetka: C ~ 0.6; A ~ 0.4m 2

13 wyznaczenie prędkości maksymalnej I zasada dynamiki Newtona : siły równoważą się => ruch jednostajny F s = T + F p Mg sin a = Mmg cos a + CSrv 2 /2 => v = [2g M(sin a- m cos a )/ CSr] 1/2 podstawiając: r=0.87 mg/cm 3 ; C = 0.7; A = 0.35m 2 ; a=40 o masę M=80 kg ; współczynnik tarcia m=0.04 otrzymamy: prędkość równowagi v = 243 km/h

14 wg fizyk na nartach: skręt w teorii G środek masy, R T promień skrętu, a nachylenie stoku, b kąt jazdy względem lini poziomej, a c =v 2 / R T przyśpieszenie dośrodkowe, v - prędkość narciarza (skierowana ku nam) równowaga pionowa równowaga pozioma znikanie momentu siły Układ tych trzech równań pozwala na (numeryczne!) wyliczenie np. kąta równowagi q

15 skręt w praktyce Slalom

16 ewolucja sprzętu narciarskiego narty w chacie Sondre zmiana materiału i geometrii nart

17 Promień krzywizny narty R R = ( L 2 /4 + d 2 ) / 2d np. L=1.7m, d=2 cm => R=18m Promień skrętu narty R s jest inny! i zależy nie tylko od promienia krzywizny R, lecz także od kąta nachylenia stoku a oraz od kąta nachylenia nóg narciarza do stoku

18 tradycyjne skręty kristianią NWN (nisko-wysoko- nisko) z odciażaniem nart

19 fizyka i skoki narciarskie Stare style lotu z nartami równoległymi nowy styl Delta Boekleva narty V 1986/87 nowy styl Delta większa powierzchnia natarcia - większa siła nośna => dłuższy skok

20 fizyka akrobacji powietrznych Narciarstwo free style

21 fizyk na śniegu fizyka śniegu proces zamarzania wody i tworzenia śniegu

22 fizyka smarów smarowanie nart kluczowe w narciarstwie biegowym

23 biegi narciarskie: styl łyżwowy odbicie z jednej narty znaczenie smarów już nieco mniejsze jak wyliczono efektywność łyżwy przewyższa styl klasyczny o 17 %

24 fizyka lawin przykłady z Tatr Polskich Uwaga : fizyka pozwala lepiej zrozumieć mechanizmy powstawania lawin, ale nie jest w stanie przewidzieć momentu ich wystąpienia

25 lawiny są niebezpieczne! zestaw lawinowy: sonda, łopata i pips poszukiwanie zasypanego przy pomocy detektora (pipsa)

26 Narciarstwo Wysokogórskie w Tatrach Polskich

27

28 Dolina Pięciu Stawów Polskich

29

30

31 Lewy Y

32 Podejście na Szpiglasową Przełęcz

33

34 Mnichowy Żleb

35 Pod Zadnim Mnichem, kwiecień 1989

36

37 Rysy Wielka Galeria Cubryńska 1989

38 Na przełęczy Hińczowej, 1989

39 Wlk. Galeria MKM

40 najtrudniejsze fragmenty zjazdu z Hińczowej przełęczy fot. J. Krzempek 1989

41 Rysy

42 M. Parocki G. Kabała Zjazd Rysą 4 maja 1992

43

44

45 patent na kątomierz narciarski, 1988

46 Pomiar kąta nachylenia stoku przy pomocy wyskalowanego pionu...

47

48 część I Polskie Tatry Wysokie Wydawnictwo Sklep Podróżnika, wydanie I Warszawa część II Tatry Zachodnie (w przygotowaniu) Będziemy wdzięczni za nadsyłanie zdjęć i relacji ze zjazdów!

49 z Jarkiem Krzempkiem koło schronu Vallota, przed wejściem Mont Blanc, maj 1997

50 Mont Blanc, 3 maja 1997

51 Jarek Krzempek zjeżdża z Mont Blanc, 3 maja 1997

52 Ściana Piku Lenina (Kirgizja) 1991

53

54 W schronisku Gnifetti po zjeździe z Monte Rosy, marzec 2000

55 Południowa ściana Aconcagua, luty 1994

56 z Fritzem Haake na Aconcagua, (6959 m) luty 1994

57 Na szczycie Fuji-Jamy, 1 czerwca 1994

58 Muztag Ata: w obozie II b (ok. 6300m), lipiec 2007

59 Dawniej...

60

61 Dziś

62 na grani Czerwonych Wierchów, marzec 2007

63

64

65

66

67 rainbow fogbow MiePlot calculation of intensity for unpolarised red light (wavelength = 0.65 µm, refractive index = ) for water drops of radius 0.1, 1, 10, 100 and 1000 µm.

68

69

70

71

72 Widmo Brockenu: rokowania na przyszłość 1. Kto raz zobaczył widmo Brockenu, ten zginie w górach 2. Kto trzy razy zobaczył widmo Brockenu, ten zginie w górach 3. Kto raz zobaczył widmo Brockenu, zginie w górach. Zobaczenie widma po raz trzeci, odwraca złą przyszłość...

73 Empiryczna analiza powyższych hipotez: w toku...

74

Narciarstwo Wysokogórskie. w Tatrach Polskich. Karol Życzkowski, KW Kraków

Narciarstwo Wysokogórskie. w Tatrach Polskich. Karol Życzkowski, KW Kraków Narciarstwo Wysokogórskie w Tatrach Polskich Karol Życzkowski, KW Kraków Tarasówka Dolina Pięciu Stawów Polskich Wielkanoc, 1982 Lewy Y Podejście na Szpiglasową Przełęcz Mnichowy Żleb Pod

Bardziej szczegółowo

Materiały pomocnicze 5 do zajęć wyrównawczych z Fizyki dla Inżynierii i Gospodarki Wodnej

Materiały pomocnicze 5 do zajęć wyrównawczych z Fizyki dla Inżynierii i Gospodarki Wodnej Materiały pomocnicze 5 do zajęć wyrównawczych z Fizyki dla Inżynierii i Gospodarki Wodnej 1. Wielkości dynamiczne w ruchu postępowym. a. Masa ciała jest: - wielkością skalarną, której wielkość jest niezmienna

Bardziej szczegółowo

Biuletyn Śniegowy dla Tatr Polskich nr 10/14 za okres 7.02.2014 13.02.2014

Biuletyn Śniegowy dla Tatr Polskich nr 10/14 za okres 7.02.2014 13.02.2014 nr 1/14 za okres 7.2.214 13.2.214 O P I S P O G O D Y Na początku opisywanego okresu region Tatr był w zasięgu płytkiej zatoki niżowej związanej z niżem z ośrodkiem nad Szetlandami, w strefie frontu okluzji.

Bardziej szczegółowo

PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA W KONINIE. WYDZIAŁ Kultury Fizycznej i Ochrony Zdrowia

PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA W KONINIE. WYDZIAŁ Kultury Fizycznej i Ochrony Zdrowia PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA W KONINIE WYDZIAŁ Kultury Fizycznej i Ochrony Zdrowia Katedra Morfologicznych i Czynnościowych Podstaw Kultury Fizycznej Kierunek: Wychowanie Fizyczne SYLABUS Nazwa przedmiotu

Bardziej szczegółowo

Dla dobrego trzymania i ślizgu nart, nie ważna jest tylko ostrość krawędzi, ale również ich struktura i smarowanie.

Dla dobrego trzymania i ślizgu nart, nie ważna jest tylko ostrość krawędzi, ale również ich struktura i smarowanie. I Wstęp Narty carvingowe, to narty o zwiększonym, a w niektórych wypadkach, radykalnym taliowaniu. Wszystkie inne parametry i ich właściwości są temu podporządkowane. Sztywność zgięciowa jest zmniejszona,

Bardziej szczegółowo

Grzegorz Sadowski NA NARTACH BIEGOWYCH

Grzegorz Sadowski NA NARTACH BIEGOWYCH Grzegorz Sadowski NA NARTACH BIEGOWYCH Sklep Podróżnika Warszawa 2011 SPIS TREŚCI 1. Wstęp : : : : : : : : : : : : : : : : : : : : : : : : : : : : : : : : : : : : : : : : : : : : : : : 5 2. Narciarskie

Bardziej szczegółowo

Tęcza, gloria i widmo Brockenu. Karol Życzkowski (Instytut Fizyki UJ) Noc naukowców, 24 IX 2010

Tęcza, gloria i widmo Brockenu. Karol Życzkowski (Instytut Fizyki UJ) Noc naukowców, 24 IX 2010 Tęcza, gloria i widmo Brockenu Karol Życzkowski (Instytut Fizyki UJ) Noc naukowców, 24 IX 2010 Zjawiska optyki atmosferycznej Tęcza: efekty zalamania światła i jego rozszczepienia na kroplach wody... Theodoric

Bardziej szczegółowo

Ć W I C Z E N I E N R M-2

Ć W I C Z E N I E N R M-2 INSYU FIZYKI WYDZIAŁ INŻYNIERII PRODUKCJI I ECHNOLOGII MAERIAŁÓW POLIECHNIKA CZĘSOCHOWSKA PRACOWNIA MECHANIKI Ć W I C Z E N I E N R M- ZALEŻNOŚĆ OKRESU DRGAŃ WAHADŁA OD AMPLIUDY Ćwiczenie M-: Zależność

Bardziej szczegółowo

NARCIARSTWO KARWING STROMIZNY MULDY PUCH DLA ZAAWANSOWANYCH

NARCIARSTWO KARWING STROMIZNY MULDY PUCH DLA ZAAWANSOWANYCH NARCIARSTWO KARWING STROMIZNY MULDY PUCH DLA ZAAWANSOWANYCH SPIS TREŚCI O AUTORACH... 4 1. PO CO NARCIARSTWO DLA ZAAWANSOWANYCH?... 8 2. TERMINY UŻYWANE W KSIĄŻCE... 10 3. ZAAWANSOWANA TECHNIKA JAZDY:...

Bardziej szczegółowo

OBOZY NARCIARSKO NAUKOWE w I LO w Lesznie

OBOZY NARCIARSKO NAUKOWE w I LO w Lesznie OBOZY NARCIARSKO NAUKOWE w I LO w Lesznie Historia obozów narciarsko naukowych, organizowanych w I LO w Lesznie, sięga końca lat osiemdziesiątych. Początkowo były to tygodniowe wyjazdy klas autorskich,

Bardziej szczegółowo

Biuletyn Śniegowy dla Tatr Polskich nr 5/14 za okres

Biuletyn Śniegowy dla Tatr Polskich nr 5/14 za okres nr /14 za okres 3.1.214 9.1.214 O P I S P O G O D Y Region Tatr znajdował się na początku opisywanego okresu na skraju rozległego i głębokiego niżu z ośrodkiem na północ od Wysp Brytyjskich, w polarno-morskiej

Bardziej szczegółowo

PLAN REALIZACJI MATERIAŁU NAUCZANIA FIZYKI W KLASIE PIERWSZEJ GIMNAZJUM WRAZ Z OKREŚLENIEM WYMAGAŃ EDUKACYJNYCH

PLAN REALIZACJI MATERIAŁU NAUCZANIA FIZYKI W KLASIE PIERWSZEJ GIMNAZJUM WRAZ Z OKREŚLENIEM WYMAGAŃ EDUKACYJNYCH PLAN REALIZACJI MATERIAŁU NAUCZANIA FIZYKI W KLASIE PIERWSZEJ GIMNAZJUM WRAZ Z OKREŚLENIEM WYMAGAŃ EDUKACYJNYCH Krzysztof Horodecki, Artur Ludwikowski, Fizyka 1. Podręcznik dla gimnazjum, Gdańskie Wydawnictwo

Bardziej szczegółowo

Dynamika ruchu postępowego, ruchu punktu materialnego po okręgu i ruchu obrotowego bryły sztywnej

Dynamika ruchu postępowego, ruchu punktu materialnego po okręgu i ruchu obrotowego bryły sztywnej Dynamika ruchu postępowego, ruchu punktu materialnego po okręgu i ruchu obrotowego bryły sztywnej Dynamika ruchu postępowego 1. Balon opada ze stałą prędkością. Jaką masę balastu należy wyrzucić, aby balon

Bardziej szczegółowo

pobrano z serwisu Fizyka Dla Każdego - http://fizyka.dk - zadania fizyka, wzory fizyka, matura fizyka

pobrano z serwisu Fizyka Dla Każdego - http://fizyka.dk - zadania fizyka, wzory fizyka, matura fizyka 4. Pole grawitacyjne. Praca. Moc.Energia zadania z arkusza I 4.8 4.1 4.9 4.2 4.10 4.3 4.4 4.11 4.12 4.5 4.13 4.14 4.6 4.15 4.7 4.16 4.17 4. Pole grawitacyjne. Praca. Moc.Energia - 1 - 4.18 4.27 4.19 4.20

Bardziej szczegółowo

Norwegia. Wycieczka do źródeł narciarstwa

Norwegia. Wycieczka do źródeł narciarstwa Karol Życzkowski Norwegia Wycieczka do źródeł narciarstwa Kwieceń w dolinie Setesdal w południowej Norwegii Wspaniała norweska przyroda oferuje turyście właściwie wszystko, może jedynie poza długim dniem

Bardziej szczegółowo

POLSKIE TATRY WYSOKIE

POLSKIE TATRY WYSOKIE Józef Wala Karol Życzkowski POLSKIE TATRY WYSOKIE NARCIARSTWO WYSOKOGÓRSKIE Wydawnictwo Sklepu Podróżnika Warszawa 2015 Spis treści 5 Wstęp do II wydania / 7 Wprowadzenie / 8 Trudność zjazdu / 12 Sposób

Bardziej szczegółowo

14R POWTÓRKA FIKCYJNY EGZAMIN MATURALNY Z FIZYKI I ASTRONOMII. POZIOM ROZSZERZONY (od początku do grawitacji)

14R POWTÓRKA FIKCYJNY EGZAMIN MATURALNY Z FIZYKI I ASTRONOMII. POZIOM ROZSZERZONY (od początku do grawitacji) Włodzimierz Wolczyński 14R POWTÓRKA FIKCYJNY EGZAMIN MATURALNY Z FIZYKI I ASTRONOMII POZIOM ROZSZERZONY (od początku do grawitacji) Rozwiązanie zadań należy zapisać w wyznaczonych miejscach pod treścią

Bardziej szczegółowo

Bezpieczeństwo na stoku. Przygotowanie do okresu zimowego

Bezpieczeństwo na stoku. Przygotowanie do okresu zimowego Bezpieczeństwo na stoku Przygotowanie do okresu zimowego Narciarstwo jedna z dyscyplin sportowych polegająca na przemieszczaniu się lub wykonywaniu ewolucji za pomocą sprzętu narciarskiego nart, a także

Bardziej szczegółowo

Biuletyn Śniegowy dla Tatr Polskich nr 19/14 za okres 11.04.2014 17.04.2014

Biuletyn Śniegowy dla Tatr Polskich nr 19/14 za okres 11.04.2014 17.04.2014 nr 19/14 za okres 11.4.214 17.4.214 O P I S P O G O D Y W pierwszych dniach minionego tygodnia pogoda kształtowana była przez zatokę niskiego ciśnienia, związaną z niżem znad M. Norweskiego i chłodnym

Bardziej szczegółowo

1. Wykres przedstawia zależność wzrostu temperatury T dwóch gazów zawierających w funkcji ciepła Q dostarczonego gazom.

1. Wykres przedstawia zależność wzrostu temperatury T dwóch gazów zawierających w funkcji ciepła Q dostarczonego gazom. . Wykres przedstawia zależność wzrostu temperatury T dwóch gazów zawierających i N N w funkcji ciepła Q dostarczonego gazom. N N T I gaz II gaz Molowe ciepła właściwe tych gazów spełniają zależność: A),

Bardziej szczegółowo

Imię i nazwisko ucznia Data... Klasa... Ruch i siły wer. 1

Imię i nazwisko ucznia Data... Klasa... Ruch i siły wer. 1 Przygotowano za pomocą programu Ciekawa fizyka. Bank zadań Copyright by Wydawnictwa Szkolne i Pedagogiczne sp. z o.o., Warszawa 2011 strona 1 Imię i nazwisko ucznia Data...... Klasa... Zadanie 1. Znajdź

Bardziej szczegółowo

Nazwisko i imię: Zespół: Data: Ćwiczenie nr 1: Wahadło fizyczne. opis ruchu drgającego a w szczególności drgań wahadła fizycznego

Nazwisko i imię: Zespół: Data: Ćwiczenie nr 1: Wahadło fizyczne. opis ruchu drgającego a w szczególności drgań wahadła fizycznego Nazwisko i imię: Zespół: Data: Cel ćwiczenia: Ćwiczenie nr 1: Wahadło fizyczne opis ruchu drgającego a w szczególności drgań wahadła fizycznego wyznaczenie momentów bezwładności brył sztywnych Literatura

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie: "Kinematyka"

Ćwiczenie: Kinematyka Ćwiczenie: "Kinematyka" Opracowane w ramach projektu: "Wirtualne Laboratoria Fizyczne nowoczesną metodą nauczania realizowanego przez Warszawską Wyższą Szkołę Informatyki. Zakres ćwiczenia: 1. Ruch punktu

Bardziej szczegółowo

EGZAMIN MATURALNY Z FIZYKI Z ASTRONOMIĄ

EGZAMIN MATURALNY Z FIZYKI Z ASTRONOMIĄ Miejsce na naklejkę z kodem (Wpisuje zdający przed rozpoczęciem pracy) KOD ZDAJĄCEGO MFA-W2D1P-021 EGZAMIN MATURALNY Z FIZYKI Z ASTRONOMIĄ Instrukcja dla zdającego Czas pracy 120 minut 1. Proszę sprawdzić,

Bardziej szczegółowo

Zakład Dydaktyki Fizyki UMK

Zakład Dydaktyki Fizyki UMK Toruński poręcznik do fizyki I. Mechanika Materiały dydaktyczne Krysztof Rochowicz Zadania przykładowe Dr Krzysztof Rochowicz Zakład Dydaktyki Fizyki UMK Toruń, czerwiec 2012 1. Samochód jadący z prędkością

Bardziej szczegółowo

Rozdział 1. Prędkość i przyspieszenie... 5 Rozdział 2. Składanie ruchów Rozdział 3. Modelowanie zjawisk fizycznych...43 Numeryczne całkowanie,

Rozdział 1. Prędkość i przyspieszenie... 5 Rozdział 2. Składanie ruchów Rozdział 3. Modelowanie zjawisk fizycznych...43 Numeryczne całkowanie, Rozdział 1. Prędkość i przyspieszenie... 5 Rozdział. Składanie ruchów... 11 Rozdział 3. Modelowanie zjawisk fizycznych...43 Rozdział 4. Numeryczne całkowanie, czyli obliczanie pracy w polu grawitacyjnym

Bardziej szczegółowo

ARKUSZ PRÓBNEJ MATURY Z OPERONEM FIZYKA I ASTRONOMIA

ARKUSZ PRÓBNEJ MATURY Z OPERONEM FIZYKA I ASTRONOMIA Miejsce na identyfikację szkoły ARKUSZ PRÓBNEJ MATURY Z OPERONEM FIZYKA I ASTRONOMIA POZIOM ROZSZERZONY LISTOPAD 01 Czas pracy: 150 minut Instrukcja dla zdającego 1. Sprawdź, czy arkusz egzaminacyjny zawiera

Bardziej szczegółowo

Bariery wejścia w tę zabawę są. cudze chwalicie... Tatry

Bariery wejścia w tę zabawę są. cudze chwalicie... Tatry cudze chwalicie... Tatry Ski-tourowe ABC Założony ślad narciarski to coraz częstszy widok w Tatrach. Na zdjęciu podejście na Rakoń od strony słowackiej przez Doliną Rohacką i przełęcz Zawrat Narty to,

Bardziej szczegółowo

Ruszamy się - biegamy na nartach

Ruszamy się - biegamy na nartach Ruszamy się - biegamy na nartach JUSTYNA FRÄCZEK Zdaję sobie sprawę, że jest już bliżej niż dalej do wiosny i bardziej skłaniacie się w stronę nabijania kilometrów na rowerach niż jazdy na nartach biegowych.

Bardziej szczegółowo

NAUKA NARCIARSTWA ZJAZDOWEGO NA OBOZIE 8 DNIOWYM.

NAUKA NARCIARSTWA ZJAZDOWEGO NA OBOZIE 8 DNIOWYM. NAUKA NARCIARSTWA ZJAZDOWEGO NA OBOZIE 8 DNIOWYM. Sporty zimowe stają się coraz bardziej popularną, ciągle rozwijającą się formą wypoczynku, powstają coraz nowsze odmiany narciarstwa, snowbordingu, powstają

Bardziej szczegółowo

pobrano z serwisu Fizyka Dla Każdego - http://fizyka.dk - zadania z fizyki, wzory fizyczne, fizyka matura

pobrano z serwisu Fizyka Dla Każdego - http://fizyka.dk - zadania z fizyki, wzory fizyczne, fizyka matura 12. Fale elektromagnetyczne zadania z arkusza I 12.5 12.1 12.6 12.2 12.7 12.8 12.9 12.3 12.10 12.4 12.11 12. Fale elektromagnetyczne - 1 - 12.12 12.20 12.13 12.14 12.21 12.22 12.15 12.23 12.16 12.24 12.17

Bardziej szczegółowo

A. 0,3 N B. 1,5 N C. 15 N D. 30 N. Posługiwać się wzajemnym związkiem między siłą, a zmianą pędu Odpowiedź

A. 0,3 N B. 1,5 N C. 15 N D. 30 N. Posługiwać się wzajemnym związkiem między siłą, a zmianą pędu Odpowiedź Egzamin maturalny z fizyki z astronomią W zadaniach od 1. do 10. należy wybrać jedną poprawną odpowiedź i wpisać właściwą literę: A, B, C lub D do kwadratu obok słowa:. m Przyjmij do obliczeń, że przyśpieszenie

Bardziej szczegółowo

Zadanie 21. Stok narciarski

Zadanie 21. Stok narciarski KLUCZ DO ZADAŃ ARKUSZA II Jeżeli zdający rozwiąże zadanie inną, merytorycznie poprawną metodą otrzymuje maksymalną liczbę punktów Numer zadania Zadanie. Stok narciarski Numer polecenia i poprawna odpowiedź.

Bardziej szczegółowo

ARKUSZ EGZAMINACYJNY Z FIZYKI i ASTRONOMII

ARKUSZ EGZAMINACYJNY Z FIZYKI i ASTRONOMII (Wypełnia kandydat przed rozpoczęciem pracy) KOD KANDYDATA ARKUSZ EGZAMINACYJNY Z FIZYKI i ASTRONOMII Instrukcja dla zdającego Czas pracy 120 minut 1. Sprawdź, czy arkusz egzaminacyjny zawiera 12 stron.

Bardziej szczegółowo

XX edycji Memoriału Jana Strzeleckiego 1989-2008. Karol Życzkowski, KW Kraków

XX edycji Memoriału Jana Strzeleckiego 1989-2008. Karol Życzkowski, KW Kraków XX edycji Memoriału Jana Strzeleckiego 1989-2008 Karol Życzkowski, KW Kraków Jan Strzelecki 4 lipca 1919-11 lipca 1988 socjolog, eseista, taternik - uczestnik konwersatorium Doświadczenie i Przyszłość

Bardziej szczegółowo

Ruch drgający i falowy

Ruch drgający i falowy Ruch drgający i falowy 1. Ruch harmoniczny 1.1. Pojęcie ruchu harmonicznego Jednym z najbardziej rozpowszechnionych ruchów w mechanice jest ruch ciała drgającego. Przykładem takiego ruchu może być ruch

Bardziej szczegółowo

Bezpieczny wypoczynek w górach i na terenach narciarskich

Bezpieczny wypoczynek w górach i na terenach narciarskich Źródło: http://mswia.gov.pl/pl/aktualnosci/11733,bezpieczny-wypoczynek-w-gorach-i-na-terenach-narciarskich.html Wygenerowano: Czwartek, 7 lipca 2016, 14:41 Strona znajduje się w archiwum. Czwartek, 16

Bardziej szczegółowo

30 = 1.6*a F = 2.6*18.75

30 = 1.6*a F = 2.6*18.75 Fizyka 1 SKP drugie kolokwium, cd. [Rozwiązał: Maciek K.] 1. Winda osobowa rusza w dół z przyspieszeniem 1m/s2. Ile wynosi siła nacisku człowieka o masie 90 kg na podłogę windy? Wynik podaj w N z dokładnością

Bardziej szczegółowo

Górskie wyprawy turystyczne i wspinaczkowe pod opieką przewodnika wysokogórskiego

Górskie wyprawy turystyczne i wspinaczkowe pod opieką przewodnika wysokogórskiego Górskie wyprawy turystyczne i wspinaczkowe pod opieką przewodnika wysokogórskiego MarCoP MAREK POKSZAN Jestem członkiem Polskiego Stowarzyszenia Przewodników Wysokogórskich z uznanymi na całym świecie

Bardziej szczegółowo

Zadania na styczeń/luty

Zadania na styczeń/luty Zadania na styczeń/luty Tekst do zadań 1 2 Poranek. Z radia dobiega miły głos spikera: Jest godzina szósta piętnaście. Mamy kolejny dzień zimy. Temperatura powietrza 5 C, ale w godzinach popołudniowych

Bardziej szczegółowo

CZYM JEST WORLD SNOW DAY?

CZYM JEST WORLD SNOW DAY? World Snow Day 2012 w Zakopanem Miasto Zakopane - Kandydat do organizacji Mistrzostw Świata w Narciarstwie Klasycznym w 2017 roku, wraz z Polskim Związkiem Narciarskim, Tatrzańskim Związkiem Narciarskim

Bardziej szczegółowo

Fizyka. Kurs przygotowawczy. na studia inżynierskie. mgr Kamila Haule

Fizyka. Kurs przygotowawczy. na studia inżynierskie. mgr Kamila Haule Fizyka Kurs przygotowawczy na studia inżynierskie mgr Kamila Haule Siła Zasady dynamiki Newtona Skąd się bierze przyspieszenie? Siła powoduje przyspieszenie Siła jest wektorem! Siła jest przyczyną przyspieszania

Bardziej szczegółowo

Narciarstwo wysokogórskie w Polskich Tatrach Zachodnich Ski Touring in the Polish West Tatras

Narciarstwo wysokogórskie w Polskich Tatrach Zachodnich Ski Touring in the Polish West Tatras Józef Wala i Karol Życzkowski 27 lutego 2009 Narciarstwo wysokogórskie w Polskich Tatrach Zachodnich Ski Touring in the Polish West Tatras Obszar 5. Otoczenie Kasprowego Wierchu Obejmuje teren od przełęczy

Bardziej szczegółowo

5 m. 3 m. Zad. 4 Pod jakim kątem α do poziomu należy rzucić ciało, aby wysokość jego wzniesienia równała się 0.5 zasięgu rzutu?

5 m. 3 m. Zad. 4 Pod jakim kątem α do poziomu należy rzucić ciało, aby wysokość jego wzniesienia równała się 0.5 zasięgu rzutu? Segment A.II Kinematyka II Przygotował: dr Katarzyna Górska Zad. 1 Z wysokości h = 35 m rzucono poziomo kamień z prędkością początkową v = 30 m/s. Jak daleko od miejsca rzucenia spadnie kamień na ziemię

Bardziej szczegółowo

2 Całodzienny wyjazd na narty Poznaj Beskid Sądecki ok. 10 godzin z i instruktorami wraz ze szkoleniem narciarskim według projektu Siedem Dolin

2 Całodzienny wyjazd na narty Poznaj Beskid Sądecki ok. 10 godzin z i instruktorami wraz ze szkoleniem narciarskim według projektu Siedem Dolin 1. Wyjazd na narty z instruktorem szkolenie doskonalenie Szkolenie narciarskie z podziałem na stopień zaawansowania. Niespodzianka po pierwszej godzinie jazdy niezbędnik każdego narciarza ze specjalną

Bardziej szczegółowo

Polski Związek Alpinizmu Warszawa dn, 9.02.2006

Polski Związek Alpinizmu Warszawa dn, 9.02.2006 DRUK Nr. Polski Związek Alpinizmu Warszawa dn, 9.0.006 (pieczęć) OFERTA ZADAŃ W ZAKRESIE PROGRAMU NA 006 ROK*): Alpinizm, speleologia, wspinaczka sportowa, narciarstwo wysokogórskie, szkolenie i doszkalanie

Bardziej szczegółowo

3. Zadanie nr 21 z rozdziału 7. książki HRW

3. Zadanie nr 21 z rozdziału 7. książki HRW Lista 3. do kursu Fizyka; rok. ak. 2012/13 sem. letni W. Inż. Środ.; kierunek Inż. Środowiska Tabele wzorów matematycznych (http://www.if.pwr.wroc.pl/~wsalejda/mat-wzory.pdf) i fizycznych (http://www.if.pwr.wroc.pl/~wsalejda/wzf1.pdf;

Bardziej szczegółowo

PROGRAM DLA INSTRUKTORÓW SITN-PZN SEZON 2016/17

PROGRAM DLA INSTRUKTORÓW SITN-PZN SEZON 2016/17 PROGRAM DLA INSTRUKTORÓW SITN-PZN SEZON 2016/17 PROGRAM DLA INSTRUKTORÓW SITN-PZN SEZON 2016/17 W sezonie 2016/17 obowiązywać będą dla Licencjonowanych Szkół Narciarskich ceny specjalne, które są cenami

Bardziej szczegółowo

EGZAMIN MATURALNY 2010 FIZYKA I ASTRONOMIA

EGZAMIN MATURALNY 2010 FIZYKA I ASTRONOMIA Centralna Komisja Egzaminacyjna w Warszawie EGZAMIN MATURALNY 010 FIZYKA I ASTRONOMIA POZIOM PODSTAWOWY Klucz punktowania odpowiedzi MAJ 010 Egzamin maturalny z fizyki i astronomii Zadanie 1. Przypisanie

Bardziej szczegółowo

Licencjonowana Szkoła Narciarska i Snowboardowa STRAMA specjalista w szkoleniu dzieci

Licencjonowana Szkoła Narciarska i Snowboardowa STRAMA specjalista w szkoleniu dzieci Licencjonowana Szkoła Narciarska i Snowboardowa STRAMA specjalista w szkoleniu dzieci Nasze atuty 12 letnie doświadczenie w działalności Szkoły Wykwalifikowana i doświadczona kadra instruktorów Jako pierwsi

Bardziej szczegółowo

Spis treści OD WYDAWCY WSTĘP. CZYM JEST NARCIARSTWO WYSOKOGÓRSKIE?

Spis treści OD WYDAWCY WSTĘP. CZYM JEST NARCIARSTWO WYSOKOGÓRSKIE? Spis treści OD WYDAWCY WSTĘP. CZYM JEST NARCIARSTWO WYSOKOGÓRSKIE? SŁÓW KILKA O PRZEPISACH Jak oznakowane są szlaki narciarskie? Zasady i zalecenia Skialpinizm w Tatrach Słowackich NARCIARZU NIE ZOSTAWIAJ

Bardziej szczegółowo

Praca, moc, energia. 1. Klasyfikacja energii. W = Epoczątkowa Ekońcowa

Praca, moc, energia. 1. Klasyfikacja energii. W = Epoczątkowa Ekońcowa Praca, moc, energia 1. Klasyfikacja energii. Jeżeli ciało posiada energię, to ma również zdolnoć do wykonania pracy kosztem częci swojej energii. W = Epoczątkowa Ekońcowa Wewnętrzna Energia Mechaniczna

Bardziej szczegółowo

Wykład 10. Ruch w układach nieinercjalnych

Wykład 10. Ruch w układach nieinercjalnych Wykład 10 Ruch w układach nieinercjalnych Prawa Newtona są słuszne jedynie w układach inercjalnych. Ściśle mówiąc układami inercjalnymi nazywamy takie układy odniesienia, które albo spoczywają, albo poruszają

Bardziej szczegółowo

Sprawozdanie z działalności wspinaczkowej Masyw Mont Blanc, Alpy Zima 2015

Sprawozdanie z działalności wspinaczkowej Masyw Mont Blanc, Alpy Zima 2015 Wrocław 24.03.2015 Sprawozdanie z działalności wspinaczkowej Masyw Mont Blanc, Alpy Zima 2015 1. Termin 13.03.2015 21.03.2015 2. Uczestnicy Dawid Sysak, Wrocławski Klub Wysokogórski, członek kadry narodowej

Bardziej szczegółowo

OPTYKA. Leszek Błaszkieiwcz

OPTYKA. Leszek Błaszkieiwcz OPTYKA Leszek Błaszkieiwcz Ojcem optyki jest Witelon (1230-1314) Zjawisko odbicia fal promień odbity normalna promień padający Leszek Błaszkieiwcz Rys. Zjawisko załamania fal normalna promień padający

Bardziej szczegółowo

Szkolenia lawinowe kolejny sezon. Podsumowanie 6 lat organizacji kursów lawinowych w Tatrach Polskich

Szkolenia lawinowe kolejny sezon. Podsumowanie 6 lat organizacji kursów lawinowych w Tatrach Polskich Szkolenia lawinowe kolejny sezon Podsumowanie 6 lat organizacji kursów lawinowych w Tatrach Polskich O Fundacji motywacja powstania Organizacja Pożytku Publicznego non-profit, powstała z początkiem 2008

Bardziej szczegółowo

Biuletyn Śniegowy dla Tatr Polskich nr 9/14 za okres

Biuletyn Śniegowy dla Tatr Polskich nr 9/14 za okres nr 9/14 za okres 31.1.214 6.2.214 O P I S P O G O D Y Na początku opisywanego okresu Polska południowa znajdowała się na skraju wyżu znad zachodniej Rosji. Napływała cieplejsza, polarno-morska masa powietrza.

Bardziej szczegółowo

ZBIÓR ZADAŃ STRUKTURALNYCH

ZBIÓR ZADAŃ STRUKTURALNYCH ZBIÓR ZADAŃ STRUKTURALNYCH Zgodnie z zaleceniami metodyki nauki fizyki we współczesnej szkole zadania prezentowane uczniom mają odnosić się do rzeczywistości i być tak sformułowane, aby każdy nawet najsłabszy

Bardziej szczegółowo

Nazwisko i imię: Zespół: Data: Ćwiczenie nr 51: Współczynnik załamania światła dla ciał stałych

Nazwisko i imię: Zespół: Data: Ćwiczenie nr 51: Współczynnik załamania światła dla ciał stałych Nazwisko i imię: Zespół: Data: Ćwiczenie nr 5: Współczynnik załamania światła dla ciał stałych Cel ćwiczenia: Wyznaczenie współczynnika załamania światła dla szkła i pleksiglasu metodą pomiaru grubości

Bardziej szczegółowo

Narciarstwo alpejskie. Горнолыжный спорт

Narciarstwo alpejskie. Горнолыжный спорт Narciarstwo alpejskie Горнолыжный спорт Kilka pojęć Światło bramki najkrótsza linia poprowadzona od jednego do drugiego końca bramki (w podwójnych wewnętrzna tyczka) Gumy jednoczęściowy strój zawodnika

Bardziej szczegółowo

Ć W I C Z E N I E N R E-15

Ć W I C Z E N I E N R E-15 NSTYTUT FZYK WYDZAŁ NŻYNER PRODUKCJ TECNOLOG MATERAŁÓW POLTECNKA CZĘSTOCOWSKA PRACOWNA ELEKTRYCZNOŚC MAGNETYZMU Ć W C Z E N E N R E-15 WYZNACZANE SKŁADOWEJ POZOMEJ NATĘŻENA POLA MAGNETYCZNEGO ZEM METODĄ

Bardziej szczegółowo

Wojciech Sadłoń Dawid Małasiewicz Rafał Walczak Tomasz Żłobiński 4. 16-23 stycznia 2013 r odbył się wyjazd na najwyższy szczyt Hiszpanii Mulhacen

Wojciech Sadłoń Dawid Małasiewicz Rafał Walczak Tomasz Żłobiński 4. 16-23 stycznia 2013 r odbył się wyjazd na najwyższy szczyt Hiszpanii Mulhacen Wrocław 10.09.2013r Sprawozdanie z działalności jednostki za rok akad. 2012 / 2013 Klubu Górskie OLIMP im. Tomka Nowaka AWF WROCŁAW 1. Po powrocie w we wrześniu 2012 roku z Kaukazu i zdobyciu w Gruzji

Bardziej szczegółowo

SZCZEGÓŁOWE CELE EDUKACYJNE

SZCZEGÓŁOWE CELE EDUKACYJNE Program nauczania: Fizyka z plusem, numer dopuszczenia: DKW 4014-58/01 Plan realizacji materiału nauczania fizyki w klasie I wraz z określeniem wymagań edukacyjnych DZIAŁ PRO- GRA- MOWY Pomiary i Siły

Bardziej szczegółowo

Wyznaczanie współczynnika sprężystości sprężyn i ich układów

Wyznaczanie współczynnika sprężystości sprężyn i ich układów Ćwiczenie 63 Wyznaczanie współczynnika sprężystości sprężyn i ich układów 63.1. Zasada ćwiczenia W ćwiczeniu określa się współczynnik sprężystości pojedynczych sprężyn i ich układów, mierząc wydłużenie

Bardziej szczegółowo

POLITECHNIKA ŚWIĘTOKRZYSKA w Kielcach WYDZIAŁ MECHATRONIKI I BUDOWY MASZYN KATEDRA URZĄDZEŃ MECHATRONICZNYCH LABORATORIUM FIZYKI INSTRUKCJA

POLITECHNIKA ŚWIĘTOKRZYSKA w Kielcach WYDZIAŁ MECHATRONIKI I BUDOWY MASZYN KATEDRA URZĄDZEŃ MECHATRONICZNYCH LABORATORIUM FIZYKI INSTRUKCJA POLITECHNIKA ŚWIĘTOKRZYSKA w Kielcach WYDZIAŁ MECHATRONIKI I BUDOWY MASZYN KATEDRA URZĄDZEŃ MECHATRONICZNYCH LABORATORIUM FIZYKI INSTRUKCJA ĆWICZENIE LABORATORYJNE NR 1 Temat: Wyznaczanie współczynnika

Bardziej szczegółowo

ARKUSZ PRÓBNEJ MATURY Z OPERONEM FIZYKA I ASTRONOMIA

ARKUSZ PRÓBNEJ MATURY Z OPERONEM FIZYKA I ASTRONOMIA Miejsce na identyfikację szkoły ARKUSZ PRÓBNEJ MATURY Z OPERONEM FIZYKA I ASTRONOMIA POZIOM ROZSZERZONY LISTOPAD 2013 Czas pracy: 150 minut Instrukcja dla zdającego 1. Sprawdź, czy arkusz egzaminacyjny

Bardziej szczegółowo

TRANFORMACJA GALILEUSZA I LORENTZA

TRANFORMACJA GALILEUSZA I LORENTZA TRANFORMACJA GALILEUSZA I LORENTZA Wykład 4 2012/2013, zima 1 Założenia mechaniki klasycznej 1. Przestrzeń jest euklidesowa 2. Przestrzeń jest izotropowa 3. Prawa ruchu Newtona są słuszne w układzie inercjalnym

Bardziej szczegółowo

Jak biegać, żeby się nie zmęczyć?

Jak biegać, żeby się nie zmęczyć? Jak biegać, żeby się nie zmęczyć? Festiwal Nauki, 25 września 2011 Krzysztof Pawłowski Centrum Fizyki Teoretycznej PAN PLAN Różnica między chodzeniem, a bieganiem Zmiany energii w bieganiu Istotne siły

Bardziej szczegółowo

Polska gola! czyli. Fizyk komputerowy gra w piłkę. Sławomir Kulesza

Polska gola! czyli. Fizyk komputerowy gra w piłkę. Sławomir Kulesza Polska gola! czyli Fizyk komputerowy gra w piłkę Sławomir Kulesza Plan prezentacji Fizyka ruchu ciała a w ośrodkuo Rzucamy jak Artur Siódmiak Kopiemy jak Roberto Carlos Serwujemy jak Stephane Antiga Plan

Bardziej szczegółowo

Modele odpowiedzi i punktacji

Modele odpowiedzi i punktacji Modele odpowiedzi i punktacji Zadanie Beczka (8 pkt) Sformułowanie układu równań at at s i uzyskanie wzoru a s 3 4 Podstawienie wartości liczbowych i obliczenie a m/s Na beczkę działają wzdłuż równi dwie

Bardziej szczegółowo

Fizyka 1. zbiór zadań do gimnazjum. Zadania dla wszystkich FIZYKA 1. do gimnazjum

Fizyka 1. zbiór zadań do gimnazjum. Zadania dla wszystkich FIZYKA 1. do gimnazjum Fizyka 1 Zadania dla wszystkich zbiór zadań do gimnazjum Zbiór zawiera zadania z działów: siły, ruch, siły i ruch oraz energia, omówionych w podręcznikach Fizyki z plusem. Jest praktyczną pomocą również

Bardziej szczegółowo

13. WYZNACZANIE CHARAKTERYSTYK ORAZ PRZEŁOŻENIA UKŁADU KIEROWNICZEGO

13. WYZNACZANIE CHARAKTERYSTYK ORAZ PRZEŁOŻENIA UKŁADU KIEROWNICZEGO 13. WYZNACZANIE CHARAKTERYSTYK ORAZ PRZEŁOŻENIA UKŁADU KIEROWNICZEGO 13.0. Uwagi dotyczące bezpieczeństwa podczas wykonywania ćwiczenia 1. Studenci są zobowiązani do przestrzegania ogólnych przepisów BHP

Bardziej szczegółowo

Copyright by Inventiv Sp. Z O.O., 2009 Wszelkie prawa zastrzeżone. Żaden fragment nie może być publikowany ani

Copyright by Inventiv Sp. Z O.O., 2009 Wszelkie prawa zastrzeżone. Żaden fragment nie może być publikowany ani Copyright by Inventiv Sp. Z O.O., 2009 Wszelkie prawa zastrzeżone. Żaden fragment nie może być publikowany ani reprodukowany bez pisemnej zgody wydawcy. Redakcja: Agnieszka Przybylska Konsultacje narciarskie:

Bardziej szczegółowo

Dlaczego samoloty latają? wykonał: Piotr Lipiarz 229074

Dlaczego samoloty latają? wykonał: Piotr Lipiarz 229074 Dlaczego samoloty latają? wykonał: Piotr Lipiarz 229074 Wprowadzenie Teoretyczne Prawie każdy wie, że odpowiedzią na pytanie dlaczego samolot lata? jest specjalny kształt skrzydła, dokładnie jego przekroju

Bardziej szczegółowo

CHARAKTERYSTYKI AERODYNAMICZNE STATKU POWIETRZNEGO - LOT POZIOMY I ZAKRĘT

CHARAKTERYSTYKI AERODYNAMICZNE STATKU POWIETRZNEGO - LOT POZIOMY I ZAKRĘT Samolot, dynamika lotu, modelowanie Sebastian GŁOWIŃSKI 1 CHARAKTERYSTYKI AERODYNAMICZNE STATKU POWIETRZNEGO - LOT POZIOMY I ZAKRĘT W artykule przedstawiono charakterystyki aerodynamiczne samolotu odrzutowego

Bardziej szczegółowo

Materiał powtórzeniowy dla klas pierwszych

Materiał powtórzeniowy dla klas pierwszych Materiał powtórzeniowy dla klas pierwszych 1. Paweł trzyma w ręku teczkę siłą 20N zwróconą do góry. Ciężar teczki ma wartośd: a) 0N b) 10N c) 20N d) 40N 2. Wypadkowa sił działających na teczkę trzymaną

Bardziej szczegółowo

BADANIE ZJAWISK PRZEMIESZCZANIA WSTRZĄSOWEGO

BADANIE ZJAWISK PRZEMIESZCZANIA WSTRZĄSOWEGO BADANIE ZJAWISK PRZEMIESZCZANIA WSTRZĄSOWEGO 1. Cel ćwiczenia Celem ćwiczenia jest poznanie kinematyki i dynamiki ruchu w procesie przemieszczania wstrząsowego oraz wyznaczenie charakterystyki użytkowej

Bardziej szczegółowo

Ćw. M 12 Pomiar współczynnika lepkości cieczy metodą Stokesa i za pomocą wiskozymetru Ostwalda.

Ćw. M 12 Pomiar współczynnika lepkości cieczy metodą Stokesa i za pomocą wiskozymetru Ostwalda. Ćw. M 12 Pomiar współczynnika lepkości cieczy metodą Stokesa i za pomocą wiskozymetru Ostwalda. Zagadnienia: Oddziaływania międzycząsteczkowe. Ciecze idealne i rzeczywiste. Zjawisko lepkości. Równanie

Bardziej szczegółowo

Astronomia. Znając przyspieszenie grawitacyjne planety (ciała), obliczyć możemy ciężar ciała drugiego.

Astronomia. Znając przyspieszenie grawitacyjne planety (ciała), obliczyć możemy ciężar ciała drugiego. Astronomia M = masa ciała G = stała grawitacji (6,67 10-11 [N m 2 /kg 2 ]) R, r = odległość dwóch ciał/promień Fg = ciężar ciała g = przyspieszenie grawitacyjne ( 9,8 m/s²) V I = pierwsza prędkość kosmiczna

Bardziej szczegółowo

Analiza wpływu tarcia na reakcje w parach kinematycznych i sprawność i mechanizmów.

Analiza wpływu tarcia na reakcje w parach kinematycznych i sprawność i mechanizmów. Automatyka i Robotyka. Podstawy modelowania i syntezy mechanizmów arcie w parach kinematycznych mechanizmów 1 ARCIE W PARACH KINEMAYCZNYCH MECHANIZMÓW Analiza wpływu tarcia na reakcje w parach kinematycznych

Bardziej szczegółowo

EGZAMIN MATURALNY 2013 FIZYKA I ASTRONOMIA

EGZAMIN MATURALNY 2013 FIZYKA I ASTRONOMIA Centralna Komisja Egzaminacyjna EGZAMIN MATURALNY 2013 FIZYKA I ASTRONOMIA POZIOM PODSTAWOWY Kryteria oceniania odpowiedzi MAJ 2013 2 Egzamin maturalny z fizyki i astronomii Zadanie 1. (0 1) Obszar standardów

Bardziej szczegółowo

Mechanika klasyczna opiera się na trzech podstawowych prawach noszących nazwę zasad dynamiki Newtona. Przykładowe sformułowania tych zasad:

Mechanika klasyczna opiera się na trzech podstawowych prawach noszących nazwę zasad dynamiki Newtona. Przykładowe sformułowania tych zasad: III. DYAMIKA 7. Dynamika ruchu postępowego Mechanika klasyczna opiera się na trzech podstawowych prawach noszących nazwę zasad dynamiki ewtona. Przykładowe sformułowania tych zasad: I. Istnieje taki układ

Bardziej szczegółowo

Równania różniczkowe opisujące ruch fotela z pilotem:

Równania różniczkowe opisujące ruch fotela z pilotem: . Katapultowanie pilota z samolotu Równania różniczkowe opisujące ruch fotela z pilotem: gdzie D - siłą ciągu, Cd współczynnik aerodynamiczny ciągu, m - masa pilota i fotela, g przys. ziemskie, ρ - gęstość

Bardziej szczegółowo

Zestaw 1cR. Dane: t = 6 s czas spadania ciała, g = 10 m/s 2 przyspieszenie ziemskie. Szukane: H wysokość, z której rzucono ciało poziomo, Rozwiązanie

Zestaw 1cR. Dane: t = 6 s czas spadania ciała, g = 10 m/s 2 przyspieszenie ziemskie. Szukane: H wysokość, z której rzucono ciało poziomo, Rozwiązanie Zestaw 1cR Zadanie 1 Sterowiec wisi nieruchomo na wysokości H nad punktem A położonym bezpośrednio pod nim na poziomej powierzchni lotniska. Ze sterowca wyrzucono poziomo ciało, nadając mu prędkość początkową

Bardziej szczegółowo

Fizyka. Kurs przygotowawczy. na studia inżynierskie. mgr Kamila Haule

Fizyka. Kurs przygotowawczy. na studia inżynierskie. mgr Kamila Haule Fizyka Kurs przygotowawczy na studia inżynierskie mgr Kamila Haule Energia i praca Energia inny sposób badania ruchu Energia jest wielkością skalarną charakteryzującą stan ciała lub układu ciał. Energia

Bardziej szczegółowo

zadania zamknięte W zadaniach od 1. do 10. wybierz i zaznacz jedną poprawną odpowiedź.

zadania zamknięte W zadaniach od 1. do 10. wybierz i zaznacz jedną poprawną odpowiedź. zadania zamknięte W zadaniach od 1. do 10. wybierz i zaznacz jedną poprawną odpowiedź. Zadanie 1. (1 p.) Wybierz ten zestaw wielkości fizycznych, który zawiera wyłącznie wielkości skalarne. a. ciśnienie,

Bardziej szczegółowo

I. KARTA PRZEDMIOTU CEL PRZEDMIOTU

I. KARTA PRZEDMIOTU CEL PRZEDMIOTU I. KARTA PRZEDMIOTU 1. Nazwa przedmiotu: PODSTAWY KONSTRUKCJI MASZYN 2. Kod przedmiotu: Kxa 3. Jednostka prowadząca: Wydział Mechaniczno-Elektryczny. Kierunek: Mechanika i budowa maszyn 5. Specjalność:

Bardziej szczegółowo

ZADANIA PRACA, MOC, ENREGIA

ZADANIA PRACA, MOC, ENREGIA ZADANIA PRACA, MOC, ENREGIA Aby energia układu wzrosła musi być wykonana nad ciałem praca przez siłę zewnętrzną (spoza układu ciał) Ciało, które posiada energię jest zdolne do wykonania pracy w sensie

Bardziej szczegółowo

KLUCZ PUNKTOWANIA ODPOWIEDZI

KLUCZ PUNKTOWANIA ODPOWIEDZI Egzamin maturalny maj 009 FIZYKA I ASTRONOMIA POZIOM ROZSZERZONY KLUCZ PUNKTOWANIA ODPOWIEDZI Zadanie 1.1 Narysowanie toru ruchu ciała w rzucie ukośnym. Narysowanie wektora siły działającej na ciało w

Bardziej szczegółowo

OFERTA. Zimowy obóz narciarski UKS Żoliborz odbędzie się w Zakopanem.

OFERTA. Zimowy obóz narciarski UKS Żoliborz odbędzie się w Zakopanem. OFERTA Zimowy obóz narciarski UKS Żoliborz odbędzie się w Zakopanem. Wyjazd: sobota 11.02.2016r. zbiórka 10.00, parking zewnętrzny OSiR, Potocka 1. Powrót: sobota 18.02.2016r. w godzinach wieczornych.

Bardziej szczegółowo

Bryła sztywna. Fizyka I (B+C) Wykład XXIII: Przypomnienie: statyka

Bryła sztywna. Fizyka I (B+C) Wykład XXIII: Przypomnienie: statyka Bryła sztywna Fizyka I (B+C) Wykład XXIII: Przypomnienie: statyka Moment bezwładności Prawa ruchu Energia ruchu obrotowego Porównanie ruchu obrotowego z ruchem postępowym Przypomnienie Równowaga bryły

Bardziej szczegółowo

30R4 POWTÓRKA FIKCYJNY EGZAMIN MATURALNYZ FIZYKI I ASTRONOMII - IV POZIOM ROZSZERZONY

30R4 POWTÓRKA FIKCYJNY EGZAMIN MATURALNYZ FIZYKI I ASTRONOMII - IV POZIOM ROZSZERZONY 30R4 POWTÓRKA FIKCYJNY EGZAMIN MATURALNYZ FIZYKI I ASTRONOMII - IV POZIOM ROZSZERZONY Magnetyzm Indukcja elektromagnetyczna Prąd przemienny Rozwiązanie zadań należy zapisać w wyznaczonych miejscach pod

Bardziej szczegółowo

ZADANIA DLA CHĘTNYCH NA 6 (SERIA I) KLASA II

ZADANIA DLA CHĘTNYCH NA 6 (SERIA I) KLASA II ZADANIA DLA CHĘTNYCH NA 6 (SERIA I) KLASA II Oblicz wartość prędkości średniej samochodu, który z miejscowości A do B połowę drogi jechał z prędkością v 1 a drugą połowę z prędkością v 2. Pociąg o długości

Bardziej szczegółowo

ĆWICZENIE 5. Wyznaczanie przyśpieszenia ziemskiego przy pomocy wahadła matematycznego i fizycznego. Kraków,

ĆWICZENIE 5. Wyznaczanie przyśpieszenia ziemskiego przy pomocy wahadła matematycznego i fizycznego. Kraków, Maria Nowotny-Różańska Zakład Fizyki, Uniwersytet Rolniczy do użytku wewnętrznego ĆWICZENIE 5 Wyznaczanie przyśpieszenia ziemskiego przy pomocy wahadła matematycznego i fizycznego Kraków, 03.015 Spis treści:

Bardziej szczegółowo

Kuratorium Oświaty w Lublinie ZESTAW ZADAŃ KONKURSOWYCH Z FIZYKI DLA UCZNIÓW GIMNAZJUM ROK SZKOLNY 2014/2015 ETAP OKRĘGOWY

Kuratorium Oświaty w Lublinie ZESTAW ZADAŃ KONKURSOWYCH Z FIZYKI DLA UCZNIÓW GIMNAZJUM ROK SZKOLNY 2014/2015 ETAP OKRĘGOWY Kuratorium Oświaty w Lublinie ZESTAW ZADAŃ KONKURSOWYCH Z FIZYKI DLA UCZNIÓW GIMNAZJUM ROK SZKOLNY 2014/2015 KOD UCZNIA ETAP OKRĘGOWY Instrukcja dla ucznia 1. Arkusz zawiera 6 zadań. 2. Przed rozpoczęciem

Bardziej szczegółowo

FIZYKA POZIOM PODSTAWOWY

FIZYKA POZIOM PODSTAWOWY EGZAMIN MATURALNY W ROKU SZKOLNYM 2015/2016 FORMUŁA DO 2014 ( STARA MATURA ) FIZYKA POZIOM PODSTAWOWY ZASADY OCENIANIA ROZWIĄZAŃ ZADAŃ ARKUSZ MFA-P1 MAJ 2016 Zadania zamknięte Zadanie 1. (0 1) Obszar standardów

Bardziej szczegółowo

Układ kierowniczy. Potrzebę stosowania układu kierowniczego ze zwrotnicami przedstawia poniższy rysunek:

Układ kierowniczy. Potrzebę stosowania układu kierowniczego ze zwrotnicami przedstawia poniższy rysunek: 1 Układ kierowniczy Potrzebę stosowania układu kierowniczego ze zwrotnicami przedstawia poniższy rysunek: Definicja: Układ kierowniczy to zbiór mechanizmów umożliwiających kierowanie pojazdem, a więc utrzymanie

Bardziej szczegółowo

Buczynowe Turnie mini monografia by Krzysiek Sobiecki

Buczynowe Turnie mini monografia by Krzysiek Sobiecki Buczynowe Turnie mini monografia by Krzysiek Sobiecki Buczynowe Turnie to raczej zapomniany i dość rzadko odwiedzany przez taterników rejon Polskich Tatr. Dość powiedzieć, że wśród wielu wspinających się

Bardziej szczegółowo

Biuletyn Śniegowy dla Tatr Polskich nr 18/14 za okres

Biuletyn Śniegowy dla Tatr Polskich nr 18/14 za okres nr 18/14 za okres 4.4.214 1.4.214 O P I S P O G O D Y Pogoda w minionym tygodniu początkowo była pod wpływem stacjonarnego, pofalowanego frontu atmosferycznego, w ciepłej, polarno-morskiej masie powietrza.

Bardziej szczegółowo

14R2 POWTÓRKA FIKCYJNY EGZAMIN MATURALNYZ FIZYKI I ASTRONOMII - II POZIOM ROZSZERZONY

14R2 POWTÓRKA FIKCYJNY EGZAMIN MATURALNYZ FIZYKI I ASTRONOMII - II POZIOM ROZSZERZONY 14R2 POWTÓRKA FIKCYJNY EGZAMIN MATURALNYZ FIZYKI I ASTRONOMII - II POZIOM ROZSZERZONY Ruch jednostajny po okręgu Dynamika bryły sztywnej Pole grawitacyjne Rozwiązanie zadań należy zapisać w wyznaczonych

Bardziej szczegółowo