Doskonalimy serwis Rozmowa z Jarosławem Wilkiem, dyrektorem Departamentu Zakupów i Logistyki, członkiem Zarządu Lafarge Cement

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Doskonalimy serwis Rozmowa z Jarosławem Wilkiem, dyrektorem Departamentu Zakupów i Logistyki, członkiem Zarządu Lafarge Cement"

Transkrypt

1 CEMENT magazyn dla klientów Lafarge Cement nr 3 (10) / 2009 TM CEMENTUJEMY WIĘZI Doskonalimy serwis Rozmowa z Jarosławem Wilkiem, dyrektorem Departamentu Zakupów i Logistyki, członkiem Zarządu Lafarge Cement ZRÓB TO Z LAFARGE Ścieżki ogrodowe BEZPIECZNIE Z LAFARGE Bezpieczeństwo zgodnie z planem

2 SPIS TREŚCI 3 Cementujemy więzi Doskonalimy serwis rozmowa z Jarosławem Wilkiem, dyrektorem Departamentu Zakupów i Logistyki, członkiem Zarządu Lafarge Cement 4 Zrób to z Lafarge Ścieżki ogrodowe 6 Świat Lafarge Czechy 7 Zielona strona Lafarge Dach naturalnie kryty 8 Rozmowy przy pracy Rozwój źródłem przewagi rozmowa z Romanem Sinackim, prezesem firmy PPUIOT 9 Z ugruntowaną pozycją rozmowa z Henrykiem Migaczem, prezesem firmy Strunobet-Migacz Sp. z o.o. 10 Fundamenty nie tylko prawne Samowole budowlane wyzwanie dla polskich ustawodawców rozmowa z Arkadiuszem Jaraszkiem, specjalistą Gazety Prawnej w zakresie prawa budowlanego 11 Bezpiecznie z Lafarge Bezpieczeństwo zgodnie z planem 12 Na naszym podwórku Zarządzamy czasem 13 Kącik architektoniczny Luksusowy hotel Pod skrzydłami Unii Europejskiej 14 Ruchomości 40 tysięcy godzin ciągłej pracy Uniwersalne źródło energii Szklana rewolucja 15 Różności z branży Speedglas 100 V Dynamik nowy cement Lafarge 15 Krzyżówka Szanowni Państwo! Witamy w jubileuszowym, 10. wydaniu gazety Cem&Ty! Jesteśmy już z Państwem od dwóch i pół roku, co z perspektywy dynamiki zmian na rynku budowlanym stanowi długi okres. Również my staraliśmy się zmieniać. Odświeżyliśmy między innymi szatę grafi czną i wprowadziliśmy drobne poprawki do naszej pierwotnej koncepcji zawartości czasopisma. Stale jednak mamy na względzie naszą deklarację z pierwszego numeru, że zamierzamy tworzyć magazyn kompetentny, użyteczny i wszechstronny. Do jakiego stopnia się nam to udaje, mogą ocenić tylko nasi Czytelnicy, dlatego serdecznie zachęcamy Państwa do przesyłania na nasz adres uwag i sugestii. Nasz mały redakcyjny jubileusz pozostaje w cieniu niezwykle ważnego święta, które co roku uroczyście obchodzimy w 79 krajach na całym świecie, wszędzie tam, gdzie nasza fi rma prowadzi działalność. Czerwiec jest dla Grupy Lafarge Miesiącem Bezpieczeństwa. Oczywiście, bezpieczeństwo stanowi dla nas priorytet, więc o zdrowie naszych pracowników, podwykonawców oraz partnerów biznesowych dbamy przez cały rok. Na każdym kroku podkreślamy, jak bardzo istotne jest przestrzeganie zasad, które mają zapobiec wypadkom, warto jednak promować dobre praktyki również w sposób szczególny. W Miesiącu Bezpieczeństwa zorganizowaliśmy w naszych biurach i zakładach produkcyjnych szereg seminariów, imprez i spotkań z pracownikami, dostawcami, klientami oraz przedstawicielami lokalnych społeczności. Podczas pikników rodzinnych każdy mógł zobaczyć, jak pracujemy w należących do Lafarge cementowniach, kopalniach kruszyw, wytwórniach betonu i zakładach produkcji płyt kartonowo-gipsowych. Nasi goście przekonali się, że zawsze stawiamy na bezpieczeństwo. Oprócz tego brali udział w konkursach, uczestniczyli w szkoleniach z zakresu udzielania pierwszej pomocy i uzyskiwali informacje, jak zapobiegać zagrożeniom. Każda okazja jest przecież dobra, aby promować bezpieczny styl życia zgodny z kulturą organizacyjną fi rmy Lafarge. Dzięki tego typu działaniom i nie ustawaniu w codziennej trosce o bezpieczeństwo udało nam się osiągnąć w dziedzinie bhp znaczący postęp. Wdrożenie i podtrzymywanie standardów bezpiecznej pracy sprawiło, że dziś Lafarge Cement jest jedynym producentem cementu w Polsce, który przez ostatnie trzy lata nie odnotował wypadku przy pracy. Nasze starania są doceniane. Zdobywamy m.in. nagrody w prestiżowym konkursie Państwowej Inspekcji Pracy Pracodawca Organizator Pracy Bezpiecznej. Od 2008 roku należymy też do Safety Excellence Club Grupy Lafarge. Klub ten skupia jednostki organizacyjne naszej fi rmy z krajów, które wyróżniły się najlepszymi osiągnięciami w dziedzinie bezpieczeństwa pracy. Jego zadaniem jest promowanie osiągnięć i inicjatyw w zakresie bezpieczeństwa oraz propagowanie korzystania z najlepszych doświadczeń w tej dziedzinie. Jak Państwo zauważyli, również w naszej gazecie poświęcamy sporo miejsca tematowi bezpiecznej pracy. W tym wydaniu skupiamy się na Planie Bezpieczeństwa i Ochrony Zdrowia. Choć jego rzetelne opracowanie nie eliminuje zupełnie zagrożeń, to jednak pozwala je przewidzieć i ograniczyć, a także daje wskazówki co do postępowania w razie wypadku. Jak zawsze kwestie bezpieczeństwa przywoływane są u nas również w tle innych artykułów, co widać choćby na przykładzie Różności z branży. Co oprócz tego? Jak na zieloną fi rmę przystało, w tym wydaniu pamiętamy o ogrodach oraz informujemy o zaletach naturalnych pokryć dachowych. Zajmujemy się też zagadnieniem regulacji prawnych dotyczących samowoli budowlanych. Radzimy, jak na budowie zarządzać... czasem. Nie jest to łatwe zadanie, o czym najlepiej wiedzą pracownicy działów logistyki. Dlatego polecamy Państwa uwadze również wywiad z Jarosławem Wilkiem, który odpowiada za tego rodzaju działalność w naszej fi rmie. Zapraszamy gorąco do lektury! Redakcja Wydawca: Lafarge Cement SA, ul. Warszawska 110, Małogoszcz, tel. (041) , faks (041) , Redakcja, projekt i skład DTP: Grupa Reklamowa Niedzielski, 2 CEM&TY

3 CEMENTUJEMY WIĘZI Doskonalimy serwis Rozmowa z Jarosławem Wilkiem, dyrektorem Departamentu Zakupów i Logistyki, członkiem Zarządu Lafarge Cement. Redakcja: Co uważa Pan za największe wyzwanie w zarządzaniu logistyką? Jarosław Wilk: Według danych z ankiety, którą przeprowadziliśmy w tym roku, dla naszych klientów najistotniejsze jest to, aby proces zamawiania towaru był nieskomplikowany, a obsługa zawsze sprawna. Wychodząc naprzeciw tym oczekiwaniom, za naszą największą ambicję uznajemy stałe doskonalenie serwisu logistycznego. Rozumiem przez to jeszcze szybszą reakcję na zgłoszenie klienta, sprawniejszy załadunek w zakładach oraz dostawy zawsze na czas. Odbiorcy oczekują od nas również bieżących informacji o statusie złożonego zamówienia. Dlatego w tym roku wdrożyliśmy informatyczny system harmonogramowania i monitoringu, który pozwala spedytorom śledzić na bieżąco realizację dostaw. Dzięki temu dysponują oni informacjami o wykorzystaniu terminali załadunkowych. Wpływa to na zwiększenie efektywności obsługi kierowców. Nowy system znacząco ulepszył pracę Działu Logistyki i zyskał uznanie fi rm transportowych. Po pierwsze, skrócił się czas oczekiwania samochodu na załadunek. Po drugie, zarządzający transportem mają dostęp do stale aktualizowanej informacji o liczbie zamówień, mogą więc na bieżąco wprowadzać poprawki do planu wykorzystania środków transportu. Kolejny obszar, który stanowi dla nas wyzwanie, to wdrażanie nowej koncepcji łańcucha dostaw. Według niej zarządzanie logistyką nie ogranicza się do naszej fi rmy, lecz uwzględnia także naszych dostawców i odbiorców. Innowacyjność tego rozwiązania wynika z faktu, że monitoringiem obejmujemy wszystkie procesy, począwszy od zgłoszenia, przez zamówienie surowców, produkcję i załadunek, aż po dostarczenie cementu do klienta. Dostrzegamy ogromny potencjał w rozwoju nowoczesnej logistyki w oparciu o ten model. R.: Czy recesja wpływa w jakiś sposób na działanie logistyki? J. W.: Niestety, tak. Dla funkcjonowania zarządzanego przeze mnie działu kluczowa jest wiedza na temat bieżącego zapotrzebowania na produkty. Nasz cel to przecież zapewnianie dokładnie takiej liczby środków transportu, jaka jest potrzebna w danym momencie. Dodatkowo musimy dbać o dostępność surowców bez tworzenia zbędnych zapasów. Dlatego z naszego punktu widzenia dobrze jest, kiedy zamówienia utrzymują się na stabilnym poziomie. Choć kryzys nie daje się w Polsce we znaki tak bardzo, jak w innych krajach, zauważamy zmniejszenie popytu na materiały budowlane. W tym roku nie rozpieszcza nas też pogoda, co powoduje, że wielkość sprzedaży bywa dość zmienna. W związku z tym trzeba często negocjować warunki współpracy z dostawcami i fi rmami transportowymi. Paradoksalnie więc zarządzany przeze mnie zespół ma teraz więcej pracy. Sytuacja jest wyzwaniem dla obu stron zarówno dla służb logistyki i zakupów, jak i naszych dostawców i podwykonawców. Pragnę im w tym miejscu podziękować za elastyczne, pełne zrozumienia podejście i bardzo dobrą współpracę. R.: Czy Dział Logistyki Lafarge Cement wyróżnia się na tle konkurencji? J. W.: Jak już wspominałem, w tym roku została przeprowadzona ankieta, w której pytaliśmy między innymi o to, czym różnimy się od naszych największych konkurentów. Pojawiło się sporo pochlebnych dla nas głosów, za które serdecznie dziękujemy. Tak jak każdy producent, staramy się zaspokajać potrzeby odbiorców i podnosić poziom serwisu. Dlatego pragnę zachęcić naszych klientów i dostawców, aby informowali nas o tym, co można udoskonalić w funkcjonowaniu Departamentu Logistyki i Zakupów. Wszelkie sugestie są bardzo mile widziane, bo tylko dzięki nim będziemy w stanie spełniać oczekiwania naszych partnerów biznesowych. R.: Jakie mają Państwo plany na najbliższą przyszłość? J. W.: Mamy nadzieję, że recesja skończy się jak najszybciej. W związku z tym staramy się być przygotowani na sytuację, kiedy z dnia na dzień konsumpcja cementu wzrośnie. To, na czym się skupiamy, to serwis, serwis i jeszcze raz serwis. Mamy już kilka pomysłów na jego usprawnienie. Przede wszystkim zmierzamy ku poprawie komunikacji z klientami. Zwiększamy też dokładność planowania i monitoringu dostaw. Szczególnie ważne jest, aby reagować już wtedy, gdy pojawia się ryzyko spóźnienia, a nie analizować przyczyny przekroczenia terminu po fakcie. Kolejna kwestia to wspomniane harmonogramowanie załadunków. Wystarczy poinformować nas, o której godzinie pojawi się transport, a nasze współdziałanie stanie się sprawniejsze, ponieważ nie będą się tworzyły kolejki po załadunek i czas przewoźników będzie efektywniej wykorzystywany. R.: Czy na zakończenie mógłby nam Pan opowiedzieć o przebiegu swojej kariery? J. W.: Pracuję w branży od prawie 25 lat i doskonale znam specyfi kę działalności cementowni. Zaczynałem jako stażysta, a potem przez długi czas byłem odpowiedzialny za działalność handlową. Trzy lata temu zostałem dyrektorem Departamentu Zakupów i Logistyki, nie można bowiem robić tego samego przez całe życie. Należy stale poszukiwać nowych wyzwań, aby jeszcze lepiej działać na rzecz fi rmy i jej klientów. R.: A czym zajmuje się Pan po godzinach? J. W.: Mam biura w trzech lokalizacjach. Podobnie jak większość menedżerów w Lafarge Cement, spędzam w każdej z nich kilka dni, co wiąże się z częstym podróżowaniem. Ze zrozumiałych względów potrafi ę docenić wartość wolnego czasu i wypoczywam aktywnie. W tej chwili raczej już nie wędruję po górach, co kiedyś było moją największą pasją, ale wciąż spędzam sporo czasu na łonie natury. Jeżdżę na rowerze, a zimą uprawiam narciarstwo. Od dzieciństwa jestem też zapalonym wędkarzem. magazyn dla klientów Lafarge Cement 3

4 ZRÓB TO Z LAFARGE Ścieżki ogrodowe Trawnik, klomby pełne kwiatów, małe oczko wodne, altana czy palenisko to punkty charakterystyczne dla większości terenów ogrodowo-rekreacyjnych. Aby móc do nich dotrzeć bez przedzierania się przez gąszcz roślinności, potrzebne są także ścieżki, które nadają zielonej przestrzeni atrakcyjny wygląd i ułatwiają utrzymanie jej w czystości. Pierwszym parametrem, który musimy uwzględnić na etapie projektowania układu ścieżek, jest wielkość terenu do zagospodarowania, która wpływa na wybór konkretnych rozwiązań. W przypadku wielkich powierzchni dróżki, podjazdy, ścieżki i placyki dają projektantowi bardzo duże pole do popisu. W małych ogrodach trzeba poprzestać na ścieżce prowadzącej od furtki do drzwi wejściowych i ewentualnie podjeździe dla samochodów. Niezależnie od rozmiaru ogrodu musimy postawić przede wszystkim na umiar, gdyż zbyt wielkie nagromadzenie elementów ozdobnych może przynieść efekt odwrotny do zamierzonego. Według specjalistów stosunek ścieżek i elementów betonowych do zieleni powinien wynosić maksymalnie 1 do 10. Przed przystąpieniem do prac należy zwrócić uwagę na poziom wód gruntowych. Jeśli jest on niski (na przykład w ogrodzie ulokowanym na wzniesieniu), mamy pewność, że efekt naszych prac nie zostanie podtopiony. W przypadku terenów usytuowanych nisko, gdzie wody gruntowe znajdują się tuż pod powierzchnią ziemi, konieczne może się okazać zastosowanie systemu drenów. Wybór rodzaju nawierzchni może nastręczyć sporych trudności. Ogromna ilość produktów dostępnych na rynku sprawia, że ogranicza nas tylko nasza wyobraźnia oraz zasobność portfela. Poniżej przedstawiamy wybór najczęściej wykorzystywanych nawierzchni, podzielonych na trzy podstawowe grupy: twardych, miękkich i drewnianych. Nawierzchnie twarde Cechą charakterystyczną twardych nawierzchni jest przede wszystkim ich długowieczność. Odpowiednio przygotowane, a potem zakonserwowane podłoże sprawi, że ścieżka będzie nam służyła przez długie lata. Warto postawić na kamień polny, bazalt czy granit, które doskonale komponują się z naturalną zielenią. Dodatkowo każdy z wymienionych surowców cechuje minimalna ścieralność. Cegły klinkierowe również wyróżniają się długowiecznością, elegancją i wysoką odpornością na agresję chemiczną. Z tego powodu bardzo często układa się je na podjazdach, gdyż nawet duża plama oleju nie będzie się zbyt długo utrzymywała na ich powierzchni. Naturalne Kostka brukowa od lat najpopularniejszy materiał wykorzystywany do układania ścieżek ogrodowych. nawierzchnie od lat cieszą się niesłabnącą popularnością, zwłaszcza wśród osób, które mają bardzo duże ogrody. Jeśli zdecydujemy się na elementy betonowe, zyskamy możliwość modelowania kształtu oraz faktury nawierzchni na miejscu inwestycji. Monolityczne pokrycia betonowe bardzo często stosowane są do budowy podjazdów samochodowych lub placyków. Z kolei technologia betonu odciskanego pozwala nanieść wybrany wzór na zabarwioną płytę. Jeśli zdecydujemy się na przygotowanie mieszanki betonowej w ogrodzie, warto do tego celu zastosować cement Specjal, charakteryzujący się wysoką odpornością na działanie czynników atmosferycznych, lub cement do betonu Ekspert o podwyższonej dynamice przyrostu wytrzymałości. Z betonu produkuje się też elementy prefabrykowane, takie jak kostki brukowe czy płyty chodnikowe. Składy budowlane oferują szeroki asortyment prefabrykatów gotowych do układania. Bardzo popularne są na przykład betonowe płyty ażurowe (zwane również ekokratką), zaopatrzone w otwory, w których wyrasta trawa. Ułatwiają one wsiąkanie wody deszczowej. Wykorzystanie naturalnych surowców pozwala na osiągnięcie niepowtarzalnego wzoru. Niezmienną popularnością cieszą się również tradycyjne płyty chodnikowe. Niegdyś banalnie szare i kwadratowe, dziś mogą przyjmować dowolne kształty oraz kolory. Efekt końcowy ich układania może się okazać miłym zaskoczeniem. Od lat najmodniejszym materiałem wykorzystywanym do wytyczania ścieżek pozostaje jednak kostka brukowa. Układa się ją niezwykle szybko, jest wytrzymała, bardzo łatwo zachować ją w czystości, a ponadto pozwala uzyskać bardzo ciekawe efekty estetyczne. Różne kształty i kolory dają wręcz nieograniczone możliwości. Można na przykład przeplatać ze sobą kompatybilne elementy o zróżnicowanym wyglądzie, co zawsze rozbij a monotonię. Powierzchnie twarde idealnie nadają się do zastosowania w przypadku mocno uczęszczanych ciągów komunikacyjnych, podjazdów i placów przed budynkami gospodarczymi. Przygotowywanie podłoża do ułożenia ścieżki z materiałów twardych omawialiśmy już kilkakrotnie w naszej gazecie. Po wyznaczeniu powierzchni prac wykonujemy wykop, którego głębokość zależy od tego, 4 CEM&TY

5 ZRÓB TO Z LAFARGE Czy wiesz, że..? czy przeznaczony jest pod ścieżkę, czy też pod podjazd dla samochodów. W przypadku ścieżki warstwa nośna ma od 10 do 20 cm i jest wykonywana głównie ze żwiru, a grubość podsypki sięga około 5 cm. Droga dla pojazdów wymaga, aby przy mocno zagęszczonej podsypce warstwa nośna miała około cm. Funkcjonalność połączona z niepospolitym kształtem, czyli unikalny przykład wykorzystania drewna do budowy ścieżki. Nawierzchnie miękkie Alternatywą, a w bardzo wielu przypadkach uzupełnieniem dla twardych nawierzchni są nawierzchnie miękkie. Wykorzystuje się je przede wszystkim do wykładania ścieżek. Stosowanie piasku, żwiru czy tłucznia urozmaica zieleń ogrodową i umożliwia zachowanie naturalnego wyglądu otoczenia. Do tej kategorii zalicza się również wióry pochodzące z obróbki drzew. Nawierzchnie miękkie nie są jednak długowieczne ani odporne na uszkodzenia mechaniczne. Bardzo łatwo i tanio można je za to zregenerować. Uzupełnianie na bieżąco ubytków oraz pielęgnacja ścieżki pozwala na zachowanie jej estetycznego wyglądu przez długi czas. Miękkie nawierzchnie układa się na odpowiednio utwardzonej ziemi cienkimi, ale bardzo mocno ubitymi warstwami. Nawierzchnie drewniane Trzeci typ materiałów wykorzystywanych do układania ścieżek ogrodowych to drewno, najczęściej dąb. W tym wypadku bardzo atrakcyjny wygląd rekompensuje znacznie mniejszą odporność. Drewniane elementy o dowolnym kształcie i grubości około 20 cm muszą zostać zaimpregnowane oraz zabezpieczone środkiem grzybobójczym. Tak przygotowany materiał jest gotowy do montażu. Każdy element dobij a się do podłoża gumowym młotkiem. Trwałość tak wykonanego ciągu komunikacyjnego wynosi kilkanaście lat. Wielkie przestrzenie ogrodowe pozwalają stosować mieszany układ nawierzchni. Ścieżki ułożone z kilku rodzajów materiałów wprowadzają wizualne urozmaicenie przestrzeni i wspaniale współgrają z zielenią. Nawierzchnie utwardzone muszą być zawsze ograniczone krawężnikiem, który wzmacnia całą konstrukcję. Należy pamiętać, że wadliwe ułożenie ścianek może spowodować brak odpływu wody. Miękkie nawierzchnie również warto ograniczyć krawężnikami, dzięki czemu pokrycie nie roznosi się i nie zarasta roślinnością. Miękkie nawierzchnie są bardzo wygodne w użytku. Pozwalają również na łatwe likwidowanie powstających w nich ubytków....w XIX wieku do produkcji ornamentów powszechnie używany był tzw. cement romański? Niezwykle wytrzymały, miał nadzwyczaj krótki czas wiązania: od 3 do 20 minut. Pozwalało to seryjnie wytwarzać nawet najbardziej skomplikowane odlewy i ornamenty elewacyjne. Ten angielski wynalazek o rzekomo rzymskim pochodzeniu uznawano za doskonałą imitację piaskowca. Niestety, wraz z nadejściem modernizmu technologia odeszła w zapomnienie. Minął wiek i konserwatorzy zabytków stanęli przed poważnym problemem nie dysponowali materiałem zgodnym z pierwotnym budulcem konstrukcji i rzeźb. Podjęto wobec tego próby odtworzenia starego przepisu. Niedawno dobiegł końca międzynarodowy projekt ROCEM (skrót od roman cement), w którym uczestniczyli fi zycy, chemicy oraz eksperci w dziedzinie konserwacji zabytków z Wielkiej Brytanii, Austrii, Niemiec, Czech, Słowacji i Polski. Do odtworzenia zapomnianej receptury cementu romańskiego walnie przyczynili się naukowcy z Instytutu Katalizy i Fizykochemii Powierzchni PAN. Ostatecznie w wyniku międzynarodowych prac stworzono odpowiednik dawnego cementu. W Polsce cement romański produkowany jest przez Instytut Mineralnych Materiałów Budowlanych w Nowej Hucie....nie za każdą betonową ścianą można się ukryć? Na rynku pojawiła się absolutna nowość przezroczysty beton. Twórcą tego rewolucyjnego pomysłu jest węgierski architekt Áron Losonczi. Beton wzbogacony włóknami światłowodowymi (4% zawartości) nie jest równie przezroczysty jak szyba, ale przepuszcza światło, dzięki czemu na ścianie można dostrzec cienie poruszających się za nią postaci. Bloczki wytwarzane przez należącą do wynalazcy fi rmę LiTraCon mają różne rozmiary (do cm) oraz różne kolory i tekstury. Niestety, nie jest to tani materiał metr kwadratowy ściany o grubości 2,5 cm kosztuje około 750 euro. Więcej informacji na stronie: magazyn dla klientów Lafarge Cement 5

6 ŚWIAT LAFARGE Czechy W badaniach opinii publicznej Czesi od lat znajdują się na szczycie listy lubianych przez nas narodów. W powszechnym wyobrażeniu nasi południowi sąsiedzi są otwarci, pogodni i spontaniczni. Z punktu widzenia turysty liczy się też ich gościnność i zamiłowanie do porządku. Ta ostatnia cecha sprawia, że Czechy są państwem świetnie zorganizowanym, bezpiecznym i przyjaznym dla podróżnych. Gorąco zachęcamy naszych Czytelników do odwiedzenia tego malowniczego kraju. Pod względem liczby atrakcji niewiele miejsc może mierzyć się z Pragą. Miasto o stu wieżach zajmujące powierzchnię około 500 km 2 zamieszkuje ponad 1,25 mln mieszkańców. O wyjątkowości metropolii świadczy olbrzymi obszar 900 ha, które zajmuje centrum wpisane na listę światowego dziedzictwa UNESCO. Powstało pod koniec XIX wieku z połączenia otoczonych murami średniowiecznych dzielnic: Starego Miasta z żydowskim Josefovem, Nowego Miasta, Małej Strany oraz Hradczanów i Wyszehradu. Architektura czeskiej stolicy reprezentuje wszystkie znane style. Znajdziemy tu gotyckie i barokowe kościoły, renesansowe, secesyjne i awangardowe domy, niezwykłe mosty i mnóstwo innych urzekających zakątków, takich jak na przykład słynna Złota Uliczka. Wszystko to sprawia, że słowo magiczny odzyskuje tu swoją wartość. Magia bierze się również z tego, że w Pradze historia miesza się z teraźniejszością. Tętniące życiem miasto należy do europejskich stolic kultury ze swoimi ponad 20 muzeami, 100 galeriami oraz trudną do oszacowania liczbą festiwali, koncertów, przedstawień czy wieczorów literackich. Charakterystyczna dla Czechów niechęć do sztuczności nie pozwoliła jednak przekształcić Pragi w rezerwat zabytków, w którym dostępne są wyłącznie elitarne rozrywki. Przeciwnie, na każdym kroku trafimy tu na gwarne gospody i lokale taneczne, gdzie każdy może skosztować słynnego Praga. Gotycki Kościół Marii Panny przed Tynem Tańczący Dom, znany również jako Ginger i Fred Grupa Lafarge w Czechach Firma Lafarge działa w Czechach od 1992 roku, kiedy w ramach prywatyzacji koncern wykupił 12,5% udziałów cementowni w Cziżkowicach (ok. 70 km na północny zachód od Pragi), a potem stopniowo stał się jej wyłącznym właścicielem. Gruntownie zmodernizowany przez Lafarge Cement zakład obchodzi w tym roku 110-lecie działalności. Prowadzona jest w nim produkcja różnych gatunków cementu, zapraw Multibat oraz kamienia wapiennego do odsiarczania. na cały świat piwa oraz zjeść talerz knedlików z solidną porcją wieprzowiny i zasmażanej kapusty. Tym, którzy poznali już bogactwo czeskiej stolicy, można polecić Brno. Ten ważny ośrodek kulturalno-naukowy Moraw ma raczej zwartą, choć piękną starówkę. Najbardziej interesujące są tu industrialne dzielnice z XIX w., kiedy miasto uchodziło za czeski Manchester. Podobnie jest z Ostrawą, kolejnym ośrodkiem przemysłowym, który kusi bardzo bogatą ofertą kulturalną. Kto lubi dobrego wojaka Szwejka, może jego wzorem (byle mniej krętą drogą) wyruszyć w podróż do Czeskich Budziejowic, a stamtąd do pobliskiego Krumlova, prawdziwej Pragi w miniaturze. Jeśli po intensywnym zwiedzaniu poczujemy, że pora na wypoczynek, warto udać się do najsłynniejszego czeskiego uzdrowiska Karlowych Warów. Miasteczko znane jest wielbicielom kina latem przyszłego roku odbędzie się tu już 45. edycja znanego na całym świecie festiwalu fi lmowego. Jedną trzecią kraju porastają lasy, Czechy są więc godne uwagi zwolenników turystyki pieszej i rowerowej. Warto zwiedzić przepiękne parki narodowe: Karkonoski, Podyjí, Szumawski i Czeskiej Szwajcarii. W okolicy Pragi trzeba zobaczyć słynne skalne miasta Czeskiego Raju. Przy okazji pobytu w Brnie dobrze jest wybrać się do Morawskiego Krasu, gdzie wśród labiryntu wąwozów zachwyt budzą niezwykłe jaskinie. Miłośnicy górskich wędrówek lub narciarstwa mają do dyspozycji doskonale oznaczone trasy w Rudawach, górach Szumawa, Karkonoszach i morawskich Jesionikach. Turyście w Czechach nie zabraknie niczego... oprócz może dostępu do morza. Okazuje się jednak, że... mało brakowało. Pod koniec lat 70. władze Czechosłowacji zamierzały wybudować 410-kilometrowy podziemny tunel łączący Budziejowice z mającą powstać sztuczną wyspą Adriaport na Adriatyku. Czas podróży szybką kolejką szacowano na dwie godziny. Choć sensacja ujawniona w tym roku przez dziennik Lidowe Noviny brzmi jak scenariusz czeskiego filmu, zdaniem ekspertów to unikalne przedsięwzięcie było zupełnie realne pod względem inżynieryjnym. Najwyraźniej zwyciężył jednak właściwy Czechom pragmatyzm, który sprawia, że dziś ich kraj jest w równym stopniu piękny, co wygodny i gościnny. 6 CEM&TY

7 ZIELONA STRONA LAFARGE Dach naturalnie kryty Naturalne pokrycia dachowe używane były w budownictwie od stuleci. Dopiero w drugiej połowie XX wieku zostały wyparte przez znacznie tańszy eternit. Zmierzch tego wyjątkowo szkodliwego dla zdrowia materiału (o którym informowaliśmy w ubiegłym numerze) może być impulsem do ponownego zwrócenia się w kierunku rozwiązań dostarczanych przez naturę. Trzcina, gont czy łupek wyglądają wyjątkowo estetycznie w połączeniu z architekturą nie tylko rustykalną, lecz także na wskroś nowoczesną. Gont Gonty to deszczułki wykonane z drewna (preferowane gatunki: świerk, jodła, modrzew, sosna i osika), w kształcie klina o długości od 50 do 60 cm, grubości do 3 cm i szerokości 10 cm, z wypustem wzdłuż szerszej krawędzi. Można je przycinać maszynowo lub łupać ręcznie. Ta druga technika wiąże się ze znacznymi nakładami pracy i kosztów, ponieważ wymaga surowca najlepszej jakości. Jest jednak gwarantem największej odporności pokrycia. Gont taki wytwarza się, rozłupując siekierką kloc drewna wzdłuż naturalnych włókien. Dzięki temu woda spływa po nim zamiast wsiąkać. Element nie jest też narażony na pęknięcie, wypaczenie czy wypadnięcie sęków. Poszczególne deseczki układa się na łatach, wsuwając jedną w drugą i łącząc je gwoździami. Połączenia uszczelniają się samoistnie krawędzie rowków sąsiadujących gontów zaciskają się wzajemnie podczas schnięcia. By zachować nieprzepuszczalność pokrycia, pasma przyokapowe oraz rejony wygięć połaci układa się w trzech warstwach, proste połacie dachowe zaś dwuwarstwowo. Przeciętna trwałość gontów wyrabianych ręcznie sięga lat. Dodatkowa impregnacja może wydłużyć żywotność pokrycia do lat. Jego ciężar jest mniejszy od wagi standardowej dachówki i wynosi od 40 do 50 kg/m 2. Trzcina Do krycia dachów wykorzystuje się ścinaną zimą jednoroczną trzcinę wodną. Na dachu rozmieszczane są wiązki o obwodzie 60 cm i długości 1,5 m, które należy później rozciąć, rozłożyć na łatach, ubić i przytwierdzić drutem chromoniklowym, który nie ulega korozji i nie traci wytrzymałości w wysokiej temperaturze. Dach pokryty trzciną oddycha i tłumi hałas. Materiał ma również właściwości termoizolacyjne, więc nie wymaga dodatkowego docieplenia. Właściwe ułożenie gwarantuje też wodoszczelność deszcz przenika jedynie na głębokość paru centymetrów pokrywy. Dzięki składnikom woskowym i zwiększonej ilości krzemionki w dolnej części łodygi strzecha trzcinowa jest odporna na działanie zmiennych warunków atmosferycznych i cechuje się podwyższoną odpornością na ogień. Niewątpliwym atutem tego materiału jest również możliwość otrzymania przy jego zastosowaniu obłych kształtów pokrycia. Wykorzystanie trzciny wiąże się z obwarowaniami konstrukcyjnymi. Dach musi mieć odpowiedni kąt spadku (zazwyczaj 45 ), który umożliwi naturalny odpływ wody. Nie jest wymagany montaż podsufi tek, rynien, rur opadowych czy studzienek. Istnieje jednak konieczność pokrycia komina i otworów dachowych blachą i uszczelniaczami silikonowymi. Optymalna grubość połaci trzcinowej wynosi od 23 do 38 cm. Trzeba także uwzględnić wagę takiego poszycia dachowego: jego metr kwadratowy o grubości 30 cm waży do 40 kg. Żywotność trzcinowej strzechy szacuje się na od 50 do 100 lat. Działania konserwacyjne ograniczają się do ewentualnego usuwania liści, gałęzi i mchu. Łupek Pokrywanie dachu trzciną pozwala uzyskać ciekawe efekty estetyczne. Według specjalistów taki sposób krycia daje bardzo duże możliwości plastyczne. Fot. Eko-Pol-Dach Łupek używany jest do wykonywania pokryć dachowych od ponad dwóch tysiącleci. Do produkcji dachówek z łupka używa się starannie wyselekcjonowanej skały osadowej (na dachy trafi a przeciętnie 12% wydobytego materiału). Wycięte bloki poddawane są analizom laboratoryjnym, próbom mrozoodporności i badaniom kwasowości. Z tych zakwalifi kowanych do dalszej obróbki wykrawa się Gontowe pokrycia dachów, najbardziej rozpowszechnione na południu naszego kraju, są cechą stylu zakopiańskiego w architekturze. Fot. Podlasie Naturalne Pokrycia Dachowe Sławomir Bieroza płytki o grubości 5 mm, przycinane następnie zgodnie z szablonem. Istnieją różne sposoby krycia dachu łupkiem. Każdy z nich wymaga pełnego deskowania i papy. Najszlachetniejsze architektonicznie i najbardziej funkcjonalne, choć także najdroższe okazuje się krycie na dziko każdy łupek obrabiany jest ręcznie przez dekarza bezpośrednio przed przybiciem. Umożliwia to dopasowanie rozmiarów i kształtu elementu do konkretnego projektu. Duże kamienie łukowe układa się w pobliżu okapu, a małe połaciowe w obrębie kalenicy. Dzięki temu można łupkiem pokryć dach o różnych kątach nachylenia. Zaletą jest też bardzo mała waga pokryć wykonanych z łupka od 26 kg do ok. 32 kg/m 2. Dowodem długowieczności tego materiału są takie obiekty, jak na przykład Luwr, Wersal czy Pałac Westminsterski. Rozwój technologii dostarcza nowych rozwiązań w zakresie krycia budynków. Nie zapominajmy jednak o możliwości wykorzystania w tej funkcji darów natury. Ona wie, co dla nas najlepsze. magazyn dla klientów Lafarge Cement 7

8 ROZMOWY PRZY PRACY Rozwój źródłem przewagi Rozmowa z Romanem Sinackim, prezesem firmy PPUIOT. Redakcja: Czy mógłby nam Pan opowiedzieć o historii Państwa fi rmy? Roman Sinacki: Przedsiębiorstwo Produkcyjno-Usługowe i Obrotu Towarowego z siedzibą w Rypinie rozpoczęło działalność w 1992 roku od sprzedaży produktów Kombinatu Cementowo-Wapienniczego KCW Kujawy w Piechcinie. Firma sukcesywnie powiększała swój asortyment o materiały ścienne, dachowe, izolacyjne, wykończeniowe, a także o stale zbrojeniowe i węgiel. Pierwotnie prowadziliśmy wyłącznie sprzedaż hurtową. W 2001 roku fi rma uruchomiła w Brodnicy hurtownię z ukierunkowaniem na obsługę klientów indywidualnych. Jako pierwsi w tym rejonie kupiliśmy samochody samowyładowcze z HDS do transportu materiałów na budowę z własnym rozładunkiem. Zwiększyliśmy w ten sposób swoją konkurencyjność i zyskaliśmy nowych klientów. W 2004 roku po upadłym przedsiębiorstwie budowlanym w Rypinie nasza fi rma przejęła betoniarnię. Uruchomiliśmy ją w tym samym roku, dodatkowo otwierając w tej miejscowości hurtownię materiałów. Pozwoliło to poszerzyć asortyment o beton towarowy i betonowe wyroby małogabarytowe. Obecnie naszą główną gałęzią działalności jest sprzedaż hurtowa oraz detaliczna produktów i materiałów wytwarzanych przez szereg fi rm z całego kraju. Prowadzimy dostawy towarów na terenie województw kujawsko-pomorskiego, mazowieckiego i warmińsko- -mazurskiego. Przedsiębiorstwo zatrudnia 32 osoby i dysponuje nowoczesnym sprzętem transportowym do obsługi zarówno klientów indywidualnych, jak i firm budowlanych, zapewniając dobrą logistykę dostaw na duże budowy. R.: Co wyróżnia Państwa spośród konkurencji? R. S.: W 2008 roku w celu podniesienia konkurencyjności wystąpiliśmy z wnioskiem o zakup nowoczesnej PPUiOT Roman Sinacki jest jedną z większych na Kujawach firm, które dostarczają materiały budowlane klientom indywidualnym, firmom budowlanym i mniejszym hurtowniom materiałów budowlanych. wytwórni betonu z dofi nansowaniem w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Kujawsko-Pomorskiego. Przeszedł on pozytywnie ocenę merytoryczną i po przyznaniu dofi nansowania będzie wdrożony. Nowy węzeł wyposażony zostanie w system recyklingu, co umożliwi odzysk dotychczas bezużytecznych materiałów. Nowoczesna technologia węzła o zwiększonej wydajności pozwoli fi rmie na wykonywanie wszystkich marek betonu towarowego i zwiększy liczbę jej wyrobów własnych. Staramy się uzupełniać swoją ofertę o nowy asortyment również innych producentów. Aktualnie wprowadzamy do niej więźby dachowe i produkty fi rm Prefabet Białe Błota i Lafarge Beton Kruszywa. Prowadzimy doradztwo techniczne. Na bieżąco negocjujemy warunki zakupów, aby utrzymać konkurencyjny poziom cen. Stawiamy na dobrą jakość swoich wyrobów. Kupując produkty dobrych marek, unikamy reklamacji. R.: Na budowie niezwykle ważny jest czas. Czy mają Państwo wypracowane przez lata rozwiązania, które dają klientom gwarancję terminowości dostaw i obsługi zamówień? R. S.: W fi rmie istnieje zasada, że materiał musi być na czas dowieziony na budowę. Sugerujemy wykonawcom, aby utrzymali minimalny zapas. Staramy się dostarczać większość towarów bezpośrednio z zakładów produkcyjnych, aby uniknąć przeładunku, a tym samym obniżyć koszty. W hurtowni mamy jednak zapasy, aby w przypadku ewentualnych awarii u producenta dostarczyć towar od siebie. R.: Jak długo współpracują Państwo z fi rmą Lafarge i jak ocenia Pan tę współpracę? R. S.: Działamy razem od chwili, kiedy fi rma Lafarge Cement stała się właścicielem KCW Kujawy. Współpraca układała się i układa bardzo dobrze. 8 CEM&TY

9 ROZMOWY PRZY PRACY Z ugruntowaną pozycją Rozmowa z Henrykiem Migaczem, prezesem firmy Strunobet-Migacz Sp. z o.o. Redakcja: Proszę w kilku słowach przedstawić Czytelnikom fi rmę Strunobet. Henryk Migacz: Przedsiębiorstwo Strunobet-Migacz powstało w 2003 roku na bazie zakładu betoniarskiego. Na początku działalności podstawą produkcji były drobne elementy żelbetowe i beton towarowy. W 1997 roku wyprodukowane zostały żerdzie żelbetowe ŻŃ i słupy oświetleniowe OŻ. Od tego momentu dalszy rozwój fi rmy został ukierunkowany na potrzeby energetyki. W 2001 roku rozpoczęliśmy produkcję wirowanych słupów strunobetonowych, a pięć lat później powiększyliśmy ofertę o słupowe stacje transformatorowe i monolityczne obudowy stacji transformatorowych z wykorzystaniem betonu samozagęszczalnego SCC. R.: Jak przebiega Państwa współpraca z fi rmą Lafarge Cement? H. M.: Od początku działalności jesteśmy klientem Cementowni Małogoszcz należącej obecnie do Lafarge Cement. Ze względu na całoroczną produkcję i szeroki asortyment produktów kupujemy cztery rodzaje cementu. Współpraca z laboratorium fi rmy Lafarge pozwala nam uzyskiwać wysokie parametry betonu. Wszystko to dzięki optymalizacji składu mieszanek betonowych i doborowi właściwych gatunków cementu. Strunobet-Migacz Sp. z o.o. od roku 2006 jest producentem kontenerowych stacji transformatorowych w obudowach betonowych. Spółka produkuje dwa podstawowe warianty stacji transformatorowych typu KSZ i KSW oraz złącza kablowe średniego napięcia typu ZKSN. Więcej informacji na stronie R.: W przypadku elementów prefabrykowanych najistotniejsza jest ich powtarzalność. Jak dbają Państwo o jakość swoich produktów? H. M.: Oczywiście, oprócz dobrego jednostkowego produktu ważna jest powtarzalność. Na jej zapewnianie składa się kilka czynników. Produkcja odbywa się na nowoczesnych liniach technologicznych. Są one kosztowne, ale dają pewność, że produkt końcowy będzie spełniał wszystkie normy. Nad przebiegiem procesu produkcji czuwa Zakładowa Kontrola Produkcji. Do jej obowiązków należy kontrola surowców, nadzór wszystkich etapów produkcji i akceptacja gotowego wyrobu. Potwierdzeniem właściwego działania kontroli jest Certyfi kat ZKP wydawany przez ITB w Warszawie. R.: Ostatnie dwa lata na rynku budowlanym przyniosły szereg zmian. Najpierw koniunktura, jakiej nikt się nie spodziewał, a potem równie niespodziewana recesja. Czy możemy się pokusić o prognozę na najbliższy czas? H. M.: Mamy ugruntowaną pozycję na rynku budowlanym i energetycznym, więc nie odczuwamy drastycznie kryzysu. Co do najbliższej przyszłości, jesteśmy optymistami. Dalszy rozwój gospodarczy naszego kraju jest podyktowany ogromnymi potrzebami infrastrukturalnymi. Nadal brakuje u nas dróg, autostrad czy zmodernizowanych linii kolejowych. R.: Strunobet produkuje prefabrykaty dla przemysłu energetycznego. Jak wygląda sytuacja na tym rynku? H. M.: Dla producentów rynek energetyczny to duże wyzwanie technologiczne i logistyczne. Kierownictwo fi rmy Strunobet zdaje sobie z tego sprawę, więc od samego początku działalności stawiamy na innowacyjność i wysoką jakość produktów, a także zapewnianie realizacji dostaw just in time przy optymalizacji kosztów. Przyjęty kierunek rozwoju fi rmy i zasady działania na rynku sprawdziły się. Mimo kryzysu gospodarczego, który dotyka również branżę energetyczną, z optymizmem patrzymy w przyszłość. magazyn dla klientów Lafarge Cement 9

10 FUNDAMENTY NIE TYLKO PRAWNE Samowole budowlane wyzwanie dla polskich ustawodawców Wywiad z Arkadiuszem Jaraszkiem, specjalistą Gazety Prawnej w zakresie prawa budowlanego. Redakcja: W jednym z zeszłorocznych numerów pisma Cem&Ty informowaliśmy naszych czytelników o uchwaleniu przez Sejm nowelizacji ustawy Prawo budowlane, która zrównywała prawa osób ubiegających się o legalizację samowoli. Od tego czasu sporo się zmieniło. Arkadiusz Jaraszek: Owszem, uchwalona przez Sejm 23 kwietnia br. nowelizacja Prawa budowlanego przewiduje między innymi uproszczenia w zakresie legalizacji samowoli. Zgodnie z tymi przepisami właściciele inwestycji zrealizowanych w ramach samowoli przed 1 stycznia 1995 roku, którzy zechcą je zalegalizować, będą musieli jedynie wystąpić z wnioskiem do organu nadzoru budowlanego o potwierdzenie legalności obiektu. Jeżeli organ nadzoru stwierdzi, że do dnia wejścia w życie nowelizacji nie było prowadzone żadne postępowanie administracyjne przeciwko właścicielowi takiego budynku, będzie zobowiązany do wydania zaświadczenia o legalności obiektu. Jego właściciel nie będzie musiał uiszczać żadnej opłaty legalizacyjnej. Nie wiadomo jednak, kiedy bezpłatna legalizacja będzie możliwa, prezydent bowiem skierował nowelizację do Trybunału Konstytucyjnego. R.: Prezydent Lech Kaczyński, kierując nowelizację uchwały do Trybunału Konstytucyjnego, orzekł, że uniemożliwia ona niektórym właścicielom nieruchomości strzeżenie prawa własności oraz odbiera im prawo do sądu. Czy uważa Pan, że te zarzuty są słuszne? A. J.: Likwidacja pozwoleń na budowę skutkuje likwidacją postępowania administracyjnego w tym zakresie. Właściciele sąsiednich działek utracili zatem prawo do zaskarżenia planowanych inwestycji na tym etapie postępowania. Swoje uwagi mogą wnosić jedynie w trakcie wydawania tzw. zgody urbanistycznej. Upraszczanie procedur budowlanych jest z zasady słuszne, jednak nie może odbywać się kosztem praw sąsiadów. Dopóki więc w Polsce będzie brakowało miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego (a taką sytuację mamy obecnie), przepisy muszą być skonstruowane w taki sposób, by dawać sąsiadom możliwość ochrony ich własności. Tym bardziej, że urzędnicy mają obecnie zbyt dużą swobodę w zakresie wydawania warunków zabudowy, co może prowadzić do różnego rodzaju nadużyć i korupcji. R.: Co należy zrobić, by zalegalizować samowolę budowlaną? A. J.: Inwestor, który chce zalegalizować samowolę budowlaną, musi przede wszystkim przedstawić zaświadczenie wójta, burmistrza lub prezydenta miasta o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Jeśli takiego planu w gminie nie ma, właściciel samowoli jest zobowiązany do przedstawienia ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Kolejnymi dokumentami, które musi dostarczyć, są cztery egzemplarze projektu budowlanego wraz z opiniami, uzgodnieniami i pozwoleniami wymaganymi przez odrębne ustawy, jak np. Prawo ochrony środowiska czy Ustawa o Państwowej Inspekcji Sanitarnej. Wymagane jest także zaświadczenie traktujące o tym, że osoby, które pracowały przy inwestycji (np. realizowały jej projekt budowlany) są wpisane na listę odpowiedniego samorządu zawodowego, co oznacza, że mają stosowne uprawnienia do wykonywania swojej pracy. W postępowaniu legalizacyjnym konieczne będzie również przedstawienie oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością do celów budowlanych. Nie oznacza to, że osoba, która chce dokonać legalizacji, musi być właścicielem nieruchomości. Wystarczy, by miała prawo np. do użytkowania wieczystego lub dzierżawy nieruchomości. Jednym z koniecznych warunków legalizacji samowoli jest także uiszczenie opłaty legalizacyjnej w terminie wyznaczonym przez powiatowego inspektora nadzoru budowlanego. Niewywiązanie się z tego obowiązku skutkuje rozbiórką budynku. R.: Jak ustrzec się przed skutkami posądzenia o przeprowadzenie samowoli budowlanej w przypadku już zrealizowanej inwestycji? A. J.: Właściciel budynku powinien pamiętać, że w trakcie jego użytkowania dokonywanie wszelkich przeróbek obiektu, które wymagają uzyskania pozwolenia na budowę, takich jak zamontowanie krat w oknach, dobudowa tarasu czy dodatkowego piętra, zostanie uznane za samowolę budowlaną. Właściciel, który chce przeprowadzić takie prace, musi (w zależności od rodzaju obiektu) wystąpić o pozwolenie na budowę lub dokonać ich zgłoszenia oraz nanieść odpowiednie poprawki w projekcie budowlanym. R.: Jakich zmian prawnych w kwestii samowoli budowlanych możemy się spodziewać w najbliższym czasie? Czy specjaliści sugerują jakieś rozwiązania? A. J.: Najwyższa Izba Kontroli w raporcie, którego wyniki zostały zaprezentowane w pierwszej połowie lipca, wykazała, że powiatowi inspektorzy nadzoru budowlanego niezgodnie z przepisami naliczają opłaty legalizacyjne oraz wstrzymują wykonanie prawomocnych decyzji nakazujących rozbiórkę samowoli. Spowodowane jest to głównie faktem, że opłaty legalizacyjne są bardzo surowe i w żadnej mierze nie odpowiadają wadze przewinienia, lecz zależą wyłącznie od rodzaju budynku, jego przeznaczenia i powierzchni. Inspektorzy postulują więc, by wysokość opłat legalizacyjnych była związana z charakterem wykroczenia, jakiego dopuścił się inwestor. 10 CEM&TY

11 BEZPIECZNIE Z LAFARGE Bezpieczeństwo zgodnie z planem Proces dostosowywania polskiego ustawodawstwa do standardów Unii Europejskiej wpłynął na obecny kształt przepisów dotyczących budownictwa oraz bezpieczeństwa pracy. Wdrożenie Dyrektywy 92/57/EWG doprowadziło m.in. do uregulowania zasad funkcjonowania koordynatorów ds. bezpieczeństwa na budowie. Na projektantach spoczął obowiązek opracowania informacji do Planu Bezpieczeństwa i Ochrony Zdrowia, na podstawie której kierownicy budowy sporządzają (lub zapewniają sporządzenie) samego planu, a potem aktualizują go i pilnują jego przestrzegania. Niektórzy eksperci kwestionują zasadność decyzji ustawodawcy o włączeniu przepisów z zakresu bhp do prawa budowlanego i obciążeniu kierowników budowy odpowiedzialnością za bezpieczeństwo. Niemniej prawo jest prawem, a rzetelnie opracowany, czyli uwzględniający specyfi kę obiektu budowlanego i warunki prowadzenia robót Plan BIOZ może stać się niezwykle użytecznym narzędziem, swoistym kompasem wyznaczającym kierunek bezpiecznego działania w każdej sytuacji. Konieczność opracowania tego dokumentu podkreśla kluczową dla bhp wagę przewidywania i prewencji rozpoznania zagrożeń, oceny ryzyka oraz wskazania sposobu zapobiegania ewentualnym wypadkom jeszcze przed rozpoczęciem prac. Obowiązek sporządzenia Planu BIOZ powstaje w trzech przypadkach: 1) gdy roboty budowlane mają trwać dłużej niż 30 dni roboczych i jednocześnie będzie przy nich zatrudnionych co najmniej 20 pracowników, 2) gdy pracochłonność robót przekracza 500 osobodni lub 3) gdy przewidziane prace stwarzają zagrożenie bezpieczeństwa i zdrowia ludzi. Bardzo obszerny wykaz tego typu robót można znaleźć w Rozporządzeniu Ministra Infrastruktury w sprawie informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia oraz planu bezpieczeństwa i ochrony zdrowia (Dz. U. 120 poz z 2003 r.). Wyliczone są tam prace tak nietypowe, jak prowadzone przy użyciu śmigłowców lub na terenie obiektów przemysłu energii atomowej. W praktyce szczególne zagrożenie bezpieczeństwa powstaje już w przypadku prowadzenia robót ziemnych lub prac na wysokości, więc ewentualna decyzja o odstąpieniu od przygotowania Planu BIOZ powinna być poprzedzona staranną analizą ryzyka i lekturą wspomnianego wykazu. Rozporządzenie precyzuje formę i treść dokumentu, który składa się ze strony tytułowej, części opisowej oraz części rysunkowej, sporządzonej na kopii projektu zagospodarowania działki, z legendą, oznaczeniem źródeł zagrożeń, stref niebezpiecznych, ochronnych i składowania materiałów, lokalizacją urządzeń przeciwpożarowych i ratunkowych, planem ciągów komunikacyjnych itd. Wymagania stawiane części opisowej zbyt liczne, aby je tu szerzej omawiać, warto jednak wspomnieć, że Plan BIOZ musi zawierać harmonogram prac. Jako że kolejność realizacji robót ulega niekiedy przesunięciom, trzeba pamiętać, że wszelkie zmiany w planie wprowadzane przez kierownika budowy powinny być na bieżąco oznaczane i uzasadniane. Przepisy określają zawartość Planu BIOZ, jednak sama ich interpretacja może przysparzać problemów. Gdyby spełnić jedynie minimalne wymagania rozporządzenia, niestarannie opracowany dokument mógłby się zmieścić na trzech stronach A4 mówi Marek Adamczak, inspektor bhp z fi rmy Tebodin-SAP Projekt Sp. z o.o. Aby sporządzić plan, trzeba się wykazać bardzo dużą wiedzą w zakresie aktów prawnych z dziedziny bhp, które wyliczamy w ramce obok. Pomocą mogą się okazać dostępne na rynku programy z bazą tekstów źródłowych oraz modułem do edycji i aktualizacji planu. Uwaga, jednym z częściej popełnianych błędów jest mechaniczne kopiowanie treści przepisów zamiast uzasadnienia, dlaczego mają zastosowanie, i wskazania, jak to zastosowanie ma wyglądać w praktyce. Zdarzają się plany zbyt ogólnikowe lub zupełnie niedostosowane do warunków panujących na budowie. Dlatego należy ostrożnie podchodzić do oferty fi rm opracowujących Plan BIOZ na zlecenie. Nie powinniśmy spodziewać się, że podwykonawcy załatwią za nas wszystko bez minimum współpracy. Podstawowe akty prawne z zakresu bhp > Kodeks pracy dział X (bezpieczeństwo i higiena pracy) > Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z 26 września 1997 r. w sprawie ogólnych przepisów bhp > Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 6 lutego 2003 r. w sprawie bhp podczas wykonywania robót budowlanych > Rozporządzenie Ministra Gospodarki z dnia 20 września 2001 r. w sprawie bhp podczas eksploatacji maszyn i innych urządzeń technicznych do robót ziemnych, budowlanych i drogowych > Rozporządzenie Ministrów Komunikacji oraz Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 10 lutego 1977 r. w sprawie bhp przy wykonywaniu robót drogowych i mostowych Niewłaściwie opracowany Plan BIOZ lub ignorowanie jego wytycznych grozi poważnymi konsekwencjami w razie kontroli Inspekcji Pracy lub Nadzoru Budowlanego. Katalog sankcji rozpoczyna się od kar pieniężnych i wstrzymania robót, a w przypadku katastrofy czy wypadku kierownik budowy może nawet zostać pociągnięty do odpowiedzialności cywilno-karnej. Najgroźniejszym jednak skutkiem braku starannie sporządzonego Planu BIOZ jest improwizowanie w sprawach bezpieczeństwa na budowie. magazyn dla klientów Lafarge Cement 11

12 NA NASZYM PODWÓRKU Zarządzamy czasem Precyzyjne wyznaczanie celów, sprawne planowanie działań, odpowiedni podział obowiązków i umiejętność przewidywania komplikacji, które mogą pojawić się w trakcie realizacji konkretnego zlecenia, sprawiają, że możemy nie tylko efektywniej wykorzystać swój czas, lecz także zaoszczędzić sporo pieniędzy. Umiejętne zarządzanie czasem daje także poczucie satysfakcji i wewnętrznego spokoju. W trakcie szkoleń w zakresie zarządzania czasem powtarzamy często swoim kursantom, że każda minuta poświęcona na planowanie pozwala zaoszczędzić 10 minut pracy mówi Karolina Ślifi rska, trener umiejętności interpersonalnych z KM Studio. Warto zainwestować w przyszłość i poprzedzić etap realizacji zadania rzetelnym zaplanowaniem wszystkich działań prowadzących do osiągnięcia celu. W fi rmach budowlanych coraz częściej korzysta się z technik planowania grafi cznego. Dzięki nim jesteśmy w stanie spojrzeć na projekt całościowo, ogarniając rozmaite procesy na różnych etapach realizacji. Jedna z najbardziej popularnych technik polega na wykorzystaniu wykresu nazwanego od nazwiska jego twórcy diagramem Gannta. Darmową wersję programu do jego obsługi można bez trudu znaleźć w Internecie. W diagramie uwzględniamy wszystkie zadania, których wykonanie prowadzi do osiągnięcia zamierzonego celu i precyzyjnie określamy czas ich realizacji. To dobre rozwiązanie dla tych, którzy koordynując wykonanie inwestycji, mają problem z oszacowaniem, ile czasu potrzeba, aby zakończyć poszczególne procesy w diagramie m.in. odliczamy dni wolne od pracy, okresy szkoleń oraz czas oczekiwania na różnego rodzaju decyzje. Z jednym z kursantów, który zajmował się zawodowo budową dróg, oceniliśmy za pomocą technik graficznych, ile czasu potrwa realizowana przez jego fi rmę inwestycja. Okazało się, że z planowanych trzech miesięcy zrobił się rok, głównie z powodu nieprecyzyjnego określenia czasu, jaki potrzebny był na uzyskanie potrzebnych pozwoleń i stworzenie odpowiedniej dokumentacji wspomina Karolina Ślifi rska. Harmonogram prac w diagramie Gannta tworzymy za pomocą znaków grafi cznych określających charakter zadań, począwszy od krytycznych dla osiągnięcia celu, aż po mało istotne, od których nie zależy sukces projektu, jednak ich wykonanie może ułatwić wypełnienie zadania. Osobno oznaczamy także prace, które wykonujemy sami lub z czyjąś pomocą, wraz ze stopniem zależności pomiędzy nimi. Korzystanie z wykresu sprawia, że plan, według którego zamierzamy pracować, jest czytelny, zadania i cele precyzyjnie określone, a czas ich realizacji pewny. Dodatkowym wsparciem dla graficznych technik planowania jest przeanalizowanie dnia pracy pod kątem zarządzania czasem. Często nie zdajemy sobie sprawy, jak wiele cennych minut możemy zyskać, wprowadzając w swoje życie zawodowe nowe zwyczaje i rezygnując z niektórych dotychczasowych. Korzystanie z elektronicznego notesu bardzo pomoże w organizowaniu zadań. Dzięki temu planowanie każdego kolejnego dnia trwa krótko, a po pracy nie myślimy o zawodowej części naszego życia. Odpoczywamy psychicznie i efektywniej pracujemy następnego dnia. Zaprzyjaźniony właściciel firmy budowlanej, który realizuje równolegle kilkanaście inwestycji, wpadł na pomysł, by wszystkie nowe ustalenia z klientami zapisywać w zeszycie i prosić inwestorów o podpis. To banalnie proste rozwiązanie sprawiło, że skończyły się długie rozmowy na temat niewywiązywania się firmy z zobowiązań opowiada Karolina Ślifirska. Praca w sektorze budowlanym wymaga często koordynowania wielu projektów naraz. Natłok obowiązków sprawia, że nie jest to wcale proste. Na przestrzeni ostatnich dziesięcioleci nie przywiązywano dużej wagi do strategii zarządzania czasem, dzisiaj są one jednak coraz częściej stosowane. Trudno się dziwić ich zwiększonej popularności: dzięki nim pracujemy efektywniej, jesteśmy lepiej zorganizowani, a w oczach innych uchodzimy za prawdziwych profesjonalistów. Diagram Gantta rozbij a projekt na poszczególne zadania oraz rozplanowuje je w czasie. Źródło: Czynności Budowa fundamentów Budowa parteru Budowa piętra Budowa poddasza i dachu Montaż stolarki Instalacje Tynkowanie i malowanie Prace porządkowe Czas (tygodnie) CEM&TY

13 KĄCIK ARCHITEKTONICZNY Luksusowy hotel Turyści, którzy od hotelu wymagają nie tylko dobrej lokalizacji, lecz także nowoczesnego i eleganckiego wnętrza, od 2002 roku mogą znaleźć idealne miejsce do odpoczynku u zbiegu ulic Belwederskiej i Spacerowej w hotelu Hyatt Regency Warszawa. 13-kondygnacyjny budynek o powierzchni 37 tys. m 2 jest jedynym w Polsce hotelem działającej na całym świecie sieci Hyatt i kolejnym obiektem wybudowanym na bazie cementu Lafarge. Realizacja projektu Leszka Klajnerta i Jerzego Czyża trwała dwa lata. Uwagę przechodniów z pewnością przykuwają połączenia stali, szkła i skalnego łupka, a w szczególności szklane atrium dodatkowo doświetlające wnętrze. Goście hotelowi mogą skorzystać z 250 obszernych pokoi, restauracji, klubu fi tness, SPA oraz kasyna. Znaczną powierzchnię zajmuje wyposażona w nowoczesną technologię część konferencyjna. W jej skład wchodzi w sumie 13 sal, z których największa Balowa Regency o powierzchni 385 m 2 pomieści nawet 400 osób. Za architekturę wnętrz odpowiedzialni byli Howard Pharr i Jan Clausen. Połączyli oni elementy naturalne i nowoczesne, tj. polerowany wapień posadzki, dębowe wykończenia, wykładane zamszem ściany i zdobiące lobby dzieła sztuki współczesnej, nadając pomieszczeniom niepowtarzalny charakter. Nowocześnie zaprojektowane wnętrza hotelu......oraz potężna bryła powstała z połączenia stali, szkła i skalnego łupka. Pod skrzydłami Unii Europejskiej Do wykonania całej inwestycji wykorzystano 52 tys. m 3 betonu. Fot. z archiwum Urzędu Miejskiego w Koninie Po niespełna dwóch latach realizacji oddana została w listopadzie 2007 roku Przeprawa przez rzekę Wartę w Koninie nowy przebieg Drogi Krajowej nr 25. Największa inwestycja w historii miasta kosztowała ponad 200 mln zł, przy czym 75% tej kwoty pozyskano z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego. Projekt wykonało konsorcjum fi rm w składzie: Hydrobudowa-6, Warszawskie Przedsiębiorstwo Robót Drogowych i Płockie Przedsiębiorstwo Robót Mostowych. Wyłącznym dostawcą betonu na realizację inwestycji została spółka Kon-Bet, największy producent na rynku konińskim. Przeprawa o łącznej długości 6,45 km składa się z części drogowej oraz dwóch równoległych obiektów mostowych przez rzekę i dolinę Warty o długości ponad 1,5 km. Najbardziej efektowny jest północny odcinek inwestycji, czyli estakada z siedemnastoma przęsłami i wkomponowanym w nią mostem podwieszanym na podporach. Cała konstrukcja obu estakad została wybudowana z betonu mostowego sprężonego klasy B60 W8 F150 n<4%, wyprodukowanego na bazie cementu specjalnego do obiektów mostowych HSR (CEM I 42,5 N-HSR/NA KUJAWY ). Całkowita ilość betonu mostowego wbudowanego w poszczególne obiekty inżynierskie wynosi ok. 52 tys. m 3, z czego ponad połowa to beton klasy B60. magazyn dla klientów Lafarge Cement 13

14 RUCHOMOŚCI 40 tysięcy godzin ciągłej pracy Firma Sharp wprowadza na rynek nowe żarówki typu LED. Ich cena jest znacznie wyższa od standardowych, jednak niezwykła żywotność i energooszczędność sprawiają, że warto w nie zainwestować. Na szczególną uwagę w ofercie fi rmy zasługuje model DL-L60AV, wyposażony w pilot zdalnego sterowania, który umożliwia regulację natężenia światła LED w siedmiu odcieniach. Według zapowiedzi producenta pobór mocy przez żarówkę wynosi jedynie 8,2 W, a jej żywotność oszacowano na ok. 40 tys. godzin ciągłej pracy, czyli około 4,5 roku. Technologiczne zaawansowanie żarówek LED nie idzie w parze ze stylistyką, w jakiej zostały utrzymane producenci postawili na tradycyjny wygląd. Uniwersalne źródło energii Philips Power2Charge to uniwersalna ładowarka USB stworzona z myślą o tych, którzy korzystają z dużej liczby urządzeń wyposażonych w akumulatory i często na przykład w podróży nie mają możliwości podłączenia ich do prądu. Produkt jest kompatybilny y z wieloma dostępnymi na rynku artykułami elektronicznymi. Ładowarkę wyposażoną w akumulatory litowo-polimerowe podłączamy do gniazdka i ładujemy. Później, kiedy telefon lub odtwarzacz muzyki daje nam znać o niskim poziomie naładowania baterii, za pomocą odpowiedniej końcówki podłączamy go do adaptera, by z jego akumulatorów pozyskać energię. Niestety, trudno określić czas pracy ładowarki. Wprawdzie na wyświetlaczu znajdziemy informację dotyczącą stopnia wyładowania urządzenia, jednak jak szybko będzie ono oddawać energię, zależne jest nie tylko od jego eksploatacji, ale także rodzaju podłączonego odbiornika. Zdaniem producenta w czasach, w których korzystamy z tak wielu urządzeń bezprzewodowych, Power2Charge świetnie sprawdzi się także w domu jako uniwersalna stacja ładująca, wyeliminuje bowiem problem używania dużej liczby różnych ładowarek. Szklana rewolucja Firma LG Electronics podczas targów Mobile World Congress 2009 zaprezentowała swój nowy telefon komórkowy o oznaczeniu GD900. Dostępny już na polskim rynku model wyróżnia się nowatorskim i bardzo efektownym wyglądem. Urządzenie wyposażone jest w klawiaturę wykonaną z hartowanego szkła i wzmocnioną obramowaniem z wytrzymałego materiału kompozytowego. Wrażenie robi sposób obsługi telefonu. Delikatnie podświetlony, wysuwający się spod ekranu Crystal Touchpad działa w dwóch trybach: jako klasyczna klawiatura numeryczna i popularny pad, w który wyposażone są laptopy. Dotykowy ekran LCD o trzycalowej przekątnej i wysokiej rozdzielczości WVGA oferuje wygodną funkcję multitouch umożliwiającą np. powiększanie i zmniejszanie obrazu znajdującego się na ekranie za pomocą dwóch palców. LG GD900 zawiera aparat fotografi czny z matrycą o rozdzielczości 8 megapikseli, odtwarza pliki w formacie mp3, daje możliwość szybkiego łączenia się z innymi urządzeniami za pomocą Bluetooth 2.1, a także obsługuje Wi-Fi, zapewniając wygodne połączenie z Internetem wszędzie tam, gdzie dostępna jest sieć bezprzewodowa. Urządzenie może pomieścić do 32 GB danych przy zastosowaniu dodatkowej karty pamięci. 14 CEM&TY

15 RÓŻNOŚCI Z BRANŻY Speedglas 100 V Nowy cement Lafarge Groźne promienie świetlne, opary metali i odpryski to najbardziej typowe zagrożenia, na które narażony jest spawacz. Do zastosowań na placu budowy można polecić przyłbicę do spawania 3M Speedglas 100 V, która chroni oczy i twarz przed odpryskami oraz szkodliwym promieniowaniem widzialnym, promieniowaniem ultrafi oletowym (UV) i promieniowaniem podczerwonym (IR). Urządzenie wyposażone jest w pięciostopniowy system zaciemniania automatycznego fi ltra spawalniczego oraz trójstopniową regulację fotosensorów, aby dostosować reakcje fi ltra do sposobu i miejsca spawania. Oprócz walorów użytkowych Speedglass 100 V warto zwrócić uwagę na specjalne wzory ozdobne kasków. Produkt kosztuje około 750 złotych. W produkcji elementów prefabrykowanych liczy się czas, dlatego wysoka wytrzymałość wczesna cementu jest bardzo pożądaną cechą. Na takie zapotrzebowanie rynkowe odpowiedziała fi rma Lafarge Cement. Nowy cement Dynamik przynosi kilka korzyści jednocześnie. Znaczne skrócenie czasu prowadzonej inwestycji zwiększa możliwości wykonawcy. Jaśniejsza barwa cementu pozwala na łatwiejsze zabarwienie gotowego produktu. Dodatkowym atutem jest bardzo dobra kompatybilność cementu z domieszkami chemicznymi. Te właściwości sprawiają, że Dynamik idealnie nadaje się do produkcji drobnowymiarowych i wielkogabarytowych elementów prefabrykowanych, prefabrykatów narażonych na agresję środowiskową oraz sprężonych elementów prefabrykowanych dojrzewających w warunkach naturalnych i podwyższonej temperaturze. KRZYŻÓWKA Odpowiedzi z prawidłowym rozwiązaniem prosimy wysyłać pocztą elektroniczną bądź tradycyjną na poniższe adresy: Lafarge Cement SA, ul. Warszawska 110, Małogoszcz. Autorzy pierwszych trzech odpowiedzi owych oraz pierwszych trzech listownych zostaną nagrodzeni zestawami upominkowymi Lafarge. Za rozwiązanie krzyżówki z numeru 9. upominki otrzymują następujące osoby: Michał Wajda-Chłopicki z Gdyni, Łukasz Początko z Bochni, Paweł Markefka z Pabianic, Piotr Pawlak z Warszawy, Maciej Cieślak z Poznania i Franciszek Szymański z Olsztyna. magazyn dla klientów Lafarge Cement 15

16 oszcz dza czas i pieni dze skraca czas przygotowania zaprawy i nie wymaga dodatkowego wapna czy plasty katorów wydajny doskona a przyczepno do pod o a ogranicza straty materia owe komfort pracy zwi ksza plastyczno i urabialno zaprawy praktyczny wyd u a czas zachowania w a ciwo ci roboczych zaprawy trwa y znakomity do zapraw ogniotrwa ych, mrozoodpornych i wytrzyma ych BEZP ATNA INFOLINIA: CEMENT ( )

D-05.03.03a NAWIERZCHNIA Z PŁYT BETONOWYCH PROSTOKĄTNYCH

D-05.03.03a NAWIERZCHNIA Z PŁYT BETONOWYCH PROSTOKĄTNYCH D-05.03.03a NAWIERZCHNIA Z PŁYT BETONOWYCH PROSTOKĄTNYCH 1. ZAKRES ROBÓT Ustalenia zawarte w niniejszej specyfikacji dotyczą zasad prowadzenia robót związanych z wykonywaniem nawierzchni z płyt betonowych

Bardziej szczegółowo

Drewno? Naturalnie! budowa i remont

Drewno? Naturalnie! budowa i remont Dom z Ogrodem Tekst: Waldemar Zieliński, prezes Fabryki Konstrukcji Drewnianych S.A. Drewno? Naturalnie! Drewno było do niedawna dosyć często zastępowane w budownictwie żelbetonem, cegłą lub stalą. Coraz

Bardziej szczegółowo

PROGRAM FUNKCJONALNO-UŻYTKOWY

PROGRAM FUNKCJONALNO-UŻYTKOWY NR EGZ. Nazwa zamówienia Adres obiektu budowlanego Numery ewidencyjne działek, na których obiekt jest usytuowany Nazwy i kody grup robót PROGRAM FUNKCJONALNO-UŻYTKOWY Układ komunikacyjny wraz z parkingami

Bardziej szczegółowo

Rozwiązania dla budownictwa halowego. Szybciej, bezpieczniej, wydajniej

Rozwiązania dla budownictwa halowego. Szybciej, bezpieczniej, wydajniej Rozwiązania dla budownictwa halowego. Szybciej, bezpieczniej, wydajniej Ruukki jest ekspertem w dziedzinie metali, który dostarcza swoim klientom najwyższej jakości materiały, komponenty, systemy i zintegrowane

Bardziej szczegółowo

MIKROCEMENTY ELASTYCZNY BETON POSADZKI CIENKOWARSTOWE BETON SZLIFOWANY BETON ARCHITEKTONICZNY BETON POLEROWANY

MIKROCEMENTY ELASTYCZNY BETON POSADZKI CIENKOWARSTOWE BETON SZLIFOWANY BETON ARCHITEKTONICZNY BETON POLEROWANY MIKROCEMENTY ELASTYCZNY BETON POSADZKI CIENKOWARSTOWE BETON SZLIFOWANY BETON ARCHITEKTONICZNY BETON POLEROWANY design PPodłogi dekoracyjne BAUTECH FUTURA to unikalna technologia, pozwalająca na tworzenie

Bardziej szczegółowo

Projekt utwardzenia terenu, wykonanie 10 miejsc postojowych, wymiana nawierzchni utwardzonej na działce 137/2

Projekt utwardzenia terenu, wykonanie 10 miejsc postojowych, wymiana nawierzchni utwardzonej na działce 137/2 Projekt utwardzenia terenu, wykonanie 10 miejsc postojowych, wymiana nawierzchni utwardzonej na działce 137/2 Zamawiający : GMINA I MIASTO SZADEK ul. Warszawska 3, 98-240 Szadek Lokalizacja: Powiat Zduńska

Bardziej szczegółowo

Firma szkoleniowa 2014 roku. TOP 3 w rankingu firm szkoleniowych zaprasza na szkolenie:

Firma szkoleniowa 2014 roku. TOP 3 w rankingu firm szkoleniowych zaprasza na szkolenie: Ekspert: adw. Rafał Dybka Członek Warszawskiej Izby Adwokackiej, partner zarządzający w Nieruchomości & Proces Budowlany Kancelaria Prawna z siedzibą w Warszawie, ekspert prawny Instytutu Prawa Budowlanego

Bardziej szczegółowo

PROJEKT ARCHITEKTONICZNO BUDOWLANY REJPROJEKT. Most w km 0+048 dr. powiatowej nr 2604L w m. Wilków

PROJEKT ARCHITEKTONICZNO BUDOWLANY REJPROJEKT. Most w km 0+048 dr. powiatowej nr 2604L w m. Wilków 1 2 Przebudowa mostu drogowego przez rz. Wrzelówkę w km 0+048 drogi powiatowej nr 2604L Wilków-Majdany-Zakrzów-Janiszów w m. Wilków, JNI 01007079. Spis treści I. Część opisowa Podstawa opracowania....

Bardziej szczegółowo

Kilka słów o nas. Nasze usługi to najwyższa jakość potwierdzona Certyfikatem Jakości ISO 9001 1/8

Kilka słów o nas. Nasze usługi to najwyższa jakość potwierdzona Certyfikatem Jakości ISO 9001 1/8 Kilka słów o nas Nasza firma istnieje od 1986 roku. Mamy więc za sobą kilkadziesiąt lat doświadczeń, których owocem jest ceniona za wysoką jakość usługa. Profesjonalny personel jest w stanie doradzić oraz

Bardziej szczegółowo

Naturalny Łupek Dachowy GERMANIC IBERO

Naturalny Łupek Dachowy GERMANIC IBERO Idealna forma dachu Naturalny Łupek Dachowy GERMANIC IBERO Dachówka stworzona przez naturę Ibero IBERO jest kamieniem wydobywanym ze złóż w regionie Valldeoras w północno-zachodniej Hiszapanii. Region

Bardziej szczegółowo

POLSKA Bud u u d j u em e y y l ep e s p ze e m ias a ta t marzec 2014

POLSKA Bud u u d j u em e y y l ep e s p ze e m ias a ta t marzec 2014 POLSKA Budujemy lepsze miasta marzec 2014 Grupa Lafarge wyniki 2013 Światowy lider oferujący rozwiązania budowlane na bazie cementu, kruszyw i betonu Innowacyjne rozwiązania do rozwoju urbanizacji, by

Bardziej szczegółowo

Początki MABUDO Sp. z o.o. sięgają dnia 10 kwietnia 1989 roku, kiedy to jako Wytwórnia Materiałów Budowlanych MABUDO z siedzibą w Suchoczasach 24,

Początki MABUDO Sp. z o.o. sięgają dnia 10 kwietnia 1989 roku, kiedy to jako Wytwórnia Materiałów Budowlanych MABUDO z siedzibą w Suchoczasach 24, Początki MABUDO Sp. z o.o. sięgają dnia 10 kwietnia 1989 roku, kiedy to jako Wytwórnia Materiałów Budowlanych MABUDO z siedzibą w Suchoczasach 24, koło Zduńskiej Woli rozpoczęła swoją działalność. Firma

Bardziej szczegółowo

Program Funkcjonalno - Użytkowy

Program Funkcjonalno - Użytkowy Załącznik nr 1 do SIWZ Nazwa obiektu budowlanego: Przebudowa ul. 15 Lipca w Prostkach w ciągu drogi powiatowej nr 1680 N zaprojektuj i wybuduj. Program Funkcjonalno - Użytkowy CPV: 45221111-3 Roboty budowlane

Bardziej szczegółowo

Prefabrykowane płyty żelbetowe

Prefabrykowane płyty żelbetowe Prefabrykowane płyty żelbetowe Stropy zespolone typu filigran Przeznaczenie : - Prefabrykowane stropy w systemie płyta-słup - Prefabrykowane płyty balkonowe - Prefabrykowane płyty podestów klatek schodowych

Bardziej szczegółowo

Kontakt z przedstawicielem Kom.796-350-661 E-mail : granit.sprzedaz@gmail.com

Kontakt z przedstawicielem Kom.796-350-661 E-mail : granit.sprzedaz@gmail.com Kontakt z przedstawicielem Kom.796-350-661 E-mail : granit.sprzedaz@gmail.com Nasza oferta skierowana jest zarówno do firm jak i osób indywidualnych. Długoletnie doświadczenie w branży kamieniarskiej pozwala

Bardziej szczegółowo

D KOSTKA BETONOWA

D KOSTKA BETONOWA SZCZEGÓŁOWE SPECYFIKACJE TECHNICZNE D-02.00.00 KOSTKA BETONOWA 1. WSTĘP 1.1. Przedmiot ST Przedmiotem niniejszej specyfikacji technicznej (ST), są wymagania dotyczące wykonania i odbioru nawierzchni z

Bardziej szczegółowo

BETON JAK ŁUPANA SKAŁA

BETON JAK ŁUPANA SKAŁA BETONOWE BLOCZKI ELEWACYJNE BETON JAK ŁUPANA SKAŁA Ładny dom to nie tylko modnie urządzone wnętrze. Bo choć nie szata zdobi człowieka, to niezaprzeczalnie elewacja zdobi budynek i wieńczy dzieło, dlatego

Bardziej szczegółowo

Zakład Realizacji Inwestycji Budowlanych BUDROINŻ ul. J.Chełmońskiego 22 27-400 Ostrowiec Św. Tel/fax 266-57-07 PROJEKT WYKONAWCZY

Zakład Realizacji Inwestycji Budowlanych BUDROINŻ ul. J.Chełmońskiego 22 27-400 Ostrowiec Św. Tel/fax 266-57-07 PROJEKT WYKONAWCZY Załącznik Nr 2 do SIWZ Projekt wykonawczy Zakład Realizacji Inwestycji Budowlanych BUDROINŻ ul. J.Chełmońskiego 22 27-400 Ostrowiec Św. Tel/fax 266-57-07 PROJEKT WYKONAWCZY Zadanie: BUDOWA BOISKA WIELOFUNKCYJNEGO

Bardziej szczegółowo

Informacja dotycząca bezpieczeństwa i ochrony zdrowia

Informacja dotycząca bezpieczeństwa i ochrony zdrowia Informacja dotycząca bezpieczeństwa i ochrony zdrowia Dane obiektu budowlanego: budowa ciągu pieszo rowerowego w m. Sterławki Małe, wzdłuż drogi wojewódzkiej nr 592, gm. Giżycko, powiat giżycki aktualizacja

Bardziej szczegółowo

SZCZEGÓŁOWA SPECYFIKACJA TECHNICZNA

SZCZEGÓŁOWA SPECYFIKACJA TECHNICZNA 93 SZCZEGÓŁOWA SPECYFIKACJA TECHNICZNA D 08.05.01 (CPV 45233000-9) ŚCIEKI Z PREFABRYKOWANYCH ELEMENTÓW BETONOWYCH 1. WSTĘP 1.1. Przedmiot SST Przedmiotem niniejszej szczegółowej specyfikacji technicznej

Bardziej szczegółowo

Ciepło z lokalnych źródeł gazowych

Ciepło z lokalnych źródeł gazowych Ciepło z lokalnych źródeł gazowych Ciepło z lokalnych źródeł gazowych Kotłownie gazowe to alternatywne rozwiązanie dla Klientów, którzy nie mają możliwości przyłączenia się do miejskiej sieci ciepłowniczej.

Bardziej szczegółowo

SZCZEGÓŁOWA SPECYFIKACJA TECHNICZNA B 05.00 WYKONANIE WIEŹBY DACHOWEJ KOD CPV 45450000-6

SZCZEGÓŁOWA SPECYFIKACJA TECHNICZNA B 05.00 WYKONANIE WIEŹBY DACHOWEJ KOD CPV 45450000-6 SZCZEGÓŁOWA SPECYFIKACJA TECHNICZNA B 05.00 WYKONANIE WIEŹBY DACHOWEJ KOD CPV 45450000-6 ZAWARTOŚĆ OPRACOWANIA 1. WSTĘP... 73 2. MATERIAŁY... 73 3. SPRZĘT... 74 4. TRANSPORT... 75 5. WYKONANIE ROBÓT...

Bardziej szczegółowo

SZCZEGÓŁOWE SPECYFIKACJE TECHNICZNE D-08.05.02 ŚCIEKI Z KOSTKI BETONOWEJ

SZCZEGÓŁOWE SPECYFIKACJE TECHNICZNE D-08.05.02 ŚCIEKI Z KOSTKI BETONOWEJ SZCZEGÓŁOWE SPECYFIKACJE TECHNICZNE D-08.05.02 ŚCIEKI Z KOSTKI BETONOWEJ 1. WSTĘP 1.1. Przedmiot SST Przedmiotem niniejszej szczegółowej specyfikacji technicznej (SST) są wymagania ogólne dotyczące wykonania

Bardziej szczegółowo

biuro.redam@interia.pl www.redam-hale.com.pl Redam HALE KONSTRUKCJE STALOWE - PROJEKTOWANIE PRODUKCJA MONTAŻ

biuro.redam@interia.pl www.redam-hale.com.pl Redam HALE KONSTRUKCJE STALOWE - PROJEKTOWANIE PRODUKCJA MONTAŻ biuro.redam@interia.pl Redam HALE KONSTRUKCJE STALOWE - PROJEKTOWANIE PRODUKCJA MONTAŻ ZALETY HAL STALOWYCH: elastyczność w doborze wymiarów obiektu w zależności od przeznaczenia; różnorodność systemów

Bardziej szczegółowo

Informacja BIOZ REMONT ODCINKÓW TOROWISKA TRAMWAJOWEGO PRZY ULICY GRZEGÓRZECKIEJ 10 W KRAKOWIE.

Informacja BIOZ REMONT ODCINKÓW TOROWISKA TRAMWAJOWEGO PRZY ULICY GRZEGÓRZECKIEJ 10 W KRAKOWIE. Cześć opisowa w sprawie informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Infrastruktury Nr 1126 z dnia 23 czerwca 2003 dla: REMONT ODCINKÓW TOROWISKA TRAMWAJOWEGO

Bardziej szczegółowo

SPECYFIKACJE TECHNICZNE D - 05.03.23. NAWIERZCHNIA Z BETONOWYCH PŁYT AśUROWYCH

SPECYFIKACJE TECHNICZNE D - 05.03.23. NAWIERZCHNIA Z BETONOWYCH PŁYT AśUROWYCH SPECYFIKACJE TECHNICZNE D - 05.03.23 NAWIERZCHNIA Z BETONOWYCH PŁYT AśUROWYCH Rzepin, 2009 1. WSTĘP 1.1. Przedmiot SST Przedmiotem niniejszej szczegółowej specyfikacji technicznej (SST) są wymagania dotyczące

Bardziej szczegółowo

D ŚCIEKI Z PREFABRYKOWANYCH ELEMENTÓW BETONOWYCH

D ŚCIEKI Z PREFABRYKOWANYCH ELEMENTÓW BETONOWYCH 1. WSTĘP 1.1. Przedmiot ST D-08.05.01 ŚCIEKI Z PREFABRYKOWANYCH ELEMENTÓW BETONOWYCH Przedmiotem niniejszej specyfikacji technicznej są wymagania ogólne dotyczące wykonania i odbioru robót drogowych w

Bardziej szczegółowo

Szanowni Klienci, Zapraszamy do zakupów blachy oraz profili aluminiowych w firmie Tuplex.

Szanowni Klienci, Zapraszamy do zakupów blachy oraz profili aluminiowych w firmie Tuplex. Szanowni Klienci, Jesteśmy z Państwem już od 25 lat! Przez cały ten czas z wielką uwagą konstruujemy swoją ofertę, starając się wyprzedzać potrzeby naszych Klientów oraz budować trwałe relacje biznesowe.

Bardziej szczegółowo

PREFABRYKATY BETONOWE 2013/2014

PREFABRYKATY BETONOWE 2013/2014 PREFABRYKATY BETONOWE 2013/2014 Firma LUBAR PREFABRYKACJA Sp. z o.o. jest przedsiębiorstwem zajmującym się produkcją betonowych elementów prefabrykowanych, takich jak: stropy Filigran, schody, słupy, belki,

Bardziej szczegółowo

D - 10.03.01 NAWIERZCHNIE Z PŁYT AŻUROWYCH

D - 10.03.01 NAWIERZCHNIE Z PŁYT AŻUROWYCH D - 10.03.01 NAWIERZCHNIE Z PŁYT AŻUROWYCH 1. WSTĘP 1.1. Przedmiot SST Przedmiotem niniejszej szczegółowej specyfikacji technicznej (SST) są wymagania dotyczące wykonania i odbioru robót związanych z wykonywaniem

Bardziej szczegółowo

Idealna Lokalizacja. Osiedle Paryskie powstaje w samym sercu Bydgoszczy,

Idealna Lokalizacja. Osiedle Paryskie powstaje w samym sercu Bydgoszczy, Budlex Ponad 27 lat na rynku oraz kilkanaście tysięcy zadowolonych klientów sprawiło, iż zdecydowaliśmy się na realizację wyjątkowego projektu łączącego nasze doświadczenie z pasją tworzenia. Klasyczna

Bardziej szczegółowo

ZAWARTOŚĆ I STRUKTURA BIZNES PLANU

ZAWARTOŚĆ I STRUKTURA BIZNES PLANU ZAWARTOŚĆ I STRUKTURA BIZNES PLANU I. STRESZCZENIE to krótkie, zwięzłe i rzeczowe podsumowanie całego dokumentu, które powinno zawierać odpowiedzi na następujące tezy: Cel opracowania planu (np. założenie

Bardziej szczegółowo

PROJEKT. remont drogi gminnej ul. Stary Rynek w m. Radzymin odcinek od ul. Weteranów do ul. Kardynała Stefana Wyszyńskiego

PROJEKT. remont drogi gminnej ul. Stary Rynek w m. Radzymin odcinek od ul. Weteranów do ul. Kardynała Stefana Wyszyńskiego PRODIM PRODIM Marta Maruszak ul. Z. Krasińskiego 35 lok. 34, 01-784 Warszawa tel./faks: (22) 6634051 tel. kom.: 0607510929 e-mail: lm@prodim.com.pl NIP 525-226-97-67 REGON 141726383 INWESTOR: Gmina Radzymin

Bardziej szczegółowo

BIURO PROJEKTOWE Basista - Krasucka. Projekt budowlany rozbiórki budynku gospodarczego w Jarogniewicach, dz. nr 231/14, 66-006 Jarogniewice

BIURO PROJEKTOWE Basista - Krasucka. Projekt budowlany rozbiórki budynku gospodarczego w Jarogniewicach, dz. nr 231/14, 66-006 Jarogniewice 2 ZAWARTOŚĆ OPRACOWANIA do projektu budowlanego rozbiórki budynku gospodarczego w Jarogniewicach 66-006 Jarogniewice, dz. nr 231/14 1. Strona tytułowa projektu str.1 2. Zawartość opracowania str.2 3. Opis

Bardziej szczegółowo

NADBUDOWY MIESZKALNE Z PREFABRYKOWANYCH WIĄZARÓW

NADBUDOWY MIESZKALNE Z PREFABRYKOWANYCH WIĄZARÓW NADBUDOWY MIESZKALNE Z PREFABRYKOWANYCH WIĄZARÓW PRZYKŁAD NADBUDOWY MIESZKALNEJ - DOM WCZASOWY POBIEROWO Ceny działek w gminie Rewal, podobnie ja w innych rejonach nadmorskich są bardzo wysokie Sprzedano

Bardziej szczegółowo

Światowy partner lokalnych inicjatyw

Światowy partner lokalnych inicjatyw tunele drogi Światowy partner lokalnych inicjatyw Lafarge to światowy lider w produkcji materiałów budowlanych, zajmujący czołowe pozycje we wszystkich dziedzinach swojej działalności: produkcji cementu,

Bardziej szczegółowo

Generalny wykonawca hal. Jakość w każdym detalu.

Generalny wykonawca hal. Jakość w każdym detalu. Generalny wykonawca hal. Jakość w każdym detalu. hale magazynowe hale handlowe hale produkcyjne hale specjalistyczne O firmie ekonomiści projektanci inżynierowie montażyści Firma Amwin jest polską spółką,

Bardziej szczegółowo

SPECYFIKACJA TECHNICZNA WYKONANIE FILARÓW SŁUPOWYCH Z BETONU KLASY C30/ 37

SPECYFIKACJA TECHNICZNA WYKONANIE FILARÓW SŁUPOWYCH Z BETONU KLASY C30/ 37 SPECYFIKACJA TECHNICZNA WYKONANIE FILARÓW SŁUPOWYCH Z BETONU KLASY C30/ 37 1. Wstęp 1.1 Przedmiot ST Przedmiotem niniejszej ST są wymagania dotyczące wykonania i odbioru wymagania dotyczące wykonania i

Bardziej szczegółowo

www.pomtech.pl CENNIK

www.pomtech.pl CENNIK www.pomtech.pl CENNIK KOSTKI DEKORACYJNE BULWAR 6 cm m 2 12,76 34,43 42,35 31,97 39,32 NOSTALIT 6 cm m 2 10,70 34,43 42,35 31,97 39,32 8 cm m 2 8,00 39,35 48,40 36,89 45,37 NOSTALIT COLORMIX 6 cm m 2 10,70

Bardziej szczegółowo

Katalog rozwiązań informatycznych dla firm produkcyjnych

Katalog rozwiązań informatycznych dla firm produkcyjnych Katalog rozwiązań informatycznych dla firm produkcyjnych www.streamsoft.pl Obserwować, poszukiwać, zmieniać produkcję w celu uzyskania największej efektywności. Jednym słowem być jak Taiichi Ohno, dyrektor

Bardziej szczegółowo

SZCZEGÓŁOWA SPECYFIKACJA TECHNICZNA D Ścieki z prefabrykowanych elementów betonowych.

SZCZEGÓŁOWA SPECYFIKACJA TECHNICZNA D Ścieki z prefabrykowanych elementów betonowych. SZCZEGÓŁOWA SPECYFIKACJA TECHNICZNA D-08.05.01. Ścieki z prefabrykowanych elementów betonowych. 1. Wstęp. 1.1. Przedmiot SST. Przedmiotem niniejszej szczegółowej specyfikacji technicznej (SST) są wymagania

Bardziej szczegółowo

Szczecińska Stocznia Remontowa GRYFIA. Nieruchomość gruntowa rekreacyjna na sprzedaż. Szczecińska Stocznia Remontowa GRYFIA SA

Szczecińska Stocznia Remontowa GRYFIA. Nieruchomość gruntowa rekreacyjna na sprzedaż. Szczecińska Stocznia Remontowa GRYFIA SA Nieruchomość gruntowa rekreacyjna na sprzedaż GRYFIA 2011 SA Nieruchomość gruntowa na sprzedaż Gryfia S.A. ( Sprzedający ) oferuje na sprzedaż prawo użytkowania wieczystego do nieruchomości gruntowej niezabudowanej,

Bardziej szczegółowo

RAPORT. z wykonania projektu w ramach Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki

RAPORT. z wykonania projektu w ramach Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki RAPORT z wykonania projektu w ramach Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki Nazwa projektu: Profesjonalizacja i konkurencyjność szkolenia specjalistyczne dla instalatorów i projektantów instalacji wodociągowych

Bardziej szczegółowo

OFERTA SPRZEDAŻY NIERUCHOMOŚCI KOMERCYJNEJ

OFERTA SPRZEDAŻY NIERUCHOMOŚCI KOMERCYJNEJ OFERTA SPRZEDAŻY NIERUCHOMOŚCI KOMERCYJNEJ Powierzchnia działki: 4237 m 2 Powierzchnia budynku: 690 m 2 www.asset-nieruchomosci.pl 1 Nieruchomość komercyjna położona jest w Jelczu Laskowicach na terenie

Bardziej szczegółowo

BUDOWA DROGI POŻAROWEJ DO BUDYNKU SZKOŁY PODSTAWOWEJ NR 39 PRZY UL. ADM. JÓZEFA UNRUGA 88 GDYNIA ETAP 1 157

BUDOWA DROGI POŻAROWEJ DO BUDYNKU SZKOŁY PODSTAWOWEJ NR 39 PRZY UL. ADM. JÓZEFA UNRUGA 88 GDYNIA ETAP 1 157 GDYNIA ETAP 1 157 D-10.01.01 PRZESTAWIENIE BRAMKI 1 WSTĘP 1.1 Przedmiot Specyfikacji Przedmiotem niniejszej Specyfikacji są wymagania dotyczące wykonania i odbioru robót związanych z związanych z przestawieniem

Bardziej szczegółowo

LOKALE NA WYNAJEM PLATFORMA DLA HANDLU DETALICZNEGO

LOKALE NA WYNAJEM PLATFORMA DLA HANDLU DETALICZNEGO LOKALE NA WYNAJEM PLATFORMA DLA HANDLU DETALICZNEGO TRENDY Od kilku lat na polskim rynku handlu zachodzą bardzo dynamiczne zmiany. Klienci cenią wygodę i szybkość zakupów dokonywanych blisko domu oraz

Bardziej szczegółowo

PROJEKT BUDOWLANY. Budowa ścieżek spacerowych ( ciągów pieszych) na działce nr 1871 w miejscowości Żyrzyn. egz. nr. Numer działki: 1871 INWESTOR -

PROJEKT BUDOWLANY. Budowa ścieżek spacerowych ( ciągów pieszych) na działce nr 1871 w miejscowości Żyrzyn. egz. nr. Numer działki: 1871 INWESTOR - egz. nr PROJEKT BUDOWLANY Budowa ścieżek spacerowych ( ciągów pieszych) na działce nr 1871 w miejscowości Żyrzyn Numer działki: 1871 BRANŻA- DROGOWA INWESTOR - Gmina Żyrzyn ul. Powstania Styczniowego 10

Bardziej szczegółowo

Namioty na każdą okazję

Namioty na każdą okazję Namioty nożycowe katalog 2015 Hexagon Jest nieprzemakalny Jest w całości z aluminium Jest dobrze umocowany Poszycie namiotu wykonane jest ze 100% tkaniny poliestrowej z jednostronną powłoką PCV i stabilizacją

Bardziej szczegółowo

Załącznik nr 1 do SIWZ Zakres prac, zestawienie dokumentacji projektowej

Załącznik nr 1 do SIWZ Zakres prac, zestawienie dokumentacji projektowej S t r o n a 1 Załącznik nr 1 do SIWZ Zakres prac, zestawienie dokumentacji projektowej I / OBIEKTY KUBATUROWE 1/ Budynek techniczno administracyjny w formule przeprojektuj i wybuduj - obiekt w stanie wykończonym

Bardziej szczegółowo

T24 odporny na uderzenia system montażu sufitu podwieszanego o widocznej konstrukcji kl. 2A i 3A

T24 odporny na uderzenia system montażu sufitu podwieszanego o widocznej konstrukcji kl. 2A i 3A T24 odporny na uderzenia system montażu sufitu podwieszanego o widocznej konstrukcji kl. 2A i 3A System montażu T24 odporny na uderzenia system montażu sufitu podwieszanego o widocznej konstrukcji 1 6

Bardziej szczegółowo

Roto Azuro panoramiczne okno dachowe. Azuro. Zasada Roto: Więcej swobody. Więcej komfortu. Nieograniczone możliwości aranżacji poddasza

Roto Azuro panoramiczne okno dachowe. Azuro. Zasada Roto: Więcej swobody. Więcej komfortu. Nieograniczone możliwości aranżacji poddasza Roto Azuro panoramiczne okno dachowe Nieograniczone możliwości aranżacji poddasza Azuro Zasada Roto: Więcej swobody. Więcej komfortu. Kąpiel, śniadanie, a może odpoczynek na kanapie pod gołym niebem? można

Bardziej szczegółowo

BIZNESPLAN. 1 Definicja za: Wikipedia.pl

BIZNESPLAN. 1 Definicja za: Wikipedia.pl BIZNESPLAN Każda działalność gospodarcza, nawet najmniejsza, musi zostać skrupulatnie zaplanowana. Plan przedsięwzięcia gospodarczego konstruuje się zazwyczaj w formie biznesplanu. Biznesplan 1 (ang. business

Bardziej szczegółowo

1/5. Dbamy o jakość produktów. Jak to działa? Gwarancja Satysfakcji. dlaczego? Newsletter dla Partnerów Handlowych Tesco

1/5. Dbamy o jakość produktów. Jak to działa? Gwarancja Satysfakcji. dlaczego? Newsletter dla Partnerów Handlowych Tesco Newsletter dla Partnerów Handlowych Tesco wydanie specjalne październik 2013 Gwarancja Satysfakcji Gwarancja Satysfakcji dlaczego? Jak to działa? Dbamy o jakość produktów 1/5 Redakcja Drodzy Czytelnicy!

Bardziej szczegółowo

Wydział Inżynierii Lądowej i Środowiska. Gdańsk, 2010

Wydział Inżynierii Lądowej i Środowiska. Gdańsk, 2010 Politechnika Gdańska Wydział Inżynierii Lądowej i Środowiska PODSTAWY BUDOWNICTWA PLANSZE DYDAKTYCZNE Michał ł Wójcik Gdańsk, 2010 ZAWARTOŚĆ Ogólne zagadnienia dotyczące budownictwa: podstawowe definicje,

Bardziej szczegółowo

Nadajemy stali formę. Meusburger gwarantuje Państwu. Odprężone cieplnie płyty, umożliwiające dalszę obróbkę przy minimalnym ryzyku wypaczenia

Nadajemy stali formę. Meusburger gwarantuje Państwu. Odprężone cieplnie płyty, umożliwiające dalszę obróbkę przy minimalnym ryzyku wypaczenia Nadajemy stali formę Nasza firma jest wiodącym producentem normalii do budowy form i narzędzi. Już ponad 10.000 uznanych na rynku klientów czerpie korzyści z naszego nienagannego serwisu oraz bogatego,

Bardziej szczegółowo

Zwrot z inwestycji w IT: prawda czy mity

Zwrot z inwestycji w IT: prawda czy mity Zwrot z inwestycji w IT: prawda czy mity Inwestycje w technologie IT 1 muszą podlegać takim samym regułom oceny, jak wszystkie inne: muszą mieć ekonomiczne uzasadnienie. Stanowią one koszty i jako takie

Bardziej szczegółowo

I. OPIS DO PROJEKTU ZAGOSPODAROWANIA TERENU

I. OPIS DO PROJEKTU ZAGOSPODAROWANIA TERENU I. OPIS DO PROJEKTU ZAGOSPODAROWANIA TERENU 1. Przedmiot inwestycji, a w przypadku zamierzenia budowlanego obejmującego więcej niż jeden obiekt budowlany zakres całego zamierzenia, a w razie potrzeby kolejność

Bardziej szczegółowo

RODZINA JEST NAJWAŻNIEJSZA

RODZINA JEST NAJWAŻNIEJSZA JESTEŚMY RODZINNĄ FIRMĄ Z WIELOMA TRADYCJAMI RODZINA JEST NAJWAŻNIEJSZA 15 lat działalności na polskim rynku. Wieloletnie doświadczenie i wiedza to nasza przewaga konkurencyjna. Otwartość na nowe rynki

Bardziej szczegółowo

ZAWARTOŚĆ OPRACOWANIA

ZAWARTOŚĆ OPRACOWANIA ZAWARTOŚĆ OPRACOWANIA STRONA TYTUŁOWA OŚWIADCZENIE PROJEKTANTÓW KOPIA DECYZJI O POSIADANYCH UPRAWNIENIACH BUDOWLANYCH KOPIA ZAŚWIADCZEŃ O PRZYNALEŻNOŚCI DO ZIIB SPIS TREŚCI I. CZĘŚĆ OPISOWA 1. DANE OGÓLNE...

Bardziej szczegółowo

Katalog rozwiązań informatycznych dla firm produkcyjnych

Katalog rozwiązań informatycznych dla firm produkcyjnych Katalog rozwiązań informatycznych dla firm produkcyjnych www.streamsoft.pl Obserwować, poszukiwać, zmieniać produkcję w celu uzyskania największej efektywności. Jednym słowem być jak Taiichi Ohno, dyrektor

Bardziej szczegółowo

INFORMACJA DOTYCZĄCA BEZPIECZEŃSTWA I OCHRONY ZDROWIA (BIOZ)

INFORMACJA DOTYCZĄCA BEZPIECZEŃSTWA I OCHRONY ZDROWIA (BIOZ) INFORMACJA DOTYCZĄCA BEZPIECZEŃSTWA I OCHRONY ZDROWIA (BIOZ) NAZWA INWESTYCJI: BUDOWA PODŁOŻA I INFRASTRUKTURY TOWARZYSZĄCEJ STANOWISKA DO TANKOWANIA POJAZDÓW KOLEJOWYCH. DZIAŁKA NR 2 / 120, OBRĘB DZIESIĄTA

Bardziej szczegółowo

WARSZTAT MODUŁOWY Carsataliete Przykładowy scenariusz zastosowań Carsatelite

WARSZTAT MODUŁOWY Carsataliete Przykładowy scenariusz zastosowań Carsatelite WARSZTAT MODUŁOWY Carsataliete jest modułową zmontowaną w całości konstrukcją warsztatu samochodowego, zawierającą wszystkie funkcje nowoczesnego stanowiska do obsługi i naprawy pojazdów wraz z profesjonalnym

Bardziej szczegółowo

Cześć rysunkowa. KB1. Rzut parteru- stan istniejący 1:50. KB2. Przekrój- stan istniejący 1:50. KB3. Elewacja południowa- stan istniejący 1:50

Cześć rysunkowa. KB1. Rzut parteru- stan istniejący 1:50. KB2. Przekrój- stan istniejący 1:50. KB3. Elewacja południowa- stan istniejący 1:50 Część opisowa 1.1. Przedmiot opracowania 1.2. Podstawa opracowania 1.3. Założenia obliczeniowe schematy statystyczne i podstawowe wyniki obliczeń 1.4. Parametry geotechniczne 1.5. Opis przebudowy 1.6.

Bardziej szczegółowo

Problemy z realizacji programów ochrony powietrza i propozycje zmian prawnych i rozwiązań w zakresie niskiej emisji Piotr Łyczko

Problemy z realizacji programów ochrony powietrza i propozycje zmian prawnych i rozwiązań w zakresie niskiej emisji Piotr Łyczko Problemy z realizacji programów ochrony powietrza i propozycje zmian prawnych i rozwiązań w zakresie niskiej emisji Piotr Łyczko Departament Środowiska Urząd Marszałkowski Województwa Małopolskiego Program

Bardziej szczegółowo

REMONT ISTNIEJĄCEGO CHODNIKA WRAZ ZE ZJAZDAMI I BUDOWA ZATOK AUTOBUSOWYCH W CIĄGU DROGI POWIATOWEJ NR 4239W W MSC. WOLA KORYTNICKA

REMONT ISTNIEJĄCEGO CHODNIKA WRAZ ZE ZJAZDAMI I BUDOWA ZATOK AUTOBUSOWYCH W CIĄGU DROGI POWIATOWEJ NR 4239W W MSC. WOLA KORYTNICKA PRZEDMIAR ROBÓT I KOSZTORYS OFERTOWY REMONT ISTNIEJĄCEGO CHODNIKA WRAZ ZE ZJAZDAMI I BUDOWA ZATOK AUTOBUSOWYCH W CIĄGU DROGI POWIATOWEJ NR 4239W W MSC. WOLA KORYTNICKA WARTOŚĆ ROBÓT: OBIEKT: LOKALIZACJA:

Bardziej szczegółowo

1 Uchwala się Miejscowy Plan Zagospodarowania Przestrzennego Miasta Krosna SUCHODÓŁ III zwany dalej planem.

1 Uchwala się Miejscowy Plan Zagospodarowania Przestrzennego Miasta Krosna SUCHODÓŁ III zwany dalej planem. UCHWAŁA Nr XXVII/619/2000 RADY MIASTA KROSNA z dnia 28 grudnia 2000 r. w sprawie MIEJSCOWEGO PLANU ZAGOSPODAROWANIA PRZESTRZENNEGO MIASTA KROSNA SUCHODÓŁ III 1 Uchwala się Miejscowy Plan Zagospodarowania

Bardziej szczegółowo

The Lindab BuilderTM. Lindab Building Systems. Lindab Building Systems. Sieć profesjonalnych wykonawców. www.lindab-buildings.com

The Lindab BuilderTM. Lindab Building Systems. Lindab Building Systems. Sieć profesjonalnych wykonawców. www.lindab-buildings.com www.lindab-buildings.com Lindab building systems The Lindab Builder Sieć profesjonalnych wykonawców Sieć związanych z Lindabem wykonawców to niezależne, wysoko wykwalifikowane firmy, które umożliwiają

Bardziej szczegółowo

Witamy w świecie drzwi WIŚNIOWSKI

Witamy w świecie drzwi WIŚNIOWSKI Drzwi WIŚNIOWSKI Witamy w świecie drzwi WIŚNIOWSKI Produkujemy z pasją od 25 lat. Marka WIŚNIOWSKI pochodzi od nazwiska jej Założyciela i Właściciela Andrzeja Wiśniowskiego. Jego marzenie o funkcjonalnych,

Bardziej szczegółowo

PROJEKT ROZBIÓRKI. ul. Wolności Płońsk, dz. nr ewid. 751,752. Biuro Projektów INWEST-P 06-400 Ciechanów ul. Bat. Chłopskich 17a

PROJEKT ROZBIÓRKI. ul. Wolności Płońsk, dz. nr ewid. 751,752. Biuro Projektów INWEST-P 06-400 Ciechanów ul. Bat. Chłopskich 17a 06-400 CIECHANÓW, ul. Batalionów Chłopskich 17a, tel./fax (48) 023.673-48-78. NIP: 566-000-33-78, REGON: 130027188, PROJEKT ROZBIÓRKI SALI GIMNASTYCZNEJ WRAZ Z ZAPLECZEM ORAZ ŁĄCZNIKIEM PRZY GIMNAZJUM

Bardziej szczegółowo

YATENGA to idealna przestrzeń dla biznesu

YATENGA to idealna przestrzeń dla biznesu YATENGA to: innowacyjny i wyjątkowy pomysł unikalność architektury na skalę światową wyjątkowa technologia i ekologiczne spojrzenie na środowisko doskonała lokalizacja dla rozwoju gospodarczego Przedmiotowy

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA STAWIANE UCZESTNIKOM ELIMINACJI TURNIEJU ZAWODOWEGO NOWOCZESNE BUDOWNICTWO WOKÓŁ NAS

WYMAGANIA STAWIANE UCZESTNIKOM ELIMINACJI TURNIEJU ZAWODOWEGO NOWOCZESNE BUDOWNICTWO WOKÓŁ NAS Załącznik nr 3 WYMAGANIA STAWIANE UCZESTNIKOM ELIMINACJI TURNIEJU ZAWODOWEGO NOWOCZESNE BUDOWNICTWO WOKÓŁ NAS w zakresie konkurencji technologii posadzkarsko-okładzinowych UCZESTNIK MUSI UMIEĆ: - rozpoznać

Bardziej szczegółowo

Zjazd publiczny z wewnętrznym układem komunikacyjnym

Zjazd publiczny z wewnętrznym układem komunikacyjnym PROJEKT BUDOWLANY Zjazd publiczny z wewnętrznym układem komunikacyjnym Zespół autorski : Stanowisko Imię i nazwisko uprawnienia podpis Data BRANŻA DROGOWA Projektował : mgr inż. Jerzy Morawski KL-227/91

Bardziej szczegółowo

system PUR dachy ściany zbiorniki rurociągi wypełnienia

system PUR dachy ściany zbiorniki rurociągi wypełnienia system izolujemy: dachy ściany zbiorniki rurociągi wypełnienia Podstawą Systemu jest wytworzenie, metodą natrysku lub wylewania, warstwy twardej pianki poliuretanowej bezpośrednio na powierzchniach izolowanych:

Bardziej szczegółowo

www.streamsoft.pl Katalog rozwiązań informatycznych dla firm produkcyjnych

www.streamsoft.pl Katalog rozwiązań informatycznych dla firm produkcyjnych www.streamsoft.pl Katalog rozwiązań informatycznych dla firm produkcyjnych Obserwować, poszukiwać, zmieniać produkcję w celu uzyskania największej efektywności. Jednym słowem być jak Taiichi Ohno, dyrektor

Bardziej szczegółowo

I. Odtworzenie konstrukcji nawierzchni drogi gminnej związane z budową sieci kanalizacji sanitarnej DOKUMENTACJA TECHNICZNA (SKRÓCONA)

I. Odtworzenie konstrukcji nawierzchni drogi gminnej związane z budową sieci kanalizacji sanitarnej DOKUMENTACJA TECHNICZNA (SKRÓCONA) I. Odtworzenie konstrukcji nawierzchni drogi gminnej związane z budową sieci kanalizacji sanitarnej DOKUMENTACJA TECHNICZNA (SKRÓCONA) 1. Podstawa opracowania. OPIS TECHNICZNY Materiały wyjściowe: Decyzja

Bardziej szczegółowo

Konstrukcje nosne dla. przemysłu solarnego.

Konstrukcje nosne dla. przemysłu solarnego. Konstrukcje nosne dla przemysłu solarnego. Indywidualnie dopasowane, gotowe do montażu konstrukcje nośne urządzeń fotowoltaicznych i solarnych: Wymagania te spełnia SCHRAG Polska niezawodny partner budownictwa

Bardziej szczegółowo

Historia. Strategia. Firma HIRSCH-POL powstała w 1981 roku. Z małego zakładu. To co nas wyróżnia na tle innych producentów artykułów

Historia. Strategia. Firma HIRSCH-POL powstała w 1981 roku. Z małego zakładu. To co nas wyróżnia na tle innych producentów artykułów Historia Strategia Firma HIRSCH-POL powstała w 1981 roku. Z małego zakładu zatrudniającego kilka osób staliśmy się znaczącym zakładem produkcyjnym zaopatrującym w swoje wyroby europejskich jak i azjatyckich

Bardziej szczegółowo

Konferencja -,,KONSTRUKCJE BUDOWLANE Warszawa, 21 listopad 2014 r.

Konferencja -,,KONSTRUKCJE BUDOWLANE Warszawa, 21 listopad 2014 r. Konferencja -,,KONSTRUKCJE BUDOWLANE Warszawa, 21 listopad 2014 r. Zmiany przepisów w budownictwie Kodeks urbanistyczno budowlany Wiesław Bocheńczyk Zadanie nowej normy prawnej w budownictwie,,kodeks urbanistyczno

Bardziej szczegółowo

SigmaMRP zarządzanie produkcją w przedsiębiorstwie z branży metalowej.

SigmaMRP zarządzanie produkcją w przedsiębiorstwie z branży metalowej. SigmaMRP zarządzanie produkcją w przedsiębiorstwie z branży metalowej. Wstęp SigmaMRP to nowość na polskim rynku, która jest już dostępna w ofercie firmy Stigo. Program MRP (ang. Material Requirements

Bardziej szczegółowo

Dokumentacja Techniczna Zbiorniki podziemne F-Line

Dokumentacja Techniczna Zbiorniki podziemne F-Line Dokumentacja Techniczna Zbiorniki podziemne F-Line F-Line DORW2160 06.02.2013 1 / 12 1. Lokalizacja 1.1 Lokalizacja względem budynków Teren nad zbiornikiem nie może być zabudowany. Minimalną odległość

Bardziej szczegółowo

ZAWARTOŚĆ OPRACOWANIA

ZAWARTOŚĆ OPRACOWANIA ZAWARTOŚĆ OPRACOWANIA - Warunki przebudowy sieci elektroenergetycznej, - Wypis działek, - Uzgodnienia, - Opis techniczny, - Wykaz materiałów i prefabrykatów, - Informacja o bezpieczeństwie i ochronie zdrowia

Bardziej szczegółowo

SPECYFIKACJA TECHNICZNA. D.10.11.01/a MAŁA ARCHITEKTURA

SPECYFIKACJA TECHNICZNA. D.10.11.01/a MAŁA ARCHITEKTURA /a MAŁA ARCHITEKTURA 140 1. Wstęp 1.1. Przedmiot ST Przedmiotem niniejszej Specyfikacji Technicznej są wymagania dotyczące wykonania i odbioru małej architektury w ramach remontu ciągu pieszego ul. Jana

Bardziej szczegółowo

SYSTEM. Nad Nami Tylk o Niebo. Fasady Konstrukcje aluminiowe Drzwi aluminiowe Daszki elewacyjne

SYSTEM. Nad Nami Tylk o Niebo. Fasady Konstrukcje aluminiowe Drzwi aluminiowe Daszki elewacyjne SYSTEM Nad Nami Tylk o Niebo Fasady Konstrukcje aluminiowe Drzwi aluminiowe Daszki elewacyjne Gdy perfekcja łaczy sie z pasja Wiga System to doświadczony producent konstrukcji aluminiowych, fasad, ogrodów

Bardziej szczegółowo

Szczegółowe informacje dotyczące oferty przedstawi Państwu: Ryszard Szczotka Tel: 600 479 762, E-mail: szczotka.ryszard@gmail.com

Szczegółowe informacje dotyczące oferty przedstawi Państwu: Ryszard Szczotka Tel: 600 479 762, E-mail: szczotka.ryszard@gmail.com Przyjmujemy zamówienia na terenie całego Śląska i okolic! Szczegółowe informacje dotyczące oferty przedstawi Państwu: Ryszard Szczotka Tel: 600 479 762, E-mail: szczotka.ryszard@gmail.com Dodatkowe informacje

Bardziej szczegółowo

Kosztorys ofertowy. Sprawdzający:... ...

Kosztorys ofertowy. Sprawdzający:... ... Kosztorys ofertowy Raduń oraz poprawa bezpieczeństwa ruchu drogowego poprzez budowę sieci ścieżek rowerowych w m. Wałcz Budowa: Budowa ścieżki rowerowej wzdłuż jeziora Raduń Kody CPV: 45100000-8 Przygotowanie

Bardziej szczegółowo

Ochrona danych osobowych w administracji samorządowej

Ochrona danych osobowych w administracji samorządowej Ochrona danych osobowych w administracji samorządowej Raport z badania w urzędach marszałkowskich przeprowadzonego w miesiącach kwiecień-maj 2016 r. Warszawa, 13 maja 2016 roku Ochrona danych osobowych

Bardziej szczegółowo

PROJEKT BUDOWLANY. TEMAT : Budowa schodów i przebudowa chodników wraz z infrastrukturą towarzyszącą na osiedlu Wysokie w Siemiatyczach

PROJEKT BUDOWLANY. TEMAT : Budowa schodów i przebudowa chodników wraz z infrastrukturą towarzyszącą na osiedlu Wysokie w Siemiatyczach 1 PROJEKT BUDOWLANY OBIEKT : Chodnik TEMAT : Budowa schodów i przebudowa chodników wraz z infrastrukturą towarzyszącą na osiedlu Wysokie w Siemiatyczach INWESTOR : Gmina Miasto Siemiatycze Projektant Podpis

Bardziej szczegółowo

Projekt remontu części prawej I piętra

Projekt remontu części prawej I piętra MAKRO-BUDOMAT DEVELOPMENT SP. Z O.O. Tytuł projektu: budynku Centrum Pomocy Społecznej Dzielnicy Śródmieście im. prof. Andrzeja Tymowskiego PROJEKT BUDOWLANY INFORMACJA BIOZ Inwestor : Centrum Pomocy Społecznej

Bardziej szczegółowo

Poziom wymagań na ocenę dostateczną (podstawowych). Uczeń potrafi: -klasyfikuje fundamenty wg różnych kryteriów -wylicza rodzaje izolacji

Poziom wymagań na ocenę dostateczną (podstawowych). Uczeń potrafi: -klasyfikuje fundamenty wg różnych kryteriów -wylicza rodzaje izolacji WYMAGANIA EDUKACYJNE Z PRZEDMIOTU: Organizacja robót klasa III Podstawa opracowania: PROGRAM NAUCZANIA DLA ZAWODU TECHNIK BUDOWNICTWA 311204 Dział programowy ORGANIZACJA I KONTROLA ROBÓT BUDOWLANYCH STANU

Bardziej szczegółowo

ul. Błońska 15 93-564 Łódź Dominika Maciejewska tel. 42 239 87 10 kom. 510 263 857 www.az-best.com.pl e - mail: az-best@o2.pl ALTANY ŚMIETNIKOWE

ul. Błońska 15 93-564 Łódź Dominika Maciejewska tel. 42 239 87 10 kom. 510 263 857 www.az-best.com.pl e - mail: az-best@o2.pl ALTANY ŚMIETNIKOWE ul. Błońska 15 93-564 Łódź Dominika Maciejewska tel. 42 239 87 10 kom. 510 263 857 www.az-best.com.pl e - mail: az-best@o2.pl ALTANY ŚMIETNIKOWE Firma AZ-BEST pragnie przedstawić nowoczesny i ekonomiczny

Bardziej szczegółowo

Akcjonariusze TIM S.A.

Akcjonariusze TIM S.A. Wrocław, 20.03.2015 r. Krzysztof Folta Prezes Zarządu TIM S.A. Akcjonariusze TIM S.A. Szanowni Państwo, Mam zaszczyt przekazać Państwu jednostkowy Raport Roczny TIM SA oraz skonsolidowany Raport Roczny

Bardziej szczegółowo

ROZWIĄZANIA DLAKOLEJNICTWA

ROZWIĄZANIA DLAKOLEJNICTWA ROZWIĄZANIA DLAKOLEJNICTWA O firmie Zabezpieczenia antypoślizgowe dla kolejnictwa Płyty peronowe i panele peronowe Kraty pomostowe dla kolejnictwa System barierek i poręczy Płytki dla niewidomych Konstrukcje

Bardziej szczegółowo

Rozwiązania SCM i Portal dla handlu i przemysłu

Rozwiązania SCM i Portal dla handlu i przemysłu POŁĄCZ WSZYSTKICH UCZESTNIKÓW PROCESU Jedna platforma IT wszystko pod kontrolą Rozwiązania SCM i Portal dla handlu i przemysłu Jedna platforma IT wszystko pod kontrolą Rozwiązania SCM i Portal Świat kręci

Bardziej szczegółowo

SZCZEGÓŁOWA SPECYFIKACJA TECHNICZNA WYKONANIA I ODBIORU ROBÓT. Podłoża pod posadzki

SZCZEGÓŁOWA SPECYFIKACJA TECHNICZNA WYKONANIA I ODBIORU ROBÓT. Podłoża pod posadzki SZCZEGÓŁOWA SPECYFIKACJA TECHNICZNA WYKONANIA I ODBIORU ROBÓT Podłoża pod posadzki SST 10.1 OBIEKT: Budowa Przedszkola nr 10 na os. Kombatantów 22 w Jarosławiu INWESTOR: Gmina Miejska Jarosław ul. Rynek

Bardziej szczegółowo

POLITYKA ZAKUPU SPRZĘTÓW I USŁUG ZRÓWNOWAŻONY ŁAŃCUCH DOSTAW

POLITYKA ZAKUPU SPRZĘTÓW I USŁUG ZRÓWNOWAŻONY ŁAŃCUCH DOSTAW POLITYKA ZAKUPU SPRZĘTÓW I USŁUG ZRÓWNOWAŻONY ŁAŃCUCH DOSTAW WSTĘP Jednym z długoterminowych celów Fabryki Komunikacji Społecznej jest korzystanie z usług dostawców spełniających wymogi bezpieczeństwa,

Bardziej szczegółowo

SPECYFIKACJE TECHNICZNE WYKONANIA I ODBIORU ROBÓT BUDOWLANO MONTAŻOWYCH

SPECYFIKACJE TECHNICZNE WYKONANIA I ODBIORU ROBÓT BUDOWLANO MONTAŻOWYCH Zamawiający: Powiatowy Zarząd Dróg w Będzinie z/s w Rogoźniku Nazwa przedsięwzięcia: Remont nawierzchni jezdni i chodnika w drogach powiatowych 4778S i 3200S w ul. 1 Maja w Bobrownikach Adres przedsięwzięcia:

Bardziej szczegółowo

METAL PERFOROWANY W BUDOWNICTWIE I ARCHITEKTURZE

METAL PERFOROWANY W BUDOWNICTWIE I ARCHITEKTURZE BLACHY PERFOROWANE ELEWACJE, SUFITY, PANELE METAL PERFOROWANY W BUDOWNICTWIE I ARCHITEKTURZE Nowoczesne rozwiązania w budownictwie, powstające w głowach architektów, stanowią niemałe wyzwanie dla dostawców

Bardziej szczegółowo

CHODNIK Z BRUKOWEJ KOSTKI BETONOWEJ

CHODNIK Z BRUKOWEJ KOSTKI BETONOWEJ CHODNIK Z BRUKOWEJ KOSTKI BETONOWEJ 1. WSTĘP 1.1. Przedmiot ST Przedmiotem niniejszej ST są wymagania dotyczące wykonania i odbioru robót związanych z wykonaniem chodników z betonowej kostki brukowej.

Bardziej szczegółowo

Płytki płaskie. Włókno-cementowe rozwiązania dla nowoczesnej i tradycyjnej architektury. www.cembrit.pl

Płytki płaskie. Włókno-cementowe rozwiązania dla nowoczesnej i tradycyjnej architektury. www.cembrit.pl Płytki płaskie Włókno-cementowe rozwiązania dla nowoczesnej i tradycyjnej architektury www.cembrit.pl WŁÓKNO-CEMENT Włókno-cement unikalny skład Naturalność Produkty włókno-cementowe Cembrit wykonane są

Bardziej szczegółowo