Rynek napojów alkoholowych w Polsce

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Rynek napojów alkoholowych w Polsce"

Transkrypt

1 KPMG W POLSCE Rynek napojów alkoholowych w Polsce kpmg.pl CZĘŚĆ II

2 2 Rynek napojów alkoholowych w Polsce Spis treści 5 Napoje spirytusowe Wielkość i stan rynku Trendy konsumenckie i produktowe Wódka Likiery, nalewki i smakowe napoje spirytusowe Whisk(e)y Brandy i koniak Rum Gin Tequila Producenci i importerzy Kanały dystrybucji detalicznej Produkcja i eksport Sytuacja firm 93 RTD 95 6 Podatek akcyzowy od napojów alkoholowych Kontekst wspólnotowy, podział na rodzaje i minimalne stawki akcyzy Stawki akcyzy w Polsce Opodatkowanie akcyzą napojów spirytusowych w Polsce 102 na tle Unii Europejskiej oraz krajów sąsiadujących 6.4 Dochody budżetowe z tytułu akcyzy od napojów alkoholowych Regulacje prawne rynku napojów alkoholowych Podstawowe założenia prawne Kontrowersje dotyczące polskich regulacji prawnych Produkcja Dystrybucja Reklama i promocja Metodyka badania Analiza danych wtórnych Badanie konsumentów napojów alkoholowych w Polsce Badanie firm z rynku napojów alkoholowych w Polsce 122

3 58 Rynek napojów alkoholowych w Polsce RTD str. 96 RTD

4 Rynek napojów alkoholowych w Polsce 59 5 Napoje spirytusowe 5.1 Wielkość i stan rynku W 2013 roku Polacy kupili 348,3 mln l napojów spirytusowych, wydając na nie 17,4 mld zł. Pod względem wolumenu sprzedaży Polska to jeden z największych rynków napojów spirytusowych w Europie. Jego wartość jest jednak wciąż niewielka w porównaniu z dużymi rynkami zachodnioeuropejskimi. Ta sytuacja powoli zmienia się, w miarę jak konsumenci sięgają po inne gatunki napojów spirytusowych niż dominująca dawniej wódka. Tylko 1 na 10 dorosłych Polaków nie pije napojów spirytusowych Po różnego rodzaju napoje spirytusowe sięgają niemal wszyscy dorośli Polacy w ciągu ostatniego roku jakikolwiek z napojów spirytusowych piło aż 88% z nich, zaś 62% robiło to przynajmniej kilka razy w roku. Częściej są to mężczyźni (66%) oraz z jednej strony osoby bardzo młode, przed 25 rokiem życia (63%), lub dojrzałe, po 55 roku życia (64%). Pijemy mniej, wydajemy więcej Sprzedaż detaliczna napojów spirytusowych od 2011 roku nieznacznie, ale systematycznie spada. Rośnie za to wartość wydatków. W 2013 roku Polacy kupili 348,3 mln l tego typu produktów za sumę 17,4 mld zł. Na wzrost wartości zakupów wpływa przede wszystkim stopniowe przesuwanie konsumpcji ze standardowych wódek w kierunku niskoalkoholowych smakowych napojów spirytusowych oraz trunków importowanych, przede wszystkim whisk(e)y. Znaczący rynek na tle Europy Polska jako rynek napojów spirytusowych zdecydowanie wyróżnia się na tle innych krajów europejskich. Ze względu na wysoką sprzedaż per capita, jest to ilościowo rynek bardzo duży, ustępujący tylko największym krajom zachodnioeuropejskim. Z drugiej strony, struktura sprzedaży jest od tych rynków zasadniczo odmienna, ze znacznie większą rolą wódki. W efekcie wartość sprzedaży napojów spirytusowych na osobę dorosłą jest stosunkowo niewielka. Podwyżka akcyzy w 2014 roku wstrząsnęła rynkiem Począwszy od końca 2013 roku branża spirytusowa przeżyła bardzo silne zawirowania związane z piętnastoprocentową podwyżką stawki akcyzy wprowadzoną z początkiem 2014 roku. Zmiana stawki akcyzy wpłynęła przede wszystkim na rynek wódki oraz wódek smakowych o obniżonej zawartości alkoholu, zaostrzając konkurencję oraz znacznie obniżając zyskowność branży. Podwyżka stawki akcyzy znalazła wyraźne odzwierciedlenie w odpowiedziach zarządzających z branży spirytusowej w przeprowadzonym badaniu. Ocena sytuacji w wielu kluczowych kategoriach jest negatywna, przy czym dla wódek udział tego typu ocen wyniósł aż 66%. Negatywna jest także prognoza dla kategorii napojów spirytusowych ogółem (2,2% spadku w 2014 roku i 1,5% spadku w 2015 roku) przewidywany przez firmy czteroprocentowy spadek na rynku wódek tylko w części zrekompensowany jest dobrymi perspektywami dla części mniejszych kategorii.

5 60 Rynek napojów alkoholowych w Polsce Rynek napojów spirytusowych w Polsce Sprzedaż detaliczna 17,0 17,4 16,4 14,7 14,8 15,4 11,9 11,7 11,8 13,2 336,5 343,7 351,7 349,9 348,3 326,3 304,7 273,2 263,5 272, Wolumen (w mln l) Wartość (w mld zł) Firmy o obecnej sytuacji rynkowej 11% Zdecydowanie zła 49% Raczej zła 27% Raczej dobra 13% Zdecydowanie dobra Firmy o prognozowanej zmianie wolumenu sprzedaży % 24% 58% -2,2% 19% 30% 51% Średnia prognoza -1,5% Średnia prognoza W ankiecie pytano o poszczególne kategorie produktowe wchodzące w skład kategorii napojów spirytusowych, wynik przeważono wg ich udziału ilościowego Źródło: KPMG w Polsce na podstawie danych Euromonitor International oraz badania firm z rynku napojów alkoholowych Konsumenci napojów spirytusowych Spośród dorosłych konsumentów napoje spirytusowe piło: 57% 77% 88% 12% 55% Abstynenci W ciągu ostatniego miesiąca W ciągu ostatnich 3 miesięcy W ciągu ostatniego roku Wcale lub wcześniej niż roku temu 84% Podczas spotkań towarzyskich 77% Podczas spotkań rodzinnych 34% Aby uczcić wydarzenie 34% Podczas urlopu, podróży 32% Bez specjalnej okazji 23% Podczas imprez zorganizowanych 66% Mężczyzn 63% Osób w wieku lata 60% Osób w wieku lat W ankiecie pytano o poszczególne kategorie produktowe wchodzące w skład kategorii napojów spirytusowych Źródło: KPMG w Polsce na podstawie badania konsumenckiego Konsumenci, którzy pili napoje spirytusowe przynajmniej kilkukrotnie w ciągu roku to: 62% (19,4 mln) Osób dorosłych 58% Kobiet 62% Osób w wieku lata 64% Osób w wieku 55 i więcej lat

6 Rynek napojów alkoholowych w Polsce 61 Rynek napojów spirytusowych w Polsce oraz wybranych krajach europejskich Wartość i wolumen sprzedaży detalicznej (2013) Wolumen sprzedaży DE PL 314 mln l 12,5 mld euro 478 mln l 15,2 mld euro 348 mln l 4,1 mld euro 27% 6% 14% 8% 30% 15% FR 7% 1% 6% CZ 1% 5% 80% 384 mln l 16,2 mld euro 53 mln l 1,0 mld euro 39 mln l 0,7 mld euro 41 mln l 0,9 mld euro 138 mln l 4,7 mld euro 28% 10% 1% 36% 16% 9% IT 35% 3% 4% 6% 35% 17% SK Sprzedaż na osobę w wieku uprawniającym do nabywania alkoholu Wolumen (w l) Wartość (w euro) PL 11,1 PL 132,0 CZ 6,1 CZ 110,6 SK 8,9 SK 171,3 HU 5,0 HU 114,8 DE 6,8 DE 215,8 FR 7,7 FR 326,4 IT 2,7 IT 92,9 UK 6,2 UK 248,5 Źródło: KPMG w Polsce na podstawie danych Euromonitor International 29% 12% 6% 7% 34% 12% UK 6% 6% 11% 10% 25% 42% Pozostałe Brandy i koniak Likiery 31% 3% 7% 3% 22% 34% HU 14% 4% 9% 7% 27% 39% Rum Whisk(e)y White spirits (wódka, gin)

7 62 Rynek napojów alkoholowych w Polsce 5.2 Trendy konsumenckie i produktowe Choć cena pozostaje kluczowym kryterium zakupowym, przez polski rynek napojów spirytusowych przechodzi niezwykle silny trend premiumizacji, wspierany przez niezwykłą otwartość konsumentów na innowacje oraz rosnącą popularność miksologii. W efekcie, konsumenci coraz odważniej eksplorują nowe kategorie i nowe smaki. W stronę produktów i kategorii premium Konsumenci, którzy w miarę regularnie sięgają po napoje spirytusowe często twierdzą, że poszukują produktów lub kategorii ponadprzeciętnej jakości. Wszyscy przedstawiciele branży spirytusowej, którzy wzięli udział w badaniu stwierdzili, że jest to jeden z czterech trendów, które w ciągu najbliższych lat będą najsilniej kształtować rynek napojów spirytusowych w Polsce. Przejawem premiumizacji będzie nie tylko sięganie po produkty wyższej jakości w ramach danej kategorii (np. po wódki premium zamiast standardowych), ale także eksplorowanie droższych kategorii, np. whisk(e)y. W działaniach producentów trend ten przejawia się także w nadawaniu standardowym produktom cech charakterystycznych dla segmentu premium. Premiumizacja może także wynikać z dążenia konsumentów do spożywania mniejszych ilości napojów alkoholowych, co pozwala na sfinansowanie zakupu trunków wyższej jakości. Rynek napojów spirytusowych w Polsce Kluczowe trendy konsumenckie Premiumizacja Miksologia Zdrowie i dobre samopoczucie 100% 37% 57% 11% 43% 21% Innowacje Lokalność Value for money 43% 31% 43% 32% 43% 29% Wpływ na przyszłość odsetek firm, które uznają, że trend będzie miał kluczowe znaczenie dla kategorii w ciągu najbliższych 2 lat Obecny zasięg odsetek regularnych lub w miarę regularnych konsumentów kategorii, którzy zdecydowanie identyfikują się z daną postawą Konsumenci i firmy mogli wskazać maksymalnie 4 kluczowe postawy/trendy Źródło: KPMG w Polsce na podstawie badania konsumenckiego oraz badania firm z rynku napojów alkoholowych

8 Rynek napojów alkoholowych w Polsce 63 Innowacje i miksologia Nie jest przypadkiem, że przez polski rynek napojów spirytusowych przetoczyła się w ostatnich latach fala innowacji, przejawiających się w eksplorowaniu świata alkoholi smakowych, proponowaniu nowych kategorii, nie mówiąc o nowatorskich opakowaniach. Konsumenci w Polsce są na tego typu innowacje niezwykle otwarci, a producenci i dystrybutorzy wyjątkowo sprawni w ich wprowadzaniu na rynek. Choć przedstawiciele firm w wywiadach często mówili, że innowacyjny trend wytraca już swoją dynamikę, to jeszcze przez kilka lat będzie oddziaływał na rynek. Wschodzącym zjawiskiem z kolei jest miksologia. Na razie tylko jeden na dziesięciu badanych konsumentów napojów spirytusowych przyznał, że chętnie pogłębia wiedzę i praktykę związaną z drinkami. Zarządzający z firm spirytusowych twierdzą jednak, że już teraz masowy konsument z drinkami eksperymentuje (choć na razie najczęściej prostymi) i będzie eksperymentował w coraz większym stopniu. Rynek napojów spirytusowych w Polsce Sprzedaż detaliczna (2013) Wódka Likiery, nalewki i smakowe napoje spirytusowe * Whisk(e)y 12,6 mld zł (72,5%) 275,7 mln l (79,2%) 2,2 mld zł (12,7%) 45,3 mln l (13,0%) 1,8 mld zł (10,1%) Rum Gin Tequila 72 mln zł (0,4%) 0,5 mln l (0,1%) 119 mln zł (0,7%) 2,0 mln l (0,6%) 21 mln zł (0,1%) To wszystko jednak za niską cenę Choć premiumizacja jest naczelnym trendem, nie sposób przeoczyć drugiego zjawiska poszukiwania jak najlepszej wartości w stosunku do płaconej ceny. Konsumenci przyzwyczaili się do usilnych starań producentów i detalu o zapewnienie jak najatrakcyjniejszych cenowo promocji i otwarcie przyznają, że ich aktywnie poszukują. Dlatego też z wielkim trudem akceptują ewentualne próby podniesienia marż, jak również wzrost cen wywołany wyższą akcyzą. Firmy z rynku napojów spirytusowych nie mają złudzeń poszukiwanie value for money pozostanie wyraźną cechą polskiego rynku i konsumenta jeszcze na wiele lat, oddziałując na niemal wszystkie segmenty rynku, premium nie wyłączając. Brandy i koniak 19,0 mln l (5,4%) 0,59 mld zł (3,4%) 5,7 mln l (1,6%) * W tym wódki ziołowe (typu bitters), napoje smakowe na bazie wódki o zawartości alkoholu <37,5% oraz, w niewielkiej części, napoje spirytusowe na bazie lub o smaku rumu Źródło: KPMG w Polsce na podstawie danych Euromonitor International 0,15 mln l (<0,1%)

9 64 Rynek napojów alkoholowych w Polsce Wpływ na rynek: coraz mniej wódki Omawiane trendy obecne są na polskim rynku napojów spirytusowych od dłuższego czasu i zdążyły już przełożyć się na gruntowne zmiany w strukturze sprzedaży i ofercie producentów. Rynek napojów spirytusowych w Polsce Kluczowe kierunki importu i produkty (w mln l, 2013) 9,1 1,2 Najbardziej spektakularnym przejawem trendu premiumizacji i innowacji jest kurczenie się dominującej kategorii wódek (ściśle rozumianych, tj. nie licząc wódek typu bitters i niskoalkoholowych napojów smakowych na bazie wódki). Jeszcze w 2008 ich udział w wolumenie sprzedaży napojów spirytusowych wynosił blisko 85%, podczas gdy w 2013 roku już tylko 79%. W ramach samej kategorii wódek widoczne jest także przesunięcie konsumpcji z wódki czystej w stronę wódek smakowych, rośnie także zainteresowanie produktami z importu. Konsumenci odchodzą od wódek w stronę produktów bardziej innowacyjnych lub postrzeganych jako aspiracyjne (a więc bardziej premium ) lub poza kategorię napojów spirytusowych. Przejawem tego trendu jest rozwój kategorii niskoalkoholowych wódek smakowych, które choć wódką formalnie nie są, to odbierają jej okazje konsumpcyjne. Od 2008 roku ich udział w kategorii napojów spirytusowych wzrósł (ilościowo) z niecałych 2% do blisko 7% w 2013 roku. Równolegle konsumenci odkrywają gatunkowe, importowane napoje spirytusowe. Przede wszystkim whisk(e)y, które od 2008 roku zwiększyło udział w wolumenie sprzedaży napojów spirytusowych z nieco ponad 2% do ponad 5% w 2013 roku. (USA) 3,0 Whisk(e)y X,X 0,3 0,5 Brandy, koniak X,X 1,5 19,6 0,6 0,4 Wódka X,X Likiery i in. X,X Dane pokazują kraj bezpośredniego importu, który niekoniecznie musi pokrywać się z krajem produkcji. Źródło: KPMG w Polsce na podstawie danych GUS 0,6 0,7 1,0 1,5 0,6 0,9 8,6 0,8 1,7 1,1

10 Rynek napojów alkoholowych w Polsce 65 Starsze pokolenia są przywiązane do wódki, bo dawniej były na nią skazane. Dla pokolenia obecnych młodych dorosłych bardzo szeroka oferta jest naturalna. To pokolenie otwarte na eksperymenty i zmiany, które nie przywiązuje się tak bardzo do marek i kategorii pije to, co mu smakuje. Często też intencjonalnie odwraca się od wódki jako napoju starszych pokoleń. Stąd eksplorowanie oferty międzynarodowych koncernów, które proponują konsumentom nowe gatunki alkoholi, które sprawdziły się na zachodzie. Obserwujemy, że konsumenci piją mniej, ale lepsze produkty, częściej sięgając po marki premium. Kategoria wódki kurczy się, wypierana częściowo przez whisk(e)y, która jest coraz bardziej dostępna dla polskiego konsumenta i która zabrała wódce część okazji konsumpcyjnych. Rozwija się także segment niskoalkoholowych wódek smakowych. Na tle kategorii wódki nieco lepiej radzi sobie segment importowanych wódek premium, który ma stabilną bazę bardziej lojalnych konsumentów. Menedżer odpowiedzialny za marketing w firmie z branży napojów spirytusowych Premiumizacja jest jednym z kluczowych trendów na polskim rynku. Rozwija się tu nawet szybciej niż w innych krajach. Będzie także ważnym czynnikiem dla dalszego rozwoju rynku, bo z roku na rok coraz więcej konsumentów poznaje światowe marki i ich wartość, a wzrost zamożności pozwala na umacnianie się tego trendu. Zmienia się także wzorzec konsumpcji z typowo funkcjonalnego na szukanie bardziej wyszukanych doznań. Trend ten spowalniają jednak regulacje ograniczające możliwości reklamy napojów spirytusowych, które utrudniają rozwój szczególnie marek premium. Ich wartość w końcu nie wynika z ceny, a z tego, co sobą reprezentują. Z tak ograniczonymi możliwościami komunikacji trudno skutecznie przekazać konsumentom informacje, dlaczego dana marka jest lepsza lub dlaczego ten produkt ma wyższą jakość i reprezentuje większą wartość dla konsumenta. To sprawia, że konsumenci wybierają produkty kierując się wyłącznie ceną. Konsument widzi dwie marki, które trudno mu ocenić pod względem innych cech widzi tylko, że jedna z nich jest tańsza, a nie ma informacji o ich jakości czy właściwościach smakowych. W mojej opinii restrykcyjne regulacje dotyczące marketingu zagrażają zdrowemu rozwojowi polskiego rynku napojów alkoholowych. Maciej Buda Finance Manager Poland and Baltics, Bacardi Martini

11 66 Rynek napojów alkoholowych w Polsce 5.3 Wódka Pomimo stopniowego spadku zainteresowania wódkami ze strony polskich konsumentów, kategoria ta pełni kluczową rolę na rynku napojów spirytusowych i alkoholi ogółem. W ciągu ostatniego roku wódkę piło 79% dorosłych konsumentów, a roczna sprzedaż detaliczna kategorii sięga ilościowo 275,7 mln litrów, a wartościowo 12,6 mld zł (2013). Ze względu na podwyżkę stawki akcyzy, perspektywy na 2014 i 2015 rok są jednak słabe średnio branża spodziewa się spadków sprzedaży odpowiednio o 4 i 3% r/r. Ośmiu na dziesięciu Polaków to konsumenci wódki W ciągu ostatniego roku wódki co najmniej raz napiło się 79% dorosłych Polaków. Na tle innych kategorii okazją wyjątkowo często były spotkania towarzyskie (69%) i rodzinne (62%), w tym, co podkreślali sami respondenci, wesela i inne duże uroczystości. Osoby, które wódki nie piją, najczęściej (37%) wskazują, że wódka im nie smakuje lub zwyczajnie nie są nią zainteresowani (22%). Pozostali to w większości (31%) abstynenci. Polacy stosunkowo niechętnie (43%) przyznają się, że wódkę konsumują regularnie lub stosunkowo regularnie (tj. przynajmniej kilka razy w ciągu roku), przy czym znacznie częściej takich konsumentów spotkamy wśród mężczyzn (51%), niż wśród kobiet (34%). Najwięcej konsumentów wódki jest wśród osób w wieku lat, a wraz z wiekiem ich udział spada. Podwyżka akcyzy uderza w wódkę W 2013 roku sprzedaż detaliczna wódki wyniosła 275,7 mln litrów i była warta 12,6 mld zł. Pomimo, że wódka pozostaje jednym z najczęściej spożywanych trunków, to jako kategoria stopniowo maleje. Aż 66% badanych firm oceniło sytuację na rynku wódek jako złą lub bardzo złą. Oprócz kurczącego się rynku, przyczyną jest także bardzo niska zyskowność sprzedaży w niemal wszystkich segmentach rynku (z wyjątkiem top premium). Wynika to z przyjęcia przez wielu graczy polityki cenowej nastawionej niemal wyłącznie na wolumen, na co firmy decydowały się pod wpływem spadającego popytu oraz presji cenowej konsumentów i kanałów dystrybucji. Najważniejszym problemem z punktu widzenia kategorii jest jednak podwyżka akcyzy na napoje spirytusowe, wprowadzona w 2014 roku, która w rynek wódki uderzyła w szczególny sposób. Z końcem 2013 roku producenci i dystrybutorzy zgromadzili bardzo duże zapasy, co pozwoliło na odsunięcie w czasie wprowadzenia podwyżki cen nawet do połowy 2014 roku. Skutkiem ubocznym było także wzmożenie walki konkurencyjnej, w ramach której producenci i dystrybutorzy starali się kosztem marży utrzymać lub wręcz zdobyć jak najwięcej udziałów rynkowych. Pomimo tych zabiegów, spadek wolumenu sprzedaży był nieunikniony. Producenci spodziewają się zmniejszenia rynku wódki w 2014 roku średnio o 3,7%. W 2015 roku rynek będzie najprawdopodobniej kurczył się dalej (o 2,9% r/r).

12 Rynek napojów alkoholowych w Polsce 67 Rynek wódki w Polsce Sprzedaż detaliczna 9,9 9,5 9,5 241,5 230,2 236,2 12,1 12,5 12,6 11,6 11,6 11,5 10,5 285,0 272,2 278,9 283,3 260,0 281,0 275, Wolumen (w mln l) Wartość (w mld zł) Firmy o obecnej sytuacji rynkowej 13% Zdecydowanie zła 53% Raczej zła 27% Raczej dobra 7% Zdecydowanie dobra Firmy o prognozowanej zmianie wolumenu sprzedaży % 23% 69% -3,7% 8% 31% 61% Średnia prognoza -2,9% Średnia prognoza Dane nie obejmują wódek smakowych o obniżonej zawartości alkoholu (poniżej 37,5%) oraz wódek ziołowych typu bitters Źródło: KPMG w Polsce na podstawie danych Euromonitor International oraz badania firm z rynku napojów alkoholowych Konsumenci wódki Spośród dorosłych konsumentów wódkę piło: 42% 62% 79% 21% 37% Nie smakuje im 31% Abstynenci 22% Nie interesuje ich W ciągu ostatniego miesiąca W ciągu ostatnich 3 miesięcy W ciągu ostatniego roku Wcale lub wcześniej niż roku temu 6% Nie było okazji 4% Inne 69% Podczas spotkań towarzyskich 62% Podczas spotkań rodzinnych 24% Aby uczcić wydarzenie 20% Podczas imprez zorganizowanych 20% Podczas urlopu, podróży 13% Bez specjalnej okazji Dane nie obejmują wódek smakowych o obniżonej zawartości alkoholu (poniżej 37,5%) oraz wódek ziołowych typu bitters Źródło: KPMG w Polsce na podstawie badania konsumenckiego Konsumenci, którzy pili wódkę przynajmniej kilkukrotnie w ciągu roku to: 51% Mężczyzn 53% Osób w wieku lata 43% Osób w wieku lat 47% Osób z wykształceniem podstawowym lub zawodowym 38% Osób z wykształceniem wyższym 43% (13,5 mln) Osób dorosłych 34% Kobiet 42% Osób w wieku lata 38% Osób w wieku 55 i więcej lat 48% Osób z wykształceniem średnim

13 68 Rynek napojów alkoholowych w Polsce Rynek wódki w Polsce Kategorie, których znaczenie będzie rosło w ciągu najbliższych 2 lat (odsetek wskazań firm) Marki producentów Marki detalistów Typ produktu Pochodzenie 46% Ekonomiczne 62% Ekonomiczne 62% Wódki czyste 92% Polskie 31% Standardowe 23% Standardowe 77% Wódki smakowe 38% Importowane 62% Premium 15% Premium 77% Top premium Dane nie obejmują wódek smakowych o obniżonej zawartości alkoholu (poniżej 37,5%) oraz wódek ziołowych typu bitters Źródło: KPMG w Polsce na podstawie badania firm z rynku napojów alkoholowych Podwyżka akcyzy w styczniu 2014 roku spowodowała na rynku wódki spore zamieszanie. Pod koniec 2013 roku producenci i dystrybutorzy zbudowali ogromne zapasy a już w 2014 roku uruchomili programy refinansowania ceny wódki w detalu, żeby jak najdłużej utrzymać poziom cen sprzed podwyżki. W skali całego roku wpływ na sprzedaż kategorii będzie silny, z wyjątkiem może segmentu top premium, w którym podwyżka miała stosunkowo najmniejsze znaczenie. Najprawdopodobniej najsilniej straci segment ekonomiczny. Pamiętam doskonale sytuację odwrotną z 2002 roku, kiedy pod wpływem obniżki akcyzy ceny detaliczne spadły o 20%. Wyraźnie obserwowaliśmy, jak konsumenci przesuwali się wówczas w górę: od szarej strefy i win owocowych do wódek ekonomicznych, z wódek ekonomicznych do standardowych itd. Teraz można spodziewać się ruchu odwrotnego, włącznie z powrotem starych problemów w szarej strefie. Jeżeli nie będzie dalszych zmian regulacyjnych, rynek wódki po okresie spadków wywołanych podwyżką akcyzy w dłuższym terminie powinien się stabilizować na niższym niż dotąd poziomie wolumenu sprzedaży. Można spodziewać się, że rozwijać się będzie segment top premium, w którym mamy bardzo silne marki, o charakterze aspiracyjnym, związane ze szczególnymi okazjami. Niejasna jest przyszłość segmentu premium, który mógłby być lokomotywą kategorii, ale w którym mamy stosunkowo niewiele inwestycji. Co więcej, zaciera się granica pomiędzy wódką premium a standardową, zarówno jeżeli chodzi o opakowanie, jak i cenę produktu. W samym segmencie standardowym jest prawdopodobne, że producenci będą odchodzić od strategii nakierunkowanych wyłącznie na udział rynkowy, koncentrując się na zyskowności, co przełoży się na mniejsze wolumeny, ale wyższą wartość sprzedaży. Na rynku z pewnością dużą rolę będzie dalej odgrywał segment wódek smakowych, w tym o niższej zawartości alkoholu, który zdobył już sobie pozycję wśród konsumentów. Tutaj wzrostu cen raczej nie będzie, można jednak spodziewać się dalszego obniżania zawartości alkoholu, co pozwoli producentom na uzyskanie większej marży dzięki redukcji kwoty podatku akcyzowego. Robert Kabot Dyrektor Marketingu, Grupa Sobieski

14 Rynek napojów alkoholowych w Polsce 69 Głównym problemem, przed którym staje polski rynek, jest spadek sprzedaży związany z podwyżkami cen spowodowanymi zmianą stawki akcyzy. W tej sytuacji, bardziej niż kiedykolwiek, znaczenia nabiera strategia budowania wartości marek. W sytuacji ograniczonych prawnie możliwości komunikacji z rynkiem najlepszą, jeśli nie jedyną drogą podnoszenia wartości marki jest dziś premiumizacja trend, który coraz wyraźniej dyktuje kierunki zmian na rynku alkoholi i będzie dominował na nim w najbliższych latach. W parze z nim idzie także poczucie odpowiedzialności za kondycję całej kategorii. Naszym zadaniem jest nie tylko wzrost sprzedaży, ale też podnoszenie kultury wódki w Polsce i edukacja konsumentów w zakresie odpowiedzialnego spożycia. Wyedukowani konsumenci stają się coraz bardziej wymagający i otwarci na nowości, poszukują oryginalnych produktów. Zmiana struktury spożycia i nowe zwyczaje konsumenckie wymuszają także kreatywność: rozszerzanie oferty o zupełnie nowe kategorie produktów innowacje, które tworzymy, aby w pełni sprostać oczekiwaniom naszych klientów. Mariusz Borowiak Dyrektor Generalny, Stock Polska

15 70 Rynek napojów alkoholowych w Polsce 5.4 Likiery, nalewki i smakowe napoje spirytusowe Szeroko rozumiane nalewki i likiery pije 69% dorosłych Polaków, choć tylko co piąty konsument sięga po nie kilka razy w roku lub częściej. Kategoria ta od 2007 roku przeżywała bardzo intensywny rozwój, przede wszystkim za sprawą wzrostu popularności wódek smakowych o obniżonej zawartości alkoholu. Sprzedaż w kategorii przekroczyła 45 mln l w 2013 roku, przy wydatkach konsumentów rzędu 2,2 mld zł. Pijemy likiery i nalewki, ale niekoniecznie regularnie W ciągu ostatniego roku likier lub nalewkę piło 69% dorosłych Polaków, jednak tylko niecałe 20% deklaruje, że sięga po któryś z tych trunków regularnie lub w miarę regularnie, tj. kilka razy w roku. Najczęstszą okazją do spożycia są spotkania ze znajomymi lub rodziną. Jedna czwarta konsumentów sięga po te napoje także bez specjalnej okazji. W blisko sześciomilionowej grupie stosunkowo regularnych konsumentów likierów i nalewek przeważają kobiety należy do nich prawie co czwarta Polka i tylko 16% mężczyzn. Obserwujemy też większe zainteresowanie tymi napojami wśród osób powyżej 40 roku życia. Trzeba jednak pamiętać, że kategoria nalewek i likierów jest bardzo szeroka i poszczególne grupy konsumentów (szczególnie wiekowe) sięgają po różnego rodzaju produkty. Niskoalkoholowe wódki smakowe zdobywają rynek Szeroko rozumiane nalewki i likiery są drugą pod względem wielkości kategorią napojów spirytusowych po wódce. W 2013 roku ich sprzedaż wyniosła 45,3 mln l i osiągnęła wartość 2,2 mld zł. Oprócz tradycyjnych likierów (sprzedaż 3,1 mln l w 2013 roku), na omawianą kategorię składają się wódki ziołowe typu bitters (18,3 mln l) jak również coraz bardziej popularne niskoalkoholowe wódki smakowe. Wolumen sprzedaży tych ostatnich zbliżył się do 24 mln l i cały czas rośnie w przeciwieństwie do kurczących się w ostatnich latach bitters. Perspektywy na przyszłość: wzrost wbrew zwiększonej akcyzie Likiery owocowe i niskoalkoholowe wódki smakowe mają wg badanych firm zdecydowanie najlepsze perspektywy w kategorii, choć nie brakuje głosów, że dynamika ich wzrostu nie będzie już tak duża jak w ostatnich latach. Średnio firmy spodziewają się wzrostu wolumenu sprzedaży całej kategorii o 2% w ciągu 2014 roku i o blisko 3% w 2015 roku. Wzrostowi sprzyjać będą innowacje produktowe. Oferta jest coraz szersza: oprócz nowych smaków pod dotychczasowymi markami, które pojawiły się w 2014 roku, na rynek weszły zupełnie nowe propozycje smakowych napojów spirytusowych zawierających około 20% alkoholu.

16 Rynek napojów alkoholowych w Polsce 71 Rynek nalewek, likierów i smakowych napojów spirytusowych w Polsce Sprzedaż detaliczna Firmy o obecnej sytuacji rynkowej 1,2 1,2 23,1 23,7 1,3 25,8 1,5 32,1 1,7 1,8 37,1 38,0 2,1 2,2 2,2 2,2 45,7 46,8 44,4 45,3 0% Zdecydowanie zła 47% Raczej zła 33% Raczej dobra 20% Zdecydowanie dobra Wolumen (w mln l) Wartość (w mld zł) Firmy o prognozowanej zmianie wolumenu sprzedaży % 29% 21% +2,1% 57% 29% 14% Średnia prognoza +3,0% Średnia prognoza Dane obejmują nalewki, likiery, wódki smakowe o obniżonej zawartości alkoholu (poniżej 37,5%), wódki ziołowe typu bitters oraz (w niewielkim stopniu) inne smakowe napoje spirytusowe, w tym napoje o smaku rumu Źródło: KPMG w Polsce na podstawie danych Euromonitor International oraz badania firm z rynku napojów alkoholowych Konsumenci nalewek, likierów i smakowych napojów spirytusowych Spośród dorosłych konsumentów nalewki/likiery piło: 22% 45% 69% 31% 32% Nie smakują im 23% Nie interesują ich 22% Abstynenci W ciągu ostatniego miesiąca W ciągu ostatnich 3 miesięcy W ciągu ostatniego roku Wcale lub wcześniej niż roku temu 21% Nie było okazji 2% Inne 56% Podczas spotkań towarzyskich 51% Podczas spotkań rodzinnych 24% Bez specjalnej okazji 17% Podczas urlopu, podróży 13% Podczas imprez zorganizowanych 10% Aby uczcić wydarzenie Konsumenci, którzy pili nalewki/likiery przynajmniej kilkukrotnie w ciągu roku to: 16% Mężczyzn 15% Osób w wieku lata 16% Osób w wieku lat 19% (5,9 mln) Osób dorosłych 23% Kobiet 22% Osób w wieku lata 24% Osób w wieku 55 i więcej lat Dane obejmują nalewki, likiery, wódki smakowe o obniżonej zawartości alkoholu (poniżej 37,5%), wódki ziołowe typu bitters oraz (w niewielkim stopniu) inne smakowe napoje spirytusowe, w tym napoje o smaku rumu Źródło: KPMG w Polsce na podstawie badania konsumenckiego

17 72 Rynek napojów alkoholowych w Polsce Rynek nalewek, likierów i smakowych napojów spirytusowych w Polsce Kategorie, których znaczenie będzie rosło w ciągu najbliższych 2 lat (odsetek wskazań firm) Marki producentów Marki detalistów Typ produktu 39% Ekonomiczne 69% Ekonomiczne Likiery owocowe i wódki smakowe o obniżonej zawartości alkoholu 61% 31% Pozostałe likiery 46% Standardowe 23% Standardowe Likiery ziołowe, w tym wódki ziołowe typu bitters 46% 38% Nalewki 69% Premium 8% Premium Dane obejmują nalewki, likiery, wódki smakowe o obniżonej zawartości alkoholu (poniżej 37,5%), wódki ziołowe typu bitters oraz (w niewielkim stopniu) inne smakowe napoje spirytusowe, w tym napoje o smaku rumu Źródło: KPMG w Polsce na podstawie badania firm z rynku napojów alkoholowych Tradycyjne nalewki owocowe i ziołowe to segment top premium wśród napojów alkoholowych smakowych. Jest to rynek, który zaczyna się tworzyć dzięki nowym trendom konsumenckim. Od kilku lat obserwuję ciekawe zjawisko poszukiwanie przez klientów nowych produktów wysokiej jakości, wyprodukowanych przez małe lokalne firmy w tradycyjnej technologii. Polski konsument z roku na rok jest coraz bardziej świadomy swoich oczekiwań i wybiera produkty wykorzystujące naturalne składniki, a do takich należą właśnie nalewki. Rafał Dziliński Właściciel, Nalewkarnia LONGINUS

18 Rynek napojów alkoholowych w Polsce Whisk(e)y W ciągu ostatnich pięciu lat Polacy odkryli whisk(e)y na nowo. Z każdym rokiem kupują jej coraz więcej i nic nie wskazuje na to, żeby rynek miał się szybko nasycić. W 2013 roku sprzedano 19 mln litrów whisk(e)y o wartości 1,8 mld zł. 6,6 mln regularnych konsumentów whisk(e)y Już 21% dorosłych konsumentów w Polsce, a więc 6,6 mln osób, deklaruje się jako regularni lub w miarę regularni konsumenci whisk(e)y. Tylko w ostatnim miesiącu trunek ten piło 18% konsumentów, a w ciągu ostatniego roku 51%. Oznacza to, że rynek jest jeszcze daleki od nasycenia. Osoby, które sięgają po whisk(e) y przynajmniej kilka razy w roku, spotykamy wśród mężczyzn prawie dwa razy częściej niż wśród kobiet. Whisk(e) y to także wciąż produkt wybierany częściej przez osoby dojrzałe (27% konsumentów wśród osób w wieku lata), stosunkowo mniej popularny wśród osób przed czterdziestką (17-18% konsumentów). Sześciokrotny wzrost sprzedaży od 2003 roku Whisk(e)y była w ostatnich latach jedną z najbardziej dynamicznych kategorii napojów alkoholowych ogółem. Od 2004 roku jej sprzedaż wzrosła sześciokrotnie pod względem wolumenu sprzedaży i pięciokrotnie pod względem wartości. W 2013 roku osiągnęła wolumen 19 mln l, przy wydatkach konsumentów rzędu 1,8 mld zł. Większość rynku (14,9 mln l) stanowią whisky szkockie typu blended, choć bardzo dynamicznie rozwija się także sprzedaż whiskey z USA (3 mln l) oraz Irlandii (0,4 mln l). Jak podaje Euromonitor International, licząc na osobę uprawnioną do nabywania alkoholu, zakupy whisk(e)y w Polsce sięgnęły 0,6 litra to dwukrotnie więcej niż na Słowacji (0,3 litra), blisko dwukrotnie więcej niż w Czechach czy na Węgrzech (po 0,4 litra), a nawet nieco więcej niż w Niemczech (0,5 litra). Wciąż jednak spożycie jest znacznie mniejsze niż w Wielkiej Brytanii (1,5 litra) czy we Francji (2,8 litra). Whisk(e)y to jedna z bardzo niewielu kategorii napojów alkoholowych, co do której w branży alkoholowej panuje powszechny optymizm aż 81% badanych firm uznało, że sytuacja tej kategorii jest zdecydowanie dobra. Co więcej, 93% firm spodziewa się w kolejnych latach dalszych wzrostów sprzedaży tego trunku, ilościowo w tempie ponad 8% rocznie. Koniec walki o wolumen, czas na budowę wartości kategorii Wzrost na rynku whisk(e)y był efektem otwartości konsumentów na kategorie bardziej premium niż dominująca w strukturze konsumpcji wódka. Jego skala nie byłaby jednak tak duża bez znacznych obniżek cen największych marek, szczególnie w segmencie standardowym. Ogromną rolę w przekonaniu konsumentów do kategorii odegrały także dyskonty, które zaoferowały niedrogie marki własne oraz wspólnie z dystrybutorami wprowadziły na półki światowe marki w znacznie niższych niż dotychczas cenach. Branża jest jednak zgodna na dłuższą metę strategie dystrybutorów nastawione na wolumen są nie do utrzymania, a ustalenie ceny standardowej whisk(e) y na poziomie zbliżonym do dobrej wódki obniża wartość kategorii. Wszyscy dystrybutorzy whisk(e)y, z którymi rozmawialiśmy potwierdzają, że priorytetem dla nich będzie przywrócenie kategorii należnego jej charakteru premium.

19 74 Rynek napojów alkoholowych w Polsce Rynek whisk(e)y w Polsce Sprzedaż detaliczna 1,8 1,5 1,3 1,0 19,0 0,8 16,5 0,7 13,9 0,5 11,6 0,3 0,4 0,4 8,6 7,2 5,7 3,2 3,8 4, Firmy o obecnej sytuacji rynkowej 0% Zdecydowanie zła 0% Raczej zła 19% Raczej dobra 81% Zdecydowanie dobra Wolumen (w mln l) Wartość (w mld zł) Firmy o prognozowanej zmianie wolumenu sprzedaży % 7% 0% +8,9% 93% 7% 0% Średnia prognoza +8,3% Średnia prognoza Źródło: KPMG w Polsce na podstawie danych Euromonitor International oraz badania firm z rynku napojów alkoholowych Konsumenci whisk(e)y Spośród dorosłych konsumentów whisk(e)y piło: 18% 33% 51% 49% 49% Nie smakuje im 15% Nie interesuje ich 14% Abstynenci W ciągu ostatniego miesiąca W ciągu ostatnich 3 miesięcy W ciągu ostatniego roku Wcale lub wcześniej niż roku temu 11% Nie było okazji 10% Jest za drogie 1% Inne Źródło: KPMG w Polsce na podstawie badania konsumenckiego 58% Podczas spotkań towarzyskich 40% Podczas spotkań rodzinnych 27% Bez specjalnej okazji 20% Podczas urlopu, podróży 19% Aby uczcić wydarzenie 12% Podczas imprez zorganizowanych Konsumenci, którzy pili whisk(e)y przynajmniej kilkukrotnie w ciągu roku to: 28% Mężczyzn 18% Osób w wieku lata 17% Osób w wieku lat 21% (6,6 mln) Osób dorosłych 15% Kobiet 27% Osób w wieku lata 22% Osób w wieku 55 i więcej lat

20 Rynek napojów alkoholowych w Polsce 75 Rynek whisk(e)y w Polsce Kategorie, których znaczenie będzie rosło w ciągu najbliższych 2 lat (odsetek wskazań firm) Marki producentów Marki detalistów Pochodzenie Rodzaj 40% Ekonomiczne 67% Ekonomiczne 100% Szkocka 87% Bez dodatków smakowych 60% Standardowe 27% Standardowe 80% Amerykańska 33% Z dodatkami smakowymi 80% Premium 27% Premium 67% Irlandzka 73% Top premium 13% Kanadyjska 13% Japońska Źródło: KPMG w Polsce na podstawie badania firm z rynku napojów alkoholowych Sukces kategorii whisk(e)y w Polsce udowadnia, że edukacja konsumenta jest znakomitą strategią rozwoju. W ostatnich latach rosła ona bardzo dynamicznie, choć w wielu segmentach ilościowy wzrost sprzedaży był wyższy, niż wartościowy. Whisk(e)y jest w Polsce nie tylko popularna, ale też postrzegana jako produkt premium, tym bardziej nie warto niszczyć tej starannie budowanej pozycji i potencjału, jaki się w niej kryje, sprzedawaniem produktu poniżej jego wartości. To produkt z półki premium tutaj obniżki cen nie gwarantują ani lojalności konsumenta, ani stałej pozycji na rynku. Budowanie przekonania o wyjątkowości i wartości produktu w połączeniu z edukacją w zakresie odpowiedzialnego spożywania, to jedyna długofalowa strategia, która ma szansę na umocnienie kategorii i i jej rozwój na rynku. Mariusz Borowiak Dyrektor Generalny, Stock Polska

10 lat na GPW. Konferencja WallStreet Karpacz, maj 2015 r.

10 lat na GPW. Konferencja WallStreet Karpacz, maj 2015 r. 10 lat na GPW Konferencja WallStreet Karpacz, maj 2015 r. AMBRA w skrócie 1992 powstanie AMBRA S.A. 1995 lider rynku win musujących 1997 przejęcie marki CIN&CIN 2005 debiut giełdowy i budowa grupy kapitałowej

Bardziej szczegółowo

Lider wzrostowych rynków. Konferencja WallStreet Karpacz, czerwiec 2014 r.

Lider wzrostowych rynków. Konferencja WallStreet Karpacz, czerwiec 2014 r. Lider wzrostowych rynków Konferencja WallStreet Karpacz, czerwiec 2014 r. Kim jesteśmy? Grupa AMBRA jest czołowym producentem, importerem i dystrybutorem win w Europie Środkowo-Wschodniej. Głównym rynkiem

Bardziej szczegółowo

Rynek napojów alkoholowych w Polsce kpmg.pl

Rynek napojów alkoholowych w Polsce kpmg.pl KPMG W POLSCE Rynek napojów alkoholowych w Polsce kpmg.pl 2 Rynek napojów alkoholowych w Polsce Spis treści 1 Wstęp 3 2 Napoje alkoholowe podsumowanie wyników badania 5 2.1 Wielkość i stan rynku 5 2.2

Bardziej szczegółowo

Warszawa, grudzień 2012 BS/161/2012 CENY I ZAKUPY

Warszawa, grudzień 2012 BS/161/2012 CENY I ZAKUPY Warszawa, grudzień 2012 BS/161/2012 CENY I ZAKUPY Znak jakości przyznany CBOS przez Organizację Firm Badania Opinii i Rynku 11 stycznia 2012 roku Fundacja Centrum Badania Opinii Społecznej ul. Żurawia

Bardziej szczegółowo

Branża browarnicza w Polsce na początku roku 2011 uwarunkowania i działania. Spotkanie prasowe 23 maja 2011

Branża browarnicza w Polsce na początku roku 2011 uwarunkowania i działania. Spotkanie prasowe 23 maja 2011 Branża browarnicza w Polsce na początku roku 2011 uwarunkowania i działania Spotkanie prasowe 23 maja 2011 Gary Haigh - Prezes ZPPP w nowej kadencji Gary Haigh, Prezes Zarządu Kompanii Piwowarskiej W Kompanii

Bardziej szczegółowo

Piwa najczęściej spożywanym rodzajem napojów alkoholowych w Polsce (2007) Z badań Centrum Badań Marketingowych INDICATOR, opublikowanych w Rynach

Piwa najczęściej spożywanym rodzajem napojów alkoholowych w Polsce (2007) Z badań Centrum Badań Marketingowych INDICATOR, opublikowanych w Rynach Piwa najczęściej spożywanym rodzajem napojów alkoholowych w Polsce (2007) Z badań Centrum Badań Marketingowych INDICATOR, opublikowanych w Rynach Alkoholowych 1 czerwca 2007 r., wynika, że trzy czwarte

Bardziej szczegółowo

Polscy konsumenci a pochodzenie produktów. Raport z badań stowarzyszenia PEMI. Warszawa 2013.

Polscy konsumenci a pochodzenie produktów. Raport z badań stowarzyszenia PEMI. Warszawa 2013. Polscy konsumenci a pochodzenie produktów.. Spis treści Wstęp 3 1. Jak często sprawdzacie Państwo skład produktu na etykiecie? 4 2. Jak często sprawdzacie Państwo informację o kraju wytworzenia produktu

Bardziej szczegółowo

Polacy lubią gasić pragnienie wodą, sokami lub piwem

Polacy lubią gasić pragnienie wodą, sokami lub piwem FREE ARTICLE Polacy lubią gasić pragnienie wodą, sokami lub piwem Autorzy: Zofia Bednarowska Sierpień 2012 Najpopularniejszymi napojami w Polsce są woda mineralna, soki i nektary owocowe oraz piwo. Według

Bardziej szczegółowo

Wyniki finansowe za I półrocze 2013/2014 r. Perspektywy rozwoju

Wyniki finansowe za I półrocze 2013/2014 r. Perspektywy rozwoju Wyniki finansowe za I półrocze 2013/2014 r. Perspektywy rozwoju Warszawa, 13 lutego 2014 r. 1 Agenda Wyniki finansowe i kluczowe wskaźniki za I półrocze roku obrotowego 2013/2014 Grupa AMBRA rynki działalności

Bardziej szczegółowo

Strategie wspó³zawodnictwa

Strategie wspó³zawodnictwa Strategie wspó³zawodnictwa W MESE można opracować trzy podstawowe strategie: 1) niskich cen (dużej ilości), 2) wysokich cen, 3) średnich cen. STRATEGIA NISKICH CEN (DUŻEJ ILOŚCI) Strategia ta wykorzystuje

Bardziej szczegółowo

Polska branża motoryzacyjna w II połowie 2012 roku bieżąca kondycja i przewidywania na przyszłość

Polska branża motoryzacyjna w II połowie 2012 roku bieżąca kondycja i przewidywania na przyszłość Polska branża motoryzacyjna w II połowie 2012 roku bieżąca kondycja i przewidywania na przyszłość Branża motoryzacyjna to jeden z największych i najszybciej rozwijających się sektorów polskiej gospodarki.

Bardziej szczegółowo

BRAND TRACKER. Przykładowe wyniki badania wizerunku marki sieci sklepów obuwniczych. Inquiry sp. z o.o.

BRAND TRACKER. Przykładowe wyniki badania wizerunku marki sieci sklepów obuwniczych. Inquiry sp. z o.o. BRAND TRACKER Przykładowe wyniki badania wizerunku marki sieci sklepów obuwniczych Inquiry sp. z o.o. O INQUIRY Od ponad 10 lat prowadzimy badania konsumenckie dla sieci detalicznych i centrów handlowych.

Bardziej szczegółowo

Komentarz do wyników polskiej wersji badania Blanchard Corporate Issues 2011

Komentarz do wyników polskiej wersji badania Blanchard Corporate Issues 2011 Komentarz do wyników polskiej wersji badania Warszawa, maj 2011 r. 1.Wprowadzenie Badanie zostało zrealizowane metodą ankiety elektronicznej między 14 grudnia 2010 a 16 stycznia 2011. Polska wersja badania,

Bardziej szczegółowo

Polska motoryzacja przyspiesza 2015-06-02 16:20:30

Polska motoryzacja przyspiesza 2015-06-02 16:20:30 Polska motoryzacja przyspiesza 2015-06-02 16:20:30 2 Liczba wyprodukowanych samochodów w 2015 r. przekroczy 600 tys. wobec ok. 580 tys. w 2014 roku - ocenił dla PAP Jakub Faryś, prezes Polskiego Związku

Bardziej szczegółowo

Alkohol- wzorce konsumpcji, postawy, zachowania i stereotypy w województwie świętokrzyskim

Alkohol- wzorce konsumpcji, postawy, zachowania i stereotypy w województwie świętokrzyskim Alkohol- wzorce konsumpcji, postawy, zachowania i stereotypy w województwie świętokrzyskim W miesiącu listopadzie i grudniu 2005 r. na zlecenie Zarządu Województwa Świętokrzyskiego zostały przeprowadzone

Bardziej szczegółowo

Warszawa, sierpień 2012 BS/107/2012 POSTAWY WOBEC PALENIA PAPIEROSÓW

Warszawa, sierpień 2012 BS/107/2012 POSTAWY WOBEC PALENIA PAPIEROSÓW Warszawa, sierpień 2012 BS/107/2012 POSTAWY WOBEC PALENIA PAPIEROSÓW Znak jakości przyznany przez Organizację Firm Badania Opinii i Rynku 11 stycznia 2012 roku Fundacja Centrum Badania Opinii Społecznej

Bardziej szczegółowo

Nokaut.pl mobilna rewolucja na rynku zakupów internetowych. Dziś ostatni dzień zapisów na akcje Grupy Nokaut

Nokaut.pl mobilna rewolucja na rynku zakupów internetowych. Dziś ostatni dzień zapisów na akcje Grupy Nokaut Warszawa, 8 grudnia 2011 Nokaut.pl mobilna rewolucja na rynku zakupów internetowych Dziś ostatni dzień zapisów na akcje Grupy Nokaut czołowy gracz e-commerce w Polsce, właściciel internetowych porównywarek

Bardziej szczegółowo

Stan i prognoza koniunktury gospodarczej

Stan i prognoza koniunktury gospodarczej 222 df Instytut Badań nad Gospodarką Rynkową przedstawia osiemdziesiąty piąty kwartalny raport oceniający stan koniunktury gospodarczej w Polsce (IV kwartał 2014 r.) oraz prognozy na lata 2015 2016 KWARTALNE

Bardziej szczegółowo

Plany Pracodawców. Wyniki 28. edycji badania 7 grudnia 2015 r.

Plany Pracodawców. Wyniki 28. edycji badania 7 grudnia 2015 r. Plany Pracodawców Wyniki 28. edycji badania 7 grudnia 2015 r. Plan raportu Metodologia badania Plany Pracodawców Wyniki 28. edycji badania ocena bieżącej sytuacji gospodarczej kraju a sytuacja finansowa

Bardziej szczegółowo

Polski sektor żywnościowy 5 lat po akcesji

Polski sektor żywnościowy 5 lat po akcesji Polski sektor żywnościowy 5 lat po akcesji Andrzej Kowalski Instytut Ekonomiki Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej PIB Katedra Rozwoju Obszarów Wiejskich Szkoła Główna Handlowa Warszawa kwiecień 2009 Wzajemne

Bardziej szczegółowo

Kochamy gotować czy kochamy kupować. Monika Hasslinger-Pawlak, Michał Maksymiec, Anna Przeczka GfK Polonia

Kochamy gotować czy kochamy kupować. Monika Hasslinger-Pawlak, Michał Maksymiec, Anna Przeczka GfK Polonia Kochamy gotować czy kochamy kupować Monika Hasslinger-Pawlak, Michał Maksymiec, Anna Przeczka GfK Polonia Wiele sprzecznych informacji Co drugi Polak deklaruje, że lubi gotować 1/3 Polaków nie lubi gotować

Bardziej szczegółowo

629-35 - 69, 628-37 - 04. 621-07 - 57, 628-90 - 17 INTERNET: http://www.korpo.pol.pl/cbos E-mail: cbos@pol.pl

629-35 - 69, 628-37 - 04. 621-07 - 57, 628-90 - 17 INTERNET: http://www.korpo.pol.pl/cbos E-mail: cbos@pol.pl CBOS CENTRUM BADANIA OPINII SPOŁECZNEJ SEKRETARIAT ZESPÓŁ REALIZACJI BADAŃ 629-35 - 69, 628-37 - 04 UL. ŻURAWIA 4A, SKR. PT.24 00-503 W A R S Z A W A TELEFAX 629-40 - 89 621-07 - 57, 628-90 - 17 INTERNET:

Bardziej szczegółowo

Przegląd prognoz gospodarczych dla Polski i świata na lata 2013-2014. Aleksander Łaszek

Przegląd prognoz gospodarczych dla Polski i świata na lata 2013-2014. Aleksander Łaszek Przegląd prognoz gospodarczych dla Polski i świata na lata 2013-2014 Aleksander Łaszek Wzrost gospodarczy I Źródło: Komisja Europejska Komisja Europejska prognozuje w 2014 i 2015 roku przyspieszenie tempa

Bardziej szczegółowo

FREE ARTICLE. www.research-pmr.com. Kosmetyk produkt pierwszej potrzeby jak produkty spożywcze. Autor: Monika Grzywa

FREE ARTICLE. www.research-pmr.com. Kosmetyk produkt pierwszej potrzeby jak produkty spożywcze. Autor: Monika Grzywa FREE ARTICLE Kosmetyk produkt pierwszej potrzeby jak produkty spożywcze Autor: Monika Grzywa Czerwiec 2012 Kosmetyki stały się produktami nie tyle luksusowymi, co raczej pierwszej potrzeby, tak jak produkty

Bardziej szczegółowo

Polacy w restauracjach

Polacy w restauracjach 5 maja 2011 r. Polacy w restauracjach Raport Mex Polska opracowany na podstawie sondażu Instytutu Homo Homini Co piąty Polak chodzi do tylko na wyjątkowe okazje, ale kolejne 20 proc. z nas robi to co najmniej

Bardziej szczegółowo

Perspektywy rozwoju rynku consumer finance w Polsce w warunkach zawirowań na rynkach finansowych. Instytut Badań nad Gospodarką Rynkową

Perspektywy rozwoju rynku consumer finance w Polsce w warunkach zawirowań na rynkach finansowych. Instytut Badań nad Gospodarką Rynkową Perspektywy rozwoju rynku consumer finance w Polsce w warunkach zawirowań na rynkach finansowych dr Błażej Lepczyński Marta Penczar dr Błażej Lepczyński, Marta Penczar Instytut Badań nad Gospodarką Rynkową

Bardziej szczegółowo

Analiza rynku łodzi jachtów w Portugalii. 2014-01-31 00:16:52

Analiza rynku łodzi jachtów w Portugalii. 2014-01-31 00:16:52 Analiza rynku łodzi jachtów w Portugalii. 2014-01-31 00:16:52 2 Zamieszczamy podsumowanie analizy rynkowej wraz z aneksem statystycznym, przygotowanej dla Centrów Obsługi Eksportera i Inwestora (COIE),

Bardziej szczegółowo

Warszawa, lipiec 2013 BS/94/2013 JAK I GDZIE KUPUJEMY ŻYWNOŚĆ

Warszawa, lipiec 2013 BS/94/2013 JAK I GDZIE KUPUJEMY ŻYWNOŚĆ Warszawa, lipiec 2013 BS/94/2013 JAK I GDZIE KUPUJEMY ŻYWNOŚĆ Znak jakości przyznany przez Organizację Firm Badania Opinii i Rynku 11 stycznia 2013 roku Fundacja Centrum Badania Opinii Społecznej ul. Żurawia

Bardziej szczegółowo

Polski rynek e-commerce 25.04.2010

Polski rynek e-commerce 25.04.2010 Polski rynek e-commerce 25.04.2010 1. Rynek handlu elektronicznego W 2009 roku na zakupy internetowe Polacy wydali 13,43 miliarda złotych. Oznacza to wzrost o 22% w stosunku do roku poprzedniego (w 2008

Bardziej szczegółowo

Spożycie alkoholu w Polsce w 2012 r. Raport z badania. Spożycie alkoholu w Polsce w 2012 r. Raport z badania.

Spożycie alkoholu w Polsce w 2012 r. Raport z badania. Spożycie alkoholu w Polsce w 2012 r. Raport z badania. Spożycie alkoholu w wybranych krajach UE* Portugalia Włochy Węgry Średnia UE 58% 42% 61% 39% 65% 35% 24% Holandia Szwecja Dania 76% 12% 10% 7% 88% 90% 93% Pijący Abstynenci *źródło: dane z badania Eurobarometr

Bardziej szczegółowo

Grupa Nokaut rusza oferta publiczna

Grupa Nokaut rusza oferta publiczna Warszawa, 29 listopada 2011 rusza oferta publiczna Akwizycja Skąpiec.pl i Opineo.pl S.A. czołowy gracz e-commerce w Polsce, właściciel internetowych porównywarek cen opublikowała dziś prospekt emisyjny

Bardziej szczegółowo

Rola internetu w zakupach artykułów spożywczych

Rola internetu w zakupach artykułów spożywczych Warszawa, 14 września 2010 r. Informacja prasowa IAB Polska Rola internetu w zakupach artykułów spożywczych Wyniki badania przeprowadzonego dla IAB przez PBI wskazują, że internauci aktywnie interesują

Bardziej szczegółowo

Fundacja Rozwoju Środowisk Lokalnych PODPORA

Fundacja Rozwoju Środowisk Lokalnych PODPORA FUNDACJA ROZWOJU ŚRODOWISK LOKALNYCH PODPORA WYNIKI BADANIA AKTYWNOŚC SPOŁECZNA SENIOREK W POWIECIE DĄBROWSKIM SMYKÓW 2014 Co sądzić o seniorach, a szczególnie kobietach? Jakie jest ich społeczne zaangażowanie

Bardziej szczegółowo

Kondycja polskiego sektora bankowego w drugiej połowie 2012 roku. Podsumowanie wyników polskich banków za I półrocze

Kondycja polskiego sektora bankowego w drugiej połowie 2012 roku. Podsumowanie wyników polskich banków za I półrocze Kondycja polskiego sektora bankowego w drugiej połowie 2012 roku. Podsumowanie wyników polskich banków za I półrocze Polskie banki osiągnęły w I półroczu łączny zysk netto na poziomie 8,04 mld zł, po wzroście

Bardziej szczegółowo

Kampania Piłeś? Nie jedź! 2009 Wyniki badania ewaluacyjnego

Kampania Piłeś? Nie jedź! 2009 Wyniki badania ewaluacyjnego Kampania Piłeś? Nie jedź! 2009 Wyniki badania ewaluacyjnego Warszawa, 26 1 luty stycznia 2010r. 2009 r. Metodologia badania Metodologia PAPI - Paper and Pencil Interview Badanie zostało przeprowadzone

Bardziej szczegółowo

Raport z badania Woda butelkowana - zwyczaje. przeprowadzone dla Krajowa Izba Gospodarcza Przemysł Rozlewniczy przez PBS DGA

Raport z badania Woda butelkowana - zwyczaje. przeprowadzone dla Krajowa Izba Gospodarcza Przemysł Rozlewniczy przez PBS DGA Raport z badania Woda butelkowana - zwyczaje przeprowadzone dla Krajowa Izba Gospodarcza Przemysł Rozlewniczy przez PBS DGA Sopot, maj 00 Charakterystyka badania Projekt: Zleceniodawca: Wykonawca: Woda

Bardziej szczegółowo

Kontekst sytuacyjny: Pytanie pozostaje tylko w jakich obszarach ich rozwijać?

Kontekst sytuacyjny: Pytanie pozostaje tylko w jakich obszarach ich rozwijać? WPŁYW POZIOMU ŚWIADOMOŚCI BIZNESOWEJ NA ROZWÓJ ORGANIZACJI SPRZEDAŻY NA RYNKU PRODUKTÓW FMCG Szanowni Państwo, Przedstawiamy Państwu poniższą ofertę dotyczącą wsparcia pracowników działu sprzedaży w Państwa

Bardziej szczegółowo

Rynek czekolady i cukierków czekoladowych w Bułgarii

Rynek czekolady i cukierków czekoladowych w Bułgarii Rynek czekolady i cukierków czekoladowych w Bułgarii Wg danych agencji Nielsen Bulgaria w okresie od sierpnia 2011 r. do lipca 2012 r. w porównaniu z poprzednim analogicznym okresem konsumenci w Bułgarii

Bardziej szczegółowo

Rynek pstrągów w świetle badań rynkowych. Tomasz Kulikowski Magazyn Przemysłu Rybnego

Rynek pstrągów w świetle badań rynkowych. Tomasz Kulikowski Magazyn Przemysłu Rybnego Rynek pstrągów w świetle badań rynkowych Tomasz Kulikowski Magazyn Przemysłu Rybnego Elementy rynku (także pstrąga) I. Produkt Rozwój produktów z pstrąga dobry temat na obszerną prezentację Cały na lodzie

Bardziej szczegółowo

Raport z badań na temat: Zachowanie klienta podczas zakupu kawy

Raport z badań na temat: Zachowanie klienta podczas zakupu kawy Raport z badań na temat: Zachowanie klienta podczas zakupu kawy Elżbieta Stupak Karolina Orzeł Aneta Mazurek Kamila Mołdoch Spis treści 1. Metodologia... 3 1.1.Cel badania... 3 1.2. Zakres przedmiotowy...

Bardziej szczegółowo

CENTRUM BADANIA OPINII SPOŁECZNEJ

CENTRUM BADANIA OPINII SPOŁECZNEJ CBOS CENTRUM BADANIA OPINII SPOŁECZNEJ SEKRETARIAT 629-35-69, 628-37-04 UL. ŻURAWIA, SKR. PT. 24 INTERNET http://www.cbos.pl OŚRODEK INFORMACJI 693-46-92, 625-76-23 00-503 WARSZAWA E-mail: sekretariat@cbos.pl

Bardziej szczegółowo

5 lat funduszu Lyxor WIG20 UCITS ETF na GPW w Warszawie rynek wtórny

5 lat funduszu Lyxor WIG20 UCITS ETF na GPW w Warszawie rynek wtórny 25 wrzesień 215 r. 5 lat funduszu Lyxor WIG2 UCITS ETF rynek wtórny 22 września 215 r. minęło dokładnie pięć lat od momentu wprowadzenia do obrotu giełdowego tytułów uczestnictwa subfunduszu Lyxor WIG2

Bardziej szczegółowo

FINANSOWY BAROMETR ING: Wiedza finansowa

FINANSOWY BAROMETR ING: Wiedza finansowa FINANSOWY BAROMETR ING: Wiedza finansowa Międzynarodowe badanie ING na temat wiedzy finansowej konsumentów w Polsce i na świecie Wybrane wyniki badania przeprowadzonego dla Grupy ING przez TNS NIPO Maj

Bardziej szczegółowo

Otwieramy firmę żeby więcej zarabiać

Otwieramy firmę żeby więcej zarabiać Otwieramy firmę żeby więcej zarabiać Mężczyzna, w wieku do 40 lat, wykształcony, chcący osiągać wyższe zarobki i być niezależny taki portret startującego polskiego przedsiębiorcy można nakreślić analizując

Bardziej szczegółowo

Wybrane wyniki badań dotyczących perspektyw rozwoju rynku kredytów mieszkaniowych w Polsce do 2015 roku zrealizowanych przez IBnGR

Wybrane wyniki badań dotyczących perspektyw rozwoju rynku kredytów mieszkaniowych w Polsce do 2015 roku zrealizowanych przez IBnGR Wybrane wyniki badań dotyczących perspektyw rozwoju rynku kredytów mieszkaniowych w Polsce do 2015 roku zrealizowanych przez IBnGR Gdańsk, marzec 2013 Scenariusz rozwoju rynku kredytów mieszkaniowych w

Bardziej szczegółowo

CONSUMER CONFIDENCE WSKAŹNIK ZADOWOLENIA KONSUMENTÓW W POLSCE Q3 2013

CONSUMER CONFIDENCE WSKAŹNIK ZADOWOLENIA KONSUMENTÓW W POLSCE Q3 2013 CONSUMER CONFIDENCE WSKAŹNIK ZADOWOLENIA KONSUMENTÓW W POLSCE Q3 2013 WYRAŹNY POCZĄTEK POZYTYWNEGO TRENDU! Wśród Polaków widać wyraźną poprawę nastrojów. W trzecim kwartale 2013 roku wskaźnik zadowolenia

Bardziej szczegółowo

Rynek. Nowych Mieszkań. Rynek Nowych. Mieszkań. III kwartał 2012 r.

Rynek. Nowych Mieszkań. Rynek Nowych. Mieszkań. III kwartał 2012 r. Rynek Nowych Rynek Mieszkań Nowych III kwartał 213 r. Mieszkań III kwartał 212 r. str. 2 Na podstawie analizowanych danych przewidujemy: utrzymanie stabilnego poziomu cen, możliwe wzrosty dla szczególnie

Bardziej szczegółowo

Wyniki finansowe za rok obrotowy 2013/2014 Strategia i perspektywy rozwoju

Wyniki finansowe za rok obrotowy 2013/2014 Strategia i perspektywy rozwoju Wyniki finansowe za rok obrotowy 2013/2014 Strategia i perspektywy rozwoju Warszawa, 10 września 2014 r. 1 Agenda Strategia Grupy AMBRA Wyniki finansowe i kluczowe wskaźniki za rok obrotowy 2013/2014 Projekt

Bardziej szczegółowo

Polacy najwierniejsi lokalom gastronomicznym

Polacy najwierniejsi lokalom gastronomicznym Polacy najwierniejsi lokalom gastronomicznym Wyniki badania Lojalność konsumencka 3.0 Restauracje, bary, kawiarnie to lokale, do których Polacy deklarują największą lojalność. Jednak ponad ¾ osób jest

Bardziej szczegółowo

Handel zagraniczny towarami rolno-spożywczymi w trzech kwartałach 2015 r.

Handel zagraniczny towarami rolno-spożywczymi w trzech kwartałach 2015 r. mld EUR Biuro Analiz i Programowania Warszawa, 28 grudnia 2015 r. Handel zagraniczny towarami rolno-spożywczymi w trzech kwartałach 2015 r. Od akcesji Polski do Unii Europejskiej obroty towarami rolno-spożywczymi

Bardziej szczegółowo

Warszawa, styczeń 2015 ISSN 2353-5822 NR 3/2015 ZADOWOLENIE Z ŻYCIA

Warszawa, styczeń 2015 ISSN 2353-5822 NR 3/2015 ZADOWOLENIE Z ŻYCIA Warszawa, styczeń 2015 ISSN 2353-5822 NR 3/2015 ZADOWOLENIE Z ŻYCIA Znak jakości przyznany CBOS przez Organizację Firm Badania Opinii i Rynku 14 stycznia 2014 roku Fundacja Centrum Badania Opinii Społecznej

Bardziej szczegółowo

Stan i prognoza koniunktury gospodarczej

Stan i prognoza koniunktury gospodarczej 222 df Instytut Badań nad Gospodarką Rynkową przedstawia osiemdziesiąty szósty kwartalny raport oceniający stan koniunktury gospodarczej w Polsce (I kwartał 2015 r.) oraz prognozy na lata 2015 2016 KWARTALNE

Bardziej szczegółowo

Mikro, małe i średnie firmy prognoza 2014-2015

Mikro, małe i średnie firmy prognoza 2014-2015 Badanie Konfederacji Lewiatan Kondycja sektora MMŚP 2014 Mikro, małe i średnie firmy prognoza 2014- Małgorzata Starczewska-Krzysztoszek Konfederacja Lewiatan Warszawa, 21 sierpnia 2014 Dane wykorzystane

Bardziej szczegółowo

11.01 Destylowanie, rektyfikowanie i mieszanie alkoholi 2012 I-IX 2013 I-IX 2014 I-IX 2015 I-IX

11.01 Destylowanie, rektyfikowanie i mieszanie alkoholi 2012 I-IX 2013 I-IX 2014 I-IX 2015 I-IX Analizy Sektorowe 3 marca 216 (PKD 11.1) Trendy bieżące Głównym czynnikiem wpływającym negatywnie na wyniki finansowe i rozwój firm z branży spirytusowej są regulacje akcyzowe. Chociaż ostatnia podwyżka

Bardziej szczegółowo

BS/170/2005 OCENY I PRZEWIDYWANIA DOTYCZĄCE INFLACJI I DOCHODÓW REALNYCH - OPINIE BADANYCH Z POLSKI, CZECH, WĘGIER I SŁOWACJI KOMUNIKAT Z BADAŃ

BS/170/2005 OCENY I PRZEWIDYWANIA DOTYCZĄCE INFLACJI I DOCHODÓW REALNYCH - OPINIE BADANYCH Z POLSKI, CZECH, WĘGIER I SŁOWACJI KOMUNIKAT Z BADAŃ BS/170/2005 OCENY I PRZEWIDYWANIA DOTYCZĄCE INFLACJI I DOCHODÓW REALNYCH - OPINIE BADANYCH Z POLSKI, CZECH, WĘGIER I SŁOWACJI KOMUNIKAT Z BADAŃ WARSZAWA, PAŹDZIERNIK 2005 PRZEDRUK MATERIAŁÓW CBOS W CAŁOŚCI

Bardziej szczegółowo

Co kupić a co sprzedać 2015-06-26 13:34:29

Co kupić a co sprzedać 2015-06-26 13:34:29 Co kupić a co sprzedać 2015-06-26 13:34:29 2 Eksport jest siłą napędową niemieckiej gospodarki. Niemcy są także znaczącym importerem surowców, głównie energetycznych, ale i wysoko przetworzonych wyrobów

Bardziej szczegółowo

1/5. Dbamy o jakość produktów. Jak to działa? Gwarancja Satysfakcji. dlaczego? Newsletter dla Partnerów Handlowych Tesco

1/5. Dbamy o jakość produktów. Jak to działa? Gwarancja Satysfakcji. dlaczego? Newsletter dla Partnerów Handlowych Tesco Newsletter dla Partnerów Handlowych Tesco wydanie specjalne październik 2013 Gwarancja Satysfakcji Gwarancja Satysfakcji dlaczego? Jak to działa? Dbamy o jakość produktów 1/5 Redakcja Drodzy Czytelnicy!

Bardziej szczegółowo

STRATEGIA SPÓŁKI NA ROK 2011

STRATEGIA SPÓŁKI NA ROK 2011 STRATEGIA SPÓŁKI NA ROK 2011 Misja firmy Misję działania firmy Hygienika najlepiej wyrażają trzy określenia: najwyższa jakość produktów natychmiastowa odpowiedź na potrzeby rynku nieustanny rozwój oparty

Bardziej szczegółowo

Raport z badania reputacji marki

Raport z badania reputacji marki Raport z badania reputacji marki dla Fundacja na rzecz reputacji marki Premium Brand ul. Asfaltowa 4/4 02-527 Warszawa tel.: 22 392 06 20 tel. kom.: +48 720 913 135 e-mail: biuro@premiumbrand.com.pl www.premiumbrand.com.pl

Bardziej szczegółowo

Instytut Ogrodnictwa

Instytut Ogrodnictwa Instytut Ogrodnictwa Analiza wpływu zwiększającej się wymiany towarowej produktów sadowniczych na rynkach światowych, przy bieżącym poziomie kosztów, na produkcję sadowniczą w Polsce ze szczególnym uwzględnieniem

Bardziej szczegółowo

Warszawa, czerwiec 2013 BS/79/2013 POSTAWY WOBEC ZWIERZĄT

Warszawa, czerwiec 2013 BS/79/2013 POSTAWY WOBEC ZWIERZĄT Warszawa, czerwiec 2013 BS/79/2013 POSTAWY WOBEC ZWIERZĄT Znak jakości przyznany CBOS przez Organizację Firm Badania Opinii i Rynku 11 stycznia 2013 roku Fundacja Centrum Badania Opinii Społecznej ul.

Bardziej szczegółowo

Zakupy online. i konwersja. Performance Marketing od pierwszego do ostatniego kliknięcia. tradedoubler.com

Zakupy online. i konwersja. Performance Marketing od pierwszego do ostatniego kliknięcia. tradedoubler.com Zakupy online i konwersja Performance Marketing od pierwszego do ostatniego kliknięcia Europejscy klienci sięgają po kanały marketingu efektywnościowego (Performance Marketing) po raz pierwszy, gdy poszukują

Bardziej szczegółowo

GIMNAZJALNA OLIMPIADA PRZEDSIĘBIORCZOŚCI MARKETING TEST Z KLUCZEM I KOMENTARZAMI

GIMNAZJALNA OLIMPIADA PRZEDSIĘBIORCZOŚCI MARKETING TEST Z KLUCZEM I KOMENTARZAMI GIMNAZJALNA OLIMPIADA PRZEDSIĘBIORCZOŚCI MARKETING TEST Z KLUCZEM I KOMENTARZAMI edycja I eliminacje centralne 14 maja 2015 r. 9. Strategia polegająca na zaspokajaniu potrzeb klientów mało wrażliwych na

Bardziej szczegółowo

CBOS CENTRUM BADANIA OPINII SPOŁECZNEJ INTERNET I KOMPUTERY W GOSPODARSTWACH DOMOWYCH BS/50/2004 KOMUNIKAT Z BADAŃ WARSZAWA, MARZEC 2004

CBOS CENTRUM BADANIA OPINII SPOŁECZNEJ INTERNET I KOMPUTERY W GOSPODARSTWACH DOMOWYCH BS/50/2004 KOMUNIKAT Z BADAŃ WARSZAWA, MARZEC 2004 CBOS CENTRUM BADANIA OPINII SPOŁECZNEJ SEKRETARIAT OŚRODEK INFORMACJI 629-35 - 69, 628-37 - 04 693-46 - 92, 625-76 - 23 UL. ŻURAWIA 4A, SKR. PT.24 00-503 W A R S Z A W A TELEFAX 629-40 - 89 INTERNET http://www.cbos.pl

Bardziej szczegółowo

W KRYZYSIE DOBRE WARUNKI HANDLOWE SĄ NAJWAŻNIEJSZE OCENA WSPÓŁPRACY PRODUCENTÓW FMCG Z SIECIAMI DETALICZNYMI 2012/2013

W KRYZYSIE DOBRE WARUNKI HANDLOWE SĄ NAJWAŻNIEJSZE OCENA WSPÓŁPRACY PRODUCENTÓW FMCG Z SIECIAMI DETALICZNYMI 2012/2013 W KRYZYSIE DOBRE WARUNKI HANDLOWE SĄ NAJWAŻNIEJSZE OCENA WSPÓŁPRACY PRODUCENTÓW FMCG Z SIECIAMI DETALICZNYMI 2012/2013 WARUNKI HANDLOWE BYŁY W 2012 ROKU WAŻNIEJSZE NIŻ WSPÓŁPRACA PRZY ROZWOJU BIZNESU,

Bardziej szczegółowo

Dzisiaj opakowanie nie jest już dodatkiem do produktu, ale samodzielnym produktem.

Dzisiaj opakowanie nie jest już dodatkiem do produktu, ale samodzielnym produktem. ROLA OPAKOWAŃ Dla niektórych wyrobów opakowanie stanowi tylko czasowy element logistyczny ułatwiający przemieszczanie. W odniesieniu do artykułów spożywczych opakowanie jest ściśle związane z produktem

Bardziej szczegółowo

Wykorzystanie transmisji danych oraz innych usług telefonii mobilnej w latach 2010-2014

Wykorzystanie transmisji danych oraz innych usług telefonii mobilnej w latach 2010-2014 + Wykorzystanie transmisji danych oraz innych usług telefonii mobilnej w latach 21-214 Prezes Urzędu Komunikacji Elektronicznej Warszawa, sierpień 215 r. [mld MB] Poniższe zestawienia powstały w oparciu

Bardziej szczegółowo

Wnioski z raportu ewaluacji końcowej VII edycji projektu Żyj finansowo! czyli jak zarządzać finansami w życiu osobistym,

Wnioski z raportu ewaluacji końcowej VII edycji projektu Żyj finansowo! czyli jak zarządzać finansami w życiu osobistym, Wnioski z raportu ewaluacji końcowej VII edycji projektu Żyj finansowo! czyli jak zarządzać finansami w życiu osobistym, zrealizowanego w roku szkolnym 2014/2015 przez Stowarzyszenie Krzewienia Edukacji

Bardziej szczegółowo

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy Życie produktu Od narodzin do starzenia się produktu dr Mirosława Malinowska Akademia Ekonomiczna w Katowicach 22 marca 2010 r. EKONOMICZNY UNIWERSYTET DZIECIĘCY WWW.UNIWERSYTET-DZIECIECY.PL

Bardziej szczegółowo

Lepsze nastroje w firmach, ale skłonność do inwestycji niewielka

Lepsze nastroje w firmach, ale skłonność do inwestycji niewielka Badanie Keralla Research II kw. 2015 Nastroje i koniunktura w przedsiębiorstwach - Informacja prasowa Lepsze nastroje w firmach, ale skłonność do inwestycji niewielka W tym kwartale poprawiły się nastroje

Bardziej szczegółowo

Warszawa, czerwiec 2013 BS/89/2013 SUKCES ŻYCIOWY I JEGO DETERMINANTY

Warszawa, czerwiec 2013 BS/89/2013 SUKCES ŻYCIOWY I JEGO DETERMINANTY Warszawa, czerwiec 2013 BS/89/2013 SUKCES ŻYCIOWY I JEGO DETERMINANTY Znak jakości przyznany CBOS przez Organizację Firm Badania Opinii i Rynku 11 stycznia 2013 roku Fundacja Centrum Badania Opinii Społecznej

Bardziej szczegółowo

Wyniki finansowe za I kwartał roku obrotowego 2014/2015. Warszawa, 14 listopada 2014 r.

Wyniki finansowe za I kwartał roku obrotowego 2014/2015. Warszawa, 14 listopada 2014 r. Wyniki finansowe za I kwartał roku obrotowego 2014/2015 Warszawa, 14 listopada 2014 r. 1 Agenda Wyniki finansowe i kluczowe wskaźniki za I kwartał roku obrotowego 2014/2015 Projekt rozwojowy CYDR LUBELSKI

Bardziej szczegółowo

E - c o m m e r c e T r a c k 11.2013-04.2014

E - c o m m e r c e T r a c k 11.2013-04.2014 W y n i k i t r a k i n g u E - c o m m e r c e T r a c k 11.2013-04.2014 O s t a t n i e p ó ł r o k u w e - c o m m e r c e Jak wyglądało ostatnie pół roku w e-commerce? Co internauci najczęściej kupowali

Bardziej szczegółowo

Stan i prognoza koniunktury gospodarczej

Stan i prognoza koniunktury gospodarczej 222 df Instytut Badań nad Gospodarką Rynkową przedstawia osiemdziesiąty siódmy kwartalny raport oceniający stan koniunktury gospodarczej w Polsce ( kwartał 2015 r.) oraz prognozy na lata 2015 2016 KWARTALNE

Bardziej szczegółowo

Warszawa, lipiec 2012 BS/94/2012 POLACY WOBEC WŁASNEJ STAROŚCI

Warszawa, lipiec 2012 BS/94/2012 POLACY WOBEC WŁASNEJ STAROŚCI Warszawa, lipiec 2012 BS/94/2012 POLACY WOBEC WŁASNEJ STAROŚCI Znak jakości przyznany CBOS przez Organizację Firm Badania Opinii i Rynku 11 stycznia 2012 roku Fundacja Centrum Badania Opinii Społecznej

Bardziej szczegółowo

Otoczenie rynkowe. Otoczenie międzynarodowe. Grupa LOTOS w 2008 roku Otoczenie rynkowe

Otoczenie rynkowe. Otoczenie międzynarodowe. Grupa LOTOS w 2008 roku Otoczenie rynkowe Otoczenie międzynarodowe Globalne wskaźniki ekonomiczne pokazują, że rok 2008 był kolejnym okresem wzrostu gospodarczego. Jednak charakter tego wzrostu nie był jednolity - już na początku roku wystąpiły

Bardziej szczegółowo

Pojęcie i istota marki

Pojęcie i istota marki Pojęcie i istota marki Marka to nazwa, symbol (znak graficzny) lub ich kombinacja stworzona w celu identyfikacji dóbr i usług sprzedawcy i wyróżnienia ich spośród produktów konkurencyjnych Znaczenie marki

Bardziej szczegółowo

CENTRUM BADANIA OPINII SPOŁECZNEJ 629-35 - 69, 628-37 - 04

CENTRUM BADANIA OPINII SPOŁECZNEJ 629-35 - 69, 628-37 - 04 CBOS CENTRUM BADANIA OPINII SPOŁECZNEJ SEKRETARIAT ZESPÓŁ REALIZACJI BADAŃ 629-35 - 69, 628-37 - 04 621-07 - 57, 628-90 - 17 UL. ŻURAWIA 4A, SKR. PT.24 00-503 W A R S Z A W A TELEFAX 629-40 - 89 INTERNET:

Bardziej szczegółowo

Kim są fani ebooków? Opracowanie badania firmy Virtualo

Kim są fani ebooków? Opracowanie badania firmy Virtualo Kim są fani ebooków? Opracowanie badania firmy Virtualo Badanie zostało opracowane na podstawie danych zebranych z ankiety, którą wypełniały osoby odwiedzające stoisko Virtualo w Salonie Nowych Mediów

Bardziej szczegółowo

Dystrybucja i czytelnictwo wysokonakładowej prasy handlowej w Polsce Maj, 2013

Dystrybucja i czytelnictwo wysokonakładowej prasy handlowej w Polsce Maj, 2013 Dystrybucja i czytelnictwo wysokonakładowej prasy handlowej w Polsce Maj, 2013 1 Plan raportu 1 2 3 4 5 6 7 8 Informacje o badaniu Dystrybucja prasy handlowej Czytelnictwo prasy handlowej Czasopisma handlowe

Bardziej szczegółowo

Wyniki finansowe za II kwartał 2012/2013 r. Perspektywy rozwoju

Wyniki finansowe za II kwartał 2012/2013 r. Perspektywy rozwoju Wyniki finansowe za II kwartał 2012/2013 r. Perspektywy rozwoju Warszawa, 26 lutego 2013 r. 1 Agenda Wyniki finansowe i kluczowe wskaźniki za II kwartał roku obrotowego 2012/2013 Grupa AMBRA rynki działalności

Bardziej szczegółowo

EWOLUCJA FUNKCJI MAREK WŁASNYCH.

EWOLUCJA FUNKCJI MAREK WŁASNYCH. EWOLUCJA FUNKCJI MAREK WŁASNYCH. WPŁYW MAREK WŁASNYCH NA POPRAWĘ WIZERUNKU I KREACJĘ MARKI FIRMY HANDLOWEJ. dr Andrzej Faliński Struktura pozycjonowania marek własnych a format handlowy. Przyczyny następstwa.

Bardziej szczegółowo

Rozdział 4. Profile regionalne małych i średnich przedsiębiorstw. Województwo dolnośląskie

Rozdział 4. Profile regionalne małych i średnich przedsiębiorstw. Województwo dolnośląskie Melania Nieć, Joanna Orłowska, Maja Wasilewska Rozdział 4. Profile regionalne małych i średnich przedsiębiorstw Województwo dolnośląskie Struktura podmiotowa przedsiębiorstw aktywnych W 2013 r. o ponad

Bardziej szczegółowo

Warszawa, czerwiec 2015 ISSN 2353-5822 NR 84/2015 O KONFLIKCIE NA UKRAINIE I SANKCJACH GOSPODARCZYCH WOBEC ROSJI

Warszawa, czerwiec 2015 ISSN 2353-5822 NR 84/2015 O KONFLIKCIE NA UKRAINIE I SANKCJACH GOSPODARCZYCH WOBEC ROSJI Warszawa, czerwiec 2015 ISSN 2353-5822 NR 84/2015 O KONFLIKCIE NA UKRAINIE I SANKCJACH GOSPODARCZYCH WOBEC ROSJI Znak jakości przyznany przez Organizację Firm Badania Opinii i Rynku 9 stycznia 2015 roku

Bardziej szczegółowo

Handel zagraniczny towarami rolno-spoŝywczymi Polski z USA w latach 2009 2013 i w okresie I VII 2014 r.

Handel zagraniczny towarami rolno-spoŝywczymi Polski z USA w latach 2009 2013 i w okresie I VII 2014 r. BIURO ANALIZ I PROGRAMOWANIA Warszawa, 14-9-6 Handel zagraniczny towarami rolno-spoŝywczymi Polski z USA w latach 9 13 i w okresie I VII 14 r. Stany Zjednoczone utrzymują pozycję największej i najbardziej

Bardziej szczegółowo

Polityka podatkowa wobec branży tytoniowej

Polityka podatkowa wobec branży tytoniowej Polityka podatkowa wobec branży tytoniowej Prezentacja raportu Fundacji Republikańskiej wrzesień 2012 Kontekst Akcyza i VAT Rynek Zmiany Kontekst podatki w branży tytoniowej a stan finansów państwa System

Bardziej szczegółowo

Stan i prognoza koniunktury gospodarczej

Stan i prognoza koniunktury gospodarczej 222 df Instytut Badań nad Gospodarką Rynkową przedstawia osiemdziesiąty drugi kwartalny raport oceniający stan koniunktury gospodarczej w Polsce (I kwartał 2014 r.) oraz prognozy na lata 2014 2015 KWARTALNE

Bardziej szczegółowo

Janusz Sierosławski UŻYWANIE SUBSTANCJI PSYCHOAKTYWNYCH PRZEZ MŁODZIEŻ W 2015 r.

Janusz Sierosławski UŻYWANIE SUBSTANCJI PSYCHOAKTYWNYCH PRZEZ MŁODZIEŻ W 2015 r. Janusz Sierosławski UŻYWANIE SUBSTANCJI PSYCHOAKTYWNYCH PRZEZ MŁODZIEŻ W 215 r. EUROPEJSKI PROGRAM BADAŃ ANKIETOWYCH W SZKOŁACH NA TEMAT UŻYWANIA ALKOHOLU I NARKOTYKÓW ESPAD Badanie zostało wykonane przez

Bardziej szczegółowo

Dlaczego Polacy wolą gotówkę od elektronicznych pieniędzy?

Dlaczego Polacy wolą gotówkę od elektronicznych pieniędzy? Kwiecień 2013 Zofia Bednarowska, Wioleta Pułkośnik Dlaczego Polacy wolą gotówkę od elektronicznych pieniędzy? Jak wynika z badania PMR, 74% Polaków najczęściej płaci za zakupy gotówką. Deklaracje dotyczące

Bardziej szczegółowo

Perspektywy rozwoju rynku consumer finance w Polsce w warunkach zawirowań na rynkach finansowych

Perspektywy rozwoju rynku consumer finance w Polsce w warunkach zawirowań na rynkach finansowych Perspektywy rozwoju rynku consumer finance w Polsce w warunkach zawirowań na rynkach finansowych dr BłaŜej Lepczyński, Uniwersytet Gdański, Instytut Badań nad Gospodarką Rynkową Marta Penczar Instytut

Bardziej szczegółowo

Trendy w robotyzacji przemysłu w Polsce i na świecie.

Trendy w robotyzacji przemysłu w Polsce i na świecie. Trendy w robotyzacji przemysłu w Polsce i na świecie. Potrzeby rozwojowe światowego przemysłu powodują, że globalny popyt na roboty przemysłowe odznacza się tendencją wzrostową. W związku z tym, dynamiczny

Bardziej szczegółowo

Wydatki bożonarodzeniowe i sylwestrowe Polaków w 2012 r.

Wydatki bożonarodzeniowe i sylwestrowe Polaków w 2012 r. Wydatki bożonarodzeniowe i sylwestrowe Polaków w 2012 r. 19.12.2012 r. KPMG w Polsce 0 Spis treści Wstęp 2 Kluczowe wnioski 4 Boże Narodzenie 2012 sposoby obchodzenia 5 Boże Narodzenie 2012 wydatki 6 Boże

Bardziej szczegółowo

E-handel rośnie w siłę

E-handel rośnie w siłę Gdynia, 2 sierpnia 2012 roku E-handel rośnie w siłę Mieszkańcy Mazowsza są najbardziej aktywni. Dom i ogród oraz AGD to najpopularniejsze kategorie produktowe, a najczęściej szukany przedmiot to smartfon

Bardziej szczegółowo

raport z badania przeprowadzonego na zlecenie firmy Danone i Forum Odpowiedzialnego Biznesu

raport z badania przeprowadzonego na zlecenie firmy Danone i Forum Odpowiedzialnego Biznesu Odpowiedzialny biznes to przede wszystkim uczciwe postępowanie raport z badania przeprowadzonego na zlecenie firmy Danone i Forum Odpowiedzialnego Biznesu Współcześnie coraz więcej mówi się na świecie

Bardziej szczegółowo

Wkład branży piwowarskiej w europejską gospodarkę. Wprowadzenie Prezesa The Brewers of Europe

Wkład branży piwowarskiej w europejską gospodarkę. Wprowadzenie Prezesa The Brewers of Europe 2 Wkład branży piwowarskiej w europejską gospodarkę Wprowadzenie Prezesa The Brewers of Europe Mam ogromną przyjemność przedstawić Państwu wyniki niezwykle ważnego badania. Związek The Brewers of Europe,

Bardziej szczegółowo

Kanały dystrybucji na hiszpańskim rynku artykułów rolno-spożywczych 2014-09-23 14:39:22

Kanały dystrybucji na hiszpańskim rynku artykułów rolno-spożywczych 2014-09-23 14:39:22 Kanały dystrybucji na hiszpańskim rynku artykułów rolno-spożywczych 2014-09-23 14:39:22 2 Kanały dystrybucji na hiszpańskim rynku artykułów rolno-spożywczych Sektor dystrybucji artykułów spożywczych w

Bardziej szczegółowo

Rynek Mieszkań. Nowych IIMieszkań. Rynek Nowych. kwartał 2014 r. III kwartał 2012 r.

Rynek Mieszkań. Nowych IIMieszkań. Rynek Nowych. kwartał 2014 r. III kwartał 2012 r. Rynek Nowych Rynek Mieszkań Nowych IIMieszkań kwartał 2014 r. III kwartał 2012 r. str. 02 Na podstawie analizowanych danych przewidujemy: możliwe wzrosty cen w największych polskich miastach, szczególnie

Bardziej szczegółowo

Sprzedaż: żmudna praca dla wytrwałych czy droga do kariery? Badanie dotyczące postrzegania zawodu sprzedawcy (w Polsce).

Sprzedaż: żmudna praca dla wytrwałych czy droga do kariery? Badanie dotyczące postrzegania zawodu sprzedawcy (w Polsce). Sprzedaż: żmudna praca dla wytrwałych czy droga do kariery? Badanie dotyczące postrzegania zawodu sprzedawcy (w Polsce). Od kilkunastu lat, kiedy Polska znalazła się w warunkach wolnorynkowych, liczba

Bardziej szczegółowo

Raport na temat działalności eksportowej europejskich przedsiębiorstw z sektora MSP

Raport na temat działalności eksportowej europejskich przedsiębiorstw z sektora MSP Raport na temat działalności Raport na temat działalności eksportowej europejskich przedsiębiorstw z sektora MSP Kierunki eksportu i importu oraz zachowania MSP w Europie Lipiec 2015 European SME Export

Bardziej szczegółowo