Ocena cyklu Ŝycia LCA - metodyka i zastosowanie

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Ocena cyklu Ŝycia LCA - metodyka i zastosowanie"

Transkrypt

1 Instytut Gospodarki Surowcami Mineralnymi i Energią Polska Akademia Nauk, Kraków 1 Ocena cyklu Ŝycia LCA - metodyka i zastosowanie dr Joanna Kulczycka

2 Wybrane narzędzia i metody ocen wpływu na środowisko 2 Istnieje wiele narzędzi i metod oceny wpływu na środowisko, m.in.: ocena oddziaływania na środowisko (Environmental Impact Assessment), Ecological Footprint (ślad ekologiczny) oceny oddziaływania inwestycji na środowisko, rachunek przepływów materiałowych (Material Flow Accounting MFA), ekologiczna analiza wejść i wyjść (Environmental Input-Output Analysis), analiza śladów energii (Energy Footprint) zapotrzebowanie materiałowe, bilans materiałowy i energetyczny, ekologiczna ocena cyklu Ŝycia (Life Cycle Assessment) - oddziaływania produktu/technologii/procesu na środowisko.

3 Ocena cyklu Ŝycia - LCA pojęcia 3 W języku polskim dla opisu LCA funkcjonują określenia: Ocena cyklu Ŝycia (LCA) normy ISO Ocena cyklu Ŝyciowego tłumaczone dokumenty UE Ekologiczna ocena cyklu Ŝycia np. Z. Kowalski, J. Kulczycka, M. Góralczyk Środowiskowa ocena cyklu Ŝycia np. A. Lewandowska, Ocena cyklu istnienia np. Z. Kłos, P. Kurczewski, J. Kasprzak Eko-bilans np. W. Adamczyk Analiza cyklu Ŝycia np. R. Szpadt, K. Czaplicka Analiza środowiskowa - J. Górzyński

4 Publikacje (2001) i (2007) 4

5 Publikacje (2) 5

6 Publikacje (3) 6

7 7 Publikacje (4)

8 LCA definicja - UNEP 8 LCA jest procesem oceny efektów, jaki dany wyrób wywiera na środowisko podczas całego Ŝycia, poprzez wzrost efektywnego zuŝycia zasobów i zmniejszenie obciąŝeń środowiska (liabilities). Ocena wpływu na środowisko moŝe być prowadzona zarówno dla wyrobu jak i dla funkcji. LCA jest traktowane jako analiza od kołyski do grobu. Podstawowymi elementami LCA są (1) zidentyfikowanie i ocena ilościowa obciąŝeń środowiska, tj. zuŝytych materiałów i energii oraz emisji i odpadów wprowadzanych do środowiska, (2) ocena potencjalnych wpływów tych obciąŝeń oraz (3) oszacowanie dostępnych opcji w celu zmniejszenia obciąŝeń.

9 Ocena cyklu Ŝycia - LCA definicje 9 LCA jest procesem oceny efektów, jaki dany wyrób wywiera na środowisko podczas całego Ŝycia, poprzez wzrost efektywnego zuŝycia zasobów i zmniejszenie obciąŝeńśrodowiska (liabilities). LCA ukierunkowuje badanie wpływu na środowisko systemu wyrobu w obszar zuŝycia zasobów, jakości ekosystemu i zdrowia ludzkiego. Obszar rozumiany moŝe być (metoda eco-indicator) jako wskaźnik oceny efektów oddziaływania na środowisko, tzw. ekowskaźnik, wyraŝony w punktach końcowych Pt.

10 Cykl Ŝycia - definicje 10 LCA jest procesem zbierania i oceny wejść, wyjść oraz potencjalnych wpływów na środowisko systemu wyrobu w okresie jego cyklu Ŝycia. LCM - zarządzanie cyklem Ŝycia - jest koncepcją zarządzania uwzględniającą ideę cyklu Ŝycia, która moŝe być stosowana do tworzenia i wdraŝania strategii zrównowaŝonego rozwoju. Zarządzanie cyklem Ŝycia dotyczy minimalizowania zagroŝeń środowiskowych w cyklu Ŝycia produktu lub usługi. LCC - Koszty cyklu Ŝycia istnieją dwa terminy tj.: całkowite koszty dotyczące zakupu, uŝycia i likwidacji produktu (równowaŝne z pojęciem całkowite koszty posiadania oraz b) koszty produktu lub usługi występujące podczas całego Ŝycia wraz z kosztami zewnętrznymi. DfE - projektowanie ekologiczne lub eko-projektowanie jest metodą wspierającą projektowanie produktu w celu zmniejszenia całkowitego wpływu na środowisko we wczesnej fazie rozwoju produktu.

11 Ocena cyklu Ŝycia - LCA struktura (1) 11 I WYDANIE NORMY ISO Określenie celu i zakresu ISO (PKN, 2000) - cel, szczegółowość danych, zakres badań, jednostka funkcjonalna, granice systemu; Analiza zbioru wejść i wyjść ISO (PKN, 2002) - proces jednostkowy, zebranie danych, bilans masowy i energetyczny; Ocena wpływu cyklu Ŝycia ISO (PKN, 2002) - wybór kategorii wpływu, klasyfikowanie, charakteryzowanie, normalizowanie, waŝenie, analiza jakości danych; Interpretacja ISO (PKN, 2002) - sprawdzenie kompletności, analiza wraŝliwości, inne analizy, wnioski, rekomendacje, raport. ISO/TR (PKN, 2006) - Przykłady zastosowania normy ISO ISO/TR (PKN, 2003) - Przykłady zastosowania normy ISO 14041

12 Ocena cyklu Ŝycia - LCA struktura (2) 12 II WYDANIE NORMY ISO ISO 14040;2006 (U) - Zarządzanie środowiskowe ocena cyklu Ŝycia zasady i struktura, ISO 14044;2006 (U) - Zarządzanie środowiskowe ocena cyklu Ŝycia wymagania i wytyczne.

13 LCA w dokumentach krajowych (1) 13 Ustawa Prawo ochrony środowiska z dnia 27 kwietnia 2001 r. (Dz. U. Nr 62, poz. 627), gdzie w art. 143 dotyczącym określania wymagań, jakie powinny spełniać technologie stosowane w nowo uruchamianych lub zmienianych w sposób istotny instalacjach i urządzeniach wskazane jest, Ŝe powinna spełniać wymagania, które powinny uwzględniać, m.in. wykorzystanie analizy cyklu Ŝycia produktów jednak zapis ten funkcjonował jedynie do 18 maja 2005 r., kiedy to został uchylony Ustawą o zmianie ustawy Prawo Ochrony Środowiska. II Polityka Ekologiczna Państwa postuluje zmniejszenie materiałochłonności i odpadowości produkcji, szerokie upowszechnienie, wzorem ocen oddziaływania na środowisko, ocen cyklu Ŝyciowego produktu; wprowadzenie ustawowego obowiązku wykonywania takich ocen dla grup produktów o wysokiej materiałochłonności i odpadowości oraz produktów zawierających substancje niebezpieczne dla środowiska.

14 LCA w dokumentach krajowych (2) 14 Polityka Ekologicznej Państwa na lata z uwzględnieniem perspektywy na lata wprowadzenie obowiązku oceny cyklu Ŝycia dla wybranych produktów, wprowadzanych do obrotu towarowego. Strategia zmian wzorców produkcji i konsumpcji na sprzyjające realizacji zasad trwałego, zrównowaŝonego rozwoju w celu wspierania inwestycji w ochronęśrodowiska proponuję m.in. włączenie Analizy Cyklu śycia (LCA) i Deklaracji Środowiskowych Produktu (EPD) do analizy wpływu na środowisko produktów i usług. Mapa Drogowa WdraŜania Planu Działań na rzecz Technologii Środowiskowych w Polsce (KETAP) wskazuje zadania dotyczące technologii środowiskowych, tj.: zachęcanie do udzielania zamówień publicznych, w których stosowane będą kryteria środowiskowe oraz będą wykorzystywane nowe technologie środowiskowe, a takŝe promocja stosowania kosztowej analizy cyklu Ŝycia produktów i usług.

15 LCA w dokumentach krajowych (3) 15 Strategia wdraŝania w Polsce zintegrowanej polityki produktowej ocena cyklu Ŝycia dla wielu produktów, jak i grup produktów. Zielone zamówienia publiczne - oznaczają politykę, w ramach, której podmioty publiczne włączają kryteria i/lub wymagania ekologiczne do procesu zakupów i poszukują rozwiązań minimalizujących negatywny wpływ produktów/usług na środowisko oraz uwzględniających cały cykl Ŝycia produktów, a poprzez to wpływają na rozwój i upowszechnienie technologii środowiskowych. Program Operacyjny Innowacyjna Gospodarka ma na celu zmniejszenie szkodliwego oddziaływania na środowisko m.in. na podstawie ograniczenia energo-, materiało- i wodochłonności produktów i usług, zastosowania oceny cyklu Ŝycia na wszystkich etapach projektowania procesów technologicznych.

16 LCA zastosowanie w UE 16 W polityce ekologicznej UE myślenie w kategoriach cyklu Ŝycia znajduje zastosowanie w: promowaniu rozwoju rynku produktów i procesów przyjaznych dla środowiska (Zintegrowana Polityka Produktowa) zamówieniach publicznych znakowaniu ekologicznym ocenach technologii środowiskowych gospodarce odpadami W wielu dokumentach UE znajdują się postulaty o konieczności stosowania LCA

17 LCA zastosowanie w UE 17 Parlament Europejski - Dyrektywa w sprawie odpadów: Mniej śmieci, więcej recyklingu - Środowisko :38 Pięciostopniowa hierarchia postępowania z odpadami, w celu zapobiegania i ograniczeniu powstawania odpadów. Kolejność gospodarowania odpadami to: zapobieganie i ograniczanie, przygotowanie do powtórnego uŝycia, recykling, inne metody odzysku, np. odzysk energii, unieszkodliwianie. MoŜliwe jest odejście przez państwa członkowskie od tej hierarchii, "jeŝeli jest to uzasadnione zastosowaniem metodologii myślenia o cyklu Ŝycia, obejmującej całkowity wpływ związany z wytwarzaniem i gospodarowaniem tymi odpadami".

18 LCA - zastosowanie 18 Analiza z wykorzystaniem techniki LCA moŝe być wykorzystana m.in. do: identyfikacji moŝliwości poprawy aspektów środowiskowych wyrobów w róŝnych etapach ich cyklu Ŝycia; podejmowania decyzji w przemyśle, organizacjach rządowych lub pozarządowych (np. planowanie strategiczne, ustalanie priorytetów, projektowanie wyrobów lub procesów, a takŝe przeprowadzanie zmian w tym zakresie); wyboru istotnych wskaźników oceny efektów działalności środowiskowej, włączając techniki pomiarowe; marketingu (dotyczącym np. oświadczeń środowiskowych, schematów eko-etykietowania lub deklaracji środowiskowych wyrobów).

19 LCA procedura realizacji 19 POCZĄTEK OKREŚLENIE CELU I ZAKRES 1. Cel działania 2. Określenie wyrobu 3. Wybór ograniczeń systemu 4. Wybór parametrów środowisko 5. Wybór metod gromadzenia i oceny danych 6. Strategia zbierania danych 7. Wstępne uruchomienie metody LCA 8. Weryfikacja kroku OKREŚLENIE CELU I ZAKRESU OCENA WPŁYWU 1. Przyporządkowanie danych wpływom 2. Określenie katalogu odpadów 3. Klasyfikacja danych tabel inwentarzowych z punktu widzenia rodzaju wpływu 4. Charakteryzacja poszczególnych klas 5. Normalizacja wyników 6. Hierarchizacja klas (ocena istotności wpływów) ANALIZA ZBIORU 1. Pomiary, wyliczenia teoretyczne, przeglądy (literatury, baz danych) 2. Charakterystyka stosowanych procesów 3. Określenie produktu wejściowego i wyjściowego procesu 4. Bilans surowcowo-energetyczny 5. Wyznaczenie tabel danych z inwentaryzacji 6. Kategoryzacja wpływów na środowisko INTERPRETACJA 1. Określenie elementów o duŝym zagroŝeniu 2. Analiza wraŝliwości w/w elementów 3. Ustalenie sposobu minimalizacji zagroŝeń 4. Ocena priorytetów moŝliwych poprawek i ich wykonalności KONIEC Źródło: A.K. Wach, Metoda oceny cyklu Ŝycia (LCA) jako podstawa komputerowo wspomaganej oceny wyrobu.

20 LCA cel i zakres 20 Cel badań powinien jednoznacznie określać zamierzone zastosowanie, powody prowadzenia badań i odbiorcę, do którego adresowane są wyniki. Poziom szczegółowości LCA: koncepcyjny, uproszczony, szczegółowy. Zakres badań definiowany jest przez system wyrobów (procesy jednostkowe), jego granice i jednostkę funkcjonalną.

21 Schemat struktury LCA 21 PROCES LCA wejście wejście wejście wyjście Proces Proces Proces jednostkowy jednostkowy jednostkowy wyjście wyjście wyjście wejście Jednostka funkcjonalna system granice systemu

22 Jednostka funkcjonalna 22 Jednostka funkcjonalna to najmniejsza jednostka przyjęta do badań i stanowiąca ilościowy efekt systemu produkcji LCA. Głównym zadaniem jednostki funkcjonalnej jest dostarczenie płaszczyzny odniesienia dla normalizowania danych wejściowych i wyjściowych systemu. Z tego teŝ względu powinna być ona jasno zdefiniowana i mierzalna.

23 Jednostka funkcjonalna 23 Najprostszymi jednostkami funkcjonalnymi są jednostki fizyczne jak np. metry, dŝule, kg, sekundy, kelwiny, itd. Mogą to być teŝ pojedyncze urządzenie/maszyna czy jedna z funkcji tego urządzenia lub powierzchnia do zagospodarowania, dla których ustala się przepływ materiałów i energii. Jednostki pojedyncze mogą być łączone w złoŝone, np. tonokilometr (dla transportu), m 2 * rok, lumen*rok, itd.

24 Zasady doboru jednostki funkcjonalnej 24 Jednostka funkcjonalna musi być dobrana w sposób odpowiedni do celu analizy. Przykładowo, dla systemu transportu: w ograniczonym zakresie porównujemy system transportu na bazie pewnego dystansu transportu. Np. porównujemy efekt ekologiczny osobokilometrów w samochodzie i osobokilometrów w pociągu. w szerszej definicji moŝemy porównać efekty ekologiczne dla dwu osób podróŝujących na ta samą odległość, uŝywających samochodu i transportu publicznego w ciągu 1 miesiąca. W tym przypadku moŝemy włączyć do analizy pociągi, autobusy, moŝe rowery. w bardzo szerokiej definicji moŝemy zastosować bieŝącą miesięczną czynność poruszania się dwóch osób: właściciela samochodu i osoby nie posiadającej samochodu.

25 Przykłady 25 Badanie LCA LCA czterech róŝnych rodzajów wykładzin podłogowych stosowanych do uŝytku domowego w Holandii LCA procesów wydobycia węgla Jednostka funkcjonalna Ilość pokrycia podłogowego potrzebna do pokrycia 1m 2 powierzchni w typowym domu holenderskim w czasie ponad 15 lat. 1 Mg wydobywanej rudy, 1 m 3 chodnika, 1 MJ (dla tąpnięć), 1 miesiąc (dla składowania części zamiennych).

26 Przykłady 26 Badanie LCA LCA ekspresu do kawy LCA pieluszek jednorazowych i wielokrotnego uŝytku Jednostka funkcjonalna Ekspres, w którym sporządza się 5 filiŝanek kawy dwa razy dziennie i kawa ta pozostaje gorąca przez 30 min. po jej sporządzeniu. UŜywanie 6 pieluszek dziennie przez 30 miesięcy.

27 Przykłady 27 Badanie LCA LCA dwóch rodzajów opakowań jajek LCA opakowań piwa Jednostka funkcjonalna szt. jajek, które potrzebują szt. opakowań (1 opakowanie dla 6 szt. jajek). 1 butelka piwa o łącznej wadze 1,066kg (w tym 0,52kg piwa i 0,546kg szkła).

28 Przykłady 28 LCA mleka Badanie LCA LCA opakowań chłodziarek Jednostka funkcjonalna Zestaw niezbędny do opakowania chłodziarki o pojemności 500 litrów 1000 kg mleka skorygowanego energetycznie ECM opuszczającego bramę farmy

29 Przykłady 29 Badanie LCA Jednostka funkcjonalna LCA produkcji i uŝytkowania samochodu osobowego LCA produkcji ołówków LCA zakładu obuwniczego Samochód przejeŝdŝający rocznie 13000km, eksploatowany przez 10lat, spalający 10l benzyny na 100km i waŝący 1100kg. Partia 100 ołówków. 1 para wyprodukowanych butów.

30 Przykłady 30 Badanie LCA LCA sześciu scenariuszy obróbki osadów ściekowych z oczyszczalni dla równowaŝnej ilości mieszkańców LCA róŝnych opcji gospodarki odpadami z gospodarstwa domowego Jednostka funkcjonalna 1 t suchej masy składowanego materiału odpadowego Średnia ilość odpadów z gospodarstwa domowego wytwarzaną w ciągu 1 roku

31 Analiza zbioru wejść i wyjść - LCI 31 W fazie tej dokonuje się analizy wszystkich odnośnych procesów oraz całkowitego przeglądu emisji, które opracowuje się w odpowiedniej tablicy.

32 Analiza zbioru wejść i wyjść wykres Sankeya dla produkcji koncentratu Zn-Pb 32

33 LCA etapy LCIA 33 Etapy obowiązkowe Wybór kategorii wpływu, wskaźników kategorii i modeli charakteryzowania Przypisanie wyników LCI (klasyfikacja) Obliczenie wyników wskaźników kategorii (charakteryzowanie) Wyniki wskaźnika kategorii (profil LCIA) Elementy opcjonalne Obliczanie wyników odnoszenia wielkości wskaźników do wielkości referencyjnych (normalizacja) Grupowanie WaŜenie Analiza jakości danych

34 Klasyfikacja i charakteryzowanie 34 Klasyfikacja przypisanie wyników LCI do kategorii wpływu. Charakteryzowanie obliczenie wartości wskaźnika kategorii za pomocą parametru charakteryzowania. Kategoria wpływu Zmniejszenie zasobów abiotycznych Efekt cieplarniany ZuboŜenie warstwy ozonowej Jednostki parametrów charakteryzowania wystarczalność zasobów w kg na rok lub m 3 na rok kg równowaŝnika CO 2 lub gram równowaŝnika CO 2 na jednostkę funkcjonalną kg równowaŝnika CFC-11 Zagospodarowanie terenu m 2 zagospodarowanego terenu Zakwaszanie Tworzenie utleniaczy fotochemicznych kg równowaŝnika SO 2 kg równowaŝnika etylenu Eutrofizacja Ekotoksyczność kg równowaŝnika PO 4 3- kg równowaŝnika 1,4-dichlorobenzenu (w podziale na podkategorie, tj. woda, gleba, woda morska

35 Zestawienie kategorii o kryteriów stosowanych od oceny budynków mieszkalnych w projekcie E-Audyt/GBC 2000/02 wg A. Stachowicz, M. Fedorczak-Cisak Niskoenergetyczne budynki analiza zuŝycia energii w całym cyklu istnienia 35

36 Charakteryzowanie produkcja TPFS 36 Histogram charakteryzowania przedstawia wyniki wyskalowane do 100%, zatem skala tego rodzaju nie stanowi źródła informacji o wielkości wpływu na środowisko moŝe on być zarówno bardzo duŝy jak i nieznaczny.

37 Normalizacja produkcja TPFS 37 Normalizacja polega na obliczeniu wartości wskaźnika kategorii wpływu względem pewnej wartości odniesienia np. przeciętnych europejskich warunków w ciągu roku na mieszkańca (jednak nie ocenia waŝności wpływu na środowisko, a jedynie udział danego efektu w efekcie całkowitym jednostki niemianowane).

38 Grupowanie i waŝenie 38 Grupowanie polega na przypisaniu kategorii wpływu do jednego lub więcej zbiorów (kategorie szkody) wg celu i zakresu badań np. zuŝycie zasobów, jakość ekosystemu, zdrowie ludzkie. WaŜenie polega na przypisaniu wagi kaŝdej kategorii wpływu i kategorii szkody.

39 Wyniki analizy histogram wskaźnikowy wybrane branŝe przemysłu w Polsce Pt produkcja aluminium i wyrobów z Al produkcja nawozów sztucznych i zwiazków azotowych produkcja Pb,Zn,Sn i wyrobów z Pb,Zn,Sn produkcja soli produkcja szkła i wyrobow ze szkła zdrowie ludzkie jakość ekosystemu zuŝycie zasobów jednostka funkcjonalna: 1000 zł produkcji sprzedanej źródło danych: GUS

40 Wyniki analizy histogram waŝenia produkcja koncentratu Zn-Pb 40 Pt 6,5 6 5,5 5 4,5 4 3,5 3 2,5 2 1,5 1 0,5 0 czynniki rakotw. ukł.oddechzw.nieorg. zmiany klimatycz. ekotoksyczność zakwasz. /eutrofiz. zagospodar. terenu minerały paliwa kopalne jednostka funkcjonalna: 1000 kg rudy Zn-Pb

41 800,00 700,00 600,00 500,00 400,00 300,00 200,00 100,00 0,00 Histogram wpływu na środowisko wybranych produktów 41 pestycydy detergenty zaw. zw. fosf farba rozpuszczalnikowa nawozy fosforowe nawozy azotowe olej smarowy farba wodna opakowania z papieru tektura/opakowania z tektury mpt/kg

42 Wyniki analizy na podstawie amerykańskiej bazy Input-Output 42 komputery nawozy sztuczne farby i lakiery na bazie rozpuszcz. opakowania z papieru i tektury opakowania z plastiku opakowania szklane puszki aluminiowe, metalowe pestycydy i chem. środki ochr. roślin opony butelki plastikowe, kubki i tacki PS chłodziarki i zamrażarki pieluchy jednorazowe płyny chłodnicze akumulatory baterie karoserie pompy cieplne klimatyzatory opakowania po nawozach sztucznych opakowania po pestycydach monitory lampy wyładowcze Jednostka funkcjonalna: 1USD detergenty zawierające fosforany oleje smarowe mpt

43 Koszty cyklu Ŝycia (LCC) 43 LCC jest sumą wszystkich kosztów ponoszonych podczas cyklu Ŝycia wyrobu (działalność inwestycyjno-remontowa, wytwórcza, faza uŝytkowania i likwidacji). Koszty Cyklu śycia (,, $/ jednostkę) Wpływ środowiskowy (np. kg równowaŝn. CO 2 /jednostkę)

44 Zastosowanie LCA 44 Technika LCA moŝe być wykorzystywana nie tylko do oceny aspektów środowiskowych związanych z wybranymi systemami wyrobów i usług, ale przede wszystkim do określenia sposobu zmniejszania zagroŝenia środowiska naturalnego.

45 Zastosowanie LCA 45 Dzięki wynikom LCA moŝna wybrać odpowiednie rozwiązania, by zminimalizować wpływ na środowisko nie tylko wyrobów, ale równieŝ modernizować istniejące przedsięwzięcia i tworzyć nowe, przyjazne środowisku inwestycje. WdroŜenie LCA przynosi wymierne korzyści, zarówno firmie, która decyduje się na przeprowadzenie takiej analizy, jak i społeczeństwu oraz środowisku.

46 Zastosowanie LCA a poziom szczegółowości 46 Podejmowane decyzje koncepcyjny Poziom LCA uproszczony szczegółowy Projektowanie Udoskonalanie produktu Analizy porównawcze Etykietowanie Ustanawianie norm Planowanie strategii rozwoju Działania marketingowe Kształtowanie polityki produktowej + - +

Ocena cyklu życia (LCA) w systemie gospodarki odpadami

Ocena cyklu życia (LCA) w systemie gospodarki odpadami Ocena cyklu życia (LCA) w systemie gospodarki odpadami Anna Henclik Joanna Kulczycka Instytut Gospodarki Surowcami Mineralnymi i Energią Polskiej Akademii Nauk Kraków, 25-26 czerwiec 2009 Zarządzanie odpadami

Bardziej szczegółowo

LCA (life-cycle assessment) jako ekologiczne narzędzie w ulepszaniu procesów technologicznych

LCA (life-cycle assessment) jako ekologiczne narzędzie w ulepszaniu procesów technologicznych LCA (life-cycle assessment) jako ekologiczne narzędzie w ulepszaniu procesów technologicznych Toruń 2012 Ocena cyklu życia (Life Cycle Assessment - LCA) jest jedną z technik zarządzania środowiskowego.

Bardziej szczegółowo

Eko-innowacje oraz technologie środowiskowe. Konferencja Inaugurująca projekt POWER w Małopolsce Kraków, 4 marca 2009 r.

Eko-innowacje oraz technologie środowiskowe. Konferencja Inaugurująca projekt POWER w Małopolsce Kraków, 4 marca 2009 r. Eko-innowacje oraz technologie środowiskowe Cel projektu Promocja rozwoju oraz wyboru technologii, które w małym zakresie obciąŝająśrodowisko naturalne w regionach partnerskich Technologie środowiskowe

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie środowiskiem w przezdsiębiorstwie. Tomasz Poskrobko

Zarządzanie środowiskiem w przezdsiębiorstwie. Tomasz Poskrobko Zarządzanie środowiskiem w przezdsiębiorstwie Tomasz Poskrobko Etapy rozwoju modelu ochrony środowiska w przedsiębiorstwie strategia czystszej produkcji strategia zarządzania obciążeniem strategia zarządzania

Bardziej szczegółowo

prof. dr hab. Tadeusz Filipek, dr Monika Skowrońska Uniwersytet Przyrodniczy w Lublinie

prof. dr hab. Tadeusz Filipek, dr Monika Skowrońska Uniwersytet Przyrodniczy w Lublinie prof. dr hab. Tadeusz Filipek, dr Monika Skowrońska Uniwersytet Przyrodniczy w Lublinie 1 Prognozowany wzrost: produkcji zbóż, światowej populacji ludności, zużycia nawozów i areałów rolniczych [adapted

Bardziej szczegółowo

GOSPODARKA O OBIEGU ZAMKNIĘTYM

GOSPODARKA O OBIEGU ZAMKNIĘTYM GOSPODARKA O OBIEGU ZAMKNIĘTYM Dobre przykłady możliwości wykorzystania surowców i produktów pochodzących ze stacji demontażu pojazdów W prezentacji wykorzystano materiały udostępnione przez: DR. INŻ.

Bardziej szczegółowo

EFEKTYWNOŚĆ ŚRODOWISKOWA PRODUKTÓW, A MOŻLIWOŚCI OCENY CYKLU ŻYCIA Z UŻYCIEM INTERNETOWEGO NARZĘDZIA LCA to go

EFEKTYWNOŚĆ ŚRODOWISKOWA PRODUKTÓW, A MOŻLIWOŚCI OCENY CYKLU ŻYCIA Z UŻYCIEM INTERNETOWEGO NARZĘDZIA LCA to go EFEKTYWNOŚĆ ŚRODOWISKOWA PRODUKTÓW, A MOŻLIWOŚCI OCENY CYKLU ŻYCIA Z UŻYCIEM INTERNETOWEGO NARZĘDZIA LCA to go Dr inż. Janusz Sitek Instytut Tele- i Radiotechniczny e-mail: janusz.sitek@itr.org.pl Poznań,

Bardziej szczegółowo

Środowiskowa ocena cyklu życia procesu produkcji energii elektrycznej z biogazu rolniczego na przykładzie wybranej biogazowni. Izabela Samson-Bręk

Środowiskowa ocena cyklu życia procesu produkcji energii elektrycznej z biogazu rolniczego na przykładzie wybranej biogazowni. Izabela Samson-Bręk Środowiskowa ocena cyklu życia procesu produkcji energii elektrycznej z biogazu rolniczego na przykładzie wybranej biogazowni Izabela Samson-Bręk Zakład Odnawialnych Zasobów Energii IV Bałtyckie Forum

Bardziej szczegółowo

Zintegrowana analiza cyklu życia

Zintegrowana analiza cyklu życia Zintegrowana analiza cyklu życia w mostownictwie Tomasz SIWOWSKI Zakład Dróg i Mostów Politechnika Rzeszowska Filozofia zrównoważonego rozwoju efektywność ekonomiczna - zysk dla zbiorowości, uwzględniający

Bardziej szczegółowo

EKOLOGICZNA OCENA CYKLU ŻYCIA W SEKTORZE PALIW I ENERGII. mgr Małgorzata GÓRALCZYK

EKOLOGICZNA OCENA CYKLU ŻYCIA W SEKTORZE PALIW I ENERGII. mgr Małgorzata GÓRALCZYK EKOLOGICZNA OCENA CYKLU ŻYCIA W SEKTORZE PALIW I ENERGII mgr Małgorzata GÓRALCZYK Polska Akademia Nauk, Instytut Gospodarki Surowcami Mineralnymi i Energią Pracownia Badań Strategicznych, ul. Wybickiego

Bardziej szczegółowo

POLSKI RUCH CZYSTSZEJ PRODUKCJI NOT

POLSKI RUCH CZYSTSZEJ PRODUKCJI NOT Seminarium Informacyjno-promocyjne projektu: Propagowanie wzorców produkcji i konsumpcji sprzyjających promocji zasad trwałego i zrównoważonego rozwoju. Zmiany wzorców produkcji i konsumpcji w świetle

Bardziej szczegółowo

Nowa ustawa o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi oraz sposoby optymalizacji kosztów

Nowa ustawa o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi oraz sposoby optymalizacji kosztów Nowa ustawa o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi oraz sposoby optymalizacji kosztów Opis Obecnie projekt ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi oraz zmiany ustawy o obowiązkach

Bardziej szczegółowo

Załącznik Nr 5 do Zarz. Nr 33/11/12

Załącznik Nr 5 do Zarz. Nr 33/11/12 Załącznik Nr 5 do Zarz. Nr 33/11/12 (pieczęć wydziału) KARTA PRZEDMIOTU Z1-PU7 WYDANIE N1 Strona 1 z 5 1. Nazwa przedmiotu: NARZĘDZIA ZARZĄDZANIA ŚRODOWISKIEM 3. Karta przedmiotu ważna od roku akademickiego:

Bardziej szczegółowo

Opracowanie metodyki LCA dla oceny projektów infrastrukturalnych

Opracowanie metodyki LCA dla oceny projektów infrastrukturalnych Opracowanie metodyki LCA dla oceny projektów infrastrukturalnych Autorzy dr Joanna Kulczycka kierownik projektu doc. dr hab. inŝ. ElŜbieta Pietrzyk-Sokulska mgr Małgorzata Góralczyk mgr Renata Koneczna

Bardziej szczegółowo

Rachunek kosztów. Sem. 8 Komputerowe Systemy Elektroniczne, 2009/2010. Alicja Konczakowska 1

Rachunek kosztów. Sem. 8 Komputerowe Systemy Elektroniczne, 2009/2010. Alicja Konczakowska 1 Rachunek kosztów Sem. 8 Komputerowe Systemy Elektroniczne, 2009/2010 Alicja Konczakowska 1 Rachunek kosztów Na decyzję klienta o zakupie wyrobu wpływa koszt nabycia (cena wyrobu ) oraz oczekiwany koszt

Bardziej szczegółowo

Strategia w gospodarce odpadami nieorganicznymi przemysłu chemicznego

Strategia w gospodarce odpadami nieorganicznymi przemysłu chemicznego Strategia w gospodarce odpadami nieorganicznymi przemysłu chemicznego Autorzy: Krzysztof Czarnomski Renata Osiecka http://foto.ojej.pl/ojej/6/0/1/0/27_chemia_nic_trudnego1.jpg Projekt współfinansowany

Bardziej szczegółowo

Zastosowanie systemów komputerowych w gospodarce zrównoważonej - opis przedmiotu

Zastosowanie systemów komputerowych w gospodarce zrównoważonej - opis przedmiotu Zastosowanie systemów komputerowych w gospodarce zrównoważonej - opis przedmiotu Informacje ogólne Nazwa przedmiotu Zastosowanie systemów komputerowych w gospodarce zrównoważonej Kod przedmiotu 04.9-WZ-ZarzP-ZSKGZ-S16

Bardziej szczegółowo

Zielone zamówienia publiczne

Zielone zamówienia publiczne Wrocław, czerwiec 2011 r. CENTRUM USŁUG SAMORZĄDOWYCH Zielone Zamówienia Agnieszka Jurgielaniec Dyrektor Centrum Usług Samorządowych Zielone zamówienia publiczne Zielonymi (ekologicznymi) zamówieniami

Bardziej szczegółowo

Wprowadzenie do oceny cyklu ycia (LCA) nowej techniki w ochronie œrodowiska

Wprowadzenie do oceny cyklu ycia (LCA) nowej techniki w ochronie œrodowiska IN YNIERIA ŒRODOWISKA Tom 11 Zeszyt 1 2006 101 Katarzyna Grzesik* Wprowadzenie do oceny cyklu ycia (LCA) nowej techniki w ochronie œrodowiska 1. Wstêp Obowi¹zuj¹ca strategia postêpowania z odpadami zak³ada

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA GOSPODARKI 1) z dnia 17 grudnia 2010 r.

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA GOSPODARKI 1) z dnia 17 grudnia 2010 r. Dziennik Ustaw Nr 8 534 Poz. 32 32 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA GOSPODARKI 1) z dnia 17 grudnia 2010 r. w sprawie procedur oceny zgodności wyrobów wykorzystujących energię oraz ich oznakowania 2) Na podstawie

Bardziej szczegółowo

4.4. WIELKOŚĆ SELEKTYWNEGO ZBIERANIA ZAPEWNIAJĄCA OSIĄGNIĘCIE WYMAGANYCH POZIOMÓW ODZYSKU w latach

4.4. WIELKOŚĆ SELEKTYWNEGO ZBIERANIA ZAPEWNIAJĄCA OSIĄGNIĘCIE WYMAGANYCH POZIOMÓW ODZYSKU w latach 4.4. WIELKOŚĆ SELEKTYWNEGO ZBIERANIA ZAPEWNIAJĄCA OSIĄGNIĘCIE WYMAGANYCH POZIOMÓW ODZYSKU w latach 2011-2019 4.4.1. PODSTAWOWE ZAŁOśENIA I PRZYJĘTA METODYKA Zobowiązanie do osiągnięcia odpowiednich poziomów

Bardziej szczegółowo

Nieznane życie. tworzyw sztucznych

Nieznane życie. tworzyw sztucznych Nieznane życie tworzyw sztucznych Dlaczego dzisiaj wiele produktów jest pakowanych w opakowania z tworzyw sztucznych? Co powinniśmy zrobić ze zużytymi opakowaniami? Tworzywa sztuczne mają wartość W fazie

Bardziej szczegółowo

Idea Planu działań na rzecz

Idea Planu działań na rzecz Idea Planu działań na rzecz zrównowaŝonej energii Patrycja Hernik Asystent Projektów Stowarzyszenie Gmin Polska Sieć Energie Cités 31-016 Kraków, ul. Sławkowska 17 tel./faks: +48 12 429 17 93 e-mail: biuro@pnec.org.pl

Bardziej szczegółowo

Kursy: 12 grup z zakresu:

Kursy: 12 grup z zakresu: SCHEMAT REALIZACJI USŁUG W RAMACH PROJEKTU EKO-TRENDY Kursy: 12 grup z zakresu: Szkolenia Instalator kolektorów słonecznych - 2 edycje szkoleń - 1 h/gr. 2. Szkolenia Nowoczesne trendy ekologiczne w budownictwie

Bardziej szczegółowo

Piotr MAŁECKI. Zakład Ekonomiki Ochrony Środowiska. Katedra Polityki Przemysłowej i Ekologicznej Uniwersytet Ekonomiczny w Krakowie

Piotr MAŁECKI. Zakład Ekonomiki Ochrony Środowiska. Katedra Polityki Przemysłowej i Ekologicznej Uniwersytet Ekonomiczny w Krakowie Piotr MAŁECKI Zakład Ekonomiki Ochrony Środowiska Katedra Polityki Przemysłowej i Ekologicznej Uniwersytet Ekonomiczny w Krakowie 1 PODATKI EKOLOGICZNE W POLSCE NA TLE INNYCH KRAJÓW UNII EUROPEJSKIEJ 2

Bardziej szczegółowo

i Środowisko Priorytet IV

i Środowisko Priorytet IV Priorytet IV Przedsięwzięcia dostosowujące przedsiębiorstwa do wymogów ochrony środowiska Marzena Słupeczańska Dyrektor Departamentu Przedsięwzięć Strukturalnych NFOŚiGW ŁĄCZNA ALOKACJA ŚRODKÓW Wsparcie

Bardziej szczegółowo

NAJWAśNIEJSZE PROBLEMY I ZAGROśENIA DLA NOWEGO SYSTEMU GOSPODAROWANIA ODPADAMI KOMUNALNYMI W POLSCE

NAJWAśNIEJSZE PROBLEMY I ZAGROśENIA DLA NOWEGO SYSTEMU GOSPODAROWANIA ODPADAMI KOMUNALNYMI W POLSCE NAJWAśNIEJSZE PROBLEMY I ZAGROśENIA DLA NOWEGO SYSTEMU GOSPODAROWANIA ODPADAMI KOMUNALNYMI W POLSCE Krzysztof Kawczyński - Komitet Ochrony Środowiska KIG Warszawa, 4 grudnia 2013 r. Polska gospodarka odpadami

Bardziej szczegółowo

FOOTWEAR CARBON FOOTPRINT (LIFE12 ENV/ES/000315) Ankieta dotycząca śladu węglowego skierowana do firm obuwniczych

FOOTWEAR CARBON FOOTPRINT (LIFE12 ENV/ES/000315) Ankieta dotycząca śladu węglowego skierowana do firm obuwniczych Coordinator Partners Ankieta dotycząca śladu węglowego skierowana do firm obuwniczych Informacje wstępne: Projekt europejski "Ślad węglowy obuwia (CO2Shoe), jest częściowo finansowany przez Unię Europejską

Bardziej szczegółowo

GOSPODARKA ODPADAMI. Dr Ewa Mańkowska Zastępca Prezesa

GOSPODARKA ODPADAMI. Dr Ewa Mańkowska Zastępca Prezesa GOSPODARKA ODPADAMI Dr Ewa Mańkowska Zastępca Prezesa WFOŚiGW we Wrocławiu Zasady gospodarowania odpadami Projektowane zmiany prawne w ustawie o utrzymaniu czystości i porządku w gminach Badanie poziomu

Bardziej szczegółowo

Nowe ustawy o odpadach oraz odpadach opakowaniowych

Nowe ustawy o odpadach oraz odpadach opakowaniowych Nowe ustawy o odpadach oraz odpadach opakowaniowych Opis Na nową ustawę o odpadach czekaliśmy od ponad 2 lat. Nowa ustawa o odpadach, która weszła w życie 23 stycznia 2013 r., reguluje obowiązki wytwórców

Bardziej szczegółowo

GOSPODARKA ODPADAMI W FIRMIE I SPOSOBY JEJ REALIZACJI

GOSPODARKA ODPADAMI W FIRMIE I SPOSOBY JEJ REALIZACJI GOSPODARKA ODPADAMI W FIRMIE I SPOSOBY JEJ REALIZACJI Z Prawa ochrony środowiska, z Ustawy o odpadach, z Ustawy o opakowaniach i odpadach opakowaniowych oraz Ustawy o obowiązkach przedsiębiorców w zakresie

Bardziej szczegółowo

GOSPODARKA ODPADAMI W FIRMIE I SPOSOBY JEJ REALIZACJI

GOSPODARKA ODPADAMI W FIRMIE I SPOSOBY JEJ REALIZACJI GOSPODARKA ODPADAMI W FIRMIE I SPOSOBY JEJ REALIZACJI Z Prawa ochrony środowiska, z Ustawy o odpadach, z Ustawy o opakowaniach i odpadach opakowaniowych oraz Ustawy o obowiązkach przedsiębiorców w zakresie

Bardziej szczegółowo

Wdrażanie metod analizy środowiskowego ryzyka zdrowotnego do ustalania i przestrzegania normatywów środowiskowych

Wdrażanie metod analizy środowiskowego ryzyka zdrowotnego do ustalania i przestrzegania normatywów środowiskowych Program Wieloletni Wdrażanie metod analizy środowiskowego ryzyka zdrowotnego do ustalania i przestrzegania normatywów środowiskowych Etap II Przegląd wytycznych i zalecanych rozwiązań pod kątem wykorzystania

Bardziej szczegółowo

Rozwój rynku odpadów w Polsce. Małgorzata Szymborska Ministerstwo Środowiska Departament Gospodarki Odpadami

Rozwój rynku odpadów w Polsce. Małgorzata Szymborska Ministerstwo Środowiska Departament Gospodarki Odpadami Rozwój rynku odpadów w Polsce Małgorzata Szymborska Ministerstwo Środowiska Departament Gospodarki Odpadami Paliwa alternatywne odpady o kodzie 19 12 10 posiadające zdolność opałową, stanowiące alternatywne

Bardziej szczegółowo

Rada Miejska w Kluczborku uchwala, co następuje:

Rada Miejska w Kluczborku uchwala, co następuje: PROJEKT Uchwała Nr..... z dnia... w sprawie sposobu i zakresu świadczenia usług w zakresie odbierania odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości i zagospodarowania tych odpadów w zamian za uiszczoną

Bardziej szczegółowo

TERMOMODERNIZACJA. Jak to zrobić? Co nam to da? Szczecin październik 2009

TERMOMODERNIZACJA. Jak to zrobić? Co nam to da? Szczecin październik 2009 Jak to zrobić? Co nam to da? Jak to zrobić? Co nam to da? Jak to zrobić? Co nam to da? Jak to zrobić? Co nam to da? Szczecin październik 2009 Nasze środowisko to budynki 80 % naszego Ŝycia spędzamy we

Bardziej szczegółowo

Cywilizacja śmieci szansa czy zagrożenie?

Cywilizacja śmieci szansa czy zagrożenie? - Cywilizacja śmieci szansa czy zagrożenie? Recykling odpadów odzysk surowców wtórnych z odpadów komunalnych Tarnów, 12 grudnia 2014 r. Projekt współfinansowany przez Unię Europejską ze środków Europejskiego

Bardziej szczegółowo

Ocena cyklu życia (LCA) systemów gospodarki odpadami

Ocena cyklu życia (LCA) systemów gospodarki odpadami Ocena cyklu życia (LCA) systemów gospodarki odpadami Emilia den Boer Instytut Inżynierii Ochrony Środowiska Politechnika Wrocławska XVI Ogólnopolska Konferencja Szkoleniowa - Kompleksowa gospodarka odpadami;

Bardziej szczegółowo

Spis treści PRZEDMOWA

Spis treści PRZEDMOWA Spis treści PRZEDMOWA 1. ODPADY NIEBEZPIECZNE W ŚRODOWISKU 1.1. Odpady niebezpieczne a środowisko 1.2. Definicja odpadów niebezpiecznych oraz ich klasyfikacja 1.3. Źródła powstawania odpadów 1.4. Identyfikacja

Bardziej szczegółowo

Spis treści. WSTĘP 13 Bibliografia 16

Spis treści. WSTĘP 13 Bibliografia 16 Przegląd uwarunkowań i metod oceny efektywności wykorzystania odnawialnych źródeł energii w budownictwie : praca zbiorowa / pod red. Joachima Kozioła. Gliwice, 2012 Spis treści WSTĘP 13 Bibliografia 16

Bardziej szczegółowo

ISO 14000 w przedsiębiorstwie

ISO 14000 w przedsiębiorstwie ISO 14000 w przedsiębiorstwie Rodzina norm ISO 14000 TC 207 ZARZADZANIE ŚRODOWISKOWE SC1 System zarządzania środowiskowego SC2 Audity środowiskowe SC3 Ekoetykietowanie SC4 Ocena wyników ekologicznych SC5

Bardziej szczegółowo

EKOTECHNOLOGIE. film Ekotechnologia EKOTECHNOLOGIE ZASADY OCHRONY ŚRODOWISKA

EKOTECHNOLOGIE. film Ekotechnologia EKOTECHNOLOGIE ZASADY OCHRONY ŚRODOWISKA EKOTECHNOLOGIE 1. WPROWADZENIE film Ekotechnologia dr Aleksandra Bielicka-Giełdoń - Katedra Technologii Środowiska, Uniwersytet Gdański,Wydział Chemii, Rok akademicki 2014/2015 1 2 EKOTECHNOLOGIE OCHRONA

Bardziej szczegółowo

Siła ekobiznesu. Spis treści: E K O L O G I A I B I Z N E S W J E D N Y M M I E J S C U. Siła ekobiznesu nr 1/2014. Odpady opakowaniowe

Siła ekobiznesu. Spis treści: E K O L O G I A I B I Z N E S W J E D N Y M M I E J S C U. Siła ekobiznesu nr 1/2014. Odpady opakowaniowe Nr 1/ 2014 (styczeń) Siła ekobiznesu E K O L O G I A I B I Z N E S W J E D N Y M M I E J S C U Numer 1/ 2014 Spis treści: 2 1 Nr 1/ 2014 (styczeń) Postępowanie z odpadami opakowaniowymi reguluje aktualnie

Bardziej szczegółowo

5. PROGNOZOWANE ZMIANY W GOSPODARCE ODPADAMI KOMUNALNYMI

5. PROGNOZOWANE ZMIANY W GOSPODARCE ODPADAMI KOMUNALNYMI 5. PROGNOZOWANE ZMIANY W GOSPODARCE ODPADAMI KOMUNALNYMI 5.1. PROGNOZY ILOŚCI WYTWARZANYCH ODPADÓW KOMUNALNYCH Przewidywane zmiany ilości odpadów dla gminy Włoszczowa opracowano na podstawie przyjętych

Bardziej szczegółowo

DBAMY O CIEBIE DBAMY O ŚWIAT

DBAMY O CIEBIE DBAMY O ŚWIAT DBAMY O CIEBIE DBAMY O ŚWIAT ZAANGAŻOWANIE DLA ŚRODOWISKA Woda jest jednym z najcenniejszych zasobów Ziemi i jednocześnie naszym głównym produktem. Dlatego jesteśmy wysoce świadomi tego, jak ważna jest

Bardziej szczegółowo

Grzesik Filus K.: Przepływ informacji w ustawie o obowiązkach przedsiębiorców. Przegląd komunalny. Recykling. ISSN nr 6 s.

Grzesik Filus K.: Przepływ informacji w ustawie o obowiązkach przedsiębiorców. Przegląd komunalny. Recykling. ISSN nr 6 s. Grzesik Filus K.: Przepływ informacji w ustawie o obowiązkach przedsiębiorców. Przegląd komunalny. Recykling. ISSN 1731-9927. 2002 nr 6 s. 12 13 Katarzyna Grzesik Filus 1 Przepływ informacji w ustawie

Bardziej szczegółowo

Upowszechnianie zasad gospodarki cyrkularnej w sektorze MŚP - wprowadzenie do projektu ERASMUS+

Upowszechnianie zasad gospodarki cyrkularnej w sektorze MŚP - wprowadzenie do projektu ERASMUS+ Upowszechnianie zasad gospodarki cyrkularnej w sektorze MŚP - wprowadzenie do projektu ERASMUS+ Ewelina Kaatz-Drzeżdżon Wojewódzki Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Gdańsku marzec 2015 Nowy

Bardziej szczegółowo

Ocena Cyklu Życia płytek obwodów drukowanych doświadczenia producenta

Ocena Cyklu Życia płytek obwodów drukowanych doświadczenia producenta Ocena Cyklu Życia płytek obwodów drukowanych doświadczenia producenta Wojciech Stęplewski, ITR Anna Girulska, Eldos Sp. z o.o. 8 października 2013 Badania zostały przeprowadzone dzięki ścisłej współpracy

Bardziej szczegółowo

POTENCJAŁ WYKORZYSTANIA ODPADÓW BIODEGRADOWALNYCH NA CELE ENERGETYCZNE W WOJEWÓDZTWIE POMORSKIM

POTENCJAŁ WYKORZYSTANIA ODPADÓW BIODEGRADOWALNYCH NA CELE ENERGETYCZNE W WOJEWÓDZTWIE POMORSKIM DEPARTAMENT ŚRODOWISKA, ROLNICTWA I ZASOBÓW NATURALNYCH POTENCJAŁ WYKORZYSTANIA ODPADÓW BIODEGRADOWALNYCH NA CELE ENERGETYCZNE W WOJEWÓDZTWIE POMORSKIM Anna Grapatyn-Korzeniowska Gdańsk, 16 marca 2010

Bardziej szczegółowo

Załącznik 1: przykłady projektów 1 INTERREG IVC

Załącznik 1: przykłady projektów 1 INTERREG IVC Załącznik 1: przykłady projektów 1 INTERREG IVC 1 Fragment z Punktu 5 Programu Operacyjnego INTERREG IVC Przykłady projektów w ramach 1 Priorytetu Innowacje oraz gospodarka oparta na wiedzy Innowacyjność

Bardziej szczegółowo

DACHÓWKA CEMENTOWA PROFIL S

DACHÓWKA CEMENTOWA PROFIL S DEKLARACJA ŚRODOWISKOWA III TYPU DACHÓWKA CEMENTOWA PROFIL S Data wystawienia: 01.01.2012 Data ważności : 01.01.2015 Charakterystyka została opracowana przez: EPD Ocenę przeprowadzono w ITB zgodnie z normą

Bardziej szczegółowo

PRAKTYCZNE ASPEKTY WDRAŻANIA BAT W SEKTORZE PRODUKCJI -wstępny przegląd środowiskowy

PRAKTYCZNE ASPEKTY WDRAŻANIA BAT W SEKTORZE PRODUKCJI -wstępny przegląd środowiskowy SZKOLENIE 2 Projektu: Propagowanie wzorców produkcji i konsumpcji sprzyjających promocji zasad trwałego i zrównoważonego rozwoju. PRAKTYCZNE ASPEKTY WDRAŻANIA BAT W SEKTORZE PRODUKCJI -wstępny przegląd

Bardziej szczegółowo

EcoDesign Awareness Raising Campaign for Electrical & Electronics SMEs. LIFE CYCLE ASSESSMENT (LCA) jako narzędzie.

EcoDesign Awareness Raising Campaign for Electrical & Electronics SMEs. LIFE CYCLE ASSESSMENT (LCA) jako narzędzie. EcoDesign Awareness Raising Campaign for Electrical & Electronics SMEs LIFE CYCLE ASSESSMENT (LCA) jako narzędzie ekoprojektowania częśći METODYKA prof. dr hab. inż.. Zbigniew KŁOSK mgr inż.. Jędrzej J

Bardziej szczegółowo

Załącznik nr 1 do Powiatowego Programu Ochrony Środowiska dla Powiatu Zgierskiego. Wykaz waŝniejszych aktów prawnych stan na r.

Załącznik nr 1 do Powiatowego Programu Ochrony Środowiska dla Powiatu Zgierskiego. Wykaz waŝniejszych aktów prawnych stan na r. Załącznik nr 1 do Powiatowego Programu Ochrony Środowiska dla Powiatu Zgierskiego Wykaz waŝniejszych aktów prawnych stan na 11.10.2003 r. Regulacje ogólne dotyczące ochrony środowiska - Konstytucja Rzeczypospolitej

Bardziej szczegółowo

Co to jest przedsięwzięcie?

Co to jest przedsięwzięcie? Wprowadzenie do systemu ocen oddziaływania na środowisko Krzysztof Mielniczuk r. Co to jest przedsięwzięcie? Rozumie się przez to zamierzenie budowlane lub inną ingerencję w środowisko polegającą na przekształceniu

Bardziej szczegółowo

Uwolnij energię z odpadów!

Uwolnij energię z odpadów! Uwolnij energię z odpadów! Energia-z-Odpadów: Co na wejściu? Co na wyjściu? Energia-z-Odpadów a legislacja europejska 26.11.2009 POLEKO, Poznań dr inŝ. Artur Salamon, ESWET 1 O nas: ESWET (European Suppliers

Bardziej szczegółowo

Zasady gospodarki odpadami w Polsce

Zasady gospodarki odpadami w Polsce Zasady gospodarki odpadami w Polsce Poznań, dnia 23 września 2010 r. Beata Kłopotek Beata Kłopotek Dyrektor Departamentu Gospodarki Odpadami Ministerstwo Środowiska Filary gospodarki odpadami Technika,

Bardziej szczegółowo

POLITYKA EKOLOGICZNA PAŃSTWA W LATACH 2009 2012 Z PERSPEKTYWĄ DO ROKU 2016. uchwała Sejmu z dnia 22 maja 2009 roku (M.P. 2009.34.501.

POLITYKA EKOLOGICZNA PAŃSTWA W LATACH 2009 2012 Z PERSPEKTYWĄ DO ROKU 2016. uchwała Sejmu z dnia 22 maja 2009 roku (M.P. 2009.34.501. POLITYKA EKOLOGICZNA PAŃSTWA W LATACH 2009 2012 Z PERSPEKTYWĄ DO ROKU 2016 uchwała Sejmu z dnia 22 maja 2009 roku (M.P. 2009.34.501.) Proces transformacji ustrojowej Polski nie uwzględniał w swoim planie

Bardziej szczegółowo

Cembureau Cement Portlandzki CEM I

Cembureau Cement Portlandzki CEM I Deklaracja Środowiskowa Produktu dla cementu Cembureau Cement Portlandzki CEM I Zgodna z: ISO 14020, ISO 14025, ISO 14040-44. Zakres i Cel Deklaracja środowiskowa produktu jest przeznaczona do komunikacji

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 16 lutego 2016 r. Poz. 182 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ŚRODOWISKA 1) z dnia 10 lutego 2016 r.

Warszawa, dnia 16 lutego 2016 r. Poz. 182 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ŚRODOWISKA 1) z dnia 10 lutego 2016 r. DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Warszawa, dnia 16 lutego 2016 r. Poz. 182 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ŚRODOWISKA z dnia 10 lutego 2016 r. w sprawie wzoru formularza sprawozdania za rok 2015 i za rok

Bardziej szczegółowo

ANALIZY EKOBILANSOWE W SZACOWANIU OBCIĄŻEŃ ŚRODOWISKA ECO-BALANCE ANALYSIS IN ESTIMATING ENVIRONMENTAL BURDENS

ANALIZY EKOBILANSOWE W SZACOWANIU OBCIĄŻEŃ ŚRODOWISKA ECO-BALANCE ANALYSIS IN ESTIMATING ENVIRONMENTAL BURDENS Ewa Kamińska Anna Skarbek-Żabkin Instytut Transportu Samochodowego ANALIZY EKOBILANSOWE W SZACOWANIU OBCIĄŻEŃ ŚRODOWISKA W artykule przedstawiono wyniki analizy ekobilansowej przeprowadzonej dla technologii

Bardziej szczegółowo

ZASADY PRAWNE FUNKCJONOWANIA SYSTEMU GOSPODARKI ODPADAMI W POLSCE. Czerwiec 2013 r.

ZASADY PRAWNE FUNKCJONOWANIA SYSTEMU GOSPODARKI ODPADAMI W POLSCE. Czerwiec 2013 r. ZASADY PRAWNE FUNKCJONOWANIA SYSTEMU GOSPODARKI ODPADAMI W POLSCE Czerwiec 2013 r. I. Kluczowe regulacje prawne. 1. Frakcje odpadów, 2. Zasady gospodarki odpadami, 3. Hierarchia postępowania z odpadami,

Bardziej szczegółowo

A7-0277/129/REV

A7-0277/129/REV 3.10.2013 A7-0277/129/REV Poprawka 129/REV Cristina Gutiérrez-Cortines w imieniu grupy PPE Sprawozdanie A7-0277/2013 Andrea Zanoni Zmiana dyrektywy 2011/92/UE w sprawie oceny skutków wywieranych przez

Bardziej szczegółowo

USTAWA ŚMIECIOWA oraz WYTYCZNE DYREKTYWY 94/62/EEC DOTYCZĄCEJ OPAKOWAŃ I ODPADÓW OPAKOWANIOWYCH. Wyk. Maria Anna Wiercińska

USTAWA ŚMIECIOWA oraz WYTYCZNE DYREKTYWY 94/62/EEC DOTYCZĄCEJ OPAKOWAŃ I ODPADÓW OPAKOWANIOWYCH. Wyk. Maria Anna Wiercińska USTAWA ŚMIECIOWA oraz WYTYCZNE DYREKTYWY 94/62/EEC DOTYCZĄCEJ OPAKOWAŃ I ODPADÓW OPAKOWANIOWYCH Wyk. Maria Anna Wiercińska SPIS TREŚCI 1. PODSTAWOWE POJĘCIA Odpady opakowaniowe Gospodarka odpadami opakowaniowymi

Bardziej szczegółowo

Celem strategicznym gospodarki odpadami dla Południowo Mazurskiego Rejonu Gospodarki Odpadami jest:

Celem strategicznym gospodarki odpadami dla Południowo Mazurskiego Rejonu Gospodarki Odpadami jest: V. CELE I KIERUNKI DZIAŁAŃ 5.1. Cele i kierunki działań w sektorze komunalnym Celem strategicznym gospodarki odpadami dla Południowo Mazurskiego Rejonu Gospodarki Odpadami jest: minimalizacja ilości odpadów

Bardziej szczegółowo

KRYTERIA CERTYFIKATU ZIELONY SKLEP

KRYTERIA CERTYFIKATU ZIELONY SKLEP KRYTERIA CERTYFIKATU ZIELONY SKLEP SKLEP STACJONARNY I SPRZEDAŻ ONLINE Kryteria Certyfikatu Zielony Sklep zostały pogrupowane w zbiory, zgodnie z obszarem, którego dotyczą (centrala / punkt sprzedaży /

Bardziej szczegółowo

Karta usługi nr WS-8 URZĄD MIASTA KRAKOWA. 1. Załatw sprawę elektronicznie Nie dotyczy.

Karta usługi nr WS-8 URZĄD MIASTA KRAKOWA. 1. Załatw sprawę elektronicznie Nie dotyczy. Karta usługi nr WS-8 URZĄD MIASTA KRAKOWA Wydawanie pozwolenia na wytwarzanie odpadów, jeŝeli wytwórca odpadów wytwarza w związku z eksploatacją instalacji rocznie powyŝej 1 Mg odpadów niebezpiecznych

Bardziej szczegółowo

Miejsce termicznych metod przekształcania odpadów w Krajowym Planie Gospodarki Odpadami

Miejsce termicznych metod przekształcania odpadów w Krajowym Planie Gospodarki Odpadami Miejsce termicznych metod przekształcania odpadów w Krajowym Planie Gospodarki Odpadami Doc dr Lidia Sieja INSTYTUT EKOLOGII TERENÓW UPRZEMYSŁOWIONYCH Katowice Bilans odpadów wytworzonych w 2004r Rodzaj

Bardziej szczegółowo

Ekologiczne i techniczne aspekty produkcji zbiorników ciśnieniowych

Ekologiczne i techniczne aspekty produkcji zbiorników ciśnieniowych Ekologiczne i techniczne aspekty produkcji zbiorników ciśnieniowych inż.andrzej Wölk Praca Magisterska na kierunku: Ochrona Środowiska Opiekun pracy dyplomowej dr hab. Adam Czarnecki prof. UMK Pracownia

Bardziej szczegółowo

PLAN ZRÓWNOWAŻONEGO GOSPODAROWANIA ENERGIĄ OBSZARU FUNKCJONALNEGO AGLOMERACJI KONIŃSKIEJ

PLAN ZRÓWNOWAŻONEGO GOSPODAROWANIA ENERGIĄ OBSZARU FUNKCJONALNEGO AGLOMERACJI KONIŃSKIEJ Projekt Aglomeracja konińska współpraca JST kluczem do nowoczesnego rozwoju gospodarczego jest współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego w ramach Programu Operacyjnego Pomoc

Bardziej szczegółowo

Systemy zarządzania ekologicznego EMAS, GMP, GLP, GHP ISO 14000, ISO 9000

Systemy zarządzania ekologicznego EMAS, GMP, GLP, GHP ISO 14000, ISO 9000 Systemy zarządzania ekologicznego EMAS, GMP, GLP, GHP ISO 14000, ISO 9000 EMAS - system zarządzania ekologicznego Rozporządzenie Rady EWG nr 1836/93, umożliwiające dobrowolny udział (uczestnictwo) przedsiębiorstw

Bardziej szczegółowo

WEŁNA MINERALNA SZKLANA (ZAKŁAD GLIWICE)

WEŁNA MINERALNA SZKLANA (ZAKŁAD GLIWICE) DEKLARACJA ŚRODOWISKOWA WEŁNA MINERALNA SZKLANA (ZAKŁAD GLIWICE) Data wystawienia: 01.01.2013 r. Data ważności: 01.01.2018 r. Deklaracja została przygotowana przez: INSTYTUT TECHNIKI BUDOWLANEJ Zakład

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 22 lipca 2015 r. Poz ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ŚRODOWISKA 1) z dnia 1 lipca 2015 r.

Warszawa, dnia 22 lipca 2015 r. Poz ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ŚRODOWISKA 1) z dnia 1 lipca 2015 r. DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Warszawa, dnia 22 lipca 2015 r. Poz. 1016 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ŚRODOWISKA 1) z dnia 1 lipca 2015 r. w sprawie sposobu i formy sporządzania wojewódzkiego planu

Bardziej szczegółowo

7. MONITORING I OCENA REALIZACJI ZAŁOśONYCH CELÓW

7. MONITORING I OCENA REALIZACJI ZAŁOśONYCH CELÓW 19 7. MONITORING I OCENA REALIZACJI ZAŁOśONYCH CELÓW Aktualizacja Planu Gospodarki Odpadami Ustawa o odpadach nakłada obowiązek aktualizowania planu nie rzadziej niŝ raz na 4 lata. Pod koniec 7 roku naleŝy

Bardziej szczegółowo

Jakie opakowania podlegają obowiązkowi odzysku i recyklingu?

Jakie opakowania podlegają obowiązkowi odzysku i recyklingu? Jakie opakowania podlegają obowiązkowi odzysku i recyklingu? Ustawie z dnia 11 maja 2001 roku o obowiązkach przedsiębiorców w zakresie gospodarowania niektórymi odpadami oraz o opłacie produktowej (T.J.

Bardziej szczegółowo

Rejestr wymagań prawnych i innych dot. Systemu Zarządzania Środowiskowego

Rejestr wymagań prawnych i innych dot. Systemu Zarządzania Środowiskowego ZINTEGROWANY SYSTEM ZARZĄDZANIA F/PSZ-2/1/2 1/6 Rejestr wymagań prawnych i innych dot. Systemu Zarządzania Środowiskowego 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. 8. 9. 10. 11. 12. 13. 14. 15. 16. 17. 18. 19. Ustawy Ustawa

Bardziej szczegółowo

ANALIZA STANU GOSPODARKI ODPADAMI KOMUNALNYMI NA TERENIE GMINY HORYNIEC-ZDRÓJ ZA 2013 ROK

ANALIZA STANU GOSPODARKI ODPADAMI KOMUNALNYMI NA TERENIE GMINY HORYNIEC-ZDRÓJ ZA 2013 ROK ANALIZA STANU GOSPODARKI ODPADAMI KOMUNALNYMI NA TERENIE GMINY HORYNIEC-ZDRÓJ ZA 2013 ROK Horyniec-Zdrój, 2014 r. I. WPROWADZENIE Zgodnie z art. 3 ust. 2 pkt 10 ustawy z dnia 13 września 1996r. o utrzymaniu

Bardziej szczegółowo

POZWOLENIE ZINTEGROWANE

POZWOLENIE ZINTEGROWANE POZWOLENIE ZINTEGROWANE : art. 184 ust.2, art. 208 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2008r. Nr 25, poz. 150 z późn. zm.); art. 18 ust. 1, art. 20 ust. 1, art. 27 ust.

Bardziej szczegółowo

EKOLOGISTYKA Z A J Ę C I A 2 M G R I N Ż. M A G D A L E N A G R A C Z Y K

EKOLOGISTYKA Z A J Ę C I A 2 M G R I N Ż. M A G D A L E N A G R A C Z Y K EKOLOGISTYKA Z A J Ę C I A 2 M G R I N Ż. M A G D A L E N A G R A C Z Y K ĆWICZENIA 2 Charakterystyka wybranej działalności gospodarczej: 1. Stosowane surowce, materiały, półprodukty, wyroby ze szczególnym

Bardziej szczegółowo

KRYTERIA CERTYFIKATU ZIELONY SKLEP

KRYTERIA CERTYFIKATU ZIELONY SKLEP KRYTERIA CERTYFIKATU ZIELONY SKLEP Kryteria Certyfikatu Zielony Sklep zostały pogrupowane w 3 zbiory, zgodnie z obszarem, którego dotyczą (centrala / punkt sprzedaży) oraz z ich istotnością (obligatoryjne

Bardziej szczegółowo

ANALIZA CYKLU ŻYCIA (LCA) ODBIORNIKA TELEWIZYJNEGO

ANALIZA CYKLU ŻYCIA (LCA) ODBIORNIKA TELEWIZYJNEGO II Krajowa Konferencja Naukowo-Techniczna EKOLOGIA W ELEKTRONICE Przemysłowy Instytut Elektroniki Warszawa, 5-6.12.2002 ANALIZA CYKLU ŻYCIA (LCA) ODBIORNIKA TELEWIZYJNEGO Krystyna CZAPLICKA 1, Małgorzata

Bardziej szczegółowo

Założenia Narodowego Programu Rozwoju Gospodarki Niskoemisyjnej oraz działania na rzecz zrównoważonej produkcji i konsumpcji

Założenia Narodowego Programu Rozwoju Gospodarki Niskoemisyjnej oraz działania na rzecz zrównoważonej produkcji i konsumpcji Założenia Narodowego Programu Rozwoju Gospodarki Niskoemisyjnej oraz działania na rzecz zrównoważonej produkcji i konsumpcji 2 Plan prezentacji 1. Kontekst transformacji niskoemisyjnej 2. Przykładowe wyzwania

Bardziej szczegółowo

Gospodarka odpadami i technika komunalna w Polsce i w Niemczech - perspektywy współpracy Problemy recyklingu odpadów opakowaniowych w Polsce.

Gospodarka odpadami i technika komunalna w Polsce i w Niemczech - perspektywy współpracy Problemy recyklingu odpadów opakowaniowych w Polsce. Gospodarka odpadami i technika komunalna w Polsce i w Niemczech - perspektywy współpracy Problemy recyklingu odpadów opakowaniowych w Polsce. Warszawa, 4 listopada 2014 DYREKTYWA 94/62/EC (opakowaniowa)

Bardziej szczegółowo

Cz. 4 Dział V. Dr inż. Paweł Szyszkowski STROBILUS Uniwersytet Przyrodniczy we Wrocławiu Zielona Góra, r.

Cz. 4 Dział V. Dr inż. Paweł Szyszkowski STROBILUS Uniwersytet Przyrodniczy we Wrocławiu Zielona Góra, r. Sporządzanie sprawozdań o odebranych odpadach komunalnych, odebranych nieczystościach ciekłych oraz realizacji zadań z zakresu gospodarowania odpadami komunalnymi Cz. 4 Dział V Dr inż. Paweł Szyszkowski

Bardziej szczegółowo

ANALIZA STANU GOSPODARKI ODPADAMI KOMUNALNYMI NA TERENIE GMINY HORYNIEC-ZDRÓJ ZA 2014 ROK

ANALIZA STANU GOSPODARKI ODPADAMI KOMUNALNYMI NA TERENIE GMINY HORYNIEC-ZDRÓJ ZA 2014 ROK ANALIZA STANU GOSPODARKI ODPADAMI KOMUNALNYMI NA TERENIE GMINY HORYNIEC-ZDRÓJ ZA 2014 ROK Horyniec-Zdrój, kwiecień 2015 r. I. WPROWADZENIE Zgodnie z art. 3 ust. 2 pkt 10 ustawy z dnia 13 września 1996r.

Bardziej szczegółowo

Wykład 4. Klasyfikacja i metody utylizacji odpadów. E. Megiel, Uniwersytet Warszawski Wydział Chemii

Wykład 4. Klasyfikacja i metody utylizacji odpadów. E. Megiel, Uniwersytet Warszawski Wydział Chemii Wykład 4 Klasyfikacja i metody utylizacji odpadów E. Megiel, Uniwersytet Warszawski Wydział Chemii Odpady - definicja Odpady oznaczają każdą substancję lub przedmiot należący do jednej z kategorii, określonych

Bardziej szczegółowo

ANALIZA STANU GOSPODARKI ODPADAMI KOMUNALNYMI ZA 2014 R.

ANALIZA STANU GOSPODARKI ODPADAMI KOMUNALNYMI ZA 2014 R. ANALIZA STANU GOSPODARKI ODPADAMI KOMUNALNYMI NA TERENIE GMINY STARY SĄCZ ZA 2014 R. KWIECIEŃ 2015 r. I. Cel przygotowania oraz podstawa prawna sporządzenia Analizy Analiza została przygotowana w celu

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 17 grudnia 2012 r. Poz. 9871

Warszawa, dnia 17 grudnia 2012 r. Poz. 9871 DZIENNIK URZĘDOWY WOJEWÓDZTWA MAZOWIECKIEGO Warszawa, dnia 17 grudnia 2012 r. Poz. 9871 UCHWAŁA Nr 749/XXVII/2012 RADY MIEJSKIEJ W PIASECZNIE w sprawie ustalenia szczegółowego sposobu i zakresu świadczenia

Bardziej szczegółowo

ANALIZA HIERARCHICZNA PROBLEMU W SZACOWANIU RYZYKA PROJEKTU INFORMATYCZNEGO METODĄ PUNKTOWĄ. Joanna Bryndza

ANALIZA HIERARCHICZNA PROBLEMU W SZACOWANIU RYZYKA PROJEKTU INFORMATYCZNEGO METODĄ PUNKTOWĄ. Joanna Bryndza ANALIZA HIERARCHICZNA PROBLEMU W SZACOWANIU RYZYKA PROJEKTU INFORMATYCZNEGO METODĄ PUNKTOWĄ Joanna Bryndza Wprowadzenie Jednym z kluczowych problemów w szacowaniu poziomu ryzyka przedsięwzięcia informatycznego

Bardziej szczegółowo

NOWY SYSTEM GOSPODAROWANIA ODPADAMI NA TERENIE ZWIĄZKU CELOWEGO GMIN MG-6

NOWY SYSTEM GOSPODAROWANIA ODPADAMI NA TERENIE ZWIĄZKU CELOWEGO GMIN MG-6 NOWY SYSTEM GOSPODAROWANIA ODPADAMI NA TERENIE ZWIĄZKU CELOWEGO GMIN MG-6 NA CZYM POLEGA NOWY SYSTEM Z dniem 1 lipca 2013 r. zaczną obowiązywać nowe zasady odbioru odpadów komunalnych. Związek Celowy Gmin

Bardziej szczegółowo

ZOBOWIĄZANIA UNIJNE POLSKI

ZOBOWIĄZANIA UNIJNE POLSKI ZOBOWIĄZANIA UNIJNE POLSKI W ZAKRESIE GOSPODARKI ODPADAMI KOMUNALNYMI dr inż. Beata B. Kłopotek Ministerstwo Środowiska, Departament Gospodarki Odpadami, Warszawa 1. Wstęp Wyłącznie gospodarce odpadami

Bardziej szczegółowo

Bibliografia. Akty prawne

Bibliografia. Akty prawne Bibliografia Akty prawne 1. Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska Dz. U. Nr 62, poz. 627; 2. Ustawa z dnia 18 lipca 2001 roku Prawo wodne. Dz. U. Nr 115, poz. 1229; 3. Ustawa z dnia

Bardziej szczegółowo

Gekon Generator Koncepcji Ekologicznych

Gekon Generator Koncepcji Ekologicznych Gekon Generator Koncepcji Ekologicznych Agnieszka Karwat Marcin Jamiołkowski Założenia Potencjał rynkowy Innowacyjność Efekt ekologiczny 1 Cele Programu Gekon Rozwój eko-innowacji Osiągnięcie wymiernych

Bardziej szczegółowo

5.3. PROGNOZA WYTWARZANIA ODPADÓW W SEKTORZE KOMUNALNYM w latach z podziałem na sektory

5.3. PROGNOZA WYTWARZANIA ODPADÓW W SEKTORZE KOMUNALNYM w latach z podziałem na sektory 5.3. PROGNOZA WYTWARZANIA ODPADÓW W SEKTORZE KOMUNALNYM w latach 2011 2019 z podziałem na sektory Prognoza wytwarzania odpadów komunalnych została przedstawiona z podziałem na 6 sektorów miasta Białegostoku.

Bardziej szczegółowo

Proces Innowacji. Emilia den Boer Ryszard Szpadt Politechnika Wrocławska. Urząd Marszałkowski Dolnego Śląska. Wrocław, 23 listopad 2011

Proces Innowacji. Emilia den Boer Ryszard Szpadt Politechnika Wrocławska. Urząd Marszałkowski Dolnego Śląska. Wrocław, 23 listopad 2011 Proces Innowacji Emilia den Boer Ryszard Szpadt Politechnika Wrocławska Urząd Marszałkowski Dolnego Śląska Wrocław, 23 listopad 2011 Zakres Cel procesu innowacji na Dolnym Śląsku Przedstawienie scenariuszy

Bardziej szczegółowo

Harmonogram i koszt realizacji programów inwestycyjnych w gospodarce odpadami w Mieście i Gminie Żerków.

Harmonogram i koszt realizacji programów inwestycyjnych w gospodarce odpadami w Mieście i Gminie Żerków. Załącznik nr 1 Aktualizacja Programu Ochrony Środowiska dla Miasta i Gminy Żerków Harmonogram i koszt realizacji programów inwestycyjnych w gospodarce odpadami w Mieście i Gminie Żerków. Tabela nr 1: Koszt

Bardziej szczegółowo

Janina Kawałczewska RCEE Płock

Janina Kawałczewska RCEE Płock Janina Kawałczewska RCEE Płock Konferencja realizowana jest w ramach projektu pn. Region płocki, Kujaw i Ziemi Kutnowskiej regionem świadomych ekologicznie współfinansowanego przez Narodowy Fundusz Ochrony

Bardziej szczegółowo

WEŁNA MINERALNA SKALNA (ZAKŁAD GLIWICE)

WEŁNA MINERALNA SKALNA (ZAKŁAD GLIWICE) DEKLARACJA ŚRODOWISKOWA WEŁNA MINERALNA SKALNA (ZAKŁAD GLIWICE) Data wystawienia: 01.01.2013 r. Data ważności: 01.01.2018 r. Deklaracja została przygotowana przez: INSTYTUT TECHNIKI BUDOWLANEJ Zakład Fizyki

Bardziej szczegółowo

Krajowy Program Gospodarki Odpadami

Krajowy Program Gospodarki Odpadami Krajowy Program Gospodarki Odpadami KPGO został sporządzony jako realizacja przepisów ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. o odpadach (Dz. U. Nr 62, poz. 628 oraz z 2002 r. Nr 41, poz. 365 i Nr 113, poz.

Bardziej szczegółowo

ZINTEGROWANA GOSPODARKA ODPADAMI KOMUNALNYMI WOJEWÓDZTWO ŚLĄSKIE MIEJSCOWOŚĆ TŁO PRZEDSIĘWZIĘCIA

ZINTEGROWANA GOSPODARKA ODPADAMI KOMUNALNYMI WOJEWÓDZTWO ŚLĄSKIE MIEJSCOWOŚĆ TŁO PRZEDSIĘWZIĘCIA ZINTEGROWANA GOSPODARKA ODPADAMI KOMUNALNYMI WOJEWÓDZTWO ŚLĄSKIE www.ruse-europe.org Efektywna gospodarka odpadami to zintegrowany system, który opiera się na zbieraniu, transporcie, odzysku i unieszkodliwianiu

Bardziej szczegółowo